← Ελλάδα

1196-apofasi-661-2018

Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΡΙΘ. 661/2018 Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΣΕ ΤΜΗΜΑ Συνεδρίασε στην Αίθουσα Συνεδριάσεων του 1ου ορόφου του κτηρίου των γραφείων της, επί της οδού Κότσικα 1Α, Αθήνα, την 6η Ιουλίου 2018, ημέρα Παρασκευή και ώρα 11:00, με την εξής σύνθεση: Πρόεδρος: Δημήτριος Κυριτσάκης Μέλη: Λευκοθέα Ντέκα, Νικόλαος Ζευγώλης (Εισηγητής) και Σωτήριος Καρκαλάκος Γραμματέας: Ευγενία Ντόρντα Θέμα της συνεδρίασης: Λήψη απόφασης επί της γνωστοποίησης συγκέντρωσης σύμφωνα με τα άρθρα 5 έως 10 του ν. 3959/2011 που αφορά στην απόκτηση ποσοστού 70% του μετοχικού κεφαλαίου επί της εταιρίας «ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ ΑΕ» από την εταιρία με την επωνυμία «EVERGOLF ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΑΕ». Πριν την έναρξη της συνεδρίασης, ο Πρόεδρος της Επιτροπής όρισε Γραμματέα της συζητήσεως την Ευγενία Ντόρντα με αναπληρώτρια αυτής την Ηλιάνα Κούτρα. Στην αρχή της συζήτησης, ο Πρόεδρος έδωσε το λόγο στον Εισηγητή της υπόθεσης, Νικόλαο Ζευγώλη, ο οποίος ανέπτυξε συνοπτικά την υπ’ αριθμ. πρωτ. οικ.4165/3.7.2018 γραπτή Εισήγηση επί της κρινόμενης υπόθεσης και πρότεινε, για τους λόγους που αναφέρονται αναλυτικά στην Εισήγηση, να εγκριθεί η γνωστοποιηθείσα συγκέντρωση. Με την ολοκλήρωση της ανάπτυξης της εισήγησης, το Τμήμα της Επιτροπής, προχώρησε σε διάσκεψη επί της ως άνω υπόθεσης με τη συμμετοχή του Εισηγητή της υπόθεσης, Νικόλαου Ζευγώλη, ο οποίος δεν έλαβε μέρος στην ψηφοφορία και αφού έλαβε υπόψη την έκθεση του αρμόδιου Εισηγητή, όλα τα στοιχεία του φακέλου της ανωτέρω υπόθεσης, τις απόψεις των μελών και το ισχύον νομικό πλαίσιο,  Η παρούσα απόφαση εκδίδεται σε τρεις

(3)επιπλέον εκδόσεις με τα διακριτικά:
(1)Προς Δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως,
(2)Έκδοση για την εταιρία EVERGOLF ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΑΕ. και
(3)Έκδοση για τις τρεις παραμένουσες μετόχους της εταιρίας «ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ ΑΕ», […], […] και […] Από τις παραπάνω εκδόσεις έχουν αφαιρεθεί τα απόρρητα επιχειρηματικά στοιχεία (όπου η ένδειξη […]) τα οποία δεν θα πρέπει να περιέλθουν σε γνώση του αντίστοιχου αποδέκτη της έκδοσης, σύμφωνα με το άρθρο 41 του ν. 3959/2011 (ΦΕΚ 93 Α΄/20.4.2011), όπως ισχύει, και τον Κανονισμό Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπής Ανταγωνισμού (ΦΕΚ 54 Β΄/16.1.2013). 1 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΩΣ ΕΞΗΣ: A. Η ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΘΕΙΣΑ ΠΡΑΞΗ A.1 Εισαγωγικά
  1. Στις 17.5.2018, με το υπ’ αριθ. πρωτ. 3130 έγγραφο1 (εφεξής και ως «Γνωστοποίηση»), γνωστοποιήθηκε, σύμφωνα με τα άρθρα 5 έως 10 του ν. 3959/2011 όπως ισχύουν, στην Επιτροπή Ανταγωνισμού (εφεξής και «ΕΑ»), σύμφωνα με τα άρθρα 5 έως 10 του ν. 3959/2011 όπως ισχύουν, η απόκτηση του 70% του μετοχικού κεφαλαίου επί της εταιρίας με την επωνυμία «ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ»2 (εφεξής και «ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ») από την εταιρία με την επωνυμία «ΕΒΕΡΓΚΟΛΦ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ»3 (εφεξής και «EVERGOLF»). Σύμφωνα με τη γνωστοποίηση, η συναλλαγή θα οδηγήσει σε απόκτηση κοινού ελέγχου επί της εταιρίας ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ από την EVERGOLF, ο οποίος θα ασκείται αφενός από την τελευταία κι αφετέρου από τις ήδη μετόχους της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ, […], […] και […], οι οποίες και παραμένουν (εφεξής και «παραμένουσες μέτοχοι»)
  2. Η EVERGOLF είναι ανώνυμη εταιρία συμμετοχών με έδρα την Ελλάδα, η οποία συστάθηκε στις 4.5.2018, με […] μέτοχο την ανώνυμη εταιρία συμμετοχών με την επωνυμία «EVERTRANS SA» συμφερόντων του Ομίλου Βασιλάκη με έδρα το Λουξεμβούργο
  3. Η ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ είναι ανώνυμη εταιρία με έδρα την Ελλάδα, η οποία δραστηριοποιείται στην αγορά παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών με την λειτουργία έξι ξενοδοχειακών μονάδων, στο Ηράκλειο
(4), στο Λασίθι
(1)και στην Ρόδο
(1)6. Το μετοχικό της κεφάλαιο διαιρείται σε 11.283.048 ονομαστικές μετοχές οι οποίες αντιστοιχούν σε δεκατρείς
(13)μετόχους7. 4. Σύμφωνα με την Γνωστοποίηση, […] μετόχους της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ θα προβούν στην πώληση του 70% του μετοχικού κεφαλαίου της, ήτοι των 7.898.146 ονομαστικών μετοχών της, 1 Όπως αυτή παραδεκτά συμπληρώθηκε με την υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 έγγραφο της εταιρίας EVERGOLF ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΑΕ. Όπως θα αναλυθεί και σε επόμενη ενότητα της παρούσης η συμπλήρωση/αποσαφήνιση συνίστατο στην από κοινού γνωστοποίηση της υπό κρίση πράξης (χωρίς περαιτέρω διαφοροποίηση ως προς το κείμενο της ήδη υποβληθείσας υπ’ αριθ. πρωτ. 3130/17.5.2018 γνωστοποίησης), δεδομένου ότι τα Μέρη επανέρχονται στο ζήτημα του ελέγχου και βεβαιώνουν την απόκτηση από κοινού ελέγχου επί της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ. 2 Με δ.τ. «ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ ΑΕ». 3 Με δ.τ. «EVERGOLF ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΑΕ». 4 Βλ. σελ. 1 Συνημμένων Β και Γ της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης. 5 Βλ. Τμήμα 2.1.2 της Γνωστοποίησης (σελ. 6). 6 Βλ. Εισαγωγή της Γνωστοποίησης (σελ. 5). 7 Βλ. Εισαγωγή της Γνωστοποίησης (σελ. 3-4). Η αξία του μετοχικού κεφαλαίου της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ είναι 11.283.048 ευρώ, ήτοι η ονομαστική αξία κάθε μετοχής είναι 1 ευρώ (βλ. σχετικά και ΦΕΚ ΑΕ-ΕΠΕΓΕΜΗ 261/15.1.2014). 2 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ βάσει του από 9.5.2018 Προσυμφώνου Πώλησης Ονομαστικών Μετοχών (εφεξής και «Προσύμφωνο»)8. Το τίμημα της πωλήσεως ορίστηκε στα […] ευρώ9. 5. Το υπόλοιπο 30% του μετοχικού κεφαλαίου της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ (3.384.902 ονομαστικές μετοχές), αφορά τις τρεις εκ των υφιστάμενων μετόχων της, ήτοι την […], την […] και την […], οι οποίες θα παραμείνουν στην εταιρία μετά τη συναλλαγή10. Σύμφωνα με τη γνωστοποίηση, οι παραμένουσες μέτοχοι και η EVERGOLF θα ασκούν από κοινού τον έλεγχο επί της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ. 6. Ως εκ τούτου, σύμφωνα με τη γνωστοποίηση, μέρη της υπό εξέταση συγκέντρωσης νοούνται (εφεξής και ως «Μέρη»):  από κοινού οι τρεις παραμένουσες μέτοχοι, οι οποίες, κατά δήλωσή τους, έχουν κοινά οικονομικά συμφέροντα (βλ. και Ενότητα Β.2.)  ο όμιλος εταιριών της εταιρίας EVERGOLF ο οποίος βρίσκεται υπό τον έλεγχο […] (εφεξής και «Όμιλος Βασιλάκη») και  η κοινή επιχείρηση ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ. 7. Αναφορικά με τα αποτελέσματα της υπό κρίση πράξης, τα Μέρη αναφέρουν11 ότι η EVERGOLF αποσκοπεί να εισέλθει στο κλάδο παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών. Σε αυτή την κατεύθυνση «[…] τα ξενοδοχεία της Εξαγοραζόμενης Εταιρίας στο Ηράκλειο Κρήτης ενδεχομένως χρησιμοποιηθούν, μετά την ολοκλήρωση της συγκέντρωσης, προς εξυπηρέτηση των ενασχολούμενων με το γκολφ καταναλωτών, ενόψει της περιορισμένης δυναμικότητας σε κλίνες/δωμάτια του ξενοδοχείου του Γνωστοποιούντος Μέρους». 8. Τα Μέρη υπέβαλαν Έντυπο Συνοπτικής Γνωστοποίησης, καθώς, όπως αναφέρουν σχετικά, «τόσο τα ατομικά ή συνδυασμένα μερίδια αγοράς των συμμετεχουσών εταιριών δεν υπερβαίνουν το 15% στις οριζόντιες σχέσεις, ούτε το 25% στις κάθετες σχέσεις»12. A.2 Βασικά Σημεία Προσυμφώνου Πώλησης Μετοχών 9. Σύμφωνα με το άρθρο 3 του από 9.5.2018 Προσυμφώνου, η υπό κρίση συναλλαγή τελεί υπό την προηγούμενη σωρευτική πλήρωση των ακόλουθων αναβλητικών αιρέσεων: α) της λήψης της απαραίτητης έγκρισης από την Επιτροπή Ανταγωνισμού, βάσει του ν. 3959/2011. β) της υπογραφής […], γ) της ολοκλήρωσης του […]:
  1. i)[…] 8 Βλ. Εισαγωγή της Γνωστοποίησης (σελ. 3-4). Σύμφωνα με το άρθρο 1.02 του Προσυμφώνου στις […]. Βλ. άρθρο 2 του Προσυμφώνου. 10 Βλ. σελ. 3-6 της Γνωστοποίησης, 1 του Συνημμένου Β και 1-2 του Συνημμένου Γ της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης. 11 Βλ. Παράρτημα Β (σελ. 4) της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης. 12 Βλ. σελ. 5 της Γνωστοποίησης. 9 3 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ
  2. ii)[…]13. 10. Μετά την πλήρωση των ως άνω αιρέσεων (ή την παραίτηση από μια ή περισσότερες από αυτές) η EVERGOLF θα δύναται να κοινοποιήσει έγγραφη πρόσκληση η οποία θα απευθύνεται στους Πωλητές και στις Παραμένουσες Μετόχους14. Η πρόσκληση θα ορίζει την ημερομηνία ολοκλήρωσης της συναλλαγής15 και θα καλεί όλους τους μετόχους της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ να καταθέσουν τα απαραίτητα έγγραφα16 […]17 και να υπογράψουν […] σχετικό ιδιωτικό έγγραφο πώλησης και μεταβίβασης των μετοχών (εφεξής και «οριστική σύμβαση»). Η συναλλαγή θα ολοκληρωθεί με την υπογραφή μεταξύ των Μερών της οριστικής σύμβασης, την εγγραφή και υπογραφή του βιβλίου μετοχών της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ και την σημείωση της μεταβίβασης στους τίτλους που ενσωματώνουν τις πωλούμενες μετοχές18. 11. Μεταξύ των εγγράφων που οι Πωλητές αναλαμβάνουν την υποχρέωση να προσκομίσουν κατά την υπογραφή της Οριστικής Σύμβασης είναι […]19. Επίσης, τα ως άνω […]. Τέλος, η EVERGOLF και οι παραμένουσες μέτοχοι αναλαμβάνουν την υποχρέωση να εξασφαλίσουν […]20. 12. Επίσης, οι […] υφιστάμενοι μέτοχοι της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ (Πωλητές και Παραμένουσες Μέτοχοι) αναλαμβάνουν την υποχρέωση εντός 10 ημερών από την ημερομηνία ολοκλήρωσης της συναλλαγής να […]: α) […], β) […], γ) […], και δ) […] για την […] και των […], καθώς και κάθε άλλης […]21, 22. 13. Οι […] υφιστάμενοι μέτοχοι της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ υποχρεούνται από την υπογραφή του Προσυμφώνου και έως την σύναψη ή ματαίωση της οριστικής σύμβασης να εξασφαλίζουν ότι οι ίδιοι και οι εκπρόσωποι καθενός από αυτούς στα αρμόδια εταιρικά όργανα της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ θα ασκούν τα δικαιώματα ψήφου κατά τέτοιο τρόπο, ώστε η εταιρία να: . «[…]», . «[…]», . «[…]», 13 Τα μέρη δήλωσαν ότι θα καταβάλουν εύλογες προσπάθειες ώστε η πλήρωση όλων των αιρέσεων να συμβεί μέχρι την […]. 14 Βλ. άρθρο 7.01 του Προσυμφώνου. 15 Η οποία σύμφωνα με τον ορισμό στην σελ. 17 του Προσυμφώνου είναι η ημερομηνία υπογραφής της οριστικής σύμβασης. Η εν λόγω ημερομηνία θα απέχει […] ημέρες από την ημερομηνία κοινοποίησης της πρόσκλησης προς τους Πωλητές και τις Παραμένουσες Μετόχους της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ αλλά δεν θα είναι αργότερα από την […] (απώτερη ημερομηνία). 16 Σύμφωνα με το άρθρο 7.02.01. 17 Έτσι ώστε να χαρακτηριστεί ως προσήκουσα η εμφάνιση και των 13 μετόχων. 18 Βλ. άρθρα 7.01 και 7.02.02 του Προσυμφώνου. 19 Βλ. άρθρο 8.04 του Προσυμφώνου. 20 Σύμφωνα με το άρθρο 35 του κ.ν. 2190/1920. Βλ. άρθρο 8.05 του Προσυμφώνου. 21 Βλ. το άρθρο 8.04 του Προσυμφώνου. Στις σχετικές […] της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ. 22 Σύμφωνα με σχετική διευκρίνιση των μερών (βλ. σελ. 4 Συνημμένου Β της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης): «Το Διοικητικό Συμβούλιο της “ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ” αποφάσισε […]». 4 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ .«[…]», .«[…]» . 14. Τα Μέρη και οι Πωλητές συμφωνούν ότι το Προσύμφωνο παύει να έχει ισχύ εάν23: α) Η EVERGOLF απευθύνει στους Πωλητές έγγραφη δήλωση περί μη πλήρωσης των αιρέσεων, ή β) Η EVERGOLF δεν προσέλθει για την υπογραφή της οριστικής σύμβασης ή γ) παρέλθει η […](απώτερη ημερομηνία) χωρίς υπογραφή της οριστικής σύμβασης. Τέλος, η EVERGOLF δικαιούται να καταγγείλει το Προσύμφωνο σε περίπτωση […]24. Β. ΤΑ ΜΕΡΗ Β.1 Όμιλος εταιριών Βασιλάκη Β.1.1. Δομή ομίλου 15. Όπως ήδη αναφέρθηκε, […] μέτοχος της συμμετέχουσας EVERGOLF είναι η ανώνυμη εταιρία συμμετοχών με την επωνυμία «EVERTRANS SA» με έδρα το Λουξεμβούργο25. Η εταιρία «EVERTRANS SA» με […] μετόχους τον Ευτύχιο Βασιλάκη με ποσοστό συμμετοχής […], εμφανίζεται ως […]. Αξίζει να σημειωθεί ότι όπως διευκρινίζουν σχετικά τα Μέρη26 κατά το χρόνο υποβολής της υπ’ αριθ. 3130/17.5.2018 Γνωστοποίησης, η επικαρπία του […] των μετοχών της EVERTRANS SA», ήτοι το […] των δικαιωμάτων ψήφου της, ανήκε στον Θεόδωρο Βασιλάκη ο οποίος απεβίωσε κατά την ημερομηνία υποβολής της σχετικής Γνωστοποίησης ήτοι στις 17.5.201827. Κατόπιν συνένωσης της επικαρπίας με την ψιλή κυριότητα28, ο Ευτύχιος Βασιλάκης του Θεοδώρου απέκτησε την πλήρη κυριότητα της πλειοψηφίας και τον έλεγχο των μετοχών της ως άνω εταιρίας. Περαιτέρω και όπως επισημαίνουν τα Μέρη: «Δεδομένων: α) […], β) […] και γ) […]»29. 16. Η σχέση του Ομίλου Βασιλάκη με την αγορά παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών εντοπίζεται στη δραστηριότητα της εταιρίας ΚΡΗΤΙΚΑ ΓΚΟΛΦ ΑΕ, η οποία τον Δεκέμβριο 2017 ξεκίνησε τη λειτουργία του ξενοδοχείου πέντε αστέρων (5*) «CRETE GOLF CLUB HOTEL» στην 23 Βλ. άρθρο 9 του Προσυμφώνου. Σε αυτή τη περίπτωση θα καταπίπτει υπέρ της EVERGOLF η οριζόμενη στο άρθρο 7.05 του Προσυμφώνου ποινική ρήτρα. 25 Βλ. Τμήμα 2.1.2 της Γνωστοποίησης και Συνημμένο Β της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης (σελ. 5). Σύμφωνα με το προσκομισθέν στην υπ’ αριθ. πρωτ. 3616/8.6.2016 υποβολή στοιχείων καταστατικό της η «EVERTRANS SA» […]. 26 Βλ. σχετ. Συνημμένο Β της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης (σελ. 5). 27 Βλ. σχετικά τις από 22.5.2018 Ανακοινώσεις Ρυθμιζόμενης Πληροφορίας – Γνωστοποίηση Σημαντικών Συμμετοχών Ν.3556/2007, διαθέσιμες στην ιστοσελίδα της Autohellas (www.hertz.gr / Εταιρεία / Επενδυτικές Πληροφορίες / Ανακοινώσεις) και στην ιστοσελίδα της Aegean αντίστοιχα (www.el.aegeanair.com / Σχετικά με την Aegean / Επενδυτές / Επενδυτές / Ανακοινώσεις). 