← Ελλάδα

1900-decision-728-2021

ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΡΙΘ. 728/2021 Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΣΕ ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ Συνεδρίασε στην Αίθουσα Συνεδριάσεων του 1 ου ορόφου του κτηρίου των γραφείων της, επί της οδού Κότσικα 1Α, Αθήνα, την 24α Μαρτίου 2021, ημέρα Τετάρτη και ώρα 15:15, με την εξής σύνθεση: Πρόεδρος: Ιωάννης Λιανός Μέλη: Καλλιόπη Μπενετάτου (Αντιπρόεδρος) Παναγιώτης Φώτης Ιωάννης Στεφάτος Μαρία Ιωάννα Ράντου (Εισηγήτρια) Μαρία Ιωαννίδου Σωτήριος Καρκαλάκος και Ιωάννης Πετρόγλου Γραμματέας: Ευγενία Ντόρντα Θέμα της συνεδρίασης: Λήψη απόφασης επί της υπ’ αριθ. πρωτ. 111/8.1.2021 γνωστοποίησης συγκέντρωσης, σύμφωνα με το άρθρο 6 του Ν. 3959/2011, που αφορά στην απόκτηση κοινού ελέγχου από τις εταιρίες «ALPHA ΔΟΡΥΦΟΡΙΚΗ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ Α.Ε.» και «ΝΕΑ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ Α.Ε.» επί της εταιρίας ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ «GREEN PIXEL PRODUCTIONS ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΟΠΤΙΚΟ-ΑΚΟΥΣΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ, ΤΗΛΕΟΠΤΙΚΟΥ, ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟΥ ΚΑΙ ΛΟΙΠΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ» Πριν την έναρξη της συζητήσεως, ο Πρόεδρος της Επιτροπής όρισε Γραμματέα της συνεδριάσεως την υπάλληλο της Γραμματείας Προέδρου, Αντιπροέδρου και Εισηγητών, Ευγενία Ντόρντα με αναπληρώτρια την Ηλιάνα Κούτρα. Στην αρχή της συζήτησης, ο Πρόεδρος έδωσε το λόγο στην Εισηγήτρια της υπόθεσης, Μαρία – Ιωάννα Ράντου, η οποία ανέπτυξε συνοπτικά την υπ’ αριθμ. πρωτ. οικ.2577/22.03.2021 γραπτή  Η παρούσα απόφαση εκδίδεται σε τρεις

(3)επιπλέον εκδόσεις με τα διακριτικά:
(1)Προς Δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως,
(2)Έκδοση για την εταιρία «ΑLPHA ΔΟΡΥΦΟΡΙΚΗ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ A.E.» και
(3)Έκδοση για την εταιρία «ΝΕΑ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ A.E.». Από τις παραπάνω εκδόσεις έχουν αφαιρεθεί τα απόρρητα επιχειρηματικά στοιχεία (όπου η ένδειξη […]) τα οποία δεν θα πρέπει να περιέλθουν σε γνώση του αντίστοιχου αποδέκτη της έκδοσης, σύμφωνα με το άρθρο 41 του ν. 3959/2011 (ΦΕΚ 93 Α΄/20.4.2011), όπως ισχύει, και τον Κανονισμό Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπής Ανταγωνισμού (ΦΕΚ 54 Β΄/16.1.2013). 1 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Εισήγηση επί της κρινόμενης υπόθεσης και πρότεινε, για τους λόγους που αναφέρονται αναλυτικά στην Εισήγηση, να εγκριθεί η γνωστοποιηθείσα συγκέντρωση. Με την ολοκλήρωση της ανάπτυξης της εισήγησης, η Επιτροπή, προχώρησε σε διάσκεψη επί της ως άνω υπόθεσης με τη συμμετοχή της Εισηγήτριας, Μαρίας – Ιωάννας Ράντου, η οποία δεν έλαβε μέρος στην ψηφοφορία, και αφού έλαβε υπόψη την έκθεση της αρμόδιας Εισηγήτριας, όλα τα στοιχεία του φακέλου της ανωτέρω υπόθεσης, τις απόψεις των μελών και το ισχύον νομικό πλαίσιο, ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΩΣ ΕΞΗΣ : ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ A. H ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΘΕΙΣΑ ΠΡΑΞΗ ........................................................................................... A.1 ΟΥΣΙΩΔΕΙΣ ΟΡΟΙ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΠΩΛΗΣΗΣ ΜΕΤΟΧΩΝ ....................................... A.2 Η ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΜΕΤΟΧΩΝ .............................................................................................. Α.3 ΛΟΓΟΙ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗΣ......................................................................................... Α.4 ΑΛΛΗΛΟΓΡΑΦΙΑ – ΕΡΕΥΝΑ ΤΗΣ ΓΔΑ ......................................................................... Β. ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΑ ΜΕΡΗ...................................................................................................... Β.1 ALPHA ΔΟΡΥΦΟΡΙΚΗ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ ΑΕ ....................................................................... Β.2 ΝΕΑ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ ΑΕ ...................................................................................................... Β.3 GREEN PIXEL ΑΕ ............................................................................................................. Γ. ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ............................................................................................ Γ.1 ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΥΠΟ ΚΡΙΣΗ ΠΡΑΞΗΣ .............................................................. Γ.2 ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑ ΕΑ .......................................................................................................... Γ.3 ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΑΡΑΔΕΚΤΟΥ, ΕΜΠΡΟΘΕΣΜΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΣΗΚΟΝΤΟΣ ΤΗΣ ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ .................................................................................................................. Δ. ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΠΛΑΣΙΟ ........................................................................................................ Δ.
  1. ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΗΛΕΟΠΤΙΚΩΝ ΣΤΑΘΜΩΝ ΕΛΕΥΘΕΡΗΣ ΛΗΨΗΣ – ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΛΕΟΠΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ.......................................................... Δ.2 ΠΡΟΒΟΛΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΑΠΟ ΤΗΛΕΟΠΤΙΚΟΥΣ ΣΤΑΘΜΟΥΣ ΕΛΕΥΘΕΡΗΣ ΛΗΨΗΣ .................................................................................................................................... Ε. ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ ................................................................................................................ Ε.1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ - Η ΑΛΥΣΙΔΑ ΑΞΙΑΣ ΤΗΣ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ ............... Ε.2 ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΗ ΣΧΕΤΙΚΩΝ ΑΓΟΡΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ........................................................ Ε.3 ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΗ ΣΧΕΤΙΚΗΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ..................................................... Ε.4 ΜΕΡΙΔΙΑ ΑΓΟΡΑΣ ............................................................................................................ Ε.5 ΕΠΗΡΕΑΖΟΜΕΝΕΣ ΑΓΟΡΕΣ ........................................................................................... ΣΤ. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ...................................................... ΣΤ.
  2. ΚΑΘΕΤΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ................................................................................................ ΣΤ.
  3. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΟΥ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΥ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΤΩΝ ΜΗΤΡΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ (SPILL-OVER EFFECT) ................................................................... 2 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ A. H ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΘΕΙΣΑ ΠΡΑΞΗ A.1 ΟΥΣΙΩΔΕΙΣ ΟΡΟΙ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΠΩΛΗΣΗΣ ΜΕΤΟΧΩΝ
  4. Στις 8.1.2021 με το υπ’ αρ. πρωτ. 111 έγγραφό τους, οι εταιρίες με την επωνυμία «ALPHA ΔΟΡΥΦΟΡΙΚΗ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ Α.Ε.» (εφεξής και «ALPHA») και «ΝΕΑ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ Α.Ε.» (εφεξής και «STAR»), από κοινού και ως «γνωστοποιούσες», στις δραστηριότητες των οποίων περιλαμβάνεται η λειτουργία των τηλεοπτικών σταθμών ελεύθερης λήψης Alpha και Star Channel αντίστοιχα, υπέβαλαν στην Επιτροπή Ανταγωνισμού (εφεξής και «ΕΑ») έντυπο γνωστοποίησης συγκέντρωσης (εφεξής και «Γνωστοποίηση») σύμφωνα με το άρθρο 6 του Ν. 3959/2011 σχετικά με την από μέρους τους απόκτηση κοινού ελέγχου κατά την έννοια του άρ. 5 παρ. 2(β) του Ν. 3959/2011 επί της εταιρίας με την επωνυμία «GREEN PIXEL PRODUCTIONS ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΟΠΤΙΚΟ-ΑΚΟΥΣΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ, ΤΗΛΕΟΠΤΙΚΟΥ, ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟΥ ΚΑΙ ΛΟΙΠΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ» (εφεξής και «GREEN PIXEL» ή «εταιρία-στόχος»), η οποία δραστηριοποιείται στην παραγωγή τηλεοπτικού περιεχομένου
  5. Σύμφωνα με τα αναφερόμενα στη Γνωστοποίηση και τα σχετικά συνοδευτικά έγγραφα, στις 15.12.2020, έκαστη γνωστοποιούσα υπέγραψε (πανομοιότυπου περιεχομένου) σύμβαση πώλησης και μεταβίβασης μετοχών της GREEN PIXEL (εφεξής, από κοινού, ως «Σύμβαση Πώλησης Μετοχών») με την προηγουμένως αποκλειστική μέτοχό της, ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ2, για την απόκτηση […] μετοχών της GREEN PIXEL η καθεμία, οι οποίες αντιστοιχούν στο 50% του μετοχικού της κεφαλαίου, έναντι τιμήματος […]. Συνεπώς, με την ολοκλήρωση της υπό κρίση συναλλαγής, έκαστη γνωστοποιούσα θα κατέχει το 50% του μετοχικού κεφαλαίου της GREEN PIXEL
  6. A.2 Η ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΜΕΤΟΧΩΝ
  7. Κατά την ίδια ημερομηνία, ήτοι στις 15.12.2020, υπεγράφη μεταξύ των γνωστοποιουσών Συμφωνία Μετόχων, με την οποία οι ALPHA και STAR καθορίζουν ζητήματα που άπτονται της εταιρικής διακυβέρνησης της GREEN PIXEL, των δικαιωμάτων προαιρέσεως επί των μετοχών κλπ.
  8. Κατά τα προβλεπόμενα στη Συμφωνία Μετόχων, […]5 […]. Επιπλέον, από τους λοιπούς όρους της Συμφωνίας Μετόχων και ιδίως τους σχετιζόμενους με την εταιρική διακυβέρνηση της GREEN PIXEL, επιβεβαιώνεται ο κοινός έλεγχος των ALPHA και STAR επί της GREEN PIXEL και προκύπτει η συμφωνία των δύο εταιριών για τη διασφάλιση της ανεξαρτησίας της διοίκησης της GREEN PIXEL.
  9. Ειδικότερα, ως προς την άσκηση κοινού ελέγχου επί της GREEN PIXEL, επισημαίνεται καταρχάς ότι κατόπιν ολοκλήρωσης της υπό κρίσης πράξης, οι γνωστοποιούσες θα κατέχουν, Σχετικά με τις δραστηριότητες των μερών, βλ. Ενότητα Β της παρούσας. Η εταιρία ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ δραστηριοποιείται στον κλάδο των κατασκευών και τεχνικών έργων. Βλ. συμπληρωματικά και Ενότητα Β της παρούσας. 3 Σύμφωνα με το άρ. 4 της Σύμβασης Πώλησης Μετοχών, […] 4 […] 5 Βλ. […] 1 2 3 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ έκαστη, 50% των ονομαστικών μετοχών […]6, ενώ οι αποφάσεις της ΓΣ […]
  10. ορισθέντα στη Συμφωνία Μετόχων, […]8 […]
  11. […]10 […]
  12. Κατά τα
  13. Συναφώς, σύμφωνα με την ALPHA, «[δ]εδομένου ότι έκαστος μέτοχος θα κατέχει το ήμισυ του μετοχικού κεφαλαίου της Green Pixel, ο έλεγχος θα ασκείται από κοινού από τις Alpha Τηλεόραση και Star Channel, […]. […] […]
  14. Σε πλήρη ταύτιση με την ALPHA, η έτερη γνωστοποιούσα STAR υποστηρίζει ότι «μετά την ολοκλήρωση της συναλλαγής οι δύο νέοι μέτοχοι θα κατέχουν, ο καθένας, το 50% του μετοχικού κεφαλαίου της Green Pixel […]
  15. Παράλληλα, στη Συμφωνία Μετόχων ορίζεται ρητά η ανεξαρτησία της διοίκησης της GREEN PIXEL. Κατά τα ορισθέντα στο σχετικό άρθρο της εν λόγω Συμφωνίας, […] Στη συνέχεια, […]
  16. Συναφώς, σε έτερο σημείο της Συμφωνίας Μετόχων ορίζεται ότι οι γνωστοποιούσες με την ολοκλήρωση της υπό κρίση πράξης και το αργότερο μέχρι την πρώτη συνεδρίαση του νέου διοικητικού συμβουλίου της GREEN PIXEL, δεσμεύονται να συνάψουν Κώδικα Συμπεριφοράς, η εκπόνηση του οποίου θα ανατεθεί σε εξωτερικό σύμβουλο με ειδίκευση στα θέματα του δικαίου ανταγωνισμού
  17. Όπως καταγράφεται στη Συμφωνία Μετόχων, […]
  18. Τέλος, στη Συμφωνία Μετόχων ενσωματώνεται πρόβλεψη για την τροποποίηση του ισχύοντος Καταστατικού της GREEN PIXEL προκειμένου να ενσωματωθούν τα ανωτέρω17, όπως επιβεβαιώνεται και από τις γνωστοποιούσες
  19. Μέχρι την ενσωμάτωση, η Συμφωνία Μετόχων […]
  20. Α.3 ΛΟΓΟΙ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗΣ
  21. Οι γνωστοποιούσες υπογραμμίζουν ότι η υπό κρίση συναλλαγή αφορά σε επένδυση/συνεργασία των ALPHA και STAR αμιγώς τεχνικής φύσεως. Όπως αναφέρουν, η GREEN PIXEL θα παρέχει υπηρεσίες παραγωγής τηλεοπτικών προγραμμάτων στις μετόχους της, χωρίς να εμπλέκεται στη σχεδίαση και ανάπτυξη του τηλεοπτικού προγράμματος έκαστης μετόχου ή στην εμπορική πολιτική τους. Υπό αυτό το πρίσμα, ως λόγους πραγματοποίησης της υπό κρίση συναλλαγής, οι γνωστοποιούσες επικαλούνται την εξοικονόμηση κόστους για την παραγωγή τηλεοπτικού προγράμματος και κατ’ επέκταση μείωση τους κόστους λειτουργίας τους καθώς και την επίτευξη οικονομιών κλίμακας
  22. Σύμφωνα με τις ίδιες, «μέσω της ορθολογικότερης και Βλ. […]. Βλ. […] 8 Αναλυτικότερα, […] 9 Συγκεκριμένα, […] 10 Όπως αναφέρεται […] 11 Βλ. […] 12 Βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 επιστολή της Alpha. 13 Βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 επιστολή της Star. 14 Αναλυτικότερα, […] 15 Βλ. σχετικά […]. 16 Ο. π. 17 Βλ. σχετικά […]. 18 Βλ. ενδεικτικά υπ’ αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 επιστολή της ALPHA. 19 Βλ. σχετικά […]. 20 Βλ. σελ. 6 της Γνωστοποίησης όπου αναφέρεται ότι «[η] υπό κρίση συναλλαγή αφορά μία από κοινού επένδυση / συνεργασία αποκλειστικά τεχνικής φύσεως. Σε αυτό το πλαίσιο, η Green Pixel θα παρέχει στα δύο μέρη υπηρεσίες παραγωγής τηλεοπτικών προγραμμάτων κατά παραγγελία (“production – for - hire”), τεχνική υποστήριξη, υλικοτεχνική υποδομή (π.χ. στούντιο, οπερατέρ, τεχνικό προσωπικό) κλπ. Δηλαδή, η Green Pixel δεν 6 7 4 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ αποτελεσματικότερης διαχείρισης του κόστους που συνέχεται με τις εν λόγω υπηρεσίες, που είναι απαραίτητες για την παραγωγή τηλεοπτικού προγράμματος προς ένταξη στο εν γένει προσφερόμενο τηλεοπτικό πρόγραμμα κάθε σταθμού, αναμένεται βελτίωση των οικονομικών αποτελεσμάτων και απελευθέρωση κονδυλίων για βελτίωση των παρεχόμενων στον τηλεθεατή / τελικό καταναλωτή υπηρεσιών εκάστου εκ των δύο τηλεοπτικών σταθμών και, επομένως, περαιτέρω ανάπτυξη του τηλεοπτικού προγράμματός τους»
  23. Επισημαίνεται ότι κατά τις γνωστοποιούσες, η υπό κρίση συναλλαγή συνάδει με τις πρόνοιες του άρ. 7 του Ν. 3592/2007 ως προς τη σύμπραξη μεταξύ επιχειρήσεων που αποσκοπεί στη μείωση του κόστους λειτουργίας τους, εφόσον δεν επιφέρει τη νόθευση ή παρεμπόδιση της λειτουργίας του ελεύθερου ανταγωνισμού
  24. Καταλήγοντας, υποστηρίζουν ότι «η γνωστοποιηθείσα συναλλαγή έχει καθαρά τεχνικό χαρακτήρα και αναμένεται να οδηγήσει σε σημαντική βελτίωση της οικονομικής αποτελεσματικότητας μέσω της εξάλειψης του διπλού περιθωρίου κέρδους και της επίτευξης αποτελεσματικότερης παραγωγικής διαδικασίας ενόψει της μείωσης κόστους, της εκμετάλλευσης συμπληρωματικών δεξιοτήτων και υποδομών και της αξιοποίησης οικονομιών κλίμακας»
  25. Α.4 ΑΛΛΗΛΟΓΡΑΦΙΑ – ΕΡΕΥΝΑ ΤΗΣ ΓΔΑ
  26. Με την υποβολή του υπ’ αριθ. πρωτ. 111/08.01.2021 εντύπου και προς συμπλήρωση της Γνωστοποίησης, εστάλησαν επιστολές παροχής στοιχείων προς τις γνωστοποιούσες στις 19.01.2021 και 17.02.
  27. Πέραν των ALPHA και STAR, προκειμένου να συλλεχθούν τα απαραίτητα στοιχεία για την αξιολόγηση της υπό κρίση πράξης, η Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού (εφεξής «ΓΔΑ») απευθύνθηκε με επιστολές παροχής στοιχείων στην εταιρία ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ (μοναδική μέτοχο της εταιρίας-στόχου)25, στο σύνολο των εταιριών λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών ελεύθερης λήψης26 καθώς και σε τριάντα μία
(31)εταιρίες παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου που, από τα προσκομισθέντα στοιχεία, αποτελούν βασικούς θα ενέχεται στη σχεδίαση και ανάπτυξη του εν γένει παρεχόμενου τηλεοπτικού προγράμματος από τις Alpha Τηλεόραση και Star Channel και δεν θα εμπλέκεται καθόλου σε οποιαδήποτε εμπορική πτυχή των δύο τηλεοπτικών σταθμών. Συνεπώς, δια της γνωστοποιηθείσας από κοινού επένδυσης των Alpha Τηλεόραση και Star Channel στην εταιρεία παραγωγής τηλεοπτικού προγράμματος Green Pixel, αναμένεται να επιτευχθεί μείωση του κόστους λειτουργίας αμφότερων επιχειρήσεων και πραγματοποίηση οικονομιών κλίμακος». 21 Ο. π. βλ. σελ. 6 επ. της Γνωστοποίησης. 22 Σύμφωνα με τα αναφερόμενα στη Γνωστοποίηση, «[ε]ξάλλου, η υπό κρίση συναλλαγή είναι σύμφωνη και με τις πρόνοιες του Ν.3952/2007, όπου στο άρθρο 7 αναφέρεται ρητώς ότι: «[…] με την επιφύλαξη των διατάξεων του Ν. 3959/2011 επιτρέπονται συμπράξεις μεταξύ επιχειρήσεων ηλεκτρονικών Μέσων (ενημερωτικών ή μη) της αυτής μορφής (τηλεόραση ή ραδιόφωνο) που συμβάλλουν στη μείωση του κόστους λειτουργίας των συμπραττουσών επιχειρήσεων και στην πραγματοποίηση οικονομιών κλίμακας, ιδίως μέσω της από κοινού αξιοποίησης οικονομικών πόρων, τεχνολογικών μέσων, μέσω παραγωγής και τεχνικού εξοπλισμού ή σχετικά με τη διαχείριση, παραγωγή, εκμετάλλευση ή διανομή προγραμμάτων ή περιεχομένου […], εφόσον δεν έχουν ως αντικείμενο ή ως αποτέλεσμα την παρεμπόδιση, τον περιορισμό ή τη νόθευση του ελεύθερου ανταγωνισμού» (βλ. σελ. 7 της Γνωστοποίησης, η υπογράμμιση των ALPHA και STAR). 23 Βλ. σελ. 7 της Γνωστοποίησης. 24 Βλ. τις υπ’ αριθ. πρωτ. 515/19.01.2021 και 1517/17.02.2021 επιστολές προς την ALPHA και τις υπ’ αριθ. πρωτ. 516/19.01.2021 και 1518/17.02.2021 επιστολές προς τη STAR. 25 Βλ. τις υπ’ αριθ. πρωτ. 617/21.01.2021 και 1289/10.02.2021 επιστολές προς την εταιρία ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ. Επιστολή παροχής στοιχείων στάλθηκε και […] (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1803/25.02.2021 επιστολή). 26 Βλ. τις υπ’ αριθ. πρωτ. 612/21.01.2021, 613/21.01.2021, 614/21.01.2021, 615/21.01.2021, 616/21.01.2021 και 618/21.01.2021 επιστολές προς τις εταιρίες […]. 5 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ προμηθευτές τηλεοπτικού περιεχομένου των εταιριών λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών και κατ’ επέκταση ανταγωνιστές της εταιρίας GREEN PIXEL
  1. Β. ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΑ ΜΕΡΗ Β.1 ALPHA ΔΟΡΥΦΟΡΙΚΗ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ ΑΕ
  2. Όπως αναφέρεται και στη Γνωστοποίηση, η ALPHA αποτελεί «αδειοδοτημένο πάροχο επίγειας ψηφιακής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης εθνικής εμβέλειας ενημερωτικού προγράμματος γενικού περιεχομένου [...] δυνάμει της υπ' αριθ. 106/2018 απόφασης του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης»28 δραστηριότητα που εμπίπτει στον καταστατικό σκοπό της εταιρίας
  3. Ειδικότερα, η γνωστοποιούσα λειτουργεί τον τηλεοπτικό σταθμό υπό το σήμα «ALPHA», στο πλαίσιο λειτουργίας του οποίου η εταιρία μεριμνά για την απόκτηση τηλεοπτικού περιεχομένου είτε μέσω παραγωγής του (με ίδια μέσα ή/και με ανάθεση σε τρίτες, ανεξάρτητες εταιρίες παραγωγής) ή μέσω απόκτησης δικαιωμάτων μετάδοσης οπτικοακουστικού υλικού, το οποίο εντάσσει στο μεταδιδόμενο τηλεοπτικό πρόγραμμα.
