1994-decision-545-2012

ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΡΙΘ. 545/VII/2012* Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΣΕ ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ Συνεδρίασε στην Αίθουσα Συνεδριάσεων του 1ου ορόφου του κτιρίου των γραφείων της, επί της οδού Κότσικα 1Α, Αθήνα, την 22α Ιουνίου 2012, ηµέρα Παρασκευή και ώρα 10:00, µε την εξής σύνθεση: Πρόεδρος: ∆ηµήτριος Κυριτσάκης. Αντιπρόεδρος: ∆ηµήτριος Λουκάς. Μέλη: Ιωάννης Μπιτούνης, Βικτωρία Μερτικοπούλου, ∆ηµήτριος ∆ανηλάτος και Ιωάννης Αυγερινός. Το Τακτικό µέλος / Εισηγήτρια Εµµανουέλα Τρούλη δεν συµµετείχε στη συζήτηση της υποθέσεως λόγω εκτάκτου δικαιολογηµένου κωλύµατος. Γραµµατέας: Ευαγγελία Ρουµπή. Θέµα της συνεδρίασης: Επί της αυτεπάγγελτης λήψης ασφαλιστικών µέτρων στην αγορά βρεφικού γάλακτος, κατ’ εφαρµογή του άρθρου 25 παράγραφος 5 του ν. 3959/2011, κατά του Φαρµακευτικού Συλλόγου Αχαΐας, του Συνεταιρισµού Φαρµακοποιών Αχαΐας και Νήσων ΣΠΕ, της εταιρίας Παναγιώτα Ε. Καρούσου – Ακριβή Ασπρογέρακα Ανώνυµος Εµπορική Εταιρία Φαρµάκων και Ιατρικών Ειδών, µε το διακριτικό τίτλο «AKNOPHARM Α.Ε.» και της εταιρίας Αποστολάκη Ε. Ευθυµία Ο.Ε. Πριν από την έναρξη της συζήτησης, ο Πρόεδρος όρισε Γραµµατέα της υπόθεσης την υπάλληλο της Γραµµατείας Προέδρου, Αντιπροέδρου και Εισηγητών, Ευαγγελία Ρουµπή, µε αναπληρώτρια αυτής, την Παρασκευή Ζαχαριά. Στη συνεδρίαση είχαν νοµίµως κλητευθεί και παρίσταντο οι: α) Φαρµακευτικός Σύλλογος Αχαΐας (εφεξής Φ.Σ.Α.) µε το νόµιµο εκπρόσωπό του, Πρόεδρο […], µετά * Από την παρούσα απόφαση έχουν παραλειφθεί, σύµφωνα µε το άρθρο 26 παρ.7 του Κανονισµού Λειτουργίας και ∆ιαχείρισης της Επιτροπής Ανταγωνισµού (ΦΕΚ 1890 Β΄/29.12.2006), τα στοιχεία εκείνα, τα οποία κρίθηκε ότι αποτελούν επιχειρηµατικό απόρρητο. Στη θέση των στοιχείων που έχουν παραλειφθεί υπάρχει η ένδειξη […]. Όπου ήταν δυνατό τα στοιχεία που παραλείφθηκαν αντικαταστάθηκαν µε ενδεικτικά ποσά και αριθµούς ή µε γενικές περιγραφές (εντός […]). ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ των πληρεξουσίων δικηγόρων, Κωνσταντίνου Ηλιόπουλου και Χρήστου Αρβανίτη, β) Συνεταιρισµός Φαρµακοποιών Αχαΐας και Νήσων ΣΠΕ (εφεξής ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ) µε το νόµιµο εκπρόσωπό του, Πρόεδρο […], µετά του πληρεξουσίου δικηγόρου, ∆ηµητρίου Κοµνηνού και γ) η εταιρία ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε. µε τη νόµιµη εκπρόσωπό της, […], µετά του πληρεξουσίου δικηγόρου, Ιωάννη Κανελλόπουλου. Η εταιρία ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Ε. ΚΑΡΟΥΣΟΥ – ΑΚΡΙΒΗ ΑΣΠΡΟΓΕΡΑΚΑ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΚΑΙ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΕΙ∆ΩΝ, µε το διακριτικό τίτλο «AKNOPHARM Α.Ε.», καίτοι νοµίµως κλητευθείσα, δεν παραστάθηκε κατά τη συζήτηση της υπόθεσης. Στην αρχή της συζήτησης, ο Πρόεδρος έδωσε το λόγο στην αρµόδια Εισηγήτρια της υπόθεσης, Βικτωρία Μερτικοπούλου, η οποία ανέπτυξε συνοπτικά την υπ’ αριθ. πρωτ. 4797/31.05.2012 Έκθεσή της και, για τους λόγους που αναφέρονται αναλυτικά σε αυτήν και δεδοµένου ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις του άρθρου 25 παρ. 5 του ν. 3959/2011, πρότεινε την αυτεπάγγελτη λήψη ασφαλιστικών µέτρων, τα οποία θα ισχύουν µέχρι την έκδοση της οριστικής απόφασης επί της υπόθεσης (αυτεπάγγελτη έρευνα στην αγορά βρεφικού γάλακτος για πιθανή παράβαση των άρθρων 1 και 2 του ν. 3959/2011 και των άρθρων 101 και 102 ΣΛΕΕ) και στα οποία, µεταξύ άλλων µπορούν να συµπεριληφθούν τα κατωτέρω: Κατά του Φαρµακευτικού Συλλόγου Αχαΐας: 1) Να ανακαλέσει άµεσα και, σε κάθε περίπτωση, εντός δέκα

(10)ηµερών από την κοινοποίηση της απόφασης της Επιτροπής Ανταγωνισµού (εφεξής Ε.Α.): α) την από 28.3.2012 υπ’ αριθ. 3 απόφαση της Τακτικής Απολογιστικής Γενικής Συνέλευσης Φ.Σ.Α. καθόλο το περιεχόµενό της, και ειδικότερα (

i)κατά το µέρος που αποφασίζεται η µη πώληση από τους φαρµακοποιούς του Φ.Σ.Α. των γαλάτων πρώτης βρεφικής ηλικίας και των αντίστοιχων ειδικών γαλάτων των εταιριών Friesland (Frisolac), Nestle (Nan), CANA (Nativa, Guigoz), Biolac, (
ii)κατά το µέρος που αποφασίζεται η σχετική επιτήρηση των γαλάτων των εταιριών Noumil (Aptamil, Almiron), Pfizer (S-26), (iii) κατά το µέρος που αποφασίζεται η επιβράβευση των εταιριών Frezylac, Novalac, Humana, Nutriben, Hipp για την προσήλωσή τους στο χώρο του φαρµακείου σαν σηµείο αποκλειστικής διάθεσης, αναφέροντας το περιεχόµενό της και το λόγο για τον οποίο καθίσταται αναγκαία η ανάκληση (πιθανολογούµενη αντίθεση στο δίκαιο του ανταγωνισµού) β) το περιεχόµενο των δύο πρώτων παραγράφων της από 18.4.2012 επιστολής που έστειλε το ∆.Σ. δια ηλεκτρονικής αλληλογραφίας στα µέλη του Φ.Σ.Α., 2 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ συµπεριλαµβανοµένης ιδίως της επιτακτικής σύστασης να υλοποιήσουν την από 28.3.2012 απόφαση της Γ.Σ. του Φ.Σ.Α. και να εξαντλήσουν τα αποθέµατα των γαλάτων των ως άνω εταιριών, ακολούθως δε να αποφεύγουν παραγγελίες όλων των γαλάτων, ειδικών και µη, αναφέροντας το περιεχόµενό τους και το λόγο για τον οποίο καθίσταται αναγκαία η ανάκληση (πιθανολογούµενη αντίθεση στο δίκαιο του ανταγωνισµού). 2) Να κοινοποιήσει άµεσα και, σε κάθε περίπτωση, εντός δεκαπέντε

(15)ηµερών από την κοινοποίηση της απόφασης της Ε.Α.: α) την ανακλητική απόφαση στον τύπο (σε εφηµερίδα πανελλήνιας κυκλοφορίας), στα µέλη του Φ.Σ.Α., στις εταιρίες που δραστηριοποιούνται στην αγορά των ειδικών και µη βρεφικών γαλάτων, στις οποίες είχε κοινοποιηθεί η αρχική απόφαση, στο ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ και στις λοιπές φαρµακαποθήκες-χονδρεµπόρους, στον Π.Φ.Σ., στους φαρµακευτικούς συλλόγους στους οποίους είχε κοινοποιηθεί η αρχική απόφαση. Επιπλέον να την αναρτήσει στην ιστοσελίδα του β) την ανακλητική επιστολή στα µέλη του Φ.Σ.Α., στο ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ και στις λοιπές φαρµακαποθήκες-χονδρεµπόρους που αναφέρονται στην αρχική επιστολή. 3) Να κοινοποιήσει στα µέλη του άµεσα και, σε κάθε περίπτωση, εντός δέκα πέντε

(15)ηµερών από την κοινοποίηση της απόφασης της Ε.Α., ότι πρέπει να συνεχίσουν απρόσκοπτα και αυτόνοµα τις παραγγελίες τους από τις προµηθεύτριες εταιρίες βρεφικού γάλακτος µε τις οποίες συνεργάζονται, µη λαµβάνοντας υπόψη την από 28.03.2012 απόφαση Γ.Σ. του Φ.Σ.Α. 4) Να απέχει από την έκδοση παρόµοιων αποφάσεων (συµπεριλαµβανοµένων συναφών συστάσεων και ανακοινώσεων) και τη σύναψη συναφών συµφωνιών, οι οποίες περιορίζουν ή νοθεύουν τον ανταγωνισµό. 5) Να προσκοµίσει στην Ε.Α άµεσα και, σε κάθε περίπτωση, εντός τριάντα

(30)ηµερών από την κοινοποίηση της απόφασης της Ε.Α., αποδεικτικά των ανωτέρω. Κατά του ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ και των εταιριών «AΚNOPHARM A.E.» και «ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε» 1. Να ανακαλέσει κάθε φαρµακαποθήκη ξεχωριστά το περιεχόµενο των ανωτέρω συµφωνιών που συνήψε µε τον Φ.Σ.Α. και µε τις άλλες φαρµακαποθήκες, άµεσα, και σε κάθε περίπτωση, εντός δέκα

(10)ηµερών από την κοινοποίηση της απόφασης της Ε.Α. Ειδικότερα ο ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ κατά το µέρος που συµφωνεί να λάβει επιστροφές 3 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ των γαλάτων των συγκεκριµένων εταιριών και οι τρεις φαρµακαποθήκες (ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ, AΚNOPHARM A.E. και ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε) κατά το µέρος που συµφώνησαν να προβούν σε αποκλεισµό παραγγελιών των προϊόντων των προαναφερόµενων εταιριών, αναφέροντας το περιεχόµενό τους και το λόγο για τον οποίο καθίσταται αναγκαία η ανάκληση (πιθανολογούµενη αντίθεση στο δίκαιο του ανταγωνισµού). 2. Να κοινοποιήσει κάθε φαρµακαποθήκη ξεχωριστά την ανάκληση των συµφωνιών στον Φ.Σ.Α. και σε κάθε αντισυµβαλλόµενη φαρµακαποθήκη άµεσα και, σε κάθε περίπτωση, εντός δέκα πέντε

(15)ηµερών από την κοινοποίηση της απόφασης της Ε.Α., αναφέροντας το περιεχόµενό τους και το λόγο για τον οποίο καθίσταται αναγκαία η ανάκληση (πιθανολογούµενη αντίθεση στο δίκαιο του ανταγωνισµού).

Να απέχουν από τη σύναψη συµφωνιών και εναρµονισµένων πρακτικών, οι οποίες περιορίζουν ή νοθεύουν τον ανταγωνισµό.
Να προσκοµίσει στην Ε.Α. κάθε φαρµακαποθήκη ξεχωριστά, άµεσα και, σε κάθε περίπτωση, εντός τριάντα

(30)ηµερών από την κοινοποίηση της απόφασης της Ε.Α., αποδεικτικά των ανωτέρω. Περαιτέρω, κατά του Φ.Σ.Α, του ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ, της εταιρίας «AΚNOPHARM A.E.» και της εταιρίας «ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε.», η Εισηγήτρια πρότεινε να απειληθεί η επιβολή προστίµου για κάθε µέρα µη συµµόρφωσης µε το διατακτικό τυχόν απόφασης της Ε.Α. για τη λήψη ασφαλιστικών µέτρων. Κατόπιν το λόγο έλαβαν οι πληρεξούσιοι δικηγόροι και νόµιµοι εκπρόσωποι των ενδιαφεροµένων µερών, οι οποίοι τοποθετήθηκαν επί της εισηγήσεως, ανέπτυξαν τις απόψεις τους, έδωσαν διευκρινίσεις και απάντησαν σε ερωτήσεις που τους υπέβαλαν ο Πρόεδρος και τα µέλη της Επιτροπής Ανταγωνισµού. Κατά την ακροαµατική διαδικασία, τα ενδιαφερόµενα µέρη, προς επίρρωση των ισχυρισµών τους, ζήτησαν την εξέταση µαρτύρων. Η Επιτροπή, αποδεχόµενη το αίτηµά τους, εξέτασε ενόρκως: α) για το Φαρµακευτικό Σύλλογο Αχαΐας, τον […], […] και […], β) για το Συνεταιρισµό Φαρµακοποιών Αχαΐας και Νήσων ΣΠΕ, το […], […] του Συνεταιρισµού και γ) για την εταιρία ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ ΟΕ, την […], […] της εταιρίας. Με την ολοκλήρωση της ακροαµατικής διαδικασίας και την εξέταση των µαρτύρων οι πληρεξούσιοι δικηγόροι των µερών ζήτησαν και ο Πρόεδρος της Επιτροπής Ανταγωνισµού χορήγησε προθεσµία τριών

(3)εργάσιµων ηµερών µετά την παραλαβή 4 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ των πρακτικών από τα ενδιαφερόµενα µέρη, προκειµένου να υποβάλουν τα συµπληρωµατικά υποµνήµατά τους. Η Επιτροπή συνήλθε σε διάσκεψη την 27η Ιουλίου 2012 στην ως άνω αίθουσα συνεδριάσεων του 1ου ορόφου των Γραφείων της µε τη συµµετοχή της Εισηγήτριας Βικτωρίας Μερτικοπούλου, η οποία δεν έλαβε µέρος στην ψηφοφορία, και αφού έλαβε υπόψη της την Έκθεση της εν λόγω Εισηγήτριας, τις απόψεις που διατύπωσαν τα ενδιαφερόµενα µέρη προφορικώς κατά τη συζήτηση της υπόθεσης και µε τα υποµνήµατα τα οποία υπέβαλαν, αρχικά και συµπληρωµατικά, τα όσα κατέθεσαν ενόρκως οι µάρτυρες και ανωµοτί οι νόµιµοι εκπρόσωποι των ενδιαφερόµενων µερών κατά την ακροαµατική διαδικασία, τα στοιχεία του φακέλου της κρινόµενης υπόθεσης και το ισχύον νοµικό πλαίσιο, ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΩΣ ΕΞΗΣ: Α. Ιστορικό

