ΑΠ 2341/2009 — Αιτιολογίας ανεπάρκεια, Φοροδιαφυγή, Χρόνος τέλεσης πράξης, Παύση οριστική ποινικής διώξεως, Παραγραφή, Εξακολουθούν έγκλημα

Σύνδεσμος απόφασης - link Επιστροφή - Back Περίληψη με ChatGPT AI Περίληψη με Claude AI Περίληψη με Gemini AI Περίληψη με Grok AI Αυτόματη μετάφραση Google, χρησιμοποιείστε τα κείμενα με προσοχή - Google automatic translation from Greek, use with caution ! Σημαντική Σημείωση ! Πρόκειται να ανακατευθυνθείτε σε εξωτερική πλατφόρμα παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης (τρίτου πάροχου) με σκοπό την αυτόματη δημιουργία περίληψης της δικαστικής απόφασης. Καμία Ευθύνη για το Περιεχόμενο: Ο Αρειος Πάγος δεν φέρει καμία απολύτως ευθύνη για την ποιότητα, την ακρίβεια ή την πληρότητα της περίληψης που παράγεται αυτόματα από το AI. Μη Επίσημο Κείμενο: Η περίληψη αποτελεί προϊόν αυτοματοποιημένης επεξεργασίας, δεν αντικαθιστά το επίσημο νομικό κείμενο και δεν φέρει καμία ισχύ ή έγκριση από το δικαστήριο. Προστασία Δεδομένων: Η χρήση της εξωτερικής υπηρεσίας γίνεται με αποκλειστική σας ευθύνη, σύμφωνα με τους όρους του τρίτου παρόχου. Μόνη αυθεντική πηγή ενημέρωσης παραμένει το πρωτότυπο κείμενο της απόφασης, όπως δημοσιεύεται από τον Αρειο Πάγο. Η παρούσα λειτουργία είναι σε δοκιμαστική χρήση Ακύρωση Συνέχεια Απόφαση 2341 / 2009 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Θέμα Αιτιολογίας ανεπάρκεια, Φοροδιαφυγή, Χρόνος τέλεσης πράξης, Παύση οριστική ποινικής διώξεως, Παραγραφή, Εξακολουθούν έγκλημα. Περίληψη: Μη καταβολή χρεών προς το Δημόσιο. Έννοια. Στοιχειοθέτηση. Ισχύσασες διατάξεις (άρθρα 25 Ν. 1882/1990, 23 Ν. 2523/1997 και 34 Ν. 3220/2004). Διακρίσεις, προϋποθέσεις τιμώρησης με αυτές. Τι πρέπει να διαλαμβάνει η απόφαση για να έχει ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία. Όταν η πράξη φέρεται τελεσθείσα κατ' εξακολούθηση αναγκαίος ο προσδιορισμός του χρόνου τελέσεως κάθε μερικότερης πράξης, αφού επιδρά στον χρόνο της παραγραφής (ΑΠ 126/2009). Αναιρεί. Παύει οριστικά ποινική δίωξη για μερικότερες πράξεις από 29-6-2000 μέχρι 2-12-

1. Παραπέμπει για λοιπές πράξεις από 3-12-2001 μέχρι 28-3-
2. Αριθμός 2341/2009 ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ ΣΤ' Ποινικό Τμήμα Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Δημήτριο Πατινίδη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χαράλαμπο Παπαηλιού, Νικόλαο Κωνσταντόπουλο, Παναγιώτη Ρουμπή και Γεώργιο Μπατζαλέξη-Εισηγητή, Αρεοπαγίτες. Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 17 Νοεμβρίου 2009, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Νικολάου Παντελή (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Πελαγίας Λόζιου, για να δικάσει την αίτηση της αναιρεσείουσας - κατηγορουμένης..., που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Γεώργιο Λαφαζάνο, περί αναιρέσεως της 86518/2008 αποφάσεως του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών. Το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή και η αναιρεσείουσα - κατηγορουμένη ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 23.2.2009 αίτησή της αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 382/