  4. Η εμπορική εκμετάλλευση του τηλεοπτικού προγράμματος, όπως αναφέρει η ίδια η ALPHA στην Γνωστοποίηση, επιτυγχάνεται με τους εξής τρόπους: α) μέσω διάθεσης διαφημιστικού χρόνου, β) μέσω διάθεσης του προγράμματός της σε πλατφόρμες συνδρομητικών τηλεοπτικών υπηρεσιών 30, γ) μέσω χορήγησης δικαιώματος αναμετάδοσης μέρους του προγράμματος σε αδειοδοτημένο Βλ. την υπ’ αριθ. πρωτ. 1676/22.02.2021 επιστολή προς τις εταιρίες: […] καθώς και τις υπ΄αριθ. πρωτ. οικ. 2215/10.03.2021, οικ. 2216/10.03.2021, οικ. 2217/10.03.2021, οικ. 2218/10.03.2021, οικ. 2219/10.03.2021, οικ. 2220/10.03.2021, οικ. 2221/10.03.2021, οικ. 2222/10.03.2021 και οικ. 2223/10.03.2021 προς τις εταιρίες […]. 28 Σχετικά με τη διαδικασία αδειοδότησης λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών, βλ. και Ενότητα Δ της παρούσας. 29 Ο καταστατικός σκοπός της ALPHA συνίσταται στη «∙λειτουργία και εκμετάλλευση τηλεοπτικού σταθμού, υπό τις προϋποθέσεις και τους περιορισμούς του Ν. 2328/1995 όπως ισχύει. ∙ Η παροχή υπηρεσιών επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης και, δη, η παροχή υπηρεσιών περιεχομένου επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης, σύμφωνα με την εκάστοτε ισχύουσα νομοθεσία. ∙ Η παροχή υπηρεσιών οπτικοακουστικού περιεχομένου (γραμμική ή κατά παραγγελία) μέσω οιασδήποτε μεθόδου ή τρόπου διανομής που υφίστανται, θα αναπτυχθούν ή θα εφευρεθούν στο μέλλον (ενδεικτικά μέσω: δορυφόρου, καλωδίων, διαδικτύου, τηλεπικοινωνιακών δικτύων πάσης φύσεως, όπως γραμμών XDSL, κινητής τηλεφωνίας, IPTV κλπ) σε ελεύθερη ή υπό όρους πρόσβαση για το κοινό ή/και τον τελικό χρήστη, κατά περίπτωση. ∙ Η παραγωγή, συμπαραγωγή, διανομή, διάθεση έναντι ή άνευ ανταλλάγματος, καθώς και η με κάθε τρόπο (υφιστάμενο ή που θα αναπτυχθεί στο μέλλον) εκμετάλλευση πάσης φύσεως δικαιωμάτων διάθεσης και εκμετάλλευσης τηλεοπτικών προγραμμάτων και, εν γένει, οπτικοακουστικού περιεχομένου από Ελλάδα ή εξωτερικό. ∙ Η σύναψη συμβάσεων και η, εν γένει, συνεργασία με παρόχους δικτύων και λοιπών υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών, οιασδήποτε μορφής (που υφίστανται, θα αναπτυχθούν ή θα εφευρεθούν στο μέλλον), για την διανομή και εκμετάλλευση υπηρεσιών οπτικοακουστικού περιεχομένου και των συναφών αυτών υπηρεσιών προς το κοινό ή/και τον τελικό χρήστη, κατά περίπτωση, σύμφωνα με την εκάστοτε ισχύουσα νομοθεσία. ∙ Η συμμετοχή σε εταιρεία - πάροχο δικτύου επίγειας ψηφιακής εκπομπής, υπό τους όρους και προϋποθέσεις της εκάστοτε ισχύουσας νομοθεσίας που διέπει τις αντίστοιχες συμμετοχές μέσων ενημέρωσης. ∙ Η ανάπτυξη, μίσθωση, λειτουργία και εκμετάλλευση εγκαταστάσεων, υποδομών και τεχνολογικού εξοπλισμού προς εξυπηρέτηση των αναγκών της ως παρόχου οπτικοακουστικού περιεχομένου, σύμφωνα και με την εκάστοτε ισχύουσα νομοθεσία. ∙ Η συνεργασία με φυσικά ή νομικά πρόσωπα που ασκούν όμοια ή παρεμφερή επιχειρηματική δραστηριότητα και η, εν γένει, ανάπτυξη πάσης φύσεως δραστηριοτήτων στον τομέα των μέσω ενημέρωσης και επικοινωνίας, συμπεριλαμβανομένης της υλοποίησης εκπαιδευτικών προγραμμάτων δημοσιογραφίας, τεχνικών ειδικοτήτων, πληροφορικής, νέων τεχνολογιών και εν γένει τομέων που αφορούν στη λειτουργία παρόχων υπηρεσιών οπτικοακουστικού περιεχομένου και μέσων ενημέρωσης. ∙ Η διενέργεια πάσης φύσεως πράξεων που συνδέονται με τους σκοπούς αυτούς». 30 Υπό το λογότυπο ASAT, βλ. και σελ. 9 της Γνωστοποίησης. 27 6 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ πάροχο περιεχομένου στην αλλοδαπή, καθώς και δ) μέσω μετάδοσης του περιεχομένου είτε εν συνόλω είτε μεμονωμένου μέρους του μέσω διαδικτύου
  5. Η ALPHA ηγείται Ομίλου εταιριών στον οποίο περιλαμβάνονται οι εταιρίες «Alpha Ραδιοφωνική ΑΕ» και «Alpha Ραδιοφωνική Κρόνος ΑΕ», οι οποίες λειτουργούν ραδιοφωνικούς σταθμούς: η μεν πρώτη το ραδιοφωνικό σταθμό ενημερωτικού χαρακτήρα και εμβέλειας Αττικής υπό το σήμα «ALPHA 989», η δε δεύτερη το ραδιοφωνικό σταθμό μη ενημερωτικού χαρακτήρα και εμβέλειας Θεσσαλονίκης υπό το σήμα «ALPHA 96,5»
  6. Σύμφωνα με τα αναφερόμενα από την ALPHA, η γνωστοποιούσα «τελεί υπό τον αποκλειστικό έλεγχο της Μότορ Όιλ, μέσω της 100% θυγατρικής της, εταιρείας συμμετοχών, κυπριακής εταιρείας Mediamax, η οποία κατέχει το […] του μετοχικού κεφαλαίου της Alpha Τηλεόρασης, με α) άμεση συμμετοχή […] και β) έμμεση συμμετοχή (μέσω της […] θυγατρικής της, εταιρείας συμμετοχών, Nevine) […]%»
  7. Στο μετοχικό κεφάλαιο της εισηγμένης στο Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών ΜΟΤΟΡ ΟΙΛ, μετέχει […]
  8. Για λόγους πληρότητας διευκρινίζεται ότι, όπως αναφέρεται στην Γνωστοποίηση, η ΜΟΤΟΡ ΟΙΛ ηγείται Ομίλου εταιριών με δραστηριοποίηση στους τομείς διύλισης, παραγωγής και εμπορίας πετρελαίου και συναφών προϊόντων, χημικών, προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου σε πελάτες - τελικούς καταναλωτές, ναυτιλίας και χρηματοπιστωτικού τομέα. Σε κάθε περίπτωση, όπως σημειώνεται και από την ALPHA, «δεν υφίστανται επιχειρήσεις που να δραστηριοποιούνται σε σχετικές αγορές της γνωστοποιηθείσας πράξης, ούτε και σε καθέτως συνδεόμενες με αυτές (δηλαδή, στις σχετικές αγορές της τηλεόρασης και της παροχής υπηρεσιών για την παραγωγή τηλεοπτικών προγραμμάτων)»35 οι οποίες ανήκουν στον Όμιλο ΜΟΤΟΡ ΟΙΛ ή/και επί των οποίων οι απώτεροι ως άνω ελέγχοντες μέτοχοι κατέχουν δικαιώματα ελέγχου ή καθοριστικής επιρροής.
  9. Το ισχύον Διοικητικό Συμβούλιο της γνωστοποιούσας αποτελείται από τα κάτωθι μέλη: Πίνακας 1: Διοικητικό Συμβούλιο ALPHA Όνομα Ιδιότητα […] Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος […] […] Αντιπρόεδρος / Μη εκτελεστικό μέλος Μη εκτελεστικό μέλος Πηγή: Γνωστοποίηση
  10. Τέλος, ο κύκλος εργασιών του Ομίλου που ηγείται η ALPHA από το σύνολο των δραστηριοτήτων της, διαμορφώθηκε το έτος 2019 σε € […], ενώ ο συνολικός κύκλος εργασιών Όπως διευκρινίζεται στη Γνωστοποίηση, «είτε απευθείας (live streaming), είτε ως θέαση κατά παραγγελία (video on demand)» (βλ. σελ. 9 της Γνωστοποίησης). 32 Βλ. και υπ' αριθ. 700/2020 Απόφαση ΕΑ. 33 Βλ. υπ' αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 επιστολή. Σχετικά με την απόκτηση αποκλειστικού ελέγχου της Μότορ Όιλ επί της Alpha Τηλεόραση ΑΕ, βλ. και υπ΄αριθ. 700/2020 Απόφαση ΕΑ. 34 Βλ. σελ. 20 της Γνωστοποίησης καθώς και υπ' αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 επιστολή, στην οποία αναφέρεται ότι […] 35 Βλ. υπ' αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 επιστολή. 31 7 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ του Ομίλου ΜΌΤΟΡ ΟΙΛ, περιλαμβανομένης της ελέγχουσας συμμετοχής του στον Όμιλο ALPHA ανήλθε, κατά το έτος 2019 σε € […].
  11. Β.2 ΝΕΑ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ ΑΕ
  12. Η έτερη γνωστοποιούσα, αντίστοιχα με την ALPHA, δραστηριοποιείται ως «αδειοδοτημένος πάροχος επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης εθνικής εμβέλειας ενημερωτικού προγράμματος γενικού περιεχομένου, δυνάμει της υπ' αριθ. 105/2018 απόφασης του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης»37 μέσω λειτουργίας του τηλεοπτικού σταθμού πανελλήνιας εμβέλειας υπό το σήμα «STAR». Η εν λόγω δραστηριότητα της STAR συνάδει και με τον καταστατικό σκοπό της γνωστοποιούσας
  13. Σύμφωνα με στοιχεία που προσκόμισε η STAR39, η μετοχική της σύνθεση αποτελείται από τους εξής μετόχους: Πίνακας 2: Μετοχική Σύνθεση Star Μέτοχος Ποσοστό […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] […] Σύνολο 100% Πηγή: Star
  14. Όπως αναφέρει η εταιρία, […]40 ενώ, σύμφωνα με τα παρατιθέμενα στη Γνωστοποίηση στοιχεία, […]
  15. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει η STAR42, […]43, […]44 […]
  16. Για λόγους πληρότητας, αναφέρεται ότι μέσω της STAR Επενδυτική Ανώνυμη Εταιρεία Συμμετοχών, […], αποτελεί την ελέγχουσα μέτοχο και των εταιριών […]. Αντικείμενο Σύμφωνα με το Τμήμα 3.3.2 της Γνωστοποίησης «στον ως άνω παγκόσμιο (συνολικό) κύκλο εργασιών του ομίλου Μότορ Όιλ, για το οικονομικό έτος 2019, περιλαμβάνεται και ο κύκλος εργασιών από ναυτιλιακές δραστηριότητες, ύψους €865.789.000, ο οποίος λόγω της φύσης της σχετικής δραστηριότητας δεν μπορεί να κατηγοριοποιηθεί ως κύκλος εργασιών στην Ελληνική ή σε αλλοδαπή αγορά». 37 Σχετικά με τη διαδικασία αδειοδότησης λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών, βλ. και Ενότητα Δ της παρούσας. 38 Ο καταστατικός σκοπός της εταιρίας αφορά: α) στην παροχή υπηρεσιών επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης, ως πάροχος περιεχομένου που διαθέτει ολοκληρωμένο ραδιοτηλεοπτικό περιεχόμενο προς μετάδοση, β) στην παραγωγή, διανομή και εκμετάλλευση με οποιονδήποτε τρόπο οπτικοακουστικών έργων και εν γένει ραδιοτηλεοπτικών προγραμμάτων που μεταδίδονται από μέσα ενημέρωσης, γ) στην παραγωγή λεκτικού και οπτικοακουστικού περιεχομένου για ενσωμάτωση σε ιστοσελίδες και στην εκμετάλλευση αυτών και ε) στη συμμετοχή σε εταιρίες μέσων ενημέρωσης, εταιρίες τεχνικής κωδικοποίησης και μετάδοσης μέσων ενημέρωσης, διαχείρισης δικαιωμάτων εταιρειών μέσων ενημέρωσης, υπό τους όρους της ισχύουσας κάθε φορά νομοθεσίας. 39 Βλ. υπ' αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 επιστολή. 40 Ο. π. βλ. υπ' αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 επιστολή. 41 Βλ. σελ. 21 της Γνωστοποίησης, σύμφωνα με την οποία […] 42 Βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 επιστολή. 43 Πρόκειται για τις εταιρίες: […]. Στις εν λόγω εταιρίες […]. 44 Πρόκειται για τη […], επί της οποίας κατέχει μέσω της […]. 45 Πρόκειται για την […] επί της οποίας κατέχει το […]. 36 8 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ δραστηριότητας εκάστης είναι η λειτουργία ραδιοφωνικού σταθμού, τοπικής εμβέλειας (ειδικότερα εμβέλειας νομού Αττικής, πλην Κυθήρων και Τροιζηνίας), μη ενημερωτικού χαρακτήρα ([…])
  17. Σχετικά με τις ανωτέρω εταιρίες που ελέγχει άμεσα ή έμμεσα […], η STAR αναφέρει ότι «[π]έραν της ΝΕΑ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ Α.Ε. / Star Channel [...] καμία […] δεν δραστηριοποιείται σε σχετική αγορά της γνωστοποιηθείσας πράξης, ούτε και σε καθέτως με αυτές συνδεόμενες αγορές»
  18. Το ισχύον Διοικητικό Συμβούλιο της STAR αποτελείται από τα κάτωθι μέλη: Πίνακας 3: Διοικητικό Συμβούλιο Star Όνομα Ιδιότητα Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλος Μέλος […] […] […] […] Πηγή: Γνωστοποίηση
  19. Τέλος, ο κύκλος εργασιών της εταιρίας διαμορφώθηκε το 2019 σε €[…] ενώ για το σύνολο των εταιριών που ελέγχει […], ο κύκλος εργασιών για το ίδιο έτος διαμορφώθηκε σε €[…] Β.3 GREEN PIXEL ΑΕ
  20. Η εξαγοραζόμενη GREEN PIXEL αποτελεί εταιρία με βασικό αντικείμενο δραστηριότητας την παραγωγή τηλεοπτικών προγραμμάτων, κινηματογραφικών ταινιών και βίντεο
  21. Όπως αναφέρεται στη Γνωστοποίηση καθώς και στο επιχειρηματικό σχέδιο της GREEN PIXEL για την πενταετία 2020-2025, η εταιρία […]. Κατά τα αναφερόμενα στη Γνωστοποίηση, πέραν της παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου/προγράμματος, η εταιρία παρέχει και τις επιμέρους υπηρεσίες που άπτονται της ολοκληρωμένης παραγωγής περιεχομένου (πχ εργασίες και υπηρεσίες σχετικά με μοντάζ, ντουμπλάρισμα, οπτικοακουστική επιμέλεια περιεχομένου κλπ), μίσθωση ή πώληση τεχνικού εξοπλισμού για την παραγωγή τηλεοπτικού περιεχομένου, εκμετάλλευση σχετικού με την παραγωγή τηλεοπτικού περιεχομένου τεχνικού και μηχανολογικού εξοπλισμού καθώς και διαχείριση και εγκατάστασή του όπως επίσης και παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών σχετικών με τα ανωτέρω
  22. Επιπλέον, συχνά η εταιρία αναλαμβάνει την παραγωγή τηλεοπτικού περιεχομένου για λογαριασμό άλλης εταιρίας παραγωγής εν είδει υπεργολαβίας.
  23. Όσον αφορά στην από μέρους της GREEN PIXEL παραγωγή τηλεοπτικού περιεχομένου, όπως αναλύεται και στην Ενότητα Ε κατωτέρω, αυτή αφορά στην εκτέλεση παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου ψυχαγωγικού χαρακτήρα. Αξίζει δε να αναφερθεί ότι και πριν την πραγματοποίηση Βλ. σχετικά την υπ' αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 επιστολή. Ο. π. βλ. υπ' αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 επιστολή. 48 Μεταξύ των καταστατικών σκοπών της, αντικείμενο εργασιών της συνιστούν η «παραγωγή, εμπορία και εκμετάλλευση οπτικοακουστικού υλικού και προγράμματος, τηλεοπτικού, ραδιοφωνικού, ή για έντυπα, ιστοσελίδες και άλλα μέσα ενημέρωσης και επικοινωνίας, όπως επίσης ειδησεογραφικού και δημοσιογραφικού υλικού καθώς και η παροχή συναφών υπηρεσιών». 49 Εν προκειμένω αναφέρεται ως πρόσθετη ενδεχόμενη δραστηριότητα η δημιουργία και εκμετάλλευση ιστοσελίδων σχετικών με την παραγωγή τηλεοπτικού περιεχομένου, ωστόσο από τα προσκομισθέντα στοιχεία δεν προκύπτει προς το παρόν η ανάπτυξη της εν λόγω δραστηριότητας. 46 47 9 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ της υπό κρίση συναλλαγής, η GREEN PIXEL αποτελούσε έναν από τους πλέον βασικούς προμηθευτές τηλεοπτικού περιεχομένου για τις γνωστοποιούσες, και αντιστρόφως οι γνωστοποιούσες, ιδίως η ALPHA, αποτελούσαν και αποτελούν βασικό πελάτη της
  24. Οι λοιποί πελάτες της GREEN PIXEL συνιστούν έτερες εταιρίες παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου (για τις οποίες αναλαμβάνει την παραγωγή τηλεοπτικού προγράμματος με υπεργολαβία), ενώ η εταιρία δεν έχει συνεργαστεί απευθείας με έτερους τηλεοπτικούς σταθμούς πέραν των γνωστοποιουσών. Κατά δήλωση δε της αποκλειστικής μετόχου της, ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ, «[…]»
  25. Όπως προαναφέρθηκε στην Ενότητα Α, μέχρι και την ολοκλήρωση της υπό κρίση πράξης, αποκλειστική μέτοχος της GREEN PIXEL είναι η εταιρία ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ, η οποία αποτελεί τεχνική και κατασκευαστική εταιρία. Μέτοχοι της εταιρίας ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ αποτελούν τέσσερις
(4)εταιρίες συμμετοχών, […], και κατά δήλωση της ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ, […], εκτίμηση που επιβεβαιώθηκε από την έρευνα της Υπηρεσίας
  1. Ειδικότερα, μέτοχοι της εταιρίας ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ είναι οι εταιρίες […] κατέχουν από […] του μετοχικού κεφαλαίου της ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ, ενώ η […] κατέχει το […] του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρίας, και η […] το υπολειπόμενο […]. Όπως προσδιορίζει η ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ σε επιστολή της, […]
  2. Σε αντίστοιχο ερώτημα που τέθηκε στην εταιρία […]54 η τελευταία ανέφερε ότι απώτατοι ελέγχοντες μέτοχοί της είναι […], έκαστοι κατέχοντας το […] του μετοχικού της κεφαλαίου
  3. Λαμβανομένων υπόψη των ανωτέρω, και δεδομένου ότι εκ του Καταστατικού της ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ δεν προκύπτουν δικαιώματα μειοψηφίας τέτοια που να προσδίδουν αρνητικό έλεγχο σε μετόχους μειοψηφίας, δεν προκύπτει έλεγχος της ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ, αποκλειστικά ή από κοινού, από φυσικά ή νομικά πρόσωπα. Συνεπώς, παρά το γεγονός ότι ορισμένοι εκ των πραγματικών δικαιούχων των μετόχων της ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ ταυτίζονται με ορισμένους εκ των πραγματικών δικαιούχων των μετόχων των γνωστοποιουσών, ως αποτέλεσμα της υπό κρίση συναλλαγής επέρχεται αλλαγή στην ποιότητα του ελέγχου που ασκείται επί της GREEN PIXEL, όπως θα αναλυθεί και στην ενότητα Γ αμέσως κατωτέρω.