Τον Ιανουάριο του 2012, δυνάµει της κ.υ.α. υπ’ αριθ. Υ1/Γ.Π οικ. 236 της 30.12.2011 (ΦΕΚ 12/Β/10.1.2012) µε θέµα «Τροποποίηση της υπ’ αριθµ.Υ1/Γ.Π.47815/2008 κοινής υπουργικής απόφασης «Εναρµόνιση της Εθνικής Νοµοθεσίας προς τις διατάξεις της Οδηγίας 2006/141/ΕΚ “για παρασκευάσµατα για βρέφη και παρασκευάσµατα δεύτερης βρεφικής ηλικίας”» (ΦΕΚ 1478/Β/28−7−08)», καταργήθηκε η διάταξη του άρθρου 2 παρ. 2 της κ.υ.α. Υ1/Γ.Π.47815, η οποία θέσπιζε την αποκλειστική διάθεση των µη συνταγογραφούµενων προϊόντων γάλακτος πρώτης βρεφικής ηλικίας για υγιή βρέφη αποκλειστικά µέσω των φαρµακείων. Κατά συνέπεια, επετράπη η πώληση γαλάτων πρώτης βρεφικής ηλικίας και από άλλα δίκτυα διανοµής (όπως τα σούπερ µάρκετ) εκτός των φαρµακείων. Η ισχύς της υπ’ αριθµ. Υ1/Γ.Π.οικ. 236/30.12.2011 κοινής απόφασης του Υπουργού Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας και του Υπουργού Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης ανεστάλη κατά το µέρος που µε την απόφαση αυτή καταργείται το άρθρο 2 παρ. 2 της υπ’ αριθµ. Υ1/Γ.Π.47815/2008 κ.υ.α. (ΦΕΚ Β΄1478) στις 02.07.2012, µε την απόφαση 307/2012 της Επιτροπής Αναστολών του Συµβουλίου της Επικρατείας.
Στις 29 Μαρτίου 2012 δηµοσιεύθηκε σε ∆ελτίο Τύπου1 του Φαρµακευτικού Συλλόγου Αχαΐας (εφεξής «Φ.Σ.Α.»), η κοινοποίηση στον Πανελλήνιο Φαρµακευτικό Σύλλογο (εφεξής «Π.Φ.Σ.») της από 28.3.2012 απόφασης της 1 ∆ηµοσιεύθηκε µε το υπ’αριθ. πρωτ. 172/29.03.2012 δελτίο τύπου, το οποίο ανευρέθη και στον επιτόπιο έλεγχο που διεξήγαγε η Γ.∆.Α. στις 26.04.2012, φέρει όλα τα επίσηµα διακριτικά του Φ.Σ.Α. και υπογράφεται από τον Πρόεδρο και το Γενικό Γραµµατέα του Φ.Σ.Α. Οµοίως στην ιστοσελίδα του Φαρµακευτικού Συλλόγου Αχαΐας, http://www.fsax.gr/images/downloads/172.29.03.12%20ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ%20Γ.Σ.pdf, ως είχε την 29.05.
5 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Τακτικής Απολογιστικής Γενικής Συνέλευσης του Φαρµακευτικού Συλλόγου Αχαΐας µε θέµα «Αποφάσεις Τακτικής Γενικής Συνέλευσης (Τετάρτη 28.3.12)- Άρση πίστωσης Ε.Ο.Π.Υ.Υ- Έξοδος εταιριών γαλάτων α΄ βρεφικής ηλικίας από τα φαρµακεία του συλλόγου- Έγκριση προϋπολογισµού- Ισολογισµού συλλόγου και ∆ιανεµητικού Λογαριασµού». Σύµφωνα µε αυτήν: «Η Τακτική απολογιστική Γ.Σ. του Φ.Σ. Αχαΐας, συνήλθε χθες σε απαρτία και αποφάσισε τα εξής: [….]
Αποφάσισε οµόφωνα τα γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας των εταιριών Friesland (frisolac), NESTLE (nan), CANA (native, guigoz) BIOLAC µαζί µε τα αντίστοιχα τους ειδικά γάλατα, να µην πωλούνται από τα φαρµακεία του συλλόγου, διότι η οικονοµική συµπεριφορά των εταιριών απέναντι στα φαρµακεία, είναι τέτοια, που είτε πρέπει να καταγγελθεί στην επιτροπή ανταγωνισµού είτε αφήνει µηδαµινά περιθώρια κέρδους στο µέσο φαρµακείο του συλλόγου µας. Ταυτόχρονα, υπό στενή επιτήρηση, θα βρίσκονται τα γάλατα των εταιριών NOUMIL (Aptamil, Almiron) PFIZER (S-26) για τη διατήρηση της υπάρχουσας οικονοµικής πολιτικής, που επιτρέπει στο φαρµακείο να ανταγωνιστεί το super market µε ίσες ευκαιρίες. Ανεπιφύλακτα οι φαρµακοποιοί της Αχαΐας, ευχαριστούν τις εταιρίες, που διαθέτουν τα γάλατα FREZYLAC, NOVALAC, HUMANA, NUTRIBEN, HIPP, για την προσήλωση τους στο χώρο του φαρµακείου σαν σηµείο αποκλειστικής διάθεσης και την επιβράβευση του επιστηµονικού ρόλου του φαρµακοποιού. Οι φαρµακοποιοί της Αχαΐας, θα κάνουν ότι περνάει από το χέρι τους για να επιβραβεύσουν µε τη σειρά τους, την προτίµηση των εταιριών αυτών. Η Γ.Σ. του Φ.Σ. Αχαΐας, εξέφρασε την επιθυµία της, να συντονίσει το Πανελλήνιο Όργανο, µια ανάλογη πρωτοβουλία για όλους τους συλλόγους της χώρας ενώ είµαστε ανοιχτοί σε συνεργασία µε οποιαδήποτε άλλο σύλλογο, επιθυµεί κοινή δράση στο ζήτηµα αυτό. Τα γάλατα FRISOLAC, NAN, NATIVA, GUIGOZ, BIOLAC, καθώς και τα αντίστοιχα ειδικά τους, θα επιστραφούν από τους συναδέλφους στον Συνεταιρισµό και τις άλλες αποθήκες έως τα µέσα της ερχόµενης εβδοµάδας. Ο σύλλογος, θα ενηµερώσει το Πατραϊκό κοινό µε πληρωµένη καταχώρηση σε όλο τον τοπικό Τύπο και τα ηλεκτρονικά ΜΜΕ».
Κατόπιν του ανωτέρω δελτίου τύπου που περιήλθε σε γνώση της Επιτροπής Ανταγωνισµού (εφεξής «Ε.Α.») και στο πλαίσιο της εν εξελίξει αυτεπάγγελτης έρευνας στην αγορά του βρεφικού γάλακτος ,αποφασίσθηκε η διενέργεια επιτόπιου ελέγχου στα γραφεία του Φ.Σ.Α. προκειµένου να διερευνηθεί περαιτέρω τυχόν παράβαση των άρθρων 1 και 2 του ν. 3959/2011 περί «Προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισµού», καθώς και των άρθρων 101 και 102 ΣΛΕΕ, και στη συνέχεια κινήθηκε η διαδικασία των ασφαλιστικών µέτρων. 6 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Β. Στοιχεία από την έρευνα της Υπηρεσίας
Κατά τη διενέργεια του επιτόπιου ελέγχου που πραγµατοποιήθηκε, παρουσία Εισαγγελέα2, στις 26.04.2012 στα γραφεία του Φ.Σ.Α. από κλιµάκιο της Ε.Α. συλλέχθηκαν έγγραφα, ηλεκτρονικά αρχεία και ηλεκτρονική αλληλογραφία και ελήφθη ανωµοτί κατάθεση από τον Πρόεδρο του Φ.Σ.Α., κ. […]. Προέκυψαν, δε, τα ακόλουθα στοιχεία:
Μια εβδοµάδα πριν από τη λήψη της από 28.3.2012 απόφασης της Γενικής Συνέλευσης του Φ.Σ.Α., δηµοσιεύτηκε σε ∆ελτίο Τύπου του Φ.Σ.Α. η υπ’αριθ. πρωτ. 139/16.03.2012 επιστολή του Φ.Σ.Α. προς τις εταιρίες Pfizer Hellas Α.Ε, Nestle Hellas Α.Ε, Γιώτης Α.Ε, Biokid (Βιαν), Cana και Friesland Hellas A.E.B.E. µε θέµα «Γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας». Η επιστολή κοινοποιήθηκε στον Πανελλήνιο Φαρµακευτικό Σύλλογο, στον Φαρµακευτικό Σύλλογο Αττικής, στον Φαρµακευτικό Σύλλογο Λέσβου, στην Ολοµέλεια του Φ.Σ.Α. και στα τοπικά Μ.Μ.Ε. του νοµού Αχαΐας
Στην εν λόγω επιστολή, υπογεγραµµένη από τον Πρόεδρο, κ. […] και το Γενικό Γραµµατέα, κ. […], ο Φ.Σ.Α., απευθυνόµενος στις προαναφερθείσες εταιρίες παραγωγής και εισαγωγής βρεφικού γάλακτος δηλώνει ότι: «…. µετά την κοινή Υπουργική απόφαση των Υπουργών Υγείας και Ανάπτυξης, τα φαρµακεία του συλλόγου µας, βρίσκονται σε δυσχερή θέση, ως προς τον ανταγωνισµό τιµών απέναντι στα σούπερ µάρκετ και τις µεγάλες εµπορικές αλυσίδες, µιας και οι οικονοµικοί όροι, που εσείς δίνετε στους τελευταίους, µας καθιστούν εξ ανάγκης δαπανηρά σηµεία πώλησης. Έχουµε την πεποίθηση, πως το γάλα πρώτης βρεφικής ηλικίας ως προσοµοιάζον µε το µητρικό γάλα, είναι επί της ουσίας φάρµακο και πρέπει να διατίθεται µόνο από επιστήµονα φαρµακοποιό. Η ταυτόχρονη ανάπτυξη της τεχνολογίας, έχει παράξει µεγάλη ποικιλία διαφορετικών κωδίκων, αυστηρά εξειδικευµένων, που απευθύνονται σε βρέφη µε ιδιαίτερα προβλήµατα, όπου ο κίνδυνος λάθους επιλογής από το ράφι του σούπερ µάρκετ αλλά και οι αµφίβολες συνθήκες φύλαξης και αποθήκευσης, καθιστούν την πώληση από τα εµπορικά σηµεία των αλυσίδων ιδιαίτερα επισφαλή για τη ∆ηµόσια υγεία. Ως σύλλογος µετά από την παράλληλη και ελεύθερη τοποθέτηση των προϊόντων σας στα ράφια του σούπερ µάρκετ, απεγκλωβιζόµαστε και από την υποχρέωση της αναγκαστικής τοποθέτησης και παρουσίας τους από τα φαρµακεία µας ακόµα και κατά τις ώρες των εφηµεριών και των διανυκτερεύσεων. Με δεδοµένο πως υπάρχουν 4 εταιρείες, που µε πράξη και όχι τα λόγια εξακολουθούν να εκτιµούν τον επιστηµονικό µας ρόλο, καθώς και την αφιλοκερδή σχεδόν προσφορά µας στα προϊόντα σας 365 ηµέρες και 24 ώρες όλο το χρόνο, οι συνάδελφοι µας θα κληθούν σε Γ.Σ. του συλλόγου να αποφασίσουν για το αν πρέπει να διαθέτουν σαν σηµεία πώλησης και να εγγυώνται για την επάρκεια τους σε ώρες εφηµεριών, µόνο για 2 […]. 3 Η εν λόγω επιστολή είχε επίσης δηµοσιευθεί στην ιστοσελίδα: http://www.pharmateam.blogspot.com/search/label/%CE%92%CE%A1%CE%95%CE%A6%CE%99%CE%9A%CE %9F%20%CE%93%CE%91%CE%9B%CE%91#axzz1vDG2fZKn. 7 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ τις συγκεκριµένες εταιρίες ή για όλες γενικώς. Εφ’ όσον η απόφαση της Γ.Σ είναι θετική ως προς την πρόταση αυτή, και εκτιµούµε πως θα είναι, είµαστε υποχρεωµένοι µε αίσθηµα ευθύνης να ενηµερώνουµε µέσω των ΜΜΕ διαρκώς και µε σαφήνεια το Πατραϊκό κοινό, πως από τα φαρµακεία του συλλόγου µας, θα εξυπηρετούνται απόλυτα και σίγουρα, µόνο για τα γάλατα πρώτης βρεφικής ηλικίας των 4 αυτών εταιριών. Για όλα τα άλλα προϊόντα, υπάρχει ο οικονοµικότερος δρόµος των αλυσίδων πώλησης».
Είχε προηγηθεί στις 09.03.2012 η δηµοσίευση σε διαδικτυακό χώρο4 επιστολής της Frezyderm Α.Β.Ε.Ε. -εταιρίας δερµατολογικών, φαρµακευτικών, βρεφικών προϊόντων τα οποία πωλούνται αποκλειστικά στα φαρµακεία5- προς τον Πανελλήνιο Φαρµακευτικό Σύλλογο µε κοινοποίηση προς το σύνολο των Φαρµακευτικών Συλλόγων Ελλάδας µε το εξής περιεχόµενο: «Όπως έχει παρατηρηθεί το τελευταίο χρονικό διάστηµα έχουν σηµειωθεί ελλείψεις σε ορισµένους κωδικούς της Βιολογικής Βρεφικής διατροφής της σειράς frezylac. Αντιλαµβανόµενοι απόλυτα την αναστάτωση η οποία έχει προκληθεί στην αγορά, κρίνουµε απαραίτητο να σας ενηµερώσουµε για τις ενέργειες στις οποίες θα προβεί η frezyderm για την εξοµάλυνση της αγοράς. Η Frezyderm, ύστερα από 25 χρόνια συνεργασίας µε τους πελάτες της φαρµακοποιούς καθώς και µε το καταναλωτικό κοινό που εµπιστεύεται την επιστηµονικότητα του Φαρµακοποιού, κατανοεί πλέον την ανάγκη ότι για να µπορέσει να ανταγωνιστεί τις πολυεθνικές εταιρίες, οι οποίες έχουν ήδη τοποθετήσει τα προϊόντα τους στα ράφια των Super market, θα πρέπει οπωσδήποτε να διαφοροποιήσει τις λιανικές τιµές των 4 www.pharmateam.blogspot.com Η απελευθέρωση της αγοράς των προϊόντων γάλακτος της πρώτης βρεφικής ηλικίας οδηγεί στον επαναπροσδιορισµό των σχέσεων µεταξύ παραγωγών, χονδρεµπόρων, λιανοπωλητών. Σύµφωνα µε τη γνωµοδότηση της Ε.Α. υπ’ αριθ. 12/VI/2011, σκ. 27, οι διανοµείς ανταγωνίζονται µεταξύ τους µε σκοπό να προσελκύσουν τους καταναλωτές και οι αγορές λειτουργούν αποτελεσµατικότερα όταν οι καταναλωτές µπορούν να εξασκήσουν το δικαίωµα ελεύθερης επιλογής, ήτοι να προµηθευτούν το προϊόν που επιθυµούν µέσα από περισσότερα δίκτυα διανοµής. Η επιλογή αυτή µπορεί να περιοριστεί ακόµη και στην περίπτωση που ο καταναλωτής παρόλο που έχει τη δυνατότητα να επιλέξει µέσα από µια ευρεία γκάµα προϊόντων, εντούτοις οι κρατικές ρυθµίσεις περιορίζουν τα κανάλια διάθεσης µέσω των οποίων διατίθενται τα προϊόντα σε αυτόν. Η αλλαγή «των σχέσεων» στην αλυσίδα παραγωγής, εµπορίας και διανοµής µεταβιβάζει ουσιαστικά διαπραγµατευτική δύναµη και ευηµερία µεταξύ των συµµετεχόντων στην αγορά, χωρίς να αποκλείει βελτίωση των εσόδων και των κερδών (βλ. αναλυτικότερα και τη γνωµοδότηση της Ε.Α. µε αριθ. 12/VI/2011). Ενδεικτική σχετικά είναι η επιστολή της Frezyderm ΑΒΕΕ προς τον Πανελλήνιο Φαρµακευτικό Σύλλογο. Οµοίως, σε σχέση µε τις αντιδράσεις άλλων παραγόντων της αγοράς αναφέρεται ενδεικτικά επιστολή του ∆.Σ. του Συνεταιρισµού Φαρµακοποιών Θεσσαλονίκης (ΣΥ.ΦΑ. Θεσ/νίκης) που αναρτήθηκε στις 07.03.2012 στο διαδικτυακό χώρο www.pharmateam.blogspot.com, µε το εξής περιεχόµενο: «Ν. Ραιδεστός 05/03/2012, Προς όλους τους συνεταίρους & πελάτες, Αγαπητοί συνάδελφοι, Όπως πολλοί από εσάς γνωρίζετε, από 10/01/2012 (ΦΕΚ Β 12/2012) και εις το εξής τα γάλατα 1ης βρεφικής ηλικίας δεν είναι αποκλειστικής διάθεσης των φαρµακείων και µπορούν πλέον να πωλούνται και από τα supermarkets. O ΣΥ.ΦΑ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ ως εµπορική επιχείρηση και µόνο, σε ό,τι τον αφορά, το καλύτερο που µπορούσε να κάνει και το έκανε ήταν να έρθει σε επαφή µε τους προµηθευτές που εµπορεύονται τα προϊόντα αυτά και να διαπραγµατευτεί µια καλύτερη προσφορά για τα φαρµακεία του έτσι ώστε οι νέες τιµές να ανταγωνίζονται τα supermarkets. Έτσι λοιπόν, µετά από επιτυχηµένη προσπάθεια αλλά και στα πλαίσια της πολύ καλής συνεργασίας που έχουµε µε την εταιρία NUMIL (DANONE), εντός των ηµερών οι τιµές των γαλάτων 1ης βρεφικής ηλικίας θα µειωθούν έτσι ώστε να είναι πλήρως ανταγωνιστικές µε τα supermarkets. Να διευκρινίσουµε στο σηµείο αυτό ότι η προτεινόµενη λιανική τιµή είναι ίδια µε αυτή που προτάθηκε στα supermarkets από την εν λόγω εταιρία. Να επισηµάνουµε επίσης ότι οι εταιρίες: FREZYDERM (βλ. FREZYLAC), GARET (βλ. NUTRIBEN) και HUMANA (ΒΛ. HUMANA) συνεχίζουν να πωλούν τα γάλατά τους αποκλειστικά και µόνο στα φαρµακεία. Με συναδελφικούς χαιρετισµούς,[…], Πρόεδρος ∆.Σ,[…], Γραµµατέας ∆.Σ.». 5 8 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ προϊόντων Frezylac α΄ βρεφικής ηλικίας µε όφελος προς τον καταναλωτή, ενώ παράλληλα θα διατηρήσει ως αποκλειστικό κανάλι διανοµής το φαρµακείο. Ως εκ τούτου, το τελευταίο χρονικό διάστηµα η Frezyderm βρίσκεται σε διαπραγµάτευση µε το γερµανικό οίκο παραγωγής των προϊόντων Frezylac, ώστε να επιτύχει µείωση των τιµών εισαγωγής των προϊόντων και διαφοροποίηση των πιστώσεων, ενέργειες οι οποίες θα επιφέρουν την επιθυµητή διαφοροποίηση των τελικών λιανικών τιµών, την οποία θα επωφεληθεί το καταναλωτικό κοινό που εµπιστεύεται τα προϊόντα της σειράς Frezylac. Στόχος της εταιρίας µας είναι η εξοµάλυνση της αγοράς από την 25η Μαρτίου 2012 από τις ελλείψεις που έχουν έως τώρα σηµειωθεί καθώς και η διαφοροποίηση του τιµοκαταλόγου µε νέες χαµηλότερες τιµές στο προϊόν Frezylac 1, µε όφελος προς τον καταναλωτή, χωρίς όµως την παραµικρή διαφοροποίηση στην άριστη ποιότητα προϊόντος. [……] Τέλος, θα θέλαµε για µια ακόµη φορά να αναφέρουµε ότι εµµένουµε στην άποψη ότι ο Φαρµακοποιός, λόγω της επιστηµονικής του ιδιότητας είναι ο καταλληλότερος για τη σωστή διαχείριση και διάθεση των προϊόντων 1ης βρεφικής ηλικίας, τόσο για τη διατροφή όσο και για τη δερµοκαλλυντική περιποίηση. Για το λόγο αυτό επιµένουµε στη στρατηγική µας απόφαση να διατηρήσουµε το Φαρµακείο ως το αποκλειστικό κανάλι διανοµής των προϊόντων µας».
Στη Γενική Συνέλευση του Πανελλήνιου Φαρµακευτικού Συλλόγου, στις 10.12.2011, ο Πρόεδρος του Φ.Σ.Α. και εκπρόσωπος του εν λόγω Συλλόγου στον Πανελλήνιο Φαρµακευτικό Σύλλογο («ΠΦΣ») είχε ήδη εκδηλώσει απόψεις για οµαδική αντίδραση στην επικείµενη απόφαση απελευθέρωσης της αγοράς γάλακτος πρώτης βρεφικής ηλικίας. Ειδικότερα, κατά τη διάρκεια της Γενικής Συνέλευσης του ΠΦΣ […]. Ο Πρόεδρος του Φ.Σ.Α. δήλωσε συγκεκριµένα6: «[…]7 […]
[…]9».
Στην ίδια Γενική Συνέλευση του ΠΦΣ ο εκπρόσωπος του Φαρµακευτικού Συλλόγου […], κ. […], αναφερόµενος στο ζήτηµα της ex lege αποκλειστικότητας στα γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας, […]. Ειδικότερα, είχε επισηµάνει […]10: «[…]11 […]».
Επιπλέον, σε έγγραφο µε θέµα «Γάλατα» που επισυνάπτεται στην από 05.04.2012 ηλεκτρονική επιστολή η οποία εστάλη από το […] του κ. […]12 (Προέδρου Φ.Σ.Α.) προς την ηλεκτρονική διεύθυνση του Φ.Σ.Α. (δεν προκύπτει ωστόσο ότι εστάλη τελικώς στα µέλη του Φ.Σ.Α.) αναφέρονται σε σχέση µε τον αποκλεισµό κωδικών των εταιριών που διαθέτουν πλέον µέσω σούπερ µάρκετ γάλα πρώτης βρεφικής 6 […]. […]. 8 […]. 9 […]. 10 […]. 11 […]. 12 Επιστολή µε αντίστοιχο περιεχόµενο εστάλη στις 18.4.2012 (βλ. κατωτέρω). 7 9 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ηλικίας, προτάσεις για τη διασφάλιση της τήρησης της απόφασης του Φ.Σ.Α., και συγκεκριµένα τα ακόλουθα: «[…]13 […]. […]14 […]».
Στην από 18.4.2012 ηλεκτρονική επιστολή µε θέµα «Γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίαςΠληρωµές Ο.Π.Α.∆.15» που εστάλη από τον Πρόεδρο και το Γενικό Γραµµατέα του Φ.Σ.Α. στα µέλη του Φ.Σ.Α. µε ένδειξη σπουδαιότητας «υψηλή», τα µέλη ενηµερώνονται ότι το ∆.Σ. του Συλλόγου, στην προσπάθειά του να υλοποιήσει την απόφαση της Γ.Σ. σε σχέση µε τα γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας, συναντήθηκε µε το ∆.Σ. του Συνεταιρισµού (ενν. του ΣΥΦΑΝΣΠΕ16), µε το οποίο κατέληξε κατ’ αρχήν σε συµφωνία, υπό την προϋπόθεση ότι θα συµφωνήσουν και οι υπόλοιπες φαρµακαποθήκες της πόλης, προκειµένου η κίνηση να έχει ουσιαστικά αποτελέσµατα και ότι πραγµατοποιήθηκαν δύο συναντήσεις µεταξύ του ΦΣΑ και των φαρµακαποθηκών που δραστηριοποιούνται στο νοµό, (ΣΥΦΑΝΣΠΕ, Αποστολάκη, AΚΝΟΦΑΡΜ, […]), ύστερα από τις οποίες, ο µεν ΣΥΦΑΝΣΠΕ δέχθηκε να πάρει και επιστροφές των προϊόντων, ενώ οι φαρµακαποθήκες Αποστολάκη και AΚΝΟΦΑΡΜ, δέχθηκαν να προχωρήσουν σε αποκλεισµό παραγγελιών προς τις εταιρίες, και η αποθήκη […] ήταν αρνητική σε αυτές τις ενέργειες
έτσι η απόφαση της Γ.Σ. του ΦΣΑ, δεν µπορεί να «εφαρµοστεί πρακτικά» αλλά η τήρησή της, µε αποφυγή παραγγελίας των σηµάτων των αποκλειοµένων προµηθευτριών («όλων των γαλάτων ειδικών και µη»), επαφίεται στα φαρµακεία. Το ∆.Σ. καλεί τέλος τα φαρµακεία - µέλη του να υλοποιήσουν στην πράξη την απόφαση της Γ.Σ. µε προσωπική τους ευθύνη. Συγκεκριµένα, στην επιστολή προς τα µέλη του Συλλόγου αναφέρεται: «[…]18 […]. […]».
Στο πλαίσιο ανωµοτί κατάθεσης που ελήφθη κατά τη διάρκεια του επιτόπιου ελέγχου της Ε.Α., ο Πρόεδρος του Φ.Σ.Α. ανέφερε ότι: «[…]».
Σε άλλο σηµείο της κατάθεσης, σχετικά µε την επιστροφή από τα µέλη του Φ.Σ.Α. των γαλάτων για υγιή βρέφη Frisolac, Nan, Nativa, Guigoz, Biolac19 και των αντίστοιχων ειδικών γαλάτων των προαναφερθεισών προµηθευτριών εταιριών στις φαρµακαποθήκες ο Πρόεδρος του Φ.Σ.Α. απαντά: «[…]». 13 ΣΥΦΑ: Συνεταιρισµός Φαρµακοποιών (ενν. Αχαΐας) […] 15 Ο.Π.Α.∆.: Οργανισµός Περίθαλψης Ασφαλισµένων ∆ηµοσίου 16 Συνεταιρισµός Φαρµακοποιών Αχαΐας και Νήσων Σ.Π.Ε. 17 Όπως προέκυψε από την ακροαµατική διαδικασία (βλ. Πρακτικά της 37ης Συνεδρίασης ΕΑ της 22ας Ιουνίου 2012, σ. 114 […] 18 Συνεταιρισµός Φαρµακοποιών Αχαΐας και Νήσων Σ.Π.Ε. 19 Το βρεφικό γάλα µε την επωνυµία Frisolac είναι προϊόν της εταιρίας Friesland Campina. Τα βρεφικά γάλατα µε τις επωνυµίες Nan, Nativa και Guigoz είναι προϊόντα της εταιρίας Nestle. Στην Ελλάδα, τα βρεφικά γάλατα µε την επωνυµία Nativa και Guigoz τα διανέµει η εταιρία CANA ΑΕ. Το βρεφικό-βιολογικό γάλα Biolac είναι προϊόν της εταιρίας HOCHDORF Nutritec AG και διανέµεται στην Ελλάδα από την Biokid Α.Ε. 14 10 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
Σε ερωτήσεις αναφορικά µε τον τρόπο διανοµής των γαλάτων πρώτης βρεφικής ηλικίας από τις εταιρίες προς τα φαρµακεία και την οικονοµική πολιτική και συµπεριφορά των εταιριών αυτών απέναντι σε αυτά ο Πρόεδρος Φ.Σ.Α. απάντησε: «[…]20 […]».
Σε σχέση µε την οικονοµική πολιτική των φαρµακαποθηκών-χονδρεµπόρων προς τα φαρµακεία ο Πρόεδρος επεσήµανε ότι: «[…]21 […]».
Τέλος, κατά τη διάρκεια του ελέγχου, ο Φ.Σ.Α. εξέδωσε ανακοίνωση την οποία απέστειλε µέσω ηλεκτρονικού ταχυδροµείου στα µέλη του Φ.Σ.Α., στον Π.Φ.Σ., σε όλους τους φαρµακευτικούς συλλόγους της Ελλάδας και σε µέσα µαζικής ενηµέρωσης, στην οποία ανέφερε ότι: «∆εχθήκαµε, εντολή ελέγχου από την Επιτροπή Ανταγωνισµού, η οποία αντιµετωπίζει τον Φ.Σ. Αχαΐας ως επιχείρηση!!!!!! Θέλει δηλαδή, να ελέγχει τον σύλλογό µας, διότι η Γενική του Συνέλευση, αποφάσισε να προασπίσει τα οικονοµικά συµφέροντα των συναδέλφων, προτρέποντας τα µέλη της να διακινούν από τα φαρµακεία τους µόνον τα γάλατα των εταιριών εκείνων, που σέβονται τον επιστηµονικό ρόλο του φαρµακοποιού». Γ. Τα εµπλεκόµενα νοµικά πρόσωπα (i) Ο Φαρµακευτικός Σύλλογος Αχαΐας
O Φαρµακευτικός Σύλλογος Αχαΐας ιδρύθηκε το έτος
Λειτουργεί εντός του νοµικού πλαισίου που καθορίστηκε µε το ν. 3601/1928 «περί Φαρµακευτικών Συλλόγων», όπως ισχύει, και τον εσωτερικό κανονισµό (καταστατικό) που εγκρίθηκε µε απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του Φ.Σ.Α. στις 12.11.1960 και δηµοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 6/11-1-61, τεύχος Β. Είναι µέλος του Πανελληνίου Φαρµακευτικού Συλλόγου και αποτελεί τον τέταρτο µεγαλύτερο φαρµακευτικό σύλλογο της Ελλάδας µε 282 µέλη - φαρµακοποιούς22, η δραστηριότητα των οποίων καλύπτει το Νοµό Αχαΐας, πλην της περιοχής Αιγιαλείας και Ακράτας. Το ∆ιοικητικό Συµβούλιο του Συνδέσµου απαρτίζεται από εννέα