3. Αφού άκουσε Τον πληρεξούσιο δικηγόρο της αναιρεσείουσας, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά, καθώς και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να γίνει δεκτή η προκείμενη αίτηση αναιρέσεως. ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ Ι. Επειδή, η καταδικαστική απόφαση έχει την ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία που απαιτείται κατά τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του ΚΠΔ, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' ΚΠΔ λόγο αναίρεσης, όταν σε αυτήν περιέχονται με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά που αποδείχθηκαν από τη διαδικασία στο ακροατήριο σχετικά με τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία του εγκλήματος, οι αποδείξεις στις οποίες θεμελιώνονται τα περιστατικά αυτά, καθώς και οι σκέψεις με τις οποίες το δικαστήριο υπήγαγε τα περιστατικά που αποδείχθηκαν στην ποινική διάταξη που εφαρμόσθηκε. Εξάλλου, με το άρθρο 25 παρ. 1 του ν. 1882/1990 θεσπίζεται η ποινική ευθύνη από τη μη καταβολή προς το Δημόσιο χρεών, που είναι βεβαιωμένα στις δημόσιες υπηρεσίες και ειδικότερα από την παραβίαση της προθεσμίας καταβολής τους κατά τις ισχύουσες εκάστοτε διατάξεις, αναλόγως του αν αυτά είναι καταβλητέα εφάπαξ ή με δόσεις, έτσι ώστε η ποινική μεταχείριση να διαφοροποιείται ως προς το χρονικό σημείο έναρξης της ποινικής ευθύνης του υπαιτίου, αλλά και ως προς το ύψος του μεγέθους του χρέους. Ειδικότερα προβλέπονται δύο χωριστές περιπτώσεις έναρξης της ποινικής ευθύνης, ήτοι εκείνης της μη καταβολής του χρέους που η εξόφλησή του έχει ρυθμισθεί με δόσεις, οπότε απαιτείται να παρέλθει η προθεσμία καταβολής της τρίτης δόσης και εκείνης της μη καταβολής του εφάπαξ καταβλητέου χρέους, οπότε απαιτείται να παρέλθει δίμηνο από το τέλος της προθεσμίας κατά την οποία έπρεπε να καταβληθεί το χρέος. Επακολούθησε η αντικατάσταση του άρθρου 25 του ν. 1882/1990 με το άρθρο 23 του ν. 2523/
4. Με την αντικατάσταση αυτή, αφενός ποινικοποιήθηκε η μη καταβολή χρεών και προς τρίτους (πλην ιδιωτών), που εισπράττονται από τις δημόσιες υπηρεσίες ή τα τελωνεία και αφετέρου αυξήθηκε το ύψος του οφειλόμενου ποσού που καθιστά αξιόποινη την καθυστέρηση της καταβολής. Τέλος, το ίδιο άρθρο αντικαταστάθηκε εκ νέου με το άρθρο 34 παρ. 1 του ν. 3220/
5. Με τη νέα αυτή αντικατάσταση: 1) το ποινικό αδίκημα της μη καταβολής χρεών προς το Δημόσιο και λοιπών βεβαιωμένων και ληξιπρόθεσμων εσόδων στις ΔΟΥ και τα Τελωνεία, αντιμετωπίζεται πλέον ενιαία ως προς το χρόνο διάπραξής του, ο οποίος είναι ο χρόνος της συμπλήρωσης τεσσάρων μηνών από τότε που έπρεπε να καταβληθεί το χρέος, ανεξάρτητα από τον τρόπο καταβολής των χρεών σε δόσεις ή εφάπαξ, 2) στο κατώτερο ληξιπρόθεσμο ποσό οφειλής για την οποία ζητείται η ποινική δίωξη, υπολογίζονται μαζί με τη βασική οφειλή και οι λοιπές επιβαρύνσεις από τόκους και προσαυξήσεις εκπρόθεσμης καταβολής, 3) οι ποινές καθορίζονται βάσει του κατώτερου ποσού συνολικής κατά οφειλέτη ληξιπρόθεσμης οφειλής ανεξάρτητα από το είδος του χρέους (παρακρατούμενοι, επιρριπτόμενοι φόροι, δάνεια με την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου κ.λ.π.) και 4) αυξάνονται τα όρια του χρέους για τη μη καταβολή του οποίου ζητείται η ποινική δίωξη του οφειλέτη. Κατά το μέρος που οι νέες αυτές διατάξεις δεν απαιτούν την καθυστέρηση ορισμένων δόσεων όταν το χρέος είναι καταβλητέο σε δόσεις, για δε τις καθυστερήσεις περισσοτέρων χρεών από οποιαδήποτε αιτία λαμβάνουν υπόψη, ως όριο για τη θεμελίωση του αξιοποίνου το συνολικό ποσό του χρέους και όχι το ύψος κάθε επιμέρους χρέους, είναι δυσμενέστερες και συνεπώς για τις πράξεις που τελέσθηκαν πριν από την έναρξη της εφαρμογής τους εφαρμόζονται, εφόσον είναι ευμενέστερες, ως προς τις προϋποθέσεις έναρξης και θεμελίωσης της ποινικής ευθύνης οι προγενέστερες διατάξεις που ίσχυαν κατά το χρόνο τέλεσής τους. Σύμφωνα με τις διατάξεις αυτές, κρίσιμα στοιχεία για τη συγκρότηση του εγκλήματος της καθυστέρησης καταβολής χρεών προς το Δημόσιο, που πρέπει να προσδιορίζονται στην καταδικαστική απόφαση, για να είναι αυτή ειδικά και εμπεριστατωμένα αιτιολογημένη, κατά τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του ΚΠΔ, είναι: 1) η αρχή που προέβη στη βεβαίωση του χρέους, 2) το ύψος αυτού, 3) ο τρόπος πληρωμής του (εφάπαξ ή σε δόσεις), 4) ο ακριβής χρόνος που έπρεπε να καταβληθεί, όταν αυτό καταβάλλεται εφάπαξ ή της κάθε δόσης, όταν καταβάλλεται σε δόσεις, ο οποίος χρόνος δεν συμπίπτει κατ` ανάγκη με το χρόνο που βεβαιώθηκε το χρέος, διότι ως χρόνο βεβαίωσης των χρεών ο νόμος εννοεί αυτόν που γίνεται από την αρμόδια οικονομική αρχή και έχει ως περιεχόμενο τον προσδιορισμό του υπόχρεου προσώπου, καθώς και του ποσού και του είδους της οφειλής, ενώ το ληξιπρόθεσμο του χρέους συνάπτεται με τη λεγόμενη ταμειακή βεβαίωση, οπότε και μπορεί το χρέος αυτό να εισπραχθεί και 5) η μη καταβολή τριών συνεχών δόσεων του χρέους ή ολόκληρου του ποσού του, όταν αυτό είναι καταβλητέο εφάπαξ, πέραν των δύο μηνών από τη λήξη του χρόνου καταβολής του (ΑΠ 126/2009). ΙΙ. Στην κρινόμενη περίπτωση, όπως προκύπτει από το σκεπτικό σε συνδυασμό με το διατακτικό της προσβαλλομένης απόφασης, το εκδόσαν αυτή Τριμελές Πλημ/κείο, που δίκασε κατ έφεση, μετά από αξιολόγηση των κατ είδος αναφερομένων αποδεικτικών μέσων, δέχθηκε κατά την ανέλεγκτη αναιρετικά κρίση του, ότι αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: το Δικαστήριο πείστηκε, ότι η κατηγορουμένη έχει τελέσει την πράξη που της αποδίδει το κατηγορητήριο και πρέπει να κηρυχθεί ένοχη, διότι στην Αθήνα, κατά το χρονικό διάστημα από 29.6.2000 έως 28.3.2004, με περισσότερες από μία πράξεις που συνιστούν εξακολούθηση του ιδίου εγκλήματος, με πρόθεση καθυστέρησε την καταβολή χρεών προς το Δημόσιο για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των τεσσάρων μηνών, το δε ποσό της ληξιπρόθεσμης οφειλής της, μαζί με τις κάθε είδους προσαυξήσεις, υπερβαίνει τα 120.000 ευρώ. Συγκεκριμένα, ενώ είχαν βεβαιωθεί σε βάρος της εταιρείας με την επωνυμία "VEAU ΕΠΕ", με έδρα την Παιανία Αττικής, της οποίας διαχειρίστρια είναι η κατηγορουμένη, διάφορα χρέη υπέρ του Δημοσίου στην ΔΟΥ ..., όπως ακριβώς αυτά αναφέρονται στον υπ' αριθ. 6/2004 πίνακα χρεών της πιο πάνω ΔΟΥ, που συνοδεύει ως αναπόσπαστο μέρος αυτής την από 24.6.2004 μηνυτήρια αναφορά του Προϊσταμένου της ίδιας ΔΟΥ, ηθελημένα δεν κατέβαλε ποσόν 1.035.588,20 ευρώ, που αφορά βεβαιωμένα χρέη αυτής προς το Δημόσιο. Τα χρέη αυτά προέρχονται από βιοτεχνικά δάνεια που χορηγήθηκαν στην ανωτέρω εταιρεία με την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου. Με βάση τις παραδοχές αυτές το Δικαστήριο κήρυξε ένοχη την κατηγορουμένη του ότι: Στην Αθήνα, κατά το χρονικό διάστημα από 29.6.2000 έως 28.3.2004, με περισσότερες πράξεις που συνιστούν εξακολούθηση του ιδίου εγκλήματος, όντας οφειλέτης του Δημοσίου και ενώ τα χρέη που κατέστησαν ληξιπρόθεσμα κατά την ισχύ του Ν. 3220/04, με πρόθεση καθυστέρησε την καταβολή χρεών προς το Δημόσιο για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των τεσσάρων μηνών, το δε ποσό της ληξιπρόθεσμης για την καταβολή οφειλής, μαζί με τις κάθε είδους προσαυξήσεις υπερβαίνει τα 120.000 ευρώ. Συγκεκριμένα, ενώ είχαν βεβαιωθεί σε βάρος της εταιρείας "VEAU EΠΕ ΒΙΟΤΕΧΝΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ" με έδρα την Παιανία Αττικής, της οποίας διαχειρίστρια τυγχάνει η κατηγορουμένη, διάφορα χρέη υπέρ του Δημοσίου στην ΔΟΥ... όπως ακριβώς αναφέρονται στον συνημμένο πίνακα χρεών της παραπάνω ΔΟΥ (αριθ. ειδ. 6/2004 βιβλίου) και συνοδεύει ως αναπόσπαστο μέρος αυτής την από 24.6.2004 μηνυτήρια αναφορά του Προϊσταμένου της πιο πάνω ΔΟΥ, ηθελημένα δεν κατέβαλε ποσό ευρώ 1.035.588,20, που αφορά βεβαιωμένα χρέη αυτού προς το Δημόσιο. Στη συνέχεια δε, αφού της αναγνώρισε την ελαφρυντική περίσταση του άρθρου 84 παρ. 2 β ΠΚ, της επέβαλε ποινή φυλάκισης 12 μηνών την οποία μετέτρεψε προς 4,40 € ημερησίως. Έτσι, όμως, η αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης δεν είναι ειδική και εμπεριστατωμένη, αλλά ασαφής, ελλιπής και αντιφατική. Ειδικότερα: α) στο αιτιολογικό δεν διαλαμβάνονται πραγματικά περιστατικά, με βάση τα οποία το Δικαστήριο κατέληξε στην κρίση για την ενοχή της κατηγορουμένης, β) δεν προσδιορίζεται ο χρόνος της ταμειακής βεβαίωσης κάθε επιμέρους χρέους και η λήξη του χρόνου καταβολής τους, αν τα χρέη ήταν καταβλητέα εφάπαξ ή σε δόσεις, για δε τα χρέη που ήταν καταβλητέα σε δόσεις δεν προσδιορίζεται ο χρόνος καταβολής κάθε δόσης, και γ) ενώ η προσβαλλόμενη απόφαση δέχεται ότι το έγκλημα αυτό τελέσθηκε με περισσότερες πράξεις, εν τούτοις δεν προσδιορίζεται ο χρόνος τελέσεως κάθε μερικότερης πράξεως, ενόψει το ότι είναι αναγκαίος στην προκείμενη περίπτωση ο προσδιορισμός αυτός, αφού ασκεί επιρροή στην παραγραφή του αδικήματος. Και ναι μεν στο αιτιολογικό και διατακτικό γίνεται αναφορά του συνημμένου στην από 24-6-2004 μηνυτήρια αναφορά του Προϊσταμένου της Δ.Ο.Υ. ... πίνακα χρεών με αριθμό ειδικού βιβλίου ..., στον οποίο οπωσδήποτε περιγράφεται λεπτομερώς το κάθε χρέος το ποσό αυτού, αν ήταν καταβλητέο εφάπαξ ή σε δόσεις και σε πόσες, όπως και ο χρόνος καταβολής κάθε δόσης και ο χρόνος ταμειακής βεβαίωσης του κάθε χρέους, πλην όμως ο πίνακας αυτός δεν παρατίθεται, είτε στο σκεπτικό της αποφάσεως, είτε στο διατακτικό αυτής, ώστε να αποτελέσει μέρος του σκεπτικού της, με αποτέλεσμα να στερείται η απόφαση ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας. Επιπρόσθετα, ενώ για ορισμένες από τις κατ εξακολούθηση πράξεις, μέχρι τον χρόνο συζητήσεως της υποθέσεως στο Τριμελές Πλημ/κείο (19-12-2008) το αξιόποινο είχε εξαλειφθεί δια παραγραφής, λόγω παρόδου οκταετίας (29-6 έως 19-12-2000), εντούτοις το Δικαστήριο κήρυξε ένοχο τον αναιρεσείοντα και των πράξεων αυτών, αντί να παύσει οριστικά την ποινική δίωξη γι αυτές. Επομένως, πρέπει, κατά παραδοχή ως βάσιμου του πρώτου λόγου της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης, με τον οποίο προβάλλονται αιτιάσεις από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ` και Η' του ΚΠΔ, για έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας, αλλά και της υπέρβασης εξουσίας, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, οπότε παρέλκει η έρευνα του δευτέρου λόγου αναιρέσεως. Περαιτέρω, εφόσον, οι χαρακτηριζόμενες από τις ανωτέρω διατάξεις που εφάρμοσε η προσβαλλομένη, ως πλημμελήματα πράξεις της μη καταβολής χρεών προς το Δημόσιο, κατ εξακολούθηση, φέρονται ότι τελέσθηκαν στο χρονικό διάστημα από 19/6/2000 έως 28/3/2004, έκτοτε δε και μέχρι την, κατά την 19-12-2008, δημοσίευση της αποφάσεως του δευτεροβάθμιου Δικαστηρίου, αλλά και μέχρι την ημέρα διασκέψεως (2-12-2009), για τις μερικότερες πράξεις που τελέσθηκαν από 29/6/2000 μέχρι 2/12/2001, παρήλθε χρονικό διάστημα που υπερβαίνει την οκταετία, το αξιόποινο των πράξεων αυτών εξαλείφθηκε με παραγραφή (άρθρα 111 παρ. 1 και 3, 112 και 113 παρ. 1, 2 και 3 Π.Κ.). Δεδομένου δε ότι ο Άρειος Πάγος λαμβάνει αυτεπαγγέλτως υπόψη την παραγραφή, αν κριθεί ένας λόγος αναιρέσεως βάσιμος (άρθρο 511 εδ. γ' Κ.Π.Δ.), πρέπει, να παύσει οριστικά η ποινική δίωξη, που ασκήθηκε σε βάρος της αναιρεσείουσας για τις παραπάνω μερικότερες πράξεις (ΑΠ Ολ. 5/2002). Για τις λοιπές μερικότερες πράξεις που φέρονται τελεσθείσες στο χρονικό διάστημα από 2/12/2001 μέχρι 28/3/2004, πρέπει η υπόθεση να παραπεμφθεί προς συζήτηση στο αυτό Δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές εκτός αυτών που δίκασαν προηγουμένως (519 ΚΠΔ). ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Αναιρεί την υπ' αριθμό 86518/2008 απόφαση του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών. Παύει οριστικά την ποινική δίωξη, που ασκήθηκε κατά της αναιρεσείουσας ..., για μη καταβολή χρεών προς το Δημόσιο, κατ' εξακολούθηση, για τις μερικότερες πράξεις που φέρονται ότι τελέσθηκαν στην Αθήνα, κατά το χρονικό διάστημα από 29-6-2000 έως 2-12-
6. Και. Παραπέμπει την υπόθεση για νέα συζήτηση για τις μερικότερες πράξεις του ανωτέρω κατ εξακολούθηση τελεσθέντος ως άνω εγκλήματος και δη εκείνες που τελέσθηκαν από 3/12/2001 έως 28/3/2004, στο αυτό δικαστήριο, που θα συντεθεί από άλλους δικαστές, εκτός απ αυτούς που δίκασαν προηγουμένως. Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 2 Δεκεμβρίου
7. Και. Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 3 Δεκεμβρίου
8. Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