Ο Περί Γονικής Άδειας και Άδειας για λόγους Ανωτέρας Βίας Νόμος του 2002 - 69(I)/2002
Εν συντομία
Αυτός ο Νόμος ρυθμίζει τη γονική άδεια και την άδεια για λόγους ανωτέρας βίας για εργαζόμενους, με σκοπό την εναρμόνιση με οδηγίες της Ευρωπαϊκής Κοινότητας.
Τι ρυθμίζει
- Τη χορήγηση γονικής άδειας χωρίς αποδοχές για τη φροντίδα και ανατροφή παιδιών.
- Τη χορήγηση άδειας χωρίς αποδοχές για επείγοντες οικογενειακούς λόγους ανωτέρας βίας.
- Την ίση μεταχείριση ανδρών και γυναικών σε σχέση με τα δικαιώματα που απορρέουν από τον Νόμο.
- Τις διαδικασίες και τους όρους για τη λήψη, άρνηση, μετάθεση ή τερματισμό αυτών των αδειών.
Ποιους αφορά
- Όλους τους εργοδοτούμενους, άνδρες και γυναίκες, που έχουν συμπληρώσει συνεχή απασχόληση έξι μηνών στον ίδιο εργοδότη.
- Τους εργοδότες, συμπεριλαμβανομένης της Κυβέρνησης της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Βασικά σημεία
- Κάθε γονέας εργοδοτούμενος δικαιούται συνολική γονική άδεια έως δεκατρείς εβδομάδες, χωρίς αποδοχές, για κάθε παιδί.
- Η γονική άδεια λαμβάνεται με ελάχιστη διάρκεια μιας (1) εβδομάδας και μέγιστη διάρκεια πέντε (5) εβδομάδων ανά ημερολογιακό έτος για ένα ή δύο παιδιά, και επτά (7) εβδομάδων για τρία ή περισσότερα παιδιά.
- Ο εργοδοτούμενος δικαιούται άδεια, χωρίς αποδοχές, επτά ημερών το χρόνο, για λόγους ανωτέρας βίας που αφορούν ασθένεια ή ατύχημα εξαρτωμένων μελών.
- Η αίτηση για λήψη ή η λήψη γονικής άδειας ή η απουσία από την εργασία για λόγους ανωτέρας βίας, σε καμιά περίπτωση δεν αποτελεί λόγο τερματισμού της απασχόλησης.
Κείμενο νόμου
Ο Περί Γονικής Άδειας και Άδειας για λόγους Ανωτέρας Βίας Νόμος του 2002 - 69(I)/2002 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | Επικοινωνία Κατάλογος Ενοποιημένης Νομοθεσίας Ο Περί Γονικής Άδειας και Άδειας για λόγους Ανωτέρας Βίας Νόμος του 2002 (69(I)/2002) Περιεχόμενα Πλήρες Κείμενο Εκτύπωση Ιστορικό Τροποποιήσεων 69(I)/2002 111(I)/2007 11(I)/2010 47(I)/2012 Προοίμιο Για σκοπούς εναρμόνισης με τις πράξεις της Ευρωπαϊκής Κοινότητας με τίτλο — (α) «Οδηγία 96/34/ΕΚ του Συμβουλίου της 3ης Ιουνίου 1996 σχετικά με τη συμφωνία - πλαίσιο για τη γονική άδεια, που συνήφθη από την UNICE, τη CEEP και τη CES» (EL 145 της 19.6.1996, σελ. 4), και (β) «Οδηγία 97/80/ΕΚ του Συμβουλίου της 15ης Δεκεμβρίου 1997 σχετικά με το βάρος απόδειξης σε περιπτώσεις διακριτικής μεταχείρισης λόγω φύλου» (EE L 014 της 20.1.1998, σελ. 6). Η Βουλή των Αντιπροσώπων ψηφίζει ως ακολούθως: Συνοπτικός τίτλος
- Ο παρών Νόμος θα αναφέρεται ως ο περί Γονικής Άδειας και Άδειας για λόγους Ανωτέρας Βίας Νόμος του
- 69(I)/2002 Ερμηνεία
- Για τους σκοπούς του παρόντος Νόμου, εκτός αν από το κείμενο προκύπτει διαφορετική έννοια- «άμεση διάκριση λόγω φύλου» σημαίνει δυσμενή μεταχείριση ευθέως και εμφανώς συνδεόμενη με το φύλο· «αναπηρία», σε σχέση με άτομο, σημαίνει οποιασδήποτε μορφής ανεπάρκεια ή μειονεξία, η οποία προκαλεί μόνιμο ή απροσδιόριστης διάρκειας σωματικό, διανοητικό ή ψυχικό περιορισμό στο άτομο και η οποία, λαμβάνοντας υπόψη το ιστορικό και άλλα προσωπικά στοιχεία του εν λόγω ατόμου, μειώνει ουσιωδώς ή αποκλείει τη δυνατότητα εκτέλεσης μιας ή περισσότερων δραστηριοτήτων