(9)µέλη, τα οποία από τις 05.12.2010 είναι τα εξής: […] (Πρόεδρος), […] (Αντιπρόεδρος), […] (Γενικός Γραµµατέας), […] (Ταµίας), […] (Μέλος), […] (Μέλος), […] (Μέλος), […] (Μέλος), […] (Μέλος). 20 Σ.τ.σ.: σύµφωνα ωστόσο µε το άρθρο 2 παρ. 1α της ΥΑ Α2-1045/2011 (ΦΕΚ Β 1502 22.6.2011) ορίζεται ότι: «Με την έναρξη ισχύος της παρούσας καταργούνται α) τα περιθώρια εµπορικού και βιοµηχανικού κέρδους για τα προϊόντα των περιπτώσεων β1 [λαχανικά και φρούτα νωπά και κατεψυγµένα] και β2 [παιδικές τροφές γενικά που παράγονται στη χώρα µας ή εισάγονται από άλλες χώρες] της παραγράφου 3 και της παραγράφου 4 [πατάτες] του άρθρου 1, των στοιχείων 1 [λαχανικά και φρούτα νωπά και κατεψυγµένα] και 2 [παιδικές τροφές γενικά που παράγονται στη χώρα µας ή εισάγονται από άλλες χώρες] του πίνακα του άρθρου 3 και το άρθρο 5 [βιοµηχανίες και βιοτεχνίες] της Α.∆ 7/2009.». […] 21 […]. 22 Όπως προκύπτει από τον κατάλογο µελών του Φ.Σ.Α. ο οποίος εκτυπώθηκε από τα ηλεκτρονικά αρχεία του Συλλόγου την 26.04.2012 και υπογράφηκε από τον Πρόεδρο, κ. […]. 11 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 17. Στον Πανελλήνιο Φαρµακευτικό Σύλλογο, ο Φ.Σ.Α. εκπροσωπείται από τους κυρίους […]. Οι φαρµακευτικοί σύλλογοι της Ελλάδας δεν περιλαµβάνουν το σύνολο των επιστηµόνων φαρµακοποιών αλλά έχουν ως µέλη τους φαρµακοποιούς που είναι κάτοχοι άδειας λειτουργίας ιδιωτικού φαρµακείου23. (

ii)Ο Συνεταιρισµός Φαρµακοποιών Αχαΐας και Νήσων ΣΠΕ (ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ) και οι λοιπές φαρµακαποθήκες 18. Ο Συνεταιρισµός Φαρµακοποιών Αχαΐας και Νήσων ΣΠΕ ιδρύθηκε το 1932 από οµάδα φαρµακοποιών της Πάτρας. Σήµερα αριθµεί περίπου 200 µέλη φαρµακοποιούς µετόχους από την Αχαΐα, τη Ζάκυνθο και την Κεφαλονιά. Λειτουργεί τέσσερις φαρµακαποθήκες – δύο στην Πάτρα, µία στο Αίγιο και µία στο Αργοστόλι και είναι µια από τις µεγαλύτερες εµπορικές επιχειρήσεις της ∆υτικής Ελλάδας24. 19. Στην Αχαΐα δραστηριοποιούνται παράλληλα οι ακόλουθες φαρµακαποθήκες: α) η εταιρία µε την επωνυµία «ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Ε. ΚΑΡΟΥΣΟΥ- ΑΚΡΙΒΗ ΑΣΠΡΟΓΕΡΑΚΑ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΚΑΙ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΕΙ∆ΩΝ» και διακριτικό τίτλο «AKNOPHARM A.E.», µε έδρα τον ∆ήµο Πατραίων, Ν. Αχαΐας, οδός Φιλοποίµενος 14, β) η εταιρία µε την επωνυµία «ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε.» µε έδρα τον ∆ήµο Πατραίων, Ν. Αχαΐας, οδός Κανακάρη 87 και γ) η εταιρία µε την επωνυµία «[…]» και διακριτικό τίτλο «[…]» µε έδρα τον […]. ∆. Οριοθέτηση και ∆οµή της Σχετικής Αγοράς 20. Η σχετική αγορά προϊόντων ή υπηρεσιών περιλαµβάνει το σύνολο των προϊόντων ή υπηρεσιών που θεωρούνται από τον καταναλωτή εναλλάξιµα ή δυνάµενα να υποκατασταθούν µεταξύ τους, λόγω των χαρακτηριστικών τους, της τιµής τους και της σκοπούµενης χρήσης τους. Η σχετική γεωγραφική αγορά περιλαµβάνει την περιοχή στην οποία οι ενδιαφερόµενες επιχειρήσεις πωλούν τα σχετικά προϊόντα υπό επαρκώς οµοιογενείς συνθήκες ανταγωνισµού. (
i)Ορισµός της Σχετικής Αγοράς Προϊόντος 21. Τα προϊόντα βρεφικού γάλακτος αποτελούν διατροφικά γαλακτοκοµικά είδη (είτε – κυρίως– σε µορφή σκόνης είτε σε µορφή συµπυκνώµατος –εβαπορέ–) που προορίζονται να καλύψουν τις ανάγκες βρεφών από τη γέννηση έως την ηλικία των 23 Βλ. ενδεικτικά Εσωτερικό Κανονισµό Φαρµακευτικού Συλλόγου Αχαΐας (11.01.1961), άρθρο 3 «Μέλη του Συλλόγου», σε συνδυασµό µε το άρθρο 4: «υποχρεώσεις µελών» και το άρθρο 5 «τήρηση µητρώου». 24 http://www.thebest.gr/news/index/viewStory/73477 (09.06.2011) και http://www.symboulos.gr/index.php?option=com_k2&view=item&id=327:%CF%83%CE%B5%CE%BD%CE%AD% CE%B5%CF%82%CE%B5%CE%B3%CE%BA%CE%B1%CF%84%CE%B1%CF83%CF%84%CE%AC%CF%83% CE%B5%CE%B9%CF%82%CE%BF%CF%83%CF%85%CE%BDCE%B5%CF%84%CE%B1%CE%B9%CF%81% CE%B9%CF%83%CE%BC%CF%8C%CF%82%CF%86%CE%B1%CF%81%CE%BC%CE%B1%CE%BA%CE%B F%CF%80%CE%BF%CE%B9%CF%8E%CE%BD%CE%B1%CF%87%CE%B1%CE%90%CE%B1%CF%82&Itemid=57 12 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ δώδεκα

(12)µηνών. Μπορούν να χρησιµοποιηθούν για τα βρέφη είτε αποκλειστικά είτε συµπληρωµατικά µε το µητρικό θηλασµό κατά τους πρώτους µήνες της ζωής τους, µέχρι την εισαγωγή κατάλληλων συµπληρωµατικών τροφών. Λόγω αυτών ακριβώς των χαρακτηριστικών τους, η αγορά των προϊόντων βρεφικού γάλακτος διέπεται από σειρά εθνικών και διεθνών κανόνων/νόµων που αποσκοπούν στην εξασφάλιση της ποιότητας του προϊόντος και την προστασία του µητρικού θηλασµού. Παρασκευάζονται µε βάση το αγελαδινό γάλα, αφού υποστεί ορισµένη επεξεργασία ώστε να ικανοποιεί τις θρεπτικές ανάγκες των βρεφών [τροποποιηµένα (εµπλουτισµένα) αγελαδινά γάλατα µε βιταµίνες και διάφορα ιχνοστοιχεία και µείωση των πρωτεϊνών που περιέχει]. Ο τύπος βρεφικού γάλακτος διακρίνεται σε εκείνο που χορηγείται στα βρέφη µέχρι έξι

(6)µηνών µε την ένδειξη γάλα πρώτης βρεφικής ηλικίας, και από έξι

(6)µηνών µέχρι ενός έτους µε την ένδειξη γάλα δεύτερης βρεφικής ηλικίας.

Εκτός από αυτές τις οµάδες προϊόντων, υπάρχει και το ειδικό βρεφικό γάλα, το οποίο απευθύνεται σε βρέφη που παρουσιάζουν διαταραχές στην ικανότητα λήψης πέψης απορρόφησης, µεταβολισµού ή απέκκρισης συνήθων ειδών διατροφής ή ορισµένων θρεπτικών στοιχείων ή µεταβολιτών αυτών ή ιδιαίτερες διατροφικές ανάγκες. Το ειδικό βρεφικό γάλα πωλείται αποκλειστικά στα φαρµακεία
Η κοινή υπουργική απόφαση Υ1/Γ.Π.47815/2008 δεν ρυθµίζει ζητήµατα κυκλοφορίας και διάθεσης του ειδικού βρεφικού γάλακτος το οποίο υπόκειται σε ρυθµίσεις αντίστοιχες µε αυτές περί φαρµακευτικών σκευασµάτων κατά τα διαλαµβανόµενα στην Υπουργική Απόφαση Υ3/3211/
Σύµφωνα µε τα ανωτέρω και λαµβάνοντας υπόψη ότι η από 28.3.2012 Απόφαση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης του Φ.Σ.Α. και εν γένει οι εξεταζόµενες πρακτικές των εµπλεκοµένων µερών αφορούν στα γάλατα για υγιή βρέφη και στα ειδικά γάλατα, ανεξαρτήτως της βρεφικής ηλικίας για την οποία προορίζονται, για τους σκοπούς της υπό κρίση υπόθεσης ως σχετική προϊοντική αγορά ορίζεται η αγορά του βρεφικού γάλακτος. Η σχετική προϊοντική αγορά θα µπορούσε να διακριθεί περαιτέρω σε α) γάλατα για υγιή βρέφη και β) ειδικά βρεφικά γάλατα. Επιπλέον θα µπορούσε να υπάρξει περαιτέρω διάκριση των γαλάτων για υγιή βρέφη ανάλογα µε την ηλικία για την οποία προορίζονται και των ειδικών θεραπευτικών γαλάτων ανάλογα µε την ηλικία και την διάγνωση/ πάθηση για την οποία προορίζονται. Η ειδικότερη 25 Βλ. ΥΑ αριθ. Υ3/3211/2000 (ΦΕΚ 1185/Β/27.09.2000) «Εναρµόνιση της Ελληνικής Νοµοθεσίας µε τις διατάξεις της Ο∆/1999/21/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕΕΚ L 91/7.4.1999) «Σχετικά µε τα διαιτητικά τρόφιµα, που προορίζονται για ειδικούς ιατρικούς σκοπούς»», όπως αυτή τροποποιήθηκε µε την ΥΑ Υ1/Γ.Π. 97336 (ΦΕΚ Β΄ 2269/05.11.2008). Σύµφωνα µε το άρθρο 2, παρ. 2: «Τα τρόφιµα αυτά προορίζονται για την αποκλειστική ή µερική διατροφή ασθενών, των οποίων η ικανότητα λήψης πέψης απορρόφησης, µεταβολισµού ή απέκκρισης συνήθων ειδών διατροφής ή ορισµένων θρεπτικών στοιχείων ή µεταβολιτών αυτών έχει περιοριστεί, υποβαθµιστεί ή διαταραχθεί, ή των οποίων η κατάσταση της υγείας συνεπάγεται ιδιαίτερες διατροφικές ανάγκες οι οποίες δεν είναι δυνατόν να καλυφθούν µε απλή τροποποίηση του συνήθους διαιτολογίου ή µε τη χορήγηση άλλων τροφίµων ειδικών διατροφικών χρήσεων ή µε συνδυασµό των δύο». Επίσης, ορίζει ως «βρέφη» τα παιδιά ηλικίας κάτω των δώδεκα µηνών. Στο εκεί άρθρο 6 παρ. 2 προβλέπεται ότι η διάθεση των διαιτητικών τροφίµων για ειδικούς σκοπούς γίνεται µόνο µέσω φαρµακείων και για νοσοκοµειακή χρήση. 13 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ οριοθέτηση της σχετικής αγοράς στην παρούσα υπόθεση, ωστόσο, δεν θα ήταν κατάλληλη, λόγω της φύσης και του περιεχοµένου των υπό εξέταση πρακτικών, αλλά επίσης, σε κάθε περίπτωση, δεν αποτελεί κρίσιµο παράγοντα για τη λήψη της σχετικής απόφασης. ∆εδοµένου ότι η τελική εκτίµηση σε σχέση µε το εάν η αγορά θα ήταν σκόπιµο να ορισθεί στενότερα δεν είναι αναγκαία για τους σκοπούς της παρούσας εξέτασης λήψης ασφαλιστικών µέτρων, παρέλκει η περαιτέρω ανάλυση σχετικά. (ii) Ορισµός της Σχετικής Γεωγραφικής Αγοράς
Τα Μέλη του Φαρµακευτικού Συλλόγου Αχαΐας προσφέρουν τα προϊόντα τους στο Νοµό Αχαΐας υπό επαρκώς οµοιογενείς συνθήκες ανταγωνισµού, εποµένως, ως σχετική γεωγραφική αγορά στην παρούσα υπόθεση µπορεί να θεωρηθεί ο νοµός Αχαΐας. (iii) H ζήτηση
Οι συνθήκες ζήτησης από τον τελικό καταναλωτή παρουσιάζουν ιδιοµορφία, καθώς το επίπεδο της κατανάλωσης των προϊόντων βρεφικού γάλακτος εξαρτάται άµεσα από τον αριθµό των γεννήσεων ανά έτος και από την επιλογή των µητέρων να θηλάσουν ή όχι το παιδί τους. Επιπλέον, η απόφαση αγοράς συγκεκριµένου προϊόντος διαµορφώνεται από τον παιδίατρο, ο οποίος προτείνει το είδος και τον τύπο που θεωρεί κατάλληλα για το κάθε βρέφος, αλλά και τις τυχόν εναλλακτικές λύσεις σε περίπτωση που το βρέφος δεν αποδεχτεί το συγκεκριµένο προϊόν.
Σύµφωνα µε δειγµατοληπτική έρευνα του Ινστιτούτου Υγείας του Παιδιού

(2009)26, στην Ελλάδα τα ποσοστά αποκλειστικού θηλασµού κατά το πρώτο εξάµηνο της ζωής των βρεφών είναι πολύ χαµηλά. Η πρόθεση θηλασµού των υποψήφιων µητέρων, σύµφωνα µε τις ιατρικές εργασίες, είναι 90%. Τελικά όµως, µόνον ένα µικρό ποσοστό των βρεφών (περίπου 5%) διατρέφεται αποκλειστικά µέσω θηλασµού για τους πρώτους 6 µήνες ζωής ενώ τον πρώτο µήνα ζωής περισσότερο από το 85% των βρεφών θηλάζει. Ωστόσο, η ζήτηση σε συνάρτηση µε τον αριθµό των γεννήσεων και το ποσοστό θηλασµού των βρεφών εµφανίζεται σχετικά σταθερή.

Στην Ελλάδα, όπως παρουσιάζεται στον Πίνακα 1, ο αριθµός των γεννήσεων κυµαίνεται περί τις 110.000 κατ’ έτος. Στον νοµό Αχαΐας ειδικότερα, ο αριθµός γεννήσεων κυµαίνεται περί τις 3.
Ο αριθµός βρεφών που γεννιούνται, ανά έτος, ορίζει και το µέγιστο αριθµό των εν δυνάµει καταναλωτών του βρεφικού γάλακτος (επισηµαίνεται ότι, κατά κανόνα, τα υγιή βρέφη που δεν θηλάζουν ή που δεν θηλάζουν αποκλειστικά λαµβάνουν γάλα πρώτης βρεφικής ηλικίας για τους πρώτους έξι µήνες ζωής περίπου, οπότε και εισάγονται σταδιακά οι στερεές τροφές, γάλα δεύτερης βρεφικής ηλικίας µέχρι και τη συµπλήρωση ενός έτους, ενώ από εκείνο το 26 Βλ. σχετικά http://www.nsph.gr/files/011_Ygeias_Paidiou/Ereunes/Ekthesi_Ethnikhs_Meleths_Thilasmou.pdf. 14 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ χρονικό σηµείο και µετά µπορεί να εισαχθεί φρέσκο γάλα στη διατροφή του παιδιού ή να συνεχισθεί η διατροφή µε γάλα τρίτης βρεφικής ηλικίας). ΠΙΝΑΚΑΣ 1 : Ο µέγιστος αριθµός των καταναλωτών βρεφικού γάλακτος, ετησίως Βρέφη - ετήσιες γεννήσεις/µόνιµη κατοικία µητέρας Έτος 2007 Έτος 2008 Έτος 2009* Ελληνική επικράτεια 111.517 117.913 117.439 Αχαΐα 3.246 3.562 3.636 Πηγή: Ελληνική Στατιστική Αρχή 2011 * Σύµφωνα µε την Ελληνική Στατιστική Αρχή, ο συνολικός αριθµός των φαρµακείων στο νοµό Αχαΐας ήταν
(iv) H προσφορά – δίκτυο διανοµής
Στην αγορά του γάλακτος για υγιή βρέφη και των ειδικών βρεφικών γαλάτων δραστηριοποιούνται αρκετές βιοµηχανίες, όπως οι NESTLE ΕΛΛΑΣ Α.Ε., FRIESLAND CAMPINA HELLAS Α.Ε., όµιλος DANONE (MILUPA-NUMIL HELLAS Α.Ε.), ΓΙΩΤΗΣ Α.Ε., PFIZER HELLAS Α.Ε., HUMANA GMBH, FREZYDERM Α.Β.Ε.Ε., NOVALAC, ALTER FARMACIA S.A., HIPP UK Ltd κ.ά.
Όπως προαναφέρθηκε, σύµφωνα µε την κοινή υπουργική απόφαση Υ1/Γ.Π οικ. 236 της 30.12.2011 (η οποία, κατά τα προαναφερθέντα, ανεστάλη κατά το µέρος αυτό µε απόφαση της Επιτροπής Αναστολών του ΣτΕ), τα προϊόντα γάλακτος πρώτης βρεφικής ηλικίας µπορούσαν να διατίθενται από τις εταιρίες εισαγωγής ή παραγωγής µέσω των φαρµακείων, των supermarkets και µεµονωµένων καταστηµάτων λιανικού εµπορίου τροφίµων
Αντίθετα, τα ειδικά θεραπευτικά/εξειδικευµένα γάλατα διατίθενται, σύµφωνα µε το άρθ. 6 παρ. 2 της ΚΥΑ Υ3/3211/2000, µόνο από τα φαρµακεία. Από τα συλλεχθέντα από τη Γ∆Α στοιχεία, ο συνολικός αριθµός των φαρµακείων στο νοµό Αχαΐας κατά το έτος 2009 ανερχόταν σε 253, σύµφωνα µε την Ελληνική Στατιστική Αρχή. Το έτος 2012, ο Φ.Σ.Α., όπως έχει ήδη αναφερθεί, αριθµεί συνολικά 282 µέλη - φαρµακοποιούς. Όσον, δε, αφορά στα σούπερ µάρκετ, 27 Η διανοµή των εν λόγω προϊόντων στα φαρµακεία γίνεται είτε µέσω των φαρµακαποθηκών και φαρµακευτικών συνεταιρισµών είτε απευθείας από τις εταιρίες εισαγωγής ή παραγωγής στα φαρµακεία. Βλ. σχετικά και απόφαση Ε.Α. υπ’ αριθµ. 21/1996 και γνωµοδότηση E.A. υπ’αριθ.12/VI/
15 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ στα τέλη του 2010 λειτουργούσαν στην Αχαΐα περίπου 51 σούπερ µάρκετ. Ειδικότερα στην πόλη της Πάτρας λειτουργούν 42 σούπερ µάρκετ
Ε. NOMIKH ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ I. Εφαρµοστέοι κανόνες δικαίου (α) Αρµοδιότητα της Ε.Α. για τη λήψη ασφαλιστικών µέτρων
Σύµφωνα µε το άρθρο 25 παρ. 5 του ν. 3959/2011: « Η Επιτροπή Ανταγωνισµού είναι αποκλειστικώς αρµόδια να λαµβάνει ασφαλιστικά µέτρα αυτεπαγγέλτως ή ύστερα από αίτηση του Υπουργού Οικονοµίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας, όταν πιθανολογείται παράβαση των άρθρων 1, 2, και 11 ή των άρθρων 101 και 102 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και συντρέχει επείγουσα περίπτωση για την αποτροπή άµεσα επικειµένου κινδύνου ανεπανόρθωτης βλάβης στο δηµόσιο συµφέρον. Η Επιτροπή Ανταγωνισµού µπορεί να απειλήσει πρόστιµο µέχρι δέκα χιλιάδες (10.000) ευρώ για κάθε ηµέρα µη συµµόρφωσης προς την απόφασή της και να επιβάλει αυτό µε απόφασή της που βεβαιώνει τη µη συµµόρφωση. Κατά τον υπολογισµό του προστίµου συνεκτιµούνται τα οφέλη που αποκοµίζει η επιχείρηση, καθώς και οι επιπτώσεις στη σχετική αγορά από τη µη συµµόρφωση στην απόφαση. Η Επιτροπή Ανταγωνισµού υποχρεούται να αποφανθεί το αργότερο µέσα σε προθεσµία δεκαπέντε

