ΑΠ 2065/2008 — Αιτιολογίας επάρκεια, Ακυρότητα απόλυτη, Νόμου εφαρμογή και ερμηνεία, Ανήλικοι εγκληματίες, Απόπειρα, Ληστεία

Σύνδεσμος απόφασης - link Επιστροφή - Back Περίληψη με ChatGPT AI Περίληψη με Claude AI Περίληψη με Gemini AI Περίληψη με Grok AI Αυτόματη μετάφραση Google, χρησιμοποιείστε τα κείμενα με προσοχή - Google automatic translation from Greek, use with caution ! Σημαντική Σημείωση ! Πρόκειται να ανακατευθυνθείτε σε εξωτερική πλατφόρμα παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης (τρίτου πάροχου) με σκοπό την αυτόματη δημιουργία περίληψης της δικαστικής απόφασης. Καμία Ευθύνη για το Περιεχόμενο: Ο Αρειος Πάγος δεν φέρει καμία απολύτως ευθύνη για την ποιότητα, την ακρίβεια ή την πληρότητα της περίληψης που παράγεται αυτόματα από το AI. Μη Επίσημο Κείμενο: Η περίληψη αποτελεί προϊόν αυτοματοποιημένης επεξεργασίας, δεν αντικαθιστά το επίσημο νομικό κείμενο και δεν φέρει καμία ισχύ ή έγκριση από το δικαστήριο. Προστασία Δεδομένων: Η χρήση της εξωτερικής υπηρεσίας γίνεται με αποκλειστική σας ευθύνη, σύμφωνα με τους όρους του τρίτου παρόχου. Μόνη αυθεντική πηγή ενημέρωσης παραμένει το πρωτότυπο κείμενο της απόφασης, όπως δημοσιεύεται από τον Αρειο Πάγο. Η παρούσα λειτουργία είναι σε δοκιμαστική χρήση Ακύρωση Συνέχεια Απόφαση 2065 / 2008 (Ζ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Θέμα Αιτιολογίας επάρκεια, Ακυρότητα απόλυτη, Νόμου εφαρμογή και ερμηνεία, Ανήλικοι εγκληματίες, Απόπειρα, Ληστεία. Περίληψη: Η προσβαλλόμενη απόφαση έχει ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία και το Δικαστήριο της ουσίας δεν στέρησε την εν λόγω απόφασή του από νόμιμη βάση. Απορρίπτεται ο από το άρθρ. 510 παρ. 1 στοιχ. Δ΄ και Ε΄ ΚΠΔ δεύτερος λόγος αναιρέσεως. Η Πρόεδρος του Δικαστηρίου δεν ήταν υποχρεωμένη να διορίσει αυτεπαγγέλτως συνήγορο μετά την αποχώρηση του κατηγορουμένου, και δη μετά την απολογία του, λαμβανομένου υπόψη ότι οι πράξεις της ληστείας, τετελεσμένης και σε απόπειρα, για τις οποίες κηρύχθηκε ο κατηγορούμενος ποινικά υπεύθυνος ως ανήλικος και καταδικάστηκε, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 130 ΠΚ, σε συνολική φυλάκιση 13 μηνών, μετατραπείσα σε χρηματική, έφεραν το χαρακτήρα πλημμελήματος (άρθρο 18 εδ. β΄ ΠΚ). Απορρίπτεται ο από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α΄ ΚΠΔ πρώτος λόγος αναιρέσεως. Αριθμός 2065/2008 ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Ζ' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Μιχαήλ Δέτση, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Γρηγόριο Μάμαλη-Εισηγητή, Θεοδώρα Γκοΐνη, Βασίλειο Κουρκάκη και Ελευθέριο Μάλλιο, Αρεοπαγίτες. Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 17 Οκτωβρίου 2008, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Παναγιώτη Θάνου (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και του Γραμματέως Χρήστου Πήτα, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος-κατηγορουμένου Χ, που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Δημήτριο Κονιαβίτη, για αναίρεση της 60/2005 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Ανηλίκων Αθηνών. Το Τριμελές Εφετείο Ανηλίκων Αθηνών, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων-κατηγορούμενος, ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 7 Μαρτίου 2006 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 580/2006. Αφού άκουσε Τον πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να απορριφθεί η προκείμενη αίτηση αναίρεσης. ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ Η καταδικαστική απόφαση έχει την απαιτούμενη, κατά τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 Κ.Ποιν.Δ, ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' του ίδιου Κώδικα λόγο αναιρέσεως, όταν αναφέρονται σ' αυτή με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από την αποδεικτική διαδικασία, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του Δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελιώνουν και οι νομικές σκέψεις υπαγωγής των περιστατικών αυτών στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφαρμόσθηκε. Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του αιτιολογικού με το διατακτικό που αποτελούν ενιαίο σύνολο και σε σχέση με τα αποδεικτικά μέσα πρέπει να προκύπτει με βεβαιότητα ότι έχουν ληφθεί υπόψη όλα στο σύνολό τους και όχι ορισμένα μόνο από αυτά. Για τη βεβαιότητα δε αυτή αρκεί να μνημονεύονται όλα, έστω κατά το είδος τους (μάρτυρες, έγγραφα κλπ), χωρίς ανάγκη ειδικότερης αναφοράς τους και μνείας του τι προέκυψε χωριστά από καθένα από αυτά, ενώ το γεγονός ότι εξαίρονται ορισμένα αποδεικτικά μέσα δεν υποδηλώνει ότι δεν λήφθηκαν υπόψη τα άλλα. Δεν αποτελούν όμως λόγους αναιρέσεως η εσφαλμένη εκτίμηση εγγράφων, η εσφαλμένη αξιολόγηση των καταθέσεων των μαρτύρων, η παράλειψη αναφοράς και αξιολογήσεως κάθε αποδεικτικού στοιχείου χωριστά και η παράλειψη της μεταξύ τους αξιολογικής συσχετίσεως των αποδεικτικών στοιχείων, καθόσον στις περιπτώσεις αυτές πλήττεται η αναιρετικώς ανέλεγκτη κρίση του Δικαστηρίου της ουσίας. Περαιτέρω, κατά το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Ε' Κ.Ποιν.Δ λόγο αναιρέσεως αποτελεί και η εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διατάξεως. Εσφαλμένη ερμηνεία υπάρχει όταν ο Δικαστής αποδίδει στο νόμο διαφορετική έννοια από εκείνη που πραγματικά έχει, ενώ εσφαλμένη εφαρμογή υπάρχει όταν το Δικαστήριο της ουσίας δεν υπάγει σωστά τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν στη διάταξη που εφαρμόσθηκε. Περίπτωση δε εσφαλμένης εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διατάξεως συνιστά και η εκ πλαγίου παραβίαση της διατάξεως αυτής, η οποία υπάρχει όταν στο πόρισμα της αποφάσεως, που περιλαμβάνεται στο συνδυασμό του αιτιολογικού με το διατακτικό και ανάγεται στα στοιχεία και την ταυτότητα του εγκλήματος, έχουν εμφιλοχωρήσει ασάφειες, αντιφάσεις ή λογικά κενά, με αποτέλεσμα να καθίσταται ανέφικτος ο αναιρετικός έλεγχος της ορθής ή μη εφαρμογής του νόμου, οπότε η απόφαση στερείται νόμιμης βάσεως. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από το σκεπτικό σε συνδυασμό με το διατακτικό της προσβαλλόμενης 60/2005 αποφάσεώς του, τα οποία ως ενιαίο σύνολο παραδεκτώς αλληλοσυμπληρώνονται, το Τριμελές Εφετείο Ανηλίκων Αθηνών δέχθηκε, κατά την ανέλεγκτη περί τα πράγματα κρίση του, μετά από εκτίμηση και αξιολόγηση των κατ' είδος αναφερομένων στην ίδια απόφαση αποδεικτικών μέσων, ότι αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Ο κατηγορούμενος στην Αθήνα στις 15-6-2002 αλλά και κατά το χρονικό διάστημα όχι πριν από τις αρχές του έτους 2002 αφαίρεσε χρησιμοποιώντας απειλές με επικείμενο κίνδυνο σώματος το "χαρτζιλίκι" των πιο κάτω ανηλίκων παθόντων με σκοπό να το ιδιοποιηθεί παράνομα. Ειδικότερα, στις 15-6-2002 στο ..... Γυμνάσιο πλησίασε τους ανηλίκους μαθητές ..., ... και ..., ηλικίας 13 ετών, και απειλώντας τους ότι θα τους κτυπήσει με μαχαίρι που έφερε στο τσαντάκι της μέσης του, τους εξανάγκασε να του παραδώσουν το ποσό των 1,50 ευρώ που είχε ο καθένας τους, για να το ιδιοποιηθεί παράνομα. Επίσης, κατά το προηγούμενο διάστημα τέλεσε όμοια πράξη κατά των ανηλίκων μαθητών ... και ... (έξω από το ... Δημοτικό σχολείο), ... (έξω από το ... Γυμνάσιο) και εναντίον μαθητή με το μικρό όνομα ..., αγνώστων λοιπών στοιχείων (έξω από το ... Δημοτικό σχολείο), χρησιμοποιώντας την ίδια απειλή και έτσι τους εξανάγκασε να του παραδώσουν οι τρεις πρώτοι το εκ 1,50 ευρώ "χαρτζιλίκι" που είχε ο καθένας από τους ανωτέρω και ο τέταρτος το κινητό του τηλέφωνο με σκοπό να τα ιδιοποιηθεί παράνομα. Τέλος, στις 15-6-2002 επεχείρησε με βία να αφαιρέσει το κινητό τηλέφωνο του ... (στο χώρο του ... Γυμνασίου), πλην όμως δεν πέτυχε το σκοπό του από λόγους εξωτερικούς και ανεξαρτήτους από τη θέλησή του και συγκεκριμένα γιατί ο ανωτέρω παθών κατέφυγε τρέχοντας σε παραπλήσιο κτίριο, όπου δεν κατόρθωσε να τον εντοπίσει. Την τέλεση των πράξεων αυτών ομολόγησε ο κατηγορούμενος, ο οποίος είχε σοβαρή εμπλοκή με τις εξαρτησιογόνες ουσίες και κάνει προσπάθειες για απεμπλοκή από αυτές παρακολουθώντας σήμερα το εγκεκριμένο πρόγραμμα συμβουλευτικής υποστήριξης του θεραπευτικού προγράμματος "..... του ΚΕΘΕΑ". Με βάση τα ανωτέρω αποδειχθέντα το Δικαστήριο πείσθηκε ότι ο κατηγορούμενος τέλεσε τις προαναφερόμενες πράξεις, από τις περιστάσεις δε κάτω από τις οποίες τελέστηκαν οι πράξεις αυτές και την προσωπικότητα του κατηγορουμένου κρίνει ότι είναι αναγκαίος ο ποινικός σωφρονισμός του και τον κηρύσσει ποινικά υπεύθυνο, δεν είναι όμως σκόπιμος ο περιορισμός του σε σωφρονιστικό κατάστημα". Ακολούθως, με βάση όσα αναφέρθηκαν το Τριμελές Εφετείο Ανηλίκων κήρυξε ποινικά υπεύθυνο τον κατηγορούμενο, και ήδη αναιρεσείοντα Χ, για τις πιο πάνω αξιόποινες πράξεις της ληστείας κατά συρροή, τετελεσμένης και σε απόπειρα, και του επέβαλε, κατ' εφαρμογή της διατάξεως του άρθρου 130 ΠΚ, συνολική ποινή φυλακίσεως 13 μηνών, που μετατράπηκε σε χρηματική προς 4,40 ευρώ ημερησίως. Με βάση τις παραπάνω παραδοχές το Δικαστήριο της ουσίας διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφαση του την απαιτούμενη από τις αναφερόμενες διατάξεις του Συντάγματος και του ΚΠοινΔ ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, αφού εκθέτει σ' αυτή με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις ή λογικά κενά τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία αποδείχθηκαν από την ακροαματική διαδικασία και συγκροτούν την αντικειμενική και υποκειμενική υπόσταση των άνω εγκλημάτων για τα οποία καταδικάσθηκε ο αναιρεσείων, τις αποδείξεις από τις οποίες συνήγαγε τα περιστατικά αυτά και τους συλλογισμούς, με βάση τους οποίους έκανε την υπαγωγή τους στις ουσιαστικές ποινικές διατάξεις των άρθρων 18 εδ. β', 26 παρ. 1α, 27 παρ. 1, 42 παρ. 1, 83, 94 παρ. 1 και 380 παρ. 1 του ΠΚ, τις οποίες ορθά ερμήνευσε και εφάρμοσε, χωρίς να τις παραβιάσει ούτε ευθέως, ούτε εκ πλαγίου, και χωρίς να στερήσει έτσι την απόφαση από νόμιμη βάση. Ειδικότερα, αναφέρονται στην αιτιολογία της αποφάσεως τα αποδεικτικά μέσα κατά το είδος τους (μάρτυρες, έγγραφα και απολογία του κατηγορουμένου), από τα οποία το Δικαστήριο συνήγαγε τα περιστατικά που εκτέθηκαν και οδηγήθηκε στην καταδικαστική του κρίση, ενώ δεν υπήρχε, κατά νόμο, ανάγκη να τα παραθέσει αναλυτικά και να εκθέσει τι προκύπτει χωριστά από το καθένα από αυτά. Και συγκεκριμένα έλαβε υπόψη του το Δικαστήριο της ουσίας και συνεκτίμησε μαζί με τα υπόλοιπα αποδεικτικά μέσα και τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων κατηγορίας ... και ..., οι οποίοι, όπως προκύπτει από τα πρακτικά της προσβαλλόμενης αποφάσεως, εξετάσθηκαν ενόρκως στο άνω Δικαστήριο, εντεύθεν δε η περί του αντιθέτου αιτίαση του αναιρεσείοντος είναι αβάσιμη. Επομένως, ο από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' και Ε' Κ.Ποιν.Δ δεύτερος λόγος αναιρέσεως της κρινόμενης αιτήσεως, με τον οποίο αποδίδονται στην προσβαλλόμενη απόφαση οι πλημμέλειες της ελλείψεως ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και νόμιμης βάσεως, πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος. Κατά τα λοιπά δε με τον πιο πάνω λόγο αναιρέσεως πλήττεται απαραδέκτως η ανωτέρω απόφαση για εσφαλμένη εκτίμηση των αποδείξεων και των πραγματικών περιστατικών. Κατά την παρ. 1 του άρθρου 344 Κ.Ποιν.Δ., όπως τα εδ. β' και γ' αυτής αντικαταστάθηκαν από το άρθρο 26 παρ. 1 του ν. 3160/2003, "Η αποχώρηση του κατηγορουμένου κατά τη διάρκεια της δίκης δεν κωλύει καθόλου την πρόοδο της διαδικασίας. Επιτρέπεται όμως στο συνήγορο του κατηγορουμένου να παραστεί αντί γι'αυτόν' το δικαστήριο μπορεί να διατάξει ή την αναβολή της δίκης ή τη διακοπή της για οκτώ το πολύ ημέρες. Σε δίκες για κακούργημα ο πρόεδρος πρέπει πάντοτε να διορίσει στον κατηγορούμενο που αποχώρησε για οποιονδήποτε λόγο συνήγορο για να παρίσταται αντί γι'αυτόν στη δίκη, αν αποχώρησε και ο συνήγορός του που είχε αρχικά διοριστεί". Στην προκειμένη περίπτωση, από τα πρακτικά της προσβαλλόμενης προκύπτει ότι μετά την απολογία του αναιρεσείοντος κατηγορουμένου ενώπιον του δευτεροβάθμιου Δικαστηρίου διεκόπη η συζήτηση της υποθέσεώς του για την 14.00 ώρα, κατά την οποία παραγγέλθηκαν να είναι παρόντες όλοι οι παράγοντες της δίκης. Επακολούθησε η επανάληψη της συνεδριάσεως του ίδιου Δικαστηρίου κατά την καθορισμένη ώρα, οπότε διαπιστώθηκε ότι απουσίαζε ο κατηγορούμενος και ήταν παρόντες όλοι οι υπόλοιποι παράγοντες της δίκης. Στο σημείο αυτό ζήτησε και έλαβε το λόγο από την Πρόεδρο του Δικαστηρίου η μητέρα του κατηγορουμένου, η οποία δήλωσε ότι "ο γιός της αποχώρησε, διότι παρακολουθεί πρόγραμμα απεξάρτησης στη .....", χωρίς να ζητήσει την αναβολή της δίκης ή να υποβάλει προς το Δικαστήριο οποιοδήποτε άλλο αίτημα. Διατάχθηκε, κατόπιν τούτου, η πρόοδος της δίκης με απόντα τον ήδη αναιρεσείοντα κατηγορούμενο, στον οποίο δεν ήταν υποχρεωμένη η Πρόεδρος του Δικαστηρίου να διορίσει αυτεπαγγέλτως συνήγορο, λαμβανομένου υπόψη ότι οι πράξεις ληστείας (τετελεσμένης και σε απόπειρα) για τις οποίες κηρύχθηκε ο ίδιος ποινικά υπεύθυνος ως ανήλικος καταδικάσθηκε, κατ' εφαρμογή της διατάξεως του άρθρου 130 του ΠΚ, όπως προαναφέρθηκε, σε συνολική ποινή φυλακίσεως 13 μηνών, που μετατράπηκε σε χρηματική προς 4, 40 ευρώ ημερησίως, δεν έφεραν το χαρακτήρα κακουργήματος, όπως αβάσιμα υποστηρίζει ο αναιρεσείων, αλλά πλημμελήματος, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 18 εδ. β' του ΠΚ, (όπως το εδάφιο αυτό αντικαταστάθηκε από το άρθρο 2 παρ. 1 του ν. 3189/2003), κατά την οποία "Κάθε πράξη που τιμωρείται με φυλάκιση ή με χρηματική ποινή ή με περιορισμό σε ειδικό κατάστημα κράτησης νέων είναι πλημμέλημα". Αν αποτελούσαν, άλλωστε, οι πράξεις αυτές κακουργήματα, θα ήταν υποχρεωμένη η Πρόεδρος του Δικαστηρίου ευθύς εξ αρχής και πριν αρχίσει η συζήτηση της υποθέσεως να διορίσει αυτεπαγγέλτως στον αναιρεσείοντα κατηγορούμενο συνήγορο υπερασπίσεως, ακόμη κι αν δεν της ζητήθηκε ο διορισμός συνηγόρου, σύμφωνα με τα άρθρα 340 και 376 του Κ.Ποιν.Δ, γιατί διαφορετικά θα δημιουργείτο απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας στο ακροατήριο. Επομένως, ο από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α' Κ.Ποιν.Δ πρώτος λόγος αναιρέσεως, με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια της απόλυτης ακυρότητας της διαδικασίας στο ακροατήριο για το λόγο ότι, αν και ο αναιρεσείων κατηγορούμενος απουσίαζε κατά τη δημοσίευση της προσβαλλόμενης αποφάσεως, δεν προέβη η Πρόεδρος του Δικαστηρίου της ουσίας, όπως όφειλε κατά νόμο (άρθρ. 340 και 376 Κ.Ποιν.Δ), αφού απήγγειλε την καταδίκη του για κακουργηματικές πράξεις ληστείας, στον αυτεπάγγελτο, στο στάδιο αυτό, διορισμό συνηγόρου υπερασπίσεώς του για την άσκηση και εξασφάλιση των νομίμων δικαιωμάτων του, είναι απορριπτέος ως αβάσιμος. Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, εφόσον δεν υπάρχει άλλος παραδεκτός λόγος αναιρέσεως για έρευνα, πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση στο σύνολό της και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων στα δικαστικά έξοδα (άρθρο 583 παρ. 1 Κ.Ποιν.Δ). ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 7 Μαρτίου 2006 (υπ' αριθ. πρωτ. 686/8-3-2006) αίτηση του Χ για αναίρεση της υπ' αριθ. 60/2005 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Ανηλίκων Αθηνών. Και ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα, που ανέρχονται σε διακόσια είκοσι