28 Σύμφωνα με την από 22.5.2018 ανακοίνωση ρυθμιζόμενης πληροφορίας – γνωστοποίηση σημαντικών συμμετοχών του ν. 3556/2007 της εταιρίας AUTOHELLAS ATEE (βλ. Συνημμένο 1 της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης) ο Ευτύχιος Βασιλάκης είχε αποκτήσει την ψιλή κυριότητα των μετοχών από τον πατέρα του Θεόδωρο Βασιλάκη το 2015 δυνάμει γονικής παροχής. 29 Βλ. σχετ. την υπ’ αριθ. πρωτ. 3616/8.6.2018 υποβολή στοιχείων. 24 5 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ περιοχή της Χερσονήσου της Περιφερειακής Ενότητας Ηρακλείου (εφεξής και «ΠΕ Ηρακλείου»)30. Σκοπός της λειτουργίας του ξενοδοχείου είναι κυρίως η εξυπηρέτηση των εκδηλώσεων και δραστηριοτήτων γκολφ της εν λόγω εταιρίας31. 17. Οι λοιπές εταιρίες του Ομίλου Βασιλάκη δραστηριοποιούνται κυρίως στους τομείς των αερομεταφορών και των αυτοκινήτων (ενοικίαση, εμπορία και επισκευή αυτοκινήτων). 18. Ακολούθως παρατίθεται η σχετική διαγραμματική απεικόνιση των μετοχικών σχέσεων που υφίστανται μεταξύ των εταιριών του Ομίλου32. Σχήμα 1: Όμιλος Βασιλάκη ΑΠΟΡΡΗΤΟ 19. Ο Ευτύχιος Βασιλάκης ελέγχει άμεσα και έμμεσα συνολικό ποσοστό 36,6% στην εισηγμένη στο Χρηματιστήριο Αθηνών εταιρία «Αεροπορία Αιγαίου Ανώνυμη Αεροπορική Εταιρία» (Aegean Airlines)33 η οποία έχει εξαγοράσει την «Olympic Air Ανώνυμος Εταιρία Αεροπορικών Μεταφορών», συμμετοχή η οποία, κατά τα μέρη, δεν εξικνείται έως την άσκηση ελέγχου επ’ αυτής34. 30 Αναφορικά με την κατηγοριοποίηση των ξενοδοχειακών μονάδων βλ. ιστοσελίδα ξενοδοχειακού επιμελητηρίου Ελλάδος <http://www.grhotels.gr>. 31 Βλ. σελ. 4 της Γνωστοποίησης. 32 Σύμφωνα με το Παράρτημα 5 του Συνημμένου Β της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης. 33 Βλ. σχετικά την από 22.5.2018 Ανακοίνωση Ρυθμιζόμενης Πληροφορίας – Γνωστοποίηση Σημαντικών Συμμετοχών Ν.3556/2007, διαθέσιμη στην ιστοσελίδα της Aegean (www.el.aegeanair.com / Σχετικά με την Aegean / Επενδυτές / Επενδυτές / Ανακοινώσεις). 34 Βλ. σχετ. σελ. 6-7 της Γνωστοποίησης και την υπ’ αριθ. πρωτ. 3616/8.6.2018 επιστολή παροχής στοιχείων. Στην εν λόγω επιστολή μάλιστα τα μέρη επισημαίνουν: «[…]». Στο πλαίσιο της εξεταζόμενης υπόθεσης, η ανωτέρω αξιολόγηση δύναται να γίνει δεκτή, καθότι, ακόμα και εάν γινόταν δεκτό ότι ο Όμιλος Βασιλάκη ελέγχει την εταιρία, δεν θα επηρεαζόταν ούτε η αξιολόγηση επί της αρμοδιότητας της ΕΑ αλλά ούτε και η ουσιαστική αξιολόγηση της συγκέντρωσης. Εκ του περισσού και μόνο σημειώνεται ότι η ΓΔΑ διατηρεί το 6 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ 20. Επιπλέον, ο Όμιλος δραστηριοποιείται στον κλάδο του αυτοκινήτου διαμέσου της «Autohellas Ανώνυμος Τουριστική και Εμπορική Εταιρία» και με διακριτικό τίτλο «Hertz» (εφεξής «AUTOHELLAS ATEE») η οποία ιδρύθηκε το 1962. Η AUTOHELLAS ATEE είναι δικαιοδόχος της πολυεθνικής εταιρίας «Hertz International» στην Ελλάδα έως την 31.12.2023 και δραστηριοποιείται στην αγορά βραχυχρόνιας και μακροχρόνιας μίσθωσης αυτοκινήτων35. […]36. Ως εκ τούτου, όπως αναφέρουν τα Μέρη37, ο Ευτύχιος Βασιλάκης διά της αλυσίδας ελεγχόμενων εταιριών «MAIN STREAM SA» και «EVERTRANS SA» ελέγχει την AUTOHELLAS ATEE και τις πλήρως ενοποιούμενες με αυτήν εταιρίες38. Αναλυτικότερα, η AUTOHELLAS ATEE διαθέτει τις ακόλουθες θυγατρικές εταιρίες οι οποίες δραστηριοποιούνται στον κλάδο το αυτοκινήτου στην Ελλάδα και το εξωτερικό και ενοποιούνται πλήρως στις οικονομικές της καταστάσεις: Πίνακας 1: Θυγατρικές εταιρίες της AUTOHELLAS ATEE ΘΥΓΑΤΡΙΚΕΣ ΕΤΑΙΡΙΕΣ AUTOHELLAS ATEE Επωνυμία % Συμ/χής Έδρα Εταιρίας AUTOTECHNICA HELLAS ATEE 100% Ελλάδα […] AUTOTECHNICA LTD 100% Σόφια, Βουλγαρία […] AUTOTECHNICA FLEET SERVICES SRL AUTOTECHNICA (CYPRUS) LIMITED A.T.C. AUTOTECHNICA CYPRUS LTD AUTOTECHNICA SERBIA DOO AUTOTECHNICA MONTENEGRO DOO AUTOTECHNICA FLEET SERVICES LLC AUTOTECHNICA FLEET SERVICES DOO ZAGREB ANTERRA DOO 100% 100% 100% 100% 100% 100% Βουκουρέστι, Ρουμανία Λευκωσία, Κύπρος Κύπρος Βελιγράδι, Σερβία Ποτγκόριτσα, Μαυροβούνιο Κίεβο, Ουκρανία Αντικείμενο δραστηριότητας […] […] […] […] […] […] 100% Ζάγκρεμπ, Κροατία […] 100% Ζάγκρεμπ, Κροατία […] δικαίωμα να ελέγξει τόσο την αξιολόγηση αυτή όσο και την εγκυρότητα και ορθότητα των στοιχείων που την υποστηρίζουν στο πλαίσιο τυχόν άλλης υπόθεσης. 35 Η AUTOHELLAS ATEE, αποτελεί το μεγαλύτερο εθνικό δικαιοδόχο της ΗΕRTZ παγκοσμίως. Επίσης, από το Δεκέμβριο του 2015 με την απορρόφηση της εταιρίας ΤΕΧΝΟΚΑΡ Α.Ε. η εταιρία έγινε αποκλειστικός εισαγωγέας αυτοκινήτων και ανταλλακτικών SEAT στην Ελλάδα. Βλ. οικονομικές καταστάσεις AUTOHELLAS ATEE 31.12.2017, σελ. 11. 36 […]. 37 Βλ. σχετ. την υπ’ αριθ. πρωτ. 3616/8.6.2018 επιστολή παροχής στοιχείων. 38 Βλ. σχετικά την από 22.5.2018 Ανακοίνωση Ρυθμιζόμενης Πληροφορίας – Γνωστοποίηση Σημαντικών Συμμετοχών Ν.3556/2007, διαθέσιμη στην ιστοσελίδα της Autohellas (www.hertz.gr / Εταιρεία / Επενδυτικές Πληροφορίες / Ανακοινώσεις) . 7 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ ΘΥΓΑΤΡΙΚΕΣ ΕΤΑΙΡΙΕΣ AUTOHELLAS ATEE Επωνυμία % Συμ/χής Έδρα Εταιρίας Αντικείμενο δραστηριότητας DERASCO TRADING LTD39 100% Κύπρος Λευκωσία ΧΙΟΥΝΤΑΙ ΕΛΛΑΣ Π. και Ρ. ΔΑΒΑΡΗ ΑΒΕE 70% Ελλάδα Εισαγωγέας αυτοκινήτων Hyundai στην Ελλάδα ΑΟΥΤΟ ΝΤΗΛ Π. ΚΑΙ Ρ. ΔΑΒΑΡΗ ΑΒΕΕ 70% Ελλάδα Εισαγωγέας αυτοκινήτων Κia στην Ελλάδα […] 21. Από τις ως άνω θυγατρικές εταιρίες η «AUTOTECHNICA HELLAS ATEE» συμμετέχει με ποσοστό 50% (κοινοπραξία) στην εταιρία ΕΛΤΡΕΚΚΑ ΑΕ, η οποία δραστηριοποιείται στην εισαγωγή, αποθήκευση, εμπορία και διανομή ανταλλακτικών αυτοκινήτων πολλών διεθνών οίκων στην ελληνική αγορά40. 22. Περαιτέρω, από το Φεβρουάριο του 2008 η AUTOHELLAS ATEE συμμετέχει στην εταιρία με την επωνυμία «SPORTSLAND ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΣΠΟΡ – ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ»41 με ποσοστό συμμετοχής 50% η οποία […]42. 23. Παράλληλα, η AUTOHELLAS ATEE συμμετέχει κατά ποσοστό 47,7% στην εταιρία «ΚΡΗΤΙΚΑ ΓΚΟΛΦ Α.Ε.», η οποία, όπως ήδη έχει αναφερθεί, διαθέτει στην περιοχή της Χερσονήσου της ΠΕ Ηρακλείου εγκαταστάσεις γκολφ (18 οπών) και λειτουργεί το ξενοδοχείο «CRETE GOLF CLUB HOTEL» προς εξυπηρέτηση κυρίως εκδηλώσεων και δραστηριοτήτων γκολφ της εταιρίας. Η εταιρία ενοποιείται με τη μέθοδο της καθαρής θέσης στην AUTOHELLAS ATEE. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Όμιλος Βασιλάκη διαθέτει συνολικά ποσοστό […]% επί του μετοχικού κεφαλαίου της «ΚΡΗΤΙΚΑ ΓΚΟΛΦ Α.Ε.»43 . 39 Η AUTOHELLAS ΑΤΕΕ εξαγόρασε στις 22.12.2017 το 100% της Κυπριακής εταιρίας «DERASCO TRADING LIMITED». Εν συνεχεία, προχώρησε σε αύξηση μετοχικού κεφαλαίου της εταιρίας «DERASCO TRADING LIMITED» με σκοπό την απόκτηση ελέγχου του 70% του μετοχικού κεφαλαίου των εταιριών «ΧΙΟΥΝΤΑΙ ΕΛΛΑΣ Π. και Ρ. ΔΑΒΑΡΗ ΑΒΕΕ» και «ΑΟΥΤΟΝΤΗΛ Π. & Ρ. ΔΑΒΑΡΗ ΑΒΕΕ» μέσω της συμμετοχής της «DERASCO TRADING LIMITED» στις αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου των εν λόγω εταιριών. Ημερομηνία απόκτησης των εν λόγω επιχειρήσεων είναι η 31.12.2017. Συνεπεία των ως άνω μεταβολών, οι παραπάνω εταιρίες ενοποιήθηκαν πρώτη φορά σε επίπεδο ισολογισμού με την AUTOHELLAS ΑΤΕΕ στις 31.12.2017, χωρίς η ενοποίηση αυτή να επηρεάζει καθόλου τον κύκλο εργασιών και το αποτέλεσμα της χρήσης λόγω του ότι δεν υπήρξε σημαντική διαφοροποίηση στο διάστημα αυτό. Βλ. σχετ. Συνημμένο Β της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης (σελ. 7). 40 Η ΕΛΤΡΑΚ ΑΕ κατέχει το υπόλοιπο 50%. Επίσης, η ΕΛΤΡΕΚΚΑ ΑΕ ενοποιείται με τη μέθοδο της καθαρής θέσης στην AUTOHELLAS ATEE (βλ. Τμήμα 2.1.2 της Γνωστοποίησης καθώς και τις επισυναφθείσες σε αυτήν οικονομικές καταστάσεις της 31.12.2017 της AUTOHELLAS ATEE, σελ. 15 και 46). 41 Πρόκειται για κοινοπραξία με τον κ. Αχιλλέα Κωνσταντακόπουλο. Η εταιρία ενοποιείται με τη μέθοδο της καθαρής θέσης στην AUTOHELLAS ATEE (βλ.Τμήμα 2.1.2 της Γνωστοποίησης προσκομισθείσες οικονομικές καταστάσεις 31.12.2017 της AUTOHELLAS ATEE, σελ. 46 και 64). 42 Βλ. Τμήμα 2.1.2 της Γνωστοποίησης. Η εν λόγω εταιρία ενοποιείται στις οικονομικές καταστάσεις της AUTOHELLAS ATEE με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. 43 Επιπλέον της ως άνω συμμετοχής διά της AUTOHELLAS ATEE (47,708%), ποσοστό [25-35]% του μετοχικού ανήκει στην «EVERTRANS SA», ενώ [0-5]% άνηκε […]. Σημειώνεται ότι […]. Βλ. Συνημμένο Β, Παράρτημα 10 της υπ’ αριθ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης. 8 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ Β.1.2 Η εταιρία EVERGOLF 24. Όπως προαναφέρθηκε η EVERGOLF είναι ανώνυμη εταιρία συμμετοχών με έδρα την Ελλάδα, η οποία συστάθηκε στις 4.5.2018, με […] μέτοχο την ανώνυμη εταιρία συμμετοχών με την επωνυμία «EVERTRANS SA». 25. Σύμφωνα με το προσκομισθέν καταστατικό της εταιρίας το μετοχικό της κεφάλαιο κατά τη σύστασή της ανέρχεται σε […] ευρώ και διαιρείται σε […] ονομαστικές μετοχές, ονομαστικής αξίας […] ευρώ έκαστης. 26. Βάσει του άρθρου 18 του καταστατικού της, η εταιρία διοικείται από ΔΣ που αποτελείται από […] μέχρι […] συμβούλους, με […] θητεία, προερχόμενους από μετόχους ή τρίτους. Σύμφωνα με το άρθρο 35 του καταστατικού το ΔΣ της πρώτης εταιρικής χρήσης αποτελείται από τους: α) Ευτύχιο Βασιλάκη, β) Γεώργιο Βασιλάκη και γ) Θωμαΐδα Γιάγκου. 27. Καταστατικοί σκοποί της EVERGOLF είναι44: (α) η […]45, (β) η […], (γ) η […], (δ) η […]. 28. Σύμφωνα με τα Μέρη, η EVERGOLF […] και «[δ]εν υφίστανται στοιχεία κύκλου εργασιών λόγω της όλως πρόσφατης σύστασης της στις 4.5.2018»46. Β.1.3 Κύκλοι εργασιών Ομίλου Βασιλάκη 29. Σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 10 ν. 3959/2011, όπως ισχύει, ο συνολικός κύκλος εργασιών των εταιριών του Ομίλου Βασιλάκη κατά το τελευταίο δημοσιευμένο οικονομικό έτος
(2017)στην ελληνική και παγκόσμια αγορά είχε, βάσει των οικονομικών καταστάσεων τους και των στοιχείων που προσκομίστηκαν47, ως εξής48: Πίνακας 2: Κύκλοι εργασιών Ομίλου Βασιλάκη 2017 ΕΤΑΙΡΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΒΑΣΙΛΑΚΗ Εταιρίες ομίλου Κύκλοι Εργασιών 44 Βλ. άρθρο 4 του προσκομισθέντος καταστατικού της εταιρίας. […]. 46 Βλ. Τμήμα 3.3.1 της Γνωστοποίησης και Παράρτημα 6 που επισυνάπτεται στο Συνημμένο Β, της υπ’ αριθ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης. 47 Βλ. σχετ. Τμήμα 3.3.1.1 και 3.3.1.2 της Γνωστοποίησης και Παράρτημα 6 που επισυνάπτεται στο Συνημμένο Β, της υπ’ αριθ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης. 48 Στον πίνακα δεν περιλαμβάνεται ο κύκλος εργασιών της AEGEAN AIRLINES διότι, όπως σημειώθηκε ανωτέρω και σύμφωνα με το 3487/4.6.2018 συμπληρωματικό έγγραφο της εταιρίας EVERGOLF ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΑΕ. και την υπ’ αριθ. πρωτ. 3616/8.6.2018 απαντητική επιστολή των Μερών, ο Ευτύχιος Βασιλάκης διαθέτει άμεσα ή έμμεσα το 36,6% της εταιρίας, αλλά όχι και τον έλεγχο αυτής. Προς επίρρωση των ισχυρισμών […]. Στο πλαίσιο της παρούσας, η ανωτέρω αξιολόγηση μπορεί να γίνει δεκτή, καθότι, ακόμα και να γινόταν δεκτό ότι ο Όμιλος Βασιλάκη ελέγχει την εταιρία, δεν θα επηρεαζόταν ούτε η αξιολόγηση επί της αρμοδιότητας της ΕΑ αλλά ούτε και η ουσιαστική αξιολόγηση της συγκέντρωσης. Σε κάθε περίπτωση η ΓΔΑ δεν απεκδύεται του δικαιώματός της να ελέγξει τόσο την αξιολόγηση αυτή όσο και την εγκυρότητα και ορθότητα των στοιχείων που την υποστηρίζουν στο πλαίσιο τυχόν άλλης υπόθεσης. 45 9 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ Ελληνικός Κοινοτικός Παγκόσμιος AUTOHELLAS ΑΤΕΕ […] […] […] AUTOTECHNICA HELLAS ATEE ΧΙΟΥΝΤΑΙ ΕΛΛΑΣ Π. και Ρ. ΔΑΒΑΡΗ ΑΒΕΕ ΑΟΥΤΟ ΝΤΗΛ Π. ΚΑΙ Ρ. ΔΑΒΑΡΗ ΑΒΕΕ AUTOTECHNICA LTD AUTOTECHNICA FLEET SERVICES SRL AUTOTECHNICA (CYPRUS) LΙMITED A.T.C. AUTOTECHNICA (CYPRUS) LTD AUTOTECHNICA SERBIA DOO AUTOTECHNICA MONTENEGRO DOO AUTOTECHNICA FLEET SERVICES LLC AUTOTECHNICA FLEET SERVICES DOO ZAGREB ANTERRA DOO […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] DERASCO TRADING LTD […] […] […] SPORTSLAND ΑΕ […] […] […] ΚΡΗΤΙΚΑ ΓΚΟΛΦ ΑΕ […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] ΕΛΤΡΕΚΚΑ ΑΕ 49 MAINSTREAM SA EVERTRANS SA 50 51 ΣΥΝΟΛΟ Β.2 Οι παραμένουσες μέτοχοι
  1. Όπως ήδη αναφέρθηκε52, μετά την ολοκλήρωση της υπό κρίση πράξης, ο έλεγχος επί της εταιρίας ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ θα ασκείται από κοινού από την EVERGOLF και τις παραμένουσες μετόχους, […]. 49 Οι οικονομικές καταστάσεις της εταιρίας για το έτος 2017 δεν έχουν δημοσιευτεί και ο κύκλος εργασιών προκύπτει από την με ημερομηνία 30.5.2018 βεβαίωση του […] (βλ. Παράρτημα 7 του Συνημμένου Β της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης). Πιο συγκεκριμένα, ο εν λόγω κύκλος εργασιών είναι ίσος με […] ευρώ και το 50% αυτού, σύμφωνα με τη συμμετοχή της AUTOTECHNICA HELLAS ATEE, ισούται με […] ευρώ. Επισημαίνεται ότι από την ιστοσελίδα και τις οικονομικές καταστάσεις της εταιρίας δεν προκύπτει κάποιου είδους δραστηριότητα πέραν αυτής στην ελληνική επικράτεια. Σε κάθε περίπτωση ωστόσο δεν επηρεάζεται η εκπλήρωση των κριτηρίων του άρθρου 6 παρ. 1 ως προς τον κύκλο εργασιών που πραγματοποιείται στην ελληνική αγορά. 50 Σύμφωνα με σχετική επισήμανση των Μερών η εταιρία EVERTRANS SA» είναι εταιρία συμμετοχών […] (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 3616/8.6.2018 επιστολή παροχής στοιχείων). 51 Σύμφωνα με σχετική επισήμανση των Μερών η εταιρία «MAIN STREAM SA» είναι εταιρία συμμετοχών […] (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 3616/8.6.2018 επιστολή παροχής στοιχείων). 52 Βλ. παρ. 1 και
  2. Βλ. επίσης κατωτέρω υπό παρ. 76 -
  3. 10 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ
  4. Σύμφωνα με τις παραμένουσες μετόχους, λόγω της […], αναμένεται ότι τα δικαιώματα ψήφου τους επί της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ θα ασκούνται από κοινού. Κατά συνέπεια, δεν αναμένεται κάθε μια εκ των παραμενουσών μετόχων να ενεργήσει εναντίον των υπολοίπων όσον αφορά στον καθορισμό της εμπορικής συμπεριφοράς της εταιρίας
  5. Διευκρινίζεται ότι […]
  6. Β.3 Η εταιρία ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ Β.3.1 Μετοχική σύνθεση
  7. Ο ακόλουθος πίνακας απεικονίζει τα μερίδια της EVERGOLF και των παραμενουσών μετόχων στο μετοχικό κεφάλαιο της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ, όπως θα διαμορφωθούν μετά την ολοκλήρωση της υπό κρίση πράξης. Πίνακας 3: Μετοχική σύνθεση της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ ΜΕΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ (μετά την ολοκλήρωση της υπό κρίση συναλλαγής) α/α Μέτοχος 1 EVERGOLF […] […] […] 2 3 4 ΣΥΝΟΛΟ
  8. Πλήθος Μετοχών Ποσοστό μετοχών (%) 7.898.146 […] […] […] 70% [5-15]% [5-15]% [0-5]% 11.283.048 100,00% Ακολούθως επικουρικά παρατίθενται τα ποσοστά συμμετοχών επί της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ των […] μετόχων – πωλητών της55, ως έχουν σήμερα: Πίνακας 4: Πίνακας Πωλητών ΠΩΛΗΤΕΣ ΜΕΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ α/α Μέτοχος Πλήθος Μετοχών Ποσοστό μετοχών (%) Τίμημα πώλησης (σε ευρώ) 53 Βλ. την υπ’ αριθ. πρωτ. 3616/8.6.2018 απαντητική επιστολή των Μερών (σελ. 5). Επίσης, βλ. ενδεικτικά Απόφαση ΕΑ 567/2013, παρ. 98-99 με παραπομπή σε Rosenthal/Thomas, European Merger Control
(2010), όπου αναφέρεται ότι: «….στην περίπτωση που περισσότεροι από δύο μέτοχοι συμμετέχουν στο κεφάλαιο της επιχείρησης, η ύπαρξη κοινού ελέγχου δεν μπορεί τυπικά να διαπιστωθεί γιατί οι μέτοχοι δεν χρειάζεται να δρουν σε συνεννόηση προκειμένου να καθορίσουν την πορεία της εταιρίας. Πρέπει, επομένως, να επικρατούν πρόσθετες συνθήκες που να ωθούν τους μετόχους να ασκούν έλεγχο μόνο από κοινού. Συγκεκριμένα, αυτό συμβαίνει σε δύο περιπτώσεις: όταν η μειοψηφία έχει δικαιώματα αρνησικυρίας ή σε περίπτωση ομαδοποίησης των δικαιωμάτων ψήφου των μετόχων. Στην περίπτωση που η μειοψηφία δεν έχει συγκεκριμένα δικαιώματα αρνησικυρίας, περισσότεροι από δύο μειοψηφούντες μέτοχοι μπορούν να ασκήσουν από κοινού έλεγχο, π.χ, μέσω μίας συμφωνίας «pooling», δηλαδή μίας νομικά δεσμευτικής συμφωνίας να ενεργούν με τον ίδιο τρόπο, ή μέσω μίας από κοινού ελεγχόμενης εταιρίας holding στην οποία κάθε μέτοχος μειοψηφίας μεταφέρει τα δικαιώματά του, και με τον τρόπο αυτό είναι σε θέση να δρα σαν μέτοχος της πλειοψηφίας. Μερικές συνθήκες μπορούν ακόμη να καταλήξουν σε μία εν τοις πράγμασι ομαδοποίηση της άσκησης των δικαιωμάτων ψήφου, αν υπάρχουν ισχυρά κοινά συμφέροντα μεταξύ των μετόχων της μειοψηφίας. Τέτοια ισχυρά κοινά συμφέροντα θα διαπιστωθούν από την Επιτροπή αν μπορεί να αναμένεται ότι οι μέτοχοι της μειοψηφίας δεν θα ενεργήσουν ενάντια ο ένας στον άλλο όσον αφορά στον καθορισμό της εμπορικής συμπεριφοράς της κοινής επιχείρησης». Βλ. και Κωδικοποιημένη Ανακοίνωση της Επιτροπής παρ. 74 επ. 54 […] 55 Σύμφωνα με το Συνημμένο Β (σελ. 3) της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης. 11 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ ΑΠΟΡΡΗΤΟ ΣΥΝΟΛΟ
  1. 7.898.146 70,00 [92.050.144,51] Σύμφωνα με την Γνωστοποίηση, η ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ δραστηριοποιείται στην αγορά παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών56 μέσω της λειτουργίας των ακόλουθων ξενοδοχειακών μονάδων57: Πίνακας 5: Ξενοδοχεία ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ Ονομασία Κατηγορία Περιοχή Περιφερειακή Ενότητα 56 Σκοποί βάσει του επισυναφθέντος στη Γνωστοποίηση καταστατικού της είναι: α) Η ίδρυση, ανέγερση, λειτουργία και εκμετάλλευση Ξενοδοχείων και κάθε είδους Ξενοδοχειακών και Τουριστικών Επιχειρήσεων σε ιδιόκτητα και μη ακίνητα, β) Η ανάληψη της οργάνωσης, διεύθυνσης και εκμετάλλευσης ιδιόκτητων ή μη ξενοδοχειακών επιχειρήσεων, καθώς και η άσκηση κάθε συναφούς επιχειρηματικής δραστηριότητας, γ) Η μίσθωση κτιρίων τρίτων με σκοπό την εκμετάλλευσή τους ως ξενοδοχείων, καθώς και επισκευή, ανακαίνιση, συντήρηση και επέκταση αυτών, δ) Η παροχή τεχνικών, οικονομικών και εμπορικών συμβουλών, ε) Η οργάνωση, λειτουργία, και εκμετάλλευση κάθε είδους τουριστικής δραστηριότητας και η οργάνωση και εκμετάλλευση παντός είδους τουριστικών γραφείων ταξιδιών και πρακτορείων για την έκδοση και πώληση τουριστικών πακέτων, εισιτηρίων και κάθε είδους τουριστικών προϊόντων, περιλαμβανομένων και πακέτων χρονομεριστικών διακοπών, στ) η παροχή εξειδικευμένων συμβουλών και υπηρεσιών σχετικά με το μάρκετινγκ (marketing), προώθηση, προβολή, διαμεσολάβηση, πώληση, μίσθωση, διαφήμιση και λειτουργία ξενοδοχειακών συγκροτημάτων με το σύστημα των χρονομεριστικών διακοπών (timesharing), ζ) Η εκπόνηση, προβολή, προώθηση και πώληση προγραμμάτων τουριστικών διακοπών και εκδρομών με το σύστημα των χρονομεριστικών μισθώσεων, η) Η διαμεσολάβηση για την εξασφάλιση ή/και μίσθωση τουριστικών καταλυμάτων, εγκαταστάσεων εστιατορίων, αναψυχής, άθλησης και διασκέδασης ταξιδιωτών και τουριστών, θ) Η οργάνωση ομαδικών ή μη εκδρομών κάθε είδους στο εσωτερικό ή και στο εξωτερικό και η προς τούτο κράτηση θέσεων σε μεταφορικά μέσα, ξενοδοχεία, εστιατόρια, χώρους επισκέψεων, κλπ., ι) Η εξασφάλιση, μίσθωση και γενικά εκμετάλλευση τουριστικών λεωφορείων, πλοίων, αεροπλάνων και πάσης φύσης μεταφορικών μέσων για τους σκοπούς των ανωτέρω, κ) Η εκπόνηση μελετών και αναλύσεων τουριστικής αγοράς, μελετών χαρακτηριστικών (profile) αλλοδαπών τουριστών που επισκέπτονται την Ελλάδα και μελετών για την ανάπτυξη τουριστικής ζήτησης βάσει των ανωτέρω καθώς και η παροχή υπηρεσιών και εργασιών που έχουν σχέση με την διαχείριση των παραπάνω δεδομένων και πληροφοριών, λ) Η σύνταξη πάσης φύσεως τεχνικών μελετών και η επίβλεψη σε ιδιωτικά και δημόσια έργα, μ) Η ανάληψη και εκτέλεση εργολαβιών ή υπεργολαβιών πάσης φύσεως τεχνικών έργων, ν) Η οργάνωση και εκτέλεση προγραμμάτων επιμόρφωσης και ενημέρωσης, σεμιναρίων, συνεδρίων και παρόμοιων εκδηλώσεων, και ξ) Η παροχή οποιωνδήποτε άλλων υπηρεσιών που έχουν σχέση με τα παραπάνω ή εργασιών που εξυπηρετούν στην επίτευξη των ανωτέρω σκοπών. 57 Βλ. σχετ. σελ. 5 της Γνωστοποίησης. 12 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ CRETAN MALIA PARK VILLAGE HEIGHTS GOLF RESORT BLUE PALACE RESORT AND SPA SHERATON RHODES58 AGAPI BEACH KOUTOULOUFARI VILLAGE HOLIDAY CLUB
  2. 5* 5* 5* 5* 4* 3* Μάλια Άνω Χερσόνησος Ελούντα Ιξιά Αμμουδάρα Λιμένας Χερσονήσου Ηρακλείου Ηρακλείου Λασιθίου Ρόδου Ηρακλείου Ηρακλείου Επικουρικά σημειώνεται ότι η ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ διαθέτει μειοψηφική συμμετοχή ([05]%) στο μετοχικό κεφάλαιο της ΚΡΗΤΙΚΑ ΓΚΟΛΦ ΑΕ
  3. Β.3.2 Κύκλος εργασιών
  4. Σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 10 ν. 3959/2011, όπως ισχύει, ο συνολικός κύκλος εργασιών της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ το τελευταίο δημοσιευμένο οικονομικό έτος
(2017)στην ελληνική και παγκόσμια αγορά είχε, βάσει των οικονομικών καταστάσεων τους και των στοιχείων που προσκομίστηκαν60, ως εξής: Πίνακας 6: Κύκλοι εργασιών ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ Εταιρίες ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ Ελληνικός […] Κύκλοι εργασιών Κοινοτικός […] Παγκόσμιος […] ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΑ ΘΕΡΕΤΡΑ ΑΕ61 […] […] […] Σύνολο […] […] […] Β.3.3 Διοικητικό Συμβούλιο (ΔΣ)
  1. Βάσει του ισχύοντος καταστατικού της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ η εταιρία διοικείται από εξαμελές διοικητικό συμβούλιο με πενταετή θητεία το οποίο εκλέγεται με […] ψηφοφορία από τη ΓΣ με […] των εκπροσωπούμενων σε αυτήν ψήφων
  2. Σύμφωνα με τα Μέρη, μετά την ολοκλήρωση της εξαγοράς και στο πλαίσιο σχετικής […]63, η ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ θα […]. Σύμφωνα μάλιστα με το περιεχόμενο της σχετικής […]της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ. Επιπλέον, οι […]64, […] 65,
  3. 58 Μέσω της συμμετοχής της με ποσοστό 50% στην εταιρία «ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΑ ΘΕΡΕΤΡΑ ΑΕ» (η ενοποίηση γίνεται με τη μέθοδο της καθαρής θέσης). Το υπόλοιπο 50% ανήκει στην «ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΩΝ ΛΑΜΨΑ ΑΕ». Σκοπός της «ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΑ ΘΕΡΕΤΡΑ ΑΕ» είναι η απόκτηση, κατασκευή και εκμετάλλευση ξενοδοχείων στην Αθήνα και αλλού, στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό, καθώς και συναφών επιχειρήσεων, όπως η απόκτηση ή /και εκμετάλλευση ιαματικών υδάτων, λουτροπόλεων, δημοσίων θεαμάτων, λεσχών, κλπ. Βλ. σελ. 17 των οικονομικών καταστάσεων της «ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΑ ΘΕΡΕΤΡΑ ΑΕ» της 31.12.
  4. 59 Βλ. σχετικά υποσημείωση
  5. 60 Βλ. σχετ. Τμήμα 3.3.2.1 και 3.3.2.2 της Γνωστοποίησης. 61 Ο συνολικός κύκλος εργασιών της «ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΑ ΘΕΡΕΤΡΑ ΑΕ» για το 2017, κατά δήλωση των μερών καθότι δεν έχουν συνταχθεί οι σχετικές οικονομικές καταστάσεις, είναι […] ευρώ (βλ. Συνημμένο Γ της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018, σελ. 3). Κατά συνέπεια το 50% που αντιστοιχεί στην ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ είναι […] ευρώ. 62 Βλ. άρθρα 6-7 του καταστατικού, καθώς και ΦΕΚ ΑΕ-ΕΠΕ 14529/10.12.2004 και την υπ’ αριθ. πρωτ. 316387/15.1.2016 ανακοίνωση του Επιμελητηρίου Ηρακλείου. 63 Βλ. Τμήμα 1 της υπ’ αριθ. πρωτ. 3130/17.5.2018 Γνωστοποίησης και Συνημμένο Β, σελ. 2, της υπ’ αρ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης. Τα Μέρη αναφέρουν ότι […]. 64 […]. 65 Το εν λόγω άρθρο αναφέρεται στα ζητήματα απαρτίας της Γενικής Συνέλευσης. 13 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ
  6. Βάσει του άρθρου 10 του ισχύοντος καταστατικού της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ, το ΔΣ της εταιρίας θα βρίσκεται σε απαρτία και θα συνεδριάζει έγκυρα εφόσον είναι παρόντες ή αντιπροσωπεύονται σε αυτό […]. Το ΔΣ θα αποφασίζει έγκυρα με […] των συμβούλων (που παρίστανται αυτοπροσώπως και εκείνων που αντιπροσωπεύονται), εκτός από τις ακόλουθες περιπτώσεις για τις οποίες απαιτείται […]67: (α) ο […], (β) η […], (γ) […]68 και (δ) η […].
  7. Σε περίπτωση ισοψηφίας: α) […] και β) […]. Β.3.4 Γενική Συνέλευση (ΓΣ)
  8. Βάσει του άρθρου 15 του ισχύοντος καταστατικού της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ, η ΓΣ των μετόχων είναι το ανώτατο όργανο της εταιρίας και δικαιούται να αποφασίζει γενικά για κάθε εταιρική υπόθεση. Επίσης, σύμφωνα με το άρθρο 16, κάθε μέτοχος μπορεί να μετάσχει στην ΓΣ, είτε αυτοπροσώπως είτε δια πληρεξουσίου, εφόσον […].
  9. Σύμφωνα με το άρθρο 17, η ΓΣ συγκαλείται είτε από το ΔΣ είτε μετά από αίτηση των μετόχων που εκπροσωπούν το […] τουλάχιστο του καταβεβλημένου μετοχικού κεφαλαίου.
  10. Ακολούθως, κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 19, η ΓΣ βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα στα θέματα της ημερησίας διάταξης, εφόσον παρίστανται αυτοπροσώπως (ή με αντιπρόσωπο) μέτοχοι που εκπροσωπούν το […] τουλάχιστον του καταβεβλημένου εταιρικού κεφαλαίου
  11. Ωστόσο, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην παράγραφο 2 του ίδιου άρθρου, όταν πρόκειται για αποφάσεις που αφορούν:  τη […],  τη […],  την […],  την […],  τη […],  την […],  τη […],  τη […],  την […]  τη […], 66 Σύμφωνα με τα Μέρη, η ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ δεν σκοπεύει να προβεί σε αλλαγή του καταστατικού της μετά την ολοκλήρωση της υπό εξέταση συναλλαγής (βλ. σχετ. Συνημμένο Β, σελ. 2 της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης). 67 Βλ. άρθρο 10 του καταστατικού. 68 […] 69 Αν δεν συγκεντρωθεί αυτή η απαρτία, η ΓΣ συνέρχεται πάλι μέσα σε […] από την χρονολογία της συνεδρίασης που ματαιώθηκε, προσκαλούμενη πριν από […]. Μετά την πρόσκληση αυτή η ΓΣ βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα στα θέματα της αρχικής ημερήσιας διάταξης, […]. 14 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ η ΓΣ βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα στα θέματα της ημερησίας διάταξης εφόσον παρίστανται αυτοπροσώπως ή αντιπροσωπεύονται μέτοχοι που εκπροσωπούν […] του καταβεβλημένου εταιρικού κεφαλαίου
  12. Το άρθρο 20 ορίζει ότι η ΓΣ αποφασίζει έγκυρα με […], με εξαίρεση τη λήψη αποφάσεων για τα ανωτέρω θέματα, κατά τα προβλεπόμενα στην παράγραφο 2 του άρθρου 19 του καταστατικού, για τα οποία ορίζεται ότι η ΓΣ αποφασίζει με […] ψήφων.
  13. Αναφορικά με την υπό εξέταση συναλλαγή, σύμφωνα με τα Μέρη, οι Παραμένουσες Μέτοχοι […], θα έχουν δικαιώματα αρνησικηρίας (veto) σε σχέση με τα θέματα αυξημένης απαρτίας και πλειοψηφίας του άρθρου 19 του καταστατικού της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ
  14. Γ. ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΜΕΝΕΣ ΑΓΟΡΕΣ - ΜΕΓΕΘΟΣ ΚΑΙ ΜΕΡΙΔΙΑ ΑΓΟΡΑΣ Γ.1 Σχετική Αγορά Υπηρεσιών
  15. Όπως προαναφέρθηκε η ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ δραστηριοποιείται αποκλειστικά στην αγορά παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών με τα ξενοδοχεία πέντε αστέρων «Village Heights Golf Resort», «Cretan Malia Park» στην ΠΕ (Νομό) Ηρακλείου, «Blue Palace Resort and Spa» στη ΠΕ (Νομό) Λασιθίου και «Sheraton Rhodes» στη Ρόδο, με το ξενοδοχείο τεσσάρων αστέρων «Agapi Beach» και το τριών αστέρων «Koutouloufari Village Holiday Club» στη ΠΕ (Νομό) Ηρακλείου. Αντιστοίχως η EVERGOLF, μέσω της εταιρίας του Ομίλου Βασιλάκη ΚΡΗΤΙΚΑ ΓΚΟΛΦ ΑΕ, δραστηριοποιείται από τον Δεκέμβριο του 2017 στην ανωτέρω αγορά με το ξενοδοχείο πέντε αστέρων «Crete Golf Club Hotel». Συνεπώς, η δραστηριότητα των μερών παρουσιάζει οριζόντια αλληλοεπικάλυψη στην αγορά παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών.
  16. Ως προς τον ορισμό της σχετικής αγοράς υπηρεσιών, οι γνωστοποιούσες υποστηρίζουν ότι με δεδομένο ότι η EVERGOLF δραστηριοποιείται στην αγορά παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών αποκλειστικά μέσω του ξενοδοχείου 5 αστέρων (5*) «Crete Golf Club Hotel» και η ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ μέσω ξενοδοχείων 5 αστέρων (5*), 4 αστέρων (4*) και 3 αστέρων (3*), ως σχετική αγορά της υπό εξέταση συναλλαγής θα πρέπει να θεωρηθεί η αγορά ξενοδοχείων 4* και 5*. Ενδεχόμενη υποδιαίρεση της εν λόγω σχετικής αγοράς (ήτοι σε αγορά ξενοδοχείων 4* και αγορά ξενοδοχείων 5*) υποστηρίζουν ότι δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα «διότι τα ξενοδοχεία πέντε και τεσσάρων αστέρων θεωρούνται από τον καταναλωτή εναλλάξιμα ή δυνάμενα να υποκατατασταθούν»
  17. 70 Αν δεν επιτευχθεί τέτοια απαρτία, […] Βλ. Συνημμένο Β, σελ. 1 και Συνημμένο Γ σε. 1-2 της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης. 72 Όπως περαιτέρω επεξηγούν τα μέρη η εναλλαξιμότητα μεταξύ των δύο προαναφερθεισών κατηγοριών αστέρων προκύπτει από το γεγονός ότι η διαφορά μεταξύ ελάχιστου αριθμού μορίων βάσει προαιρετικών κριτηρίων που απαιτείται για την κατάταξη σε μία εκ των δύο κατηγοριών είναι μικρή (5.500 μόρια για κατάταξη σε κατηγορία 5* και 4.000 μόρια για κατηγορία 4*) και απορρέει από ελάχιστες διαφοροποιήσεις μεταξύ των χαρακτηριστικών των ξενοδοχείων, όπως ελάχιστο εμβαδόν χώρου αναμονής, ελάχιστο εμβαδόν δωματίων κ.α., τα οποία κατά κανόνα ούτε διαφοροποιούν ουσιωδώς τις τιμές ούτε λαμβάνονται υπόψη από 71 15 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ
  18. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (εφεξής και «Ε.Επ.») σε σχετικές αποφάσεις της, αν και εξετάζει το ενδεχόμενο διάκρισης επιμέρους αγορών βάσει διαφόρων κριτηρίων εν τέλει αφήνει το ζήτημα της οριοθέτησης της σχετικής αγοράς ανοικτό
  19. Μεταξύ των κριτηρίων που έχουν κατά καιρούς εξεταστεί είναι η διάκριση:  μεταξύ ανεξάρτητων ξενοδοχείων και αλυσίδων ξενοδοχείων74, ή  βάσει μεγέθους ξενοδοχείων (αριθμός δωματίων) με κριτήριο διάκρισης τον αριθμό των 40 δωματίων, εφόσον θεωρηθεί ότι η ζήτηση ξενοδοχειακών υπηρεσιών από τουριστικά πρακτορεία και εταιρίες διακρίνεται από τη ζήτηση από μεμονωμένους πελάτες75, ή  βάσει της σχέσης τιμής και ποιότητας και πιο συγκεκριμένα βάσει της κατάταξης των ξενοδοχείων σε κατηγορίες 1, 2 κ.ο.κ. αστέρων μέσω της οποίας εκφράζεται η σχέση αυτή
  20. τους καταναλωτές κατά την επιλογή ξενοδοχείου (βλ. σελ. 20 Γνωστοποίησης καθώς και ΥΑ 216 ΦΕΚ Β10/09-01-2015, ΥΑ 19102 ΦΕΚ Β-3387/20.10.2016 και ΥΑ 21654 ΦΕΚ Β-4242/5.12.2017, όπου καθορίζονται οι τεχνικές και λειτουργικές προδιαγραφές και τα βαθμολογούμενα κριτήρια για τα ξενοδοχεία, ως προς την κατάταξή τους σε κατηγορίες αστέρων). 73 Βλ. ενδεικτικά τις αποφάσεις ΕΕ: COMP/M.1596
(1999)-Accor/Blackstone/Colony/Vivendi, COMP/M.2197
(2001)Hilton/Accor/Forte/Travel Services JV, COMP/M.3858
(2005)-Lehman Brothers/SCG/Starwood/Le Meridien, COMP/M.4816
(2007)-Blackstone /Hilton, COMP/M.6058
(2011)–Bank Of Scotland/Barclays Bank/Kew Green Hotels, αλλά και COMP/M.7902
(2016)Marriott /Starwood (παρ. 21 επ). Στις αποφάσεις αυτές, τα μερίδια υπολογίζονται βάσει δωματίων. 74 Βλ. ενδεικτικά COMP/Μ.126/1992 Accor/Wagons-Lits (παρ. 20-21), COMP/M.1596/1999Accor/Blackstone/Colon/Vivendi, παρ. 21-
  1. Σημειώνεται επικουρικά ότι στο πλαίσιο εξέτασης της απόφασης COMP/Μ.7902/2016 Marriott International/Starwood (παρ. 21 επ και 46-48), διεξήχθη έρευνα αγοράς η οποία έδειξε ότι η συμμετοχή ενός ξενοδοχείου σε αλυσίδα, το brand name, και τα προγράμματα πίστης δεν συγκαταλέγονται στα βασικά κριτήρια επιλογής των πελατών, ενώ η σημασία της πρόσβασης σε κεντρικά συστήματα κρατήσεων (χαρακτηριστικό των αλυσίδων) έχει μειωθεί τα τελευταία χρόνια, καθώς οι πελάτες μπορούν να κάνουν on-line κρατήσεις απευθείας στα ξενοδοχεία. Σε κάθε περίπτωση, όπως αναφέρουν και τα μέρη (σελ. 18 Γνωστοποίησης), τα ξενοδοχεία που συμμετέχουν στη γνωστοποιηθείσα πράξη αποτελούν ανεξάρτητα ξενοδοχεία. Οι μεγάλες αλυσίδες δεν έχουν κατ’ αποκλειστικότητα την ικανότητα διαχείρισης μαζικών κρατήσεων και συχνά στοχεύουν σε μεμονωμένους πελάτες και όχι κατ’ ανάγκη σε ομάδες πελατών. Δεδομένου άλλωστε ότι η υπό κρίση πράξη δεν οδηγεί στην δημιουργία ή ενίσχυση δεσπόζουσας θέσης, τα μέρη είναι της άποψης ότι η εν λόγω διάκριση δεν είναι απαραίτητη. 75 Βλ. ενδεικτικά COMP/M.1596/1999-Accor/Blackstone/Colony/Vivendi παρ.
  2. Στη συγκεκριμένη περίπτωση τα μέρη θεωρούν (σελ. 18-19 Γνωστοποίησης) ότι παρέλκει η οριοθέτηση βάσει του συγκεκριμένου κριτηρίου δεδομένου ότι η υπό κρίση πράξη δεν οδηγεί στην δημιουργία ή ενίσχυση δεσπόζουσας θέσης, τα μερίδια αγοράς των ξενοδοχείων των συμμετεχουσών είναι μικρά και κανένα εκ των ξενοδοχείων δεν διαθέτει εκ των προτέρων διαμορφωμένα «πακέτα διαμονής» απευθυνόμενα αποκλειστικά σε τουριστικά γραφεία κ.α. Σύμφωνα άλλωστε με την Κλαδική Μελέτη της ICAP για τις Ξενοδοχειακές Επιχειρήσεις (Οκτώβριος 2016), οι πελάτες δεν είναι πλέον υποχρεωμένοι να καταφύγουν στις υπηρεσίες ενός ταξιδιωτικού γραφείου καθώς μέσω του διαδικτύου έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν το ξενοδοχείο της αρεσκείας τους, το μέσο μεταφοράς που επιθυμούν καθώς και πλήθος συμπληρωματικών υπηρεσιών διαμορφώνοντας το «πακέτων διακοπών» που επιθυμούν. Επιπλέον οι περισσότερες τουριστικές επιχειρήσεις διατηρούν δικές τους ιστοσελίδες (με συστήματα κράτησης) και ως εκ τούτου ο υποψήφιος πελάτης αποκτά τη δυνατότητα απευθείας επικοινωνίας με τους παρόχους ξενοδοχειακών υπηρεσιών (σελ. 3 Κλαδικής Μελέτης). 76 Βλ. σχετικά ανωτέρω υποσημείωση 72 καθώς και το διαδικτυακό τόπο της Ένωσης Hotelstars. https://www.hotelstars.eu/fileadmin/Dateien/PORTAL_HSU/Kriterienkataloge/EN_Hotelstars_UnionCriteria_2015-2020.pdf για τις ελάχιστες προδιαγραφές που πρέπει να καλύπτει ένα ξενοδοχείο προκειμένου να καταταχθεί σε συγκεκριμένη κατηγορία αστέρων. Σημειώνεται ότι η Ένωση Hotelstars ιδρύθηκε το 2009 (η Ελλάδα αποτελεί μέλος της από το 2013) με στόχο την εναρμόνιση της κατηγοριοποίησης των ξενοδοχείων βάσει κοινών κριτηρίων και διαδικασιών. Τελεί υπό την αιγίδα της ένωσης «HOTREC – Hospitality Europe» η οποία έχει μέλη της 43 επαγγελματικές ενώσεις που εκπροσωπούν τους τομείς των ξενοδοχειακών υπηρεσιών, 16 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ Σημειώνεται ότι η Ε.Επ. έχει εξετάσει διάφορες εναλλακτικές πιθανές σχετικές διακρίσεις βάσει της κατάταξης αστέρων77 λαμβάνοντας υπόψη ότι αφενός δεν εξασφαλίζεται ίδιο επίπεδο ποιότητας ως προς τις παρεχόμενες υπηρεσίες των ξενοδοχείων της ίδιας κατηγορίας αστέρων και αφετέρου ότι υφίστανται αλυσιδωτές αλληλοεπικαλύψεις μεταξύ των κατηγοριών. Σύμφωνα δε με πρόσφατη έρευνα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής78, η κατάταξη των ξενοδοχείων βάσει αστέρων αποτελεί βασικό κριτήριο επιλογής για τους καταναλωτές, χωρίς ωστόσο να αποκλείεται η αλληλοεπικάλυψη μεταξύ κατηγοριών (π.χ. τεσσάρων και πέντε αστέρων) δεδομένων των ισχυρών ανταγωνιστικών πιέσεων μεταξύ γειτνιαζουσών κατηγοριών79,
  3. Ως εκ τούτου, ως σχετική αγορά υπηρεσιών θα μπορούσε να οριστεί η παροχή ξενοδοχειακών υπηρεσιών από (i) ξενοδοχεία πέντε αστέρων ή (ii) από ξενοδοχεία τεσσάρων και πέντε αστέρων, αν ήθελε θεωρηθεί ότι υφίσταται σε επαρκή βαθμό αλυσιδωτή υποκατάσταση μεταξύ τους
  4. υπηρεσιών εστίασης, κ.α. Από την Ελλάδα μέλος της HOTREC και της Hotelstars είναι το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος (βλ και www.hotrec.eu). 77 Όπως ομαδοποίηση των κατηγοριών 1* με 2*, 2* με 3*, 3* με 4* ή 1*-2*-3* ή 2*-3*-4* (βλ. ενδεικτικά COMP/M.6738 - GOLDMAN SACHS/KKR/QMH
(2012)παρ. 14-15, COMP/M.2997-ACCOR /EBERTZ/DORINT
(2002)παρ. 7 καθώς και COMP/M.7902
(2016)Marriott/Starwood (παρ. 50 και υποσημείωση 67). 78 Στο πλαίσιο της απόφασης COMP/M.7902
(2016)Marriott/Starwood (παρ.49 επ). 79 Βλ. COMP/M.7902
(2016)Marriott /Starwood. Αν και συμμετέχοντες στην εν λόγω έρευνα εξέφρασαν την άποψη ότι δεν υπάρχει υποκατάσταση μεταξύ ξενοδοχείων 3* και 4* και συνακόλουθα μεταξύ 4* και 5* (παρ. 60), ωστόσο εντοπίζονται ισχυρές ομοιότητες ως προς την παροχή υπηρεσιών και το επίπεδο τιμών μεταξύ κοντινών κατηγοριών, ενώ παράλληλα υπάρχουν περιπτώσεις στην ίδια γεωγραφική περιοχή ξενοδοχεία 4* να παρέχουν ευρύτερο φάσμα υπηρεσιών σε σχέση με ξενοδοχεία 5* (παρ. 57 της ως άνω απόφασης). 80 Σημειώνεται περαιτέρω ότι, όπως ανέφεραν τα Μέρη (σελ. 16 Γνωστοποίησης), τα τελευταία χρόνια παρατηρείται αύξηση των ανταγωνιστικών πιέσεων που ασκούνται στις παραδοσιακές μορφές παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών, ιδίως των κατωτέρων κατηγοριών (1*-3*) από καταλύματα τύπου «bed&breakfast» τα οποία προσφέρονται προς ενοικίαση μέσω ιστοσελίδων (ενδεικτικά τα μέρη αναφέρουν την ιστοσελίδα «www.airbnb.gr» (βλ. και παρ. 12 της Απόφασης ΕΑ 633/2016). Σε κάθε περίπτωση, η περαιτέρω εξέταση του βαθμού ανταγωνιστικής πίεσης που ασκούν τα εν λόγω καταλύματα στα συμβατικά ξενοδοχεία παρέλκει, καθώς δεν μεταβάλλεται η αξιολόγηση της παρούσας υπόθεσης ακόμα και υπό την στενότερη θεώρηση της αγοράς (βλ. επόμενη ενότητα). Περαιτέρω, σύμφωνα με τα μέρη (σελ. 16 Γνωστοποίησης), «εξετάζοντας τα χαρακτηριστικά των ελληνικών ξενοδοχείων διαφαίνεται μία σειρά σημαντικών διαφοροποιήσεων μεταξύ των ξενοδοχείων που είναι εγκατεστημένα στις νησιωτικές και παραθαλάσσιες περιοχές της χώρας και εκείνων που βρίσκονται σε ορεινές περιοχές. Οι διαφορές αυτές οφείλονται στο πρότυπο του μαζικού/ παραθεριστικού τουρισμού που έχει επικρατήσει στις περισσότερες περιφέρειες και έχει ως αποτέλεσμα να επωφελούνται, κυρίως οι περιοχές που διαθέτουν θάλασσα. Από την άλλη πλευρά, οι ορεινές περιοχές παρουσιάζουν σημαντικές δυνατότητες ανάπτυξης εναλλακτικών μορφών τουρισμού. Τα τελευταία κυρίως χρόνια αύξηση παρουσιάζει ο πληθυσμός των ξενοδοχειακών μονάδων που λειτουργούν με το σύστημα “all inclusive”, δηλαδή του πακέτου διακοπών στην τιμή του οποίου περιλαμβάνονται όλες οι υπηρεσίες (διαμονή, εστίαση, αναψυχή) εντός του ξενοδοχειακού συγκροτήματος, Διαφορετικά χαρακτηριστικά, τόσον όσον αφορά τη δομή λειτουργίας τους όσο και την οικονομική τους απόδοση, παρατηρούνται στις ξενοδοχειακές μονάδες που είναι εγκατεστημένες σε περιοχές όπου ο τουρισμός αποτελεί το μείζον τμήμα της τοπικής οικονομικής βάσης και οι οποίες χαρακτηρίζονται ως «κορεσμένες» και ως περιοχές “Ελέγχου Τουριστικής Ανάπτυξης”. Είναι χαρακτηριστικό ότι το ήμισυ του ξενοδοχειακού δυναμικού της χώρας βρίσκεται συγκεντρωμένο στις προαναφερόμενες περιοχές. Σε ό,τι αφορά την τουριστική πολιτική της χώρας, βασικός άξονας τα τελευταία χρόνια ήταν η ανάσχεση δημιουργίας νέων κλινών με εξαίρεση τις Περιοχές Ειδικά Ρυθμιζόμενης Πολεοδόμησης και τις μη ανεπτυγμένες τουριστικά περιοχές, καθώς και η μετατροπή παραδοσιακών κτισμάτων σε ξενοδοχεία, με στόχο να περιοριστούν οι αρνητικές επιπτώσεις της υπέρ-συγκέντρωσης κλινών στις κύρια ανεπτυγμένες τουριστικά περιοχές». 81 Σημειώνεται ότι στην Απόφαση ΕΑ 383/V/2008, τα μερίδια υπολογίζονται βάσει κλινών επί των ξενοδοχείων πέντε αστέρων (5*) ενώ αντίστοιχα στην Απόφαση ΕΑ 633/2016, τα μερίδια υπολογίζονται τόσο βάσει κλινών 17 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ Γ.2 Σχετική Γεωγραφική Αγορά
  1. Σύμφωνα με πάγια πρακτική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής η γεωγραφική αγορά παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών δύναται να ορισθεί, τόσο σε εθνικό επίπεδο όσο και σε τοπικό επίπεδο (ή και στενά τοπικό ακόμα και σε επίπεδο πόλης), αφήνοντας, ωστόσο, ζήτημα της οριοθέτησης της γεωγραφικής αγοράς ανοικτό. Αφενός ο συγκεκριμένος κλάδος είναι άρρηκτα συνδεδεμένος με τις εθνικές οικονομικές συνθήκες και με ομοιογενείς συνθήκες ανταγωνισμού και αφετέρου εμφανίζει ένα δεύτερο επίπεδο ανταγωνισμού σε τοπικό επίπεδο, καθώς το πρωταρχικό κριτήριο επιλογής ενός ξενοδοχείου είναι η τοποθεσία του
  2. Όπως αναφέρεται στη Γνωστοποίηση83, «ο ξενοδοχειακός τομέας παρουσιάζει τόσο εθνικά όσο και τοπικά (δηλ. σε επίπεδο πόλεων) χαρακτηριστικά: - σε εθνικό επίπεδο, διότι φαίνεται ότι στο επίπεδο αυτό επικρατούν ομοιογενείς συνθήκες ανταγωνισμού. Η δομή της προσφοράς ξενοδοχειακών υπηρεσιών διαφοροποιείται από χώρα σε χώρα, λαμβανομένου ιδίως υπόψη ότι οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις είναι άρρηκτα συνδεδεμένες με τις εθνικές οικονομικές τάσεις. - σε τοπικό επίπεδο, διότι υφίσταται ανταγωνισμός δευτέρου βαθμού σε τοπικό επίπεδο μεταξύ όλων των ξενοδοχείων, είτε αυτά ανήκουν σε αλυσίδα ξενοδοχείων είτε όχι, δεδομένου ότι το κύριο κριτήριο επιλογής ξενοδοχείου είναι η τοποθεσία του. Κατά την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οι τοπικές γεωγραφικές αγορές είναι χρήσιμες για τη μέτρηση της εναλλαξιμότητας μεταξύ ανεξάρτητων ξενοδοχείων από την οπτική γωνία του πελάτη. Οι πόλεις μπορούν να θεωρηθούν ως τοπικές αγορές, δεδομένου ότι οι πελάτες επιλέγουν ξενοδοχεία στην πόλη στην οποία διαμένουν. Ως εκ τούτου, σε περίπτωση που οι τιμές του επιλεγέντος ξενοδοχείου δεν είναι οι αναμενόμενες οι πελάτες μπορούν να επιλέξουν ένα άλλο ξενοδοχείο εντός της αυτής πόλης».
  3. Συναφώς και σε αντιστοιχία με σχετικές αποφάσεις της ΕΑ84, ως σχετική γεωγραφική αγορά δύναται να ορισθεί στο επίπεδο του συνόλου της ελληνικής επικράτειας, με περαιτέρω ωστόσο εξέταση της τοπικής (ή/και στενότερα τοπικής) διάστασης85 σε επίπεδο (i) Περιφέρειας Κρήτης86,87 και (ii) Περιφερειακής Ενότητας Ηρακλείου (Νομός Ηρακλείου)
  4. όσο και δωματίων επί των ξενοδοχείων πέντε αστέρων (5*) και επί των ξενοδοχείων τεσσάρων και πέντε αστέρων (4* και 5*). 82 Βλ. ενδεικτικά COMP/M.1596
(1999)-Accor/Blackstone/Colony/Vivendi (παρ.29-30), COMP/M.2197
(2001)Hilton/Accor/Forte/Travel Services JV (παρ.28-29), COMP/M.3858
(2005)-Lehman Brothers/SCG /Starwood/Le Meridien (παρ. 18-20), COMP/M.4816
(2007)-Blackstone/Hilton (παρ. 15-16), COMP/M.6058
(2011)–Bank Of Scotland/Barclays Bank/Kew Green Hotels (παρ. 15-16), COMP/M.7902
(2016)Marriott /Starwood (παρ. 118-120). 83 Βλ. Τμήμα 6.2 (σελ. 20) της Γνωστοποίησης. 84 Βλ. Αποφάσεις ΕΑ 383/V/2008 και 633/
  1. 85 Βλ. υποσημείωση
  2. 86 Λαμβάνοντας υπόψη ότι μόνο στην περιφερειακή ενότητα Ηρακλείου δραστηριοποιούνται από κοινού οι γνωστοποιούσες EVERGOLF και ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ. Κατά τα λοιπά, η ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ ελέγχει το ξενοδοχείο Sheraton Rhodes στη Ρόδο και το ξενοδοχείο Blue Palace στην περιφερειακή ενότητα Λασιθίου. 87 Βλ. και COMP/M.7902
(2016)Marriott /Starwood (παρ. 117), σύμφωνα με την οποία, τυχόν ορισμός της γεωγραφικής αγοράς στα διοικητικά όρια μίας περιοχής δεν αντανακλά τις ανταγωνιστικές συνθήκες στις περιπτώσεις προορισμών εκτός πόλης κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στην περιοχή της Ελούντας, τα ξενοδοχεία της οποίας ανταγωνίζονται ξενοδοχεία παρόμοιων περιοχών σε όλη την Κρήτη. Επιπροσθέτως σημειώνεται ότι 18 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ
  1. Περαιτέρω, όλως επικουρικώς, για την πληρότητα της ανάλυσης πιθανών επιπτώσεων της υπό κρίση συναλλαγής στην εν γένει παροχή ξενοδοχειακών υπηρεσιών, καθώς ο Όμιλος στον οποίο ανήκει η EVERGOLF δραστηριοποιείται στην στενά σχετιζόμενη αγορά της παροχής υπηρεσιών γκολφ (μέσω της ΚΡΗΤΙΚΑ ΓΚΟΛΦ ΑΕ), εξετάστηκαν επικουρικά στενότερες θεωρήσεις της σχετικής γεωγραφικής αγοράς βάσει της χιλιομετρικής απόστασης που θα ήταν διατεθειμένος κάποιος να διανύσει προκειμένου να έχει πρόσβαση στο γήπεδο γκολφ. Γ.3 Συμπέρασμα
  2. Εν προκειμένω για τους σκοπούς της παρούσας συγκέντρωσης η ακριβής οριοθέτηση της σχετικής αγοράς υπηρεσιών και η σχετική γεωγραφική αγορά παρέλκει, δεδομένου ότι - υπό οιαδήποτε θεώρηση αυτής - η αξιολόγηση της υπό κρίση πράξης δεν μεταβάλλεται, καθώς τα μερίδια αγοράς των συμμετεχουσών κατόπιν της ολοκλήρωσης της υπό κρίση πράξης είναι σε κάθε περίπτωση, ακόμα και υπό την αυστηρότερη θεώρηση (ήτοι εάν ήθελε θεωρηθεί ως σχετική αγορά η παροχή ξενοδοχειακών υπηρεσιών από ξενοδοχεία πέντε αστέρων και ως σχετική γεωγραφική αγορά η ΠΕ Ηρακλείου ή και ακόμα στενότερα η περιοχή εντός 10 χλμ από το γήπεδο γκολφ της ΚΡΗΤΙΚΑ ΓΚΟΛΦ ΑΕ) ιδιαιτέρως χαμηλά
  3. Αναλυτικότερα, ακολούθως παρατίθενται οι σχετικοί υπολογισμοί επί των μεριδίων αγοράς των γνωστοποιούντων μερών στις επιμέρους σχετικές γεωγραφικές αγορές ξενοδοχειακών υπηρεσιών. Γ.4 Ανταγωνισμός - Μέγεθος και Μερίδια Αγοράς
  4. Στην ελληνική επικράτεια δραστηριοποιούνται πλήθος αλυσίδων και μεμονωμένων ξενοδοχείων. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδος (εφεξής και «ΞΕΕ»)90, ο συνολικός αριθμός ξενοδοχειακών μονάδων στην ελληνική επικράτεια ανέρχεται σε 9.783, δυναμικότητας 414.127 δωματίων και 806.045 κλινών, εκ των οποίων περί το 45% αφορά σε δωμάτια και κλίνες ξενοδοχείων τεσσάρων (4*) και πέντε (5*) αστέρων.
  5. Τα μερίδια αγοράς των συμμετεχόντων τον Δεκέμβριο του 2017, οπότε και εκκίνησε τη δραστηριότητα του το ξενοδοχείο της EVERGOLF91 στη σχετική αγορά υπηρεσιών ξενοδοχείων πέντε (5*) αστέρων, υπολογιζόμενα βάσει δωματίων και κλινών στο σύνολο της ελληνικής επικράτειας, στην Περιφέρεια Κρήτης και στην ΠΕ Ηρακλείου παρατίθεται κατωτέρω (Πίνακας 7). στην Απόφαση ΕΑ 383/V/2008, τα μερίδια υπολογίζονται στην τοπική γεωγραφική αγορά, ήτοι στην Ρόδο, Κρήτη και Αττική, ενώ αντίστοιχα στην Απόφαση ΕΑ 633/2016, τα μερίδια υπολογίζονται σε εθνική γεωγραφική αγορά, σε τοπική (Νομός Αττικής), αλλά και σε ακόμη στενότερη (Κεντρικός Τομέας Αθηνών). 88 Με βάση την υποδιαίρεση της Κρήτης σε περιφερειακές ενότητες (πρόγραμμα Καλλικράτης). Επισημαίνεται ότι αντίστοιχη διάκριση γίνεται και στα στοιχεία του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδος. 89 Βλ. σχετικά αμέσως επόμενη ενότητα «Ανταγωνισμός - Μέγεθος και Μερίδια Αγοράς». 90 Βλ. δημοσιευμένα στοιχεία στην επίσημη ιστοσελίδα του ΞΕΕ (http://www.grhotels.gr, Ενότητα Επιχειρηματική Ενημέρωση/Στατιστικά/Δυναμικότητες). Εν προκειμένω παρατίθενται τα στοιχεία του έτους
  6. Το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος αποτελεί εποπτευόμενο φορέα του Υπουργείου Τουρισμού (http://www.mintour.gov.gr/Ministry/SupervisedOrganisations/KsenodoxeiakoEpimelitirioElladas). 91 Σελ. 4 Γνωστοποίησης. Σημειώνεται άλλωστε ότι α) η δυναμικότητα (σε δωμάτια και κατ’ επέκταση σε κλίνες) των ξενοδοχείων των συμμετεχουσών μερών δεν μεταβάλλεται β) παρατηρείται μικρή αύξηση διαχρονικά των δωματίων (και κατ’ επέκταση κλινών) της συνολικής αγοράς (βλ. και παρ. 15 της απόφασης ΕΑ 633/2016, καθώς και παρ.65 της παρούσας). 19 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ Πίνακας 7: Αριθμός δωματίων και κλινών και μερίδια αγοράς συμμετεχουσών (ξενοδοχεία 5*) ΑΡΙΘΜΟΣ ΔΩΜΑΤΙΩΝ & ΚΛΙΝΩΝ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΩΝ 5 * ΠΕ Ηρακλείου 2017 ΚΡΗΤΙΚΑ GOLF Crete Golf Club Hotel (5*) Περ. Κρήτης Ελληνική Επικράτεια Αρ. Δωματίων Αρ. Κλινών Αρ. Δωματίων Αρ. Κλινών Αρ. Δωματίων Αρ. Κλινών 25 50 25 50 25 50 25 50 25 50 25 50 620 1.057 874 1.608 1.275 2.353 Village Heights Golf Resort (5*) 416 662 416 662 416 662 Cretan Malia Park (5*) 204 395 204 395 204 395 254 551 254 551 401 745* GOLF RESIDENCES Blue Palace Resort & Spa Λασίθι (5*) Sheraton Rhodes (5*) ΣΥΝΟΛΟ ΜΕΡΩΝ (5*) 645 1.107 899 1.658 1.300 2.403 ΣΥΝΟΛΟ ΑΓΟΡΑΣ 5* 8.737 17.772 19.568 39.956 74.884 153.132 ΜΕΡΙΔΙΑ ΑΓΟΡΑΣ (5*) ΠΕ Ηρακλείου 2017 ΚΡΗΤΙΚΑ GOLF Crete Golf Club Hotel (5*) GOLF RESIDENCES Περ. Κρήτης Ελληνική Επικράτεια Μερ. Αγ. Δωματίων Μερ. Αγ. Κλινών Μερ. Αγ. Δωματίων Μερ. Αγ. Κλινών Μερ. Αγ. Δωματίων Μερ. Αγ. Κλινών 0,29% 0,28% 0,13% 0,13% 0,03% 0,03% 0,29% 0,28% 0,13% 0,13% 0,03% 0,03% 7,10% 5,95% 4,47% 4,02% 1,70% 1,54% Village Heights Golf Resort (5*) 4,76% 3,72% 2,13% 1,66% 0,56% 0,43% Cretan Malia Park (5*) 2,33% 2,22% 1,04% 0,99% 0,27% 0,26% 1,30% 1,38% 0,34% 0,36% 0,54% 0,49% 1,74% 1,57% Blue Palace Resort & Spa Λασίθι (5*) Sheraton Rhodes (5*) ΣΥΝΟΛΟ ΜΕΡΩΝ (5*) 7,38% 6,23% 4,59% 4,15% Πηγή: Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος και υπ’αριθ.πρωτ.3130/17.5.2018 έντυπο γνωστοποίησης (αρ. δωματίων και αρ. κλινών) * Για τον αριθμό κλινών του ξενοδοχείου Sheraton Rhodes βλ. Κλαδική Μελέτη ICAP, Ξενοδοχειακές Επιχειρήσεις, Οκτώβριος 2016 και Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος .
  7. Σύμφωνα με τα ανωτέρω στοιχεία, εφόσον η αγορά ορισθεί υπό τη στενότερη δυνατή έννοια (εν προκειμένω στην αγορά ξενοδοχείων 5* της ΠΕ Ηρακλείου), η υπό εξέταση πράξη οδηγεί σε από κοινού μερίδιο αγοράς ύψους 7,38% επί του αριθμού δωματίων και 6,23% επί του αριθμού κλινών. Επιπροσθέτως, δεδομένης της ύπαρξης ξενοδοχείων της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ εκτός της ΠΕ Ηρακλείου, τα μερίδια αγοράς υπό τον ευρύτερο γεωγραφικό ορισμό της είτε της Περιφέρειας Κρήτης είτε της ελληνικής επικράτειας, είναι ακόμα χαμηλότερα. Ειδικότερα, το αθροιστικό μερίδιο αγοράς των συμμετεχουσών, σε επίπεδο Περιφέρειας Κρήτης διαμορφώνεται σε 4,59% επί του αριθμού δωματίων και 4,15% επί του αριθμού κλινών ενώ σε επίπεδο ελληνικής επικράτειας τα μερίδια αγοράς διαμορφώνονται σε 1,74% και 1,57% αντίστοιχα.
  8. Αντιστοίχως, εφόσον η αγορά οριστεί υπό ευρύτερη έννοια (ήτοι σε επίπεδο ξενοδοχείων 4* και 5*) τα μερίδια αγοράς των συμμετεχουσών, όπως διαφαίνονται στο ακόλουθο πίνακα, διαμορφώνονται σε ακόμα χαμηλότερα επίπεδα. 20 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ Πίνακας 8: Αριθμός δωματίων και κλινών και μερίδια αγοράς συμμετεχουσών (ξενοδοχεία 4* και 5*) ΑΡΙΘΜΟΣ ΔΩΜΑΤΙΩΝ & ΚΛΙΝΩΝ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΩΝ 4* & 5 * ΠΕ Ηρακλείου 2017 Περ. Κρήτης Ελληνική Επικράτεια Αρ. Δωματίων Αρ. Κλινών Αρ. Δωματίων Αρ. Κλινών Αρ. Δωματίων Αρ. Κλινών 25 50 25 50 25 50 25 50 25 50 25 50 938 1.671 1.192 2.222 1.593 2.967 Village Heights Golf Resort (5*) 416 662 416 662 416 662 Cretan Malia Park (5*) 204 395 204 395 204 395 Agapi Beach (4*) 318 614 318 614 318 614 254 551 254 551 401 745* ΚΡΗΤΙΚΑ GOLF Crete Golf Club Hotel (5*) GOLF RESIDENCES Blue Palace Resort & Spa Λασίθι (5*) Sheraton Rhodes (5*) ΣΥΝΟΛΟ ΜΕΡΩΝ (4*& 5*) 963 1.721 1.217 2.272 1.618 3.017 ΣΥΝΟΛΟ ΑΓΟΡΑΣ (4* &5*) 22.619 44.773 46.482 92.446 182.689 364.196 ΜΕΡΙΔΙΑ ΑΓΟΡΑΣ (4* & 5*) ΠΕ Ηρακλείου 2017 ΚΡΗΤΙΚΑ GOLF Crete Golf Club Hotel (5*) Περ. Κρήτης Ελληνική Επικράτεια Μερ. Αγ. Δωματίων Μερ. Αγ. Κλινών Μερ. Αγ. Δωματίων Μερ. Αγ. Κλινών Μερ. Αγ. Δωματίων Μερ. Αγ. Κλινών 0,11% 0,11% 0,05% 0,05% 0,01% 0,01% 0,11% 0,11% 0,05% 0,05% 0,01% 0,01% 4,15% 3,73% 2,56% 2,40% 0,87% 0,81% Village Heights Golf Resort (5*) 1,84% 1,48% 0,89% 0,72% 0,23% 0,18% Cretan Malia Park (5*) 0,90% 0,88% 0,44% 0,43% 0,11% 0,11% Agapi Beach (4*) 1,41% 1,37% 0,68% 0,66% 0,17% 0,17% 0,55% 0,60% 0,14% 0,15% 0,22% 0,20% 0,89% 0,83% GOLF RESIDENCES Blue Palace Resort & Spa Λασίθι (5*) Sheraton Rhodes (5*) ΣΥΝΟΛΟ ΜΕΡΩΝ (4* & 5*) 4,26% 3,84% 2,62% 2,46% Πηγή: Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος και υπ’αριθ.πρωτ. 3130/17.5.2018 έντυπο γνωστοποίησης (αρ. δωματίων και αρ.κλινών) * Για τον αριθμό κλινών του ξενοδοχείου Sheraton Rhodes βλ. Κλαδική Μελέτη ICAP, Ξενοδοχειακές Επιχειρήσεις, Οκτώβριος 2016 και Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος.
  9. Σύμφωνα συνεπώς με τα ανωτέρω στοιχεία, εφόσον η αγορά ορισθεί υπό ευρύτερη έννοια (εν προκειμένω στην αγορά ξενοδοχείων 4* και 5*), η υπό εξέταση πράξη οδηγεί σε από κοινού μερίδιο αγοράς ύψους 4,26% επί του αριθμού δωματίων και 3,84% επί του αριθμού κλινών στην ΠΕ Ηρακλείου, ενώ διευρύνοντας διαδοχικά τη γεωγραφική αγορά, τα μερίδια αγοράς διαμορφώνονται σε ακόμα χαμηλότερα επίπεδα. Ειδικότερα, το αθροιστικό μερίδιο αγοράς των συμμετεχουσών, σε επίπεδο Περιφέρειας Κρήτης διαμορφώνεται σε 2,62% επί του αριθμού δωματίων και 2,46% επί του αριθμού κλινών ενώ σε επίπεδο ελληνικής επικράτειας τα μερίδια αγοράς διαμορφώνονται σε 0,89% και 0,83% αντίστοιχα.
  10. Ως εκ τούτου, και βάσει των ανωτέρω αναφερομένων αγορών όπου δραστηριοποιούνται οι συμμετέχουσες επιχειρήσεις, δεν υφίστανται οριζόντιες ή κάθετες επηρεαζόμενες από την υπό 21 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ κρίση πράξη αγορές92,
  11. Επικουρικά σημειώνεται ότι, σύμφωνα με τη Κλαδική Μελέτη της ICAP (Οκτώβριος 2016)94, οι συνθήκες της εγχώριας αγοράς παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών χαρακτηρίζονται ως άκρως ανταγωνιστικές95 δεδομένης της πληθώρας καταλυμάτων που λειτουργούν στην Ελλάδα, της μείωσης του εσωτερικού τουρισμού που έχει παρατηρηθεί τα τελευταία χρόνια λόγω της οικονομικής κατάστασης της χώρας, αλλά και του ανταγωνισμού από γειτονικές χώρες
  12. Αρκετές ξενοδοχειακές επιχειρήσεις προσπαθούν να ενισχύσουν ή ακόμα και να διατηρήσουν το μερίδιο τους και να αυξήσουν τα έσοδά τους μέσω της συνεχούς βελτίωσης των προσφερόμενων υπηρεσιών. Παράλληλα ο ανταγωνισμός εμφανίζει ένταση και σε τοπικό επίπεδο λόγω της συγκέντρωσης πολλών κλινών σε συγκεκριμένες γεωγραφικές (κυρίως τουριστικές) περιοχές της χώρας.
  13. Η εικόνα αυτή φαίνεται πως συνεχίζει και το 2017 καθώς, σύμφωνα με τα στοιχεία του Ινστιτούτου Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων (ΙΤΕΠ) του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου 92 Ως «επηρεαζόμενη αγορά» νοείται: α) κάθε σχετική αγορά στην οποία ασκούν επιχειρηματικές δραστηριότητες δύο ή περισσότερες από τις συμμετέχουσες στη συγκέντρωση επιχειρήσεις, εφόσον εκτιμάται ότι η συγκέντρωση θα οδηγήσει σε συνολικό μερίδιο στην αγορά αυτή ύψους τουλάχιστον 15% (η περίπτωση αφορά οριζόντιες σχέσεις), καθώς και β) κάθε σχετική αγορά στην οποία ασκεί επιχειρηματικές δραστηριότητες οποιαδήποτε συμμετέχουσα επιχείρηση και βρίσκεται σε προηγούμενο ή επόμενο στάδιο της παραγωγικής ή εμπορικής διαδικασίας του προϊόντος σε σχέση με την αγορά στην οποία δραστηριοποιείται άλλη συμμετέχουσα επιχείρηση, και οποιοδήποτε από τα ατομικά ή συνδυασμένα μερίδια αγοράς των επιχειρήσεων αυτών, σε οποιοδήποτε στάδιο της παραγωγικής ή εμπορικής διαδικασίας, ανέρχεται σε 25% τουλάχιστον, ανεξάρτητα αν μεταξύ των μερών υφίσταται σχέση προμηθευτή/πελάτη (η περίπτωση αφορά τις κάθετες σχέσεις). 93 Εν προκειμένω, λαμβάνοντας υπόψη τις λοιπές δραστηριότητες των μερών, δεν υφίστανται καθέτως σχετικές αγορές. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει κατά καιρούς εξετάσει κάθετες επιπτώσεις συγκεντρώσεων στην εν λόγω αγορά οι οποίες συνίστανται σε δραστηριότητες κυρίως συστημάτων κράτησης, υπηρεσιών ανάπλασης γης και κατασκευής ξενοδοχείων, προμήθειας τροφίμων, ποτών, υπηρεσιών πλυντηρίου mini-bars η/και χρηματοκιβωτίων, αλλά και διοργανώσεις συνεδρίων και γραφεία ομαδικού τουρισμού (βλ. ενδεικτικά COMP/M.2197 - HILTON/ACCOR/FORTE/TRAVEL SERVICES JV
(2001)παρ. 31-37, COMP/M.4816 BLACKSTONE/HILTON
(2007)παρ. 36-42 , COMP/M.7968 - EQT SERVICES UK/KUONI TRAVEL HOLDING
(2016)παρ. 29-53, COMP/M.3068 - ASCOTT GROUP /GOLDMAN SACHS /ORIVILLE παρ 30-31, COMP/M.4612 -ACCOR/PIERRE ET VACANCES/NEWCITY JV
(2007)παρ 43, COMP/M.6058 - BANK OF SCOTLAND/BARCLAYS BANK/KEW GREEN HOTELS
(2011)παρ. 37-39, COMP/M.6108 -EQT V/DOMETIC
(2011)παρ. 22-32). 94 Την οποία επικαλούνται τα μέρη (σελ. 16-17 Γνωστοποίησης και σελ. 130-131 Κλαδικής Μελέτης της ICAP «Ξενοδοχειακές Επιχειρήσεις»). 95 Σύμφωνα με την κλαδική μελέτη της ICAP, το μέγεθος της αγοράς που περιλαμβάνει ξενοδοχειακές επιχειρήσεις των τριών υψηλότερων κατηγοριών κατά το 2015 εκτιμάται σε 3,9 δις ευρώ (Πίνακες 5.1 και 5.3 της μελέτης, σελ. 107-109) και οι 30 μεγαλύτεροι όμιλοι/επιχειρήσεις συγκεντρώνουν περίπου το 30% της συνολικής αξίας της αγοράς, γεγονός που καταδεικνύει τον έντονο κατακερματισμό της (βλ. και Απόφαση ΕΑ 633/2016, παρ. 16). Σημειώνεται ότι οι προαναφερόμενες τρεις ανώτερες κατηγορίες της κλαδικής μελέτης αναφέρονται στο προηγούμενο σύστημα κατηγοριοποίησης, ήτοι στις κατηγορίες Lux, Α’ Κατηγορία και Β’ Κατηγορία. Από την αξιολόγηση ωστόσο των στοιχείων του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδος κατά τη χρονική περίοδο που πραγματοποιήθηκε η αλλαγή του τρόπου αποτύπωσης των στατιστικών στοιχείων
(20032004)εκτιμάται ότι υφίσταται σε σημαντικό βαθμό αντιστοιχία της Κατηγορίας Lux με την Κατηγορία 5 αστέρων, της Α’ Κατηγορίας με την Κατηγορία 4 αστέρων, της Β΄ Κατηγορίας με την Κατηγορία 3 αστέρων (κ.ο.κ). 96 Επί παραδείγματι, σύμφωνα με τα στοιχεία του Ινστιτούτου Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων (ΙΤΕΠ) του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδος το 2017 η Τουρκία κατέγραψε αύξηση κατά 23% του τουρισμού της έναντι της μείωσης κατά 25% το
  1. Βλ. σχετικά: http://www.grhotels.gr/GR/BussinessInfo/News/Lists/List/Attachments/668/Greek%20tourism2017_ITEP.pdf. 22 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ Ελλάδος, οι αφίξεις εσωτερικού τουρισμού σε ξενοδοχειακά καταλύματα μειώθηκε κατά το 2017 κατά περίπου 2 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2016 εν αντιθέσει με τον εξωτερικό τουρισμό όπου παρουσιάστηκε αύξηση
  2. Σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, από το 2000 καταγράφεται όχι μόνο (καθαρή) αύξηση του ξενοδοχειακού δυναμικού της χώρας98, αλλά και σταθερή αναβάθμισή του με χαρακτηριστικό παράδειγμα τα ξενοδοχεία 5* από μόλις 6% του συνολικού δυναμικού το 2000 να αποτελούν πλέον το 18% το 2017, με παράλληλη μείωση των ξενοδοχείων της χαμηλότερης κατηγορίας (1*) από 9% το 2000 σε 6,5% το
  3. Παράλληλα, από τα ξενοδοχεία που διέκοψαν τη λειτουργία κατά την τελευταία πενταετία (2012-2017) μόλις το 21% (σε όρους δωματίων) ανήκαν στις υψηλότερες κατηγορίες (4* και 5*), ενώ το 53,6% στις δύο χαμηλότερες (1* και 2*), ενώ αντιθέτως από τα ξενοδοχεία που άνοιξαν κατά την ανωτέρω περίοδο το 70% αφορά τις κατηγορίες 4* και 5* ενώ μόλις το 9,4% τις κατηγορίες 1* και 2*.
  4. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδος99 το συνολικό ξενοδοχειακό δυναμικό της χώρας (ως προς τον αριθμό των δωματίων) εμφανίζει σχετική σταθερότητα με μικρές αυξήσεις που κυμαίνονται διαχρονικά (2012-2017) κάτω του 1% με εξαίρεση το 2017 όπου παρουσιάζεται αύξηση της τάξης του 1,7%
  5. Αντίστοιχη σταθερότητα εμφανίζεται και στην Περιφέρεια Κρήτης αλλά και στην ΠΕ Ηρακλείου όπου η ετήσια αύξηση κυμαίνεται περί το 1%. Συναφώς οι υψηλές κατηγορίες των ξενοδοχείων 4* και 5* εμφανίζουν από κοινού τουλάχιστον κατά την τελευταία τριετία μικρή μεν αύξηση, η οποία είναι ωστόσο υψηλότερη σε σύγκριση με την αντίστοιχη ποσοστιαία μεταβολή που παρουσιάζει κατά τα ανωτέρω το συνολικό ξενοδοχειακό δυναμικό της χώρας (άνω του 3%101 κατά το 2015-2016 και άνω του 6%102 κατά το 2017 σε σχέση με τα αντίστοιχα προηγούμενα έτη). Η ίδια εικόνα, με ελαφρώς χαμηλότερα ποσοστά αύξησης εμφανίζεται και στη Περιφέρεια Κρήτης και στην ΠΕ Ηρακλείου. Ειδικότερα οι κατηγορίες 4* και 5* εμφανίζουν από κοινού αύξηση της τάξης περίπου του 3% κατά το 2016 και 5% κατά το 2017 στην Περιφέρεια Κρήτης (ελαφρά υψηλότερη σε σχέση με την αντίστοιχη αύξηση που παρατηρείται στην ΠΕ Ηρακλείου)
  6. 97 Βλ. σχετικά: http://www.grhotels.gr/GR/BussinessInfo/News/Lists/List/Attachments/668/Greek%20tourism2017_ITEP.pdf 98 Σύμφωνα με την μελέτη του ΙΤΕΠ «Εξελίξεις στον παγκόσμιο και τον ελληνικό τουρισμό και στα βασικά μεγέθη της ελληνικής ξενοδοχίας το 2015», «Κατά την περίοδο 2000-2015 άνοιξαν 3.308 νέα ξενοδοχεία συνολικής δυναμικότητας 108.380 δωματίων,… Το 57% των νέων μονάδων εντάχθηκαν στις 3 υψηλότερες κατηγορίες ξενοδοχείων (67% σε όρους δωματίων) … Τέλος, κατά το παραπάνω διάστημα το ποσοστό των ξενοδοχείων 5 αστέρων έχει σχεδόν τριπλασιαστεί (2000: 1%, 2015: 4,2%). Οι εξελίξεις αυτές δείχνουν ότι το ξενοδοχειακό δυναμικό της χώρας, όχι μόνο ανανεώνεται αλλά αναβαθμίζεται σημαντικά, προσαρμοζόμενο στις απαιτήσεις των καιρών και των πελατών του» (http://www.grhotels.gr/GR/BussinessInfo/News/Lists/List/ItemView.aspx?ID=592). Αντιστοίχως στην ετήσια μελέτη του ΙΤΕΠ για το 2017 κατά την τελευταία πενταετία «[ά]νοιξαν 498 νέα ξενοδοχεία συνολικής δυναμικότητας 17.153 δωματίων. Διέκοψαν τη λειτουργία τους 427 μονάδες συνολικής δυναμικότητας 11.715 δωματίων». 99 Βάσει στατιστικών στοιχείων διαθέσιμων στην ιστοσελίδα του ΞΕΕ (Αρχική Σελίδα, Επιχειρηματική Ενημέρωση, Στατιστικά). Παρόμοια εικόνα παρουσιάζεται και ως προς τον αριθμό κλινών. 100 Τα αντίστοιχα ποσοστά μεταβολής σε κλίνες είναι κατά περίπου μισή ποσοστιαία μονάδα υψηλότερα. 101 Περί το 1,5%-2% για τα ξενοδοχεία 4* και περί το 6,5% για τα ξενοδοχεία 5*. 102 Περί το 3% για τα ξενοδοχεία 4* και περί το 11% για τα ξενοδοχεία 5*. 103 Εν προκειμένω η από κοινού αύξηση των 4* και 5* προέρχεται από πιο εξισορροπημένες αυξήσεις μεταξύ των 4* και 5*. 23 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ Γ.5 Η γειτνιάζουσα αγορά παροχής υπηρεσιών ΓΚΟΛΦ
  7. Όπως προαναφέρθηκε, η EVERGOLF, μέσω της εταιρίας του Ομίλου Βασιλάκη ΚΡΗΤΙΚΑ ΓΚΟΛΦ ΑΕ, δραστηριοποιείται από τον Δεκέμβριο του 2017 στην αγορά παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών με το ξενοδοχείο πέντε αστέρων (5*) «Crete Golf Club Hotel». Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γνωστοποίησης η λειτουργία του ξενοδοχείου ξεκίνησε προκειμένου να εξυπηρετήσει τις εκδηλώσεις και δραστηριότητες γκολφ της εταιρίας ΚΡΗΤΙΚΑ ΓΚΟΛΦ ΑΕ, δηλαδή εν προκειμένω του «The Crete Golf Club»104, γηπέδου γκολφ 18 οπών διεθνών προδιαγραφών
  8. Επισημαίνεται ότι σε αντίθεση με την EVERGOLF, η ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ δεν διαθέτει γήπεδα γκολφ106, συνεπώς δεν υφίσταται ζήτημα οριζόντιας αλληλεπικάλυψης εάν ήθελε θεωρηθεί η αγορά υπηρεσιών γκολφ ως σχετική αγορά. Σε κάθε περίπτωση ωστόσο, στο πλαίσιο της υπό κρίσης πράξης διερευνήθηκε και η ύπαρξη ενδεχόμενων αντι-ανταγωνιστικών επιπτώσεων συνεπεία της υπό κρίση συναλλαγής στην εν γένει παροχή ξενοδοχειακών υπηρεσιών, λόγω της δραστηριοποίησης της ΚΡΗΤΙΚΑ ΓΚΟΛΦ ΑΕ στην στενά σχετιζόμενη αγορά της παροχής υπηρεσιών γκολφ.
  9. Αναλυτικότερα, το γκολφ είναι ένα από τα αθλήματα, που τα τελευταία χρόνια αναπτύσσονται ραγδαία στην Ελλάδα με την προσθήκη νέων βραβευμένων «signature» γηπέδων και την ανακαίνιση των παλαιότερων, καθώς το κλίμα επιτρέπει την άσκηση του αθλήματος κατά το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου και δίνει τη δυνατότητα συνδυασμού διακοπών και άσκησης του συγκεκριμένου αθλήματος107,
  10. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία109, στην Ελλάδα λειτουργούν σήμερα επτά
(7)γήπεδα γκολφ διεθνών προδιαγραφών (18 οπών) και ένα
(1)γήπεδο 9 οπών. Ειδικότερα : - 2 γήπεδα 18 οπών στην Νοτιοδυτική Πελοπόννησο (Costa Navarino), 104 Βλ. και σελίδα 4 της Γνωστοποίησης. Επικουρικά σημειώνεται ότι σύμφωνα με τα αναρτημένα στοιχεία στην ιστοσελίδα του, το Crete Golf Club συνεργάζεται με περισσότερα από 30 ξενοδοχεία (βλ. http://www.cretegolfclub.com/getting-here/partner-hotels/), πολλά εκ των οποίων ανήκουν σε αλυσίδες. Μεταξύ των εν λόγω ξενοδοχείων τα οποία αναφέρονται ως «Partner Hotels» ανήκουν και τα ξενοδοχεία της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ. 105 Βλ. http://www.cretegolfclub.com/, καθώς και την υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/04.06.2018 επιστολή παροχής στοιχείων των μερών. 106 Βλ. Συνημμένο Γ (σελ. 3) της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/04.06.2018 επιστολής παροχής στοιχείων των Μερών. 107 Σύμφωνα με την ιστοσελίδα http://www.visitgreece.gr/el/activities/land_sports/golf του ΕΟΤ η οποία αποτελεί την επίσημη ιστοσελίδα προβολής του ελληνικού τουρισμού. Ο Ελληνικός Οργανισμός Τουρισμού αποτελεί εποπτευόμενο φορέα του Υπουργείου Τουρισμού (βλ. και http://www.mintour.gov.gr/Ministry/SupervisedOrganisations/GreekNationalTouristOrganisation) και την ιστοσελίδα https://www.discovergreece.com/el/sports-and-adventure/golf. Στο «discover greece» συμμετέχουν με 80,43% ο Σύνδεσμος Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΣΕΤΕ) και με 17,6% το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος. 108 Σύμφωνα με σχετική μελέτη του 2013 το γκολφ είναι ένα άθλημα με το οποίο στην Ευρώπη ασχολούνται περίπου 8 εκ παίκτες, είτε περιστασιακά, είτε ερασιτεχνικά είτε επαγγελματικά, τόσο σε γήπεδα των 9 όσο και των 18 οπών και συνεισφέρει άνω των 15 δις, με συντηρητικούς υπολογισμούς, στην ευρωπαϊκή οικονομία, ενώ παράλληλα υπάρχει αριθμός γηπέδων μεγαλύτερος των 6.500 (Βλ. «The Economic Impact of Golf on the Economy of Europe», Φεβρουάριος 2013, διαθέσιμη στην ιστοσελίδα του ΣΕΤΕ). 109 http://www.visitgreece.gr/el/activities/land_sports/golf. Τα ίδια στοιχεία προσκομίσθηκαν και από τα μέρη με την υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/04.06.2018 επιστολή παροχής στοιχείων. 24 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ - 1 γήπεδο 18 οπών στην Κέρκυρα (Corfu Golf Club), - 1 γήπεδο 18 οπών στην Αττική (Golf Club Γλυφάδας), - 1 γήπεδο 18 οπών στη Ρόδο (Afantou Golf Club), - 1 γήπεδο 18 οπών στη Χαλκιδική (Porto Carras Golf Club), - 1 γήπεδο 18 οπών στη Χερσόνησο Κρήτης στην ΠΕ Ηρακλείου (The Crete Golf Club), και - 1 γήπεδο 9 οπών στην Ελούντα Κρήτης της ΠΕ Λασιθίου.
  1. Συνεπώς, στην Κρήτη και ειδικότερα στην ΠΕ Ηρακλείου και ΠΕ Λασιθίου λειτουργούν δύο γήπεδα γκολφ (σε απόσταση περί των 46 χλμ μεταξύ τους) διαφορετικών μεταξύ τους κατηγοριών, τα οποία καλύπτουν τις ανάγκες τόσο των επαγγελματιών παικτών και διεθνών τουρνουά όσο και ερασιτεχνών. Σημειώνεται ωστόσο ότι το γήπεδο της EVERGOLF δεν περιορίζεται, λόγω των προδιαγραφών που τηρεί, σε επαγγελματίες μόνο παίκτες, αλλά απευθύνεται σε όλους καθώς διαθέτει και Ακαδημία Γκολφ
  2. Προκειμένου να διερευνηθούν οι επιλογές στέγασης του καταναλωτή-παίκτη γκολφ ο οποίος επιθυμεί να χρησιμοποιήσει τις εγκαταστάσεις του Crete Golf Club, η EVERGOLF, κατόπιν αιτήματος της Υπηρεσίας, προσκόμισε κατάλογο 84111 ξενοδοχείων τεσσάρων (4*) και πέντε (5*) αστέρων με κριτήριο την χιλιομετρική απόσταση (μέσω οδικού δικτύου) έως 30 χλμ112 από το γήπεδο και κατ’ επέκταση ξενοδοχείο που διαθέτει η ίδια. Σύμφωνα με τα προσκομισθέντα στοιχεία προκύπτει ότι: Πίνακας 9: Αριθμός ξενοδοχειακών μονάδων σε ακτίνα ίσης χλμ. απόστασης από το Golf Club ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑ γύρω από το Golf Club 4* & 5* Χλμ απόσταση μέσω οδικού δικτύου Ξενοδοχεία των μερών Λοιπά Ξενοδοχεία (επιπλέον των μερών)113 5* Ξενοδοχεία των μερών Λοιπά Ξενοδοχεία (επιπλέον των μερών) 110 Βλ. σχετικά http://www.cretegolfclub.com/the-course/golf-academy/introduction/. Χωρίς να συμπεριληφθούν τα ξενοδοχεία των μερών. Σημειώνεται ότι το Blue Palace στην Πλάκα Λασιθίου απέχει περί τα 46χλμ από το σημείο αναφοράς και εκ των πραγμάτων δεν δύναται να συμπεριληφθεί στον κατάλογο, ενώ το Agapi Beach (4*) είναι άνω των 30 χλμ μέσω οδικού δικτύου (34 χλμ). Οι μετρήσεις έχουν γίνει βάσει του εργαλείου «GoogleMaps». 112 Ήτοι συμπεριλαμβανομένων και περιοχών της ΠΕ Λασιθίου. 113 Λόγω της ύπαρξης αναντιστοιχιών μεταξύ των στοιχείων που παραθέτει το ΞΕΕ ως προς την κατηγορία εκάστου ξενοδοχείου (ή/και των στοιχείων που παραθέτουν διαδικτυακές πλατφόρμες κρατήσεων π.χ. «tripadvisor») με τα προσκομισθέντα στοιχεία (συγκεκριμένα στο ΞΕΕ εμφανίζονται ως χαμηλότερης κατηγορίας), από τον συνολικό αριθμό που περιλαμβάνει ο προσκομισθείς κατάλογος στο εδώ παρατιθέμενο πίνακα δεν έχουν συνυπολογιστεί για τους σκοπούς των συγκεκριμένων υπολογισμών συνολικά 7 ξενοδοχειακές μονάδες. Σημειώνεται ωστόσο ότι με βάση τα στοιχεία της Google, τα οποία χρησιμοποίησαν τα μέρη στην σχετική απάντησή τους, τα εν λόγω ξενοδοχεία ορθώς συμπεριλήφθηκαν στον προσκομισθέντα κατάλογο καθώς φαίνεται, βάσει της Google, να πληρούν τις προϋποθέσεις κατηγορίας που τέθηκαν στο σχετικό ερώτημα της ΓΔΑ. Περαιτέρω για ξενοδοχεία τα οποία δεν κατέστη δυνατό να εντοπιστούν στο ΞΕΕ χρησιμοποιήθηκαν οι αντίστοιχες αναφορές του «tripadvisor» η/και των ιστοσελίδων των ιδίων των ξενοδοχείων. Αντίστοιχα και σε περιπτώσεις αναντιστοιχιών στο αριθμό των δωματίων προκρίθηκε η επιλογή του ΞΕΕ ή του χαμηλότερου παρατιθέμενου αριθμού. 111 25 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ 10 χλμ 2(#) 36 2(#) 11 15 χλμ 2(#) 59 2(#) 16 20 χλμ 3(##) 62 3(##) 16 25 χλμ 3(##) 69 3(##) 17 30 χλμ 3(##) 77 3(##) 21 (#) 1) Crete Golf Club Hotel (σημείο αναφοράς), 2) Village Heights Golf Resort (3,8 χλμ) (## ) 1) Crete Golf Club Hotel (σημείο αναφοράς), 2) Village Heights Golf Resort (3,8 χλμ) και 3) Cretan Malia Park (Σημ: Το Cretan Malia Park απέχει από το Golf Club 16-20 χλμ αναλόγως της διαδρομής, συνεπώς υπολογίζεται στην απόσταση έως 20 χλμ)
  3. Συναφώς με τον ανωτέρω πίνακα, σε επίπεδο δωματίων το μερίδιο αγοράς των συμμετεχουσών, εάν ήθελε οριοθετηθεί η σχετική αγορά υπό την παράμετρο της ίσης χιλιομετρικής απόστασης από το σημείο αναφοράς που είναι το Crete Golf Club θα διαμορφώνονταν ως ακολούθως: Πίνακας 10: Μερίδια αγοράς ξενοδοχείων 4*&5* βάσει χλμ. απόστασης από το Golf Club Αριθμός Δωματίων Ξενοδοχείων 4*&5* Εντός 10 km Εντός 15 km Εντός 20 km Εντός 25 km Εντός 30 km ΚΡΗΤΙΚΑ GOLF (5*) - 0 χλμ 25 25 25 25 25 ΚΡΗΤΙΚΑ GOLF (%) 0,34% 0,23% 0,21% 0,20% 0,19% GOLF RESIDENCES Village Heights Golf Resort (5*) 3,8 χλμ Cretan Malia Park (5*) 16-20 χλμ Agapi Beach (4*) 34 χλμ 416 416 620 620 620 416 416 416 416 416 204 204 204 GOLF RESIDENCES (%) 5,58% 3,81% 5,33% 5,07% 4,71% Άθροισμα Μερών 441 441 645 645 645 Κοινό Μερίδιο (%) 5,91% 4,04% 5,55% 5,27% 4,90% ΣΥΝΟΛΟ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΩΝ 7.459 10.924 11.630 12.233 13.171 4* & 5* Πηγή: Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος (ΞΕΕ) Σημ. Όπου δεν υπήρχαν διαθέσιμα στοιχεία από το ΞΕΕ χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία είτε από το «tripadvisor» (σε 18 από τις 77 περιπτώσεις ξενοδοχείων 4* και 5* καθώς και 2 από τις ιστοσελίδες των ξενοδοχείων). Πίνακας 11: Μερίδια αγοράς ξενοδοχείων 5* βάσει χλμ. απόστασης από το Golf Club Αριθμός Δωματίων Ξενοδοχείων 5* Εντός 10 km ΚΡΗΤΙΚΑ GOLF (5*) - 0 χλμ Εντός 15 km Εντός 20 km Εντός 25 km Εντός 30 km 25 25 25 25 25 ΚΡΗΤΙΚΑ GOLF (%) 0,62% 0,48% 0,46% 0,46% 0,41% GOLF RESIDENCES Village Heights Golf Resort (5*) 3,8 χλμ 416 416 620 620 620 416 416 416 416 416 26 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ Cretan Malia Park (5*) 16-20 χλμ Agapi Beach (4*)- 34 χλμ GOLF RESIDENCES (%) 204 204 204 10,31% 7,91% 11,35% 11,30% 10,08% Άθροισμα Μερών 441 441 645 645 645 Κοινό Μερίδιο (%) 10,93% 8,39% 11,81% 11,76% 10,48% ΣΥΝΟΛΟ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΩΝ 5* 4.033 5.258 5.462 5.486 6.152 Πηγή: Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος (ΞΕΕ) Σημ. Όπου δεν υπήρχαν διαθέσιμα στοιχεία από το ΞΕΕ χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από το «tripadvisor» (σε 2 από τις 21 περιπτώσεις ξενοδοχείων 5*).
  4. Συνεπώς, στην ευρύτερη περιοχή γύρω από το Crete Golf Club υπάρχει πληθώρα ξενοδοχειακών μονάδων και κατ’ επέκταση διαθέσιμων δωματίων ακόμα και υπό την στενότερη οριοθέτηση της απόστασης που είναι διατεθειμένος κάποιος να διανύσει προκειμένου να έχει πρόσβαση στο γήπεδο γκολφ. Σε επίπεδο αποκλειστικά ξενοδοχείων πέντε αστέρων (5*) τα ξενοδοχεία των μερών ακόμα και στην πλέον κοντινή απόσταση των 10 χλμ (μέσω οδικού δικτύου) θα κατέχουν μόλις το 10,93% του συνόλου των διαθέσιμων δωματίων (και 10,48% σε απόσταση 30 χλμ). Επιπλέον, καθώς ο κατάλογος που προσκόμισαν τα Μέρη δεν προέρχεται από επίσημη πηγή αλλά από έρευνα στο διαδίκτυο, ευλόγως πιθανολογείται η ύπαρξη επιπλέον ξενοδοχειακών μονάδων τεσσάρων και πέντε αστέρων στην εγγύτερη ή ευρύτερη περιοχή με συνέπεια τα ανωτέρω μερίδια αγοράς να διαμορφώνονται σε ακόμα χαμηλότερα επίπεδα
  5. Σε κάθε περίπτωση άλλωστε υπενθυμίζεται η ύπαρξη έτερου γηπέδου γκολφ (αν και μικρότερου) σε απόσταση 45 χλμ, στην Ελούντα. Ως εκ τούτου, δεν αναμένονται αντι-ανταγωνιστικές επιπτώσεις στην αγορά παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών συνεπεία της υπό κρίση πράξης, εξαιτίας της δραστηριοποίησης του Ομίλου της EVERGOLF στην αγορά γκολφ. Δ. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗΣ Δ.
  6. Χαρακτηρισμός της υπό κρίση πράξης
  7. Κατά το άρθρο 5 παρ. 2 ν. 3959/2011, συγκέντρωση επιχειρήσεων πραγματοποιείται όταν προκύπτει μόνιμη μεταβολή του ελέγχου, μεταξύ άλλων στην περίπτωση κατά την οποία ένα ή περισσότερα πρόσωπα που ελέγχουν ήδη τουλάχιστον μία επιχείρηση ή περισσότερες αποκτούν άμεσα ή έμμεσα τον έλεγχο του συνόλου ή τμημάτων μιας ή περισσοτέρων άλλων επιχειρήσεων, με την αγορά τίτλων ή στοιχείων του ενεργητικού, με σύμβαση ή με άλλο τρόπο (άρθρο 5 παρ. 2 β) ν. 3959/2011).
  8. Ειδικότερα, έλεγχο συνιστά η δυνατότητα καθοριστικής επίδρασης στη δραστηριότητα μιας επιχείρησης, ενώ όσον αφορά στα μέσα απόκτησης ελέγχου ορίζεται ότι ο έλεγχος δύναται να απορρέει από την απόκτηση δικαιωμάτων κυριότητας ή επικαρπίας επί του συνόλου ή μέρους των περιουσιακών στοιχείων της επιχείρησης και από δικαιώματα ή συμβάσεις που παρέχουν τη δυνατότητα καθοριστικής επίδρασης στη σύνθεση, στις συσκέψεις ή στις αποφάσεις των 114 Δεδομένων άλλωστε και των αυστηρών παραδοχών της παρούσας ως προς το σύνολο των ξενοδοχειακών μονάδων και των δωματίων για τον υπολογισμό των μεριδίων. Βλ. ανωτέρω υποσημείωση
  9. 27 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ οργάνων μιας επιχείρησης, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών πραγματικών ή νομικών συνθηκών
  10. Η υπό κρίση περιγραφόμενη συμφωνία αγοραπωλησίας μετοχών για την απόκτηση του 70% του μετοχικού κεφαλαίου της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ εκ μέρους της EVERGOLF και την από κοινού απόκτηση ελέγχου επί της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ από τις EVERGOLF και τις παραμένουσες μετόχους116 συνιστά συγκέντρωση, κατά την έννοια της παρ. 2 β) του άρθρου 5 ν. 3959/
  11. Αναφορικά με την ποιότητα του ελέγχου, κρίσιμο στοιχείο για την απόκτηση κοινού ελέγχου είναι η δυνατότητα άσκησης αποφασιστικής επιρροής σε μια άλλη επιχείρηση, ήτοι η εξουσία αναστολής ενεργειών που καθορίζουν την εμπορική στρατηγική συμπεριφορά μιας επιχείρησης και η συνακόλουθη δυνατότητα πρόκλησης «αδιεξόδου» (deadlock)
  12. Κοινός έλεγχος υπάρχει εφόσον οι μέτοχοι πρέπει να συμφωνήσουν σχετικά με τις σημαντικές αποφάσεις που αφορούν στην ελεγχόμενη επιχείρηση
  13. Ο κοινός έλεγχος αποκτάται: (α) σε νομική βάση (de jure): 1) Με την ύπαρξη ίσων δικαιωμάτων ψήφου σε δύο επιχειρήσεις119, 2) Με συμφωνία που διασφαλίζει την αρχή της ισότητας μεταξύ των επιχειρήσεων (λχ. η κάθε επιχείρηση δικαιούται να διορίσει ίσο αριθμό μελών στα όργανα λήψης αποφάσεων της κοινής επιχείρησης)120, 3) Δυνάμει του καταστατικού ή συμφωνίας μεταξύ των ιδρυτικών επιχειρήσεων, με δικαιώματα αρνησικυρίας των μετόχων σε αποφάσεις με ουσιώδη σημασία για την εμπορική στρατηγική συμπεριφορά της κοινής επιχείρησης, όχι όμως σε θεμελιώδεις αποφάσεις για τις οποίες κατ’ εξοχήν προβλέπεται τέτοιο δικαίωμα για τη μειοψηφία
  14. 4) Μέσω συμφωνίας μειοψηφούντων μετόχων ότι θα συμπράττουν από κοινού κατά την άσκηση των δικαιωμάτων ψήφου τους122, 5) Παρά την ύπαρξη αποφασιστικής ψήφου 115 Βλ. άρθρο 5 παρ. 3 & 4 του ν. 3959/2011, σύμφωνα με τις οποίες: «
  15. Για την εφαρμογή του παρόντος νόμου, ο έλεγχος απορρέει από δικαιώματα, συμβάσεις ή άλλα μέσα, τα οποία, είτε μεμονωμένα είτε από κοινού με άλλα, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών πραγματικών ή νομικών συνθηκών, παρέχουν τη δυνατότητα καθοριστικής επίδρασης στη δραστηριότητα μιας επιχείρησης, και ιδίως από: α) δικαιώματα κυριότητας ή επικαρπίας επί του συνόλου ή μέρους των περιουσιακών στοιχείων της επιχείρησης, β) δικαιώματα ή συμβάσεις που παρέχουν δυνατότητα καθοριστικής επίδρασης στη σύνθεση, στις συσκέψεις ή στις αποφάσεις των οργάνων μας επιχείρησης.
  16. Ο έλεγχος αποκτάται από το πρόσωπο ή τα πρόσωπα ή τις επιχειρήσεις, τα οποία: α) είναι υποκείμενα των δικαιωμάτων ή δικαιούχοι από τις συμβάσεις αυτές ή β) χωρίς να είναι υποκείμενα αυτών των δικαιωμάτων ή δικαιούχοι από τις συμβάσεις αυτές, δικαιούνται να ασκούν τα δικαιώματα που απορρέουν από αυτές». 116 Βλ. ανωτέρω υπό παρ. 1,
  17. 117 Βλ. Μ. Rosenthal & S. Thomas, European Merger Control, Verlag C. H. Beck Munchen 2010, σελ. 32 παρ. 38-39 καθώς και την απόφαση επί της υπόθεσης T-282/02, Cementbouw v. Commission, ECR 2006, σελ. II319, παρ. 42 (με αναφορά στη δυνατότητα πρόκλησης «αδιεξόδου – deadlock» λόγω της εξουσίας των μετόχων αναστολής στρατηγικών αποφάσεων). Κωδικοποιημένη ανακοίνωση της Επιτροπής για θέματα δικαιοδοσίας βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 139/2004 για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων (εφεξής «Ανακοίνωση»), ΕΕ 2008, C 95, σελ. 1, παρ.
  18. 118 Βλ. Ανακοίνωση, ο.π., παρ.
  19. 119 Βλ. Ανακοίνωση, ο.π., παρ. 62,
  20. 120 Βλ. Ανακοίνωση, ο.π., παρ.
  21. 121 Βλ. Ανακοίνωση, ο.π., παρ. 66, βλ και Μ. Rosenthal & S. Thomas, European Merger Control, ό.π., υποσ. 9, σελ. 34 παρ. 47 (αναφορά σε αποφάσεις που αφορούν την «ουσία – essence» της επιχείρησης). 122 Βλ. Ανακοίνωση, ο.π., παρ.
  22. Levy N., Control of Concentrations– European Community, σελ. 5-
  23. 28 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ από ένα μέτοχο, όταν η αποφασιστική αυτή ψήφος αυτή μπορεί να ασκηθεί μόνο μετά από διαβήματα διαιτησίας και προσπάθειες συνδιαλλαγής, ή αν η χρήση της αποφασιστικής ψήφου ενεργοποιεί δικαίωμα πώλησης που συνεπάγεται σοβαρή οικονομική επιβάρυνση, ή εάν η αμοιβαία αλληλεξάρτηση των ιδρυτικών εταιρειών καθιστά απίθανη τη χρήση της αποφασιστικής ψήφου
  24. (β) σε πραγματική βάση (de facto): Με την ύπαρξη κοινότητας συμφερόντων των μετόχων (είτε όλων είτε των μειοψηφούντων) σε τέτοιο βαθμό ώστε να καθίσταται ασύμφορη η ανεξάρτητη δράση τους
  25. Στην παρούσα υπόθεση, εκτιμάται ότι παρά το γεγονός ότι μετά την ολοκλήρωση της γνωστοποιηθείσας πράξης η EVERGOLF αποκτά το 70% του μετοχικού κεφαλαίου, ενώ το υπόλοιπο 30% θα ανήκει στις παραμένουσες μετόχους, η γνωστοποιηθείσα συμφωνία συνεπάγεται την από κοινού απόκτηση ελέγχου επί της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ από τις γνωστοποιούσες. Ειδικότερα, αναφορικά με την ύπαρξη ίσων δικαιωμάτων ψήφου, αυτή επιτυγχάνεται βάσει της […]125, η οποία διασφαλίζει την αρχή της ισότητας μεταξύ των συμμετεχουσών επιχειρήσεων. Σύμφωνα με […], οι παραμένουσες μέτοχοι θα […] της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ. Στην ίδια κατεύθυνση, η […]126, με αποτέλεσμα να είναι […]. Παράλληλα, αν και δεν υπάρχει ρητή συμφωνία μειοψηφούντων μετόχων ότι θα συμπράττουν από κοινού κατά την άσκηση των δικαιωμάτων ψήφου τους, δεδομένου ότι κατά δήλωση των γνωστοποιουσών οι παραμένουσες μέτοχοι αναμένεται ότι θα ασκούν από κοινού τα δικαιώματα ψήφου, […]127, τα γνωστοποιούντα Μέρη θα πρέπει να καταλήγουν σε από κοινού συνεννόηση για να είναι δυνατή η λήψη απόφασης εκ μέρους ΔΣ.
  26. Περαιτέρω, το δικαίωμα αρνησικυρίας […] της μειοψηφίας128 μπορεί να αρκεί για την απόκτηση κοινού ελέγχου, ακόμα και εάν δεν υπάρχει κάποιο άλλο δικαίωμα, εφόσον περιέχει τους συγκεκριμένους στόχους μιας επιχείρησης, καθώς και τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν για την επίτευξη των στόχων αυτών
  27. Εν προκειμένω, υπάρχει η καταστατική πρόβλεψη σύμφωνα με την οποία απαιτείται […] για την έγκριση του […], καθώς και οποιεσδήποτε τροποποιήσεις ή μεταβολές του
  28. Σύμφωνα με τις γνωστοποιούσες, […]
  29. Συνεπώς, αν και κατά το χρόνο αξιολόγησης της συγκέντρωσης, δεν είναι δυνατή η εκτίμηση εάν η εν λόγω καταστατική πρόβλεψη μπορεί να οδηγήσει στην απόκτηση κοινού ελέγχου, εν τούτοις, παρατηρείται ότι θα μπορούσε δυνητικά να αποτελεί παράμετρο που θα συνέκλινε στην απόκτηση κοινού ελέγχου εκ μέρους των γνωστοποιουσών. 123 Βλ. Ανακοίνωση, ο.π., παρ.
  30. Βλ. Ανακοίνωση, ο.π. παρ. 78 επ. 125 Βλ. ανωτέρω υπό παρ.
  31. 126 Βλ. ανωτέρω υπό παρ. 39, με περαιτέρω παραπομπή σε Καταστατικό, άρθρο
  32. 127 Βλ. ανωτέρω υπό παρ. 31, απόφαση ΕΑ 567/2013 παρ. 99 και Ανακοίνωση παρ. 74 και
  33. 128 Βλ. ανωτέρω υπό παρ. 78, σημείο (γ), με περαιτέρω αναφορά σε Ανακοίνωση, ο.π., παρ.
  34. 129 Βλ. Ανακοίνωση, ο.π., παρ.
  35. 130 Βλ. ανωτέρω υπό παρ. 39, σημείο γ και αντίστοιχη υποσημείωση. 131 Ο.π., με περαιτέρω παραπομπή σε απάντηση σε ερωτ.4, συνημμένο Γ της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 ορθής επανάληψης της Γνωστοποίησης. 124 29 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ
  36. Αναφορικά με την πρόβλεψη ότι οι […] θα […], […]132, παρατηρούνται τα ακόλουθα: Ο κοινός έλεγχος είναι συμβατός με το γεγονός ότι μια εκ των από κοινού ελεγχουσών επιχειρήσεων, με ειδικές γνώσεις και εμπειρία στον κλάδο δραστηριοτήτων της κοινής επιχείρησης, μπορεί να έχει άνισο/διαφορετικό ρόλο στην καθημερινή διαχείριση της κοινής επιχείρησης, για διάφορους λόγους (οικονομικούς, μακροπρόθεσμης στρατηγικής, «εικόνας», κ.α.)
  37. Στην ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ, οι ανωτέρω αναφερόμενες παραμένουσες μέτοχοι διαθέτουν τεχνογνωσία στον κλάδο δραστηριοτήτων της κοινής επιχείρησης, δεδομένου […]
  38. Περαιτέρω, από τις λοιπές συμβατικές προβλέψεις, αναφορικά με τα δικαιώματα ψήφου και διορισμού μελών ΔΣ135, προκύπτει ότι η EVERGOLF διατηρεί πραγματική δυνατότητα αμφισβήτησης των αποφάσεων που λαμβάνουν οι παραμένουσες μέτοχοι, με αποτέλεσμα να μην δημιουργείται περαιτέρω προβληματισμός για την από κοινού απόκτηση ελέγχου επί της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ από τις 2 γνωστοποιούσες.
  39. Ως εκ τούτου, λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω, προκύπτει το συμπέρασμα ότι οι μέτοχοι θα πρέπει να καταλήξουν σε από κοινού συνεννόηση για τον καθορισμό της εμπορικής πολιτικής της επιχείρησης και πρέπει να συνεργαστούν136, με αποτέλεσμα την από κοινού απόκτηση ελέγχου επί της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ από τις EVERGOLF και τις παραμένουσες μετόχους. Δ.2 Αρμοδιότητα ΕΑ
  40. Σύμφωνα με το άρθρο 6 παρ. 1 του ν. 3959/2011137, όπως ισχύει, μια συγκέντρωση πρέπει να γνωστοποιείται στην Επιτροπή Ανταγωνισμού όταν α) ο συνολικός κύκλος εργασιών όλων των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στη συγκέντρωση ανέρχεται στην παγκόσμια αγορά σε τουλάχιστον 150 εκατομμύρια ευρώ και β) δύο τουλάχιστον από τις συμμετέχουσες επιχειρήσεις πραγματοποιούν, η καθεμιά χωριστά, συνολικό κύκλο εργασιών άνω των 15 εκατομμυρίων ευρώ στην ελληνική αγορά.
  41. Εν προκειμένω, η υπό κρίση συγκέντρωση υπόκειται σε προηγούμενη γνωστοποίηση, καθώς εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 6 παρ. 1 ν. 3959/2011 και έχει εθνική διάσταση με βάση τους γνωστοποιηθέντες, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 10 ν. 3959/2011, όπως ισχύει, κύκλους εργασιών των συμμετεχουσών κατά το έτος 2017 στην ελληνική και παγκόσμια αγορά, οι οποίοι παρατίθενται συνοπτικά ανωτέρω
  42. 132 Βλ. ανωτέρω υπό παρ.
  43. Ανακοίνωση, ο.π., παρ.
  44. 134 Βλ. ανωτέρω υπό παρ. 39, με περαιτέρω παραπομπή σε αντίστοιχη υποσημείωση. 135 Βλ. ανωτέρω υπό παρ.
  45. 136 Ανακοίνωση, ο.π., παρ.
  46. 137 Σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 6 παρ. 1: «Κάθε συγκέντρωση επιχειρήσεων πρέπει να γνωστοποιείται στην Επιτροπή Ανταγωνισμού μέσα σε τριάντα ημέρες από τη σύναψη συμφωνίας ή τη δημοσίευση προσφοράς ή ανταλλαγής ή την ανάληψη υποχρέωσης για την απόκτηση συμμετοχής, που εξασφαλίζει τον έλεγχο της επιχείρησης όταν ο συνολικός κύκλος εργασιών όλων των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στη συγκέντρωση κατά το άρθρο 10 ανέρχεται, στην παγκόσμια αγορά τουλάχιστον σε εκατόν πενήντα εκατομμύρια (150.000.000) ευρώ και δύο τουλάχιστον από τις συμμετέχουσες επιχειρήσεις πραγματοποιούν, η καθεμία χωριστά, συνολικό κύκλο εργασιών άνω των δεκαπέντε εκατομμυρίων (15.000.000) ευρώ στην ελληνική αγορά». 138 Βλ. ανωτέρω παρατιθέμενο πίνακα σε παρ. 29 και
  47. Oι παραμένουσες μέτοχοι, κατά δήλωσή τους, δεν διαθέτουν ατομικά ή από κοινού, άμεσα ή έμμεσα δικαιώματα ελέγχου σε οποιαδήποτε επιχείρηση (βλ. ανωτέρω υπό παρ.35). 133 30 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ
  48. Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 1 παρ. 2 εδ. γ΄ του Κανονισμού (ΕΚ) 139/2004139, μία συγκέντρωση έχει ευρωπαϊκή διάσταση όταν: α) ο συνολικός κύκλος εργασιών που πραγματοποιούν παγκοσμίως όλες οι συμμετέχουσες επιχειρήσεις υπερβαίνει τα 5 δισεκατομμύρια ευρώ και β) δύο τουλάχιστον από τις συμμετέχουσες επιχειρήσεις πραγματοποιούν, κάθε μία χωριστά, εντός της Κοινότητας, συνολικό κύκλο εργασιών άνω των 250 εκατομμυρίων ευρώ, εκτός εάν κάθε μία από τις συμμετέχουσες επιχειρήσεις πραγματοποιεί άνω των δύο τρίτων του συνολικού κοινοτικού κύκλου εργασιών της σε ένα και το αυτό κράτος μέλος
  49. Εν προκειμένω, τα Μέρη δεν πληρούν τα κατώφλια του κύκλου εργασιών, σύμφωνα με την ανωτέρω διάταξη, με αποτέλεσμα να εκτιμάται ότι η εξεταζόμενη συναλλαγή δεν έχει ευρωπαϊκή διάσταση. Κατά συνέπεια, η υπό εξέταση γνωστοποίηση υποβλήθηκε αρμοδίως ενώπιον της ΕΑ. Δ.3 Έλεγχος παραδεκτού, εμπροθέσμου και προσήκοντος της γνωστοποίησης
  50. Το συνοπτικό έντυπο γνωστοποίησης με αριθ. πρωτ. 3130 υπεβλήθη στην ΕΑ την 17.5.2018, ήτοι εντός 30 ημερών από την ημερομηνία που υπογράφηκε το Προσύμφωνο μεταξύ των μερών (9.5.2018141), σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 6 παρ. 1 του ν. 3959/
  51. Με την ως άνω γνωστοποίηση συνυποβλήθηκε το προβλεπόμενο στο άρθρο 45 παρ. 1 του ν. 3959/2011 παράβολο. Η σκοπούμενη συναλλαγή δημοσιεύτηκε στο φύλλο της εφημερίδας «Ναυτεμπορική» της 22.5.2018 και αναρτήθηκε στο δικτυακό τόπο της ΕΑ
  52. Ως αφετηρία της προθεσμίας των 30 ημερών προς γνωστοποίηση λογίζεται η ημερομηνία υπογραφής του Προσυμφώνου, ήτοι η 9.5.
  53. Ως εκ τούτου, η εν λόγω γνωστοποίηση υποβλήθηκε εμπροθέσμως.
  54. Κατά την εξέταση του φακέλου η ΓΔΑ έκρινε ότι το ανωτέρω έντυπο γνωστοποίησης δεν είχε συμπληρωθεί πλήρως, και ακολούθως απέστειλε σχετικά ερωτηματολόγια στα Μέρη143, επί των οποίων απήντησαν με την υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 επιστολή τους
  55. Εν συνεχεία, και λόγω ελλείψεων στα ως άνω προσκομισθέντα στοιχεία, η ΓΔΑ απέστειλε εκ νέου σχετικό ερωτηματολόγιο στα Μέρη145, το οποίο απαντήθηκε με την υπ’ αριθ. πρωτ. 3616/8.6.2018 επιστολή και το υπ’ αριθ. πρωτ. 3640/11.6.2018 μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, καθιστώντας τη γνωστοποίηση πλήρη και προσήκουσα. 139 Κανονισμός Συγκεντρώσεων 139/2004 του Συμβουλίου της 20 ης Ιανουαρίου 2004 για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων, («Κανονισμός συγκεντρώσεων»), ΕΕ L 024 της 29/01/2004, σελ.
  56. 140 Κανονισμός συγκεντρώσεων, ο.π., άρθρο 1, παρ.
  57. Συναφής επίσης είναι η παράγραφος 3 της ίδιας διάταξης. 141 Βλ. ανωτέρω υπό παρ.
  58. 142 Σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 6 παρ. 6 ν. 3959/
  59. 143 Υπ’ αριθ. πρωτ. οικ. 3336/25.5.2018 ερωτηματολόγιο στην EVERGOLF, βάσει του άρθρου 8 παρ. 11 ν. 3959/2011 και υπ’ αριθ. πρωτ. οικ. 3395/30.5.2018 ερωτηματολόγιο στην ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ, βάσει του άρθρου 38 του ν. 3959/
  60. 144 Τα Μέρη (κατόπιν των υπ’ αριθ. πρωτ. οικ. 3336/25.5.2018 και 3395/30.5.2018 ερωτηματολογίων της ΕΑ) απέστειλαν την υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 επιστολή με την οποία υπέβαλαν συμπληρωματικό έγγραφο. Η συμπλήρωση συνίστατο στην από κοινού γνωστοποίηση της υπό κρίση πράξης (χωρίς περαιτέρω διαφοροποίηση ως προς το κείμενο της ήδη υποβληθείσας υπ’ αριθ. πρωτ, 3130/17.5.2018 γνωστοποίησης), δεδομένου ότι τα Μέρη, ήτοι η EVERGOLF και οι παραμένουσες μέτοχοι, στα Συνημμένα Β και Γ της υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 επιστολής (στα οποία περιέχονται και οι απαντήσεις τους στα ως άνω ερωτηματολόγια της Υπηρεσίας) βεβαιώνουν την απόκτηση από κοινού ελέγχου επί της ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ. 145 Υπ’ αριθ. πρωτ. οικ. 3545/6.6.2018 ερωτηματολόγιο στα Μέρη, βάσει του άρθρου 8 παρ. 11 ν. 3959/
  61. 31 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ
  62. Ως εκ τούτου, η προθεσμία έκδοσης απόφασης της ΕΑ επί της γνωστοποιηθείσας συγκέντρωσης παρήλθε την 9.7.
  63. Δ.4 Προϋποθέσεις προληπτικού ελέγχου– Αξιολόγηση της συγκέντρωσης
  64. Κατά το άρθρο 8 παρ. 1 του ν. 3959/2011, όπως ισχύει, «Η Επιτροπή Ανταγωνισμού εξετάζει τη γνωστοποιούμενη συγκέντρωση μόλις υποβληθεί η σχετική γνωστοποίηση». Ουσιαστικό κριτήριο ελέγχου των συγκεντρώσεων αποτελεί, κατά το άρθρο 7 παρ. 1 του ν. 3959/2011, ο σημαντικός ή μη περιορισμός του ανταγωνισμού ως αποτέλεσμα της υπό κρίση συγκέντρωσης στην εθνική αγορά ή σε ένα σημαντικό τμήμα της, και ιδίως με την δημιουργία ή ενίσχυση δεσπόζουσας θέσης
  65. Κατά την παρ. 3 του άρθρου 8 παρ. 1 του ν. 3959/2011: «Αν διαπιστωθεί ότι η γνωστοποιηθείσα συγκέντρωση, παρ’ ότι εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της παραγράφου 1 του άρθρου 6, δεν προκαλεί σοβαρές αμφιβολίες ως προς το συμβατό αυτής με τις απαιτήσεις λειτουργίας του ανταγωνισμού στις επί μέρους αγορές στις οποίες αφορά, η Επιτροπή Ανταγωνισμού, με απόφασή της που εκδίδεται μέσα σε ένα μήνα από τη γνωστοποίηση, εγκρίνει τη συγκέντρωση».
  66. Στην υπό κρίση συγκέντρωση τα Μέρη δραστηριοποιούνται στην ίδια σχετική αγορά προϊόντων, συνεπώς η παρούσα συνιστά οριζόντια συγκέντρωση
  67. Στην υπό κρίση συγκέντρωση, στη σχετική προϊοντική αγορά βάσει κλινών, το συνολικό μερίδιο αγοράς των συμμετεχουσών επιχειρήσεων δεν υπερβαίνει το 6,23%, εφόσον η αγορά οριστεί στενά (ΠΕ Ηρακλείου), ενώ σε επίπεδο ΠΕ Κρήτης αγγίζει το 4,15% και σε επίπεδο ελληνικής επικράτειας το 1,57%
  68. Στην ίδια σχετική αγορά βάσει δωματίων, το συνολικό μερίδιο αγοράς των συμμετεχουσών επιχειρήσεων δεν υπερβαίνει το 7,38%, εφόσον η αγορά οριστεί στενά (ΠΕ Ηρακλείου), ενώ σε επίπεδο ΠΕ Κρήτης αγγίζει το 4,59% και σε επίπεδο ελληνικής επικράτειας το 1,74%
  69. Συνεπώς, η σχετική προϊοντική αγορά αξιολογείται ως μη επηρεαζόμενη αγορά151 και δεν αναμένεται η υπό κρίση πράξη να παρακωλύσει τον αποτελεσματικό ανταγωνισμό. Στο ίδιο συμπέρασμα καταλήγει και η αξιολόγηση κατά τον υπολογισμό των μεριδίων βάσει κλινών και των μεριδίων στην ευρύτερη αγορά 5* και 4* αστέρων
  70. Τέλος, λαμβάνοντας υπόψη επικουρικά και τη γειτνιάζουσα σχετική αγορά παροχής υπηρεσιών γκολφ, τα μερίδια των συμμετεχουσών (βάσει κλινών 4* & 5*, όπως και μόνο 5*, οριοθετημένα βάσει χιλιομετρικής 146 Σύμφωνα με το άρθρο 8 παρ. 3 & 11 του ν. 3959/2011, η ΕΑ «
  71. …με απόφασή της που εκδίδεται μέσα σε ένα μήνα από τη γνωστοποίηση, εγκρίνει τη συγκέντρωση.
  72. …Ως χρονικό σημείο έναρξης των προθεσμιών στην εν λόγω περίπτωση θεωρείται η ημερομηνία της προσήκουσας γνωστοποίησης». 147 Βλ. Κατευθυντήριες Γραμμές για την Αξιολόγηση των Οριζόντιων Συγκεντρώσεων (εφεξής «Κατευθυντήριες για οριζόντιες»), ΕΕ 2004, C 31/3, παρ. 2: «Η Επιτροπή πρέπει να λαμβάνει υπόψη κάθε σημαντική παρακώλυση του αποτελεσματικού ανταγωνισμού που ενδέχεται να προκληθεί από τη συγκέντρωση. Η δημιουργία ή ενίσχυση δεσπόζουσας θέσης αποτελεί την κυριότερη μορφή αυτού του περιορισμού του ανταγωνισμού». 148 Βλ. Κατευθυντήριες για οριζόντιες, ό.π., παρ. 5: «Σκοπός της παρούσας ανακοίνωσης είναι να παρασχεθούν οδηγίες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή αξιολογεί τις συγκεντρώσεις, εφόσον οι συμμετέχουσες επιχειρήσεις αποτελούν πραγματικούς ή δυνητικούς ανταγωνιστές στην ίδια σχετική αγορά. Στην ανακοίνωση οι εν λόγω συγκεντρώσεις θα αναφέρονται ως «οριζόντιες συγκεντρώσεις». 149 Βλ. αναλυτική παράθεση μεριδίων ανωτέρω υπό παρ.
  73. 150 Βλ. αναλυτική παράθεση μεριδίων ανωτέρω υπό παρ.
  74. 151 Για τον ορισμό της επηρεαζόμενης αγοράς, βλ. Απόφαση ΕΑ 558/VΙI/
  75. 152 Βλ. ανωτέρω υπό παρ.
  76. 32 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ απόστασης 10-30 km)153 διαμορφώνονται σε χαμηλά επίπεδα, με αποτέλεσμα να μην αναμένεται η υπό κρίση πράξη να παρακωλύσει τον αποτελεσματικό ανταγωνισμό, ούτε σε αυτήν την προϊοντική αγορά.
  77. Εκ του περισσού και για την πληρότητα της παρούσας σημειώνονται τα ακόλουθα: Ως προς την αξιολόγηση της μη συντονισμένης συμπεριφοράς, το μικρό μερίδιο αγοράς των συμμετεχουσών οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η υπό εξέταση συγκέντρωση δε μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική αύξηση ισχύος στη σχετική αγορά
  78. Επίσης, παρατηρείται ότι οι πελάτες των συμμετεχουσών δεν θα αντιμετωπίσουν δυσκολίες στην εξεύρεση άλλων προμηθευτών, καθώς η αγορά είναι σε υψηλό βαθμό κατακερματισμένη και δραστηριοποιείται σημαντικός βαθμός εναλλακτικών προμηθευτών
  79. Επιπροσθέτως, εκτιμάται ότι η νέα οντότητα δεν θα είναι σε θέση να δυσχεράνει την επέκταση των δραστηριοτήτων μικρότερων εταιριών και δυνητικών ανταγωνιστών156, ειδικά λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι κατά το πρόσφατο χρονικό διάστημα το 70% των νέων ξενοδοχειακών μονάδων ανήκει στην κατηγορία 5* και 4* αστέρων, ενώ οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις υψηλότερων κατηγοριών παρουσιάζουν ρυθμό ανάπτυξης, ο οποίος είναι ανώτερος σε σχέση με το συνολικό ξενοδοχειακό δυναμικό (1* - 5*), κατά την τελευταία τριετία
  80. Τέλος, σε μια αγορά όπως είναι η σχετική αγορά της υπό εξέταση συγκέντρωσης που παρουσιάζει ιδιαίτερα χαμηλό βαθμό συγκέντρωσης, η υπό εξέταση πράξη δεν φαίνεται να μπορεί να καταργήσει κάποιο σημαντικό παράγοντα ανταγωνισμού
  81. Συνεπώς, αξιολογείται ότι ο πραγματικός και δυνητικός ανταγωνισμός είναι αισθητός και μάλιστα σημαντικός, καθώς ασκούνται ανταγωνιστικές πιέσεις από τη δραστηριοποίηση των λοιπών ανταγωνιστών και οι προμηθευτές και οι καταναλωτές προκύπτει ότι έχουν εναλλακτικές δυνατότητες επιλογής με αποτέλεσμα να εκτιμάται ότι δεν εγείρονται περαιτέρω προβληματισμοί υπό το πρίσμα του δικαίου του ανταγωνισμού, ως προς την αξιολόγηση της μη συντονισμένης συμπεριφοράς.
  82. Ως προς την αξιολόγηση τυχόν συντονισμένης συμπεριφοράς (λ.χ. συμφωνία όρων συντονισμού, παρακολούθηση παρεκκλίσεων, αποτρεπτικοί μηχανισμοί, κλπ)159, δεν προκύπτουν στοιχεία που να παραπέμπουν στην πιθανότητα ανάπτυξης κινήτρου και δυνατότητας υιοθέτησης συντονισμένων πρακτικών, με αποτέλεσμα να εκτιμάται ότι δεν εγείρονται περαιτέρω προβληματισμοί υπό το πρίσμα του δικαίου του ανταγωνισμού.
  83. Λαμβανομένων υπόψη των ανωτέρω στοιχείων, δεν διαφαίνεται ότι οι συνθήκες ανταγωνισμού στον εν λόγω κλάδο θα μεταβληθούν σημαντικά ως αποτέλεσμα της συναλλαγής και η εξεταζόμενη συγκέντρωση δεν αναμένεται να επηρεάσει αισθητά τον ανταγωνισμό ή να δημιουργήσει σημαντικό περιορισμό του. 153 Βλ. ανωτέρω Πίνακα υπό παρ.
  84. Κατευθυντήριες για οριζόντιες, ό.π., παρ.
  85. 155 Βλ. ανωτέρω υπό παρ. 63, με περαιτέρω παραπομπή σε μελέτη ICAP. Βλ. επίσης Κατευθυντήριες για οριζόντιες, ό.π., παρ.
  86. 156 Βλ. Κατευθυντήριες για οριζόντιες, ό.π., παρ.
  87. 157 Βλ. ανωτέρω υπό παρ.
  88. 158 Βλ. Κατευθυντήριες για οριζόντιες, ό.π., παρ. 37-
  89. 159 Ό.π., παρ. 39 επ. 154 33 Π ΡΟ Σ ΔΗ Μ Ο Σ Ι ΕΥ ΣΗ Σ ΤΗ Ν Ε ΦΗ Μ ΕΡ ΙΔ Α ΤΗ Σ Κ ΥΒ ΕΡΝ Η Σ Ε Ω Σ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Η Επιτροπή Ανταγωνισμού σε Τμήμα, αποφάσισε ομοφώνως και σε φανερή ψηφοφορία: Εγκρίνει, κατ’ άρθρο 8 παρ. 3 του ν. 3959/2011, την από 17.5.2018 (υπ’ αριθ. πρωτ. 3130) γνωστοποιηθείσα συγκέντρωση, όπως αυτή παραδεκτά συμπληρώθηκε με το υπ’ αριθ. πρωτ. 3487/4.6.2018 έγγραφο της εταιρίας EVERGOLF ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΑΕ, που αφορά στην απόκτηση κοινού ελέγχου της εταιρίας με δ.τ. ΓΚΟΛΦ ΡΕΖΙΝΤΕΝΣΙΣ Α.Ε. από την εταιρία με δ.τ. EVERGOLF ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΑΕ και τις παραμένουσες μετόχους […], […] και την […], δεδομένου ότι η εν λόγω συγκέντρωση, καίτοι εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της παρ. 1 του άρθρου 6 του ν. 3959/2011, δεν προκαλεί σοβαρές αμφιβολίες ως προς το συμβατό αυτής με τις απαιτήσεις λειτουργίας του ανταγωνισμού στις αγορές στις οποίες αφορά. Η απόφαση εκδόθηκε την 6η Ιουλίου
  90. Η απόφαση να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης, σύμφωνα με το άρθρο 27 παρ. 1 του ν. 3959/
  91. Ο Συντάκτης της Απόφασης Ο Πρόεδρος Νικόλαος Ζευγώλης Δημήτριος Κυριτσάκης Η Γραμματέας Ευγενία Ντόρντα 34

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.