(15)ηµερών από την ηµεροµηνία κατάθεσης της αίτησης Υπουργού Οικονοµίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας, αφού πρώτα ακουστούν τα ενδιαφερόµενα µέρη. Η απόφαση αυτή υπόκειται µόνο σε προσφυγή ενώπιον του ∆ιοικητικού Εφετείου Αθηνών. Οι διατάξεις των παραγράφων 2, 3 και 4 του άρθρου 30 εφαρµόζονται αναλόγως. Με τις διατάξεις της παρούσας παραγράφου δεν θίγεται η αρµοδιότητα των πολιτικών δικαστηρίων προς λήψη ασφαλιστικών µέτρων για την προστασία ιδιωτικών συµφερόντων.». 31. Όπως προαναφέρθηκε, στην παρούσα υπόθεση, η Ε.Α. προβαίνει στην εξέταση της δυνατότητας λήψεως ασφαλιστικών µέτρων κατά το άρθρο 25 παρ. 5 του ν. 3959/2011 αυτεπαγγέλτως, στο πλαίσιο της έρευνας που διενεργεί στην αγορά του βρεφικού γάλακτος. (β) Συνθήκες και προϋποθέσεις λήψης ασφαλιστικών µέτρων 32. Η διαδικασία των ασφαλιστικών µέτρων αποσκοπεί στη διασφάλιση πλήρους αποτελεσµατικότητας της µελλοντικής αποφάσεως επί της κυρίας υποθέσεως29. Ειδικότερα, η Ε.Α. λαµβάνει εκείνα τα µέτρα, τα οποία διασφαλίζουν ότι η δοµή της σχετικής αγοράς δεν θα µεταβληθεί προς το χειρότερο µέχρις ότου η Ε.Α. εκδώσει 28 Βλέπε: Πανόραµα των Ελληνικών supermarkets, αριθ. 15, Φθινόπωρο 2011. Ως «κύρια υπόθεση» στη συγκεκριµένη περίπτωση νοείται η αυτεπάγγελτη έρευνα που διεξάγει η Υπηρεσία στον τοµέα του βρεφικού γάλακτος. 29 16 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ την απόφασή της επί της κυρίας υποθέσεως30. Τα ασφαλιστικά µέτρα είναι δυνατόν να συνίστανται σε διαταγή εκτέλεσης κάποιας πράξης ή και αποχής από κάποια πράξη υπό τον όρο ότι τέτοια µέτρα είναι προσωρινού καί συντηρητικού χαρακτήρα καί περιορίζονται στις ανάγκες της δεδοµένης κατάστασης31, 32. Η απόφαση επί των ασφαλιστικών µέτρων έχει εξαρχής περιορισµένο χρονικό ορίζοντα και ισχύει µέχρι την έκδοση της οριστικής απόφασης για την ίδια υπόθεση ή µέχρι να επιλυθεί η εξεταζόµενη υπόθεση διαφορετικά33. Η Ε.Α. δύναται, επίσης, να προσδιορίζει συγκεκριµένο χρονικό διάστηµα, το οποίο κρίνεται αναγκαίο για την προσαρµογή των επιχειρήσεων στα ασφαλιστικά µέτρα 34. 33. Όπως προκύπτει και από το άρθρο 25 παρ. 5 του ν. 3959/2011, ο χαρακτήρας των ασφαλιστικών µέτρων είναι έκτακτος, τα µέτρα αυτά δηλαδή λαµβάνονται µόνο αυτεπαγγέλτως ή κατόπιν αιτήσεως του Υπουργού Οικονοµίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας, και όχι µετά από αίτηση επιχειρήσεως ή επιχειρήσεων που έχουν υποβάλει καταγγελία35. 34. Σύµφωνα, µε τη διάταξη του άρθρου 25 παρ. 5 ν. 3959/2011, οι προϋποθέσεις λήψης ασφαλιστικών µέτρων, οι οποίες πρέπει να συντρέχουν σωρευτικά36, είναι οι ακόλουθες:

i)Πιθανολόγηση παράβασης των διατάξεων των άρθρων 1, 2, 11 του ν. 3959/2011 ή και των άρθρων 101 και 102 ΣΛΕΕ, και
ii)Επείγουσα περίπτωση για την αποτροπή άµεσα επικείµενου κινδύνου ανεπανόρθωτης βλάβης στο δηµόσιο συµφέρον.
i)Πιθανολόγηση παράβασης των διατάξεων των άρθρων 1, 2 και 11 του ν. 3959/2011 ή και των άρθρων 101 και 102 ΣΛΕΕ 35. Επισηµαίνεται, εξαρχής, ότι προϋπόθεση για τη λήψη ασφαλιστικών µέτρων είναι η πιθανολόγηση της ύπαρξης παράβασης, και όχι ο σχηµατισµός πεποίθησης αναφορικά µε τη στοιχειοθέτηση αυτής. Σύµφωνα µε πάγια Ενωσιακή νοµολογία, η σχετική προϋπόθεση διακρίνεται σαφώς από την απαίτηση στοιχειοθέτησης της 30 Βλ. απόφαση ΕΑ 297/IV/2006. Βλ. ενδεικτικά διάταξη του ∆ΕΚ, 792/79 R, Camera Care κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σκ. 18, C-228/82, Ford κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σκ. 13, Απόφαση Ευρωπαϊκής Επιτροπής 83/462/ΕΟΚ, ECS/AKZO, σκ. 22, 24. 94/19/ΕΚ, Stena, σκ. 56 και 87/500/ΕΚ, ΒΒΙ/Boosey, σκ. 24 32 Συχνά, τα µέτρα αυτά έχουν ως αντικείµενο την προσωρινή παύση της συµπεριφοράς που πιθανολογείται ότι αντιβαίνει στους κανόνες περί ελεύθερου ανταγωνισµού, µέχρι την οριστική επίλυση της κύριας υπόθεσης. ∆ιασφαλίζουν, εποµένως, την αποκατάσταση των συνθηκών ανταγωνισµού, κατά το µέρος που κλονίσθηκε από την ανωτέρω συµπεριφορά, µέχρι την έκδοση απόφασης επί της κύριας υπόθεσης. Βλ. ∆ελλή Γ., Προσωρινή Προστασία και Ελεύθερος Ανταγωνισµός, Το δηµόσιο και το ιδιωτικό συµφέρον µεταξύ ρυθµιστικής και δικαιοδοτικής λειτουργίας της έννοµης τάξης, σελ.17 επ. 33 Βλ. και 83/462/ΕΟΚ, ECS/AKZO, σηµείο 37. 34 87/500/ΕΚ, ΒΒΙ/Boosey, σηµείο 24. 35 Βλ. Ε.Α 297/IV/2006, ασφαλιστικά µέτρα Παπαστράτος, σελ. 3, σκ. Ι. 36 Βλ. και Απόφαση ΠΕΚ Τ-44/90, La Cinq, σκ. 28, Απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής 94/19/ΕΚ, Sea Containers/Stena Sealink, σκ. 56, Απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής 87/500/ΕΚ, BBI/Boosey, σκ. 14, Απόφαση Ευρωπαϊκής Επιτροπής 2002/165/ΕΚ, NDC Health/IMS Health, σκ.38, και Απόφαση Ευρωπαϊκής Επιτροπής 83/462/ΕΟΚ, ECS/AKZO, σηµείο 23. 31 17 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ παράβασης κατά το στάδιο της τελικής απόφασης37. Η Ε.Α. δεν απαιτείται να στοιχειοθετήσει την παράβαση, αλλά µπορεί να βασιστεί στην αξιολόγηση εκ πρώτης όψεως (prima facie) στοιχείων σχετικά µε τη διαπίστωση αυτής38. 36. Σύµφωνα µε το άρθρο 1 του ν. 3959/2011 και αντίστοιχα το άρθρο 101 της ΣΛΕΕ (εφόσον οι πρακτικές δύνανται να επηρεάσουν το εµπόριο µεταξύ κρατών µελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης), απαγορεύονται όλες οι συµφωνίες και εναρµονισµένες πρακτικές µεταξύ επιχειρήσεων και όλες οι αποφάσεις ενώσεων επιχειρήσεων που έχουν ως αντικείµενο ή ως αποτέλεσµα την παρεµπόδιση, τον περιορισµό ή τη νόθευση του ανταγωνισµού, και, ιδίως, εκείνες οι οποίες συνίστανται στον άµεσο ή έµµεσο καθορισµό των τιµών αγοράς ή πωλήσεως ή άλλων όρων συναλλαγής, στον περιορισµό ή στον έλεγχο της παραγωγής, της διάθεσης, της τεχνολογικής ανάπτυξης, ή στην κατανοµή των αγορών ή των πηγών εφοδιασµού. 37. Προϋποθέσεις, εποµένως, εφαρµογής της διάταξης του άρθρου 1 παρ. 1 του ν. 3959/2011 είναι39: 1) Η ύπαρξη συµφωνίας, εναρµονισµένης πρακτικής µεταξύ επιχειρήσεων ή απόφασης ένωσης επιχειρήσεων. 38. Για τους σκοπούς του άρθρου 1 παράγραφος 1 του ν. 3959/2011, και αντίστοιχα του άρθρου 101 παράγραφος 1 ΣΛΕΕ, ως «επιχείρηση» νοείται κάθε φυσικό πρόσωπο ή οικονοµική ενότητα που ασκεί εµπορική ή άλλη οικονοµική δραστηριότητα, ανεξάρτητα από το νοµικό καθεστώς του και από τον τρόπο χρηµατοδότησής του. Επιπροσθέτως, η ύπαρξη επιχείρησης προϋποθέτει αυτονοµία οικονοµικής δράσης και συνακόλουθα ανάληψη των οικονοµικών κινδύνων που συνεπάγεται η εκάστοτε οικονοµική δραστηριότητα40. Ως οικονοµική δραστηριότητα νοείται κάθε δραστηριότητα προσφοράς αγαθών ή υπηρεσιών σε δεδοµένη αγορά41, ενώ για την υπαγωγή στην έννοια της επιχείρησης, το εν λόγω λειτουργικό κριτήριο της φύσης της ασκούµενης δραστηριότητας καθιστά άνευ σηµασίας κριτήρια όπως ο δηµόσιος ή ιδιωτικός χαρακτήρας της επιχείρησης, ο αστικός ή εµπορικός χαρακτήρας της, ο 37 Βλ. Απόφαση ΠΕΚ Τ-44/90, La Cinq κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σηµεία 59-63, καθώς και Απόφαση ΠΕΚ Τ-24 & 28/92 R Langnese Iglo κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Συλλ. 1992, σελ. ΙΙ-1839, Απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής 2002/165/ΕΚ, NDC/IMS, σηµείο 39. Συναφώς, βλ. και άρθρο 8 Κανονισµού (ΕΚ) 1/2003. 38 Συναφώς, βλ. άρθρο 8 Κανονισµού (ΕΚ) 1/2003. 39 Αντίστοιχες είναι και οι προϋποθέσεις εφαρµογής του άρθρου 101 παρ. 1 ΣΛΕΕ. Μοναδική ουσιαστική επιπλέον προϋπόθεση εφαρµογής της Ενωσιακής διάταξης, σε σχέση µε τη διάταξη του εθνικού δικαίου, αποτελεί αυτή της δυνατότητας σοβαρής επίδρασης στο ενδοκοινοτικό εµπόριο. 40 Βλ. ενδεικτικά υπόθ. Τ-23/09 Conseil national de l’Ordre des pharmaciens (CNOP), Conseil central de la section G de l’Ordre national des pharmaciens (CCG) κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σκ. 70-71, C-55/96, Job Centre coop.arl, Συλλογή 1997, σελ. Ι-7119, σκ. 21, συνεκδ. υποθ. C-180-184/98, Pavel Pavlov κ.ά. κατά Stichting Pensioenfonds Medische Specialisten, Συλλ. 2000 σ. Ι-6451, σκ. 74, υπόθ. C-118/85 Επιτροπή κατά Ιταλίας Συλλ. 1987 σ. 2599, σκ. 7, υπόθ. C-41/90 Klaus Höfner and Fritz Elser κατά Macrotron GmbH Συλλ. 1991 σ. I-1979, σκ. 21, υπόθ. C-35/96 Επιτροπή κατά Ιταλίας (CNSD) Συλλ. 1998 σ. I-3851, σκ. 36, υπόθ. C-244/94 Fédération Française des Sociétés d’Assurance κ.ά. κατά Ministère de l'Agriculture et de la Pêche Συλλ. 1995 σ. I-4013, σκ. 14, απόφαση ΕΑ 292/IV/2005 υπό 2.1. 41 Βλ. ενδεικτικά υπόθ. C-118/85, Επιτροπή κατά Ιταλίας, Συλλ. 1987, σελ. 2599, σκ. 7, υπόθ. C-35/96, Επιτροπή κατά Ιταλίας, Συλλ. 1998, σελ. 3851, σκ. 36, EA 430/V/2009, σελ. 6 και ΕΑ 317/V/2006, σελ. 16, 17 18 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ τρόπος χρηµατοδότησής της, η επιδίωξη κέρδους από αυτήν, η επιδίωξη παράλληλα προς την επίτευξη ενός οικονοµικού στόχου και άλλων στόχων, το µέγεθος της επιχείρησης ή ο χαρακτηρισµός της εν λόγω δραστηριότητας από τον νοµοθέτη. Κατά συνέπεια, η έννοια της «επιχείρησης» είναι περισσότερο οικονοµική παρά νοµική, µε αποτέλεσµα το αποφασιστικό κριτήριο της έννοιας αυτής στο δίκαιο της προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισµού να είναι η οικονοµική και όχι η νοµική της αυτοτέλεια. 39. Η «ένωση επιχειρήσεων» προϋποθέτει πλειονότητα επιχειρήσεων, οι οποίες συνδέονται µεταξύ τους µε οποιαδήποτε µορφή οργανωµένης συνεργασίας42. ∆εν απαιτείται η «ένωση επιχειρήσεων» να έχει νοµική προσωπικότητα43, ούτε ίδια εµπορική ή παραγωγική δραστηριότητα, προκειµένου να εµπίπτει στο άρθρο 1 του 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ44, αρκεί να εξυπηρετεί τα εµπορικά συµφέροντα των µελών της45. Σωµατεία, ενώσεις, σύνδεσµοι θεωρούνται «ενώσεις επιχειρήσεων» ανεξάρτητα από τη νοµική τους µορφή, την άσκηση εκ µέρους τους οικονοµικής δραστηριότητας και κερδοσκοπικού ή µη σκοπού46. Εξάλλου, και οι οµοσπονδίες συνιστούν ενώσεις επιχειρήσεων κατά την έννοια του άρθρου 1 του ν. 3959/2011 και του άρθρου 101 ΣΛΕΕ καθώς σκοπός των εν λόγω διατάξεων βάσει των οποίων οι ενώσεις επιχειρήσεων δύνανται µε τις αποφάσεις τους να παραβιάζουν το δίκαιο του ανταγωνισµού, είναι να αποτρέψει το ενδεχόµενο επαγγελµατικοί φορείς σε οποιαδήποτε βαθµίδα να λειτουργούν ως forum οικονοµικών συνεννοήσεων µε αντιανταγωνιστικό χαρακτήρα µεταξύ των ενδιαφεροµένων επαγγελµατιών. Κατά το δίκαιο προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισµού, ένα από τα βασικά κριτήρια που λαµβάνονται υπόψη κατά την εκτίµηση του αν µια επαγγελµατική οργάνωση ελεύθερων επαγγελµατιών συνιστά ένωση επιχειρήσεων είναι η άσκηση οικονοµικής δραστηριότητας ή η άσκηση δραστηριοτήτων που αφορούν σε άσκηση οικονοµικής δραστηριότητας. Σύµφωνα µε το κριτήριο αυτό εξετάζεται κατά πόσο, µεταξύ των αρµοδιοτήτων που ανατίθενται σε ένα σύλλογο ελεύθερων επαγγελµατιών που συνιστούν επιχειρήσεις κατά το δίκαιο προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισµού, περιλαµβάνεται και η οργάνωση ή ο συντονισµός της οικονοµικής δραστηριότητας 42 Βλ. υπόθ. Τ-23/09 Conseil national de l’Ordre des pharmaciens (CNOP), Conseil central de la section G de l’Ordre national des pharmaciens (CCG) κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σκ. 74, 76-77, στην οποία κρίθηκε ειδικά ο Εθνικός Σύλλογος Φαρµακοποιών της Γαλλίας ως ένωση επιχειρήσεων. Βλ. και απόφαση Ε.Α. 505/VΙ/2010. 43 Βλ. ενδεικτικά υποθ. C-395/96 P και C-396/96 P Compagnie maritime belge transports SA, Compagnie maritime belge SA και Dafra-Lines A/S (CEWAL) κατά Επιτροπής Συλλογή 2000 σ. Ι- 01365, σκ. 144. Βλ. επίσης σχετικά και Λ. Κοτσίρη, Ευρωπαϊκό Εµπορικό ∆ίκαιο, 2003, σελ. 398-399 44 Βλ. συνεκδ. υποθ. Τ-25/95, Τ-26/95, Τ-30/95 έως Τ-32/95, Τ-34/95 έως Τ-39/95, Τ-42/95 έως Τ-46/95, Τ-48/95 έως Τ-65/95, Τ-68/95 έως Τ-71/95, Τ-87/95, Τ-88/95, Τ-103/95 και Τ-104/95, Cimenteries CBR SA κ.ά. κατά Επιτροπής, Συλλογή 2000 σ. ΙΙ-491, σκ. 1320. 45 Βλ. Απόφαση Ευρωπαϊκής Επιτροπής 96/438/ΕΚ, FENEX, σκ. 31 και Alison Jones, EC Competition Law, 2011, σελ. 168 επ. Βλ. επίσης Cass. com., 07.07.2011, no 10-12.038, F-D, Conseil national de l’ordre des Chirurgiensdentistes et alii : JurisData no 2011-011197. 46 Βλ. ενδεικτικά υποθ. C- 209-215/78, Van Landewyck κατά Επιτροπής, σκ. 87-88, C-96επ/82, ΙΑΖ κατά Επιτροπής, σκ. 19-20 και C-246/86, Belasco κατά Επιτροπής, σκ. 2,65, απόφ. ∆ΕφΕθ 1001/2006 σκ. 16, 20 και ΕΑ 277/IV/2005, σελ. 28. 19 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ των µελών του ή αν ο επαγγελµατικός φορέας προβαίνει µε αποφάσεις του στη θέσπιση ρυθµίσεων σχετικών µε τη συµπεριφορά των ελεύθερων επαγγελµατιών σε συγκεκριµένη αγορά παροχής υπηρεσιών47. 40. «Απόφαση» είναι καταρχάς κάθε έκφραση βούλησης της ένωσης µέσα από κάποια οργανωτική δοµή η οποία αποβλέπει στην κοινή συµπεριφορά των µελών. Μπορεί να φέρει οποιαδήποτε µορφή, όπως οδηγία, εγκύκλιος, κ.ά. οι οποίες µπορεί να έχουν χαρακτήρα υποχρεωτικό για τα µέλη48. 41. Η απαγόρευση των άρθρων 1 του ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ εφαρµόζεται, επίσης, και σε περιπτώσεις που η απόφαση έχει το χαρακτήρα απλής σύστασης χωρίς δεσµευτικότητα, εφόσον αντανακλά εν τοις πράγµασι τη συλλογική βούληση των µελών της ένωσης να συντονίσουν τη δράση τους σε µία συγκεκριµένη αγορά, και εφόσον η συµµόρφωση των µελών µε αυτήν είναι ικανή να επιφέρει σηµαντικές αρνητικές επιπτώσεις στον ανταγωνισµό στη σχετική αγορά49. Προκειµένου να θεµελιωθεί η ύπαρξη «αποφάσεως» ένωσης επιχειρήσεων, αρκεί η οιαδήποτε πράξη της τελευταίας να αποτελεί τη συνεπή έκφραση της βούλησης της ιδίας να συντονίσει τη συµπεριφορά των µελών της στην εν λόγω αγορά50. Εξάλλου, οι συστάσεις µη δεσµευτικού χαρακτήρα της οποιασδήποτε ένωσης επιχειρήσεων αναφορικά µε τον περιορισµό και τον έλεγχο της παραγωγής ή της διάθεσης των προϊόντων από µέρους των µελών της και αναφορικά µε τον καθορισµό τιµών για την παροχή των προϊόντων απαγορεύονται ακόµη και αν δεν τηρούνται εξ ολοκλήρου, στο βαθµό που επιτρέπουν στα µέλη της ένωσης να διακρίνουν την πολιτική των ανταγωνιστών τους, επηρεάζοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο αισθητά το επίπεδο ανταγωνισµού στη σχετική αγορά51.42. Προκειµένου να υφίσταται «συµφωνία» κατά την έννοια του άρθρ. 1 ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ, αρκεί τα εµπλεκόµενα φυσικά και/ή νοµικά πρόσωπα να έχουν εκδηλώσει την κοινή τους βούληση να συµπεριφέρονται στην αγορά κατά ορισµένο τρόπο, να έχουν φτάσει σε συναίνεση πάνω σε ένα σχέδιο, που περιορίζει ή µπορεί να περιορίσει την ελευθερία δράσης τους καθορίζοντας µεταξύ τους τις γραµµές αµοιβαίας δράσης τους ή αποχής τους από δράση στην αγορά52. 47 Βλ. ενδεικτικά απόφαση Ε.Α. 512/VI/2010, παρ. 108 επ. και εκεί παραποµπές. Βλ. επίσης υπόθ. C-309/99, Συλλ. Σελ. Ι-1577, σκ. 64-65, συνεκδ. αποφ. T-213/95 και T-18/96 SCK και FNK κατά Επιτροπής, σκ. 170, απόφ. Ευρωπαϊκής Επιτροπής 96/438/ΕΚ, FENEX, L 181/28, σκ. 41και απόφ. ΕΑ 292/IV/2005 υπό 3.1 48 Βλ. ενδεικτικά, Απόφαση ∆ΕΚ C- 45/85, Verband der Sachversicherer, σκ. 28, υπόθ. Τ-213/95 και Τ-18/96, Stichting κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής σκ. 157-164, καθώς και απόφαση Ε.Α.277/IV/2005 (ΣΕΣΜΕ), σελ. 28 επ., η οποία επικυρώθηκε από το ∆ιοικητικό Εφετείο Αθηνών µε την υπ’ αριθµ. 1001/2006 απόφασή του (ΣΕΣΜΕ). 49 Βλ. ενδεικτικά υπόθ. C-96/82 IAZ κατά Επιτροπής, σκ. 20, συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-209, 215 & 218/78, Συλλογή 1980, σελ. 3125 επ. σκ. 86 50 Βλ. ενδεικτικά υπόθ. Τ-193/02 Piau κατά Επιτροπής, σκ. 75, και υπόθ. Τ-325/01 Daimler Chrysler κατά Επιτροπής, σκ. 210. Βλ. επίσης Απόφαση της Επιτροπής 96/438/ΕΚ (FENEX), σκ. 32-41. 51 Βλ. ενδεικτικά υπόθ. C- 96/82 IAZ κατά Επιτροπής, Συλλ. 1983 σ. 3369, σκ. 18-21, Τ-325/01 DaimlerChrysler κατά Επιτροπής, σκ. 210, υπόθ. 45/85 Verband der Sachversicherer (VDS) κατά Επιτροπής, Συλλ. 1987, σ. 405, σκ. 26-32, συνεκδ. υποθ. 209-215 και 218/78 Van Landewyck κατά Επιτροπής, παρ. 85-89, αποφάσεις Επιτροπής 2005/8/ΕΚ Barême d´honoraires de l´Ordre des Architectes belges, EE 2005 L4/10, σκ. 64 52 Βλ. ενδεικτικά υπόθ. C-41/69, ACF Chemiefarma κατά Επιτροπής, σκ. 111-113, Τ-7/89, Hercules κατά Επιτροπής, σκ. 256, Τ-9/99, HFB Holding κατά Επιτροπής, σκ. 199 20 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Επίσης, η ύπαρξη συµφωνίας µπορεί να προκύπτει άµεσα ή έµµεσα από τη συµπεριφορά των µερών53. Είναι αδιάφορα ο γραπτός ή προφορικός χαρακτήρας της συµφωνίας καθώς και ο δεσµευτικός ή µη χαρακτήρας της, δηλ. δεν απαιτούνται τυπικές διαδικασίες ούτε και κυρώσεις ή µέτρα εφαρµογής54. Οι λεγόµενες «συµφωνίες κυρίων» εκφράζουν, επίσης, πιστά την κοινή βούληση των µελών της σύµπραξης ως προς τη συµπεριφορά τους εντός της σχετικής αγοράς, οι οποίες για την εφαρµογή του άρθρ. 1 ν. 3959/2011 και άρθρ. 101 ΣΛΕΕ εκλαµβάνονται ως αδιαίρετη ενότητα55. Εξάλλου, ο καθορισµός εκ µέρους των συµµετεχουσών σε µία συνάντηση φυσικών και νοµικών προσώπων των «κανόνων παιχνιδιού» για τη συµπεριφορά τους στην αγορά συνιστά αναντίρρητα «συµφωνία» κατά την έννοια των άρθρ. 1 ν. 3959/2011 και άρθρ. 101 ΣΛΕΕ, ακόµα και αν δεν συνάφθηκε «τυπική συµφωνία», αλλά απλά εκφράστηκε η επιθυµία ή η ευχή να ακολουθηθεί η συγκεκριµένη συµπεριφορά56. 2) Αντικείµενο ή αποτέλεσµα της σύµπραξης ή απόφασης επιχειρήσεων ή ενώσεων επιχειρήσεων να είναι ο περιορισµός, η παρακώλυση ή η νόθευση του ανταγωνισµού. 42. Ο άµεσος ή έµµεσος περιορισµός και έλεγχος της διάθεσης των προϊόντων συνιστά πρόδηλο και ιδιαιτέρως σοβαρό περιορισµό του ανταγωνισµού57. Συµπράξεις µε τις οποίες επιδιώκεται ο περιορισµός και έλεγχος της διάθεσης των προϊόντων και ο συντονισµός της συµπεριφοράς των συµµετεχόντων ως προς τα ανωτέρω περιορίζουν από τη φύση τους τον ανταγωνισµό και απαγορεύονται ρητά από τα άρθρα 1 του ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ. Συµφωνίες και αποφάσεις ελέγχου της παραγωγής και/ή διάθεσης ενός προϊόντος συνδυάζονται συχνά µε προσπάθειες διατήρησης ή αύξησης της τιµής πώλησής του58, 59. 43. Συµφωνίες και αποφάσεις µεταξύ επιχειρήσεων / ενώσεων επιχειρήσεων, οι οποίες έχουν ως αντικείµενό τους τον περιορισµό του ανταγωνισµού θεωρούνται εκείνες οι οποίες από τη φύση τους είναι ικανές να περιορίσουν τον ανταγωνισµό. Σύµφωνα µε πάγια νοµολογία, στο πλαίσιο της εφαρµογής των άρθρων 1 παράγραφος 1 του ν. 3959/2011 και 101 παράγραφος 1 ΣΛΕΕ παρέλκει η εκτίµηση των συγκεκριµένων 53 Βλ. 2004/104/ΕΚ, Απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την αγορά της µεθυλογλυκαµίνης, σκ. 172. Βλ. ενδεικτικά υπόθ. C-209/78, Van Landewyck κατά Επιτροπής, σκ. 85-86, T-9/99 σκ. 200-201, Τ-1/89, RhonePoulenc κατά Επιτροπής σκ. 43- 44, απόφαση Ευρωπαϊκής Επιτροπής 2004/104/ΕΚ, σκ.172. 55 Βλ. υπόθ. Τ-141/89, Trefileurope κατά Επιτροπής, σκ. 95-96. 56 Βλ. ενδεικτικά συνεκδ. υποθ. C-204/00 P, C-205/00 P, C-211/00 P,C-213/00 P, C-217/00 P, C-219/00 P , Συλλ. 2004 Ι, σκ. 228, 248. 57 Βλ. ενδεικτικά υποθ. C-41/69 ACF Chemiefarma κατά Επιτροπής, Συλλ. 1970, σ.699, C-246/86 Belasco κατά της Επιτροπής, Συλλ. 1989, σ. 2181, απόφαση Επιτροπής 84/405/ΕΚ Zinc Producer Group EE 1984 L 220/27, σκ. 67-68. 58 Βλ. ενδεικτικά υπόθ. T-236/01 Tokai Carbon κατά Επιτροπής, Συλλ. 2004, σ. ΙΙ-1181, αποφάσεις Επιτροπής 2002/271/ΕΚ, Graphite Electrodes, EE 2002 L100/1, σκ. 108-110, 1994/601/ΕΚ, Carton, EE 1994 L 243/1, σκ. 58, 70, 131, 133-137. 59 Εν προκειµένω, η πρόθεση διατήρησης ή αύξησης της τιµής των γαλάτων διαφαίνεται και στα πρακτικά της από 10.12.2011 Γενικής Συνέλευσης του Πανελλήνιου Φαρµακευτικού Συλλόγου όπου ο […] αναφέρει προς τα µέλη του Συλλόγου σχετικά µε την πώληση των γαλάτων πρώτης βρεφικής ηλικίας και από τα σούπερ µάρκετ […] (βλ. ανωτέρω ενότητα Β-Ιστορικό). 54 21 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ αποτελεσµάτων των συµφωνιών και αποφάσεων στην αγορά, όταν προκύπτει ότι σκοπός τους είναι να περιορίσουν, να παρεµποδίσουν ή να νοθεύσουν τον ανταγωνισµό. Ειδικότερα, η παρακώλυση, ο περιορισµός ή η νόθευση του ανταγωνισµού εξετάζεται µε αντικειµενικά κριτήρια60. Εάν αντικείµενο της συµφωνίας των επιχειρήσεων ή της απόφασης των ενώσεων επιχειρήσεων είναι η παρακώλυση, ο περιορισµός ή η νόθευση του ανταγωνισµού, η πρακτική αυτή αντιτίθεται στις ως άνω διατάξεις χωρίς να είναι αναγκαία περαιτέρω έρευνα ως προς το αποτέλεσµα της απόφασης61. Αυτό σηµαίνει ότι δεν απαιτείται µία σύµπραξη µεταξύ επιχειρήσεων να έχει ως αποτέλεσµα τον περιορισµό του ανταγωνισµού στη σχετική αγορά (να εφαρµόστηκε δηλαδή στην πράξη), προκειµένου αυτή να κριθεί ως αντιανταγωνιστική. Αρκεί ο σκοπός να ήταν ο περιορισµός και η νόθευση του ανταγωνισµού62. ∆εν είναι απαραίτητο, εποµένως, να εξεταστεί αν επήλθε το περιοριστικό του ανταγωνισµού αποτέλεσµα, προκειµένου να θεµελιωθεί παράβαση των άρθρων 1 παρ. 1 του ν. 3959/2011 και 101 παρ. 1 ΣΛΕΕ63. 44. Σηµειώνεται ότι το ∆ελτίο Τύπου του Φ.Σ.Α. που περιείχε την κοινοποίηση στον Π.Φ.Σ. της από 28.3.2012 απόφασης της Γενικής Συνέλευσης του Φ.Σ.Α. µε θέµα, µεταξύ άλλων: «Έξοδος εταιριών γαλάτων α΄ βρεφικής ηλικίας από τα φαρµακεία του συλλόγου» δηµοσιεύθηκε στις 29 Μαρτίου 2012, η ηλεκτρονική επιστολή µε θέµα «Γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας-Πληρωµές Ο.Π.Α.∆.» που εστάλη από τον Φ.Σ.Α. στα µέλη του Φ.Σ.Α. εστάλη στις 18.4.2012, ενώ η διενέργεια του επιτόπιου ελέγχου έλαβε χώρα στις 26.04.2012, κατά τα προεκτεθέντα. Το χρονικό διάστηµα µεταξύ των υπό εξέταση συµπεριφορών και της έρευνας της Υπηρεσίας ήταν τόσο σύντοµο που ούτως ή άλλως τα αποτελέσµατα αυτών δεν θα ήταν πιθανό να έχουν ήδη προκύψει.
ii)Επείγουσα περίπτωση προς αποτροπή άµεσου και επικείµενου κινδύνου πρόκλησης ανεπανόρθωτης βλάβης στο δηµόσιο συµφέρον. 60 Επειδή, δε, ο περιορισµός των πωλήσεων και της διάθεσης των προϊόντων αποτελεί τόσο σηµαντικό περιορισµό του ανταγωνισµού, στην Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής «σχετικά µε τις συµφωνίες ήσσονος σηµασίας οι οποίες δεν περιορίζουν σηµαντικά τον ανταγωνισµό σύµφωνα µε το άρθρο 81 παράγραφος 1 της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (de minimis)» (2001/C 368/07), σηµείο 11 παρ. 1, ορίζεται ότι τέτοιου είδους συµφωνίες µεταξύ ανταγωνιστών συνιστούν παράβαση, ανεξαρτήτως του µεριδίου αυτών στη σχετική αγορά. Βλ. σχετικά και αντίστοιχη Ανακοίνωση της Ε.Α. της 02.03.2006, σηµ. 11

