ΑΠ 192/2010 — Αιτιολογίας επάρκεια, Σωματική βλάβη από αμέλεια

Σύνδεσμος απόφασης - link Επιστροφή - Back Περίληψη με ChatGPT AI Περίληψη με Claude AI Περίληψη με Gemini AI Περίληψη με Grok AI Αυτόματη μετάφραση Google, χρησιμοποιείστε τα κείμενα με προσοχή - Google automatic translation from Greek, use with caution ! Σημαντική Σημείωση ! Πρόκειται να ανακατευθυνθείτε σε εξωτερική πλατφόρμα παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης (τρίτου πάροχου) με σκοπό την αυτόματη δημιουργία περίληψης της δικαστικής απόφασης. Καμία Ευθύνη για το Περιεχόμενο: Ο Αρειος Πάγος δεν φέρει καμία απολύτως ευθύνη για την ποιότητα, την ακρίβεια ή την πληρότητα της περίληψης που παράγεται αυτόματα από το AI. Μη Επίσημο Κείμενο: Η περίληψη αποτελεί προϊόν αυτοματοποιημένης επεξεργασίας, δεν αντικαθιστά το επίσημο νομικό κείμενο και δεν φέρει καμία ισχύ ή έγκριση από το δικαστήριο. Προστασία Δεδομένων: Η χρήση της εξωτερικής υπηρεσίας γίνεται με αποκλειστική σας ευθύνη, σύμφωνα με τους όρους του τρίτου παρόχου. Μόνη αυθεντική πηγή ενημέρωσης παραμένει το πρωτότυπο κείμενο της απόφασης, όπως δημοσιεύεται από τον Αρειο Πάγο. Η παρούσα λειτουργία είναι σε δοκιμαστική χρήση Ακύρωση Συνέχεια Απόφαση 192 / 2010 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Θέμα Αιτιολογίας επάρκεια, Σωματική βλάβη από αμέλεια. Περίληψη: Σωματική βλάβη από αμέλεια. Συνευθύνη Προέδρου και Διευθύνοντος Συμβούλου εργολήπτριας ανώνυμης εταιρείας σε έργα της ΔΕΗ και επιβλέποντος μηχανικού του έργου λόγω της μη λήψεως μέτρων (σήμανσης και φύλαξης) από τη διάνοιξη τρύπας κατά την αντικατάσταση στύλου της ΔΕΗ. Και πτώση εντός αυτής διερχόμενου πεζού (παράβαση άρθρων 9 §1 και 10 §1 του Ν. 2696/1999 (Κ.Ο.Κ.). Αίτηση αναίρεσης κατά της καταδικαστικής απόφασης για έλλειψη αιτιολογίας. Απόρριψη του λόγου αυτού ως αβάσιμου και της αίτησης αναίρεσης στο σύνολό της. Αριθμός 192/2010 ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ ΣΤ' Ποινικό Τμήμα Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Δημήτριο Πατινίδη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χαράλαμπο Παπαηλιού, Νικόλαο Κωνσταντόπουλο, Παναγιώτη Ρουμπή - Εισηγητή και Γεώργιο Μπατζαλέξη, Αρεοπαγίτες. Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 12 Ιανουαρίου 2010, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ρούσσου - Εμμανουήλ Παπαδάκη (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Πελαγίας Λόζιου, για να δικάσει την αίτηση των αναιρεσειόντων - κατηγορουμένων: 1) Χ1, κατοίκου ... και 2) Χ2, κατοίκου ..., που εκπροσωπήθηκαν από τους πληρεξουσίου δικηγόρους τους Φίλιππο Κωσταρά και Νικόλαο Κουτρουμπή, περί αναιρέσεως της 4390/2009 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Το Τριμελές Εφετείο Αθηνών, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή και οι αναιρεσείοντες - κατηγορούμενοι ζητούν την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 14.10.2009 αίτησή τους αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 1503/2009. Αφού άκουσε Τους πληρεξουσίους δικηγόρους των αναιρεσειόντων, που ζήτησαν όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά, καθώς και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να απορριφθεί η προκείμενη αίτηση αναιρέσεως ως προς τον πρώτο αναιρεσείοντα και να γίνει δεκτή ως προς τον δεύτερο. ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ Η κρινόμενη από 16-10-2009 αίτηση των 1) Χ1 και 2) Χ2 για αναίρεση της υπ' αριθμ. 4390/2009 καταδικαστικής απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών, που ασκήθηκε εμπρόθεσμα με δήλωσή τους από κοινού προς τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου (άρθρο 473 ΚΠΔ) είναι τυπικά δεκτή και πρέπει να εξετασθεί περαιτέρω. Από το συνδυασμό της διατάξεως του άρθρου 314 §1 εδάφ. α' του Ποινικού Κώδικα, στην οποία ορίζεται ότι, όποιος από αμέλεια προκαλεί σωματική κάκωση ή βλάβη της υγείας άλλου τιμωρείται με φυλάκιση μέχρι τριών ετών, προς τη διάταξη του άρθρου 28 του ιδίου Κώδικα, στην οποία ορίζεται ότι από αμέλεια πράττει, όποιος από έλλειψη της προσοχής την οποία όφειλε κατά της περιστάσεως και μπορούσε να καταβάλει, είτε δεν πρόβλεψε το αξιόποινο αποτέλεσμα, που προκάλεσε η πράξη του, είτε το πρόβλεψε ως δυνατό, πίστεψε όμως ότι δεν θα επερχόταν, συνάγεται ότι προς θεμελίωση του εγκλήματος της σωματικής βλάβης από αμέλεια, απαιτούνται τα ακόλουθα στοιχεία: α) να μην καταβλήθηκε από το δράστη η επιβαλλόμενη κατ' αντικειμενική κρίση προσοχή, την οποία κάθε μετρίως συνετός και ευσυνείδητο άνθρωπος οφείλει κάτω από τις ίδιες πραγματικές περιστάσεις να καταβάλλει, με βάση τους νομικούς κανόνες, τις συνήθειες που επικρατούν στις συναλλαγές και την κοινή, κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων, πείρα και λογική, β) να μπορούσε αυτός, με βάση τις προσωπικές του περιστάσεις, ιδιότητες, γνώσεις και ιδιότητες και κυρίως εξαιτίας της υπηρεσίας του ή του επαγγέλματός του να προβλέψει και να αποφύγει το αξιόποινο αποτέλεσμα και γ) να υπάρχει αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ της ενέργειας ή παράλειψης του δράστη και του αποτελέσματος που επήλθε. Η παράλειψη, ως έννοια, ενυπάρχει σε κάθε είδος αμέλεια, εφόσον το ένα σκέλος της ευθύνης συνίσταται στη μη καταβολή της προσήκουσας προσοχής, δηλαδή σε μια παράλειψη. Όταν όμως η αμέλεια δεν συνίσταται σε ορισμένη παράλειψη, αλλά αποτελεί σύνολο συμπεριφοράς που προηγήθηκε του αποτελέσματος, τότε για τη θεμελίωση της σωματικής βλάβης από αμέλεια, ως εγκλήματος που τελείται με παράλειψη, απαιτείται η συνδρομή και των όρων του άρθρου 15 ΠΚ, στο οποίο ορίζεται ότι, όπου ο νόμος για την ύπαρξη αξιόποινης πράξης απαιτεί να έχει επέλθει ορισμένο αποτέλεσμα, η μη αποτροπή του τιμωρείται όπως η πρόκληση του με ενέργεια, αν ο υπαίτιος της παράλειψης είχε ιδιαίτερη νομική υποχρέωση να παρεμποδίσει την επέλευση του αποτελέσματος. Από την τελευταία αυτή διάταξη συνάγεται ότι αναγκαία προϋπόθεση εφαρμογής της, είναι η ύπαρξη ιδιαίτερης (δηλαδή ειδικής και όχι γενικής) νομικής υποχρέωσης του υπαιτίου προς παρεμπόδιση του εγκληματικού αποτελέσματος. Η υποχρέωση αυτή μπορεί να πηγάζει κυρίως: α) από ρητή διάταξη νόμου, β) από σύμπλεγμα νομικών καθηκόντων, που συνδέονται με ορισμένη έννομη θέση του υπόχρεου, γ) από ειδική σχέση που θεμελιώθηκε, είτε συνεπεία συμβάσεως, είτε απλώς από προηγούμενη ενέργεια, από την οποία ο υπαίτιος της παραλείψεως αναδέχθηκε εκουσίως την αποτροπή κινδύνων στο μέλλον, δ) από προηγούμενη πράξη του υπαιτίου (ενέργεια ή παράλειψη), συνεπεία της οποίας δημιουργήθηκε ο κίνδυνος επελεύσεως του εγκληματικού αποτελέσματος. Εξάλλου, η καταδικαστική απόφαση έχει την απαιτούμενη από τις διατάξεις των άρθρων 93 §3 του Συντάγματος και 139 του Κ.Ποιν.Δ., ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από το άρθρο 510 §1 στοιχ. Δ' του ίδιου Κώδικα λόγο αναιρέσεως, όταν αναφέρονται σε αυτήν με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από την ακροαματική διαδικασία, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελιώνουν και οι νομικές σκέψεις υπαγωγής των περιστατικών αυτών στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφαρμόστηκε. Η αιτιολογία δε αυτή, πρέπει να εκτείνεται και στους αυτοτελείς ισχυρισμούς, τους οποίους προτείνει ο κατηγορούμενος ή ο συνήγορός του στο δικαστήριο της ουσίας, δηλαδή εκείνους που τείνουν στην άρση του άδικου χαρακτήρα της πράξεως ή της ικανότητας προς καταλογισμό ή στην εξάλειψη του αξιοποίνου ή στη μείωση της ποινής. Ως προς τις αποδείξεις δε, αρκεί αυτές να αναφέρονται στην απόφαση γενικώς κατά το είδος τους, χωρίς να είναι ανάγκη να διευκρινίζεται από ποιο ή ποια αποδεικτικά μέσα αποδείχθηκε η κάθε παραδοχή. Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του αιτιολογικού με το διατακτικό, τα οποία αποτελούν ενιαίο σύνολο. Δεν αποτελεί όμως λόγο αναιρέσεως η εσφαλμένη εκτίμηση των αποδείξεων και ειδικότερα, η εσφαλμένη αξιολόγηση των καταθέσεων των μαρτύρων, η παράλειψη αναφοράς και αξιολόγησης κάθε αποδεικτικού μέσου χωριστά και η παράλειψη της αξιολογικής συσχετίσεως των αποδεικτικών μέσων, καθόσον στις περιπτώσεις αυτές, με την επίφαση της ελλείψεως αιτιολογίας, πλήττεται η αναιρετικά ανέλεγκτη κρίση του Δικαστηρίου της ουσίας. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από το σκεπτικό σε συνδυασμό με το διατακτικό της προσβαλλόμενης 4390/2009 αποφάσεώς του, τα οποία ως ενιαίο σύνολο παραδεκτώς αλληλοσυμπληρώνονται, το Τριμελές Εφετείο Αθηνών δέχθηκε, κατά την ανέλεγκτη περί τα πράγματα κρίση του, μετά από εκτίμηση και αξιολόγηση των κατ' είδος αναφερομένων στην ίδια απόφαση αποδεικτικών μέσων, ότι αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Δυνάμει σύμβασης έργου που καταρτίστηκε στην ... στις 26-3-1999 μεταξύ της εταιρείας "ΔΕΗ Α.Ε." και της ανώνυμης εταιρείας "Σ.Χ. ΣΟΥΡΤΖΗΣ ΑΤΕΕ", η τελευταία ανέλαβε την κατασκευή και συντήρηση όλων των έργων της ΔΕΗ στην περιοχή ... (εναέρια και υπόγεια δίκτυα, εγκατάσταση και επισκευή παροχών, αποκατάσταση βλαβών). Την επίβλεψη του έργου η ως άνω εργολήπτρια εταιρεία ανέθεσε στον 1ο κατηγορούμενο Χ1, πολιτικό μηχανικό. Σε εκτέλεση της σύμβασης αυτής η εργολήπτρια εταιρεία, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της οποίας ήταν ο 2ος κατηγορούμενος Χ2, ανέλαβε με επιβλέποντα μηχανικό του έργου τον 1ο κατηγορούμενο Χ1, την αφαίρεση ενός κατεστραμμένου στύλου της ΔΕΗ, που βρισκόταν στην οδό ... αριθ. ... και εμπόδιζε την είσοδο νεοαναγειρόμενης οικοδομής και την τοποθέτηση άλλου. Για το σκοπό αυτό ανοίχτηκε στο πεζοδρόμιο της παραπάνω οδού και στο ύψος του αριθμού 5 τρύπα διαμέτρου 2,50 μ. βάθος και 0,60 επί 0,50 πλάτος, χωρίς να ληφθούν τα απαιτούμενα από το νόμο προστατευτικά μέτρα σήμανσης και φύλαξης (όπως πινακίδες σήμανσης, κάλυψη της τρύπας με υλικό αντοχής κλπ), ώστε να προστατεύονται οι πεζοί. Αποτέλεσμα αυτού ήταν στις 25-2-2002 και περί ώρα 21.20 ο μηνυτής Ψ, αφού βγήκε από παρακείμενο γυμναστήριο, ενώ βάδιζε στο πεζοδρόμιο της οδού ..., να πέσει εντός της τρύπας, που ήταν αφύλακτη και να υποστεί κάκωση αριστερού ημιθωρακίου-κατ' ισχίων (ΔΕ) άρθρωσης. Υπαίτιοι δε αποκλειστικά του τραυματισμού του παραπάνω παθόντος είναι οι κατηγορούμενοι Χ1 και Χ2, οι οποίοι, αν και υπόχρεοι ως επιβλέπων μηχανικός του έργου ο 1ος και ως υπεύθυνος εργολαβίας ο 2ος σε ιδιαίτερη επιμέλεια και προσοχή, από αμέλεια, δηλαδή από έλλειψη της προσοχής που όφειλαν και μπορούσαν να καταβάλουν από τις περιστάσεις, χωρίς να προβλέψουν το αξιόποινο αποτέλεσμα της πράξης τους, παρέλειψαν να λάβουν τα απαραίτητα από το νόμο (άρθρα 9 §1 και 10 §1 Ν. 2696/1999) προστατευτικά μέτρα σήμανσης και φύλαξης της τρύπας ώστε να προστατεύονται οι πεζοί με αποτέλεσμα τον τραυματισμό κατά τα προεκτεθέντα, του παθόντος. Τέλος, αποδείχθηκε ότι οι κατηγορούμενοι μέχρι την τέλεση του αδικήματος διήγαγαν έντιμο ατομικό, οικογενειακό, επαγγελματικό και γενικά κοινωνικό βίο και συνεπώς πρέπει να αναγνωρισθεί η ελαφρυντική αυτή περίσταση (άρθρο 84 §2α ΠΚ)". Στη συνέχεια, το ως άνω Δικαστήριο κήρυξε ενόχους αμφοτέρους τους αναιρεσείοντες για το έγκλημα της σωματικής βλάβης από αμέλεια και επέβαλε στον καθένα την ποινή φυλάκισης των τριών