  4. Σύμφωνα με τα προσκομισθένα στη Γνωστοποίηση στοιχεία, το ισχύον Διοικητικό Συμβούλιο της εταιρίας αποτελείται από τα κάτωθι μέλη: Πίνακας 4: Διοικητικό Συμβούλιο της Green Pixel Όνομα Ιδιότητα Πρόεδρος / Διευθύνων Σύμβουλος Αντιπρόεδρος / Εντεταλμένος Σύμβουλος […] […] Βάσει των στοιχείων που προσκόμισε η ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ (μητρική της GREEN PIXEL) με την υπ' αριθ. πρωτ. 1235/09.02.2021, κατά τα έτη 2019 και 2020, μεταξύ των πέντε
(5)μεγαλύτερων πελατών της εταιρίας (οι οποίοι συνολικά καλύπτουν το […] και […] αντίστοιχα του συνολικού κύκλου εργασιών της), περιλαμβάνεται και η ALPHA. Η δε συνεργασία της GREEN PIXEL με την ALPHA, περιλαμβάνεται στο […] και […] για τα έτη 2019 και 2020 αντίστοιχα των εσόδων της πρώτης, τα οποία εισπράχθηκαν συνολικά από τους πέντε
(5)μεγαλύτερους πελάτες της για τα έτη αυτά. 51 Βλ. υπ' αριθ. πρωτ. 1235/09.02.2021 επιστολή. 52 Ο. π. βλ. υπ' αριθ. πρωτ. 1235/09.02.2021 επιστολή. 53 Βλ. υπ' αριθ. πρωτ. 1466/15.02.2021 επιστολή. 54 Βλ. υπ' αριθ. πρωτ. 1803/25.02.2021 επιστολή. 55 Βλ. σχετικά υπ' αριθ. πρωτ. 2066/05.03.2021 επιστολή. 50 10 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ […] Μέλος Πηγή: Γνωστοποίηση
  1. Τέλος, ο κύκλος εργασιών της εταιρίας για το έτος 2019 διαμορφώθηκε σε €[…] Γ. ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗΣ Γ.1 ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΥΠΟ ΚΡΙΣΗ ΠΡΑΞΗΣ
  2. Κατά το άρθρο 5 παρ. 2 στοιχείο β του N. 3959/2011, συγκέντρωση επιχειρήσεων πραγματοποιείται όταν επέρχεται μόνιμη μεταβολή, μεταξύ άλλων, ως προς τα πρόσωπα (φυσικά ή νομικά) που ασκούν έλεγχο επί της αποκτώμενης εταιρίας. Τούτο συντρέχει στην περίπτωση κατά την οποία ένα ή περισσότερα πρόσωπα που ελέγχουν ήδη τουλάχιστον μία επιχείρηση, ή μία ή περισσότερες επιχειρήσεις, αποκτούν άμεσα ή έμμεσα τον έλεγχο του συνόλου ή τμημάτων μιας ή περισσοτέρων άλλων επιχειρήσεων, με την αγορά τίτλων ή στοιχείων του ενεργητικού, με σύμβαση ή με άλλο τρόπο.
  3. Η γενική ρήτρα της εν λόγω διάταξης συγκεκριμενοποιείται περαιτέρω με τις παρ. 356 και 457 του ιδίου άρθρου, που ορίζουν την έννοια και το υποκείμενο του ελέγχου αντίστοιχα. Σύμφωνα με αυτές, έλεγχο συνιστά η δυνατότητα καθοριστικής επίδρασης στη δραστηριότητα μίας επιχείρησης, όσον δε αφορά στα μέσα απόκτησης ελέγχου ορίζεται ότι αυτός δύναται να απορρέει από την απόκτηση δικαιωμάτων κυριότητας ή επικαρπίας επί του συνόλου ή μέρους των περιουσιακών στοιχείων της επιχείρησης ή από δικαιώματα ή συμβάσεις που παρέχουν τη δυνατότητα καθοριστικής επίδρασης στη σύνθεση, στις συσκέψεις ή στις αποφάσεις των οργάνων μίας επιχείρησης, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών πραγματικών ή νομικών συνθηκών. Το κατά πόσον μια πράξη οδηγεί σε απόκτηση ελέγχου εξαρτάται από ορισμένα νομικά και/ή πραγματικά στοιχεία (de jure/de facto)
  4. Το πλέον σύνηθες μέσο απόκτησης ελέγχου είναι η απόκτηση μετοχών (ενδεχομένως σε συνδυασμό με τη συμφωνία μετόχων σε περίπτωση κοινού ελέγχου)
  5. Ο έλεγχος μπορεί να είναι αποκλειστικός ή κοινός και να επέρχεται de jure λ.χ. μέσω της απόκτησης της πλειοψηφίας των δικαιωμάτων ψήφου μίας επιχείρησης σε περίπτωση απόκτησης αποκλειστικού ελέγχου ή μέσω της απόκτησης ίσων δικαιωμάτων ψήφου από δύο ή περισσότερες επιχειρήσεις στην περίπτωση απόκτησης κοινού ελέγχου, ή de facto60, π.χ. μέσω της δυνατότητας Σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 5 του Ν. 3959/2011 «Για την εφαρμογή του παρόντος νόμου, ο έλεγχος απορρέει από δικαιώματα, συμβάσεις ή άλλα μέσα, τα οποία, είτε μεμονωμένα είτε από κοινού με άλλα, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών πραγματικών ή νομικών συνθηκών, παρέχουν τη δυνατότητα καθοριστικής επίδρασης στη δραστηριότητα μιας επιχείρησης, και ιδίως από: α) δικαιώματα κυριότητας ή επικαρπίας επί του συνόλου ή μέρους των περιουσιακών στοιχείων της επιχείρησης, β) δικαιώματα ή συμβάσεις που παρέχουν δυνατότητα καθοριστικής επίδρασης στη σύνθεση, στις συσκέψεις ή στις αποφάσεις των οργάνων μιας επιχείρησης». 57 Σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 5 του Ν. 3959/2011 «Ο έλεγχος αποκτάται από το πρόσωπο ή τα πρόσωπα ή τις επιχειρήσεις, τα οποία: α) είναι υποκείμενα αυτών των δικαιωμάτων ή δικαιούχοι από τις συμβάσεις αυτές ή β) χωρίς να είναι υποκείμενα των δικαιωμάτων ή δικαιούχοι από τις συμβάσεις αυτές, δικαιούνται να ασκούν τα δικαιώματα που απορρέουν από αυτές». 58 Βλ. Κωδικοποιημένη Ανακοίνωση της Επιτροπής για θέματα δικαιοδοσίας βάσει του κανονισμού (EΚ) αριθ. 139/2004 για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων (2008/C 95/01) (εφεξής « Κωδικοποιημένη Ανακοίνωση»), παρ.
  6. 59 Ο.π. 60 Βλ. Κωδικοποιημένη Ανακοίνωση, παρ. 54 επ., 63,
  7. 56 11 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ενός μετόχου μειοψηφίας να εξασφαλίζει πλειοψηφία στις συνελεύσεις των μετόχων, λόγω του επιπέδου της συμμετοχής του και της παρουσίας των μετόχων στις συνελεύσεις κατά τα προηγούμενα χρόνια σε περίπτωση απόκτησης αποκλειστικού ελέγχου, ή μέσω συντονισμένης δράσης δύο ή περισσότερων μετόχων μειοψηφίας λόγω της ύπαρξης ισχυρών κοινών συμφερόντων μεταξύ αυτών σε περίπτωση απόκτησης κοινού ελέγχου.
  8. Ιδίως κοινός έλεγχος υφίσταται όταν δύο ή περισσότερες επιχειρήσεις ή πρόσωπα έχουν τη δυνατότητα να ασκούν αποφασιστική επιρροή σε μια άλλη επιχείρηση. Ως αποφασιστική επιρροή με την έννοια αυτή νοείται, κατά κανόνα, η εξουσία αναστολής ενεργειών που καθορίζουν την εμπορική στρατηγική συμπεριφορά μιας επιχείρησης
  9. Η σαφέστερη μορφή κοινού ελέγχου υπάρχει, όταν τα δικαιώματα ψήφου στην κοινή επιχείρηση ανήκουν εξίσου σε δύο μόνο μητρικές επιχειρήσεις. Ισότητα υπάρχει επίσης, όταν και οι δύο μητρικές επιχειρήσεις έχουν δικαίωμα να διορίζουν ίσο αριθμό μελών στα όργανα λήψης αποφάσεων της κοινής επιχείρησης
  10. Ομοίως, κοινός έλεγχος υφίσταται και στην περίπτωση που δύο ή περισσότερες μητρικές ασκούν από κοινού την πλειοψηφία των δικαιωμάτων ψήφου σε μία άλλη επιχείρηση
  11. Ο κοινός έλεγχος μπορεί, επίσης, να χαρακτηρίζεται από τη δυνατότητα δημιουργίας αδιεξόδου, λόγω της εξουσίας ενός ή περισσοτέρων μητρικών επιχειρήσεων να απορρίπτουν τις προτεινόμενες στρατηγικές αποφάσεις. Ως εκ τούτου, οι μέτοχοι αυτοί πρέπει να καταλήξουν σε μια από κοινού συνεννόηση για τον καθορισμό της εμπορικής πολιτικής της κοινής επιχείρησης, και πρέπει να συνεργασθούν
  12. Εν προκειμένω, η εταιρία ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ είναι η μοναδική και αποκλειστικώς ελέγχουσα μέτοχος της εταιρίας GREEN PIXEL. Η εξαγορά από τις εταιρίες ALPHA και STAR65 του συνόλου του ολοσχερώς καταβεβλημένου μετοχικού κεφαλαίου της εταιρίας GREEN PIXEL, η απόκτηση μετοχών επί αυτού σε ποσοστό 50% η καθεμία, […]66 συνιστά περίπτωση μεταβολής ελέγχου και απόκτησης κοινού ελέγχου επί μιας ήδη προηγουμένως λειτουργικά αυτόνομης επιχείρησης υπό την έννοια του άρθρου 5 παρ. 5 του ν. 3959/2011 (η οποία εκπληρώνει μόνιμα όλες τις λειτουργίες μιας αυτόνομης – από επιχειρησιακής άποψης67 – οικονομικής μονάδας), με το πλέον σύνηθες μέσο, ήτοι την απόκτηση μετοχών
  13. Βλ. απόφαση ΠΕΚ Τ-2/93, Air France κατά Επιτροπής, EU:T:1994:55, σκ. 64-
  14. Βλ. επίσης αποφάσεις Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μ.010, CONAGRA/IDEA, σκ. 6, και κυρίως M.409, ΑΒΒ/RENAULT AUTOMATION σκ.
  15. 62 Βλ. Κωδικοποιημένη Ανακοίνωση, παρ.
  16. 63 Βλ. Ι. Κόκκορη – Δ. Λουκά, ενότητα 17 – Συγκεντρώσεις Επιχειρήσεων, εις Δίκαιο του Ελεύθερου Ανταγωνισμού, επιμ. Τζουγανάτου, Νομ. Βιβλιοθήκη. 64 Βλ. Κωδικοποιημένη Ανακοίνωση, παρ. 62, και απόφαση ΠΕΚ T- 282/02, Cementbouw κατά Επιτροπής, EU:T:2006:64, σκ. 42, 52 και
  17. 65 Βλ. σχετικά και Ενότητα Α. Η μεταβίβαση των μετοχών τελεί υπό τις αναφερόμενες στη σύμβαση αιρέσεις. Η ύπαρξη και αναφορά στη γνωστοποιηθείσα πράξη των εν λόγω αιρέσεων δεν μεταβάλλει το χαρακτήρα της οριστικής και δεσμευτικής συμφωνίας, δεδομένου ότι από το νόμο δεν απαιτείται πρόσθετα η επέλευση των αποτελεσμάτων της εκάστοτε γνωστοποιούμενης συμφωνίας να είναι βέβαιη ούτε και αμετάκλητη. 66 Βλ. και Ενότητα Α της παρούσας σχετικά με το γεγονός ότι στην από 15.12.2020 Συμφωνία Μετόχων μεταξύ των ALPHA και STAR, όσον αφορά στη GREEN PIXEL, προβλέπονται […] Βλ. και Κωδικοποιημένη Ανακοίνωση παρ.
  18. 67 Βλ. Κωδικοποιημένη ανακοίνωση της Επιτροπής για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων παρ. 91 επ., όπου και σχετική παραπομπή σε νομολογία. 68 Βλ. Κωδικοποιημένη Ανακοίνωση, παρ.
  19. 61 12 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
  20. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή (εφεξής και Ε.Επ.), ο λειτουργικά αυτόνομος χαρακτήρας μιας κοινής επιχείρησης θεμελιώνεται όταν η κοινή επιχείρηση: (α) δραστηριοποιείται σε μια αγορά· (β) εκπληρώνει τις λειτουργίες που πραγματοποιούν συνήθως οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην ίδια αγορά· και (γ) διαθέτει τους απαιτούμενους πόρους (διοίκηση, πρόσβαση σε χρηματοδότηση, προσωπικό και περιουσιακά στοιχεία) προκειμένου να ασκεί σε μόνιμη βάση τις επιχειρηματικές της δραστηριότητες
  21. Κατά δήλωση των γνωστοποιουσών και από την έρευνα της Υπηρεσίας, εν προκειμένω η GREEN PIXEL πληροί όλες τις προϋποθέσεις για το χαρακτηρισμό της ως λειτουργικά αυτόνομης κοινής επιχείρησης
  22. Επίσης, όσον αφορά στους απώτερους ελέγχοντες μετόχους των ΑLPHA και STAR μεταξύ των οποίων υπάρχουν, ως προκύπτει από τα ανωτέρω71, στενοί οικογενειακοί δεσμοί, εξεταστέο είναι κατά πόσο θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι οι δύο εταιρίες θα μπορούσαν να στοιχειοθετούν ενιαία οικονομική οντότητα και, συνεπώς, ο έλεγχος72 που θα ασκούν επί της εταιρίας-στόχου μπορεί να αποδοθεί σε μία και μόνη επιχείρηση.
  23. Επί της αρχής σημειώνεται ότι η προϋπάρχουσα ύπαρξη στενών οικογενειακών δεσμών μεταξύ των ασκούντων έλεγχο επί των προαναφερθέντων νομικών προσώπων δεν είναι από μόνη της καθοριστική για τη στοιχειοθέτηση ενιαίας οικονομικής οντότητας στην υπό εξέταση υπόθεση, τόσο κατά την ενωσιακή νομολογία73 όσο και κατά την πρακτική εθνικών αρχών ανταγωνισμού
  24. Βλ. Κωδικοποιημένη ανακοίνωση της Επιτροπής για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων παρ.
  25. Βλ. επίσης αποφάσεις Ε.Επ. στις υποθέσεις M.3003 – Electrabel/ Energia Italiana/ Interpower, JV.22 – Fujitsu/Siemens, M.1926 – Telefonica/ Tyco/ JV, M.1913 – Lufthansa/ Menzies/ LGS/ JV. 70 Βλ. την υπ’ αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 επιστολή του ALPHA και την υπ’ αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 επιστολή του STAR («η Green Pixel θα συνεχίσει να αποτελεί μία αυτόνομη οικονομική μονάδα (κατά την έννοια της παρ. 5 του άρθρου 5 του Ν.3959/2011) και μετά την ολοκλήρωση της γνωστοποιηθείσας συναλλαγής. Πράγματι: (α) η Green Pixel θα συνεχίσει να λειτουργεί επί μονίμου βάσεως (δεν υφίσταται πρόθεση των μερών περί διάσπασης / κατανομής των περιουσιακών στοιχείων και πόρων της Green Pixel), (β) θα διαθέτει δική της ανεξάρτητη διοίκηση (υπό την έννοια ότι τα μέλη ΔΣ και λοιπά ανώτατα διευθυντικά στελέχη δεν θα είναι ταυτόχρονα και μέλη οργάνου διοίκησης των μετόχων – βλ. σχετικά και από 15.12.2020 Συμφωνία Μετόχων), (γ) θα συνεχίσει να διαθέτει το δικό της προσωπικό (υπενθυμίζεται ότι για τη χρήση 2019, η Green Pixel απασχόλησε κατά μ.ό. 335 άτομα), (δ) θα διαθέτει επαρκείς πόρους, πρόσβαση σε χρηματοδότηση και περιουσιακά στοιχεία που θα της επιτρέπουν να επιχειρεί αποτελεσματικά στην αγορά […] και (ε) τίποτε (λ.χ. καταστατική πρόβλεψη, συμφωνία μετόχων κ.λπ.) δεν εμποδίζει την Green Pixel από το να παρέχει τις υπηρεσίες της και σε τρίτα (έναντι των μετόχων της) μέρη»). 71 Βλ. ενότητα Β της παρούσας. 72 Βλ. Κωδικοποιημένη ανακοίνωση για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων, παρ. 13 όσον αφορά στην ταυτότητα του αποκτώντος έλεγχο σε επιχείρηση. Ειδικά, δε, για την έννοια της απόκτησης ελέγχου όσον αφορά στις επιχειρήσεις μέσων ενημέρωσης και στην ιδιοκτησία ή συμμετοχή σε ενημερωτικό μέσο ως παράμετρο καθορισμού της έννοιας της συγκέντρωσης κατά τις ειδικότερες διατάξεις του άρθρου 3 παρ. 1 του ν. 3592/2007 βλ. τη με αριθ. 679/19 απόφαση της ΕΑ. 73 Βλ. ΔΕΕ C-196/99 Ρ, Siderúrgica Aristrain Madrid SL κατά Επιτροπής, EU:C:2003:529, σκ. 99, «Το γεγονός απλώς και μόνο ότι το εταιρικό κεφάλαιο διακεκριμένων εμπορικών εταιριών ανήκει στο ίδιο πρόσωπο ή στην ίδια οικογένεια δεν αρκεί αφ’ εαυτού ώστε να αποτελέσει απόδειξη της ύπαρξης μεταξύ των εταιριών αυτών οικονομικής ενότητας». Βλ. το αυτό συμπέρασμα σε ΔΕΕ C-189/02 P, Dansk Rørindustri κ.λπ. κατά Επιτροπής, EU:C:2005:408, σκ.
  26. Βλ. επίσης σχετικά με την εφαρμογή της έννοιας της ενιαίας οικονομικής οντότητας λόγω οικογενειακών δεσμών στο πλαίσιο της εφαρμογής του άρθρου 101 ΣΛΕΕ, ΔΕΕ C-407/08, Knauf Gips KG, πρώην Gebrüder Knauf Westdeutsche Gipswerke KG κατά Επιτροπής, ECLI:EU:C:2010:389, σκ. 65-86 όπου υπενθυμίζεται (σκ. 65) ότι «η ύπαρξη ενιαίας οικονομικής μονάδας μπορεί να συναχθεί από μια δέσμη συγκλινόντων στοιχείων, ακόμη και αν κανένα από τα στοιχεία αυτά, αυτοτελώς εξεταζόμενο, δεν αρκεί για να αποδειχθεί η ύπαρξη τέτοιας μονάδας». 74 Βλ. Απόφαση της Τουρκικής Αρχής Ανταγωνισμού υπ’ αρ. No.08-12/130-46 (Gidasa), σελ. 9 («Despite the preceding decisions that have seen family ties sufficient in terms of economic unity, mere existence of family tie 69 13 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
  27. Για το λόγο αυτό, πρέπει να εξεταστεί εάν, πέραν των οικογενειακών δεσμών, συντρέχουν περαιτέρω δεσμοί οικονομικής φύσεως βάσει των οποίων μπορεί να θεμελιωθεί η άσκηση σημαντικής κεντρικής διαχείρισης μεταξύ των γνωστοποιουσών
  28. Συναφώς, για την εν λόγω αξιολόγηση μπορεί να λαμβάνονται υπόψη, περαιτέρω, ως αποδεικτικά στοιχεία οικονομικής και διοικητικής εξάρτησης των δύο εταιριών ή δικαιωμάτων ελέγχου και αποφασιστικής επιρροής στη συμπεριφορά εκάστης εταιρίας είτε μεμονωμένα είτε σε συνδυασμό και αξιολογούμενα κατά περίπτωση, οι μετοχές, οι συμβατικές σχέσεις και οι πηγές χρηματοδότησης (ήτοι, δεσμοί διαρθρωτικού χαρακτήρα). Εντέλει, το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι εάν δύο εταιρίες αποτελούν χωριστά ή όχι νομικά πρόσωπα, αλλά κυρίως εάν δραστηριοποιούνται μαζί και συμπεριφέρονται ως ενιαία οντότητα στην αγορά
  29. Στην υπό κρίση υπόθεση, όπως προκύπτει και από τα ανωτέρω77 πραγματικοί δικαιούχοι των μετόχων των προαναφερθεισών εταιριών είναι ένα ή περισσότερα μέλη της οικογένειας […]. Επιπρόσθετα, παρατηρείται ότι οι εν λόγω εταιρίες εμφανίζονται να έχουν κοινή έδρα78 ενώ η συχνή αναφορά μερίδας του Τύπου στον «[…]»79, έστω και καταχρηστικά γενόμενη (καθότι κατά ρητή δήλωση των γνωστοποιουσών σε σχετική απάντηση της Υπηρεσίας δεν υφίσταται τέτοιος όμιλος)80, είναι ενδεικτική της αντίληψης της Αγοράς περί της ενδεχόμενης ύπαρξης διαρθρωτικών δεσμών μεταξύ των δύο εν λόγω διακριτών νομικών προσώπων.
  30. Εντούτοις και παρά τα ανωτέρω στοιχεία, πρέπει να επισημανθεί ότι, πρώτον, οι απώτεροι ελέγχοντες μέτοχοι των ALPHA και STAR δεν είναι τα ίδια πρόσωπα, δεύτερον, τα πρόσωπα που απαρτίζουν τα διοικητικά τους συμβούλια είναι διαφορετικά81, τρίτον, δεν έχουν έρθει υπόψη της ΕΑ στο πλαίσιο της παρούσας συγκέντρωσης στοιχεία με τα οποία επιρρωνύεται η έλλειψη ανταγωνιστικής σχέσης μεταξύ των δύο εταιρειών λόγω της ύπαρξης κοινών οικονομικών συμφερόντων και οικογενειακών δεσμών μεταξύ των δικαιούχων των μετόχων.
  31. Ως εκ τούτου, και ως έχει κριθεί από την Ε.Α.82, οι δύο εταιρίες: may not be adequate in circumstances. In order to establish economic unity following method can be used:
  32. Determining economic and familial relations
  33. Determining roots, characteristics, scope of economic relations and comparing them with independent activities
  34. Determining the unity of interest»). Βλ. επίσης Απόφαση της Τουρκικής Αρχής Ανταγωνισμού υπ’ αρ. No 01-03/10-3 (Bilkom), Απόφαση της Τουρκικής Αρχής Ανταγωνισμού υπ’ αρ. 10-27/393-146 (Altıparmak Gıda), Απόφαση της Τουρκικής Αρχής Ανταγωνισμού υπ’ αρ 18-07/121-65 (Mavi), στην οποία κρίθηκε ότι η δραστηριοποίηση των εταιρειών με οικογενειακούς δεσμούς στην ίδια προϊοντική αγορά αποτελεί ένδειξη κοινών οικονομικών συμφερόντων, η οποία δύναται να οδηγήσει στο συμπέρασμα ύπαρξης ενιαίας οικονομικής οντότητας. Βλ. επίσης την εκτενή ανάλυση των οικογενειακών δεσμών στην απόφαση του U.S. District Court for the Western District of Arkansas Community Publishers, Inc. v. Donrey Corp., 892 F. Supp. 1146 (W.D. Ark. 1995). Βλ. επίσης απόφαση της ΕΑ υπ’ αρ. 691/2019, παρ.
  35. 75 Βλ. Hilmi Bolatoğlu, ‘The Concept of Economic Unity in Merger Cases: Lifting the Corporate Veil’ [2009] 30
(8)European Competition Law Review, σελ. 364. 76 Βλ. συναφώς Jones and Sufrin, EC Competition Law
(2008), σελ.141 και Morten P. Broberg, The European Commission's Jurisdiction to Scrutinise Mergers (Kluwer Law International, 2003), σελ.
  1. 77 Βλ. παρ. 16-17 της παρούσας εισήγησης για την ALPHA και 23 για τη STAR. 78 Συγκεκριμένα στο Δήμο Κηφισιάς, οδός Βιλτανιώτη αριθμός
  2. Βλ. Τμήμα 2 (2.1.1.) της Γνωστοποίησης και τις με αριθ. 597401000 και 002115301000 μερίδες των εταιριών STAR και ALPHA αντίστοιχα, στο Γ.Ε.Μ.Η. 79 Βλ., ενδεικτικά, […] 80 Βλ. τη με αριθ. πρωτ. 1816/25.02.2021 απαντητική επιστολή του ALPHA (απάντηση 2β). 81 Βλ. Τμήμα 4 της Γνωστοποίησης και τις με αριθ. πρωτ. 233759/19.02.2021 και 2021131/14.08.2020 Ανακοινώσεις Καταχώρισης στο Γ.Ε.Μ.Η. και δημοσίευσης στο διαδικτυακό τόπο του Γ.Ε.Μ.Η για το STAR και τον ALPHA αντίστοιχα. 82 Βλ. σχετ. απόφαση 679/2019 της ΕΑ. 14 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ - δεν ασκούν δια των μετόχων τους η μία αποφασιστική επιρροή στις αποφάσεις της άλλης· - δεν έχουν μεταξύ τους δικαιώματα ελέγχου ή εξουσίες ενεργειών που μπορεί να καθορίζουν την εμπορική στρατηγική συμπεριφορά τους· - δεν υφίστανται συμβάσεις ή/ και συμφωνητικά συνεργασίας μεταξύ τους, όπως αναφέρουν οι ίδιες
  3. Σε κάθε περίπτωση, δεν είναι δυνατό να υποστηριχθεί με ασφάλεια ότι, στην παρούσα περίπτωση, η ύπαρξη στενών οικογενειακών δεσμών μεταξύ των μετόχων που ελέγχουν τις δύο εταιρίες επαρκεί αφ’ εαυτής προκειμένου να στοιχειοθετηθεί η ύπαρξη υψηλού βαθμού ενοποίησης και ύπαρξης σημαντικής κεντρικής διαχείρισης των υποθέσεων των ALPHA και STAR, ούτως ώστε αυτές να αποτελούν στην πράξη μια ενιαία οικονομική οντότητα (ελλείψει άλλων δεσμών διαρθρωτικού χαρακτήρα και στοιχείων/ ενδείξεων που να κατατείνουν σε ένα τέτοιο συμπέρασμα). Επισημαίνεται ότι για τον χαρακτηρισμό μίας πράξης ως συγκέντρωσης και όχι ως ενέργειας μίας ενιαίας οικονομικής οντότητας λαμβάνονται υπόψη οι σχέσεις μεταξύ των εταιριών που προϋπάρχουν της συγκεκριμένης πράξης που εξετάζεται, εν προκειμένω της απόκτησης κοινού ελέγχου επί της GREEN PIXEL. Επομένως, για τους σκοπούς της παρούσας συγκέντρωσης και σε συνέχεια της Απόφασης υπ’ αρ. 679/2019 της ΕΑ κρίνεται ότι οι εν λόγω εταιρίες δε διαθέτουν επαρκή βαθμό συγκέντρωσης των αποφάσεων και κοινά χρηματοοικονομικά συμφέροντα ώστε να έχουν χαρακτήρα ενιαίας οικονομικής οντότητας
  4. Ως εκ τούτου, η υπό κρίση πράξη συνιστά συγκέντρωση επιχειρήσεων κατά το άρθρο 5 του Ν. 3959/
  5. Γ.2 ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑ ΕΑ
  6. Σύμφωνα με το άρθρο 6 παρ. 1 του Ν. 3959/2011, όπως ισχύει, μια συγκέντρωση πρέπει να γνωστοποιείται στην Ε.Α. όταν α) ο συνολικός κύκλος εργασιών όλων των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στη συγκέντρωση κατά το άρθρο 10 ανέρχεται στην παγκόσμια αγορά σε τουλάχιστον 150 εκατομμύρια ευρώ και β) δύο τουλάχιστον από τις συμμετέχουσες επιχειρήσεις πραγματοποιούν, η καθεμιά χωριστά, συνολικό κύκλο εργασιών άνω των 15 εκατομμυρίων ευρώ στην ελληνική αγορά.
  7. Σύμφωνα με τα οικονομικά στοιχεία, τα οποία προσκόμισαν οι γνωστοποιούσες, υπολογισθέντα κατά το άρθρο 10 του Ν.3959/2011, οι κύκλοι εργασιών των συμμετεχόντων μερών παρουσιάζονται στον κάτωθι πίνακα: Πίνακας 5: Κύκλος εργασιών συμμετεχουσών επιχειρήσεων (ποσά σε ευρώ) Επωνυμία εταιρίας / ομίλου Σύνολο Ομίλου Motor Oil Σύνολο εταιριών που ελέγχονται από την Βαρδιάννα Βαρδινογιάννη Green Pixel ΕΛΛΑΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ […] […] […] […] […] […] Βλ. σχετ. τη με αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 απαντητική επιστολή του STAR όπου αναφέρεται, ότι: «[…] (απάντηση 6). Βλ. επίσης την με αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2020 απαντητική επιστολή του ALPHA (απάντηση 7, ταυτόσημη κατά περιεχόμενο). 83 15 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Επωνυμία εταιρίας / ομίλου Συμμετέχουσες επιχειρήσεις (Σύνολο) ΕΛΛΑΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ […] […]
  8. Βάσει των προαναφερόμενων κύκλων εργασιών καταρχήν πληρούνται τα ποσοτικά όρια που τίθενται με τη διάταξη του άρθρου 6 παρ. 1 του ν. 3959/
  9. Περαιτέρω, η γνωστοποιηθείσα πράξη δεν έχει κοινοτική διάσταση, καθώς τα μέρη δεν πληρούν τα κατώφλια του κύκλου εργασιών του άρθρου 1 παρ. 2 και 3 του Κανονισμού ΕΚ 139/2004
  10. Ενόψει των ανωτέρω, η παρούσα γνωστοποίηση υποβάλλεται αρμοδίως ενώπιον της Ε.Α. Γ.3 ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΑΡΑΔΕΚΤΟΥ, ΕΜΠΡΟΘΕΣΜΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΣΗΚΟΝΤΟΣ ΤΗΣ ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ
  11. Οι υπόχρεες προς γνωστοποίηση ALPHA και STAR υπέβαλαν στην Ε.Α. έντυπο γνωστοποίησης (με αριθ. πρωτ. 111) την 8.1.2021, ήτοι εντός τριάντα
(30)ημερών από τη σύναψη των Ιδιωτικών Συμφωνητικών Πώλησης και Μεταβίβασης Μετοχών της 15.12.2020 μεταξύ έκαστης γνωστοποιούσας και της πωλήτριας εταιρίας ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ, καθώς και της συναφθείσας την ίδια ημερομηνία Συμφωνίας Μετόχων μεταξύ των ALPHA και STAR, κατά οριζόμενα στο άρθρο 6 παρ. 1 του Ν. 3959/
  1. Με την ως άνω γνωστοποίηση συνυποβλήθηκε το προβλεπόμενο στο άρθρο 45 παρ. 1 του N. 3959/2011 παράβολο
  2. Η γνωστοποιηθείσα πράξη δημοσιεύθηκε την 13.01.2021 στην ημερήσια οικονομική εφημερίδα πανελλαδικής κυκλοφορίας «ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ», κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 6 παρ. 6 του Ν. 3959/2011 και στην απόφαση ΕΑ 558/VII/
  3. Συνεπώς, η εν λόγω γνωστοποίηση θεωρείται εμπρόθεσμη και παραδεκτή.
  4. Όπως αναφέρθηκε και στην Ενότητα Α.3 της παρούσας, ενόψει του ότι το ανωτέρω έντυπο γνωστοποίησης δεν είχε συμπληρωθεί πλήρως, η ΓΔΑ απέστειλε τις υπ’ αριθ. πρωτ. 515/19.01.2021 και 516/19.01.2021 επιστολές προς τις εταιρίες ALPHA και STAR αντίστοιχα, με τις οποίες αιτήθηκε από τις γνωστοποιούσες τη συμπλήρωση της ως άνω αρχικής γνωστοποίησης, κατά τα προβλεπόμενα στο εδ. β της παρ. 11 του άρθρου 8 του Ν. 3959/2011, προκειμένου να καταστεί δυνατή η αξιολόγηση της γνωστοποιούμενης συγκέντρωσης. Οι γνωστοποιούσες Βλ. άρθρο 1 παρ. 2 και 3 του Κανονισμού του Συμβουλίου της 20.01.2004, για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων («Κοινοτικός κανονισμός συγκεντρώσεων»), ΕΕ L 024 της 29/01/2004, σελ. 1 – 22, σύμφωνα με το οποίο «
  5. Μία συγκέντρωση έχει κοινοτική διάσταση όταν: α) ο συνολικός κύκλος εργασιών που πραγματοποιούν παγκοσμίως όλες οι συμμετέχουσες επιχειρήσεις υπερβαίνει τα 5 δισεκατομμύρια ευρώ και β) δύο τουλάχιστον από τις συμμετέχουσες επιχειρήσεις πραγματοποιούν, κάθε μία χωριστά, εντός της Κοινότητας, συνολικό κύκλο εργασιών άνω των 250 εκατομμυρίων ευρώ, εκτός εάν κάθε μία από τις συμμετέχουσες επιχειρήσεις πραγματοποιεί άνω των δύο τρίτων του συνολικού κοινοτικού κύκλου εργασιών της σε ένα και το αυτό κράτος μέλος.
  6. Μία συγκέντρωση που δεν υπερβαίνει τα κατώτατα όρια που προβλέπονται στην παράγραφο 2 έχει κοινοτική διάσταση, εφόσον: α) ο συνολικός κύκλος εργασιών που πραγματοποιούν παγκοσμίως όλες οι συμμετέχουσες επιχειρήσεις υπερβαίνει τα 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ∙ β) ο συνολικός κύκλος εργασιών που πραγματοποιούν όλες οι συμμετέχουσες επιχειρήσεις σε κάθε ένα από τρία τουλάχιστον κράτη μέλη, υπερβαίνει τα 100 εκατομμύρια ευρώ∙ γ) σε κάθε ένα από τα τρία τουλάχιστον κράτη μέλη που λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς του στοιχείου β), δύο τουλάχιστον από τις συμμετέχουσες επιχειρήσεις πραγματοποιούν κάθε μία χωριστά συνολικό κύκλο εργασιών άνω των 25 εκατομμυρίων ευρώ και δ) δύο τουλάχιστον από τις συμμετέχουσες επιχειρήσεις πραγματοποιούν, κάθε μία χωριστά, εντός της Κοινότητας συνολικό κύκλο εργασιών άνω των 100 εκατομμυρίων ευρώ, εκτός εάν κάθε μία από τις συμμετέχουσες επιχειρήσεις πραγματοποιεί άνω των δύο τρίτων του συνολικού κοινοτικού κύκλου εργασιών της σε ένα και το αυτό κράτος μέλος». 85 Το υποβληθέν ηλεκτρονικό παράβολο €1.100 εκδόθηκε την 4.01.2021 (κωδικός παραβόλου 361934300951 0222 0020). 84 16 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ απάντησαν σχετικώς με τις από 15.02.2021 επιστολές παροχής στοιχείων, επί των οποίων η ΓΔΑ ζήτησε εκ νέου διευκρινίσεις και συμπληρωματικά στοιχεία με τις υπ’ αριθ. πρωτ. 1517/17.02.2021 και 1518/17.02.2021 επιστολές προς τις εταιρίες ALPHA και STAR αντίστοιχα, σύμφωνα με το άρθρο 8 παρ. 11 και 12 και το άρθρο 38 του Ν. 3959/
  7. Οι γνωστοποιούσες απάντησαν σχετικώς με τις από 25.02.2021 και επιστολές τους, με τις οποίες παρείχαν διευκρινίσεις και συμπληρωματικά στοιχεία.
  8. Κατά συνέπεια, ως ημερομηνία προσήκουσας γνωστοποίησης θεωρείται η 25.02.2021 και ως καταληκτική ημερομηνία για την έκδοση της Απόφασης της ΕΑ η 26.03.
  9. Δ. ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΠΛΑΣΙΟ Δ.
  10. ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΗΛΕΟΠΤΙΚΩΝ ΣΤΑΘΜΩΝ ΕΛΕΥΘΕΡΗΣ ΛΗΨΗΣ – ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΛΕΟΠΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ
  11. Όπως αναφέρουν οι γνωστοποιούσες, η δραστηριοποίηση μιας εταιρίας στην αγορά της τηλεόρασης και κατ’ επέκταση η λειτουργία ενός τηλεοπτικού σταθμού, υπόκειται σε αυστηρό ρυθμιστικό πλαίσιο, εποπτευόμενο από το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης (εφεξής ως «ΕΣΡ»). Για το λόγο αυτό σημειώνουν στην Γνωστοποίηση ότι, η αγορά λιανικής παροχής τηλεοπτικού περιεχομένου ελεύθερης πρόσβασης διακρίνεται για τα υψηλά εμπόρια εισόδου.
  12. Ειδικότερα, σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν.4339/2015, «[η] αδειοδότηση των παρόχων περιεχομένου επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης γίνεται κατόπιν διαγωνιστικής διαδικασίας, η οποία διεξάγεται μέσω δημοπρασίας. Η διαδικασία αυτή διενεργείται από το ΕΣΡ, το οποίο εκδίδει τη σχετική προκήρυξη»
  13. Στα επόμενα άρθρα του Ν. 4339/2015 ορίζεται το πλαίσιο87 της διαδικασίας αδειοδότησης κατά τα ανωτέρω καθώς και οι προϋποθέσεις Βλ. παρ. 1 του άρ. 1 του Ν. 4339/
  14. Όπως διευκρινίζεται σε επόμενο σημείο της εν λόγω παραγράφου, «ως πάροχος περιεχομένου επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης θεωρείται η επιχείρηση που διαθέτει ολοκληρωμένο τηλεοπτικό περιεχόμενο προς μετάδοση στο κοινό, εικοσιτετράωρης ή μικρότερης χρονικής διάρκειας, μέσω επίγειας ψηφιακής τεχνολογίας και εμπίπτει στην έννοια του μέσου ενημέρωσης όπως αυτή ορίζεται στη διάταξη του εδαφίου β’ της παρ. 4 του άρθρου 2 του Ν.3310/2005 (Α’ 30)». 87 Βλ. άρ. 2 του Ν. 4339/2015, σύμφωνα με το οποίο: «
  15. Η διενέργεια και η ολοκλήρωση της διαδικασίας αδειοδότησης του παρόντος νόμου γίνεται σύμφωνα με τους εκάστοτε ισχύοντες Χάρτες Συχνοτήτων επίγειας ψηφιακής ευρυεκπομπής τηλεοπτικού σήματος. Οι Χάρτες Συχνοτήτων δύνανται να τροποποιούνται με κοινή απόφαση του Υπουργού Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων και του Υπουργού στον οποίο ανατίθενται εκάστοτε οι αρμοδιότητες της Γενικής Γραμματείας Ενημέρωσης και Επικοινωνίας, μετά από αιτιολογημένη γνώμη της Ε.Ε.Τ.Τ.
  16. Με τους Χάρτες Συχνοτήτων καθορίζονται οι συχνότητες, οι τεχνικές προδιαγραφές που οφείλουν να πληρούν οι πάροχοι δικτύου, κατά την έννοια του άρθρου 2 παρ. 4 του ν. 3592/2007 (Α΄ 61), συμπεριλαμβανομένης και της Ε.Ρ.Τ. Α.Ε., οι περιορισμοί εκπομπής στους οποίους υπόκεινται οι πάροχοι δικτύου, τα επιτρεπτά κέντρα εκπομπής, η γεωγραφική περιοχή κάλυψης του κάθε κέντρου εκπομπής, καθώς και η διαδικασία περιοδικού ελέγχου των ανωτέρω περιορισμών εκπομπής. Οι Χάρτες Συχνοτήτων διαμορφώνονται σύμφωνα με τη Διεθνή Σύμβαση Τηλεπικοινωνιών, τον προσαρτημένο σε αυτήν Κανονισμό Ραδιοεπικοινωνιών και τις Διεθνείς Συμβάσεις εκχώρησης συχνοτήτων. […]
  17. Η χρονική διάρκεια των αδειών παρόχων περιεχομένου είναι δέκα
(10)έτη από την ημερομηνία της έκδοσή τους.
  1. Η διαδικασία της αδειοδότησης των παρόχων περιεχομένου μέσω δημοπρασίας διεξάγεται με την έκδοση προκήρυξης από το Ε.Σ.Ρ., σύμφωνα με τους όρους του παρόντος. Προκηρύξεις από το Ε.Σ.Ρ. είναι δυνατόν να εκδίδονται ξεχωριστά ανά κατηγορία αδειών.
  2. Οι υποψήφιοι για την χορήγηση άδειας παρόχου περιεχομένου επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης υποχρεούνται να δηλώσουν με την κατατεθείσα αίτηση συμμετοχής τους στη διαδικασία αδειοδότησης την εμβέλεια για την οποία ζητούν να τους χορηγηθεί η άδεια (εθνική ή περιφερειακή), το είδος προγράμματος (ενημερωτικού ή μη περιεχομένου) και το ειδικότερο θεματικό περιεχόμενό του, σε περίπτωση που η υποβαλλόμενη αίτηση αφορά τη χορήγηση άδειας παρόχου θεματικού περιεχομένου ή μη ενημερωτικού». 86 17 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ συμμετοχής88 των ενδιαφερόμενων παρόχων στη διαγωνιστική διαδικασία. Περαιτέρω καθορίζεται ο ελάχιστος τεχνολογικός εξοπλισμός και κτιριακή υποδομή89 που υποχρεούνται να διαθέτουν οι ενδιαφερόμενοι πάροχοι ενώ με τον ίδιο νόμο καθορίζονται τα ελάχιστα επίπεδα απασχολούμενου προσωπικού
  3. Δ.2 ΠΡΟΒΟΛΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΑΠΟ ΤΗΛΕΟΠΤΙΚΟΥΣ ΣΤΑΘΜΟΥΣ ΕΛΕΥΘΕΡΗΣ ΛΗΨΗΣ
  4. Tο ισχύον νομοθετικό πλαίσιο καθορίζει το είδος/κατηγορία του προβαλλόμενου περιεχομένου από τους λειτουργούντες τηλεοπτικούς σταθμούς. Συγκεκριμένα, πέρα από την ελάχιστη Βλ. άρ. 3 του Ν. 4339/2015 όπου ορίζεται ότι «
  5. Δικαίωμα συμμετοχής στη διαδικασία αδειοδότησης που διεξάγεται μέσω δημοπρασίας έχουν: α) Ανώνυμες ή υπό σύσταση ανώνυμες εταιρίες της ημεδαπής ή της αλλοδαπής, οι οποίες δραστηριοποιούνται αποκλειστικά στον τομέα των μέσων ενημέρωσης και έχουν ως εταιρικό σκοπό την παροχή υπηρεσιών επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης. Σε περίπτωση υποβολής υποψηφιότητας από υπό σύσταση ανώνυμη εταιρία, ο υποψήφιος υποχρεούται προ της υποβολής υποψηφιότητας, να έχει καταρτίσει την εταιρική σύμβαση με τον προβλεπόμενο στην οικεία νομοθεσία τύπο. […]. β) Οι επιχειρήσεις των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.), με ειδικό σκοπό την παροχή υπηρεσιών επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης, με τη μορφή ανώνυμης εταιρίας, και έδρα εντός της Περιφερειακής Ζώνης, για την οποία προκηρύσσονται οι αντίστοιχες άδειες. […] γ) Κοινοπραξίες ή υπό σύσταση κοινοπραξίες, που δραστηριοποιούνται αποκλειστικά στον τομέα των μέσων ενημέρωσης και έχουν ως εταιρικό σκοπό την παροχή υπηρεσιών επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης. Τα μέλη της κοινοπραξίας πρέπει να έχουν τη μορφή της ανώνυμης εταιρίας. […]Μέτοχοι της συσταθησόμενης, από τα μέλη της κοινοπραξίας, ανώνυμης εταιρίας μπορούν να είναι μόνο όσοι συμμετείχαν στην υποψηφιότητα κατά την υποβολή της.
  6. Οι υποψήφιοι οφείλουν, με την αίτηση συμμετοχής τους, να συνυποβάλουν τα προβλεπόμενα νομιμοποιητικά έγγραφα που αποδεικνύουν τη σύσταση της εταιρίας ή της κοινοπραξίας και των μελών αυτής, ιδίως δε το έγγραφο σύστασης, το κωδικοποιημένο καταστατικό της υποψήφιας εταιρίας ή των μελών της κοινοπραξίας, νομίμως κατατεθειμένο στην αρμόδια αρχή, καθώς και κάθε άλλο σχετικό έγγραφο που καθορίζεται με την προκήρυξη του Ε.Σ.Ρ». 89 Βλ. άρ. 7 του Ν. 4339/2015 σύμφωνα με το οποίο: «
  7. Οι υποψήφιοι προς αδειοδότηση οφείλουν να διαθέτουν τεχνολογικό εξοπλισμό και κτηριακή υποδομή που τους εξασφαλίζει την άρτια ψηφιακή εκπομπή του προγράμματός τους και τη μεταφορά του σήματός τους στις εγκαταστάσεις του παρόχου δικτύου και ιδίως τα εξής: α) τεχνολογικό εξοπλισμό που αφορά τον κεντρικό έλεγχο για την παραγωγή σημάτων, το χρονικό συγχρονισμό και την επικοινωνία των πηγών σήματος, τη διανομή των σημάτων, τη ροή του προγράμματος, τους χώρους τεχνικής επεξεργασίας και παραγωγής προγράμματος και τους σταθμούς μοντάζ, με τα αντίστοιχα τεχνικά σχέδια εγκατάστασης, β) κτηριακές εγκαταστάσεις για αίθουσα κεντρικού ελέγχου, αίθουσα ροής, χώρους τεχνικής επεξεργασίας και παραγωγής προγράμματος και αίθουσα μοντάζ.