(1), η οποία επαναλαµβάνει την ως άνω ρύθµιση της Ανακοίνωσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά µε τις συµφωνίες ήσσονος σηµασίας. 61 Βλ. ενδεικτικά απόφαση ∆ΕφΑθ. 1001/2006, σκ. 16, υπόθ. C- 45/85 Verband der Sachversicherer κατά Επιτροπής, Συλλ. 1987, σ. 405, σκ. 39, C-209/07 Irish Beef, σκ. 16, συνεκδ. υποθ. Τ-305/94 έως Τ- 307/94, T-313/94 έως T316/94, T-318/94, T-325/94, T-328/94 και T-335/94 Limburgse Vinyl Maatschappij NV κλπ. κατά Επιτροπής, Συλλ. 1999 σ.ΙΙ- 931, σκ. 741 και υπόθ. T-62/98 Volkswagen κατά Επιτροπής, Συλλ. 2000, σ. ΙΙ-2707, σκ. 178, απόφαση Επιτροπής 84/405/ΕΚ Zinc Producer Group EE 1984 L 220/27, σκ.

62 Υπόθ. C-246/86, σκ. 12-15, υπόθ. Τ-7/89 σκ. 271, 2004/104/ΕΚ, ό.π, σκ. 174, 177-179, υπόθ. Τ-25/95 κλπ., Cimenteries κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σκ. 16, 25 περίλ. και 1531, 3921 επ., υπόθ. C-123/83, BNIC κατά Clair, σκ. 22, υπόθ. Τ-303/02, σκ.
Βλ. επίσης Κατευθυντήριες Γραµµές της Ε.Ε. για την εφαρµογή του άρθρου 81 παρ.3, παρ.
63 Υπόθ. Τ-49/02, Brasserie κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σκ. 97, 108 και
22 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
Ως δηµόσιο συµφέρον νοείται µεταξύ άλλων ο ανταγωνισµός ως θεσµός, άρα το δεύτερο σκέλος της προϋπόθεσης πληρούται όταν υπάρχει κίνδυνος να πληγεί ανεπανόρθωτα ο ανταγωνισµός σε συγκεκριµένη αγορά
Θα πρέπει, δε, να σταθµίζονται κάθε φορά από την Ε.Α. τα συµφέροντα των καταναλωτών ή/και τρίτων µερών µε τα νόµιµα συµφέροντα των νοµικών προσώπων που υπόκεινται στα ασφαλιστικά µέτρα
Ως προς την προϋπόθεση συνδροµής επείγουσας περίπτωσης, αυτή εξετάζεται σε συνδυασµό µε την ανάγκη αποτροπής άµεσα επικείµενου κινδύνου πρόκλησης ανεπανόρθωτης βλάβης στον ανταγωνισµό. Το επείγον τελεί σε συνάρτηση µε το αν υπάρχει ή προβλέπεται να υπάρξει άµεσα επικείµενος κίνδυνος ανεπανόρθωτης βλάβης, δηλαδή επαπειλούµενος κίνδυνος, ο οποίος για να αποτραπεί πρέπει να αντιµετωπιστεί ανυπερθέτως, προκειµένου να αποφευχθεί η δηµιουργία ανεπανόρθωτης βλάβης
Ανεπανόρθωτη βλάβη υφίσταται όταν πρόκειται για ουδόλως επανορθώσιµη ή δυσχερώς επανορθώσιµη βλάβη µέχρι να εκδοθεί η απόφαση της Ε.Α. επί της κυρίας υπόθεσης. Ουδόλως επανορθώσιµη βλάβη συντρέχει όταν η προηγούµενη κατάσταση, πραγµατική ή νοµική, δεν µπορεί να επανέλθει και, συγκεκριµένα, όταν το επελθόν αποτέλεσµα έχει οριστικό χαρακτήρα. Περαιτέρω, δυσχερώς επανορθώσιµη βλάβη συντρέχει, όταν η επαναφορά των πραγµάτων στην προηγούµενη κατάσταση απαιτεί εντατικές προσπάθειες, χρονοβόρα διαδικασία, δυσανάλογες δαπάνες κ.λπ., χωρίς να είναι βέβαιο το επιδιωκόµενο αποτέλεσµα
ΙΙ. Υπαγωγή περιστατικών στους εφαρµοστέους κανόνες δικαίου Α. Ως προς την πιθανολογούµενη απόφαση του ΦΣΑ
Σύµφωνα µε το άρθρο 1 του Εσωτερικού Κανονισµού του Φ.Σ.Α. «Ο δυνάµει των διατάξεων του Ν. 3601/28 «περί Φαρµακευτικών Συλλόγων» και του Α.Ν. 1384/38 «περί τροποποιήσεως ενίων διατάξεων» του Ν. 3601/28 «περί Φαρµακευτικών Συλλόγων» ιδρυθείς Φαρµακευτικός Σύλλογος Αχαΐας εδρεύει εν Πάτραις και διέπεται υπό των εκάστοτε κειµένων διατάξεων «περί Φαρµακευτικών Συλλόγων» και του παρόντος Εσωτερικού Κανονισµού». Το άρθρο 3 του ίδιου Κανονισµού προβλέπει ότι «τον Φαρµακευτικόν Σύλλογον Αχαΐας συναποτελούσιν υποχρεωτικώς, συµφώνως τω Νόµω πάντες οι εν τη περιφέρεια του Νοµού Αχαΐας εγκατεστηµένοι και νοµίµως την φαρµακευτικήν ασκούντες φαρµακοποιοί, ως ούτοι αναφέρονται εν τω άρθρω 4 του Ν. 64 Βλ. αναλυτικά την από 24-10-2005 Ανακοίνωση της Επιτροπής Ανταγωνισµού σχετικά µε την εφαρµογή των ασφαλιστικών µέτρων. Επίσης, Ε.Α. 505/VΙ/2010, σελ. 4, Ε.Α. 297/IV/2006, σελ.5, σκ. Ι.2, Ε.Α. 368/V/2007, σκ. 3.
65 Βλ. Απόφαση C-481/01 P, NDC/IMS, σκ. 80-
Σύµφωνα µε την εν λόγω απόφαση η προστασία του ανταγωνισµού δεν αφορά µόνο τις πρακτικές που µπορούν να προκαλέσουν άµεση ζηµία στους καταναλωτές αλλά επίσης και αυτές που προκαλούν ζηµία θίγοντας µια πραγµατική διάρθρωση του ανταγωνισµού. 66 Βλ. Ε.Α. 297/IV/2006, σελ.5, σκ. Ι.
Ε.Α. 368/V/2007, ασφαλιστικά µέτρα ΦΛΩΡΑ, σηµείο 3.
βλ. και ∆ιάταξη ∆ΕΚ, C-792/79 R, Camera Care, σκ. 19, Τ-44/90, La Cinq, σκ.
67 Βλ. Ε.Α. 297/IV/2006, σελ. 5-6, σκ. Ι.
, Ε.Α. 368/V/2007, σκ. 3.
Βλ. επίσης ∆ιάταξη ∆ΕΚ C-792/79 R, Camera Care, σκ. 19, Απόφαση Ευρωπαϊκής Επιτροπής 2002/165/ΕΚ, NDC/IMS, σκ. 40, καθώς και Απόφαση ΠΕΚ Τ-44/90, La Cinq, σκ. 77,
23 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 3601/28». Σύµφωνα δε µε το άρθ. 7 του ν. 3601/1928, σκοπός του Φαρµακευτικού Συλλόγου είναι «η προσπάθεια προς προαγωγήν της φαρµακευτικής επιστήµης και των επαγγελµατικών συµφερόντων των φαρµακοποιών, η µέριµνα περί της δηµιουργίας κοινού συναδελφικού πνεύµατος και οµαλών σχέσεων µεταξύ των φαρµακοποιών, η πιστή τήρησις της αφορώσης τούτους νοµοθεσίας και ιδίας της εκάστοτε ισχυούσης κρατικής διατιµήσεως, η εξοµάλυνσις των τυχόν µεταξύ αυτών αναφυοµένων διαφορών, η προσπάθεια περί της τηρήσεως της κρατύνσεως της επαγγελµατικής τιµής και της εν γένει αξιοπρεπείας των φαρµακοποιών ως και η λήψις µέτρων συντάξεως, ασφαλείας, αλληλοβοηθείας και βοηθείας των αναξιοπαθούντων µελών και των οικογενειών αυτών».
Οι φαρµακοποιοί, σύµφωνα και µε όσα αναλύθηκαν ανωτέρω, είναι φυσικά ή νοµικά πρόσωπα68, ασκούν οικονοµική δραστηριότητα (πώληση φαρµάκων και παραφαρµακευτικών προϊόντων), η οικονοµική τους δράση είναι αυτόνοµη και αναλαµβάνουν τους εκάστοτε κινδύνους της οικονοµικής τους δραστηριότητας
Κατά συνέπεια, οι φαρµακοποιοί συνιστούν «επιχειρήσεις» υπό την έννοια του άρθρου 1 παρ. 1 του ν. 3959/
Περαιτέρω, ο Φ.Σ.Α. είναι ο φορέας, στον οποίο εκ του νόµου οργανώνονται οι φαρµακοποιοί κάτοχοι άδειας λειτουργίας ιδιωτικού φαρµακείου της συγκεκριµένης περιοχής και ο οποίος, εκτός των άλλων, εποπτεύει την τήρηση από τα µέλη του των κανόνων που διέπουν το επάγγελµα του φαρµακοποιού. Εποµένως, ο Φ.Σ.Α. επί τη βάσει όσων προαναφέρθηκαν, δεδοµένης ιδίως της φύσης του Φ.Σ.Α. ως επαγγελµατικού φορέα πλήθους επιχειρήσεων οι οποίες συνδέονται µεταξύ τους µε οργανωµένη συνεργασία, που εξυπηρετεί τα εµπορικά συµφέροντα των µελών του και έχει ως αρµοδιότητα, µεταξύ άλλων, τη ρύθµιση της συµπεριφοράς των µελών του, συνιστά «ένωση επιχειρήσεων» υπό την έννοια του ίδιου άρθρου ανεξαρτήτως του ότι υπόκειται, όπως όλα τα νοµικά πρόσωπα δηµοσίου δικαίου, σε κρατική εποπτεία
Από την από 28.3.2012 απόφαση του Φαρµακευτικού Συλλόγου Αχαΐας, από τα προεκτεθέντα στοιχεία που συλλέχθηκαν κατά τον επιτόπιο έλεγχο στα γραφεία του Φ.Σ.Α., και από τα λοιπά στοιχεία του φακέλου, ιδίως, προκύπτουν τα ακόλουθα: Ο ΦΣΑ αποφάσισε µε την από 28.03.2012 οµόφωνη απόφαση της Γενικής του Συνέλευσης: 68 Σε περίπτωση σύστασης εταιριών. Βλ. υπόθ. Τ-23/09 Conseil national de l’Ordre des pharmaciens (CNOP), Conseil central de la section G de l’Ordre national des pharmaciens (CCG) κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σκ. 70-71 70 Στο γεγονός αυτό δεν ασκεί επιρροή η ρύθµιση του επαγγέλµατός τους µε νόµο. Πβλ. συνεκδ. υποθ. C-180/98 έως C-184/98 Pavel Pavlov κ.λπ. κατά Stichting Pensioenfonds Medische Specialisten, σκ. 85, απόφ. ΣτΕ 125/2009, σκ.
71 Βλ. υπόθ. Τ-23/09 Conseil national de l’Ordre des pharmaciens (CNOP), Conseil central de la section G de l’Ordre national des pharmaciens (CCG) κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σκ. 74, 76-77 και Cass. com., 07.07.2011, no 1012.038, F-D, Conseil national de l’ordre des Chirurgiens-dentistes et alii : JurisData no 2011-011197 (απόρριψη από το Γαλλικό ακυρωτικό ένδικου µέσου κατά της εφετειακής απόφασης που επιβεβαίωνε την απαγόρευση από τη Γαλλική αρχή ανταγωνισµού της πρόσκλησης από το Σύλλογο των χειρουργών – οδοντογιατρών σε αποκλεισµό µιας εταιρίας). Βλ. απόφ. ΣτΕ 125/2009, σκ.
69 24 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ - Να µην πωλεί από τα φαρµακεία των µελών του κανένα από τα γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας και τα ειδικά γάλατα τεσσάρων προµηθευτριών εταιριών (των εταιριών Friesland, NESTLE, CANA, BIOKID72) - Να επιστρέψουν τα µέλη του τα (ως άνω αποκλειόµενα) γάλατα FRISOLAC, NAN, NATIVA, GUIGOZ, BIOLAC, καθώς και τα αντίστοιχα ειδικά τους, στον Συνεταιρισµό και τις άλλες αποθήκες σε σύντοµο χρονικό διάστηµα - Να θέσει «υπό στενή επιτήρηση» (πιθανολογείται ότι η έννοια της επιτήρησης ενέχει απειλή για αποκλεισµό), τα γάλατα άλλων δύο εταιριών και συγκεκριµένα των εταιριών NOUMIL (Aptamil, Almiron) PFIZER (S-26) - Να επιβραβεύσουν τις εταιρίες που διαθέτουν τα γάλατα FREZYLAC, NOVALAC, HUMANA, NUTRIBEN, HIPP, «για την προσήλωση τους στο χώρο του φαρµακείου σαν σηµείο αποκλειστικής διάθεσης και την επιβράβευση του επιστηµονικού ρόλου του φαρµακοποιού».
[…].
Επιτακτική κλήση για υλοποίηση της σχετικής απόφασης περιέχεται στην από 18.4.2012 ηλεκτρονική επιστολή µε θέµα «Γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας-Πληρωµές Ο.Π.Α.∆.» που εστάλη από τον Πρόεδρο και το Γενικό Γραµµατέα του Φ.Σ.Α. στα µέλη του Φ.Σ.Α., όπου καταγράφεται και η σχετική συµφωνία µε συγκεκριµένες φαρµακαποθήκες για επέκταση του αποκλεισµού των σηµάτων των συγκεκριµένων προµηθευτριών (που δεν διέθεταν τα προϊόντα τους αποκλειστικά µέσω φαρµακείων) και στο επίπεδο του χονδρικού εµπορίου.
Η από 28.3.2012 υπ’ αριθ. 3 απόφαση της Τακτικής Απολογιστικής Συνέλευσης του Φ.Σ.Α. όπως δηµοσιεύθηκε µε το υπ’αριθ. πρωτ. 172/29.03.2012 δελτίο τύπου φέρει όλα τα επίσηµα διακριτικά του Φ.Σ.Α., υπογράφεται από τον Πρόεδρο και τον Γενικό Γραµµατέα του Φ.Σ.Α. και σύµφωνα µε όσα κατέθεσε ο Πρόεδρος η εν λόγω απόφαση γνωστοποιήθηκε στο σύνολο των µελών του συλλόγου -όπως συµβαίνει µε όλες τις αποφάσεις- καθώς και στις εταιρίες που αναγράφονται σε αυτήν
Σύµφωνα µε όσα παρατέθηκαν ανωτέρω πιθανολογείται ότι η εν λόγω οµόφωνη απόφαση αποτελεί την έκφραση της βούλησης της ένωσης επιχειρήσεων η οποία αποβλέπει στο συντονισµό και στην κοινή συµπεριφορά των µελών της. Ειδικότερα, εν προκειµένω πιθανολογείται ότι οι εδώ εξεταζόµενες ενέργειες του Φ.Σ.Α. συντονίζουν µε αντιανταγωνιστικό τρόπο την επιχειρηµατική συµπεριφορά των µελών του, µέσω της υιοθέτησης µέτρων αποκλεισµού (ο Φ.Σ.Α. παρακινεί τα µέλη του, στο πλαίσιο της εµπορικής τους δραστηριότητας, να µην διαθέτουν τα προϊόντα των προµηθευτριών που δεν συνεργάζονται αποκλειστικά µε το δίαυλο διανοµής των φαρµακείων). Πρόκειται για απόφαση ένωσης επιχειρήσεων που έχει ως αντικείµενο 72 73 Προϊόν µε σήµα BIOLAC. […] 25 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ τον περιορισµό και τον έλεγχο της διάθεσης και άρα εµπίπτει στο πεδίο εφαρµογής της απαγόρευσης του άρθρου 1 παρ. 1 ν. 3959/
Υπογραµµίζεται ότι η οποιαδήποτε ένωση επιχειρήσεων µπορεί, βεβαίως, να διαδραµατίσει νοµίµως ρόλο υπεράσπισης των συµφερόντων των µελών της. ∆εν µπορεί ωστόσο, κατά τρόπο γενικό, να επικαλείται τη συνδικαλιστική ελευθερία για να δικαιολογήσει δράσεις αντίθετες προς τις εθνικές και ενωσιακές διατάξεις περί προστασίας του ανταγωνισµού, όπως εν προκειµένω
Όπως προέκυψε από την ακροαµατική διαδικασία, και συγκεκριµένα από τις διευκρινίσεις του Προέδρου του Φ.Σ.Α.75, βασικό µέληµα του Φ.Σ.Α., µέσω της εν λόγω συµπεριφοράς, ήταν να αποτραπεί το να απωλεσθεί από τα φαρµακεία η πελατεία για το γάλα πρώτης βρεφικής ηλικίας, και ταυτοχρόνως να πληγούν οι πωλήσεις για τα προϊόντα βρεφικής περιποίησης (πιπίλες, αφρόλουτρα, παιδικά καλλυντικά κ.λπ.). Σχετικά, ο συµβουλευτικός ρόλος του φαρµακοποιού για το γάλα πρώτης βρεφικής ηλικίας το οποίο συχνά χαρακτηρίζεται ως «φάρµακο» από τους φαρµακοποιούς, δεν φαίνεται να διαδραµατίζει κάποιο ρόλο […] η επιλογή γάλακτος πρώτης βρεφικής ηλικίας καθορίζεται από τη συµβουλή του παιδιάτρου
Όπως προαναφέρθηκε, συµπράξεις µε τις οποίες επιδιώκεται ο περιορισµός της διάθεσης των προϊόντων, όπως αυτή που πιθανολογείται ότι στοιχειοθετείται εν προκειµένω, έχει ως αντικείµενό της τον περιορισµό ή την παρεµπόδιση ή νόθευση του ανταγωνισµού. Συνεπώς παρέλκει η εκτίµηση των συγκεκριµένων αποτελεσµάτων της στην αγορά, δεδοµένου ότι η παρακώλυση, ο περιορισµός ή η νόθευση του ανταγωνισµού εξετάζεται µε αντικειµενικά κριτήρια. Η απόφαση αυτή αντιτίθεται στη διάταξη του άρθρου 1 παρ. 1 ν. 3959/2011 χωρίς να είναι αναγκαία περαιτέρω έρευνα ως προς το αποτέλεσµά της και ως προς το αν εφαρµόστηκε στην πράξη. Επισηµαίνεται παρεµπιπτόντως ότι κατά την αξιολόγηση της πρακτικής, δεν εξετάζεται η υποκειµενική πρόθεση του Φ.Σ.Α. αλλά µόνο το περιεχόµενο και ο αντικειµενικός σκοπός της απόφασης. Ειδικότερα, δεν απαιτείται αντι-ανταγωνιστική πρόθεση αλλά αρκεί το αντικειµενικά ενδεχόµενο αντι-ανταγωνιστικό αποτέλεσµα, γεγονός το οποίο συνεπάγεται την απαγόρευση της σύµπραξης έστω και αν ο Φ.Σ.Α. δεν αποσκοπούσε στο αποτέλεσµα αυτό
Εξάλλου, κατά πάγια νοµολογία, για να µπορεί να θεωρηθεί ότι µία παράβαση διαπράχθηκε εκ προθέσεως δεν είναι απαραίτητο η επιχείρηση / ένωση επιχειρήσεων να είχε επίγνωση του ότι παρέβαινε την απαγόρευση του άρθρου 1 ν. 3959/2011 ή και 101 ΣΛΕΕ. Αρκεί το ότι δεν µπορούσε να αγνοεί ότι η επίµαχη συµπεριφορά είχε ως αντικείµενο τον περιορισµό του ανταγωνισµού
74 Βλ. ενδεικτικά υπόθ. Τ-217/03 και Τ-245/03 FNCBV, FNSEA, FNB κλπ. κατά Επιτροπής, σκ. 97-103 […]. 76 […]. 77 Βλ. ενδεικτικά αποφ. ∆ΕφΑθ 559/2010, σκ. 17, ∆ΕφΑθ. 2891/2009, σκ. 18, ∆ΕφΑθ 1682/2009 σκ. 27, C- 29/83 & 30/83 Compagnie Royal Asturienne des Mines SA and Rheinzing GMBH κατά Επιτροπής, Συλλ. 1984, σελ. 1679 78 Βλ. ενδεικτικά απόφ. ∆ΕφΑθ 1001/2006, σκ. 16, υπόθ. C-246/1986 Belasco κατά Επιτροπής, σκ. 40-
75 26 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
Σε κάθε περίπτωση, τυχόν συµµόρφωση των µελών µε την ως άνω απόφαση πιθανολογείται ότι είναι ικανή να επιφέρει σηµαντικές αρνητικές επιπτώσεις στον ανταγωνισµό στην αγορά του βρεφικού γάλακτος, καθώς θα εξαλειφθούν τα συγκεκριµένα προϊόντα από ένα κανάλι διανοµής και θα περιοριστεί η διάθεσή τους, εις βάρος, τόσο των εταιριών που παράγουν και εισάγουν τα συγκεκριµένα γάλατα όσο και των καταναλωτών. Εξάλλου, η έντονη προσπάθεια του ∆.Σ. του Φ.Σ.Α. για εφαρµογή της απόφασης διαφαίνεται σε όσα αναφέρονται στην από 05.04.2012 και 18.4.2012 αλληλογραφία, όπου το ∆.Σ. καλεί τα µέλη του να υλοποιήσουν την απόφαση της Γ.Σ., εξαντλώντας τα αποθέµατά τους και αποφεύγοντας την παραγγελία νέων προϊόντων από τις συγκεκριµένες εταιρίες. Μάλιστα, το ∆.Σ. του Φ.Σ.Α., προκειµένου να διασφαλισθεί η καθολική συµµόρφωση και εφαρµογή των συµφωνηθέντων, συνεννοείται µε τις φαρµακοποθήκες που προµηθεύουν τα µέλη του Φ.Σ.Α., ώστε αυτές να µην διαθέτουν τα προϊόντα που τίθενται σε αποκλεισµό, και άρα τα µέλη του Φ.Σ.Α. να µην µπορούν και πρακτικά να τα παραγγείλουν.
Είναι άξιο µνείας ότι ο από κοινού, µέσω απόφασης ένωσης επιχειρήσεων ή µέσω συµφωνίας, αποκλεισµός ορισµένων προµηθευτών από ορισµένο κανάλι διανοµής συνιστά ένα µέτρο που, µε σηµαντικό βαθµό πιθανολόγησης, µπορεί να επηρεάσει και να νοθεύσει τον ανταγωνισµό, και στο επίπεδο των προµηθευτών, ήτοι της προηγούµενης οικονοµικής βαθµίδας, κατά παράβαση και αυτής της αρχής της αναλογικότητας. Αντιστρόφως, για την προάσπιση των συµφερόντων του κλάδου, οι επιχειρήσεις και οι ενώσεις επιχειρήσεων θα µπορούσαν βεβαίως να έρθουν σε επαφή µε τους προµηθευτές για να διαπραγµατευθούν µε νόµιµο τρόπο καλύτερη προσφορά για τα φαρµακεία, προκειµένου τα τελευταία να έχουν ανταγωνιστικές τιµές και να επωφεληθούν οι καταναλωτές από τη µείωση των τιµών που θα επιφέρει η επίταση του ανταγωνισµού στην αγορά.
Σηµειώνεται εδώ ότι µε απόφαση ένωσης επιχειρήσεων, όπως και µε οποιαδήποτε συµφωνία ή εναρµονισµένη πρακτική µεταξύ επιχειρήσεων, απαγορεύεται να λαµβάνει χώρα συντονισµός της επιχειρηµατικής συµπεριφοράς των επιχειρήσεων. Κατά συνέπεια, οι εδώ πιθανολογούµενες αντιανταγωνιστικές συµπεριφορές των µερών έγκεινται στις πρακτικές για από κοινού αποκλεισµό από την αγορά συγκεκριµένων προµηθευτριών εταιριών, και είναι, εξ επόψεως δικαίου του ανταγωνισµού, ανεξάρτητες από τη θέσπιση και την ισχύ κανόνα περί αποκλειστικής ή µη διάθεσης των παρασκευασµάτων για βρέφη από τα φαρµακεία.
Εν κατακλείδι, στην από 28.3.2012 απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του Φ.Σ.Α. αποφασίστηκε οµόφωνα, µεταξύ άλλων, να µην πωλούνται από τα φαρµακεία του Φ.Σ.Α. τα γάλατα πρώτης βρεφικής ηλικίας και τα αντίστοιχα ειδικά γάλατα των εταιριών Friesland (Frisolac), NESTLE (Nan), CANA (Nativa, Guigoz), HOCHDORF Nutritec (BIOLAC) και να τεθούν υπό στενή επιτήρηση τα γάλατα των εταιριών Noumil (Aptamil, Almiron), Pfizer (S-26). Τα ανωτέρω πιθανολογείται ότι εκφράζουν απόφαση της ένωσης επιχειρήσεων που συνιστά ο Φ.Σ.Α. η οποία 27 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ αφορά στο συντονισµό της συµπεριφοράς των µελών του ως προς τον περιορισµό και τον έλεγχο της διάθεσης στην αγορά του βρεφικού γάλακτος