ή λειτουργιών που θεωρούνται φυσιολογικές και ουσιώδεις για την ποιότητα ζωής κάθε ατόμου της ίδιας ηλικίας που δεν έχει τέτοια ανεπάρκεια ή μειονεξία· «αρχή της ίσης μεταχείρισης» σημαίνει την απουσία κάθε διάκρισης λόγω φύλου, είτε άμεσα είτε έμμεσα· «γονέας» σημαίνει το φυσικό ή και θετό γονέα· «διάκριση λόγω φύλου» σημαίνει κάθε πράξη ή παράλειψη που συνιστά ή συνεπάγεται δυσμενή μεταχείριση λόγω φύλου· «Διευθυντής» σημαίνει το Διευθυντή των Υπηρεσιών Κοινωνικών Ασφαλίσεων· «έμμεση διάκριση λόγω φύλου» υπάρχει όταν μια διάταξη, ένα κριτήριο, ή μια πρακτική εκ πρώτης όψεως ουδέτερη/ο θίγει ένα σημαντικά υψηλότερο ποσοστό ατόμων ενός φύλου, εκτός εάν αυτή η διάταξη, το κριτήριο ή η πρακτική είναι κατάλληλη/ο και αναγκαία/ο και μπορεί να δικαιολογηθεί από αντικειμενικούς παράγοντες άσχετους προς το φύλο- «εξαρτώμενο μέλος» σημαίνει παιδί, σύζυγο, γονέα, αδελφό, αδελφή, παππού, γιαγιά- «εργοδοτούμενος» σημαίνει πρόσωπο εργαζόμενο για άλλο πρόσωπο είτε δυνάμει συμβάσεως ή σχέσεως εργασίας ή μαθητείας είτε κάτω από τέτοιες περιστάσεις από τις οποίες να μπορεί να συναχθεί η ύπαρξη σχέσης εργοδότη και εργοδοτουμένου. Ο όρος «εργοδότης» ερμηνεύεται αναλόγως και περιλαμβάνει και την Κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας. 69(I)/2002 11(I)/2010 ΜΕΡΟΣ I ΓΟΝΙΚΗ ΑΔΕΙΑ Πεδίο εφαρμογής
- Το Μέρος I του παρόντος Νόμου εφαρμόζεται σε όλους τους εργοδοτουμένους, άνδρες και γυναίκες, που έχουν συμπληρώσει συνεχή απασχόληση έξι μηνών στον ίδιο εργοδότη. 69(I)/2002 Γονική άδεια 4.—
- Ο εργοδότης δύναται να αρνηθεί γραπτώς τη χορήγηση γονικής άδειας εάν έχει εύλογη αιτία να πιστεύει ότι ο εργοδοτούμενος δε δικαιούται σε τέτοια άδεια. Προτού αρνηθεί τη χορήγηση γονικής άδειας ο εργοδότης πρέπει να ενημερώσει γραπτώς τον εργοδοτούμενο για την πρόθεσή του να το πράξει και να τον καλέσει να υποβάλει τις παραστάσεις του επί του θέματος εντός επτά ημερών. Ο εργοδότης υποχρεούται να λάβει υπόψη τις παραστάσεις του εργοδοτουμένου πριν αποφασίσει να αρνηθεί τη χορήγηση της γονικής άδειας. Οι λόγοι της άρνησης πρέπει να διευκρινίζονται. 69(I)/2002 Μετάθεση χορήγησης γονικής άδειας
- Ο εργοδότης δικαιούται, μετά από διαβούλευση με τον επηρεαζόμενο εργοδοτούμενο, να μεταθέσει την ημερομηνία χορήγησης της γονικής άδειας για λόγους που σχετίζονται με την εύρυθμη λειτουργία της επιχείρησης, όπως όταν η εργασία είναι εποχιακού χαρακτήρα, όταν δεν μπορεί να βρεθεί αναπληρωτής κατά την περίοδο που καθορίζεται στην προειδοποίηση, όταν σημαντικό ποσοστό του εργατικού δυναμικού ζητά γονική άδεια συγχρόνως, όταν συγκεκριμένα καθήκοντα έχουν στρατηγική σημασία: Νοείται ότι ο εργοδότης εντός δύο εβδομάδων από της υποβολής της προειδοποίησης από τον εργοδοτούμενο για λήψη γονικής άδειας, σύμφωνα με το άρθρο 6 του παρόντος Νόμου, υποχρεούται να δώσει γραπτώς στον εργοδοτούμενο τους λόγους της μετάθεσης της ημερομηνίας χορήγησης της γονικής άδειας, η οποία δεν μπορεί να υπερβαίνει τους έξι μήνες από την ημερομηνία κοινοποίησης της αναβολής. 69(I)/2002 Τερματισμός γονικής άδειας από τον εργοδότη 9.—