  8. Με την προκήρυξη του Ε.Σ.Ρ. καθορίζονται οι ελάχιστες τεχνικές προδιαγραφές ανά κατηγορία της αιτούμενης άδειας λειτουργίας, που αφορούν τον τεχνολογικό εξοπλισμό και την κτηριακή υποδομή των υποψηφίων, καθώς και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά προς απόδειξή τους.
  9. Σε περίπτωση που υποψήφιος προς αδειοδότηση κατά τον χρόνο υποβολής της υποψηφιότητάς του, δεν διαθέτει τον τεχνολογικό εξοπλισμό και την κτηριακή υποδομή που καλύπτει τις τεχνικές προδιαγραφές που καθορίζονται με την προκήρυξη του Ε.Σ.Ρ. ανά κατηγορία άδειας λειτουργίας, υποχρεούται να υποβάλει υπεύθυνη δήλωση με την οποία βεβαιώνει ότι θα τα διαθέτει, εντός χρονικού διαστήματος έξι
(6)μηνών από τη χορήγηση της άδειας». 90 Ειδικότερα, κατά τα ορισθέντα στο άρ. 9 του Ν. 4339/2015, «
  1. Οι υποψήφιοι προς αδειοδότηση πάροχοι περιεχομένου υποχρεούνται να απασχολούν, ανάλογα με την κατηγορία της εμβέλειας (εθνικής ή περιφερειακής) και το είδος του προγράμματος (ενημερωτικού, γενικού ή θεματικού περιεχομένου, ή μη ενημερωτικού), συγκεκριμένο ετήσιο μέσο όρο προσωπικού πλήρους απασχόλησης, σε θέσεις δημοσιογράφων, τεχνικού προσωπικού και διοικητικού προσωπικού, με σύμβαση εργασίας, σύμφωνα με τους όρους που προβλέπονται στην οικεία εργατική και κοινωνικοασφαλιστική νομοθεσία
  2. Το προσωπικό των υποψηφίων προς αδειοδότηση παρόχων περιεχομένου πρέπει να απαρτίζεται τουλάχιστον από: α. τετρακόσια
(400)άτομα για άδεια εθνικής εμβέλειας ενημερωτικού χαρακτήρα γενικού περιεχομένου, β. διακόσια
(200)άτομα για άδεια εθνικής εμβέλειας ενημερωτικού χαρακτήρα θεματικού περιεχομένου, γ. πενήντα
(50)άτομα για άδεια εθνικής εμβέλειας μη ενημερωτικού χαρακτήρα. […]. 6. Σε περίπτωση που ο υποψήφιος προς αδειοδότηση δεν απασχολεί τον κατά τα ως άνω οριζόμενο ελάχιστο αριθμό προσωπικού κατά το χρόνο υποβολής της υποψηφιότητάς του, υποχρεούται να υποβάλει σχετικό οργανόγραμμα και υπεύθυνη δήλωση με την οποία βεβαιώνει ότι, εντός χρονικού διαστήματος τριών
(3)μηνών από τη χορήγηση της άδειας, θα απασχολεί τον προβλεπόμενο ελάχιστο αριθμό προσωπικού». 88 18 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ διάρκεια ημερήσιας προβολής περιεχομένου, η οποία δεν μπορεί να υπολείπεται των εικοσιτεσσάρων
(24)ωρών για τους ενημερωτικούς τηλεοπτικούς σταθμούς πανελλήνιας εμβέλειας ενημερωτικού χαρακτήρα91, όπως των σταθμών που λειτουργούν οι ALPHA και STAR, καθορίζεται επιπρόσθετα το ελάχιστο περιεχόμενο του προγράμματος, ως εξής: «[τ]ο ελάχιστο περιεχόμενο του προγράμματος εθνικής εμβέλειας παρόχου περιεχομένου ενημερωτικού προγράμματος γενικού περιεχομένου [ενν. όχι θεματικού/ εξειδικευμένου περιεχομένου], περιλαμβάνει α) τρία καθημερινά τακτά πρωτότυπα δελτία ειδήσεων συνολικής ημερήσιας διάρκειας τουλάχιστον ενενήντα
(90)λεπτών, β) εκπομπές λόγου, τέχνης, πολιτισμού και θεάτρου τουλάχιστον δέκα
(10)ωρών μηνιαίως καθώς και τουλάχιστον τέσσερις
(4)από τις ακόλουθες κατηγορίες: εκπομπές ενημερωτικές, ποικίλης ύλης, ελαφράς ψυχαγωγίας (τηλεπαιχνίδια, θεάματα, εκδηλώσεις κλπ), ελληνικές σειρές, ξένες σειρές, παιδικές εκπομπές, ντοκιμαντέρ, εκπομπές αθλητικού περιεχομένου, συνολικής μηνιαίας διάρκειας καθεμιάς εξ αυτών τουλάχιστον δέκα
(10)ωρών γ) τα προβλεπόμενα από τις διατάξεις των άρθρων 17 και 18 του π.δ. 109/2010 για την προώθηση των ευρωπαϊκών έργων συμπεριλαμβανομένων και των ανεξάρτητων παραγωγών [92]»93. Συνάγεται, επομένως, ότι οι τηλεοπτικοί σταθμοί εφάμιλλου χαρακτήρα και κατηγορίας με αυτούς που λειτουργούν οι γνωστοποιούσες υπόκεινται σε νομική υποχρέωση προβολής ποικίλου περιεχομένου υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις94. 62. Επιπλέον, οι τηλεοπτικοί σταθμοί υποχρεούνται να προβάλλουν έργα ανεξάρτητων παραγωγών, ήτοι μη συνδεδεμένων με τους ίδιους τους τηλεοπτικούς σταθμούς, τα οποία πρέπει να καλύπτουν κατ’ ελάχιστο το δέκα τοις εκατό (10%) του συνολικού χρόνου προβολής τηλεοπτικού περιεχομένου σε ετήσια βάση95. Όπως αναφέρεται στις σχετικές διατάξεις, «[σ]τον υπολογισμό του συνολικού χρόνου μετάδοσης δεν περιλαμβάνεται ο χρόνος μετάδοσης που αφιερώνεται σε ειδήσεις, αθλητικές εκδηλώσεις, τηλεοπτικά παιχνίδια, τηλεοπτικές διαφημίσεις, τηλεπωλήσεις, καθώς και σε υπηρεσίες τηλεκειμενογραφίας»96. Βλ. παρ. 1 του άρ. 8 του Ν. 4339/2015. Σημειώνεται ότι το Π.Δ. 109/2010 που αφορά στην εγχώρια εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2010/13, έπαυσε να ισχύει με την εφαρμογή το Ν.4779/2021 με τον οποίο ενσωματώνεται στην εθνική νομοθεσία η Οδηγία (ΕΕ) 2010/13 όπως τροποποιήθηκε με την Οδηγία (ΕΕ) 2018/1808. Τα προβλεπόμενα στο προηγούμενα ισχύον ΠΔ 109/2010 και στο Ν.4779/2021 είναι σε μεγάλο βαθμό παρεμφερή. Σύμφωνα με το ισχύον άρ. 17 του Ν.4779/2021 περί «Ενίσχυσης της εθνικής και ευρωπαϊκής παραγωγής οπτικοακουστικών έργων από κατά παραγγελία παρόχους υπηρεσιών μέσων επικοινωνίας, εγκατεστημένους σε άλλο κράτος μέλος», οι πάροχοι μέσων επικοινωνίας (που δραστηριοποιούνται εντός της ελληνικής επικράτειας, ανεξάρτητα της έδρας τους), στους οποίους εντάσσονται οι τηλεοπτικοί σταθμοί, «πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι κατάλογοί τους περιλαμβάνουν ευρωπαϊκα έργα σε ποσοστό τουλάχιστον τριάντα τοις εκατό (30%) και ότι τα έργα αυτά κατέχουν προβεβλημένη θέση σε αυτούς. Οι πάροχοι αυτοί οφείλουν τον Ιούνιο κάθε έτους να υποβάλουν στο ΕΣΡ στοιχεία σχετικά με την υλοποίηση των υποχρεώσεων που απορρέουν από την παρούσα και αφορούν στο προηγούμενο έτος» ενώ κατά τα ορισθέντα στο άρ. 20 του Ν.4779/2021 περί «Προώθησης ευρωπαϊκών έργων – Υποβολής εκθέσεων στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή», οι τηλεοπτικοί οργανισμοί, [ως τηλεοπτικοί οργανισμοί ορίζονται οι πάροχοι υπηρεσιών μέσων επικοινωνίας που προσφέρουν τηλεοπτικές εκπομπές και συνεπώς περιλαμβάνονται οι τηλεοπτικοί σταθμοί στο σύνολό τους] υποχρεούνται «να μεταδίδουν ευρωπαϊκά έργα σε ποσοστό άνω του πενήντα τοις εκατό (50%) του συνολικού χρόνου των μεταδιδόμενων από αυτούς τηλεοπτικών προγραμμάτων, υπολογιζόμενου σ ετήσια βάση. Στον υπολογισμό του συνολικού χρόνου μετάδοσης δεν περιλαμβάνεται ο χρόνος μετάδοσης δεν περιλαμβάνεται ο χρόνος μετάδοσης που αφιερώνεται σε ειδήσεις, αθλητικές εκδηλώσεις, τηλεοπτικά παιχνίδια, τηλεοπτικές διαφημίσεις, τηλεπωλήσεις, καθώς και σε υπηρεσίες τηλεκειμενογραφίας». 93 Βλ. παρ. 2 του άρ. 8 του Ν. 4339/2015. 94 Το γεγονός αυτό επισημαίνεται και από την ALPHA, η οποία επικαλούμενη τις διατάξεις του Ν.4339/2015 υποστηρίζει ότι «[….]». Βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 επιστολή. 95 Βλ. άρ. 18 του ΠΔ 109/2010 καθώς και ισχύον άρ. 20 του Ν.4779/2021. 96 Ο. π. βλ. άρ. 18 του ΠΔ 109/2010 καθώς και ισχύον άρ. 20 του Ν.4779/2021. 91 92 19 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Ε. ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ Ε.1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ - Η ΑΛΥΣΙΔΑ ΑΞΙΑΣ ΤΗΣ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ 63. Η γνωστοποιηθείσα πράξη βάσει της δραστηριότητας των συμμετεχουσών επιχειρήσεων, αφορά σε διακριτά στάδια της ευρύτερης «αλυσίδας αξίας» της τηλεόρασης (TV value chain – εφεξής και ως «αλυσίδα αξίας τηλεόρασης»). Το οπτικοακουστικό τηλεοπτικό περιεχόμενο (εφεξής και «τηλεοπτικό περιεχόμενο») καλύπτει το σύνολο του περιεχομένου ανεξάρτητα του είδους/ κατηγορίας του (ήτοι ταινίες, αθλητικές εκπομπές, σειρές, shows, ζωντανές διοργανώσεις, ντοκιμαντέρ κ.λπ.) το οποίο μεταδίδεται από τους διάφορους παρόχους τηλεοπτικού περιεχομένου, ήτοι τηλεοπτικούς σταθμούς/ κανάλια ελεύθερης λήψης, συνδρομητικά κανάλια, κ.α, (εφεξής από κοινού και ως «τηλεοπτικοί σταθμοί»97). Επιπλέον, το τηλεοπτικό περιεχόμενο δύναται να μεταδίδεται και από διεθνείς πλατφόρμες που δραστηριοποιούνται αποκλειστικά μέσω του διαδικτύου (αποκαλούμενες «Over-The-Top» ή OTT platforms). 64. Βάσει πρόσφατων αποφάσεων της Ε. Επ.98, εν γένει η αλυσίδα αξίας της τηλεόρασης περιλαμβάνει τις εξής διακριτές δραστηριότητες: (α) παραγωγή και προμήθεια τηλεοπτικού περιεχομένου («production and supply of TV content»)99· (β) χονδρική προμήθεια τηλεοπτικών καναλιών («wholesale supply of TV channels»)100· και (γ) λιανική παροχή τηλεοπτικού περιεχομένου σε τελικούς καταναλωτές («retail provision of TV services to end customers»)101,102. Για τις ανάγκες της παρούσας, με τον όρο «τηλεοπτικός σταθμός» νοούνται από κοινού όλες οι εταιρίες που δραστηριοποιούνται στην αγορά της τηλεόρασης, ήτοι ανεξάρτητα με το εάν πρόκειται για τηλεοπτικούς σταθμούς ελεύθερης λήψης, συνδρομητικούς τηλεοπτικούς σταθμούς, σταθμούς που εντάσσονται αποκλειστικά σε πλατφόρμες περιεχομένου κλπ. 98 Βλ. ενδεικτικά υπόθ. Μ.8861 – COMCAST/SKY, απόφαση της Ε.Επ. της 15.06.2018, σκ. 9 και υπόθ. Μ.8354 – FOX/SKY, απόφαση της Ε.Επ. της 07.04.2017, σκ. 29. 99 Βλ. υπόθ. Μ.7194 – LIBERTY GLOBAL/CORELIO/W&W/DE VIJVER MEDIA, απόφαση της Ε.Επ. της 24.02.2015, σκ. 19-20, υπόθ. Μ.8354 – FOX/SKY, απόφαση της Ε.Επ. της 07.04.2017, σκ. 31-33 και υπόθ. Μ.8861 – COMCAST/SKY, απόφαση της Ε.Επ. της 15.06.2018, σκ. 11-13. 100 Τα (γραμμικά) τηλεοπτικά κανάλια προβάλλονται στους τελικούς χρήστες είτε με ελεύθερη πρόσβαση («free-to-air TV») ή ως μέρος «μπουκέτου» καναλιών που προσφέρονται στους καταναλωτές από παρόχους συνδρομητικών πλατφορμών («pay-TV»). 101 Βλ. και υπόθ. Μ.7194 – LIBERTY GLOBAL/CORELIO/W&W/DE VIJVER MEDIA, απόφαση της Ε.Επ. της 24.02.2015, σκ. 42-43, υπόθ. Μ.8354 – FOX/SKY, απόφαση της Ε.Επ. της 07.04.2017, σκ. 51-52 και υπόθ. Μ.8861 – COMCAST/SKY, απόφαση της Ε.Επ. της 15.06.2018, σκ. 26-27. 102 Επισημαίνεται ότι αν και δεν αφορά άμεσα στην αλυσίδα αξίας της τηλεόρασης, υπό την έννοια της μετάδοσης τηλεοπτικού περιεχομένου στο κοινό, η Ε.Επ. συχνά λαμβάνει υπόψη στην ανάλυσή της επί των επιπτώσεων συγκεντρώσεων εταιριών που δραστηριοποιούνται στην αλυσίδα αξίας τηλεόρασης και την επίδραση στην επίσης διακριτή δραστηριότητα της πώλησης διαφημιστικού χώρου στα τηλεοπτικά κανάλια («sale of advertising on TV channels»). Όπως έχει αναφερθεί σε προηγούμενες αποφάσεις της Ε.Επ. (βλ. ενδεικτικά υπόθ. Μ.9064 – TELIA COMPANY/BONNIER BROADCASTING HOLDING, απόφαση της Ε.Επ. της 12.11.2019, σκ. 110), οι τηλεοπτικοί οργανισμοί πωλούν διαφημιστικό χώρο στα τηλεοπτικά τους κανάλια και στις υπηρεσίες OTT («Over The Top») που διαθέτουν. Η πώληση διαφημιστικού χώρου αποτελεί σημαντική πηγή εσόδων για τα κανάλια ελεύθερης μετάδοσης, ενώ τα συνδρομητικά κανάλια είθισται να βασίζουν τα έσοδά τους περισσότερο στις χρεώσεις που θέτουν στους παρόχους τηλεοπτικών υπηρεσιών λιανικής ή στους τελικούς χρήστες. Πάντως, όπως επισημαίνεται από ερωτηθείσες εταιρίες λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών ελεύθερης λήψης στο πλαίσιο της παρούσας, τα συνδρομητικά κανάλια αποσπούν σημαντικό μέρος της διαφημιστικής δαπάνης σε τηλεοπτικά μέσα (για παράδειγμα, η εταιρία […] που λειτουργεί το σταθμό […], αναφέρει στην υπ’ αριθ. πρωτ. 1631/19.02.2021 επιστολή της ότι «[ο]ι συνδρομητικές πλατφόρμες Cosmote και Forthnet είναι επίσης ανταγωνιστές [ενν. του εν λόγω τηλεοπτικού σταθμού], δεδομένου ότι περιλαμβάνονται 97 20 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 65. Η ανωτέρω υπό (β) δραστηριότητα δεν αφορά στην υπό κρίση πράξη, δεδομένου ότι ούτε οι γνωστοποιούσες ούτε και η εταιρία-στόχος δραστηριοποιούνται σε αυτήν. Ως εκ τούτου, για τους σκοπούς της παρούσας γνωστοποίησης θα αναλυθούν μόνο οι υπό (α) και (γ) ανωτέρω δραστηριότητες. Ε.1.1 Η παραγωγή και προμήθεια τηλεοπτικού περιεχομένου («production and supply of TV content») 66. Από την πλευρά της ζήτησης, οι τηλεοπτικοί σταθμοί, για τους οποίους το τηλεοπτικό περιεχόμενο συνιστά βασική εισροή προκειμένου να το μεταδώσουν/προσφέρουν στο τηλεοπτικό κοινό (τελικούς καταναλωτές) μπορούν: (α) Να αποκτήσουν νέο τηλεοπτικό περιεχόμενο το οποίο παράγεται κατά παραγγελία και σε εξατομικευμένη/ad hoc βάση («production and supply of commissioned TV production content») μέσω: (
  1. i)ανάθεσης της παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου σε εταιρία παραγωγής (η οποία κατέχει και τη σχετική ιδέα/format103)· (
  2. ii)ανάθεσης/ πρόσληψης εταιρίας παραγωγής για την παροχή των τεχνικών μέσων και την παράδοση του τελικού τηλεοπτικού περιεχομένου, βάσει μιας ιδέας/ format που ανήκει στον ίδιο τον τηλεοπτικό σταθμό που προβαίνει στην ανάθεση της παραγωγής· ή (iii) παραγωγής του περιεχομένου με ίδια μέσα, βασιζόμενοι σε εσωτερικές εγκαταστάσεις, ή/και (β) Να αποκτήσουν δικαιώματα μετάδοσης/προβολής από εταιρίες παραγωγής επί ήδη έτοιμου τηλεοπτικού περιεχομένου («pre-produced TV content» ή «off-the-shelf» ή «tape sales») ή μετάδοσης ζωντανού περιεχομένου/ αναμετάδοσης ήδη μαγνητοσκοπημένου περιεχομένου (πχ αθλητικές συναντήσεις, συναυλίες κλπ) 104. 67. Αναφορικά με την ανωτέρω υπό (α) μέθοδο απόκτησης περιεχομένου, ήτοι την παραγωγή και προμήθεια κατά παραγγελία τηλεοπτικού περιεχομένου105, αυτή περιλαμβάνει τόσο τον εξοπλισμό (μηχανήματα, studio κ.λ.π.) όσο και το εξειδικευμένο προσωπικό (ηχολήπτες, κάμεραμαν, χειριστές κοντρόλ κ.λ.π.) που είναι απαραίτητα για την παραγωγή ταινιών, στις τηλεοπτικές μετρήσεις [ενν. τηλεθέασης] και λαμβάνουν ανάλογο μέρος της διαφημιστικής πίτας»). Εν προκειμένω και στο πλαίσιο αξιολόγησης της υπό κρίση πράξης, λεκτέο είναι ότι το σύνολο των εταιριών λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών, υποστήριξε ότι δραστηριοποιείται στην πώληση διαφημιστικού χώρου, καθώς αυτή η δραστηριότητα αποτελεί τη βασική πηγή εσόδων τους. Την ίδια στιγμή, όπως αναλύεται στην Ενότητα Ε.4, κατά τον υπολογισμό των μεριδίων αγοράς των εταιριών λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών στη λιανική παροχή τηλεοπτικού περιεχομένου σε τελικούς καταναλωτές λαμβάνονται υπόψη και τα έσοδά τους από προβληθείσες διαφημίσεις. Συνεπώς, η «θέση» κάθε εταιρίας λειτουργίας τηλεοπτικού σταθμού στην αγορά τηλεόρασης αντανακλά (και ενσωματώνει) τη «θέση» έκαστης εταιρίας στην πώληση διαφημιστικού χώρου. Για το λόγο αυτό, στο πλαίσιο της παρούσας, δεν εξετάζεται διακριτά η εν λόγω δραστηριότητα. 103 Το τηλεοπτικό format αναφέρεται στη συνολική ιδέα και την κατοχύρωση ενός τηλεοπτικού προγράμματος που προστατεύεται από πνευματικά δικαιώματα. 104 Στην Ελλάδα οι τηλεοπτικοί σταθμοί πανελλήνιας εμβέλειας ελεύθερης λήψης (ήτοι οι γνωστοποιούσες και οι ανταγωνιστές τους) αποκτούν περιεχόμενο και με τους δύο τρόπους. Κατ’ εξαίρεση, η εταιρία […], που λειτουργεί τον […] τηλεοπτικό σταθμό ελεύθερης λήψης, αναφέρει ότι «[…]» (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1457/15.02.2021 επιστολή). 105 Βλ. και υπόθ. Μ.7194 – LIBERTY GLOBAL/CORELIO/W&W/DE VIJVER MEDIA, απόφαση της Ε.Επ. της 24.02.2015, σκ. 21-23, υπόθ. Μ.8354 – FOX/SKY, απόφαση της Ε.Επ. της 07.04.2017, σκ. 35-37 και υπόθ. Μ.8861 – COMCAST/SKY, απόφαση της Ε.Επ. της 15.06.2018, σκ. 14-15. 21 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ τηλεοπτικών σειρών, ενημερωτικών εκπομπών και προγραμμάτων106. 68. Οι εταιρίες παραγωγής μπορεί είτε (α) να είναι κάθετα ενοποιημένες επιχειρήσεις, ήτοι να παράγουν τηλεοπτικό περιεχόμενο, ως επί το πλείστον, για εσωτερική/ ιδία χρήση από την εταιρία λειτουργίας τηλεοπτικού σταθμού στην οποία ανήκουν («captive TV production»), ή (β) να παράγουν τηλεοπτικό περιεχόμενο για να προμηθεύσουν τρίτα μέρη107, ως επί το πλείστον τηλεοπτικούς σταθμούς, («non-captive TV production»). 69. Όπως αναλύεται από τις γνωστοποιούσες108, οι εταιρίες παραγωγής αναπτύσσουν και παρέχουν στους τηλεοπτικούς σταθμούς, συνήθως, τηλεοπτικό περιεχόμενο προσαρμοσμένο στις ανάγκες των πελατών τους, επί τη βάσει ενός πρωτότυπου προγράμματος με τους εξής τρόπους: είτε α) το δημιουργούν οι ίδιες, και το παρουσιάζουν στους τηλεοπτικούς σταθμούς και, εφόσον οι τελευταίοι συμφωνήσουν, ξεκινά η παραγωγή του109, είτε β) κατόπιν απόκτησης των σχετικών δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας από τον εκάστοτε κάτοχό τους («commissioned production»), πχ ως προς την «ιδέα»/format του προγράμματος. Σε άλλες περιπτώσεις, οι εταιρίες παραγωγής αναλαμβάνουν (απευθείας ή μέσω τρίτων, ως υπεργολάβοι) για λογαριασμό των τηλεοπτικών σταθμών να παράσχουν μόνο τα τεχνικά μέσα παραγωγής και να παραδώσουν το τελικό πρόγραμμα, βάσει μιας ιδέας που κατέχει ή απέκτησε ο τηλεοπτικός σταθμός που αιτήθηκε την παραγωγή («production-for-hire») και υπό αυτή την έννοια, η εταιρία παραγωγής περιορίζεται στο ρόλο του «εκτελεστή παραγωγής». Το κόστος παραγωγής συνήθως βαρύνει εξ ολοκλήρου ή σχεδόν εξ ολοκλήρου τους τηλεοπτικούς σταθμούς110. 70. Αναφορικά με την ανωτέρω υπό (β) μέθοδο απόκτησης περιεχομένου, ήτοι την απόκτηση δικαιωμάτων μετάδοσης/προβολής επί ήδη έτοιμου τηλεοπτικού περιεχομένου ή μετάδοσης/αναμετάδοσης ζωντανού ή ήδη μαγνητοσκοπημένου περιεχομένου111, τα Βλ. και σελ. 29 της Γνωστοποίησης. Ως τρίτα μέρη, νοούνται: (α) οι τηλεοπτικοί οργανισμοί, πάροχοι υπηρεσιών μέσων (όπως αναφέρθηκε στην Ενότητα Δ, σύμφωνα με το άρ. 2 του Ν.4779/2021, ως τηλεοπτικοί οργανισμοί ορίζονται οι πάροχοι υπηρεσιών μέσων επικοινωνίας που προσφέρουν τηλεοπτικές εκπομπές), οι οποίοι στη συνέχεια ενσωματώνουν το τηλεοπτικό περιεχόμενο σε γραμμικά τηλεοπτικά κανάλια («linear TV channels») ή (β) φορείς εκμετάλλευσης πλατφορμών περιεχομένου («content platform operators»), οι οποίοι στη συνέχεια μεταπωλούν το τηλεοπτικό περιεχόμενο στους τελικούς χρήστες με μη γραμμικό τρόπο (αυτό περιλαμβάνει, για παράδειγμα, την «πληρωμή ανά προβολή» («Pay-Per-View», PPV) ή το «κατ’ απαίτηση βίντεο» («video on demand», VOD). Επιπλέον, σε αυτή την περίπτωση περιλαμβάνονται και οι μη παραδοσιακές πλατφόρμες, δηλαδή το διαδίκτυο ή οι λεγόμενες «Over-The-Top» (OTT) πλατφόρμες). 108 Βλ. σελ. 32 της Γνωστοποίησης. 109 Για παράδειγμα, όπως αναφέρει η εταιρία παραγωγής […], «[η] εταιρεία μας επιλέγει το βιβλίο ή την περίληψη σεναρίου που θα δραματουργήσει. Γίνεται η παρουσίαση του έργου σε τηλεοπτικούς σταθμούς. Με την αποδοχή του έργου από τον τηλεοπτικό σταθμό, η εταιρεία επιλέγει τους σεναριογράφους, τους ηθοποιούς και το τεχνικό προσωπικό» (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 2051/05.03.2021 επιστολή). Συναφή διαδικασία περιγράφουν και οι εταιρίες παραγωγής […], […] και […] (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 2004/04.03.2021, 2102/08.03.2021 και 2028/04.03.2021 επιστολές αντίστοιχα) όπως αναλύεται στην Ενότητα Ε.2 ακολούθως. 110 Όσον αφορά δε στην κυριότητα των διαφόρων δικαιωμάτων που σχετίζονται με το παραγόμενο τηλεοπτικό περιεχόμενο, ο βαθμός στον οποίο τα δικαιώματα αυτά διατηρούνται από την εταιρία παραγωγής μπορεί να ποικίλλει βάσει διαφόρων παραγόντων, όπως η εθνική νομοθεσία, το είδος της μετάδοσης, το αποτέλεσμα των εμπορικών διαπραγματεύσεων μεταξύ των μερών κ.λπ ενώ ο δικαιούχος των δικαιωμάτων αυτών δύναται να επιτύχει δευτερεύοντα έσοδα μέσω περαιτέρω εκμετάλλευσής του, πχ μέσω της χορήγησης των δικαιωμάτων του τηλεοπτικού περιεχομένου ή της ιδέας σε τρίτους. Βλ. και υποθ. Μ.8861 – COMCAST/SKY, απόφαση της Ε.Επ, σκ. 15. 111 Βλ. και υπόθ. Μ.7194 – LIBERTY GLOBAL/CORELIO/W&W/DE VIJVER MEDIA, απόφαση της Ε.Επ. της 24.02.2015, σκ. 26-28, υπόθ. Μ.8354 – FOX/SKY, απόφαση της Ε.Επ. της 07.04.2017, σκ. 40-42 και υπόθ. Μ.8861 – COMCAST/SKY, απόφαση της Ε.Επ. της 15.06.2018, σκ. 16-17. 106 107 22 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ δικαιώματα μετάδοσης που σχετίζονται με το τηλεοπτικό περιεχόμενο μπορεί να ανήκουν: - στον κάτοχο των δικαιωμάτων της ιδέας/format, - στην εταιρία παραγωγής που δημιούργησε το τηλεοπτικό περιεχόμενο, - στην εταιρία/τηλεοπτικό σταθμό που ανέθεσε την παραγωγή του τηλεοπτικού περιεχομένου σε εταιρία παραγωγής, - σε τρίτο πάροχο, ο οποίος τα απέκτησε από τον αρχικό κάτοχο, με δικαίωμα περαιτέρω εκχώρησης (sub-license) των σχετικών δικαιωμάτων112. 71. Οι ανωτέρω κάτοχοι των δικαιωμάτων, οι οποίοι συνιστούν εν προκειμένω την πλευρά της προσφοράς, εκχωρούν τα δικαιώματα μετάδοσης σε «αθροιστές περιεχομένου» («content aggregators»), οι οποίοι αποτελούν την πλευρά της ζήτησης της αγοράς απόκτησης δικαιωμάτων, και είναι τηλεοπτικοί σταθμοί ή φορείς εκμετάλλευσης πλατφορμών περιεχομένου 113. 72. Πρόσθετα, σημειώνεται ότι σύμφωνα με αποφάσεις της Ε.Επ., η προκειμένη δραστηριότητα περιλαμβάνει και την απόκτηση δικαιωμάτων για αναμετάδοση σε πραγματικό χρόνο αθλητικών γεγονότων114. Ωστόσο, η αναμετάδοση σε πραγματικό χρόνο αθλητικών γεγονότων, ιδίως γεγονότων που διεξάγονται στη χώρα λειτουργίας του τηλεοπτικού σταθμού που έχει αποκτήσει τα σχετικά δικαιώματα αναμετάδοσης (στο πλαίσιο της παρούσας, στην Ελλάδα), δεν προϋποθέτει μόνο την απόκτηση δικαιωμάτων από τους ενδιαφερόμενους τηλεοπτικούς σταθμούς, καθώς οι τελευταίοι καλούνται να προβούν και σε «παραγωγή», υπό την έννοια της διάθεσης ανθρώπινων πόρων και εξειδικευμένου εξοπλισμού για την εν λόγω αναμετάδοση σε πραγματικό χρόνο115. Υπό το πρίσμα αυτό, ειδικά η δραστηριότητα της αναμετάδοσης σε πραγματικό χρόνο αθλητικών γεγονότων (ιδίως γεγονότων που διεξάγονται στη χώρα λειτουργίας του τηλεοπτικού σταθμού που έχει αποκτήσει τα σχετικά δικαιώματα αναμετάδοσης) περιέχει στοιχεία τόσο απόκτησης δικαιωμάτων για την προβολή περιεχομένου (υπό (β) ανωτέρω) όσο και παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου (υπό (α) ανωτέρω). 73. Σε κάθε περίπτωση, όπως αναφέρουν οι γνωστοποιούσες, η GREEN PIXEL δεν δραστηριοποιείται ούτε ως πωλητής δικαιωμάτων μετάδοσης/ αναμετάδοσης, καθώς δεν κατέχει δικαιώματα για την εκμετάλλευση του από την ίδια παραγόμενου τηλεοπτικού περιεχομένου 116, Για παράδειγμα, εταιρίες που διανέμουν ταινίες στις κινηματογραφικές αίθουσες που έχουν παραχθεί από στούντιο παραγωγής του εξωτερικού, αποκτούν και τα δικαιώματα εκμετάλλευσης των εν λόγω ταινιών με άλλους τρόπους προβολής τους, μεταξύ των οποίων και ως τηλεοπτικό περιεχόμενο. Βλ. για παράδειγμα υπ’ αριθ. 482/VI/2010 Απόφαση ΕΑ, σκ. 16. 113 Επισημαίνεται ότι, από τα στοιχεία που προσκόμισαν τόσο τα συμμετέχοντα μέρη όσο και οι λοιποί τηλεοπτικοί σταθμοί ελεύθερης λήψης, συνάγεται ότι η απόκτηση τηλεοπτικού περιεχομένου μέσω αγοράς/μίσθωσης δικαιωμάτων, αφορά πρωτίστως σε ξενόγλωσσο περιεχόμενο (πχ ξένες ταινίες και σειρές) ή σε κινηματογραφικές ταινίες 114 Βλ. ενδεικτικά υποθ. Μ.2876 – NEWSCORP/TELEPIU, απόφαση της Ε.Επ, σκ. 52 όπου αναφέρεται: «rights to TV content are traded under different pricing structures and do not have the same economic value. In addition, suppliers of specific content are not able to switch production between different types of contents. The Commission has held, in previous Decisions, that at least the following markets related to TV contents exist […]: (
  3. a)premium films, (
  4. b)football events that take place regularly (every year) and where national teams play, (
  5. c)football events that do not take place regularly and where national teams play, (
  6. d)other sports, (
  7. e)TV thematic and generic channels and (
  8. f)TV programs. The rights mentioned in (a), (b), (
  9. c)and (
  10. d)have been considered in the past both from the supply-side point of view (sales by rights owners) and the demand-side (acquisition of exclusive rights)». 115 Όπως σημειώνει χαρακτηριστικά η STAR, «[…]Βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1800/25.02.2021 επιστολή. 116 Βλ. ενδεικτικά υπ’ αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 επιστολή της ALPHA, όπου αναφέρεται ότι «[…]». 112 23 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ αλλά ούτε ως εξειδικευμένη παραγωγός μετάδοσης ζωντανών αθλητικών αναμετρήσεων117. Ως εκ τούτου, δεν κρίνεται σκόπιμη στο πλαίσιο της παρούσας η περαιτέρω ανάλυση αυτού του τρόπου απόκτησης περιεχομένου από τους τηλεοπτικούς σταθμούς. Ε.1.2 Λιανική παροχή τηλεοπτικού περιεχομένου σε τελικούς καταναλωτές («retail provision of TV services to end-users») 74. Όπως αναφέρουν και οι γνωστοποιούσες 118, οι πάροχοι τηλεοπτικού περιεχομένου είτε περιορίζονται στη μεταφορά των τηλεοπτικών καναλιών, καθιστώντας τα διαθέσιμα σε τελικούς χρήστες, είτε ενεργούν ως «αθροιστές καναλιών» («channel aggregators»), οι οποίοι ομαδοποιούν τα τηλεοπτικά κανάλια. Οι τηλεοπτικές υπηρεσίες που παρέχονται από τους παρόχους τηλεοπτικού περιεχομένου στους τελικούς χρήστες/ κοινό αποτελούνται από: - μεμονωμένους τηλεοπτικούς σταθμούς ή πακέτα («μπουκέτα») γραμμικών τηλεοπτικών καναλιών, όπου ο τηλεθεατής λαμβάνει την παροχή τηλεοπτικού περιεχομένου σε προκαθορισμένο χρόνο μετάδοσης και στο κανάλι στο οποίο παρουσιάζεται, σύμφωνα με το συγκεκριμένο πρόγραμμα που ορίζει ο πάροχος και χωρίς δυνατότητα αλληλεπίδρασης ή αλλαγής του χρόνου (δηλαδή, ο τελικός χρήστης λαμβάνει την υπηρεσία «παθητικά»)· - περιεχόμενο συγκεντρωμένο σε μη γραμμικές υπηρεσίες, όπου ο τηλεθεατής λαμβάνει την παροχή τηλεοπτικού περιεχομένου διαδραστικά, επιτρέποντας στον τελευταίο να αλληλεπιδρά με τον προγραμματισμό που έχει τεθεί και να επιλέγει τον χρόνο και τον τρόπο παρακολούθησης του περιεχομένου σύμφωνα με τις προσαρμοσμένες ανάγκες και απαιτήσεις του. 75. Ενόψει της διείσδυσης των πλατφορμών αμιγώς μη γραμμικών υπηρεσιών, τα παραδοσιακά τηλεοπτικά κανάλια/μπουκέτα καναλιών, έχουν ενσωματώσει σταδιακά κάποιες από τις μη γραμμικές τηλεοπτικές υπηρεσίες σε μια προσπάθεια να προσφέρουν στους τηλεθεατές πλήθος λειτουργιών και υπηρεσιών 119. 76. Οι τηλεοπτικοί σταθμοί μπορεί να είναι είτε ελεύθερης λήψης («free to air»), η παρακολούθηση των οποίων είναι δωρεάν, είτε συνδρομητικοί, όπου η πρόσβαση του κοινού προϋποθέτει την πληρωμή σχετικής συνδρομής. Όσον αφορά ιδίως στους τηλεοπτικούς σταθμούς ελεύθερης λήψης, αυτοί κατηγοριοποιούνται περαιτέρω βάσει του χαρακτήρα τους/προβαλλόμενου περιεχομένου σε ενημερωτικούς και μη, καθώς και βάσει της εμβέλειάς τους σε εθνικής/πανελλήνιας εμβέλειας και περιφερειακής. Εν προκειμένω, όπως αναφέρθηκε και στην Ενότητα Β, οι γνωστοποιούσες λειτουργούν ενημερωτικούς τηλεοπτικούς σταθμούς ελεύθερης λήψης, πανελλήνιας εμβέλειας, ελεύθερης λήψης. 77. Τέλος, σημειώνεται ότι το τηλεοπτικό περιεχόμενο μπορεί να παραδοθεί στους τελικούς χρήστες/κοινό μέσω μιας σειράς τεχνικών μέσων, συμπεριλαμβανομένης της καλωδιακής σύνδεσης, της δορυφορικής σύνδεσης ή της σύνδεσης μέσω διαδικτύου. Σύμφωνα με τη Γνωστοποίηση, οι τεχνολογικές και δομικές αλλαγές που έχουν λάβει χώρα όχι μόνο σε εθνικό Βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1800/25.2.2021 και 1816/25.02.2021 επιστολές των STAR και ALPHA αντίστοιχα. Βλ. σελ. 29 της Γνωστοποίησης. 119 Για παράδειγμα, το κατ’ απαίτηση βίντεο (video on demand, VOD) που προσφέρεται κυρίως από τις συνδρομητικές πλατφόρμες αλλά και τηλεοπτικούς σταθμούς ελεύθερης λήψης όπως η ΕΡΤ, η ALPHA και ο τηλεοπτικός σταθμός ΑΝΤΕΝΝΑ, είναι μια υπηρεσία που καθιστά το περιεχόμενο ενός καναλιού διαθέσιμο για μια συγκεκριμένη περίοδο στον τηλεθεατή, ο οποίος μπορεί να επιλέξει πότε θα το δει. 117 118 24 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ αλλά και σε διεθνές επίπεδο, έχουν αμβλύνει τις διαφορές ως προς τον τρόπο πρόσβασης του κοινού στο τηλεοπτικό περιεχόμενο120. Εν προκειμένω, οι γνωστοποιούσες εστιάζουν στις τεχνολογικές αλλαγές που σχετίζονται με το ψηφιακό σήμα, οι οποίες έχουν επηρεάσει τον τρόπο και κόστος παραγωγής τηλεοπτικών εκπομπών καθώς και τις νέες τεχνολογίες που έχουν επιφέρει σύγκλιση των τηλεπικοινωνιών, γεγονός που «έχει αλλάξει άρδην τη βιομηχανία ραδιοτηλεοπτικών εκπομπών και ως εκ τούτου, η αγορά δεν μπορεί εύκολα να οριστεί, όπως κατά το παρελθόν, επί τη βάσει των διακριτών χαρακτηριστικών της μετάδοσης, του κοινού ή ακόμα και του τρόπου προβολής»121. Ε.2 ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΗ ΣΧΕΤΙΚΩΝ ΑΓΟΡΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ122 78. 79. Στο πλαίσιο της υπό κρίση πράξης, όπως αναλύθηκε και στις Ενότητες που προηγήθηκαν, οι κύριες δραστηριότητες των συμμετεχόντων μερών αφορούν: • στην ευρύτερη αγορά παραγωγής/ προμήθειας τηλεοπτικού περιεχομένου (ανάντη αγορά) – ήτοι την αγορά δραστηριοποίησης της εταιρίας-στόχου και • στην ευρύτερη αγορά τηλεόρασης/ λιανικής παροχής τηλεοπτικού περιεχομένου σε τελικούς καταναλωτές (κατάντη αγορά) – ήτοι την κύρια αγορά123 δραστηριοποίησης των γνωστοποιουσών124. Ως εκ τούτου, και λαμβάνοντας υπόψη την εγχώρια λειτουργία και τα χαρακτηριστικά της αλυσίδας αξίας τηλεόρασης, η ανάλυση που ακολουθεί επικεντρώνεται στην οριοθέτηση αυτών των δύο αγορών. Ε.2.1 Η αγορά παραγωγής/ προμήθειας τηλεοπτικού περιεχομένου (ανάντη αγορά) Ε.2.1.1 Αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής 80. Όπως αναφέρθηκε ανωτέρω στην Ενότητα Ε.1, σε προηγούμενες αποφάσεις της η Ε.Επ. κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η προμήθεια τηλεοπτικού περιεχομένου αναλύεται στις διακριτές Όπως αναφέρουν οι γνωστοποιούσες, «[η] αγορά υπηρεσιών οπτικοακουστικών μέσων έχει υποστεί σημαντικές τεχνολογικές και δομικές αλλαγές σε όλο τον κόσμο. Αυτοί οι μετασχηματισμοί έδωσαν στους καταναλωτές πρόσβαση σε μεγαλύτερη ποικιλία προϊόντων και υπηρεσιών από ποτέ άλλοτε. Για παράδειγμα, κατά το παρελθόν, ένας θεατής είχε πρόσβαση στο τηλεοπτικό περιεχόμενο μόνον σε μία συγκεκριμένη χρονική στιγμή και μόνον από μία σταθερή θέση, στο πλαίσιο της ραδιοτηλεοπτικής μετάδοσης (“broadcasting”). Όμως, η τεράστια τεχνολογική σύγκλιση που έχει συντελεστεί τα τελευταία χρόνια μεταξύ τηλεοπτικών και τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών σημαίνει ότι οι καταναλωτές είναι, πλέον, σε θέση να καταναλώνουν τηλεοπτικό περιεχόμενο, είτε δια του «κλασικού» τρόπου τηλεοπτικής μετάδοσης, είτε οποιαδήποτε χρονική στιγμή επιθυμούν και μέσω πολλαπλών φορητών, ή μη, συσκευών» (βλ. σελ. 26 της Γνωστοποίησης). 121 Βλ. σελ. 27 της Γνωστοποίησης. 122 Η σχετική αγορά προϊόντων περιλαμβάνει το σύνολο των προϊόντων ή/και υπηρεσιών που θεωρούνται από τον καταναλωτή εναλλάξιμα ή δυνάμενα να υποκατασταθούν μεταξύ τους, λόγω των χαρακτηριστικών τους, των τιμών τους και της χρήσης για την οποία προορίζονται. 123 Όπως επισημαίνουν οι γνωστοποιούσες, η κύρια δραστηριότητά τους είναι αυτή του αδειοδοτημένου παρόχου τηλεοπτικού περιεχομένου ελεύθερης λήψης εθνικής εμβέλειας ενώ οι λοιπές δραστηριότητές τους σε έτερα επίπεδα της αλυσίδας αξίας τηλεόρασης συνιστούν «παρεμπίπτουσες δραστηριότητες». Βλ. σχετικά σελ. 8 και 12 της Γνωστοποίησης καθώς και τις υπ’ αριθ. πρωτ. 1816/25.02.2021 και 1800/25.02.2021 επιστολές της ALPHA και της STAR αντίστοιχα. 124 Για λόγους πληρότητας επισημαίνεται ότι, όπως προαναφέρθηκε (βλ. Ενότητα Β ανωτέρω), τόσο η ALPHA όσο και η STAR λειτουργούν ραδιοφωνικούς σταθμούς. Δεδομένου ότι, όπως έχει κριθεί και σε προηγούμενες αποφάσεις της ΕΑ (βλ. ενδεικτικά υπ’ αριθ. 700/2020 Απόφαση ΕΑ, σκ. 75 επ.), οι ραδιοφωνικοί σταθμοί διακρίνονται βάσει χαρακτήρα/περιεχομένου τους (ήτοι ενημερωτικοί και μη) καθώς και βάσει εμβέλειάς τους, δεν υφίσταται αλληλεπικάλυψη των δραστηριοτήτων των δύο γνωστοποιουσών ως προς τη λειτουργία ραδιοφωνικών σταθμών. 120 25 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ σχετικές αγορές (α) παραγωγής και προμήθειας νέου κατά παραγγελία τηλεοπτικού περιεχομένου, και (β) παροχής δικαιωμάτων μετάδοσης/προβολής 125. Όσον αφορά στην ανωτέρω υπό (α) αγορά που αφορά η υπό κρίση πράξη, η Ε. Επ. θεώρησε ότι περιλαμβάνει το σύνολο του τηλεοπτικού περιεχομένου, χωρίς να προβαίνει σε περαιτέρω διάκριση βάσει του είδους/κατηγορίας του (π.χ. ενημερωτικού χαρακτήρα, ψυχαγωγικού χαρακτήρα κ.λπ.), που δεν είναι «δεσμευμένο»126, ήτοι παράγεται από ανεξάρτητες εταιρίες παραγωγής για διάθεσή του στους τηλεοπτικούς σταθμούς ή από τους ίδιους τους τηλεοπτικούς σταθμούς με σκοπό τη διάθεσή του σε τρίτους και όχι την ίδια προβολή/μετάδοση 127. Ε.2.1.2 Οι θέσεις των γνωστοποιουσών 81. Όσον αφορά στην αρχική διάκριση των αγορών οι γνωστοποιούσες συμφωνούν με την κατ’ αρχήν ανάλυση στις αγορές α) παραγωγής και προμήθειας κατά παραγγελία νέου τηλεοπτικού περιεχομένου (η οποία αποτελεί σχετική με υπό κρίση πράξη αγορά), και β) παροχής δικαιωμάτων μετάδοσης/προβολής (η οποία δεν αφορά την προκείμενη συναλλαγή), επικαλούμενες σχετικά και αποφάσεις της Ε.Επ. Μάλιστα, αναφερόμενες στην ανάπτυξη/παραγωγή του τηλεοπτικού περιεχομένου που προβάλλεται από τους τηλεοπτικούς σταθμούς που λειτουργούν, προκύπτει ότι χρησιμοποιούν και τους δύο τρόπους απόκτησης περιεχομένου128: α) χρησιμοποιούν ίδια μέσα παραγωγής περιεχομένου κυρίως αμιγώς Βλ. ενδεικτικά ανάλυση στην υπόθ. Μ.7194 – LIBERTY GLOBAL/CORELIO/W&W/DE VIJVER MEDIA, σκ. 69 και στην υπόθ. Μ.9064 – TELIA COMPANY/BONNIER BROADCASTING HOLDING, απόφαση της Ε.Επ. της 12.11.2019, σκ. 125. 126 Ως «δεσμευμένο» («captive») τηλεοπτικό περιεχόμενο νοείται τηλεοπτικό περιεχόμενο που παράγεται από τους τηλεοπτικούς οργανισμούς για ιδία χρήση στα κανάλια που τους ανήκουν. 127 Βλ. υπόθ. Μ.9064 – TELIA COMPANY /BONNIER BROADCASTING HOLDING, σκ. 116, υπόθ. Μ.7194 – LIBERTY GLOBAL/ CORELIO/ W&W/DE VIJVER MEDIA, σκ. 51, υπόθ. M.4353 – PERMIRA/ ALL3MEDIA GROUP, απόφαση της Ε.Επ. της 22.09.2006, σκ. 11-12, υπόθ. M.7360 - 21ST CENTURY FOX/APOLLO/JV, απόφαση της Ε.Επ. της 09.10.2014, σκ. 36 και υπόθ. M.7865 – LOV GROUP/DE AGOSTINI/JV, απόφαση της Ε.Επ. της 20.01.2016, σκ. 18. Επικουρικά αναφέρεται ότι όσον αφορά στη διακριτή αγορά της απόκτησης δικαιωμάτων μετάδοσης/προβολής επί ήδη έτοιμου τηλεοπτικού περιεχομένου, η Ε.Επ. έχει εξετάσει το ενδεχόμενο περαιτέρω διάκρισής της ανά είδος περιεχομένου (ταινίες, αθλητικά και άλλο τηλεοπτικό περιεχόμενο, καθώς και δυνητικές υποδιαιρέσεις εντός αυτών των κατηγοριών περιεχομένου), χωρίς ωστόσο να καταλήγει σχετικά (βλ. υπόθ. Μ.7194 – LIBERTY GLOBAL/CORELIO/W&W/DE VIJVER MEDIA, σκ. 69, υπόθ. Μ.8354 – FOX/SKY, σκ. 68, υπόθ. Μ.8861 – COMCAST/SKY, σκ. 39 και υπόθ. Μ.9064 – TELIA COMPANY/BONNIER BROADCASTING HOLDING, σκ. 125). Εξέτασε επίσης το ενδεχόμενο περαιτέρω διάκρισης της εν λόγω αγοράς ανά «παράθυρο» (window) έκθεσης/προβολής του περιεχομένου (π.χ., συνδρομητικό βίντεο κατά παραγγελία (subscription video on demand, SVOD), πληρωμή ανά προβολή (pay-per-view, PPV), ελεύθερη προβολή (Free To Air) κλπ) χωρίς, ωστόσο, να καταλήγει και ως προς αυτή τη διάσταση. 128 Ειδικότερα, σύμφωνα με την υπ’ αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 επιστολή της STAR, το τηλεοπτικό περιεχόμενο του σταθμού διακρίνεται «σε μισθωμένα και ιδιοπαραγώμενα προγράμματα. Στην μεν πρώτη περίπτωση, τα προγράμματα μισθώνονται από την παραγωγό εταιρεία ή από εταιρεία διακίνησης μισθωμένου προγράμματος και η τηλεοπτική χρήση τους ορίζεται για συγκεκριμένο αριθμό μεταδόσεων και για ορισμένο χρονικό διάστημα. Στη δε δεύτερη περίπτωση, παραγωγός των προγραμμάτων είναι το Star Channel με περαιτέρω διαχωρισμό σε: (α) Εσωτερικές παραγωγές: Δηλαδή παραγωγές που γίνονται εσωτερικά με πόρους του τηλεοπτικού σταθμού […], και (β) Εξωτερικές παραγωγές: Δηλαδή παραγωγές που γίνονται κατόπιν ανάθεσης της εκτέλεσης παραγωγής σε τρίτη εταιρεία. Διευκρινίζεται ότι σε περίπτωση που τα ιδιοπαραγώμενα προγράμματα προέρχονται από μισθωμένο “format”, τότε ισχύει συνδυασμός των παραπάνω. Συγκεκριμένα, ο τηλεοπτικός σταθμός είναι μεν παραγωγός, αλλά τα σχετικά δικαιώματα ισχύουν για συγκεκριμένες μεταδόσεις και εντός συγκεκριμένου χρονικού διαστήματος». Αντίστοιχα, η ALPHA αναφέρει ότι «έχει εν προκειμένω επιλέξει, κατά περίπτωση, συνδεόμενη κατά κανόνα με την αντίστοιχη τυπολογία προγράμματος […]: […] 125 26 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ειδησεογραφικού χαρακτήρα 129 και αναθέτουν σε τρίτες/ανεξάρτητες εταιρίες παραγωγής την ανάπτυξη περιεχομένου κατά βάση ψυχαγωγικού χαρακτήρα (είτε παραμένοντας οι ίδιες οι κάτοχοι των σχετικών δικαιωμάτων είτε όχι), και β) εξασφαλίζουν δικαιώματα τηλεοπτικής μετάδοσης/προβολής περιεχομένου τρίτων, τα οποία αφορούν πρωτίστως σε ξενόγλωσσο περιεχόμενο και κινηματογραφικές ταινίες. 82. Όσον αφορά στο τηλεοπτικό περιεχόμενο και την επιλογή των κατηγοριών περιεχομένου (τυπολογία περιεχομένου), όπως προκύπτει από τα στοιχεία που προσκόμισαν οι γνωστοποιούσες, το προβαλλόμενο τηλεοπτικό περιεχόμενο περιλαμβάνει το σύνολο κατηγοριών περιεχομένου (ενημερωτικές εκπομπές, ψυχαγωγικές εκπομπές, ταινίες κλπ) 130. Αναλύοντας τον τρόπο επιλογής του περιεχομένου, οι γνωστοποιούσες επικαλούνται τη νομοθετική πρόβλεψη του ελάχιστου περιεχομένου131, αλλά και οι δύο υποστηρίζουν ότι καθοριστικός παράγοντας της διαμόρφωσης του τηλεοπτικού περιεχομένου αποτελούν οι προτιμήσεις του κοινού, με γνώμονα την αύξηση της τηλεθέασης, καθώς και το κόστος παραγωγής/απόκτησης του περιεχομένου 132. Εν προκειμένω, σημειωτέο είναι ότι η αύξηση της τηλεθέασης ενός σταθμού συνεπάγεται και αύξηση των εσόδων του από προβολή διαφημίσεων, αφενός λόγω της αύξησης του πλήθους των προβαλλόμενων διαφημίσεων και αφετέρου της «τιμής διαφήμισης» που δύναται να «χρεώσει» για την προβολή των εν λόγω διαφημίσεων. Ως εκ τούτου, εύλογα δύναται θεωρηθεί ότι μέσω προβολής μεγάλης γκάμας / ποικιλίας περιεχομένου ένας τηλεοπτικός σταθμός επιτυγχάνει την αύξηση της συνολικής τηλεθέασής του, καθώς έτσι δεν επικεντρώνεται σε συγκεκριμένο κοινό αλλά διευρύνει τη βάση του τηλεοπτικού κοινού του. 83. Αναλύοντας την παραγωγή τηλεοπτικού περιεχομένου από ανεξάρτητες εταιρίες παραγωγής, οι γνωστοποιούσες διευκρινίζουν ότι «[σ]την ανάντη αγορά δραστηριοποιούνται εταιρείες που παράγουν περιεχόμενο χρησιμοποιώντας κατάλληλη υλικοτεχνική υποδομή και εξειδικευμένο τεχνικό προσωπικό. Το περιεχόμενο παράγεται είτε με δική τους πρωτοβουλία, είτε κατόπιν παραγγελίας του εκάστοτε φορέα των σχετικών δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας. Ιδίως στη δεύτερη περίπτωση (που είναι ακριβώς η αγορά δραστηριοποίησης της Green Pixel), η εταιρεία Βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 επιστολή της ALPHA, σύμφωνα με την οποία η εταιρία έχει επιλέξει «[…]». Συναφώς σύμφωνα με τη STAR, οι «εσωτερικές παραγωγές» της «[δ]ηλαδή παραγωγές που γίνονται εσωτερικά με πόρους του τηλεοπτικού σταθμού» αφορούν «π.χ. δελτία ειδήσεων» (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 επιστολή). 130 Βλ. την υπ’ αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 επιστολή της ALPHA και την υπ’ αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 επιστολή της STAR. 131 Βλ. σχετικά Ενότητα Δ.2 της παρούσας. 132 Ειδικότερα, σύμφωνα με την υπ’ αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 της ALPHA το τηλεοπτικό περιεχόμενο «[…]». Υπό παρεμφερές σκεπτικό, η STAR υποστηρίζει ότι «[η] ποσόστωση, ο τρόπος χρήσης, η παραγωγή/προμήθεια και η τοποθέτηση των […] τυπολογιών στο καθημερινό και ετήσιο πρόγραμμα του σταθμού διαφέρει ανά χρονική περίοδο και εξαρτάται, μεταξύ άλλων από συνδυασμό των παρακάτω παραγόντων: • Τις απαιτήσεις της ραδιοτηλεοπτικής νομοθεσίας για τους αδειοδοτημένους τηλεοπτικούς σταθμούς. • Τους ετήσιους στόχους / επιχειρηματικό πλάνο που καθορίζουν την μεσοπρόθεσμη και μακροπρόθεσμη στρατηγική του σταθμού. • Την αξιολόγηση του ανταγωνισμού, ο οποίος πλέον είναι πολυεπίπεδος και διαρκώς μεταλλασσόμένος, συνεπεία της παγκόσμιας τεχνολογικής σύγκλισης. • Τις προβλέψεις σχετικά με την δυναμική της διαφημιστικής αγοράς. • Την ανταγωνιστική απόδοση κάθε τυπολογίας, όπως καθορίζεται ανά χρονική περίοδο τοπικά ή/και διεθνώς (π.χ. μείωση ενδιαφέροντος για ξένο μισθωμένο πρόγραμμα, αύξηση ενδιαφέροντος για υψηλότερη παραγωγική αξία). • Τους διαθέσιμους πόρους για παραγωγή ή/και προμήθεια προγράμματος, οι οποίοι απαιτούν - ολοένα και περισσότερο - πιο λελογισμένη χρήση εντός μίας μικρής εθνικής αγοράς (Ελληνικής) που τελεί, όμως, σε ανταγωνισμό με ξένες πλατφόρμες που προσφέρουν προγράμματα υψηλής παραγωγικής αξίας (π.χ. Netflix)» (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 επιστολή). 129 27 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ παραγωγής δεν έχει καμία απολύτως ανάμιξη σε αυτό που ονομάζεται «δημιουργικό κομμάτι», δηλαδή στη σύλληψη και ανάπτυξη της εκάστοτε ιδέας»133. Αναφερόμενες στην «πελατειακή βάση» των εταιριών παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου, υπογραμμίζουν ότι αυτή είναι ευρεία, υπό την έννοια ότι δεν αφορά μόνο σε τηλεοπτικούς σταθμούς ελεύθερης λήψης, αλλά και στους λοιπούς παρόχους τηλεοπτικού περιεχομένου, όπως για παράδειγμα τα συνδρομητικά κανάλια 134. 84. Περαιτέρω, σε επιστολές τους οι γνωστοποιούσες εξειδικεύουν την από μέρους της GREEN PIXEL παραγωγή περιεχομένου, διευκρινίζοντας ότι η εταιρία υλοποιεί/εκτελεί […]135. Παρά ταύτα, όπως αναφέρεται και κατωτέρω, η εξειδίκευση της GREEN PIXEL […] δεν αποστερεί στην εταιρία τη δυνατότητα να παραγάγει άμεσα, αποτελεσματικά και χωρίς υψηλές δαπάνες τηλεοπτικό περιεχόμενο έτερου χαρακτήρα (π.χ. ενημερωτικού). 85. Ως προς την τυχόν διάκριση των αγορών με βάση την κατηγορία παραγόμενου τηλεοπτικού περιεχομένου, οι γνωστοποιούσες αναφέρουν ότι σχετικά με την υποκατάσταση από την πλευρά της προσφοράς, […]136. Επομένως, αν και αναγνωρίζουν ότι […], εκτιμούν ότι η αγορά παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ενιαία, χωρίς να κρίνεται σκόπιμη περαιτέρω διάκριση ανά κατηγορία περιεχομένου. 86. Επιπλέον, οι γνωστοποιούσες αναφέρουν ότι ο τρόπος ανάθεσης (απευθείας ή υπεργολαβία) του παραγόμενου περιεχομένου δεν είναι παράγοντας που προσδιορίζει ή δικαιολογεί οριοθέτηση διακριτών αγορών για τους σκοπούς της παρούσας137. 87. Τέλος, ως προς τη δομή της αγοράς παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου και τις δραστηριοποιούμενες επιχειρήσεις, στην Γνωστοποίηση αναφέρεται ότι στην αγορά παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου δραστηριοποιείται ένας σημαντικός αριθμός ανεξάρτητων παραγωγών και εκτελεστών παραγωγής και πλήθος, μικρότερων σε μέγεθος μεν, αλλά σημαντικών ανεξάρτητων παραγωγών. Βλ. σελ. 30 της Γνωστοποίησης. Αντίστοιχα, στις υπ’ αριθ. πρωτ. 1458/15.02.2021 και 1426/15.02.2021 επιστολές των STAR και ALPHA αντίστοιχα. Η θέση αυτή των γνωστοποιουσών επιβεβαιώνεται και από την προηγουμένως αποκλειστική μέτοχο της GREEN PIXEL, ΚΟΝΚΑΤ ΑΤΕ, σύμφωνα με την οποία […].Μια εταιρία που δραστηριοποιείται στον ως άνω κλάδο μπορεί γρήγορα και αποτελεσματικά να εκτελέσει/υλοποιήσει όλες τις επιμέρους κατηγορίες αυτού. Οι πόροι (εξοπλισμός, τεχνογνωσία, ανθρώπινο δυναμικό κλπ) που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή όλης της γκάμας ψυχαγωγικού προγράμματος είναι κοινοί και απόλυτα συμβατοί μεταξύ τους. Πράγματι η GREEN PIXEL έχει υλοποιήσει ταυτόχρονα και εντός σύντομου/ασφυκτικού χρονικού πλαισίου τηλεοπτικές παραγωγές που καλύπτουν όλο το εύρος της τυπολογίας ψυχαγωγικού προγράμματος (λ.χ. τηλεπαιχνίδια, διαγωνισμούς, ψυχαγωγικές εκπομπές, πρωινές εκπομπές/μαγκαζίνο, reality shows, τηλεοπτικές σειρές μυθοπλασίας, εκπομπές αστρολογίας, εκπομπές κοινωνικού χαρακτήρα κλπ)» (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1235/09.02.2021 επιστολή). 134 Βλ. σελ. 37 της Γνωστοποίησης, σύμφωνα με την οποία «οι παραγωγοί / εκτελεστές παραγωγής δημιουργούν οπτικοακουστικό περιεχόμενο που δύνανται να προμηθεύσουν στην κατάντη αγορά («downstream market”) ανεξαρτήτως του εάν ο πελάτης συνιστά ενημερωτικό ή μη τηλεοπτικό σταθμό, κανάλι ελεύθερης λήψης ή συνδρομητικό κανάλι, είτε τέλος «παραδοσιακή» τηλεόραση ή διαδικτυακή πλατφόρμα». 135 Βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 και 1458/15.02.2021 των ALPHA και STAR αντίστοιχα: «[…]». 136 Σύμφωνα με τις γνωστοποιούσες, […] » (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1426/15.02.2021 και 1458/15.02.2021 των ALPHA και STAR αντίστοιχα). 137 Ειδικότερα, υποστηρίζουν ότι «[η] εκτέλεση τηλεοπτικών παραγωγών απευθείας προς τηλεοπτικούς σταθμούς δεν συνιστά διακριτή δραστηριότητα σε σχέση με την εκτέλεση τηλεοπτικών παραγωγών προς τρίτες εταιρείες. Και αυτό διότι, σε αμφότερες περιπτώσεις η τηλεοπτική παραγωγή έχει ακριβώς τα ίδια τεχνικά και ποιοτικά κριτήρια και χαρακτηριστικά, ενώ χρησιμοποιούνται οι ίδιοι ακριβώς πόροι τόσο σε ανθρώπινο δυναμικό, όσο και σε τεχνικό / μηχανολογικό εξοπλισμό». Βλ. τις υπ’ αριθ. πρωτ. 1816/25.02.2021 και 1800/25.02.2021 επιστολές της Alpha και της Star αντίστοιχα. 133 28 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 88. Συμπερασματικά, οι γνωστοποιούσες θεωρούν ως ανάντη αγορά την «ελληνική αγορά παροχής υπηρεσιών για την παραγωγή τηλεοπτικού προγράμματος, χωρίς ανάγκη επιμέρους διάκρισης ανά είδος παραγόμενου προγράμματος ή/και τρόπου παραγωγής αυτού»138, οριοθέτηση η οποία εν πολλοίς συμπίπτει με την αναφερθείσα στην προηγούμενη Ενότητα αγορά «παραγωγής και προμήθειας κατά παραγγελία νέου τηλεοπτικού περιεχομένου» 139. Ε.2.1.3 Οι απόψεις των λοιπών εταιριών λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών 89. Με βάση τα συλλεχθέντα στοιχεία από τις εταιρίες λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών ελεύθερης λήψης, προκύπτει ότι με την εξαίρεση του σταθμού […]140, οι εν λόγω εταιρίες αποκτούν τηλεοπτικό περιεχόμενο (α) αφενός μέσω της παραγωγής του (με ίδια μέσα ή/και ανάθεση σε ανεξάρτητες εταιρίες παραγωγής) καθώς και (β) μέσω απόκτησης δικαιωμάτων μετάδοσης/προβολής περιεχόμενου παραχθέντος από τρίτους. Επιπλέον, κατ’ αντιστοιχία με τις γνωστοποιούσες, οι ως άνω εταιρίες (ξανά με την εξαίρεση του σταθμού […]) παρέχουν στο τηλεοπτικό κοινό περιεχόμενο μεγάλης γκάμας και ποικιλίας, με γνώμονα την προσέγγιση του ευρύτερου δυνατού φάσματος του τηλεοπτικού κοινού, με στόχο την αύξηση των εσόδων της εταιρίας από τις προβαλλόμενες τηλεοπτικές διαφημίσεις, τα οποία επηρεάζονται μεταξύ άλλων και από την συνολική απόδοση του εκάστοτε τηλεοπτικού σταθμού σε πληρότητα προγράμματος και τηλεθέαση. 90. Ως προς την τυχόν διάκριση των αγορών με βάση την κατηγορία παραγόμενου τηλεοπτικού περιεχομένου, και αναφορικά με την υποκατάσταση από την πλευρά της προσφοράς, τρεις από τις πέντε εταιρίες που τοποθετήθηκαν σχετικά, εκτιμούν ότι εφόσον υπάρχουν διαθέσιμοι (και προσβάσιμοι) απαραίτητοι πόροι σε ανθρώπινο δυναμικό και εξοπλισμό, τότε η παραγωγή διαφορετικού χαρακτήρα περιεχομένου είναι εφικτή και εύκολη. Μάλιστα, όπως επισημαίνει η […], «[ω]ς πρόσβαση δεν εννοούμε ότι διατηρεί οπωσδήποτε η ίδια τους απαραίτητους πόρους αλλά ότι διατηρεί ενδεχομένως και τις ευρύτερες συνεργασίες που μπορούν να της επιτρέψουν να ανταποκριθεί στις προκλήσεις της εκάστοτε παραγωγής»141. Αντιθέτως, η […] υποστηρίζει ότι «δεν είναι εύκολο μία εταιρεία παραγωγής να δραστηριοποιηθεί άμεσα και αποτελεσματικά στην εκτέλεση/υλοποίηση διαφορετικών κατηγοριών προγράμματος. Κάθε είδος προγράμματος απαιτεί εξειδικευμένες γνώσεις και εμπειρία. Δεν μπορούν όλοι οι επαγγελματικές να συμβάλουν στην εκτέλεση διαφορετικών κατηγοριών προγραμμάτων. Για παράδειγμα, ένας σκηνοθέτης ειδησεογραφικού προγράμματος δεν μπορεί να υλοποιήσει ένα βραδινό show»142. Παρά ταύτα, η «δυσκολία» που αναφέρει η εν λόγω εταιρία αφορά αποκλειστικά στο απασχολούμενο προσωπικό και όχι για παράδειγμα σε εξειδικευμένο τεχνολογικό εξοπλισμό, καθώς όπως σημειώνει στη συνέχεια, «[ω]στόσο, εάν αξιοποιηθούν ανθρώπινοι πόροι από άλλες εταιρείες […] αυτό είναι ευχερέστερο και μπορεί να γίνει αποτελεσματικά»143. Τέλος, από την πλευρά της η […], Βλ. σελ. 36 της Γνωστοποίησης. Οι γνωστοποιούσες υπογραμμίζουν περαιτέρω ότι «δεδομένου ότι αρκετοί από τους τηλεοπτικούς σταθμούς διαθέτουν θυγατρικές επιχειρήσεις που παράγουν το πρόγραμμα του μητρικού τηλεοπτικού σταθμού για τον υπολογισμό της αγοράς θα πρέπει να προσμετρηθούν τόσο οι ανεξάρτητοι παραγωγοί και εκτελεστές παραγωγής, όσο και οι ως άνω θυγατρικές των καθετοποιημένων τηλεοπτικών σταθμών», βλ. σελ. 36 και 40 της Γνωστοποίησης. 140 Όπως αναφέρει η εταιρία στην υπ’ αριθ. πρωτ. 1457/15.02.2021 επιστολή της, «[…]». 141 Βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1459/15.02.2021 επιστολή. 142 Βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1254/10.02.2021 επιστολή. 143 Ο. π. βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 1254/10.02.2021 επιστολή. 138 139 29 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ εστιάζει στο χρόνο που απαιτεί η υλοποίηση τηλεοπτικού προγράμματος ανάλογα την κατηγορία του, χωρίς όμως να αναλύει περαιτέρω κατά πόσο αυτή η παράμετρος συνιστά εμπόδιο δραστηριοποίησης στην παραγωγή περιεχομένου διαφορετικών κατηγοριών 144. 91. Ανεξαρτήτως των ανωτέρω, αξίζει να σημειωθεί ότι βάσει των στοιχείων που προσκόμισαν οι ως άνω εταιρίες, από το 2018 και εξής καμία εξ αυτών δεν έχει προβεί σε άμεση ανάθεση παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου στην GREEN PIXEL. Επιβεβαιώνεται δε αφενός η συνεργασία των τηλεοπτικών σταθμών με πολλές, διαφορετικές εταιρίες παραγωγής και αφετέρου η δραστηριοποίηση μεγάλου πλήθους εταιριών παραγωγής, όπως επισημαίνουν και οι γνωστοποιούσες. Ε.2.1.4 Οι απόψεις των εταιριών παραγωγής-ανταγωνιστών της εταιρίας-στόχου 92. Όπως αναφέρθηκε στην Ενότητα Α.3, στο πλαίσιο εξέτασης της υπό κρίση πράξης η ΓΔΑ απευθύνθηκε και σε τριάντα μία εταιρίες παραγωγής περιεχομένου 145. Διευκρινίζεται δε ότι βάσει των συλλεχθέντων στοιχείων 12146 από τις ανωτέρω 25 εταιρίες έχουν συνεργαστεί από το 2017 και εξής με μία ή/και τις δύο τις γνωστοποιούσες για την παραγωγή τουλάχιστον ενός τηλεοπτικού προγράμματος, ενώ οι υπόλοιπες δεν αναφέρουν καμία συνεργασία μαζί τους. Ακολούθως παρατίθενται συνοπτικά οι θέσεις τους. 93. Όπως προκύπτει από τις απαντήσεις των εταιριών παραγωγής, η από μέρους τους κατοχή των πνευματικών δικαιωμάτων επί του παραγόμενου τηλεοπτικού περιεχομένου επιτυγχάνεται μόνο εφόσον οι ίδιες έχουν αναπτύξει την «ιδέα» του εκάστοτε τηλεοπτικού περιεχομένου ενώ στις περιπτώσεις που αναλαμβάνουν αποκλειστικά την εκτέλεση της παραγωγής, τα σχετικά δικαιώματα παραχωρούνται στον τηλεοπτικό σταθμό ή τον παραγωγό. Για λόγους πληρότητας, αναφέρεται ότι από τις απαντήσεις των εταιριών παραγωγής προκύπτουν διαφορές ως προς τον τρόπο/διαδικασία που ακολουθείται από κάθε μία για την παραγωγή του τηλεοπτικού περιεχομένου. Περαιτέρω, από τα συλλεχθέντα στοιχεία επιβεβαιώνεται και η συχνή ανάπτυξη σχέσεων υπεργολαβίας μεταξύ των εταιριών παραγωγής. 94. Περαιτέρω, αναφερόμενες στην ενδεχόμενη διάκριση της παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου ανά κατηγορία (πχ ψυχαγωγικό, ενημερωτικό κλπ), η πλειοψηφία των εταιριών που τοποθετήθηκαν στο σχετικό ερώτημα (ήτοι 13 από τις 19) υποστηρίζουν ότι από πλευράς προσφοράς, η από μέρους μιας εταιρίας παραγωγή διαφορετικής κατηγορίας περιεχομένου δεν είναι ανέφικτη ή απαγορευτική, νοουμένου όμως ότι η εταιρία διαθέτει την απαραίτητη τεχνογνωσία. Εξαιρούν, ωστόσο, το αμιγώς ειδησεογραφικό περιεχόμενο, το οποίο ούτως, ή άλλως, όπως προαναφέρθηκε, παράγεται στην πράξη μόνο εσωτερικά από τους τηλεοπτικούς Βλ. την υπ’ αριθ. πρωτ. 1049/04.02.2021 επιστολή της […]. Εξ αυτών, ανταποκρίθηκαν συνολικά 25 εταιρίες. Αξίζει να αναφερθεί ότι από τις απαντήσεις τους προκύπτει πως αν και για αρκετές εταιρίες (12 από τις 25, βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 2131/08.03.2021, 2154/09.03.2021, 2051/05.03.2021, 2018/04.03.2021, 2191/10.03.2021, 2135/08.03.2021, 2134/08.03.2021, 2317/12.03.2021, 2190/10.03.2021, 2102/08.03.2021, 2004/04.03.2021 και 2149/09.03.2021 επιστολές των […] μοναδικό αντικείμενο δραστηριότητας αποτελεί η παραγωγή τηλεοπτικού περιεχομένου, για τις περισσότερες εταιρίες η παραγωγή τηλεοπτικού περιεχομένου συνιστά μία από περισσότερες δραστηριότητές τους, ενώ αρκετές εξ αυτών δραστηριοποιούνται και ως διαφημιστικές εταιρίες 146 Πρόκειται για τις εταιρίες […] (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 2130/08.03.2021, 2133/08.03.2021, 2134/08.03.2021, 2114/08.03.2021, 2252/11.03.2021, 2131/08.03.2021, 2191/10.03.2021, 2348/16.03.2021, 2324/16.03.2021, 246718.03.2021, 2476/18.03.2021 και 2507/19.03.2021 επιστολές αντίστοιχα). 144 145 30 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ σταθμούς. Παρά ταύτα, αναγνωρίζουν ότι οι ίδιες δραστηριοποιούνται αποκλειστικά στην παραγωγή τηλεοπτικού περιεχομένου ψυχαγωγικού χαρακτήρα (πχ σειρές μυθοπλασίας, τηλεπαιχνίδια, reality shows, ψυχαγωγικές εκπομπές, ταξιδιωτικές εκπομπές, μαγειρικές εκπομπές, ντοκιμαντέρ)147. Εκτιμάται, πάντως, ότι ένας παράγοντας που καθορίζει τη δυνατότητα μιας εταιρίας παραγωγής να μεταπηδήσει σε διαφορετικής κατηγορίας περιεχόμενο αφορά στο μέγεθός της. 95. Ως προς την διάκριση από πλευράς ζήτησης, υπάρχει διχογνωμία. Ενδεικτικά, κατά την εταιρία […] δεν υφίσταται διάκριση, καθώς, όπως υποστηρίζει, «στην τηλεοπτική πραγματικότητα δεν είναι ορατή ή δυνατή η διάκριση των τηλεοπτικών προγραμμάτων. Τα όρια ενημερωτικού/ψυχαγωγικού/ αθλητικού προγράμματος είναι συγκεχυμένα, υπό το πρίσμα ιδίως του τηλεθεατή, των διαφημιζομένων, αλλά και των ΜΜΕ»148. Αντιθέτως, η εταιρία […] υποστηρίζει ότι η ζήτηση για παραγωγή ενημερωτικού προγράμματος διακρίνεται ρητά από τη ζήτηση για παραγωγή ψυχαγωγικού προγράμματος149. 96. Ως προς την ενδεχόμενη διάκριση της παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου βάσει ανάθεσης παραγωγής, από τις απαντήσεις των ερωτηθεισών εταιριών προκύπτει ότι ανεξάρτητα του τρόπου ανάθεσης της παραγωγής του τηλεοπτικού περιεχομένου (απευθείας από τον τηλεοπτικό σταθμό ή μέσω υπεργολαβίας) οι πόροι που δεσμεύει η εταιρία παραγωγής είναι οι ίδιοι. Ως εκ τούτου, δεν δικαιολογείται σχετική διάκριση από πλευράς των εταιριών παραγωγής που προσφέρουν το τηλεοπτικό περιεχόμενο στους τηλεοπτικούς σταθμούς. Ειδικότερα, 14 από τις 19 εταιρίες που απάντησαν στο σχετικό ερώτημα, εκτιμούν σαφώς ότι η εκτέλεση τηλεοπτικών παραγωγών απευθείας προς τηλεοπτικούς σταθμούς δεν συνιστά διακριτή δραστηριότητα σε σχέση με την εκτέλεση τηλεοπτικών παραγωγών προς τρίτες εταιρίες (υπεργολαβία) 150. Ε.2.1.5 Η θέση της Επιτροπής 97. Υπό το φως των ανωτέρω, προκύπτει ότι η ευρύτερη αγορά της παραγωγής, προμήθειας και Βλ. τις υπ αριθ. πρωτ. 2130/08.03.2021, 2133/08.03.2021, 2114/08.03.2021, 2252/11.03.2021, 2191/10.03.2021, 2131/08.03.2021, 2134/08.03.2021, 2135/08.03.2021, 2004/04.03.2021, 2051/05.03.2021, 2018/04.03.2021, 2190/10.03.2021, 2102/08.03.2021, 2154/09.03.2021, 2128/08.03.2021, 2028/04.03.2021, 2145/09.03.2021, 2178/10.03.2021, 2149/09.03.2021, 2348/16.03.2021 και 2507/19.03.2021 επιστολές των εταιριών […] αντίστοιχα. 148 Βλ. την υπ’ αριθ. πρωτ. 2114/08.03.2021 επιστολή της εταιρίας. Εξαιρεί, ωστόσο, και εν προκειμένω το αμιγώς ειδησεογραφικό περιεχόμενο το οποίο, όπως αναφέρει, «απαιτεί άλλες συνεργασίες με τοπικές εταιρείες παραγωγής και δημοσιογράφους και ειδικό καθεστώς περιορισμού των διαφημίσεων κατά την τηλεοπτική προβολή του» 149 «Με τον τρόπο όμως που λειτουργεί η παραγωγή του Ενημερωτικού Τομέα στην Ελλάδα και το εξωτερικό, καταλήγει να είναι μια εσωτερική διαδικασία. Υπό το πρίσμα ότι δεν λειτουργεί με όρους ανταγωνισμού (δεν παράγεται δηλαδή ένα προϊόν που "βγαίνει" στην ελεύθερη αγορά - δεν μπαίνει [ενν. ο τηλεοπτικός σταθμός] στη διαδικασία αναζήτησης προτάσεων από τρίτες εταιρείες) τότε η απάντηση είναι ότι πρόκειται για δύο διαφορετικές αγορές» και «η πλειονότητα των ενημερωτικών εκπομπών (και μετά βεβαιότητας τα δελτία ειδήσεων) παράγονται από τους ίδιους τους τηλεοπτικούς σταθμούς» (βλ. την υπ’ αριθ. πρωτ. 2154/09.03.2021 επιστολή της εταιρίας). 150 Βλ. τις υπ αριθ. πρωτ. 2114/08.03.2021, 2252/11.03.2021, 2149/09.03.2021, 2190/10.03.2021, 2128/08.03.2021, 2102/08.03.2021, 2154/09.03.2021, 2018/04.03.2021, 2467/18.03.2021, 2476/18.03.2021 και 2348/16.03.2021 επιστολές των εταιριών […] αντίστοιχα. Σημειώνεται ότι κατά τις […] η αγορά παραγωγής/προμήθειας τηλεοπτικού περιεχομένου δύναται να διακριθεί […] με βάση τον φορέα της παραγωγής, αν δηλαδή παράγεται εσωτερικά από τον τηλεοπτικό σταθμό ή από εξωτερικό συνεργάτη του» και όχι βάσει του εάν η παραγωγή γίνεται με ίδια μέσα ή υπεργολαβία καθώς αυτό «αποτελεί μόνο οικονομικό παράγοντα και κατά συνέπεια δεν θεωρούμε ότι συνιστά διακριτή δραστηριότητα» (βλ. υπ’ αριθ. πρωτ. 2130/08.03.2021, 2133/08.03.2021 και 2507/19.03.2021 επιστολές των […] αντίστοιχα). 147 31 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ απόκτησης τηλεοπτικού περιεχομένου μπορεί να αναλυθεί περαιτέρω στις διακριτές υπό-αγορές α) παραγωγής και προμήθειας κατά παραγγελία νέου τηλεοπτικού περιεχομένου και β) παροχής δικαιωμάτων μετάδοσης/προβολής. Η υπό κρίση πράξη, ενόψει και της δραστηριοποίησης της GREEN PIXEL, αφορά συγκεκριμένα στην υπό α) ανωτέρω αγορά και μόνο. Αυτό επιρρωνύεται και από το γεγονός ότι από τα συλλεχθέντα στοιχεία εκ των εταιριών λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών ελεύθερης λήψης, η από μέρους τους απόκτηση δικαιωμάτων προβολής/μετάδοσης ήδη παραχθέντος περιεχομένου περιορίζεται κατά βάση σε ξενόγλωσσο περιεχόμενο ή κινηματογραφικές ταινίες, ενώ για το λοιπό προβαλλόμενο περιεχόμενο (πχ ενημερωτικές και ψυχαγωγικές εκπομπές) που αφορά σε νέο, κατά βάση ελληνόφωνο, περιεχόμενο, οι εταιρίες λειτουργίας τηλεοπτικών σταθμών μεριμνούν για την παραγωγή του, είτε απευθυνόμενες σε τρίτες εταιρίες παραγωγής είτε με ίδια μέσα. 98. Αξίζει να σημειωθεί ότι, όπως προαναφέρθηκε, βάσει του ισχύοντος νομοθετικού πλαισίου, οι κύριοι πελάτες στην αγορά αυτή, ήτοι οι γνωστοποιούσες και οι άμεσοι ανταγωνιστές τουςτηλεοπτικοί σταθμοί πανελλήνιας εμβέλειας, ελεύθερης λήψης και ενημερωτικού χαρακτήρα, υποχρεούνται να προβάλλουν διαφορετικής κατηγορίας περιεχόμενο καλύπτοντας ένα ελάχιστο, νομοθετικά προσδιορισμένο, πλήθος ωρών προβολής τηλεοπτικού περιεχομένου διαφορετικού χαρακτήρα. Μάλιστα, μέρος του προβαλλόμενου τηλεοπτικού περιεχομένου επιβάλλεται να προέρχεται από ανεξάρτητες εταιρίες παραγωγής151. Εξάλλου, η ανάγκη προβολής ποικίλου περιεχομένου από τους τηλεοπτικούς σταθμούς ενισχύεται από το γεγονός ότι έτσι διευρύνεται το τηλεοπτικό κοινό του εκάστοτε σταθμού με αποτέλεσμα να ενισχύεται η τηλεθέασή του και κατ’ επέκταση να αυξάνεται η «αξία» του διαφημιστικού χώρου που παρέχει στις διαφημιστικές εταιρίες που αποτελεί την κυριότερη πηγή εσόδων των τηλεοπτικών σταθμών. 99. Όσον αφορά στην εγχώρια λειτουργία της αγοράς παραγωγής νέου τηλεοπτικού περιεχομένου, από τα συνολικά συλλεχθέντα στοιχεία συνάγεται ότι οι εταιρίες παραγωγής μπορεί να συνεργάζονται απευθείας (π.χ. κατά παραγγελία) με τηλεοπτικούς σταθμούς ή να αναλαμβάνουν την παραγωγή τηλεοπτικού περιεχομένου για αυτούς με υπεργολαβία. Περαιτέρω, εκτιμάται ότι στην «πελατειακή βάση» των εταιριών παραγωγής δύναται να περιλαμβάνονται όχι μόνο οι τηλεοπτικοί σταθμοί ελεύθερης λήψης (τα θεωρούμενα «παραδοσιακά» κανάλια) αλλά και οι συνδρομητικοί τηλεοπτικοί σταθμοί, στο μέτρο που οι τελευταίοι προβάλλουν περιεχόμενο που μεριμνούν οι ίδιοι για την παραγωγή του (πχ αναθέτοντας τη σχετική παραγωγή σε παραγωγό εταιρία) και δεν περιορίζονται στην απόκτηση δικαιωμάτων προβολής/μετάδοσης ήδη παραχθέντος περιεχομένου. Η δε συνεργασία μεταξύ των δύο μερών (ήτοι τηλεοπτικού σταθμού – εταιρίας παραγωγής) αφορά πρωτίστως στην παραγωγή περιεχομένου ψυχαγωγικού χαρακτήρα (πχ εκπομπές μυθοπλασίας, τηλεπαιχνίδια, ριάλιτι κλπ) και δευτερευόντως ενημερωτικού χαρακτήρα, ενώ το αμιγώς ειδησεογραφικό τηλεοπτικό περιεχόμενο παράγεται από τους τηλεοπτικούς σταθμούς εσωτερικά με ίδια μέσα. 100. Συνεπώς, βάσει και της λειτουργίας των τηλεοπτικών σταθμών στην πράξη, η υπό κρίση σχετική αγορά παραγωγής νέου τηλεοπτικού περιεχομένου εκτιμάται ότι περιλαμβάνει τουλάχιστον: α) το σύνολο των τηλεοπτικών προγραμμάτων που παράγονται από τις «ανεξάρτητες» εταιρίες παραγωγής (ήτοι αυτές που δεν ανήκουν σε Ομίλους εταιριών που λειτουργούν 151 Ο. π. βλ. Ενότητα Δ της παρούσας. 32 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ τηλεοπτικούς σταθμούς), ανεξάρτητα του τρόπου συνεργασίας τους με τους τηλεοπτικούς σταθμούς (πχ άμεσα με απευθείας ανάθεση / κατά παραγγελία παραγωγή προγράμματος ή έμμεσα με υπεργολαβία)· καθώς και β) το σύνολο των τηλεοπτικών προγραμμάτων που παράγεται εσωτερικά από τους τηλεοπτικούς σταθμούς (ήτοι με ίδια μέσα ή μέσω θυγατρικών εταιριών τους), το οποίο ωστόσο διατίθεται σε τρίτους και δεν προορίζεται για ίδια προβολή. 101. Στην υπό κρίση αγορά δύναται να συμπεριληφθεί και το τηλεοπτικό περιεχόμενο (ψυχαγωγικού πρωτίστως και ενημερωτικού δευτερευόντως χαρακτήρα) που παράγεται μεν με ίδια μέσα για ίδια χρήση από τους τηλεοπτικούς σταθμούς, αλλά το οποίο εναλλακτικά θα μπορούσε να έχει ανατεθεί σε ανεξάρτητη εταιρία παραγωγής. Εξαίρεση αποτελεί το αμιγώς ειδησεογραφικό περιεχόμενο το οποίο, όπως προκύπτει από τις θέσεις τόσο των τηλεοπτικών σταθμών όσο και των εταιριών παραγωγής, απαιτεί εξειδικευμένο εξοπλισμό, τεχνογνωσία και ανθρώπινους πόρους και στην πράξη παράγεται αποκλειστικά και μόνο από τους ίδιους τους τηλεοπτικούς σταθμούς. Σε κάθε περίπτωση, η περαιτέρω διερεύνηση της ανάγκης διεύρυνσης της αγοράς παραγωγής τηλεοπτικού περιεχομένου με γνώμονα το φορέα/ εταιρία παραγωγής του περιεχομένου και τη δυνατότητα εναλλακτικής παραγωγής του από έτερο φορέα/εταιρία παρέλκει, δεδομένου ότι, όπως θα καταδειχθεί και στην επόμενη Ενότητα ΣΤ, ακόμα και υπό την υφιστάμενη (στενότερη δυνατή) οριοθέτηση, η υπό κρίση συγκέντρωση δεν δημιουργεί ανησυχίες για τα αποτελέσματά της στη λειτουργία του ανταγωνισμού στις σχετικές αγορές που αφορά. 102. Τέλος, εξεταστέο είναι κατά πόσο η εν λόγω αγορά δύναται να διακριθεί περαιτέρω βάσει του περιεχομένου του παραγόμενου προγράμματος (π.χ. ενημερωτικού χαρακτήρα, ψυχαγωγικο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.