Η κατηγορηµατική και επιτακτική διατύπωση της σχετικής απόφασης (χαρακτηριστική η φράση «…τα γάλατα Frisolac, Nan, Nativα, Guigoz, Biolac καθώς και τα αντίστοιχα ειδικά τους θα επιστραφούν από τους συναδέλφους στον Συνεταιρισµό και τις άλλες αποθήκες έως τα µέσα της ερχόµενης εβδοµάδας…») ερµηνεύεται ως προσπάθεια του Φ.Σ.Α. να διασφαλίσει την απαρέγκλιτη τήρηση και άµεση εφαρµογή της σχετικής απόφασής του. Εκ της συγκεκριµένης συµπεριφοράς του Φ.Σ.Α. προκύπτει, συνεπώς, σκοπός συντονισµού της συµπεριφοράς των µελών του Συλλόγου ως προς τον περιορισµό και έλεγχο της διάθεσης των προϊόντων των σχετικών αγορών, κατά παράβαση των άρθρων 1 του ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ.
Το δηµόσιο συµφέρον το οποίο καλείται να προστατεύσει η Ε.Α. είναι η προστασία του ελεύθερου ανταγωνισµού και η διασφάλιση της δυνατότητας απρόσκοπτης προµήθειας προϊόντων απαραίτητων για τη δηµόσια υγεία (και δη αφορώντων στην ιδιαίτερα ευαίσθητη κατηγορία της βρεφικής υγείας). Ο περιορισµός της διάθεσης των γαλάτων για υγιή βρέφη και των ειδικών γαλάτων πιθανολογείται ότι συνεπάγεται βλάβη στον ανταγωνισµό, καθώς και στα συµφέροντα των καταναλωτών (σε όρους όχι µόνο τιµής αλλά και επιλογής). Ένας τέτοιος περιορισµός και έλεγχος της διάθεσης ενέχει τον κίνδυνο άµβλυνσης του διασηµατικού ανταγωνισµού µεταξύ ενός προµηθευτή και των ανταγωνιστών του ή µπορεί να έχει ως αποτέλεσµα την άµβλυνση του ανταγωνισµού σε επίπεδο εµπορίας και τον συντονισµό ως προς τιµές (άλλωστε στόχος της πρακτικής είναι η καταπολέµηση της ανταγωνιστικής απειλής και η δυνατότητα συντονισµού σε υψηλότερες τιµές)
Επιπλέον, ενυπάρχει ο κίνδυνος κατανοµής των αγορών, των παραγγελιών ή των πελατών ως προς τις προµηθεύτριες-εταιρίες παραγωγής ή/και εισαγωγής των σχετικών προϊόντων. Αυτό θα είχε, επίσης, ως πιθανή συνέπεια, τον επηρεασµό του επιπέδου των τιµών των προϊόντων
Υπογραµµίζεται ότι η απόφαση αφορά ήδη σε προϊόντα τεσσάρων εταιριών και σε επιτήρηση προϊόντων άλλων δύο εταιριών, συνολικά έξι, ήτοι σε σηµαντικό αριθµό εκ των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα στην αγορά του βρεφικού γάλακτος. Όσον αφορά στα ειδικά γάλατα, δεδοµένου ότι τα συγκεκριµένα παρασκευάσµατα λαµβάνονται από βρέφη που έχουν κάποια πάθηση µετά από συνταγή ιατρού, υπογραµµίζεται ότι 79 Εξάλλου, όπως αναφέρεται και στην ενότητα Β. κατά τη διάρκεια του ελέγχου ο Φ.Σ.Α. εξέδωσε ανακοίνωση στην οποία αναφέρει ότι η Ε.Α. ελέγχει τον Σύλλογο διότι η ΓΣ αποφάσισε να προασπίσει τα οικονοµικά συµφέροντα των µελών προτρέποντάς τους να διακινούν από τα φαρµακεία τους µόνο γάλατα εταιριών που επιλέγουν τα φαρµακεία ως αποκλειστικό κανάλι διανοµής. 80 Βλ. σχετικά τα πρακτικά της από 10.12.2011 Γενικής Συνέλευσης του Π.Φ.Σ. όπου […] ότι […]. 81 Υπογραµµίζεται ότι η απελευθέρωση των καναλιών διανοµής των γαλάτων πρώτης βρεφικής ηλικίας και η πώλησή τους και από τα Σ/Μ είχε ως συνέπεια την µείωση των τιµών των σχετικών προϊόντων ( βλ. ενδεικτικά επίτευξη από τον ΣΥ.ΦΑ Θεσσαλονίκης ανταγωνιστικότερων τιµών για τα φαρµακεία µετά από διαπραγµάτευση µε τους προµηθευτές). 28 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ η απρόσκοπτη διάθεσή τους είναι απαραίτητη για την προστασία της υγείας των βρεφών, η οποία συνιστά δηµόσιο συµφέρον.
Η λήψη συγκεκριµένων ασφαλιστικών µέτρων επιτάσσεται από λόγους συντήρησης και διαφύλαξης της ανταγωνιστικής δοµής στην αγορά και γενικής και ειδικής πρόληψης. Ειδικότερα, είναι απαραίτητη για τη διασφάλιση της αποτροπής ανεπανόρθωτης βλάβης στην ανταγωνιστική διαδικασία και στην αγορά που κινδυνεύει να προκληθεί από το συντονισµένο, αντιανταγωνιστικό, αποκλεισµό ορισµένων προµηθευτών / προϊόντων συγκεκριµένων εταιριών από το κανάλι διανοµής των φαρµακείων, τη µείωση της προσφοράς στην οποία πιθανόν να οδηγήσει το ως άνω σχέδιο, τον πιθανολογούµενο συντονισµό των τιµών και τη συνακόλουθη πιθανολογούµενη βλάβη στους καταναλωτές. Η δράση της Ε.Α. για τη λήψη ασφαλιστικών µέτρων κρίνεται επείγουσα διότι είναι άµεση η ανάγκη να αντιστραφεί το αντιανταγωνιστικό περιεχόµενο που διαδόθηκε κατά τα ανωτέρω σε διάφορες οικονοµικές βαθµίδες και στην αγορά εν γένει, να αποτραπεί το ενδεχόµενο διασποράς αντίστοιχων πρακτικών και να αποφευχθεί η πιθανότητα αντιποίνων προς τις προµηθεύτριες που δεν διακίνησαν αποκλειστικά το γάλα α΄ βρεφικής ηλικίας µέσω των φαρµακείων. Η λήψη ασφαλιστικών µέτρων κρίνεται, επίσης, επείγουσα δεδοµένου ότι πρέπει να διασφαλισθεί ότι τα µέρη δεν θα ακολουθήσουν παρόµοιες πρακτικές των οποίων πιθανολογείται η αντίθεση στις περί ανταγωνισµού διατάξεις, έως, τουλάχιστον, την έκδοση της απόφασης επί της κύριας υπόθεσης. Η αγορά του βρεφικού γάλακτος είναι ανελαστική από πλευράς ζήτησης και διακρίνεται για τη µεγάλη έκταση πίστης των καταναλωτών σε συγκεκριµένη µάρκα παρασκευάσµατος, η οποία εκφράζεται µέσω της επανάληψης της αγοράς (brand loyalty). Στην περίπτωση, δε, των ειδικών γαλάτων, τα οποία διατίθενται µόνο από τα φαρµακεία και χορηγούνται µε συνταγή ιατρού, ο περιορισµός της διάθεσης των σχετικών προϊόντων από τα µέλη του Φ.Σ.Α. πιθανολογείται ότι θα έχει ως αποτέλεσµα την εξάλειψη των σχετικών παρασκευασµάτων των συγκεκριµένων εταιριών από το νοµό Αχαΐας και τον εξαναγκασµό των γονέων να αναζητούν τα προϊόντα σε γειτονικούς νοµούς µε ενδεχόµενο κίνδυνο της υγείας των βρεφών που έχουν συγκεκριµένη πάθηση και επιβάλλεται να λαµβάνουν συγκεκριµένο παρασκεύασµα. Αντιστοίχως, η πιθανολογούµενη βλάβη στον ανταγωνισµό, όχι µόνο στο επίπεδο των προµηθευτριών επιχειρήσεων βρεφικού γάλακτος των οποίων τα προϊόντα αποφασίστηκε να αποκλειστούν από τα φαρµακεία, αλλά και εξ επόψεως πλήγµατος στην ανταγωνιστική διαδικασία από τη διάδοση του αντιανταγωνιστικού περιεχοµένου των πρακτικών στην αγορά, θα ήταν δυσχερώς επανορθώσιµη, αν όχι ανεπανόρθωτη.
Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι εν προκειµένω συντρέχει επείγουσα περίπτωση για την διασφάλιση της αποτροπής άµεσα επικείµενου κινδύνου ανεπανόρθωτης βλάβης στο δηµόσιο συµφέρον µέσω της λήψης ασφαλιστικών µέτρων που θα αφορούν στην περίοδο έως την έκδοση της απόφασης επί της κυρίας υποθέσεως. 29 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
Τέλος, η προστασία των συµφερόντων των καταναλωτών και η διασφάλιση της ύπαρξης αποτελεσµατικού ανταγωνισµού στην αγορά κρίνεται υπέρτερη των όποιων τυχόν συµφερόντων του Φ.Σ.Α από αντίστοιχες πρακτικές, οι οποίες δεν πιθανολογείται ότι είναι πρόσφορες να υπηρετήσουν µε νόµιµο τρόπο τα εµπορικά συµφέροντα του κλάδου. Β. Ως προς την πιθανολογούµενη συµφωνία µεταξύ Φ.Σ.Α. και φαρµακοποθηκών
Σύµφωνα µε όσα αναλύθηκαν ανωτέρω, ο ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ είναι ο φορέας στον οποίο οργανώνονται οι φαρµακοποιοί που αποτελούν µέλη του µε σκοπό την άσκηση οικονοµικής δραστηριότητας, ήτοι την προµήθεια και εµπορία φαρµάκων και άλλων παρασκευασµάτων σε χονδρικό επίπεδο
Η οικονοµική δράση του ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ. είναι αυτόνοµη και ο ίδιος αναλαµβάνει τους εκάστοτε κινδύνους της εν λόγω οικονοµικής δραστηριότητας. Κατά συνέπεια, ο ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ πιθανολογείται ότι αποτελεί «επιχείρηση» κατά την έννοια του άρθρου 1 ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ.
Οι υπόλοιπες […] φαρµακαποθήκες που δραστηριοποιούνται στην Αχαΐα (ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε., AKNOPHARM Α.Ε., […]) είναι νοµικά πρόσωπα, τα οποία ασκούν οικονοµική δραστηριότητα (προµήθεια και εµπορία φαρµάκων και άλλων παρασκευασµάτων), η οικονοµική τους δράση είναι αυτόνοµη και αναλαµβάνουν οι ίδιοι τους εκάστοτε κινδύνους της οικονοµικής τους δραστηριότητας. Κατά συνέπεια, πιθανολογείται ότι οι τρεις φαρµακαποθήκες αποτελούν «επιχειρήσεις» κατά την έννοια του άρθρου 1 του ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ.
Κατά τα προεκτεθέντα, ο Φ.Σ.Α. αποφάσισε µε την από 28.03.2012 οµόφωνη απόφαση της Γενικής του Συνέλευσης να µην πωλεί από τα φαρµακεία των µελών του κανένα από τα γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας και τα ειδικά γάλατα τεσσάρων προµηθευτριών εταιριών (των εταιριών Friesland, NESTLE, CANA, BIOLAC) και να επιστρέψουν τα µέλη του τα (ως άνω αποκλειόµενα) γάλατα FRISOLAC, NAN, NATIVA, GUIGOZ, BIOLAC, καθώς και τα αντίστοιχα ειδικά τους, στον Συνεταιρισµό και τις άλλες αποθήκες σε σύντοµο χρονικό διάστηµα
Περαιτέρω, από την προεκτεθείσα από 5.4.2012 και 18.4.2012 αλληλογραφία, από την ακροαµατική διαδικασία ενώπιον της Ε.Α. και από τα λοιπά στοιχεία του φακέλου προκύπτει ότι έχει υπάρξει άµεση επαφή µέσω δύο τουλάχιστον συναντήσεων µεταξύ του ∆.Σ. του Φ.Σ.Α., του ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ και των τριών φαρµακαποθηκών. Όλα τα µέρη φαίνεται να έχουν συναντηθεί τουλάχιστον 2 φορές, ενώ είχαν ήδη προηγηθεί και διµερείς συναντήσεις µεταξύ του ∆.Σ. του Φ.Σ.Α. και του ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ., οι οποίες κατέληξαν «σε µία κατ’αρχήν συµφωνία»
Οι συναντήσεις αποσκοπούσαν 82 Ως Συνεταιρισµός δραστηριοποιείται στην ίδια αγορά που δραστηριοποιούνται και οι φαρµακαποθήκες. Προαναγγελία της απόφασης είχε λάβει χώρα µε το ∆ελτίο Τύπου του Φ.Σ.Α. που κοινοποιούσε την προεκτεθείσα υπ’αριθ. πρωτ. 139/16.03.2012 επιστολή του Φ.Σ.Α. προς τις εταιρίες Pfizer Hellas Α.Ε, Nestle Hellas Α.Ε, Γιώτης Α.Ε, Biokid (Βιαν), Cana και Friesland Hellas A.E.B.E. µε θέµα «Γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας». 84 Βλ. την από 18.04.2012 επιστολή Φ.Σ.Α. ανωτέρω. 83 30 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ στην άµεση εφαρµογή της απόφασης της Γ.Σ. του Φ.Σ.Α. περί επιστροφής των γαλάτων των συγκεκριµένων εταιριών και στην επιβολή αποκλεισµού (εµπάργκο) παραγγελιών προς τις εταιρίες αυτές, τόσο από πλευράς φαρµακείων όσο και από πλευράς φαρµακαποθηκών-χονδρεµπόρων. Τρεις από τις τέσσερις φαρµακαποθήκες (ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ, ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε. ΚΑΙ AKNOPHARM A.E.) συµφώνησαν να συντονίσουν µε τον Φ.Σ.Α. την επιχειρηµατική τους δράση προς το σκοπό του αποκλεισµού των γαλάτων των συγκεκριµένων εταιριών από τις αποθήκες τους, ενώ ο ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ. φαίνεται να δέχτηκε και επιστροφή των παραγγελιών. Συγκεκριµένα, όπως αναφέρεται στην προεκτεθείσα από 18.4.2012 ηλεκτρονική επιστολή µε θέµα «Γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας…» που εστάλη από τον Πρόεδρο και το Γενικό Γραµµατέα του Φ.Σ.Α. στα µέλη του Φ.Σ.Α., το ∆.Σ. του Συλλόγου, στην προσπάθειά του να υλοποιήσει την απόφαση της Γ.Σ. σε σχέση µε τα γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας, συναντήθηκε µε το ∆.Σ. του ΣΥΦΑΝΣΠΕ, µε το οποίο κατέληξε κατ’ αρχήν σε συµφωνία, υπό την προϋπόθεση ότι θα συµφωνήσουν και οι υπόλοιπες φαρµακαποθήκες της πόλης, προκειµένου η κίνηση να έχει ουσιαστικά αποτελέσµατα. Στην ίδια επιστολή διευκρινίζεται ότι πραγµατοποιήθηκαν δύο συναντήσεις85 µεταξύ του ΦΣΑ και των φαρµακαποθηκών που δραστηριοποιούνται στο νοµό (ΣΥΦΑΝΣΠΕ, Αποστολάκη, AΚΝΟΦΑΡΜ, […]), ύστερα από τις οποίες, ο µεν ΣΥΦΑΝΣΠΕ δέχθηκε να πάρει και επιστροφές των προϊόντων, οι φαρµακαποθήκες Αποστολάκη και AΚΝΟΦΑΡΜ δέχθηκαν να προχωρήσουν σε αποκλεισµό παραγγελιών προς τις εταιρίες, ενώ η αποθήκη […] ήταν αρνητική σε αυτές τις ενέργειες
Από τα ανωτέρω προκύπτει συντονισµός επιχειρηµατικής δράσης τόσο σε οριζόντιο επίπεδο (φαρµακαποθήκες-χονδρέµποροι/ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ) όσο και σε κάθετο επίπεδο (φαρµακαποθήκες - σύλλογος φαρµακοποιών), και συγκεκριµένα πιθανολογείται σύµπραξη µε αντιανταγωνιστικό περιεχόµενο α) µεταξύ του ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ, και του Φ.Σ.Α. όσον αφορά στην επιστροφή των προϊόντων και β) µεταξύ του ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ, των δύο φαρµακαποθηκών-χονδρεµπόρων (AKNOPHARM Α.Ε., ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε.) και του Φ.Σ.Α. όσον αφορά στον αποκλεισµό µελλοντικών παραγγελιών. Οι εν λόγω πρακτικές πιθανολογείται ότι αποβλέπουν σε δηµιουργία συνθηκών ανταγωνισµού στις συγκεκριµένες αγορές, που αποκλίνουν ουσιωδώς από τους όρους του ελεύθερου ανταγωνισµού (ως προς τον περιορισµό της ελευθερίας δράσης των φαρµακαποθηκών -χονδρεµπόρων και των λιανεµπόρων φαρµακοποιών). ∆εδοµένων των ανωτέρω, παρέλκει, σε κάθε περίπτωση η εκτίµηση των συγκεκριµένων αποτελεσµάτων των σχετικών συµφωνιών στην αγορά καθώς εξ αντικειµένου πιθανολογείται ότι έχουν ως σκοπό τον περιορισµό και την 85 Η πραγµατοποίηση των εν λόγω συναντήσεων στις αρχές Απριλίου 2012 επιβεβαιώνεται από τα µέρη. Βλ. ενδεικτικά το υπ’ αριθ. πρωτ. 263/19.06.2012 υπόµνηµα της εταιρίας […]. Βλ. επίσης το υπ’ αριθ. πρωτ. 261/19.6.2012 υπόµνηµα […]. 86 Βλ. και αποσπάσµατα από την ακροαµατική διαδικασία (Πρακτικά της 37ης Συνεδρίασης ΕΑ της 22ας Ιουνίου 2012, σ. 114) ανωτέρω. 31 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ παρεµπόδιση του ανταγωνισµού (περιορισµός της διάθεσης προϊόντων συγκεκριµένων προµηθευτριών κατά τα προαναφερθέντα).
Τα ανωτέρω πιθανολογείται ότι αποτυπώνουν αντιανταγωνιστική σύµπτωση βούλησης και συντονισµό συµπεριφοράς µεταξύ επιχειρήσεων και ένωσης επιχειρήσεων µε αντικείµενο τον περιορισµό και τον έλεγχο της διάθεσης στην αγορά του βρεφικού γάλακτος. Ο εν λόγω συντονισµός της συµπεριφοράς πιθανολογείται ότι έχει ως στόχο την απαρέγκλιτη τήρηση και άµεση εφαρµογή της απόφασης του Φ.Σ.Α. για αποκλεισµό συγκεκριµένων προµηθευτριών από τα µέλη του και την επέκταση του αποκλεισµού σε όλες τις εµπλεκόµενες οικονοµικές βαθµίδες της αλυσίδας διανοµής που συνδέει τον προµηθευτή µε τον καταναλωτή. Από τη συγκεκριµένη συµπεριφορά του Φ.Σ.Α. και των τριών χονδρεµπόρων φαρµακαποθηκών προκύπτει, συνεπώς, αντιανταγωνιστική σύµπραξη µε αντικείµενο και πιθανό αποτέλεσµα τον περιορισµό και έλεγχο της διάθεσης των σχετικών προϊόντων, κατά παράβαση των άρθρων 1 του ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ.
Το δηµόσιο συµφέρον το οποίο καλείται να προστατεύσει η Ε.Α. είναι και εν προκειµένω η προστασία του ελεύθερου ανταγωνισµού και η διασφάλιση της δυνατότητας απρόσκοπτης προµήθειας προϊόντων απαραίτητων για τη δηµόσια υγεία (και δη αφορώντων στην ιδιαίτερα ευαίσθητη κατηγορία της βρεφικής υγείας). Ο περιορισµός της διάθεσης πιθανολογείται ότι συνεπάγεται βλάβη στον ανταγωνισµό καθώς και στα συµφέροντα των καταναλωτών (σε όρους όχι µόνο τιµής αλλά και επιλογής). Ένας τέτοιος περιορισµός και έλεγχος της διάθεσης ενέχει τον κίνδυνο άµβλυνσης του διασηµατικού ανταγωνισµού µεταξύ ενός προµηθευτή και των ανταγωνιστών του ή µπορεί να έχει ως αποτέλεσµα την άµβλυνση του ανταγωνισµού σε επίπεδο εµπορίας και τον συντονισµό ως προς τιµές. Η πρακτική αφορούσε σε προϊόντα τεσσάρων εταιριών και σε επιτήρηση προϊόντων άλλων δύο εταιριών, συνολικά έξι, ήτοι σε σηµαντικό αριθµό εκ των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα στην αγορά του βρεφικού γάλακτος. Όσον αφορά στα ειδικά θεραπευτικά/εξειδικευµένα γάλατα, δεδοµένου ότι τα συγκεκριµένα παρασκευάσµατα λαµβάνονται από βρέφη που έχουν κάποια πάθηση µετά από συνταγή ιατρού, υπογραµµίζεται ότι η απρόσκοπτη διάθεσή τους είναι απαραίτητη για την προστασία της υγείας των βρεφών, η οποία συνιστά δηµόσιο συµφέρον.
Η λήψη συγκεκριµένων ασφαλιστικών µέτρων επιτάσσεται από λόγους συντήρησης και διαφύλαξης της ανταγωνιστικής δοµής στην αγορά και γενικής και ειδικής πρόληψης. Ειδικότερα, είναι απαραίτητη για τη διασφάλιση της αποτροπής ανεπανόρθωτης βλάβης στην ανταγωνιστική διαδικασία και στην αγορά που κινδυνεύει να προκληθεί από το συντονισµένο, αντιανταγωνιστικό, αποκλεισµό ορισµένων προµηθευτών / προϊόντων συγκεκριµένων εταιριών από το κανάλι διανοµής των φαρµακείων, τη µείωση της προσφοράς στην οποία πιθανόν να οδηγήσει η προκείµενη πρακτική, τον πιθανολογούµενο συντονισµό των τιµών και τη συνακόλουθη πιθανολογούµενη βλάβη στους καταναλωτές. Η δράση της Ε.Α. για τη 32 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ λήψη ασφαλιστικών µέτρων κρίνεται επείγουσα διότι είναι άµεση η ανάγκη να αντιστραφεί το αντιανταγωνιστικό περιεχόµενο που διαδόθηκε κατά τα ανωτέρω σε διάφορες οικονοµικές βαθµίδες και στην αγορά εν γένει, να αποτραπεί το ενδεχόµενο διασποράς αντίστοιχων πρακτικών και να αποφευχθεί η πιθανότητα αντιποίνων προς τις προµηθεύτριες που δεν διακίνησαν αποκλειστικά το γάλα α΄ βρεφικής ηλικίας µέσω των φαρµακείων. Η λήψη ασφαλιστικών µέτρων κρίνεται, επίσης, επείγουσα δεδοµένου ότι πρέπει να διασφαλισθεί ότι τα µέρη δεν θα ακολουθήσουν παρόµοιες πρακτικές των οποίων πιθανολογείται η αντίθεση στις περί ανταγωνισµού διατάξεις, έως, τουλάχιστον, την έκδοση της απόφασης επί της κύριας υπόθεσης. Η αγορά του βρεφικού γάλακτος είναι ανελαστική από πλευράς ζήτησης και διακρίνεται για τη µεγάλη έκταση πίστης των καταναλωτών σε συγκεκριµένη µάρκα παρασκευάσµατος. Στην περίπτωση, δε, των ειδικών γαλάτων, τα οποία διατίθενται µόνο από τα φαρµακεία και χορηγούνται µε συνταγή ιατρού, ο περιορισµός της διάθεσης των σχετικών προϊόντων πιθανολογείται ότι θα είχε ως αποτέλεσµα τα ανωτέρω εκτεθέντα. Αντιστοίχως, η πιθανολογούµενη βλάβη στον ανταγωνισµό, όχι µόνο στο επίπεδο των προµηθευτριών επιχειρήσεων βρεφικού γάλακτος των οποίων τα προϊόντα αποφασίστηκε να αποκλειστούν από τα φαρµακεία, αλλά και εξ επόψεως πλήγµατος στην ανταγωνιστική διαδικασία από τη διάδοση του αντιανταγωνιστικού περιεχοµένου των πρακτικών στην αγορά, θα ήταν δυσχερώς επανορθώσιµη, αν όχι ανεπανόρθωτη.
Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι εν προκειµένω συντρέχει επείγουσα περίπτωση για την διασφάλιση της αποτροπής άµεσα επικείµενου κινδύνου ανεπανόρθωτης βλάβης στο δηµόσιο συµφέρον µέσω της λήψης ασφαλιστικών µέτρων που θα αφορούν στην περίοδο έως την έκδοση της απόφασης επί της κυρίας υποθέσεως. Τέλος, η προστασία των συµφερόντων των καταναλωτών και η διασφάλιση της ύπαρξης αποτελεσµατικού ανταγωνισµού στην αγορά κρίνεται υπέρτερη των όποιων τυχόν συµφερόντων του Φ.Σ.Α. και των φαρµακαποθηκών από αντίστοιχες πρακτικές, οι οποίες δεν πιθανολογείται ότι είναι πρόσφορες να υπηρετήσουν µε νόµιµο τρόπο τα εµπορικά συµφέροντά τους και ότι δεν προκύπτουν συγκεκριµένα νόµιµα συµφέροντα που να εξυπηρετούνται από τις συµφωνίες αυτές.
Προκειµένου να διασφαλισθεί η ισορροπία των συνθηκών ανταγωνισµού κατά το µέρος που έχει κλονισθεί από την ως άνω πρακτική του Φ.Σ.Α., του ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ και των λοιπών δύο φαρµακαποθηκών-χονδρεµπόρων, κρίνεται επιτακτικό η Ε.Α. να διατάξει ιδίως την αποχή από οποιαδήποτε σύµπραξη µε περιεχόµενο ιδίως την επιστροφή παραγγελιών συγκεκριµένων προϊόντων (εκτός από δικαιολογηµένες περιπτώσεις όπως ενδεικτικά κατεστραµµένα προϊόντα) από τα φαρµακεία στις φαρµακαποθήκες ή ο αποκλεισµός παραγγελιών των σχετικών προϊόντων ή από συγκεκριµένους προµηθευτές. 33 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΙΙΙ. Επηρεασµός διακοινοτικού εµπορίου
Περαιτέρω, η Ε.Α. µπορεί να λαµβάνει ασφαλιστικά µέτρα για πιθανολογούµενες παραβάσεις και των άρθρων 101 και 102 της ΣΛΕΕ, εφόσον βέβαια πιθανολογείται επηρεασµός του διακοινοτικού εµπορίου.
Για να µπορεί µια απόφαση, συµφωνία ή πρακτική να επηρεάσει το εµπόριο µεταξύ των κρατών µελών της Ένωσης, πρέπει, βάσει ενός συνόλου νοµικών και πραγµατικών στοιχείων, να µπορεί να πιθανολογηθεί επαρκώς ότι µπορεί να ασκήσει άµεση ή έµµεση, πραγµατική ή δυνητική επίδραση στα εµπορικά ρεύµατα µεταξύ των κρατών µελών, τούτο δε κατά τρόπο που να προκαλείται φόβος ότι θα µπορούσε να εµποδίσει την πραγµατοποίηση της εσωτερικής αγοράς
∆εν απαιτείται να αποδειχθεί ότι η κάθε φορά εξεταζόµενη συµφωνία ή πρακτική είχε όντως το αποτέλεσµα αυτό
Η έννοια της επίδρασης στα εµπορικά ρεύµατα δεν προϋποθέτει µόνο τον περιορισµό ή τη µείωση του εµπορίου αλλά οποιαδήποτε διαφοροποίηση των εµπορικών ρευµάτων, αρκεί αυτή να είναι αισθητή
Επιπλέον, σε περιπτώσεις όπου εντοπίζονται συµφωνίες και αποφάσεις που καλύπτουν µέρος µόνο κράτους µέλους, πρέπει να συνεκτιµηθεί η αναλογία του εθνικού εδάφους που µπορεί να επηρεαστεί από το εµπόριο µεταξύ κρατών µελών ενώ παράλληλα πρέπει να δοθεί βαρύτητα και στο µερίδιο αγοράς των µελών της συµφωνίας
Ωστόσο, συµφωνίες οι οποίες έχουν τοπικό χαρακτήρα δεν δύνανται αυτές καθαυτές να επηρεάσουν αισθητά το εµπόριο µεταξύ των κρατών µελών
Εν προκειµένω, ο πιθανός περιορισµός του ανταγωνισµού εντοπίζεται σε ένα τµήµα της ελληνικής επικράτειας, το Νοµό Αχαΐας. Οι φαρµακοποιοί-µέλη του Φ.Σ.Α., ο ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ και οι λοιπές φαρµακαποθήκες δραστηριοποιούνται ως επί το πλείστον στο Νοµό Αχαΐας. Το ποσοστό των γεννήσεων στην Αχαΐα αντιπροσωπεύει περίπου το 3,6% των βρεφών που γεννιούνται ανά έτος στην Ελλάδα ενώ το ποσοστό που αντιστοιχεί σε βρέφη τα οποία λαµβάνουν ειδικό θεραπευτικό γάλα είναι πολύ µικρότερο
Κατά συνέπεια, δεν µπορεί να θεωρηθεί ότι ο Φ.Σ.Α., ο ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ και οι λοιπές φαρµακαποθήκες-χονδρέµποροι καλύπτουν σηµαντικό τµήµα της κοινής αγοράς και κατ΄ επέκταση ότι οι υπό εξέταση αποφάσεις και συµφωνίες τόσο σε οριζόντιο επίπεδο (αφενός του Φ.Σ.Α., αφετέρου του ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ και δύο εκ των τριών φαρµακαποθηκών-χονδρεµπόρων ) όσο και σε κάθετο επίπεδο (Φ.Σ.Α., 87 Βλ. ενδεικτικά συνδ. υποθ. C-209-215/78 και 218/78, Van Landewyck κλπ. κατά Επιτροπής, Συλλ. 1978, σελ. 2111, σκ. 170, C-219/95 Ferriere Nord Spa κατά Επιτροπής, Συλλ. 1997, σελ Ι-4411, σκ. 20 και ΕΑ 370/V/2007, σκ. 6 88 Βλ. Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής- Κατευθυντήριες γραµµές σχετικά µε την έννοια του επηρεασµού του εµπορίου των άρθρων 81 και 82 της Συνθήκης, ΕΕ 2004 C 101/81, παρ. 16 89 Ο.π., παρ. 34 και 77 90 Βλ. Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής- Κατευθυντήριες γραµµές σχετικά µε την έννοια του επηρεασµού του εµπορίου των άρθρων 81 και 82 της Συνθήκης, ΕΕ 2004 C 101/81, παρ. 89-90 91 Βλ. Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής- Κατευθυντήριες γραµµές σχετικά µε την έννοια του επηρεασµού του εµπορίου των άρθρων 81 και 82 της Συνθήκης, ΕΕ 2004 C 101/81, παρ. 91 92 Υπενθυµίζεται ότι σύµφωνα µε έρευνες, η αλλεργία των βρεφών στο αγελαδινό γάλα εµφανίζεται στο 2,8% του συνολικού βρεφικού πληθυσµού. 34 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ και φαρµακαποθήκες-χονδρέµποροι από κοινού) δύνανται να επηρεάσουν το διακοινοτικό εµπόριο.
Ως εκ τούτου, δεν πιθανολογείται επηρεασµός του διακοινοτικού εµπορίου από τη συµπεριφορά του Φ.Σ.Α. και των φαρµακαποθηκών ξεχωριστά για καθένα εξ αυτών σε οριζόντιο επίπεδο, και του Φ.Σ.Α. και των φαρµακαποθηκών-χονδρεµπόρων σε κάθετο επίπεδο.
Από τα στοιχεία του φακέλου και ιδίως από τα υποβληθέντα µετά την κοινοποίηση της Έκθεσης του Εισηγητή επί της υπόθεσης κύρια / συµπληρωµατικά υποµνήµατα και δηλώσεις διαπιστώνεται ότι:
Ο Φαρµακευτικός Σύλλογος Αχαΐας κατά την Έκτακτη Γενική Συνέλευση της 12.6.2012 αποφάσισε και ανακάλεσε την προηγούµενη από 28.03.2012 απόφαση της Γενικής Συνέλευσής του κατά το µέρος που αφορούσε στα γάλατα α΄ βρεφικής ηλικίας και τα αντίστοιχά τους ειδικά γάλατα
Ο ίδιος Φαρµακευτικός Σύλλογος κοινοποίησε την εν λόγω ανακλητική απόφαση στον τύπο (τοπικά ΜΜΕ)94, στα µέλη του95, στις εταιρίες που δραστηριοποιούνται στην αγορά των ειδικών και µη βρεφικών γαλάτων στις οποίες είχε κοινοποιηθεί η αρχική απόφαση96, στον ΠΦΣ, στους φαρµακευτικούς συλλόγους στους οποίους είχε κοινοποιηθεί η αρχική απόφαση97, και την ανάρτησε στην ιστοσελίδα του.
∆εδοµένης της κατά τα ανωτέρω ανάκλησης της από 28.03.2012 απόφασης της Γενικής Συνέλευσης του ΦΣΑ, η από 18.04.2012 επιστολή του ∆.Σ. του ΦΣΑ προς τα µέλη του, στο βαθµό που ενσωµατώνει σύσταση για υλοποίηση – πρακτική εφαρµογή της ανακληθείσας απόφασης της Γενικής Συνέλευσής του µέσω της µη πραγµατοποίησης παραγγελιών βρεφικού γάλακτος, ειδικού και µη, από τις συγκεκριµένες εταιρίες, καθίσταται άνευ αντικειµένου.
Περαιτέρω, ο «Συνεταιρισµός Φαρµακοποιών Αχαΐας και Νήσων ΣΠΕ» («ΣΥΦΑΝΣΠΕ»), µε την από 7.6.2012 ανακλητική δήλωσή του98 δήλωσε µεταξύ άλλων ότι δεν προβαίνει σε αποκλεισµό παραγγελιών οποιουδήποτε προϊόντος, 93 Όπως προκύπτει από την υπ’ αριθ. πρωτ. 329/13-6-2012 απόφαση έκτακτης ΓΣ του ΦΣΑ της 12.06.2012 για ανάκληση της από 28.03.2012 απόφασης της ΓΣ του ΦΣΑ προσκοµισθείσα µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 273/21.06.2012 συµπληρωµατικό υπόµνηµα του ΦΣΑ και ορθή επανάληψη της ανωτέρω απόφασης έκτακτης ΓΣ του ΦΣΑ της 12.06.2012 µε αριθ. πρωτ.: 369/28.06.2012 προσκοµισθείσα ως σχετ. 7 µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 330/ 25.07.2012 υπόµνηµα µετ’ απόδειξιν του ΦΣΑ). 94 Όπως προκύπτει από την από 28.06.2012 ηλεκτρονική αλληλογραφία και το φωτοαντίγραφο του από 30.06.2012 φύλλου της πρωινής εφηµερίδας «ΑΛΛΑΓΗ», προσκοµισθέντα ως σχετ. 7 µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 330/25.07.2012 υπόµνηµα µετ’ απόδειξιν του ΦΣΑ. 95 Όπως προκύπτει από την από 28.06.2012 ηλεκτρονική αλληλογραφία προσκοµισθείσα ως σχετ. 7 µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 330/25.07.2012 υπόµνηµα µετ’ απόδειξιν του ΦΣΑ. 96 Όπως προκύπτει από την από 28.06.2012 ηλεκτρονική αλληλογραφία και τις σχετικές αναφορές αποστολής µε τηλεοµοιοτυπία προσκοµισθείσες ως σχετ. 7 µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 330/25.07.2012 υπόµνηµα µετ’ απόδειξιν του ΦΣΑ. 97 Όπως προκύπτει από την από 28.06.2012 ηλεκτρονική αλληλογραφία προσκοµισθείσα ως σχετ. 7 µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 330/25.07.2012 υπόµνηµα µετ’απόδειξιν του ΦΣΑ. 98 Προσκοµισθείσα µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 261/19.06.2012 υπόµνηµά του. 35 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ότι ανακαλεί «κάθε τι που τυχόν ήθελε θεωρηθεί ως αποκλεισµός παραγγελιών ή αθέµιτη παραλαβή επιστρεφοµένων προϊόντων» ή «συµφωνία ή εναρµονισµένη πρακτική βλάπτουσα τον ελεύθερο ανταγωνισµό» και το περιεχόµενο οποιασδήποτε συµφωνίας το οποίο, όπως αναφέρεται στη σχετική Έκθεση του Εισηγητή, πιθανώς αντίκειται στο δίκαιο του ανταγωνισµού, παρότι αρνείται ότι έχει προβεί σε περιοριστικές του ανταγωνισµού πρακτικές
Κοινοποίησε τη δήλωσή του αυτή προς το Φαρµακευτικό Σύλλογο Αχαΐας100 και τις φαρµακοποθήκες AΚNOPHARM A.E.101 και ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε.102
Επίσης, η εταιρία «ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Ε. ΚΑΡΟΥΣΟΥ – ΑΚΡΙΒΗ ΑΣΠΡΟΓΕΡΑΚΑ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΚΑΙ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΕΙ∆ΩΝ» µε το διακριτικό τίτλο «AKNOPHARM A.E.», µε την από 13.06.2012 δήλωσή της για ανάκληση από µέρους της συµφωνιών103 σύµφωνα µε τη σχετική Έκθεση του Εισηγητή δήλωσε, µεταξύ άλλων, ότι σέβεται πλήρως τους κανόνες της ελευθερίας της αγοράς και της προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισµού, ότι δεν έχει προβεί και ούτε πρόκειται να προβεί σε αποκλεισµό παραγγελιών οποιουδήποτε προϊόντος, ότι δεν έχει λάβει επιστροφές γάλακτος α΄ βρεφικής ηλικίας, ότι ανακαλεί «κάθε τι που τυχόν ήθελε θεωρηθεί ως αποκλεισµός παραγγελιών» ή «συµφωνία ή εναρµονισµένη πρακτική βλάπτουσα τον ελεύθερο ανταγωνισµό» και το περιεχόµενο οποιασδήποτε υποτιθέµενης συµφωνίας το οποίο, όπως αναφέρεται στη σχετική Έκθεση του Εισηγητή, πιθανώς αντίκειται στο δίκαιο του ανταγωνισµού, παρότι αρνείται ότι έχει προβεί σε περιοριστικές του ανταγωνισµού πρακτικές
Κοινοποίησε τη δήλωσή της αυτή προς το Φαρµακευτικό Σύλλογο Αχαΐας105 και τις φαρµακοποθήκες ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ106 και ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε.107
Η εταιρία «ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε.», µε την από 15.06.2012 δήλωσή της περί ανάκλησης συµφωνιών σύµφωνα µε τη σχετική Έκθεση του 99 Όπως προκύπτει από το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 261/19.06.2012 υπόµνηµά του και το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 333/25.07.2012 συµπληρωµατικό υπόµνηµά του. 100 Όπως προκύπτει από την υπ’αριθ. 8195Γ/12.06.2012 έκθεση επίδοσης, προσκοµισθείσα µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 261/19.06.2012 υπόµνηµά του. 101 Όπως προκύπτει από την υπ’αρ. 8194Γ/12.06.2012 έκθεση επίδοσης, προσκοµισθείσα µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 261/19.06.2012 υπόµνηµά του. 102 Όπως προκύπτει από την υπ’αριθ. 8201Γ/13.06.2012 έκθεση επίδοσης, προσκοµισθείσα µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 261/19.06.2012 υπόµνηµά του. 103 Προσκοµισθείσα µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 263/19.06.2012 υπόµνηµά της. 104 Όπως προκύπτει από το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 263/19.06.2012 υπόµνηµά της. 105 Όπως προκύπτει από την υπ’αριθ. 1427Β/15.06.2012 έκθεση επίδοσης, προσκοµισθείσα µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 263/19.06.2012 υπόµνηµά της. 106 Όπως προκύπτει από την υπ’αριθ. 1428Β/15.06.2012 έκθεση επίδοσης, προσκοµισθείσα µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 263/19.06.2012 υπόµνηµά της. 107 Όπως προκύπτει από την υπ’αριθ. 1426Β/15.06.2012 έκθεση επίδοσης, προσκοµισθείσα µε το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 263/19.06.2012 υπόµνηµά της. 36 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Εισηγητή προς την Επιτροπή Ανταγωνισµού108 δήλωσε µεταξύ άλλων, ότι σέβεται πλήρως τους κανόνες της ελευθερίας της αγοράς και της προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισµού, ότι δεν έχει προβεί και ούτε πρόκειται να προβεί σε αποκλεισµό παραγγελιών οποιουδήποτε προϊόντος, ότι δεν έχει λάβει επιστροφές γάλακτος α΄ βρεφικής ηλικίας, ότι ανακαλεί «κάθε τι που τυχόν ήθελε θεωρηθεί ως αποκλεισµός παραγγελιών» ή «συµφωνία ή εναρµονισµένη πρακτική βλάπτουσα τον ελεύθερο ανταγωνισµό» και το περιεχόµενο οποιασδήποτε υποτιθέµενης συµφωνίας το οποίο, όπως αναφέρεται στη σχετική Έκθεση του Εισηγητή, πιθανώς αντίκειται στο δίκαιο του ανταγωνισµού, παρότι αρνείται ότι έχει προβεί σε περιοριστικές του ανταγωνισµού πρακτικές
Κοινοποίησε τη δήλωσή της αυτή προς το Φαρµακευτικό Σύλλογο Αχαΐας110 και τις φαρµακαποθήκες ΣΥ.ΦΑΝ.ΣΠΕ111 και AΚNOPHARM A.E.112
Επί τη βάσει των ανωτέρω, κρίνεται ότι µετά την κοινοποίηση της Εισήγησης προς τα µέρη έχουν ληφθεί από τα µέρη µέτρα που επί του παρόντος ικανοποιούν το σκοπό της αποτροπής του άµεσα επικείµενου κινδύνου ανεπανόρθωτης βλάβης στο δηµόσιο συµφέρον, η οποία αποτελεί αντικείµενο και στόχο των ασφαλιστικών µέτρων. Συνεπώς, αρκεί να διαταχθούν τα µέρη να απόσχουν από την υιοθέτηση παρόµοιων πρακτικών στο µέλλον, µε απειλή χρηµατικής ποινής σε περίπτωση επανάληψής τους, προκειµένου να διαφυλαχθεί το δηµόσιο συµφέρον από τη µελλοντική συµπεριφορά των επιχειρήσεων µέχρι την έκδοση απόφασης επί της κυρίας υποθέσεως. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Η Επιτροπή Ανταγωνισµού σε Ολοµέλεια αποφάσισε οµοφώνως και σε φανερή ψηφοφορία τα ακόλουθα:
Υποχρεώνει προσωρινά το Φαρµακευτικό Σύλλογο Αχαΐας, µέχρι την έκδοση απόφασης της Επιτροπής Ανταγωνισµού επί της κυρίας υποθέσεως, να απέχει από την έκδοση αποφάσεων (συµπεριλαµβανοµένων συστάσεων και ανακοινώσεων) και τη σύναψη συµφωνιών µε αντίστοιχο περιεχόµενο (που θα έχουν ως αντικείµενο ιδίως την προτροπή ή µε οποιοδήποτε τρόπο δέσµευση των επιχειρήσεων να προβούν συλλογικώς σε αποφυγή / αποκλεισµό παραγγελιών ή, αντιστρόφως, σε παραγγελίες προτιµώµενων 108 Προσκοµισθείσα µε ηµετ. αριθ. πρωτ. 267/20.06.
Όπως προκύπτει από το υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 268/20.06.2012 υπόµνηµά της και από το υπό ηµετ.αριθ. πρωτ. 332/25.07.2012 συµπληρωµατικό υπόµνηµά της. 110 Όπως προκύπτει από την υπ’αριθ. 5475Γ/18.06.2012 έκθεση επίδοσης, προσκοµισθείσα µε την υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 267/20.06.2012 δήλωσή της. 111 Όπως προκύπτει από την υπ’αριθ. 5476Γ/18.06.2012 έκθεση επίδοσης, προσκοµισθείσα µε την υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 267/20.06.2012 δήλωσή της. 112 Όπως προκύπτει από την υπ’αριθ. 5474Γ/18.06.2012 έκθεση επίδοσης, προσκοµισθείσα µε την υπό ηµετ. αριθ. πρωτ. 267/20.06.2012 δήλωσή της. 109 37 ΠΡΟΣ ∆ΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ προϊόντων). Τα µέλη του Φ.Σ.Α. οφείλουν να χαράσσουν αυτόνοµα και ανταγωνιστικά την εν γένει επιχειρηµατική τους πολιτική.
Υποχρεώνει προσωρινά το Φαρµακευτικό Σύλλογο Αχαΐας, το Συνεταιρισµό Φαρµακοποιών Αχαΐας και Νήσων ΣΠΕ και τις εταιρίες AKNOPHARM A.E. και ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ Ε. ΕΥΘΥΜΙΑ Ο.Ε., µέχρι την έκδοση απόφασης της Επιτροπής Ανταγωνισµού επί της κυρίας υποθέσεως, να απέχουν από τη σύναψη συµφωνιών και από εναρµονισµένες πρακτικές µεταξύ όλων ή ορισµένων εξ αυτών µε αντίστοιχο περιεχόµενο (που θα έχουν δηλαδή ως αντικείµενο ιδίως τη µε οποιοδήποτε τρόπο δέσµευση ή συµφωνία περί συλλογικής αποφυγής / αποκλεισµού παραγγελιών ή, αντιστρόφως, περί συλλογικά προτιµώµενων παραγγελιών από ορισµένες προµηθεύτριες, οµοίως δε περί συλλογικής αποδοχής επιστροφών ή µη).
Απειλεί κάθε µία των καθ’ ών µε χρηµατική ποινή δύο χιλιάδων πεντακοσίων

(2500)ευρώ για κάθε ηµέρα µη συµµόρφωσης προς τα ανωτέρω (ειδικότερα, για την περίπτωση τυχόν εφαρµογής ή λήψης αποφάσεων ένωσης επιχειρήσεων, ή εφαρµογής ή σύναψης έγγραφων ή προφορικών συµφωνιών ή εφαρµογής εναρµονισµένων πρακτικών µεταξύ επιχειρήσεων µε αντικείµενο τη συλλογική αποφυγή / αποκλεισµό παραγγελιών ή, αντιστρόφως, τη συλλογική προτίµηση παραγγελιών από ορισµένες προµηθεύτριες, οµοίως δε όσον αφορά στην πολιτική αποδοχής επιστροφών ή µη και εν γένει στην από κοινού διαµόρφωση της επιχειρηµατικής πολιτικής του κλάδου όσον αφορά σε κρίσιµες για τον ανταγωνισµό παραµέτρους). Η απόφαση εκδόθηκε την 27η Ιουλίου 2012. Η απόφαση να δηµοσιευθεί στην Εφηµερίδα της Κυβέρνησης, σύµφωνα µε το άρθρο 27 παρ. 1 του ν. 3959/2011. Ο Πρόεδρος Οι Συντάκτες της Απόφασης ∆ηµήτριος Κυριτσάκης ∆ηµήτριος Κυριτσάκης Βικτωρία Μερτικοπούλου Η Γραµµατέας Ευαγγελία Ρουµπή 38

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.