- Εργοδοτούμενος που προτίθεται να κάνει χρήση της άδειας για λόγους ανωτέρας βίας πρέπει να ειδοποιεί τον εργοδότη του το συντομότερο δυνατό. 69(I)/2002 ΜΕΡΟΣ III ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ — ΚΥΡΩΣΕΙΣ Ίση μεταχείριση ανδρών και γυναικών
- Άνδρες και γυναίκες απολαμβάνουν ίσης μεταχείρισης, απαγορευομένης κάθε άμεσης ή έμμεσης διάκρισης λόγω φύλου, όσο αφορά τα δικαιώματα που απορρέουν από τον παρόντα Νόμο. 69(I)/2002 Βάρος απόδειξης
- Όταν ένα πρόσωπο κρίνει ότι θίγεται από τη μη τήρηση της αρχής της ίσης μεταχείρισης και παρουσιάζει ενώπιον δικαστηρίου, σε διαδικασία αστικής φύσεως, ή ενώπιον άλλης αρμόδιας αρχής, εξαιρουμένων των εξωδίκων εκουσίων διαδικασιών, πραγματικά περιστατικά από τα οποία τεκμαίρεται η ύπαρξη άμεσης ή έμμεσης διάκρισης, το βάρος απόδειξης ότι δεν υπήρξε παραβίαση της αρχής της ίσης μεταχείρισης έχει ο εναγόμενος. 69(I)/2002 Ευνοϊκότερες ρυθμίσεις
- Οι διατάξεις του παρόντος Νόμου δεν εμποδίζουν ευνοϊκότερες ρυθμίσεις με συλλογικές συμβάσεις ή με συμφωνίες μεταξύ εργοδότη και εργοδοτουμένου. 69(I)/2002 Απαγόρευση τερματισμού απασχόλησης - Διακοπή απασχόλησης 17.—
- Ο Υπουργός δύναται να ορίζει επιθεωρητές ή/και άλλους λειτουργούς, εφόσον τους κρίνει αναγκαίους, για την καλύτερη εφαρμογή του παρόντος Νόμου. 69(I)/2002 Δικαιοδοσία Δικαστηρίου
- Διαφορές αστικής φύσεως που προκύπτουν από την εφαρμογή του παρόντος Νόμου υπάγονται στην αρμοδιότητα του Δικαστηρίου Εργατικών Διαφορών. 69(I)/2002 Κυρώσεις- Ποινές
- Εργοδότης ο οποίος παραβαίνει οποιαδήποτε από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου είναι ένοχος αδικήματος και σε περίπτωση καταδίκης του υπόκειται σε χρηματική ποινή το ύψος της οποίας δεν μπορεί να υπερβαίνει τις δύο χιλιάδες λίρες. 69(I)/2002 Έναρξη ισχύος του παρόντος Νόμου
- Ο παρών Νόμος τίθεται σε ισχύ την 1ην Ιανουαρίου
- 69(I)/2002 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ ΠΙΝΑΚΑΣ Πίνακας (άρθρο 6) Σοβαρές ασθένειες/παθήσεις
- Ογκολογικές παθήσεις.
- Συγγενείς καρδιοπάθειες.
- Σοβαρές κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις και κατάγματα οστών.
- Γενετικά και μεταβολικά σύνδρομα.
- Σοβαρές νευρολογικές διαταραχές.
- Μεσογειακή αναιμία, δρεπανοκυτταρική αναιμία, ιδιοπαθής θρομβοπενική πορφύρα, αιμορροφιλία και άλλες συναφείς παθήσεις.
- Σηψαιμία, μηνιγγίτιδα και άλλες σοβαρές μικροβιακές λοιμώξεις.
- Εγκεφαλίτιδες.
- Χρόνιες παθήσεις του αναπνευστικού.
- Χρόνια νεφρική ανεπάρκεια.
- Χρόνια ανοσοποιητική ανεπάρκεια.
- Υποφυσιακή ανεπάρκεια ή έλλειψη αυξητικής ορμόνης.
- Σακχαρώδης διαβήτης.
- Κυστική ίνωση.
- Ασθένειες/παθήσεις λόγω πρόωρης γέννησης (αν η περίοδος γονικής άδειας αφορά την περίοδο πριν τη λήξη της άδειας μητρότητας, ισχύει μόνο για άνδρες δικαιούχους). Σημείωση 21 του Ν.47(I)/2012Έναρξη της ισχύος του Ν.47(I)/2012 Ο παρών Νόμος [Σ.Σ.: δηλαδή ο Ν.47(I)/2012] τίθεται σε ισχύ από την ημερομηνία της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας. Σημείωση 22 του Ν.47(I)/2012Κατάργηση Ο περί Γονικής Άδειας και Άδειας για λόγους Ανωτέρας Βίας Νόμος του 2002 καταργείται. Εκτύπωση Cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii και τη ConvertPLC για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο