← Ελλάδα

2014-decision-580-2013

ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΡΙΘ. 5 80/VII/2013 Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΣΕ ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ Συνεδρίασε στην Αίθουσα Συνεδριάσεων του 1ου ορόφου του κτηρίου των γραφείων της, επί της οδού Κότσικα 1 Α, Αθήνα, την 23η Σεπτεμβρίου 2013, ημέρα Δευτέρα και ώρα 10:00, με την εξής σ ύνθεση: Πρόεδρος: Δημήτριος Κυριτσάκης Αντι πρόεδρος: Δημήτριος Λουκάς, Μέλη: Ιωάννης Μπιτούνης (Εισηγητής), Εμμανουέλα Τρούλη, Βικτωρία Μερτικοπού λου, Δημήτριος Δανηλάτος , και Ιωάννης Αυγερινός. Γραμματέας: Παρασ κευή Α. Ζαχαριά. Θέμα της συνεδρί ασης : Λήψη απόφασ ης επί τ ων υπ’ αριθ. πρωτ. 8797/8.12.2009, 8940/14.12.2009, 2617/30.4.2010, 5247/1.9.2010 και 3726/23.04.2012 καταγγελιών των εξής φυσικών και νομικών προσώπων: 1) του Γεωργίου Τζαβέ, Μάριου Τζαβέ, ομόρρυθμων εταίρων της «ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΖΑΒΕΣ – ΜΑΡΙΟΣ ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε. » και της εταιρίας «ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΖΑΒΕΣ – ΜΑΡΙΟΣ Τ ΖΑΒΕΣ Ο.Ε.» 2) της εταιρίας «ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΨΗΦΙΑΚ ΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΡΟΑΜΙΝΓΚ » με διακριτικό τίτλο «ROAMING A.E.», ως καθολικής διαδόχου και προερχόμενης από τη συγχώνευση των εταιριών «ΚΥΡΙΑΚ ΟΣ ΧΡΗΣΤΕΑΣ – ΜΑΡΙΑ ΤΖΑΜΤ ΖΗ Ο.Ε. », «Ε ΙΡΗΝΗ ΧΡΗΣΤΕΑ και Σ ΙΑ Ο.Ε.» και της ατομικής ε πιχείρησης «ΕΙΡΗΝΗ Γ. ΧΡΗΣΤΕΑ» 3) της εταιρίας «Α. ΡΑΖΗΣ – Γ. ΕΥΘΥΜΙΟΥ Ο.Ε. », του Ανδρέα Ραζή και του Γεωργίου Ευθυμίου, 4) του Δημητρίου Κωλέττα και 5) του Μιλτιάδη Γκόντζου και της Ισ μήνης Γκ όντζου, υπό την ιδιότητά τους ω ς πρώ ην εταίροι της ήδη λυθείσας «Μ. ΓΚ ΟΝΤ ΖΟΣ και Σ ΙΑ Ο.Ε, κατά της εταιρί ας «ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ – ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝ ΩΝΙΑΚΟΥ  Από την παρούσα απόφαση έχουν παραλειφθεί, σύμφωνα με το άρθρο 28 παρ.7 του Κανονισμού Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπής Ανταγωνισμού (ΦΕΚ 54/Β’/16.1.2013), τα στοιχεία εκείνα, τα οποία κρίθηκε ότι αποτελούν επιχειρηματικό απόρρητο. Στη θέση των στοιχείων που έχουν παραλειφθεί υπάρχει η ένδειξη […]. Όπου ήταν δυνατό τα στοιχεία που παραλείφθηκαν αντικαταστάθηκαν με ενδεικτικά ποσά και αριθμούς ή με γενικές περιγραφές (εντός […]). 1 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΥΛΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣ ΙΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ » για παράβαση τω ν άρθρων 1 και 2 του ν. 3959/2011 (πρώην άρθρα 1 και 2 του ν. 703/1977), του άρθρου 2α του ν. 703/1977, το οποίο όμω ς καταργήθηκε με το ν. 3784/2009 (ΦΕΚ 137/7.8.2009) καθώς και των άρθρων 101 και 102 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (π ρώην άρθρα 81 και 82 της ΣυνθΕΚ) , καθώς και της σχετικής αυτεπάγγελτης έρε υνας που διενεργήθηκε . Στη συνεδρίαση εί χαν νομίμω ς κλητε υθεί και παρίσταντο α) οι καταγγέλλοντες Μιλτιάδης Γκόντζος και Ισμήνη Γκόντζου, διά της πληρεξουσίας δικηγόρου τους, Ευφροσύ νης Μαραγκού και β) για την καταγγελλόμενη εταιρία «ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΒΙΟΜΗΧ ΑΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ – ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝ ΩΝΙΑΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣ ΙΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ » ο νόμιμος εκπρόσωπός της […] μετά των πληρεξου σίων δικηγόρων της Δημητρίο υ Τζουγανάτου, Νι κολάου Κοσμίδη, Ειρήνης Νικολαΐδη, Βασιλικής Παπαδάκη και Δημητρίου Ριζιώτη. Κατά την ακροαματι κή διαδικασία προς επίρρωση των ισχυρισμών των μερών προσήλθαν προκειμένου να εξετασθούν ενόρκως ω ς μάρτυρες για λογαριασμό α) των Μιλτιάδη Γκό ντζου και Ισμήνης Γκόντζου οι […], [...] και [...] και β) της εταιρί ας «ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ – ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝ ΩΝΙΑΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣ ΙΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ » οι [...] και [...]. Στην υπό κρίση υπόθε ση κατατέθηκαν , βάσει της παρ. 3 του άρθρου 23 του Κανονισμού Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπής Ανταγωνισμού (ΦΕΚ Β΄ 54/16.1.2013) το υπ΄ αριθ. πρωτ. οικ. 234/6.9.2013 υπόμνημα υπό την ιδιότητα τρίτου της εταιρίας «ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΜΠΟΡΙΚ Η ΕΤΑΙΡΙΑ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΡΟΑΜΙΝΓΚ », του Κωνσταντίνου Τζαβέ του Δημητρίου, της εταιρί ας «Α. ΡΑΖΗΣ Γ. ΕΥΘΥΜΙΟΥ Ο.Ε.», του Δημητρίου Κωλέττα του Γεωργίου, της εταιρίας [...], του [...], του [...] και του [...]. Οι ανωτέρω ζήτησαν και εμφανίστηκαν ενώπιον της Ολομέλειας της ΕΑ μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου τους, Δημητρίου Τεμπέρη, ο οποίος ανέπτυξε και προφορικά το αίτημά τους, και προς ε πίρρωση των ισχυρισμών τους ζήτησε να εξετασθούν ενόρκως ως μάρτυρες οι [...] και [...]. Στην αρχή της συζήτησης, ο Πρόεδρος έδωσε το λόγο στον Εισηγητή, Ιωάννη Μπι τούνη, ο οποίος ανέ πτυξε συνοπτικά το περιεχόμενο της υπ΄ αριθ. πρωτ. οικ. 7177/19.7.2013 γραπτής εισήγησης, η οποία αναφέρεται στις προτεινόμενε ς δεσμεύσεις από την εταιρία «ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚ Η ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΗΛΕΚ ΤΡΟΝΙΚΟΥ – ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚ ΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣ ΙΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ » αναφορικά με τις διαπιστωθείσες στην υπ’ αριθ. πρωτ. οι κ. 5275/02.07.2013 Έκθεσή του, πρακτικές αυτού, σύμφω να με το 2 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ άρθρο 13 του Κανονισμού Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπή ς Ανταγωνισμού της 29.12.2006, όπω ς ισχύει, και για του λόγους που αναλυτικά αναφέρονται σε αυτήν, εισηγήθηκε την απόρριψή του ς. Ακολούθως, το λόγο έλαβαν τα μέρη. Οι πληρεξούσιοι δικηγόροι της εταιρίας ΓΕΡΜΑΝΟΣ, έδωσαν διευκρινήσεις και απάντησαν σε ε ρωτή σεις, που του ς υπέβαλαν ο Πρόε δρος και τα μέλη της Επιτροπής , κατόπιν κατέθεσαν αν αθεωρημένο κείμενο δεσ μεύσεων, το οποίο διανεμήθηκε στα μέλη της ΕΑ και στους καταγγέλλοντες , και ζήτησαν από την Επιτροπή να γίνουν αποδεκτέ ς οι βελτιωμένες δεσμεύσεις που α ν αλαμβάνουν , ως μέσο αποτελεσματικής επίλ υσης της διαφοράς και ικανοποίησης της Επιτροπής, ως προς τι ς ανησυχίες της γι α τον ανταγωνισμό . Κατόπιν, το λόγο έλαβε η πληρεξούσια δι κηγόρος των καταγγελλόντων, η οποία αρχικά συντάχθηκε με το περιεχόμενο και την πρόταση της υ π’ αριθ. πρωτ. οικ. 7177/19.7.2013 γραπτής εισήγησης και αφού μελέτησε το αναθεωρημένο κε ίμενο των βελτιωμένων δεσμεύσεων της ΓΕΡΜΑΝΟΣ, ζήτησε από την Επιτροπή την απόρριψή τους, ως ανεπαρκών. Στη συνέχεια, και αφού αποχώρησαν από την αίθουσα συνεδριάσε ων τα μέρη και οι υπάλληλοι της ΓΔΑ, η Επιτροπή, με τη συμμετοχή του Εισηγητή, Ιωάννη Μπιτούνη, ο οποίος δεν έλαβε μέρος στην ψηφοφορία, προχώρησε σε διαλογική συζήτηση και ανταλλαγή απόψεων επί των προτεινομέ νων δεσμεύσεων από την ΓΕΡΜΑΝΟΣ και αφού έλαβε υπόψη τη σχετική Εισήγηση επί των προτεινομένων δεσμεύσεων , τις προφορικές και έγγραφες τοποθετήσεις των με ρών και το ισχύον νομικό πλαίσιο, προχώρησε σε φανερή ψηφοφορία – χωρίς τη συμμετοχή του Ιωάννη Μπιτούνη – και ομόφωνα αποφάσισε ότι η υπό εξέταση υπόθεση δεν είναι πρόσφορη για την αποδοχή δεσ μεύσεων. Και τούτο, ιδίως διότι, με βάση τις προκαταρκτικέ ς διαπιστώσεις της έρευνας, οι αποδιδόμε νες παραβάσεις εμπίπτουν στο σκληρό πυρήνα του δικαίου του αν ταγωνισμού (περιορισμοί ιδιαίτερης σοβαρότητας) και, επομένως κρίνεται επιβεβλημένη και αναγκαία η επιβολή προστίμου, εφόσον διαπιστωθεί από την Επιτροπή παράβαση, ώστε να διασφαλιστεί ο αποτρεπτικός χαρακτήρας των κανόνων ανταγωνισμού . Περαιτέρω, διότι δε ν συντρέχουν, στις περιστάσεις της υπό εξέταση υποθεσης, υπέρτεροι λόγοι αποτελεσματικότητας της διαδικασίας που να δικαιολογούν τον τερματισμό αυτής από μέρους της Επιτροπής. Κατόπιν, εισήλθαν στην αίθουσα συνεδριάσ εων, τα πρόσωπα που υπέβαλαν υπόμνημα βάσει της παρ. 3 του άρθρου 23 του Κανονισμού Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπής Ανταγωνισμού , μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του ς, ο οποίος αναγνώρισε την παραίτηση των εντολέων του από την ιδιότητα των καταγγελλόντων στην υπό κρίση υπόθεση, ενώ παρ άλληλα έκανε αναφορά στο κατατεθέν υπόμνημά τους και αιτήθηκε να τους αναγνωρίσει η Επιτροπή το δικαίωμα παράστασης στη συζήτηση με μάρτυρες και να λάβουν γνώση των υπομνημάτων των μερών, ούτως ώστε να 3 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ καταθέσουν και συμπληρωματικό υπόμνημα στο τέλος της δ ιαδικασίας, σύμφωνα με τη διάταξη του κανονισμού 23 παρ. 4 και

  1. Στη συνέχεια το λόγο έλαβαν οι πληρεξούσιοι δικηγόροι της ΓΕΡΜΑΝΟΣ, οι οποίοι αναφερόμενοι στο περιεχόμενο του κατατεθέντος υπομνήματός του ς, ζήτησαν από τη ν Επι τροπή να μην γίνει δεκτή η συμμετοχή τω ν ως άνω μερών με την ι διότητα του τρίτου. Περαιτέρω, επέμειναν στο αίτημά τους αναφορι κά με τα στοι χεία, τις καταθέσεις και τις δηλώσεις, που περιέχονται στην εισήγηση και προέρχονται από τους πρώην καταγγέλλοντε ς, να μην αποτελέσουν περιεχόμενο της εισήγησης και κατ΄ επέ κταση περιεχόμενο που θα αξιολογηθεί από την Επιτροπή στην υπο κρίση υπόθεση . Επιπλέον, προέβαλαν ένσταση επί της διαδικασίας αναφορικά με την κοινοποίηση της έκδοσης της Εισήγησης που αφορούσε στ α μέρη εκείνα που είχαν παραιτηθεί της ιδιότητας του καταγγέλλοντος. Κατόπιν, το λόγο έλαβε η πληρεξούσια δικηγόρος των καταγγελλόντων, η οποία ζήτησε από την Επιτροπή να γίνει δε κτό το αίτημα των τρίτων, καθότι οτιδήποτε μπορεί ν α εισφερθεί στη διαδικ ασία ως προς τη διακρίβωση της αλήθειας, θα πρέπει ν α γίνεται δε κτό. Με την ολοκλήρωση της ανάπτυξης τ ων αιτημάτων, η Επιτροπή προχώρησε σε διάσκεψη για λήψη απόφασης επί τ ω ν κρινόμενων ζητημάτων με τη συμμετοχή τ ου Εισηγ ητή, Ιωάννη Μπιτούν η , ο οποίος δεν έλαβε μέρος στη ψηφοφορία , και αφού έλαβε υπόψη τις απόψ εις που διατύπωσαν τα μέλη της, τις απόψεις που δι ατύ πωσ αν προφορικώς κατά τη διαδικασία τ α μέρη, αλλά και εγγράφως με τ α υπομνήματά τους και το ισχύον νομικό πλαίσιο , ομόφωνα αποφάσισε να απορρίψει το αίτημα των τεσσάρων μερών, οι οποίοι είχαν ήδη παραι τηθεί από την καταγγελία τους , και συνεπώς δεν τους αναγνώρισε την ιδιότητα του τρίτου . Για του ς υπόλοιπους τέσσερις , ήτοι για την εταιρία [...] , τον [ ...], τον [...] και τον [...], παρέχεται μερική δυνατότητα παράστασης , κατά τα προβλεπόμενα στην παρ. 5 του άρθρου 23, μόνο στην έκταση που θα εξετάσουν τους, προτεινόμενους από αυτού ς, μάρτυρες και μόνο κατά αυτό το σημείο θεωρεί χρήσιμη την παρουσία και του πληρεξουσίου δικηγόρου τους . Επίσης, απέρριψε εν μέρει τις ενστάσεις που υποβλήθηκαν από μέ ρους της ΓΕΡΜΑΝΟΣ , για τους ειδικότερους λόγους που αναφέρονται στο κάτωθι σ κεπτικό . Κατόπιν, η Επιτροπή προχώρησε στην κατ ’ ουσίαν εξέταση της υπό κρίση υπόθεσης και ο λόγος δόθηκε στον αρμόδιο Εισηγη τή, Ιωάννη Μπιτούνη, ο οποίος ανέπτυξε συνοπτικά την υπ΄ αριθ. πρωτ. οικ. 5275/2.7.2013 έκθεσή του και γι α του ς λόγου ς που αναλυτικά περιέχονται σ΄ αυτή πρότεινε: α) Να υποχρεωθεί η εταιρεία ΓΕΡΜΑΝΟΣ να παύσει τις διαπιστωθείσες παραβάσεις των άρθρων 1 το υ ν. 3959/2011 (πρώην 703/77) και 101 ΣΛΕΕ και ν α παραλείπει αυτές στο μέλλον, 4 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ β) Να απειληθεί η ανωτέρω εταιρεία με πρόστιμο και χρηματική ποινή, όταν με απόφαση της Επιτροπής βεβαιώνεται η συνέχιση ή η επανάληψη της διαπισ τωθείσας παράβασης, γ) Να επιβληθεί πρόσ τιμο στην ανωτέρω εταιρεία αναφορικά με τις διαπιστωθείσες παραβάσεις των άρθρων 1 του ν. 703/77, 1 του ν. 3959/2011 και 101 Σ ΛΕΕ, υπολογιζόμενη επί των ετησίων πωλήσεων της ε πιχείρησης προς το δίκτυο δικαιοδόχων, από τα προϊόντα, που αφορούν στι ς εν λόγω παραβάσεις για κάθε έτος της παράβασης αθροιστικά (2000 -2012). Για τα υ πόλοιπα έ τη της παράβασης (1990 1999), ένεκα του ότι δεν έχουν διατεθεί στοιχεία από τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ, δύναται να χρησιμοποιηθούν τα ετήσια ακαθάριστα έσοδα της τρέχουσας ή της προηγούμενης της παράβασης χρήσης για τον υπολογισμό τυχόν προστίμου και για τα έ τη αυτά (σύμφωνα με την παρ. 18 της Ανακοίνωση ς της Επιτροπής Αν ταγωνισμού), δ) Να δι απιστωθεί η ακυρότητα και να απαλειφθούν εκ των συμβάσεων δικαιόχρησης και των εγχειριδίω ν λειτουργίας της ΓΕΡΜΑΝΟΣ οι όροι που συνεπάγονται άμεσα ή έμμεσα καθορισμό τιμών μεταπώλησης και περιορισμό αμοιβαίων προμηθειών μεταξύ των δικαιοδόχων και μεταξύ δικαιοδόχων και τυχόν εξουσιοδοτημένων δι ανομέων της ΓΕΡΜΑΝΟΣ εντός της Κοινότητας και ε) Να διαπιστωθεί , επί σης, η ακυρότητα της ρήτρας μη ανταγωνισμού μετά τη λύση της σύμβασης. Η συζήτηση της υπόθεσης συνεχίσθηκε σε μία ε πιπλέον συνεδρίαση στην ίδια αίθουσα την 24 η Σεπτεμβρίου 2013, ημέρα Τρίτη και ώρα 9: 00, οπότε και ολοκληρώθηκ αν οι κατα θέσεις των μαρτύρων και η ακροαματική διαδικασία. Στη συνέχεια η Επιτροπή, συνήλθε σε διασ κέ ψεις για λήψη απόφασης την 6η Νοεμβρίου 2013, (ημέ ρα Τετάρτη και ώρα 12:20 ) και ολοκλήρωσε την 15η Νοεμβρίου 2013 (ημέ ρα Παρασκευή και ώ ρα 12:00) στην ως άν ω αίθουσ α συνεδριάσεων του 1 ου ορόφου των Γραφείων της, και αφού έλαβε υ πόψη την υπ΄ αριθ. πρωτ. 5275/2.7.2013 Έκθεση, τις απόψεις που διατυπώθηκαν εγγράφως με τα υπομνήματα και προφορικώς κατά τη συζήτηση της υπόθεσης από τα ενδιαφερόμενα μέρη, καθώς και τα όσα κ ατέθεσαν οι μάρτυρες κατά την ακροαματική διαδικασία και οι , κατά το άρθρο 2 3 παρ. 3, τρίτοι, πλ ην της μαρτυρικής κατάθεσης του […] που δεν λαμβάνε ται υπόψη, τα στοιχεία του φακέ λου της κρινόμενης υπόθεσης και το ισχύον νομικό πλαίσιο, ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ: Ι. ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΥΠΟΘΕΣΗΣ 5 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
  2. Στις 8.12.2009, 14.12.2009, 30.4.2010, 1.9.2010 και 23.04.2012 αντιστοίχως κατατέθηκαν στη Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού της Επιτροπής (εφεξής «ΓΔΑ») καταγγελίες από τα ακόλουθα φυσικά ή/και νομικά πρόσωπα: 1) Γεώργιος Τζαβές και Μάριος Τζαβές, ομόρρυθμοι εταίροι της «ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΖΑΒΕΣ – ΜΑΡΙΟΣ ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε.» και η εταιρία «ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΖΑΒΕΣ – ΜΑΡΙΟΣ ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε.», 2) «ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΡΟΑΜΙΝΓΚ» με διακριτικό τίτλο «ROAMING A.E.», ως καθολική διάδοχος και προερχόμενη από τη συγχώνευση των εταιριών «ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΧΡΗΣΤΕΑΣ – ΜΑΡΙΑ ΤΖΑΜΤΖΗ Ο.Ε.», «ΕΙΡΗΝΗ ΧΡΗΣΤΕΑ και ΣΙΑ Ο.Ε.» και η ατομική επιχείρηση «ΕΙΡΗΝΗ Γ. ΧΡΗΣΤΕΑ», 3) «Α. ΡΑΖΗΣ – Γ. ΕΥΘΥΜΙΟΥ Ο.Ε.», ο Ανδρέας Ραζής και Γεώργιος Ευθυμίου, 4) Δημήτριος Κωλέττας και 5) Μιλτιάδης Γκόντζος και Ισμήνη Γκόντζου, υπό την ιδιότητά τους ως πρώην εταίροι της ήδη λυθείσας «Μ. ΓΚΟΝΤΖΟΣ και ΣΙΑ Ο.Ε.», κατά της εταιρίας «ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ – ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ», για ενδεχόμενη παράβαση των άρθρων 1 και 2 του ν. 3959/2011 (πρώην άρθρα 1 και 2 του ν. 703/1977), του άρθρου 2α του ν. 703/1977, το οποίο όμως καταργήθηκε με το ν. 3784/2009 (ΦΕΚ 137/7.8.2009)1, καθώς και των άρθρων 101 και 102 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) (πρώην άρθρα 81 και 82 της ΣυνθΕΚ).
  3. Οι ως άνω καταγγελίες αφορούν στη συνεργασία των δικαιοδόχων με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ, βάσει των μεταξύ του συμβάσεων δικαιόχρησης (franchise) για τη λειτουργία καταστημάτων με την επωνυμία «ΓΕΡΜΑΝΟΣ». Μεταξύ άλλων, οι εν λόγω δικαιοδόχοι καταγγέλλουν ότι η ΓΕΡΜΑΝΟΣ επιβάλλει στους δικαιοδόχους, βάσει των συμβάσεων δικαιόχρησης – άμεσα και έμμεσα, καθώς και μέσω μηχανισμών παρακολούθησης και ελέγχου – τον καθορισμό τιμών μεταπώλησης, ενώ παράλληλα τους υποχρεώνει να προμηθεύονται αποκλειστικά τα προϊόντα που διακινούν στα καταστήματα δικαιόχρησης από την ίδια. Οι καταγγελίες εμπεριέχουν και άλλες αιτιάσεις, οι οποίες, ωστόσο, είτε αφορούν σε αμιγώς αστικής φύσης διαφορές μεταξύ των εμπλεκόμενων, είτε δεν άπτονται της εφαρμογής των κανόνων του ελεύθερου ανταγωνισμού (βλ. ενδεικτικά και ενότητα VI κατωτέρω).
  4. Για τη διερεύνηση των ως άνω καταγγελιών, η ΓΔΑ διενήργησε επιτόπιους ελέγχους και συνέλεξε πληθώρα στοιχείων από σειρά ερωτηματολογίων. Ειδικότερα, στις 12.4.2010 και 13.4.2010 διενήργησε αιφνίδιους ελέγχους στα κεντρικά γραφεία της καταγγελλόμενης (ΓΕΡΜΑΝΟΣ) και σε ένα κατάστημα franchise «ΓΕΡΜΑΝΟΣ» στην Αθήνα, της εταιρίας [...], αντίστοιχα
  5. Στο πλαίσιο των ελέγχων αυτών υποβλήθηκε εκτενές ερωτηματολόγιο στον εκάστοτε εκπρόσωπο της εταιρίας, οι απαντήσεις του οποίου παρατίθενται στις επόμενες ενότητες. Επιπλέον, συλλέχθηκαν έγγραφα και άλλα στοιχεία τα οποία κρίθηκαν ουσιώδη για την εξέταση της υπό κρίση υπόθεσης, ενώ συμπληρωματικά στοιχεία που ζητήθηκαν κατά τη διάρκεια των ελέγχων, 1 Με το ν.3784/2009, το εν λόγω άρθρο εισήχθη ως άρθρο 18α στο ν. 146/1914 περί Αθέμιτου Ανταγωνισμού. 2 Βλ. εντολές ελέγχου 2039/9.4.10 και 2040/9.04.10 αντίστοιχα. 6 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ προσκομίστηκαν στη συνέχεια με τις υπ’ αριθ. πρωτ. 2250/16.4.2010, 2367/20.04.2010, 2620/30.04.2010, 2666/03.5.2010 και 3121/21.5.2010 επιστολές, αποσπάσματα των οποίων, επίσης, παρατίθενται στις επόμενες ενότητες. Περαιτέρω, στις 19.10.2012, η ΓΔΑ διενήργησε επιτόπιους ελέγχους σε τέσσερα ακόμα καταστήματα δικαιοδόχων της ΓΕΡΜΑΝΟΣ. Συγκεκριμένα, ελέχθησαν τα καταστήματα των εταιριών: α) «[...]» στην Αθήνα (στην οδό [...]), β) «[...]» (στην οδό [...]), γ) «[...]» στην Αθήνα (στην οδό [...]) και δ) «[...]» στη [...]
  6. Αποσπάσματα από τα στοιχεία που συλλέχθηκαν κατά τη διάρκεια των τελευταίων ελέγχων παρατίθενται στις επόμενες ενότητες. Η ΓΔΑ ζήτησε, επίσης, με επιστολές (υπ’ αριθ. πρωτ. οικ. 4845/30.7.2010, οικ. 5936/29.09.2010, οικ. 9211/22.112012, οικ. 1738/22.2.2013, οικ. 4329/28.5.2013 και οικ. 4996/19.6.2013) από τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ συμπληρωματικά στοιχεία σχετικά με τις υπό κρίση καταγγελίες, στις οποίες η καταγγελλόμενη ανταποκρίθηκε με τις υπ’ αριθ. πρωτ. 5589/17.09.2010, 6544/19.10.2010, 10029/17.12.2012, 400/15.1.2013, 866/28.1.2013, 1128/4.2.2013, 2613/22.3.2013, 4656/7.6.2013 και 5221/28.6.2013 επιστολές, ενώ συμπληρωματικά στοιχεία έπειτα από σχετικό αίτημα της υπηρεσίας, υπέβαλαν και οι καταγγέλλοντες με τις υπ’ αριθ. πρωτ. 2137/13.04.2010, 2138/13.04.2010, 2604/29.04.2010, 3684/14.06.2010, 5664/22.09.2010, 6219/11.10.2010, 6836/1.11.2010, 8543/31.10.2012, 8705/6.11.2012, 9015/16.11.2012 και 9443/30.11.2012 επιστολές τους. Επιπροσθέτως, σε εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 24 του ν. 3959/2011, καθώς και του άρθρου 16 ν. 3431/2006, η υπηρεσία προέβη στην κοινοποίηση των τεσσάρων εκ των πέντε καταγγελιών προς την Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων, προκειμένου εκείνη να τις αξιολογήσει αναφορικά με τις σχετικές αγορές που τυχόν εμπίπτουν στην αρμοδιότητά της.
  7. Σημειωτέον ότι στις 20.09.2011 και 22.09.2011, οι καταγγέλλοντες ROAMING Α.Ε. και ΚΩΛΕΤΤΑΣ, με τις υπ’ αριθ. πρωτ. 5845 και 5895 επιστολές αντίστοιχα, προέβησαν σε δήλωση ανάκλησης-παραίτησης από τις υπ’ αριθ. πρωτ. 8940/14.12.2009 και 5247/1.9.2010 καταγγελίες τους κατά της ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις. Το αυτό συνέβη ακολούθως και με τις εταιρίες ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε. και ΡΑΖΗΣ Ο.Ε, οι οποίες προέβησαν σε δήλωση ανάκλησης-παραίτησης από τις υπ’ αριθ. πρωτ. 8797/8.12.2009 και υπ’ αριθ. πρωτ. 2617/30.4.2010 καταγγελίες τους κατά της ΓΕΡΜΑΝΟΣ, αντίστοιχα (στις 16.12.2011 με την υπ’ αριθ. πρωτ. 8351 επιστολή της η πρώτη και στις 2.11.2011 με την υπ’ αριθ. πρωτ. 6907 επιστολή της η δεύτερη). Ωστόσο, η υπηρεσία έκρινε σκόπιμη τη συνέχιση της έρευνας, και αυτεπαγγέλτως, προκειμένου να διαπιστωθεί η διάπραξη ή μη παραβάσεων, και συγκεκριμένα κατά πόσο οι υπό εξέταση πρακτικές της καταγγελλόμενης συνιστούν κάθετο περιορισμό καθορισμού τιμών μεταπώλησης και περιορισμό αμοιβαίων προμηθειών ή/και παθητικών πωλήσεων μεταξύ των δικαιοδόχων του δικτύου. Όλα τα σχετικά στοιχεία αξιολογήθηκαν ενιαία με την υπ΄ αριθ. πρωτ. 5275/2.7.2013 Έκθεση. ΙΙ. ΤΑ ΜΕΡΗ 3 Βλ. εντολές ελέγχου: α) 8076/17.10.2012, 8168/19.10.2012, β) 8077/17.10.2012 και γ) 8078/17.10.2012 αντίστοιχα. 7 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΙΙ.1 Η καταγγελλόμενη εταιρία Γερμανός ΑΒΕΕ
  8. Η εταιρία ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΑΒΕΕ (εφεξής και «ΓΕΡΜΑΝΟΣ») ιδρύθηκε το 1989, ενώ το 1990 εγκαινιάστηκε το πρώτο κατάστημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ με τη μέθοδο δικαιόχρησης (franchising). [...]4 [...]
  9. Το 2006 η ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΑΒΕΕ εξαγοράστηκε από την εταιρία κινητής τηλεφωνίας COSMOTE ΚΙΝΗΤΕΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ Α.Ε. (εφεξής «COSMOTE»), θυγατρική του ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ - ΟΤΕ Α.Ε. (εφεξής «ΟΤΕ»).
  10. Σύμφωνα με το Ετήσιο Δελτίο 20066 της ΓΕΡΜΑΝΟΣ, η τελευταία δραστηριοποιείτο σε τρείς τομείς έως το Σεπτέμβριο του 2006 (δηλ. προ της εξαγοράς της από την COSMOTE): το δίκτυο καταστημάτων, το δίκτυο διανομής καταναλωτικών προϊόντων και την ενέργεια. Ως δευτερεύον τομέας δραστηριότητας αναφέρεται η εταιρία EVALUE A.E
  11. Την 31.12.2005, η ΓΕΡΜΑΝΟΣ διατηρούσε στην Ελλάδα [...] καταστήματα δικαιόχρησης, καθώς και [...] ιδιόκτητα καταστήματα8, ενώ η μετοχική της σύνθεση είχε ως ακολούθως: Μετοχική σύνθεση της ΓΕΡΜΑΝΟΣ (31.12.2005) Επωνυμία Πάνος Γερμανός Έλληνες θεσμικοί Ξένοι θεσμικοί Ιδιώτες Σύνολο Αριθμός μετοχών 27.973.016 11.012.692 31.977.596 10.612.195 Ποσοστό συμμετοχής στην ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΑΒΕΕ 34,291% 13,5% 39,2% 13% 81.575.500 100% Πηγή: Ετήσιο Δελτίο 2005 ΓΕΡΜΑΝΟΣ
  12. Μετά την εξαγορά από την COSMOTE, το Δίκτυο Καταστημάτων ΓΕΡΜΑΝΟΣ προσφέρει υπηρεσίες και προγράμματα COSMOTE και ΟΤΕ σε κινητή, σταθερή τηλεφωνία και Internet, συσκευές και αξεσουάρ κινητής τηλεφωνίας καθώς και ψηφιακά προϊόντα, gaming και αναλώσιμα.9 Η ΓΕΡΜΑΝΟΣ διαθέτει σημαντική παρουσία στην Ελλάδα, ενώ δραστηριοποιείται επίσης, μέσω θυγατρικών, σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και συγκεκριμένα στη Ρουμανία και τη Βουλγαρία από το
  13. Διατηρεί ευρύ δίκτυο καταστημάτων, η ανάπτυξη του οποίου πραγματοποιήθηκε διαχρονικά κυρίως με τη μέθοδο δικαιόχρησης. Την 31.12.2012, το ευρύτερο δίκτυο της ΓΕΡΜΑΝΟΣ/COSMOTE αριθμούσε [...] καταστήματα δικαιόχρησης και [...] ιδιόκτητα καταστήματα10, ενώ η μετοχική της σύνθεση είχε ως ακολούθως: 4 [...]. Πηγή: Εγχειρίδιο Franchising Δίκτυο Καταστημάτων ΓΕΡΜΑΝΟΣ. 6 Πηγή: Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών, www.ase.gr. 7 Η E-VALUE A.E. είναι 100% θυγατρική της ΓΕΡΜΑΝΟΣ και δραστηριοποιείται στον τομέα παροχής ολοκληρωμένων υπηρεσιών «call center» και «Customer Relationship Management» (CRM) και αποτελεί μέλος των εταιριών του Ομίλου ΓΕΡΜΑΝΟΣ από το
  14. 8 Βλ. υπ’ αριθ. 4180/6.7.2010 επιστολή της ΓΕΡΜΑΝΟΣ. 9 Πηγή: http://company.germanos.gr/profile. 10 Βλ. υπ’ αριθ. 2471/19.3.2013 επιστολή της ΓΕΡΜΑΝΟΣ. 5 8 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Μετοχική σύνθεση ΓΕΡΜΑΝΟΣ (31.12.2012) Επωνυμία COSMOHOLDING CYPRUS Ltd. Σύνολο Αριθμός μετοχών 82.224.700 Ποσοστό συμμετοχής στην ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΑΒΕΕ 100% 82.224.700 100% Πηγή: Οικονομικές καταστάσεις χρήσης 2012 ΓΕΡΜΑΝΟΣ
  15. Η μητρική εταιρία της COSMOHOLDING CYPRUS Ltd. είναι η COSMOTE, η οποία ανήκει στον ΟΤΕ κατά 100%. Η τελική μητρική εταιρία είναι η Deutsche Telekom AG (έμμεση συμμετοχή 40%).
  16. Σύμφωνα με τα οικονομικά στοιχεία που προσκόμισε η ΓΕΡΜΑΝΟΣ, ο συνολικός κύκλος εργασιών της κυμάνθηκε από 338 εκ. ευρώ το 2000 σε 433,6 εκ. ευρώ το
  17. Τα ποσοστά του κύκλου εργασιών που αφορούν πωλήσεις προς καταστήματα δικαιοδόχων διαμορφώθηκαν σε [...] και [...] αντίστοιχα (βλ. αναλυτικά Πίνακα κατωτέρω). Ετήσιος κύκλος εργασιών - πωλήσεις προϊόντων σε δικαιοδόχους ΓΕΡΜΑΝΟΣ Έτη Συνολικός ετήσιος κύκλος εργασιών ΓΕΡΜΑΝΟΣ (Ποσά σε χιλ. €) Πωλήσεις προϊόντων σε δικαιοδόχους (Ποσά σε χιλ. €) Ποσοστό κ.ε. από καταστήματα δικαιόχρησης στο συνολικό κ.ε. 1989-199111 199213 199314 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 5.115 6.339 14.153 17.056 28.081 41.586 68.366 122.383 221.444 337.951 413.598 516.714 582.160 679.079 756.756 788.231 749.283 -12 [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] 11 Η πρώτη χρήση της εταιρίας ήταν από 23.11.1989 έως 30.6.1991 (υπερδωδεκάμηνη). Όπου (-) δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία. 13 Η χρήση αφορά την περίοδο από 1.7.1991 έως 30.6.
  18. 14 Η χρήση αφορά την περίοδο από 1.7.1992 έως 31.12.
  19. Σημειώνεται ότι οι λοιπές χρήσεις των ετών 1994-2012 λήγουν την 31.12 κάθε έτους. 12 9 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 2008 2009 2010 2011 2012 [...] [...] [...] [...] [...] 765.694 677.597 583.372 507.830 433.587 [...] [...] [...] [...] [...] Πηγή: ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΙΙ.2 ΙΙ.2.1 Οι καταγγέλλοντες 15 ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε.
  20. Η ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε. εδρεύει στην Αθήνα και εταίροι της είναι οι κ.κ. Γεώργιος Τζαβές και Μάριος Τζαβές. Στις [...] η εταιρία ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΖΑΒΕΣ – ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε, η οποία στη συνέχεια μετονομάστηκε σε ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΖΑΒΕΣ – ΜΑΡΙΟΣ ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε, υπέγραψε με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ σύμβαση δικαιόχρησης για τη λειτουργία ενός καταστήματος εμπορίας και πώλησης μπαταριών, ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών ειδών, ασύρματων και κινητών τηλεφώνων και συναφών ειδών, καθώς και την παροχή σχετικών με τα ανωτέρω είδη υπηρεσιών, υπό το διακριτικό τίτλο «ΓΕΡΜΑΝΟΣ» επί της οδού [...], το οποίο κάλυπτε την εδαφική περιοχή που βρίσκεται στο Δήμο Αθηνών και ορίζεται από τις οδούς [...]. Την [...]. Και τα δύο συμφωνητικά υπεκμίσθωσης είχαν [...] διάρκεια.
  21. Σύμφωνα με την καταγγελλόμενη, η ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε. έκλεισε στις [...] το κατάστημα δικαιόχρησης ΓΕΡΜΑΝΟΣ που λειτουργούσε στην [...] αφού [...], δηλώνοντας ότι η εξαγορά της ΓΕΡΜΑΝΟΣ από την COSMOTE, η οποία οδήγησε στη διακοπή της συνεργασίας της ΓΕΡΜΑΝΟΣ με τις εταιρίες VODAFONE και TIM/WIND, έθιγε τα συμφέροντα της επιχείρησης. Μετά [...]. Από την πλευρά της, [...]
  22. Η ΓΕΡΜΑΝΟΣ σημειώνει σχετικώς ότι «οι τέως δικαιοδόχοι συνέχισαν την απρόσκοπτη συνεργασία τους με την εταιρεία μας επί τρία συναπτά έτη μετά την εξαγορά, προτού αποφασίσουν να καταγγείλουν τη μεταξύ μας σύμβαση».
  23. Ο κύκλος εργασιών και τα κέρδη της ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε. για τα έτη [...] έως και [...] καταγράφονται στον παρακάτω πίνακα, όπου διαπιστώνεται [...]. Οικονομικά στοιχεία ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε. Έτος [...] [...] [...] [...] Κύκλος εργασιών [...] [...] [...] [...] 15 Κέρδη/(Ζημιές) [...] [...] [...] [...] Στην παρούσα απόφαση ο όρος «καταγγέλλοντες» ή «καταγγέλλουσες» περιλαμβάνει και τις εταιρίες που παραιτήθηκαν από την καταγγελία τους, προκειμένου να διευκολύνεται η παράθεση των στοιχείων του φακέλου, χωρίς τούτο να υποδηλώνει ότι αυτές υπέχουν τη θέση διάδικου μέρους στη διαδικασία (βλ. και ενότητα ΙΙΙ κατωτέρω). 16 Κατά τον έλεγχο στη ΓΕΡΜΑΝΟΣ ευρέθη σχετικά επιστολή της [...]. 10 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] Πηγή: ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε.
  24. Όπως προαναφέρθηκε, με την υπ’ αριθ. πρωτ. 8351/16.12.2011 επιστολή της, η εν λόγω καταγγέλλουσα παραιτήθηκε από την καταγγελία της. ΙΙ.2.2 ROAMING A.E.
  25. Η «ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΡΟΑΜΙΝΓΚ» με το διακριτικό τίτλο ROAMING A.E. εδρεύει στη Γλυφάδα Αττικής και είναι καθολική διάδοχος των ομορρύθμων εταιριών των νομίμων εκπροσώπων της, δηλ. των εταιριών α) «ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΧΡΗΣΤΕΑΣ – ΜΑΡΙΑ ΤΖΑΜΤΖΗ Ο.Ε.», β) «ΕΙΡΗΝΗ ΧΡΗΣΤΕΑ και ΣΙΑ Ο.Ε.» και γ) «ΕΙΡΗΝΗ Γ. ΧΡΗΣΤΕΑ» ως ατομική επιχείρηση. Οι εν λόγω εταιρίες δραστηριοποιούνταν στην αγορά των μπαταριών, ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών συσκευών και συναφών υπηρεσιών ως δικαιοδόχοι της καταγγελλόμενης από το [...]. Στις [...], οι εκπρόσωποι της «ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΧΡΗΣΤΕΑΣ – ΜΑΡΙΑ ΤΖΑΜΤΖΗ Ο.Ε.» υπέγραψαν με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ σύμβαση δικαιόχρησης, το περιεχόμενο της οποίας ήταν παρόμοιο με αυτό που υπέγραψαν και οι ανωτέρω καταγγέλλοντες, εμπεριέχοντας παραταύτα κάποιες ρήτρες που στη συνέχεια, και συγκεκριμένα την περίοδο 1998-1999, εξαλείφτηκαν από τον τύπο της σύμβασης. Σύμφωνα με τη σύμβαση, η ΓΕΡΜΑΝΟΣ παραχώρησε στην ως άνω εταιρία το δικαίωμα λειτουργίας καταστήματος υπό το διακριτικό τίτλο «ΓΕΡΜΑΝΟΣ» επί της οδού [...]. Ως εδαφική περιοχή αποκλειστικότητας της καταγγέλλουσας ορίστηκε η γεωγραφική περιοχή του [...]. Η διάρκεια της σύμβασης ήταν [...] με δικαίωμα [...] παρατάσεως. Στις [...] οι α) Ειρήνη Χρηστέα, β) Κυριάκος Λ. Χρηστέας και γ) Θ. Σουλαντίκας υπέγραψαν σύμβαση δικαιόχρησης με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ για τη λειτουργία σχετικού καταστήματος από την εταιρία «ΕΙΡΗΝΗ ΧΡΗΣΤΕΑ & ΣΙΑ Ο.Ε.» επί της οδού [...], με την παραχώρηση αποκλειστικής εδαφικής περιοχής στο [...] που περικλείεται από τις οδούς [...]. Το περιεχόμενο της σύμβασης ήταν παρόμοιο με αυτό που υπεγράφη το [...], ενώ η διάρκεια της ήταν [...] με δικαίωμα [...]. Στις [...], η Ειρήνη Χρηστέα υπεισήλθε σε εμπορική σχέση δικαιόχρησης με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ σχετικά με τη λειτουργία καταστήματος δικαιόχρησης επί της [...], με την παραχώρηση αποκλειστικής εδαφικής περιοχής στο [...]. Το περιεχόμενο της σύμβασης διαφοροποιούταν οριακά με τις προγενέστερες συμβάσεις, ενώ η διάρκειά της ήταν [...] με δυνατότητα παράτασης μόνο εγγράφως. Στις [...], η Ειρήνη Χρηστέα υπεισήλθε εκ νέου σε εμπορική σχέση δικαιόχρησης με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ σχετικά με τη λειτουργία καταστήματος δικαιόχρησης επί της οδού [...], με την παραχώρηση αποκλειστικής εδαφικής περιοχής στο [...] και ειδικότερα όπως ορίζεται από τις οδούς [...]. Το περιεχόμενο της σύμβασης ήταν παρόμοιο με αυτό της σύμβασης του [...], και η διάρκειά της ήταν [...]. Στις [...], η «ROAMING A.E. ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ», καθολική διάδοχος των ανωτέρω επιχειρήσεων, υπεισήλθε σε εμπορική σχέση δικαιόχρησης με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ σχετικά με τη λειτουργία καταστήματος δικαιόχρησης επί της οδού [...], με την παραχώρηση αποκλειστικής εδαφικής περιοχής στο Νομό Αττικής και ειδικότερα όπως 11 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ορίζεται από τις οδούς [...]. Το περιεχόμενο της σύμβασης ήταν παρόμοιο με αυτό της σύμβασης του [...], και η διάρκειά της ήταν [...]. Στις [...]. Την ίδια ημερομηνία, ήτοι στις [...] καταρτίστηκε μεταξύ της ΓΕΡΜΑΝΟΣ και της ROAMING A.E. Προσύμφωνο Σύμβασης Δικαιόχρησης με [...] διάρκεια, δυνάμει του οποίου η ΓΕΡΜΑΝΟΣ παραχώρησε το δικαίωμα στη ROAMING A.E. να ενεργεί εμπορικές πράξεις κάνοντας χρήση του σήματος ΓΕΡΜΑΝΟΣ, αλλά και της αντίστοιχης τεχνογνωσίας στο κατάστημα επί της οδού [...]. Η διάρκεια της εν λόγω συνεργασίας έληξε στις [...].
  26. Στις [...]. Στις [...].
  27. Όπως προαναφέρθηκε, με την υπ’ αριθ. πρωτ. 5845/20.09.2011 επιστολή της, η εν λόγω καταγγέλλουσα παραιτήθηκε από την καταγγελία της. ΙΙ.2.3 ΡΑΖΗΣ Ο.Ε.
  28. Η «Α. ΡΑΖΗΣ-Γ. ΕΥΘΥΜΙΟΥ Ο.Ε.» (ΡΑΖΗΣ Ο.Ε.) υπέγραψε στις [...]σύμβαση δικαιόχρησης με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ, το περιεχόμενο της οποίας είναι παρόμοιο με αυτό που υπέγραψαν και οι ανωτέρω καταγγέλλοντες. Σύμφωνα με τη σύμβαση, η ΓΕΡΜΑΝΟΣ παραχώρησε στη ΡΑΖΗΣ Ο.Ε. το δικαίωμα λειτουργίας καταστήματος υπό το διακριτικό τίτλο ΓΕΡΜΑΝΟΣ επί της οδού [...]. Ως εδαφική περιοχή αποκλειστικότητας της καταγγέλλουσας ορίστηκε η γεωγραφική περιοχή του [...]. Η διάρκεια της σύμβασης ήταν [...] με δυνατότητα ανανέωσής της μόνο εγγράφως.
  29. Στις [...]. Σύμφωνα με τη ΡΑΖΗΣ Ο.Ε., η καταγγελλόμενη, ιδίως μετά το 2003, της είχε αφήσει ένα ελάχιστο ποσοστό κέρδους, που σε καμία περίπτωση δεν επέτρεπε τη βιωσιμότητα της επιχείρησης, αλλά αντίθετα την καταδίκαζε στο να λειτουργεί την επιχείρηση μόνο για τη διατήρηση της φήμης και του ονόματος της εναγομένης, με δικά της κεφάλαια. Σύμφωνα με την ίδια, το κατάστημα της στη [...] σταμάτησε να λειτουργεί στις [...], αφού η ΓΕΡΜΑΝΟΣ [...].
  30. Ο κύκλος εργασιών και τα κέρδη της ΡΑΖΗΣ Ο.Ε. για τα έτη [...] έως και [...] καταγράφονται στον παρακάτω πίνακα. Οικονομικά στοιχεία ΡΑΖΗΣ Ο.Ε. Έτος [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] Κύκλος εργασιών [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] Πηγή: ΡΑΖΗΣ Ο.Ε. 12 Κέρδη/(Ζημιές) [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
  31. Όπως προαναφέρθηκε, με την υπ’ αριθ. πρωτ. 6907/2.11.2011 επιστολή της, η εν λόγω καταγγέλλουσα παραιτήθηκε από την καταγγελία της. ΙΙ.2.4 ΚΩΛΕΤΤΑΣ
  32. Ο Δημήτριος Κωλέττας υπέγραψε σύμβαση δικαιόχρησης με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ στις [...], το περιεχόμενο της οποίας είναι παρόμοιο με αυτό που υπέγραψαν και οι ανωτέρω καταγγέλλοντες. Σύμφωνα με τη σύμβαση, η ΓΕΡΜΑΝΟΣ παραχώρησε στον ΚΩΛΕΤΤΑ το δικαίωμα λειτουργίας καταστήματος, υπό το διακριτικό τίτλο «ΓΕΡΜΑΝΟΣ» επί της Λεωφ. Ειρήνης (αρ. 89) στο Πέραμα, το οποίο η καταγγελλόμενη υπεκμίσθωσε στη δικαιοδόχο με το από [...] συμφωνητικό υπεκμίσθωσης. Ως εδαφική περιοχή αποκλειστικότητάς της καταγγέλλουσας ορίστηκε η γεωγραφική περιοχή που περικλείεται από τις οδούς [...]. Η διάρκεια της σύμβασης ήταν [...] με δυνατότητα ανανέωσής της μόνο εγγράφως.
  33. Στις [...].17[...]18[...].19
  34. Ο κύκλος εργασιών και τα κέρδη του ΚΩΛΕΤΤΑ για τα έτη [...] έως και [...] καταγράφονται στον παρακάτω πίνακα. Οικονομικά στοιχεία ΚΩΛΕΤΤΑ Έτος [...] Κύκλος εργασιών [...] Κέρδη/(Ζημιές) [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] Πηγή: ΚΩΛΕΤΤΑΣ
  35. Όπως προαναφέρθηκε, με την υπ’ αριθ. πρωτ. 5895/22.09.2011 επιστολή της, η εν λόγω καταγγέλλουσα παραιτήθηκε από την καταγγελία της. ΙΙ.2.5 ΓΚΟΝΤΖΟΣ Ο.Ε.
  36. Οι Μιλτιάδης Γκόντζος και Ισμήνη Γκόντζου, υπό την ιδιότητα των πρώην εταίρων της από [...] λυθείσας ομόρρυθμης εταιρίας «Μ. ΓΚΟΝΤΖΟΣ ΚΑΙ ΣΙΑ ΟΕ» με έδρα την [...], υπέγραψαν συμβάσεις δικαιόχρησης με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ στις [...], το περιεχόμενο των οποίων είναι παρόμοιο με αυτό που υπέγραψαν και οι ανωτέρω καταγγέλλοντες. Δυνάμει των εν λόγω ιδιωτικών συμφωνητικών, η ΓΕΡΜΑΝΟΣ παραχώρησε στην ΓΚΟΝΤΖΟΣ Ο.Ε. το δικαίωμα λειτουργίας δύο καταστημάτων υπό το διακριτικό τίτλο «ΓΕΡΜΑΝΟΣ». Ως εδαφική περιοχή αποκλειστικότητάς της καταγγέλλουσας ορίστηκε η γεωγραφική περιοχή του [...] (η εδαφική περιοχή ορίζεται από τις οδούς [...]). Συγκεκριμένα υπογράφηκαν μεταξύ της ΓΕΡΜΑΝΟΣ και της ΓΚΟΝΤΖΟΣ Ο.Ε. 17 Σύμφωνα με το εξώδικο [...]. Η από 18.12.2008 εξώδικη δήλωση της ΓΕΡΜΑΝΟΣ προς τον ΚΩΛΕΤΤΑ, η από 14.1.2009 εξώδικη δήλωση του ΚΩΛΕΤΤΑ προς τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ και η από 29.1.2009 εξώδικη δήλωση της ΓΕΡΜΑΝΟΣ προς τον ΚΩΛΕΤΤΑ. 19 Βλ. υπ’ αριθ. 6544/19.10.2010 επιστολή της ΓΕΡΜΑΝΟΣ. 18 13 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ συμβάσεις δικαιόχρησης για δύο καταστήματα στην [...]: α) το ένα επί της [...] με διάρκεια σύμβασης έως την [...]20 και β) ένα επί της οδού [...], με διάρκεια σύμβασης έως την [...], το οποίο εν συνεχεία μετεγκαταστάθηκε, επί των οδών [...]. Οι καταγγέλλοντες αναφέρουν ότι το καλοκαίρι του [...] η ΓΕΡΜΑΝΟΣ πρότεινε τη μετεγκατάσταση του δεύτερου καταστήματος, με την αιτιολογία ότι το αρχικό, επί της οδού [...], στερούνταν σε έκταση και χωρητικότητα και δεν πληρούσε τις προδιαγραφές. Στην εν λόγω μετεγκατάσταση21 προχώρησαν οι καταγγέλλοντες πάρα τη διατύπωση των αντιρρήσεων τους, λόγω αδυναμίας συντήρησης και των δύο καταστημάτων υπό τις δεδομένες συνθήκες αγοράς στην [...], όπως αναφέρεται στην καταγγελία τους. Το [...] οι καταγγέλλοντες έκλεισαν το κατάστημα επί της [...]. Οι μεν καταγγέλλοντες αναφέρουν ότι είχαν περιέλθει σε πλήρη αδυναμία λειτουργίας της επιχείρησής τους και άσκησης της εμπορικής τους δραστηριότητας από αποκλειστική υπαιτιότητα της ΓΕΡΜΑΝΟΣ, η δε καταγγελλόμενη ότι η παύση λειτουργίας του καταστήματος έγινε «απροειδοποίητα και χωρίς καμία υπαιτιότητα της τέως δικαιοπαρόχου»
  37. Στις [...] οι κ.κ. Μιλτιάδης Γκόντζος και Ισμήνη Γκόντζου (με την ιδιότητα των εταίρων της «Μ. ΓΚΟΝΤΖΟΣ ΚΑΙ ΣΙΑ ΟΕ») κατήγγειλαν τις ανωτέρω συμβάσεις δικαιόχρησης για σπουδαίο λόγο, δηλώνοντας ότι η εξαγορά της ΓΕΡΜΑΝΟΣ από την εταιρία COSMOTE, η οποία οδήγησε στη διακοπή της συνεργασίας της ΓΕΡΜΑΝΟΣ με τις εταιρίες VODAFONE και TIM/WIND, έθιγε τα συμφέροντα τους.
  38. Ακολούθησαν [...]23,[...].
  39. Την [...].
  40. Ο κύκλος εργασιών και τα κέρδη της ΓΚΟΝΤΖΟΣ Ο.Ε. για τα έτη [...] έως και [...] καταγράφονται στον παρακάτω πίνακα. Οικονομικά στοιχεία ΓΚΟΝΤΖΟΣ Ο.Ε. 20 Σύμφωνα με την από 1.4.2011 αγωγή της καταγγελλόμενης κατά των καταγγελλόντων. Σύμφωνα με την ίδια, τα εν λόγω καταστήματα λειτουργούσαν το μεν πρώτο ήδη από το [...], το δε δεύτερο από το έτος [...] υπό την επωνυμία της προηγούμενης δικαιοδόχου εταιρίας «[...]», από την οποία οι καταγγέλλοντες αγόρασαν τον πάγιο εξοπλισμό των καταστημάτων 21 Στην καταγγελία αναφέρεται: «Ωστόσο, παρά τη σχετική υπόσχεση της δικαιοπαρόχου εμείς αποκλειστικά καταβάλαμε, όλες τις δαπάνες μεταστέγασης, μολονότι η μεταστέγαση έγινε με επιθυμία και πρωτοβουλία αποκλειστικά της δικαιοπαρόχου μας, το δε κόστος καθορίστηκε αποκλειστικά από αυτήν, η οποία επέλεξε και τα συνεργεία που θα απασχολούνταν για το σκοπό αυτό, από τα οποία τελικά και αποκλειστικά λόγω των δικών μας έντονων πιέσεων πλήρωσε τα μισά έξοδα και μόνο με δελτίο παροχής υπηρεσιών. Με τη συμπεριφορά της αυτή η εναγόμενη, παραβίασε το άρθρο 4 αριθμός 22.15 της σύμβασης δικαιόχρησης». Σημειώνεται ότι η ΓΕΡΜΑΝΟΣ προσκόμισε τιμολόγιο προς την «ΜΙΛΤΙΑΔΗΣ Γ. ΓΚΟΝΤΖΟΣ & ΣΙΑ Ο.Ε.» ύψους [...], με αιτιολογία «Συμμετοχή στο κόστος κατασκευής του κατ/τος επί της οδού Εθν. Αντιστάσεως και Βασ. Μπάλκου». 22 Βλ. υπ’ αριθ. 10029/17.12.2012 επιστολή της καταγγελλόμενης σχετικά με το ιστορικό συνεργασίας της με τους καταγγέλλοντες. 23 Προσκομίστηκε από τους καταγγέλλοντες το από 20.1.2005 ιδιωτικό συμφωνητικό εμπορικής συνεργασίας ετήσιας διάρκειας της ΓΕΡΜΑΝΟΣ με την «[...]», με το οποίο η τελευταία ως «Συνεργάτης» αποδέχεται να λειτουργεί ως εξουσιοδοτημένο κέντρο συνδρομητών VODAFONE. Αντίστοιχα, προσκομίστηκαν συμφωνητικά εμπορικής συνεργασίας της ΓΕΡΜΑΝΟΣ με την « [...]», για προϊόντα ή/και υπηρεσίες της COSMOTE (από [...]), της ΤELLAS (από [...]), της LANNET (από [...]) και των ΟΤΕnet, HELLAS ON LINE, INTERNET HELLAS και FORTHnet (από [...]). 14 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Έτος [...] [...] Κύκλος εργασιών [...] [...] Κέρδη/(Ζημιές) [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] [...] Πηγή: ΓΚΟΝΤΖΟΣ Ο.Ε. ΙΙΙ. ΕΝΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ Κ ΑΤΑΓΓΕΛΛΟΜΕΝΗ Σ
  41. Με τα υπομνήματά της, καθώς και στην ακροαματική διαδικασία ενώπιον της Επιτροπής, προβλήθηκαν οι ακόλουθες ενστάσεις από την καταγγελλόμενη: ΙΙΙ.1 Ένσταση επί του παραδεκτού στοιχείων του φακέλου που προέρχονται από καταγγέλλοντες που είχαν ήδη παραιτηθεί και συνεκτίμησης αυτών στην εισήγηση
  42. Η ΓΕΡΜΑΝΟΣ υποστηρίζει, επίσης ότι η παραίτηση από καταγγελία ενώπιον της Επιτροπής, όπως στην προκειμένη περίπτωση συνέβη με τις καταγγελίες των ΤΖΑΒΕΣ, ROAMING, ΡΑΖΗΣ και Δ. ΚΩΛΕΤΤΑΣ, έχει ως συνέπεια αυτή να θεωρείται με απλά λόγια «ως μη γενόμενη», με περαιτέρω αποτέλεσμα τη νομική αδυναμία της Επιτροπής να στηριχθεί σε στοιχεία, επιχειρήματα και καταθέσεις που περιέχονται στην καταγγελία και τα τυχόν συνοδευτικά ή συμπληρωματικά αυτής έγγραφα. Παρανόμως, λοιπόν, αξιοποιούνται τα εν λόγω στοιχεία στο πλαίσιο της παρούσας διαδικασίας
  43. Η προαναφερόμενη ένσταση είναι απορριπτέα ως αβάσιμη, δεδομένου ότι – κατά ρητή διάταξη του άρθρου 26 παρ. 3 του Κανονισμού Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπής Ανταγωνισμού (ΦΕΚ 54/16.1.2013) – η παραίτηση από καταγγελία που υποβλήθηκε δεν διακόπτει αυτοδίκαια την έρευνα της υπόθεσης, ούτε και την κίνηση διαδικασίας ενώπιον της Επιτροπής. Παραμένει στη διακριτική ευχέρεια της Επιτροπής να συνεχίσει την έρευνα, εφόσον κριθεί σκόπιμο, προς διαπίστωση πιθανολογούμενων παραβάσεων στο πλαίσιο του ανακριτικού / ερευνητικού της έργου, συνεκτιμώντας τα στοιχεία αυτά στο πλαίσιο συναφούς εκκρεμούς καταγγελίας ή/και αυτεπάγγελτης έρευνας, όπως άλλωστε συνέβη και στην υπό κρίση υπόθεση
  44. Σημειωτέον επίσης ότι, σύμφωνα με το άρθρο 26 παρ. 5 του Κανονισμού, ούτε και κωλύεται η Επιτροπή να ανασύρει προς εξέταση υπόθεση που έχει τεθεί στο αρχείο (λόγω παραίτησης ή άλλως). Εξάλλου, από καμία άλλη διάταξη δεν περιορίζεται η Επιτροπή ως προς την αξιοποίηση αποδεικτικών στοιχείων που συνέλεξε κατά την άσκηση των ερευνητικών της εξουσιών και καθηκόντων εν γένει, για την εξυπηρέτηση του δημοσίου συμφέροντος. Σε κάθε περίπτωση, επισημαίνεται ότι τα εν λόγω αποδεικτικά στοιχεία δεν είναι αναγκαία για τη στοιχειοθέτηση της παράβασης στην υπό κρίση υπόθεση. 24 Βλ. ενδεικτικά Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 3 και 25-26, καθώς και Συμπληρωματικό Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 15-
  45. Βλ. και Πρακτικά Συνεδρίασης 23-9-2013, σελ. 17 επ. 25 Αντίστοιχη ευχέρεια διατηρούσε η Επιτροπή και υπό το προϊσχύοντα Κανονισμό Λειτουργίας και Διαχείρισης (ΦΕΚ 1890/29.12.2006), βλ. άρθρο 24 παρ. 3 και
  46. 15 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΙΙΙ.2 Ένσταση αναφορικά με την κλήτευση και κοινοποίηση της εισήγησης σε καταγγέλλοντες που είχαν ήδη παραιτηθεί ή/και ανακαλέσει τις καταγγελίες τους
  47. Σύμφωνα με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ, η Επιτροπή παρανόμως κλήτευσε τους καταγγέλλοντες που είχαν παραιτηθεί για να παραστούν στην ακροαματική διαδικασία. Η δε κοινοποίηση της εισήγησης, με αφορμή την κλήτευση, ήδη συνιστά προσβολή εμπορικών μυστικών και απορρήτων της ίδιας
  48. Η εν λόγω ένσταση είναι, επίσης, απορριπτέα, δεδομένου ότι το γεγονός της εκ παραδρομής κλήτευσης των καταγγελλουσών εταιριών που είχαν εντωμεταξύ παραιτηθεί από την καταγγελία τους αποσαφηνίστηκε άμεσα με πρωτοβουλία της Επιτροπής, και σε κάθε περίπτωση πριν τη διεξαχθείσα συζήτηση, και δεν επηρέασε ουδόλως τη μετέπειτα διαδικασία. Ειδικότερα, ενόψει της επικείμενης ημερομηνίας συζήτησης της υπόθεσης, εστάλησαν άμεσα από τη Γραμματεία της Επιτροπής επιστολές προς τους νομίμους εκπροσώπους των εταιριών ΤΖΑΒΕΣ, ROAMING, ΡΑΖΗΣ και ο Δ. ΚΩΛΕΤΤΑΣ27, με τις οποίες τους ενημέρωσε ότι μετά και τη ρητή έγγραφη δήλωσή τους για παραίτηση από την αντίστοιχη καταγγελία τους, η τυχόν συμμετοχή τους στη προσδιορισθείσα συζήτηση μπορεί να είναι ως τρίτου, βάσει του άρθρου 21 παρ. 2 του Κανονισμού Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπής Ανταγωνισμού, εφόσον το επιθυμούν, και όχι ως καταγγέλλοντες-διάδικοι, ιδιότητα την οποία έχουν ανεκλήτως με την παραίτησή τους απωλέσει, και ότι υπό την έννοια αυτή τους έχει γνωστοποιηθεί η κατά τα ανωτέρω ημερομηνία συζήτησης. Επομένως, δεν προκλήθηκαν τυχόν έννομα αποτελέσματα που θα επηρέαζαν, άμεσα ή έμμεσα, τη θέση της καταγγελλόμενης, ούτε και η καταγγελλόμενη υπέστη την οποιαδήποτε δικονομική βλάβη, όπως αβασίμως υπολαμβάνει, δεδομένου ότι οι καταγγέλλουσες εταιρίες δεν συμμετείχαν στη διεξαχθείσα συζήτηση με την ιδιότητα του καταγγέλλοντος-διαδίκου.
  49. Περαιτέρω, απορριπτέα είναι και η ένσταση κατά το μέρος που υπολαμβάνει ότι η πράξη της κλήτευσης τυχόν παρότρυνε τους καταγγέλλοντες να ασκήσουν παρέμβαση ως τρίτοι. Και τούτο, διότι το δικαίωμα παρέμβασης και ακρόασης τρίτων στη διαδικασία αναγνωρίζεται ρητώς από το ισχύον νομικό πλαίσιο (βλ. άρθρο 23 του Κανονισμού Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπής), προς διευκόλυνση του ερευνητικού της έργου. Για το λόγο αυτό, άλλωστε, οι κείμενες διατάξεις προβλέπουν και την τήρηση συγκεκριμένων διατυπώσεων δημοσιότητας αναφορικά ιδίως με το διαδικαστικό στάδιο της συζήτησης ενώπιον της Επιτροπής (π.χ. δημοσιοποίηση προγράμματος επικείμενων συνεδριάσεων, ανακοινώσεις κλπ), ώστε τυχόν ενδιαφερόμενοι τρίτοι να είναι σε θέση να γνωρίζουν το αντικείμενο και την ημερομηνία συνεδρίασης που τυχόν τους αφορά και να ασκήσουν τα δικαιώματά τους. Επομένως, η συμμετοχή τρίτου στη διαδικασία, όπως και στην προκειμένη περίπτωση, για την οποία και έχει δικαίωμα εκ του νόμου, δεν μπορεί να εξαρτάται, ούτε και να αποδίδεται, σε οποιαδήποτε ενέργεια της Επιτροπής. Πολλώ δε μάλλον, όταν η Επιτροπή έχει τη δυνατότητα και να κλητεύσει προς ακρόαση οποιονδήποτε τρίτο 26 Βλ. ενδεικτικά Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 3 και
  50. Βλ. επίσης Συμπληρωματικό Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 16 και Προσθήκη ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 1-
  51. 27 Επιδόθηκαν με δικαστικό επιμελητή. 16 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ μπορεί να συνεισφέρει στην εξέταση της υπόθεσης κατά τη διακριτική της ευχέρεια (βλ. άρθρο 23 παρ. 1 του Κανονισμού). Κατά τα λοιπά, στο βαθμό που η εν λόγω ένσταση συνέχεται με τη μεταγενέστερη απόφαση της Επιτροπής να αποδεχθεί τη συμμετοχή των παρεμβαινόντων με την ιδιότητα του τρίτου αυτή καθεαυτή, είναι απορριπτέα ως αβάσιμη για τους ειδικότερους λόγους που αναφέρονται στην ενότητα III. 3 κατωτέρω.
  52. Η ίδια αυτή ένσταση κατά το μέρος που προβάλλεται ότι προβλήθηκαν επιχειρηματικά μυστικά και απόρρητα της καταγγελλόμενης είναι απορριπτέα και ως αόριστη. Και τούτο, διότι βασίζεται σε αφηρημένες και αόριστες αιτιάσεις, χωρίς η καταγγελλόμενη να τεκμηριώνει τις αιτιάσεις τους περί (δήθεν) προσβολής εμπορικών μυστικών και απορρήτων, και χωρίς να αποσαφηνίζει άλλως τη δικονομική βλάβη που (δήθεν) υπέστη.
  53. Πέραν όμως αυτού, καμία απολύτως προσβολή εμπορικών μυστικών και απορρήτων της ΓΕΡΜΑΝΟΣ δεν έλαβε χώρα εν προκειμένω, διότι το εμπορικό απόρρητο και οι εμπιστευτικές πληροφορίες της καταγγελλόμενης προστατεύθηκαν (και συνεχίστηκαν να προστατεύονται) καθόλη τη διάρκεια της διοικητικής διαδικασίας, συμπεριλαμβανομένης της κοινοποίησης εγγράφων στους καταγγέλλοντες, πάντοτε στην έκταση και στο βαθμό που προβλέπουν οι κείμενες διατάξεις, χωρίς παρεκκλίσεις ως προς την εφαρμογή τους στην υπό κρίση υπόθεση. Συνεπώς, η καταγγελλόμενη δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι υπέστη τέτοιου είδους δικονομική βλάβη, αφού καμία απόρρητη εμπορική πληροφορία δεν γνωστοποιήθηκε σε άλλα μέρη ή τρίτους κατά παράβαση των κείμενων διατάξεων. ΙΙΙ.3 Ένσταση επί του παραδεκτού της συμμετοχής στη συζήτηση των καταγγελλόντων υπό την ιδιότητα του τρίτου
  54. Ακολούθως, η καταγγελλόμενη διαμαρτύρεται γιατί – παρόλο που η Επιτροπή ορθώς, κατά την άποψή της, διέγνωσε την αλλοπρόσαλλη συμπεριφορά των μετέπειτα παρεμβαινόντων και αποδέχθηκε εν μέρει την ένστασή της, και απέβαλλε από τη διαδικασία τους τέσσερις πρώην καταγγέλλοντες – απαραδέκτως δέχθηκε την (περιορισμένη) συμμετοχή τους με την ιδιότητα του τρίτου, γεγονός που προσβάλλει τα δικαιώματα άμυνάς της. Για το λόγο αυτό, ζητάει να μην ληφθούν υπόψη οι μαρτυρικές καταθέσεις των [...] και [...], ούτε και τα δικόγραφα της παρέμβασης
  55. Υποστηρίζει, επίσης, ότι και οι τρείς μάρτυρες, [...],[...] και [...] είναι εξαιρετέοι με βάση τις διατάξεις 400 παρ.3 ΚΠολΔ και 183 παρ. 1 ΚΔΔ
  56. Και η υποβληθείσα αυτή ένσταση είναι απορριπτέα κατά το μέρος που αφορά την εναντίωση της ενιστάμενης στην παρουσία των προσώπων εκείνων που υπέβαλαν υπόμνημα για τη συμμετοχή τους στη διαδικασία με την ιδιότητα του τρίτου, βάσει του άρθρου 23 παρ. 3 του Κανονισμού Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπής Ανταγωνισμού. Και τούτο, διότι η καταγγελλόμενη δεν αμφισβητεί κατ΄αρχήν ότι το σχετικό αίτημα των εν λόγω προσώπων για ακρόασή τους με την ιδιότητα του τρίτου 28 Βλ. ενδεικτικά Συμπληρωματικό Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ.
  57. Βλ. και Πρακτικά Συνεδρίασης 23-9-2013, σελ. 18 επ. 29 Βλ. Συμπληρωματικό Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 17-
  58. 17 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ασκήθηκε νομότυπα κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 23 παρ. 2 και 3 του Κανονισμού, αλλά ούτε και το γεγονός ότι ανήκει στη διακριτική ευχέρεια της Επιτροπής να κρίνει κατά πόσο είναι σκόπιμο να συμμετάσχει στη διαδικασία κάποιο πρόσωπο ως τρίτος – προσδιορίζοντας, ακολούθως, και το εύρος της συμμετοχής τους στη συζήτηση (βάσει του άρθρου 23 παρ. 5 του Κανονισμού), όπως και συνέβη εν προκειμένω κατά τα προεκτεθέντα. Ειδικότερα, στην προκειμένη περίπτωση, η Επιτροπή έκρινε ότι η συμμετοχή των Σ. ΦΙΛΙΠΠΟΥ ΚΑΙ ΣΙΑ Ο.Ε, Νικόλαου Σκούρα, Σωτήριου Θεοδωρόπουλου και του Νικόλαου Χαραλαμπίδη, θα συμβάλλει στην εξέταση της υπόθεσης και ότι, για το λόγο αυτό, θα πρέπει να τους παρασχεθεί μερική δυνατότητα παράστασης, κατά τα προβλεπόμενα στην παρ. 5 του άρθρου 23, μόνο στην έκταση που θα εξετάσουν τους, προτεινόμενους από αυτούς, μάρτυρες, και μόνο κατά αυτό το σημείο θεωρεί χρήσιμη την παρουσία και του πληρεξουσίου δικηγόρου τους στη συζήτηση. Στο πλαίσιο ακριβώς αυτό, εξετάστηκαν και οι […], […] και [...].
  59. Περαιτέρω, αναφορικά με τους ειδικότερους ισχυρισμούς της καταγγελλόμενης περί αποκλεισμού εξέτασης των […] και […]και […]ως μαρτύρων, βάσει του άρθρου 400 παρ. 3 ΚπολΔ και 183 παρ. 1 περ. γ) και δ) του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας, και μη συνεκτίμησης των σχετικών μαρτυρικών τους καταθέσεων, λεκτέα είναι τα ακόλουθα: (α) ως προς το […], οι αιτιάσεις της καταγγελλόμενης είναι κατ’ αρχήν απορριπτέες προεχόντως ως αόριστες, αλλά και σε κάθε περίπτωση ως κατ’ ουσίαν αβάσιμες, δεδομένου ότι δεν στοιχειοθετούνται οι προβαλλόμενοι από την καταγγελλόμενη λόγοι αποκλεισμού και απαλλαγής του συγκεκριμένου μάρτυρα (προσωπικά κίνητρα και αντιζηλία). (β) ως προς το […], οι αιτιάσεις της καταγγελλόμενης είναι απορριπτέες ως αβάσιμες, δεδομένου ότι ο τελευταίος εξετάστηκε ως μάρτυρας στο πλαίσιο των ειδικών διατάξεων του άρθρου 23 του Κανονισμού Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπής Ανταγωνισμού περί ακρόασης τρίτων κατά τα προεκτεθέντα, χωρίς να αποκτήσει ο ίδιος την ιδιότητα διαδίκου. Περαιτέρω, ούτε και το πρόσωπο που τον πρότεινε ως μάρτυρα υπέχει την ιδιότητα διάδικου μέρους-καταγγέλλοντος, αλλά τρίτου με βάση τις προαναφερόμενες ειδικές διατάξεις. Είναι δε απορριπτέες (οι αιτιάσεις) και για τον πρόσθετο λόγο ότι – ακόμη κι αν υποτεθεί ότι ο […] είχε εκκρεμή ενώπιον των πολιτικών δικαστηρίων υπόθεση όμοια ή συναφή κατ’ αντικείμενο με την εξεταζόμενη από την Επιτροπή υπόθεση, γεγονός που δεν τεκμηριώνεται εν προκειμένω – δεν θα ήταν αποκλειστέος εκ του λόγου αυτού, καθ’ όσον η τυχόν προσδοκώμενη ωφέλεια δεν θα συνιστούσε αναγκαία συνέπεια της κρινόμενης από την Επιτροπή υπόθεσης, αλλά θα εξαρτιόταν από άλλα μελλοντικά γεγονότα, ήτοι από την εκδοθησομένη επί της υποθέσεως εκείνης απόφαση. (γ) ως προς τον […], οι ισχυρισμοί της καταγγελλόμενης εμφανίζονται βάσιμοι, λόγω της συγγενικής σχέσης του με τους ομόρρυθμους εταίρους της καταγγέλλουσας. Ως εκ τούτου, η μαρτυρική του κατάθεση δεν λαμβάνεται υπόψη από την Επιτροπή. 18 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Επικουρικώς σημειώνεται ότι καμία από τις προαναφερόμενες μαρτυρικές καταθέσεις δεν αξιολογήθηκε ως αναγκαία για τη στοιχειοθέτηση της αποδιδόμενης στην καταγγελλόμενη παράβασης, η οποία και προέκυψε από πληθώρα άλλων στοιχείων του φακέλου κατά τα ειδικότερα κατωτέρω εκτιθέμενα. ΙΙΙ.4 Ένσταση παραγραφής για την επιβολή προστίμων ή υπέρβασης ευλόγου χρόνου για τη δράση της διοίκησης, καθώς και αδυναμία αποτελεσματικής άσκησης του δικαιώματος άμυνας
  60. Περαιτέρω, σύμφωνα με την καταγγελλόμενη, δεδομένου ότι οι συμβάσεις από την περίοδο 1998 και εξής είναι συμβατές με την αντιμονοπωλιακή νομοθεσία, έχει παρέλθει χρονικό διάστημα πλέον της δεκαετίας μεταξύ της πρώτης ερευνητικής πράξης της ΓΔΑ και της παύσης της παράβασης και, ως εκ τούτου, η αρμοδιότητα της Επιτροπής για την επιβολή προστίμων έχει παραγραφεί
  61. Επικουρικά, σύμφωνα πάντοτε με την καταγγελλόμενη, ο υπό τις περιστάσεις της παρούσας υπόθεσης έλεγχος παραβάσεων από την Επιτροπή σε βάθος είκοσι τριών ετών (1990- σήμερα) παραβιάζει ευθέως την αρχή της ευλόγου προθεσμίας εντός της οποίας οφείλει να δρα η διοίκηση
  62. Συναφώς, η ΓΕΡΜΑΝΟΣ διατείνεται ότι η πάροδος ευλόγου χρόνου από την καταγγελία

(2009), αλλά και από έναρξη
(1990)της αποδιδόμενης παράβασης, συνεπάγεται για την ίδια αντικειμενική αδυναμία άμυνας
  1. Ο ισχυρισμός ότι η αρμοδιότητα της Επιτροπής για την επιβολή προστίμων, η οποία μάλιστα κρίνεται επιβεβλημένη στις περιστάσεις της κρινόμενης υπόθεσης – βλ. ενότητα VIII κατωτέρω, έχει (δήθεν) υποπέσει σε παραγραφή είναι, επίσης, απορριπτέος ως αόριστος. Και τούτο, διότι βασίζεται σε αφηρημένους και αόριστους ισχυρισμούς, χωρίς η εμπλεκόμενες επιχείρηση να τεκμηριώνει τις αιτιάσεις της περί (δήθεν) αδυναμίας αντίκρουσης συγκεκριμένων αποδεικτικών στοιχείων, παρότι έφερε το σχετικό βάρος απόδειξης
  2. Πέραν όμως της αοριστίας, δεν τίθεται κανένα ζήτημα τυχόν παρέλευσης υπερβολικού χρόνου για λόγους που αποδίδονται στη διενεργούσα την έρευνα διοικητική αρχή, και η οποία να είχε επίπτωση στην ικανότητα των επιχειρήσεων να αμυνθούν αποτελεσματικά. Και τούτο, για τους ακόλουθους ιδίως λόγους:
  3. Κατά πρώτον, λόγω του διαρκούς χαρακτήρα των διαπιστωθεισών παραβάσεων. Εν προκειμένω, η διαπραχθείσα παράβαση στην κρινόμενη υπόθεση δεν έπαυσε το 1998, όπως αβασίμως διατείνεται η καταγγελλόμενη. Τουναντίον, διατρέχει όλη την περίοδο από το 1990 έως και το 2012, στη βάση και του πρώτου και του δεύτερου τύπου 30 Βλ. ενδεικτικά Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 3 και 21, καθώς και Συμπληρωματικό Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ.
  4. Βλ. και Πρακτικά Συνεδρίασης 23-9-2013, σελ. 27-
  5. 31 Βλ. ενδεικτικά Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 22-23, καθώς και Συμπληρωματικό Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ.
  6. Βλ. και Πρακτικά Συνεδρίασης 23-9-2013, σελ.
  7. 32 Βλ. ενδεικτικά Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ.
  8. Βλ. και Πρακτικά Συνεδρίασης 23-9-2013, σελ. 29-
  9. 33 Βλ. αναλ. απόφαση ΠΕΚ Τ-405/06 ArcelorMittal κλπ. κατά Επιτροπής, σκ.
  10. Βλ. και ΔΕΚ C113/04 P Technische Unie BV κατά Επιτροπής, σκ. 61-69 (οι οποίες, όμως, και πάλι προϋποθέτουν υπερβολική διάρκεια της ερευνητικής διαδικασίας για λόγους που αποδίδονται στη διοικητική αρχή, γεγονός που δεν συντρέχει σε καμία περίπτωση εν προκειμένω). 19 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ σύμβασης πιλότου34, όπως αναλυτικώς περιγράφεται στις ενότητες VII.6, VII.7, VII.8 και VIII κατωτέρω, πρόκειται, επομένως, για διαρκή παράβαση που εκτείνεται ακόμη και μετά την υποβολή των επίμαχων καταγγελιών και την εκκίνηση της έρευνας της υπηρεσίας (2009 – 2010). Συνεπώς, ακόμη κι αν ήθελε θεωρηθεί ότι μπορεί να θεμελιωθεί παραγραφή (εκδοχή που δεν συνάδει με το νομικό καθεστώς που διέπει την υπό κρίση υπόθεση, για τους ειδικότερους λόγους που αναφέρονται παρακάτω), οι εξουσίες της Επιτροπής Ανταγωνισμού για την επιβολή προστίμου στην προκειμένη περίπτωση δεν έχουν υποπέσει σε παραγραφή, δεδομένου ότι η τεκμαιρόμενη λήξη της παράβασης επακολούθησε του πρώτου μέτρου έρευνας προς διερεύνησής της. Συνεπώς, ο διαρκής χαρακτήρας της διαπιστωθείσας παράβασης αποκλείει, εν προκειμένω, την παραγραφή ως προς την επιβολή προστίμου (ακόμη κι αν ήθελε υποτεθεί ότι υφίστατο μία τέτοια τυχόν δυνατότητα).
  11. Κατά δεύτερον, διότι από τα στοιχεία του φακέλου προκύπτει ευθέως, κατά την κρίση της Επιτροπής, ότι η υπηρεσία έδρασε άμεσα προς διερεύνηση της παράβασης, και συγκεκριμένα μόλις λίγους μήνες από τότε που περιήλθαν για πρώτη φορά σε γνώση της οι σχετικές καταγγελίες (Απρίλιος 2010). Είναι προφανές, κατά συνέπεια, ότι η Επιτροπή Ανταγωνισμού έδρασε εντός ευλόγου χρόνου στις περιστάσεις της κρινόμενης υπόθεσης. Το γεγονός ότι η διαπιστωθείσα (διαρκής) παράβαση ανατρέχει στην περίοδο 1990 είναι αποκλειστικώς ευθύνη της καταγγελλόμενης και δεν νοείται ευνοϊκή μεταχείριση για το λόγο αυτό. Επομένως, δεν συντρέχει εν προκειμένω περίπτωση τυχόν παρέλευσης υπερβολικού χρόνου για λόγους που αποδίδονται στη διενεργούσα την έρευνα διοικητική αρχή, και η οποία να είχε επίπτωση στην ικανότητα των επιχειρήσεων να αμυνθούν αποτελεσματικά
  12. Εξάλλου, η καταγγελλόμενη είχε στη διάθεσή της όλα τα πραγματικά και νομικά στοιχεία για την αντίκρουση των αποδιδόμενων παραβάσεων στο στάδιο της διοικητικής διαδικασίας, ενώ άσκησε πλήρως και τα διαδικαστικά τους δικαιώματα κατά τις κείμενες διατάξεις. Επισημαίνεται, επίσης, ότι τόσο η εισήγηση, όσο και η απόφαση, στην προκειμένη περίπτωση βασίζεται, σε μεγάλο βαθμό, σε πρότυπα συμβάσεων της ίδιας της καταγγελλόμενης με ρητούς κατά περιεχόμενο όρους που περιλαμβάνονται σε αυτές, καθώς και σε εσωτερικά της έγγραφα (εγχειρίδια, εγκύκλιοι και λοιπές επικοινωνίες προς το δίκτυο), στα οποία και η καταγγελλόμενη είχε άμεση πρόσβαση. Στο πλαίσιο αυτό, η επικαλούμενη αποχώρηση τον Οκτώβριο του 1999 ενός πρώην Δ/ντη Πωλήσεων της εταιρίας, όπως και η καταστροφή αρχείων εκπαιδευτικού 34 Σημειωτέον ότι, ακόμη κι αν ήθελε υποτεθεί ότι οι διαπιστωθείσες παραβάσεις αφορούσαν μόνον τον πρώτο τύπο σύμβασης-πιλότου, όπως αβασίμως φαίνεται να υποστηρίζει η καταγγελλόμενη, και πάλι δεν θα ετίθετο ζήτημα παραγραφής, δεδομένου ότι οι συμβάσεις πρώτου τύπου συνέχιζαν να διέπουν τις σχέσεις της ΓΕΡΜΑΝΟΣ με πολλούς δικαιδόχους καθόλη τη διάρκεια της δεκαετίας
  13. 35 Βλ. ενδεικτικά, απόφαση ΠΕΚ Τ-60/05 UFEX κατά Επιτροπής, σκ. 56-57: κατά πάγια νομολογία, για να αποδειχθεί προσβολή των δικαιωμάτων άμυνας, περιλαμβανομένης της προσβολής λόγω της υπερβολικής διάρκειας του ερευνητικού σταδίου, θα πρέπει να αποδειχθεί ότι η δυνατότητα της επιχείρησης να αντικρούσει τις αιτιάσεις της αρχής ανταγωνισμού όντως περιορίστηκε για λόγους που οφείλονται στο γεγονός ότι το πρώτο στάδιο της διοικητικής διαδικασίας ήταν χωρίς εύλογη αιτία μακρό. Βλ. και ΔΕφΑθ 3793/2012, σκ.
  14. 20 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ υλικού λόγω πυρκαγιάς το έτος 201236, δεν δύναται να στοιχειοθετήσουν την επικαλούμενη αδυναμία αποτελεσματικής άσκησης του δικαιώματος άμυνας. Ούτε και ευλόγως μπορεί να αποδοθεί στην Επιτροπή Ανταγωνισμού οποιαδήποτε ευθύνη σχετικά με την επικαλούμενη αυτή αδυναμία (η οποία προβάλλεται και αβασίμως). Σε κάθε περίπτωση, η πλήρης άσκηση στην πράξη από μέρους των εμπλεκόμενων μερών των διαδικαστικών τους δικαιωμάτων κατά τις κείμενες διατάξεις καταδεικνύει, εν προκειμένω, ότι άσκησαν αποτελεσματικά τα δικαιώματα άμυνάς τους. Στο πλαίσιο αυτό, και πέραν των καταθέσεων ή/και μαρτυριών εκπροσώπων τους κατά τη διαδικασία, οι οποίοι και είχαν ιδία αντίληψη πολλών από τα πραγματικά περιστατικά που μνημονεύονται στην εισήγηση, τα μέρη συγκέντρωσαν και προσκόμισαν και ανταποδείξεις, συμπεριλαμβανομένων οικονομικών στοιχείων, ενόρκων βεβαιώσεων, εκθέσεις επιθεωρητών κ.αλ., προς αντίκρουση των αποδιδόμενων παραβάσεων.
  15. Σε κάθε περίπτωση, ως προς το θέμα της παραγραφής, σημειώνεται ότι ο ν. 703/1977, όπως ίσχυε, δεν προέβλεπε ουδεμία προθεσμία παραγραφής. Περαιτέρω, ακόμη και μετά τη θέση σε ισχύ του ν. 3959/2011, ο οποίος θέσπισε για πρώτη φορά τη δυνατότητα παραγραφής ως προς την επιβολή κυρώσεων (άρθρο 42), ο νομοθέτης πρόβλεψε, με ρητή μεταβατική διάταξη (άρθρο 50, παράγραφος 6), ότι η σχετική παραγραφή δεν καταλαμβάνει τις παραβάσεις που έχουν τελεστεί πριν την έναρξη ισχύος του ν. 3959/2011 και έχουν αποτελέσει αντικείμενο αυτεπάγγελτης έρευνας, όπως η προκειμένη περίπτωση. Η γραμματική, τελολογική και συστηματική ερμηνεία των εν λόγω διατάξεων δεν καταλείπει αμφιβολία ως προς το προϊσχύον νομικό καθεστώς (ανυπαρξία παραγραφής), ούτε και ως προς τη βούληση του νομοθέτη για τη ρύθμιση των εκκρεμών, ενώπιον της Επιτροπής, υποθέσεων
  16. IV. Η ΕΠΙΜΑΧΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΔΙΚΑΙΟΧΡΗΣΗΣ (FRANCHISING)
  17. Το σύστημα δικαιόχρησης της ΓΕΡΜΑΝΟΣ είναι οργανωμένο κυρίως στη βάση προδιατυπωμένων τύπων συμβάσεων (συμβάσεων – πιλότος), με μικρές τροποποιήσεις και προσαρμογές ανά περίπτωση. Με βάση τα στοιχεία του φακέλου, οι εν λόγω προδιατυπωμένες συμβάσεις έχουν εξελιχθεί, ως προς επιμέρους όρους τους, κατά την εξεταζόμενη χρονική περίοδο (1990 – 2013). Ειδικότερα, με τις υπ’ αριθ. πρωτ. 3121/21.5.2010 και 1128/4.2.2013 επιστολές της, η ΓΕΡΜΑΝΟΣ προσκόμισε τρείς τύπους συμβάσεων. Ο πρώτος τύπος σύμβασης ίσχυσε από την έναρξη του δικτύου δικαιόχρησης το 1990, όπως άλλωστε προκύπτει από τις συμβάσεις των καταγγελλόντων και των ελεγχόμενων, ενώ ο δεύτερος τύπος σύμβασης άρχισε να εφαρμόζεται στο δίκτυο, σύμφωνα με τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ, από το 1998-1999 και έπειτα. 36 Βλ. Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 24-
  18. Εξάλλου, ούτε και από τις γενικές αρχές / διατάξεις του διοικητικού δικαίου μπορεί να συναχθεί άνευ έτερου ότι μια διοικητική αρχή δεν έχει τη δυνατότητα επιβολής κύρωσης μετά την παρέλευσης πενταετίας. Με βάση τα ειδικότερα χαρακτηριστικά μιας περίπτωσης είναι δυνατή η επιβολή κύρωσης ακόμα και μετά την παρέλευση τυχόν πενταετίας (Βλ. ΔΕφΑθ 2410/2009, σκ.23 και ΔΕφΑθ 2595/2013). Προς την ίδια κατεύθυνση προβάλλονται, επίσης, επιχειρήματα που συνδέoνται με λόγους δημοσίου συμφέροντος, όπως η διαφύλαξη της εύρυθμης λειτουργίας της αγοράς και η προστασία του επενδυτικού κοινού (Βλ. ΔΕφΑθ 3831/2013 και ΔΕφΑθ 3356/
  19. Βλ. επίσης και ΣτΕ 39153918/2011). 37 21 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Περαιτέρω, η καταγγελλόμενη προσκόμισε και παραλλαγή του όρου 12 της σύμβασης που ίσχυε από το 1998 έως το 2004, καθώς και πίνακες με τους δικαιοδόχους που είχαν υπογράψει τις εκάστοτε συμβάσεις. Ο τρίτος τύπος σύμβασης-πιλότου οριστικοποιήθηκε, και εισήχθη ακολούθως στο δίκτυο, εντός του
  20. Επισημαίνεται, ωστόσο, ότι ακόμη και μετά την εισαγωγή κάποιου νέου τύπου ή παραλλαγής σύμβασης, πολλά καταστήματα δικαιόχρησης συνέχιζαν να λειτουργούν με τον προηγούμενο τύπο σύμβασης για πολλά έτη, δεδομένης και της συνήθους μεγάλης διάρκειας της εκάστοτε σύμβασης δικαιόχρησης (βλ. κατωτέρω). Ειδικότερα, με βάση το δειγματοληπτικό έλεγχο της υπηρεσίας και τα στοιχεία που προσκόμισε η ίδια η ΓΕΡΜΑΝΟΣ38, σημαντικός αριθμός καταστημάτων (δικαιοδόχων) συνέχιζε να λειτουργεί με τον πρώτο τύπο της σύμβασης, για πολλά ακόμη χρόνια μετά την εισαγωγή του δεύτερου τύπου σύμβασης (1998-1999), και έως τουλάχιστον το 20062008, ενόσω δηλαδή ελάμβανε χώρα η σταδιακή αντικατάστασή τους. Και τούτο, με βάση συντηρητικές εκτιμήσεις επί του δείγματος μόνον των προσκομισθέντων από την καταγγελλόμενη συμβάσεων
  21. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται, άλλωστε, και από σχετική εσωτερική αλληλογραφία της ΓΕΡΜΑΝΟΣ με ημερομηνία 28.4.2006, η οποία περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, και λίστα συμβάσεων [...] δικαιοδόχων με προκαθορισμένο περιθώριο κέρδους (βλ. ενότητα VII.6.2 κατωτέρω). Πρώτος τύπος σύμβασης-πιλότου
  22. Στο προοίμιο του πρώτου τύπου σύμβασης-πιλότου, η οποία εφαρμόστηκε από το 1990, περιγράφονται κατ’ αρχήν το σήμα, η επωνυμία, η τεχνογνωσία και το σχετικό Εγχειρίδιο Οργάνωσης και Μεθόδων (ΕΟΜ), το οποίο αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα του συμφωνητικού δικαιόχρησης, καθώς και το αντικείμενο εργασιών του ανεξάρτητου δικαιοδόχου, σύμφωνα με το οποίο η συσταθείσα εμπορική εταιρία των δικαιοδόχων θα παρέχει υπηρεσίες σχετικές με την πώληση μπαταριών, ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών συσκευών με το σήμα «ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΜΠΑΤΑΡΙΕΣ» και στα πλαίσια της τεχνογνωσίας που της παρέχει η δικαιοπάροχος. Η διάρκεια της σύμβασης ορίζεται σε [...] έτη, με δικαίωμα [...] παρατάσεως. Περιγράφονται, ακόμη, οι σχετικές ποινικές ρήτρες σε 38 Βλ. ιδίως (α) την υπ’ αριθ. 299/15.10.2013 απαντητική επιστολή της ΓΕΡΜΑΝΟΣ αναφορικά με τον αριθμό των συμβάσεων δικαιόχρησης πρώτου τύπου μετά το έτος 1999, (β) την υπ’ αριθ. 4180/6.7.2010 απαντητική επιστολή αναφορικά με το συνολικό αριθμό καταστημάτων franchise ανά έτος για την περίοδο 1999-2009, (γ) την υπ’ αριθ. 3121/21.5.2010 απαντητική επιστολή αναφορικά ομοίως με το συνολικό αριθμό καταστημάτων franchise ανά έτος για την περίοδο 1999-2009, καθώς και (δ) την υπ’ αριθ. 2613/22.3.2013 απαντητική επιστολή αναφορικά με το συνολικό αριθμό καταστημάτων franchise ανά έτος για την περίοδο 2010-
  23. 39 Με βάση τις συντηρητικές αυτές εκτιμήσεις, εκτιμάται, ως ελάχιστο, ότι ο αριθμός των δικαιοδόχων με τον πρώτο τύπο σύμβασης-πιλότος ανέρχεται τουλάχιστον σε 30% επί του συνόλου των συμβάσεων franchise για το έτος 1999, σε 26% για το έτος 2000, σε 24% για το έτος 2001, σε 18% για το έτος 2002, σε 15% περίπου για τα έτη 2003-2005, και σε 11% για το έτος
  24. Με αναγωγή των στοιχείων στο σύνολο των καταστημάτων franchise που καταγράφει η ΓΕΡΜΑΝΟΣ στην υπ’ αριθ. 3121/21.5.2010 απαντητική της επιστολή, ο αριθμός δικαιοδόχων που λειτουργούσαν με τον πρώτο τύπο σύμβασης-πιλότος εμφανίζεται ακόμη πιο σημαντικός για τα ίδια έτη, και ειδικότερα σε ποσοστά που υπερβαίνουν το 50% επί του συνόλου για τα έτη 1999-2001, το 30% επί του συνόλου για τα έτη 2002-2003, το 20% επί του συνόλου για τα έτη 2004-2005 και το 15% επί του συνόλου για το έτος
  25. 22 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ περίπτωση παραβίασης της συμφωνίας, εγγυήσεις τήρησης της συμφωνίας, καθώς και όροι πληρωμής και εξόφλησης.
  26. Ακολουθούν τα κυρίως άρθρα της σύμβασης, τα οποία ρυθμίζουν το αντικείμενο της σύμβασης, την περιοχή δραστηριοποίησης του καταστήματος, τις υποχρεώσεις της ΓΕΡΜΑΝΟΣ (μεταξύ άλλων, σχετικά με την εκπαίδευση του δικαιοδόχου, τον παρεχόμενο εξοπλισμό, το μάρκετινγκ και το Εγχειρίδιο Οργάνωσης και Μεθόδων (ΕΟΜ), την επιτόπια συνδρομή και έλεγχο, την τεχνική και εμπορική του υποστήριξη κλπ.), καθώς και τις υποχρεώσεις του δικαιοδόχου, τις διαφημιστικές δαπάνες και τους στόχους πωλήσεων, τη μεταβίβαση της συμβατικής σχέσης, τους όρους/προϋποθέσεις καταγγελίας και λύσης της σύμβασης, καθώς και τη ρήτρα μη ανταγωνισμού. Ρυθμίζονται, ακόμη θέματα σχετικά με την τιμολόγηση και αποκλειστική προμήθεια των προϊόντων (βλ. αναλυτικά ενότητες VII.6 και VII.7 κατωτέρω). Δεύτερος τύπος σύμβασης-πιλότου
  27. Στο προοίμιο του δεύτερου τύπου σύμβασης-πιλότου, η οποία άρχισε να εφαρμόζεται από το 1998-1999, το προοίμιο αναφέρεται ως άρθρο 1, ενώ η διάρκεια της σύμβασης προσδιορίζεται στο άρθρο
  28. Στα εν λόγω άρθρα σημειώνεται ρητά ότι η ΓΕΡΜΑΝΟΣ είναι δικαιούχος της τεχνογνωσίας, των σχεδίων, των προτύπων χρήσεως και της μεθόδου λειτουργίας των καταστημάτων «ΓΕΡΜΑΝΟΣ», καθώς και της συγκεκριμένης μορφής προϊόντων και υπηρεσιών που προσφέρουν αυτά στο καταναλωτικό κοινό και των συνακόλουθων προς αυτά προδιαγραφών, τεχνικών διαδικασιών και συστημάτων οργάνωσης. Τα εν λόγω προϊόντα και οι υπηρεσίες αποτελούν το πακέτο franchise ΓΕΡΜΑΝΟΣ και χαρακτηρίζουν το δίκτυο διανομής ΓΕΡΜΑΝΟΣ. Η διάρκεια του Β’ τύπου σύμβασης δικαιόχρησης προσδιορίζεται πλέον σε [...] έτη, ενώ η παράτασή της μπορεί να γίνεται μόνον εγγράφως.
  29. Ακολουθούν τα κυρίως άρθρα της σύμβασης, τα οποία ρυθμίζουν το αντικείμενο της σύμβασης, την περιοχή δραστηριοποίησης του καταστήματος, τις υποχρεώσεις της ΓΕΡΜΑΝΟΣ (μεταξύ άλλων, σχετικά με την εκπαίδευση και επιμόρφωση του δικαιοδόχου και την υποβολή εκθέσεων προόδου εργασιών (ΕΠΕ), τον παρεχόμενο εξοπλισμό, το μάρκετινγκ, την επισκεψιμότητα του καταστήματος, την επιτόπια συνδρομή και έλεγχο, την τεχνική και εμπορική υποστήριξη του δικαιοδόχου, την προστασία επαγγελματικών μυστικών, την άσκηση διευθυντικών καθηκόντων στο κατάστημα), τους όρους πληρωμής και εξόφλησης των αγορών, το λογιστικό έλεγχο της επιχείρησης του δικαιοδόχου, τις δαπάνες προώθησης και το ελάχιστο όριο ετήσιων αγορών, τη μεταβίβαση της συμβατικής σχέσης, τους όρους/προϋποθέσεις καταγγελίας και λύσης της σύμβασης, τη ρήτρα μη ανταγωνισμού, καθώς και τις υποχρεώσεις του δικαιοδόχου εν γένει (ιδίως αναφορικά με την τήρηση των αρχών και προδιαγραφών του συστήματος ΓΕΡΜΑΝΟΣ, τους όρους λειτουργίας του καταστήματος και την υποχρέωση χρήσης συγκεκριμένου λογισμικού). Ρυθμίζονται, ακόμη, θέματα σχετικά με την τιμολόγηση και αποκλειστική προμήθεια των προϊόντων (βλ. αναλυτικά ενότητες VII.6 και VII.7 κατωτέρω). Προσδιορίζεται, τέλος, ότι ο δικαιοδόχος διατηρεί μίαν ανεξάρτητη επιχείρηση. 23 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ Τρίτος τύπος σύμβασης-πιλότου
  30. Με την υπ’ αριθ. 1128/4.2.2013 επιστολή της, η Γερμανός προσκόμισε το νέο τύπο σύμβασης δικαιόχρησης, τον οποίο θα χρησιμοποιεί εφεξής η εταιρία. Η τυποποιημένη αυτή σύμβαση περιλαμβάνει νέους όρους σχετικά με την τιμολόγηση και αποκλειστική προμήθεια των προϊόντων (βλ. αναλυτικά ενότητες VII.6 και VII.7 κατωτέρω). V. ΣΧΕΤΙΚΗ ΑΓΟΡΑ – ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΑΝΤΑΓ ΩΝΙΣΜΟΥ V.1 Σχετική αγορά προϊόντος
  31. Η σχετική αγορά προϊόντων περιλαμβάνει το σύνολο των προϊόντων που θεωρούνται από τον καταναλωτή εναλλάξιμα ή δυνάμενα να υποκατασταθούν μεταξύ τους, λόγω των χαρακτηριστικών τους, της τιμής τους και της σκοπούμενης χρήσης τους.
  32. Στην υπό κρίση υπόθεση, ως σχετική αγορά προϊόντων λαμβάνεται η αγορά της λιανικής πώλησης και διανομής προϊόντων τηλεφωνίας, πληροφορικής και υψηλής τεχνολογίας, στην οποία δραστηριοποιούνται αλυσίδες καταστημάτων που λειτουργούν υπό το ίδιο εμπορικό σήμα. Οι εν λόγω αλυσίδες διαφοροποιούνται τόσο ως προς τις κατηγορίες των προϊόντων στις οποίες δίνουν έμφαση όσο και ως προς τη στρατηγική διάθεσής τους, μέσω ιδιόκτητων καταστημάτων ή/και μέσω εμπορικών συνεργασιών – με επικρατέστερο είδος συνεργασίας εκείνο της δικαιόχρησης (franchising)
  33. Στη υπό κρίση κατηγορία δραστηριοποιούνται ιδίως αλυσίδες καταστημάτων προϊόντων και υπηρεσιών κινητής/σταθερής τηλεφωνίας, αλυσίδες καταστημάτων πληροφορικής, καθώς και αλυσίδες καταστημάτων ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών ειδών. Ο συσχετισμός και η αλληλεπίδραση μεταξύ του κλάδου των τηλεπικοινωνιών και της πληροφορικής, καθώς και η ύπαρξη κοινής τεχνολογίας για τα προσφερόμενα προϊόντα και υπηρεσίες, είχε ως αποτέλεσμα αφενός οι αλυσίδες καταστημάτων πληροφορικής ή/και υψηλής τεχνολογίας να επεκταθούν και στην κινητή τηλεφωνία, και αφετέρου οι εταιρίες παροχής κινητής τηλεφωνίας να προσφέρουν και είδη πληροφορικής, εξέλιξη που υλοποιήθηκε σε αρκετές περιπτώσεις και μέσω της εξαγοράς υφιστάμενων αλυσίδων καταστημάτων. Στο πλαίσιο αυτό, η καταγγελλόμενη ΓΕΡΜΑΝΟΣ εξαγοράστηκε το 2006 από την COSMOTE, ενώ το 2012 ανακοινώθηκε συνεργασία της WIND με το δίκτυο καταστημάτων του Ομίλου Π. Γερμανού (Public, Multirama, Getitnow.gr).
  34. Σημαντικό όγκο πωλήσεων καταλαμβάνουν τα προϊόντα πληροφορικής, καθώς και τα τηλεπικοινωνιακά προϊόντα, ενώ παράλληλα διατίθενται προϊόντα υψηλής τεχνολογίας, τα οποία λειτουργούν συμπληρωματικά ως προς την πληροφορική και την τηλεφωνία, όπως ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές, βιντεοκάμερες, «προσωπικά» συστήματα ήχου 40 Βλ. σχετ. κλαδική μελέτη της ICAP (Μάρτιος 2010), όπου οι αλυσίδες καταστημάτων διακρίνονται σε: (α) αλυσίδες καταστημάτων πολυμέσων, κινητής τηλεφωνίας και συναφών ειδών, (β) αλυσίδες καταστημάτων πληροφορικής, (γ) αλυσίδες καταστημάτων ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών οικιακών συσκευών, (δ) Αλυσίδες μεγάλων καταστημάτων λιανικής, πολυκαταστημάτων και υπεραγορών καθώς και τα καταστήματα cash & carry και ( ε) λοιπά μεμονωμένα/αυτόνομα καταστήματα. 24 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ (discman, mp3 players κ.α.), βιντεοπαιχνίδια, συσσωρευτές (μπαταρίες) κλπ., τα οποία απευθύνονται κατά μείζονα λόγο στην οικιακή αγορά και σε μικρές επιχειρήσεις
  35. Η καταγγελλόμενη εταιρία ΓΕΡΜΑΝΟΣ, με παρουσία στην αγορά από το 1989, διατηρεί εκτενές δίκτυο δικαιόχρησης, με το οποίο πωλεί πανελλαδικά προϊόντα που εμπίπτουν στις προαναφερόμενες κατηγορίες. V.2 Σχετική γεωγραφική αγορά
  36. Η σχετική γεωγραφική αγορά περιλαμβάνει την περιοχή στην οποία οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις πωλούν τα σχετικά προϊόντα υπό επαρκώς ομοιογενείς συνθήκες ανταγωνισμού.
  37. Εν προκειμένω, ως σχετική γεωγραφική αγορά λιανικής πώλησης και διανομής προϊόντων τηλεφωνίας, πληροφορικής και υψηλής τεχνολογίας θεωρείται η ελληνική επικράτεια, δεδομένου ότι οι περισσότερες εταιρίες που διατηρούν αλυσίδες καταστημάτων, συμπεριλαμβανομένης και της καταγγελλόμενης, διαθέτουν δίκτυα πανελλαδικής εμβέλειας. Πράγματι, η καταγγελλόμενη συμπεριφορά της ΓΕΡΜΑΝΟΣ επεκτείνεται σε όλο το δίκτυο των δικαιοδόχων, αφού ακολουθείται πρότυπη σύμβαση δικαιόχρησης, με μικρές διαφοροποιήσεις ανά περίπτωση, για όλους τους δικαιοδόχους/συνεργάτες. Παρέλκει, συνεπώς, η περαιτέρω οριοθέτηση της σχετικής γεωγραφικής αγοράς, π.χ. με κριτήριο τη χιλιομετρική απόσταση που είναι διατεθειμένος να διασχίσει ένας καταναλωτής, προκειμένου να αγοράσει τα προϊόντα που τον ενδιαφέρουν ή το χρόνο οδήγησης που απαιτείται για να φτάσει στα τελικά σημεία πώλησης. Και για τον πρόσθετο λόγο, ότι η όποια εναλλακτική οριοθέτηση γεωγραφικής αγοράς δεν μεταβάλλει, εν προκειμένω, την ουσιαστική αξιολόγηση των καταγγελλόμενων πρακτικών. V.3 Συνθήκες ανταγωνισμού / δομή της αγοράς
  38. Σύμφωνα με το μητρώο επιχειρήσεων της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας Ελλάδος (Ε.Σ.Υ.Ε), το 2005 το σύνολο των εγγεγραμμένων επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνταν στο λιανικό εμπόριο των κατηγοριών: α) ηλεκτρονικών υπολογιστών, περιφερειακού εξοπλισμού υπολογιστών και λογισμικού σε ειδικευμένα καταστήματα και β) τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού σε ειδικευμένα καταστήματα42, 41 Οι βασικές κατηγορίες των προϊόντων που εμπορεύονται οι σχετικές αλυσίδες καταστημάτων είναι οι εξής: α) προϊόντα τηλεφωνίας: συσκευές σταθερής και κινητής τηλεφωνίας, φαξ, αυτόματοι τηλεφωνητές, συσκευές και πακέτα σύνδεσης ISDN και λοιπά προϊόντα τηλεφωνίας, αξεσουάρ κινητών τηλεφώνων, β) προϊόντα πληροφορικής: προσωπικοί ηλεκτρονικοί υπολογιστές, φορητοί ηλεκτρονικοί υπολογιστές (notebooks και palm pc’s), hardware (μηχανικά και ηλεκτρονικά εξαρτήματα υπολογιστών που αγοράζονται για λόγους αναβάθμισης ή αντικατάστασης), λογισμικό (software), περιφερειακά (εκτυπωτές, σαρρωτές κλπ.), ψηφιακές εκδόσεις (cd-rom, dvd-rom), αναλώσιμα για ηλεκτρονικούς υπολογιστές και περιφερειακά, πακέτα σύνδεσης στο internet, εξοπλισμός και λογισμικό «παιχνιδομηχανών», γ) προϊόντα υψηλής τεχνολογίας: ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές, αποκωδικοποιητές και κάμερες, συσκευές ήχου (mp3-player, discman, walkman), αριθμομηχανές, ηλεκτρονικές αντζέντες, φακοί, μπαταρίες. 42 Οι εν λόγω κατηγορίες προϊόντων σύμφωνα με την αναθεωρημένη Στατιστική Ταξινόμηση των Κλάδων Οικονομικής Δραστηριότητας (ΣΤΑΚΟΔ 2008) υπάγονται στους κωδικούς 4741 και 4742 αντίστοιχα. 25 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ανέρχονταν σε περίπου 2.000 καταστήματα σε όλη την ελληνική επικράτεια, ο δε συνολικός κύκλος εργασιών τους εκτιμάται σε 508 εκ. ευρώ
  39. Την τελευταία δεκαετία παρουσιάζεται κινητικότητα στον κλάδο. Πέραν του ιστορικού της εξαγοράς και οργανικής ανάπτυξης της ΓΕΡΜΑΝΟΣ (βλ. ενότητα ΙΙ.1 ανωτέρω), έχει υλοποιηθεί σειρά συνεργασιών που άλλαξαν το τοπίο στη σχετική αγορά λιανικής πώλησης και διανομής προϊόντων τηλεφωνίας, πληροφορικής και υψηλής τεχνολογίας. Ενδεικτικά αναφέρονται οι ακόλουθες εξελίξεις:  Στις 12.9.2012 ανακοινώθηκε η συμφωνία που υπογράφηκε μεταξύ της WIND Ελλάς και του ομίλου εταιριών Πάνου Γερμανού, η οποία έχει ορίζοντα δεκαπενταετίας και αφορά μεταξύ άλλων και στην αποκλειστική διάθεση του συνόλου των υπηρεσιών κινητής και σταθερής τηλεφωνίας και Internet της WIND από το δίκτυο καταστημάτων του Ομίλου Π. Γερμανού (Public, Multirama, Getitnow.gr).  Από το Σεπτέμβριο του 2004, κάτοχος της πλειονότητας του μεριδίου ιδιοκτησίας της εταιρίας ΚΩΤΣΟΒΟΛΟΣ είναι πλέον ο Όμιλος Dixons Retail (Dixons South-East Europe/Κωτσόβολος). Ο όμιλος DSGI, που ελέγχει τις αλυσίδες Κωτσόβολος και Electroworld, έχει υιοθετήσει στρατηγική επέκτασης κυρίως με καταστήματα μεγάλου εμβαδού για την Κωτσόβολος, ενώ η ElectroWorld μετατράπηκε από το 2010 σε ένα αποκλειστικά ψηφιακό κατάστημα ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών ειδών. Στις 31.12.2012 λειτουργούσαν [...] καταστήματα.  Η εταιρία Πλαίσιο Computers, με σημαντική παρουσία στην αγορά, λειτουργεί από το 2009 κέντρο διανομής και συναρμολόγησης υπολογιστών στη Μαγούλα Αττικής, ενισχύοντας τη συμπληρωματική λειτουργία της επιχείρησης και ως κατασκευαστή και ως πωλητή στον τελικό καταναλωτή.  Η Info Quest Technologies AEBE ξεκίνησε τη λειτουργία της το Φεβρουάριο του 2011, μετά την απόφαση του Ομίλου της Info Quest για απόσχιση του κλάδου διανομής και τεχνικής υποστήριξης προϊόντων πληροφορικής και τηλεπικοινωνιών. Με το μετασχηματισμό αυτόν η μητρική πλέον Info-Quest ΑΕΒΕ μετατράπηκε σε εταιρία συμμετοχών (QUEST Συμμετοχών Α.Ε.), με δραστηριότητες σε όλο το φάσμα της Πληροφορικής μέσω των εταιριών Info Quest Technologies, Uni Systems, iSquare και iStorm (προϊόντα Apple).
  40. Περαιτέρω, οι περισσότερες επιχειρήσεις προχώρησαν σε ταχεία εξάπλωση του δικτύου λιανικής πώλησης σε πανελλαδική βάση, μέσω της δημιουργίας νέων καταστημάτων και της εξαγοράς επιχειρήσεων. Αυτό πραγματοποιήθηκε είτε δια της συστάσεως εταιρικών καταστημάτων, ή/και με την ανάπτυξη σημείων πώλησης μέσω της εφαρμογής του συστήματος της δικαιόχρησης του εμπορικού σήματος (franchising), το οποίο αποτελεί πλέον μια ευρέως διαδεδομένη επιχειρηματική επιλογή ανάπτυξης για την κάλυψη μιας ευρύτερης γεωγραφικής αγοράς. Παράγοντες που επηρεάζουν τη στρατηγική επέκταση και το βαθμό εξάπλωσης του συστήματος δικαιόχρησης είναι η καταλληλότητα του 43 Πηγή: Μελέτη της ICAP (Μάρτιος 2010) με τίτλο «Αλυσίδες καταστημάτων πολυμέσων και κινητής τηλεφωνίας». 26 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ σημείου πώλησης με βάση την εμπορικότητα και την ύπαρξη σχετικών καταστημάτων στην περιοχή. Επίσης σημασία δίνεται στην εικόνα που παρουσιάζουν τα καταστήματα όπως εσωτερικός σχεδιασμός, κατανομή των προϊόντων σε θεματικές κατηγορίες, διάταξη προϊόντων κλπ. Τέλος, εφαρμόζεται και η πρακτική του “one stop shop”, δηλαδή της διάθεσης ευρείας γκάμας προϊόντων υψηλής τεχνολογίας, προϊόντων/υπηρεσιών πληροφορικής και τηλεφωνίας σε πολλές από τις αλυσίδες καταστημάτων.
  41. Στην υποκατηγορία προϊόντων υψηλής τεχνολογίας παρατηρείται έντονος βαθμός συγκέντρωσης, καθώς σημαντικό μέρος αυτής ελέγχεται από περιορισμένο αριθμό επιχειρήσεων, οι οποίες ελέγχουν τις αλυσίδες καταστημάτων και καταλαμβάνουν τα υψηλότερα μερίδια στην αγορά. Περαιτέρω, λόγω του μεγάλου αριθμού επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται σε πολλές σχετικές υπο-αγορές, παρατηρείται υψηλός βαθμός κορεσμού, ιδίως στην κατηγορία προϊόντων κινητής τηλεφωνίας.
  42. Για την ανάλυση των μεριδίων αγοράς στη λιανική πώληση και διανομής προϊόντων τηλεφωνίας, πληροφορικής και υψηλής τεχνολογίας, συγκεντρώθηκαν από τη ΓΔΑ εκ νέου οι πωλήσεις για τις κύριες εταιρίες που δραστηριοποιούνται στην αγορά, ελλείψει αξιόπιστων στοιχείων από κλαδικές και λοιπές μελέτες. Ειδικότερα, συγκεντρώθηκαν στοιχεία 13 εταιριών, οι οποίες εμπορεύονται προϊόντα τα οποία μπορούν να θεωρηθούν ανταγωνιστικά αυτών που διατίθενται από το δίκτυο καταστημάτων της καταγγελλόμενης. Πιο συγκεκριμένα, η καταγγελλόμενη ΓΕΡΜΑΝΟΣ, για την οποία εξακριβώθηκαν στοιχεία από το 2004 έως και το 2011, παρουσιάζει μερίδια που κυμαίνονται από [10-17]% έως [21-28]%
  43. Αναφορικά με τις εταιρίες που εξειδικεύονται στην παροχή υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας (αλλά διακινούν και προϊόντα τηλεπικοινωνίας και υψηλής τεχνολογίας), η COSMOTE σημειώνει διαχρονικά αύξηση των πωλήσεων της, με ποσοστά που κυμαίνονται από [15-22]% το 2000 σε [1017]% το
  44. Γενικά, ανοδική τάση παρουσίασαν και οι πωλήσεις της VODAFONE, ενώ τα αντίστοιχα μερίδια μειώνονται από [25-35]% το 2000 σε [8-18]% το
  45. Η WIND παρουσίασε μείωση πωλήσεων κυρίως κατά τα έτη 2009 έως 2011, ενώ τα αντίστοιχα μερίδια κυμάνθηκαν από [17-27]% το 2000 έως [2-12]% το 2011 για τις εξεταζόμενες κατηγορίες προϊόντων. Αναφορικά με τις εταιρίες που είναι περισσότερο προσανατολισμένες στα προϊόντα πληροφορικής, σημαντική θέση κατέχει το ΠΛΑΙΣΙΟ, του οποίου οι πωλήσεις αυξήθηκαν σημαντικά, το δε ποσοστό πωλήσεων επί του συνόλου των εταιριών διαχρονικά κυμάνθηκε από [15-25]% (2004 και 2011) έως [2232]%
(2002). Τα αντίστοιχα μερίδια για την MULTIRAMA ανήλθαν σε [4-14]% το 2004 και [5-15]% το
  1. Σταδιακή αύξηση σημείωσε η PUBLICWORLD, η οποία έκανε είσοδο στην αγορά το 2007, με μερίδιο το οποίο αυξήθηκε από [0-5]% το 2007 σε [212]% το
  2. Τέλος, η εταιρία INFOQUEST σημείωσε σημαντική αύξηση το 2011 44 Το υψηλότερο μερίδιο της εταιρίας διαχρονικά, παρατηρείται κατά τα έτη 2004 και 2005 και ανήλθε σε [21-28]%, το οποίο αποτελεί και το μεγαλύτερο μερίδιο σε σχέση με τους ανταγωνιστές της για τα συγκεκριμένα έτη. Το έτος 2007, που αποτελεί το πρώτο έτος μετά την εξαγορά της ΓΕΡΜΑΝΟΣ από την COSMOTE, το μερίδιο της καταγγελλόμενης ανήλθε σε [16-23]% και της COSMOTE σε [3-10]% (συνολικά [20-27]%). Το μερίδιο της καταγγελλόμενης παρουσίασε μείωση κατά τα επόμενα έτη και ανήλθε το έτος 2011 σε [10-17]%, επίπεδο στο οποίο κυμάνθηκε περίπου και το μερίδιο της COSMOTE για το συγκεκριμένο έτος (συνολικά [25-32]%). Για το ίδιο έτος, το μερίδιο της εταιρίας ΠΛΑΙΣΙΟ ανήλθε σε [15-25]%. 27 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ κυρίως λόγω της συμφωνίας με την εταιρία Apple για διανομή των προϊόντων της στην Ελλάδα.
  3. Σε επίπεδο αλυσίδων που εξειδικεύονται ιδίως στην παροχή υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας και διαθέτουν τα μεγαλύτερα δίκτυα (με κριτήριο τον αριθμό καταστημάτων), εκτιμάται ότι το έτος 2012 η ΓΕΡΜΑΝΟΣ διέθετε [...] καταστήματα, εκ των οποίων [...] λειτουργούσαν με το σύστημα δικαιόχρησης. Παράλληλα, την ίδια χρονική περίοδο, η COSMOTE διέθετε [...] ιδιόκτητα καταστήματα και [...] Cosmote Corners. Αντίστοιχα, η VODAFONE διατηρούσε [...] καταστήματα, εκ των οποίων τα [...] με το σύστημα δικαιόχρησης, ενώ η WIND διατηρούσε [...] καταστήματα (εκ των οποίων τα [...] με το σύστημα δικαιόχρησης). Από τις λοιπές αλυσίδες καταστημάτων, σημαντικό δίκτυο κατείχε η εταιρία DSGI με τα καταστήματα Κωτσόβολος και Electroworld, τα οποία ανέρχονταν σε [...] το 2012, η E-SHOP με [...] καταστήματα, η ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ με [...], η MULTIRAMA με [...], το ΠΛΑΙΣΙΟ με [...] και η PUBLICWORLD με [...]
  4. Συμπερασματικά, τα μερίδια της καταγγελλόμενης για την τριετία 2004-2006 εκτιμώνται μεταξύ [19-26]% και [21-28]%, ενώ για τα έτη 2007-2011 συγκεντρωτικά με την COSMOTE κυμαίνονται μεταξύ [19-26]% και [25-32]%.
  5. Για τους ανωτέρω λόγους, ο ισχυρισμός της καταγγελλόμενης ότι το μερίδιο αγοράς της υπολείπεται δήθεν του 10% και, ως εκ τούτου, οι αποδιδόμενες πρακτικές θα πρέπει να θεωρηθεί ότι εμπίπτουν στον κανόνα de minimis46 είναι απορριπτέος ως αβάσιμος. Σε κάθε περίπτωση, ο εν λόγω ισχυρισμός προβάλλεται και αλυσιτελώς, δεδομένου ότι οι υπό κρίση πρακτικές δεν καταλαμβάνονται ούτως ή άλλως από τον εν λόγω κανόνα, ούτε και δύναται να δικαιολογηθούν ως «ήσσονος σημασίας» (βλ. ενότητες VII.6.2 και VII.7.2 κατωτέρω).
  6. Με βάση τα στοιχεία του φακέλου, και λαμβάνοντας υπόψη τις προαναφερόμενες εκτιμήσεις μεριδίων αγοράς, προκύπτει ότι η καταγγελλόμενη δεν κατείχε δεσπόζουσα θέση σε καμία από τις (υπό-)αγορές στις οποίες δραστηριοποιείται, κατά την εξεταζόμενη χρονική περίοδο της έρευνας. VΙ. ΟΙ ΚΑΤΑΓΓΕΛΛΟΜΕΝΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ
  7. Οι εξεταζόμενες καταγγελίες των ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε., ROAMING A.E., ΡΑΖΗΣ Ο.Ε., ΚΩΛΕΤΤΑΣ και ΓΚΟΝΤΖΟΣ Ο.Ε. είναι κατά βάση παρόμοιες
  8. Όλες αναφέρονται πρωτίστως σε πιθανολογούμενες παραβάσεις υπό το πρίσμα των άρθρων 1 και 2 του ν. 45 Συγκριτικά με τα μερίδια πωλήσεων που προαναφέρθηκαν, δεν παρατηρείται αντιστοιχία, καθώς το ΠΛΑΙΣΙΟ για παράδειγμα, με μερίδιο [15-25]% το 2011, διατηρεί συγκριτικά μικρότερο αριθμό καταστημάτων από την DSGI με μερίδιο [3-13]% το ίδιο έτος. Τούτο οφείλεται στο γεγονός ότι ο κύριος όγκος πωλήσεων τόσο της DGSI όσο και της ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ, προέρχεται από τις ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές, και όχι από τα υπό εξέταση προϊόντα. 46 Βλ. Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 28 επ. Βλ. και Πρακτικά Συνεδρίασης 23-9-2013, σελ.
  9. 47 Διαφέρουν μόνον σε επιμέρους ιδιαιτερότητες διαχείρισης των καταστημάτων κάθε καταγγέλλοντος, γεγονός ωστόσο που δεν επηρεάζει την ουσιαστική αξιολόγηση των καταγγελλόμενων πρακτικών της ΓΕΡΜΑΝΟΣ. 28 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 703/77 (νυν 3959/2011) καθώς και των άρθρων 81 και 82 της συνθΕΚ (νυν άρθρα 101 και 102 της ΣΛΕΕ)
  10. Συνοπτικά, οι καταγγέλλοντες ισχυρίζονται ότι η ΓΕΡΜΑΝΟΣ παραβίασε τις προαναφερόμενες διατάξεις περί ελεύθερου ανταγωνισμού, συμπεριλαμβάνοντας στις συμβάσεις δικαιόχρησης της, μεταξύ άλλων, τις ακόλουθες ρήτρες (τις οποίες και εφάρμοσε στην πράξη)49: (α) Την υποχρέωση αποκλειστικής προμήθειας του συνόλου των εμπορευμάτων της δικαιοδόχου από την δικαιοπάροχο ή από άλλη επιχείρηση που της έχει υποδείξει η τελευταία, με την επιβολή χρηματικής «ποινής» σε περίπτωση παράβασης των σχετικών όρων, και συνακόλουθα τον περιορισμό των αμοιβαίων προμηθειών μεταξύ διανομέων στο πλαίσιο ενός επιλεκτικού συστήματος διανομής (βλ. ενδεικτικά άρθρα 11.1, 11.2, 11.3 της σύμβασης). (β) Την απαγόρευση στη δικαιοδόχο να προβαίνει σε χονδρικές πωλήσεις, παρά μόνο σε διερχόμενους πελάτες (βλ. ενδεικτικά άρθρο 13 της σύμβασης). (γ) Την επιβολή τελικών τιμών λιανικής μέσω της ανακοίνωσης ενδεικτικού, πλην δεσμευτικού τιμοκαταλόγου λιανικής, τον άμεσο ή/και έμμεσο καθορισμό περιθωρίου κέρδους, μέσω και του μονομερούς ορισμού των τιμών αγοράς από την καταγγελλόμενη, τον καθορισμό του επιπέδου εκπτώσεων για πωλήσεις χονδρικής (βλ. ενδεικτικά άρθρα 12.1, 12.2., 12.5 και 13)
  11. (δ) Την έμμεση επιβολή του τρόπου πληρωμής των προμηθειών, μέσω σύναψης ειδικής σύμβασης πίστωσης (με υψηλό επιτόκιο) με συγκεκριμένη τράπεζα της επιλογής της δικαιοπαρόχου με εγγυητή την τελευταία, στην οποία τίθεται το πλαφόν (το ανώτατο ποσό πίστωσης), το οποίο η δικαιοπάροχος έχει το δικαίωμα να 48 Στις καταγγελίες των ΤΖΑΒΕΣ Ο.Ε. και ROAMING A.E. γίνεται λόγος και για πιθανολογούμενες παραβάσεις του άρθρου 2α του ν. 703/1977, όπως ίσχυε. Επισημαίνεται, ωστόσο, ότι η σχετική «παρέκταση έχει ενημερωτικό χαρακτήρα καθώς με το ν.3784/2009 η αρμοδιότητα επί παραβάσεων του άρθρου 2α του ν.703/77 ανήκει πλέον στα πολιτικά δικαστήρια. Ωστόσο, οι καταγγέλλοντες προτίθενται να ζητήσουν από την Επιτροπή να παραστεί ενώπιον των πολιτικών δικαστηρίων κατά την επερχόμενη επιδίκαση της εν λόγω αγωγής τους κατά της καταγγελλόμενης και, συνεπώς, κρίνει σκόπιμη την ενημέρωση της Επιτροπής επί των σχετικών αιτιάσεων». 49 Πέραν των καταγγελιών που συμπεριλαμβάνονται στο φάκελο της υπόθεσης, βλ. επίσης Συμπληρωματικό Υπόμνημα ΓΚΟΝΤΖΟΣ Ο.Ε , σελ. 4 επ. 50 Για την τεκμηρίωση της επιβολής στην πράξη τελικών τιμών λιανικής προς τους δικαιοδόχους, έχουν υποβληθεί από τις καταγγέλλουσες εταιρίες τιμοκατάλογοι προϊόντων και υπηρεσιών της καταγγελλομένης. Προσκόμισαν, επίσης, εσωτερική αλληλογραφία (οδηγίες/επιστολές) της καταγγελλόμενης προς το δίκτυο δικαιόχρησής της. Οι καταγγέλλουσες ισχυρίζονται ότι «[η] επιβολή μικρών έως ανύπαρκτων περιθωρίων κέρδους … καθιστά απαγορευτική την παροχή εκπτώσεων εκ μέρους των δικαιοδόχων και έχει σαν αποτέλεσμα την ευθυγράμμιση των τελικών τιμών με τις «ενδεικτικές» τιμές που στην πραγματικότητα επιβάλλει η καταγγελλόμενη». Παράλληλα, ορισμένες κατηγορούν τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ ότι δεν «τήρησε» το συμφωνηθέν στις συμβάσεις ή προφορικώς ελάχιστο ποσοστό κέρδους των δικαιοδόχων – δεδομένου ότι εκείνη μονομερώς αποφασίζει τις τιμές αγοράς των προϊόντων καθώς και τις «προτεινόμενες» τιμές μεταπώλησης – με αποτέλεσμα οι επιχειρήσεις τους να καταστούν μη βιώσιμες. Τέλος, ορισμένες από τις καταγγέλλουσες εταιρίες επισημαίνουν ότι από τις συμβάσεις προκύπτει ρητώς η επιβολή συγκεκριμένου περιθωρίου μικτού κέρδους, γεγονός που επιβεβαιώνεται και στην πράξη από εσωτερικά έγγραφα της καταγγελλόμενης. 29 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ τροποποιεί κατά την απόλυτη κρίση της (βλ. ενδεικτικά άρθρα 14.4., 14.5, 14.6 της σύμβασης)
  12. (ε) Την επιβολή στόχων πωλήσεων και ελαχίστου ετήσιου ορίου αγορών (βλ. ενδεικτικά άρθρα 18 και 19). (στ) Την έγκριση της τοπικής διαφήμισης του δικαιοδόχου από την δικαιοπάροχο και την από κοινού και εξ’ ημισείας, βάσει σύμβασης, (βλ. ενδεικτικά άρθρα 25 και 25.6 της σύμβασης)
  13. (ζ) Την απειλή καταγγελίας της σύμβασης δικαιόχρησης για σπουδαίο λόγο, ήτοι σε περίπτωση που δεν πληρούνται οι ανωτέρω όροι από τον δικαιοδόχο. (η) Τις ρήτρες μη ανταγωνισμού (βλ. ενδεικτικά άρθρα 27 και 29 και ειδικότερα 29.5.7). (θ) Την παραβίαση της ρήτρας παραχώρησης αποκλειστικής γεωγραφικής ζώνης δραστηριότητας στο δικαιοδόχο, με τη λειτουργία παράλληλου δικτύου της δικαιοπαρόχου (βλ. ενδεικτικά άρθρο 6 παρ. 2, 3 και 4 για τις συμβάσεις από τα μέσα του 1998 και έπειτα).
  14. Ορισμένοι διαμαρτύρονται, επίσης, για το ελάχιστο περιθώριο κέρδους που άφηνε η ΓΕΡΜΑΝΟΣ στους δικαιοδόχους, το οποίο δεν επέτρεπε τη βιωσιμότητα των καταστημάτων τους, για το γεγονός ότι – μετά την εξαγορά της ΓΕΡΜΑΝΟΣ από την COSMOTE – οι δικαιοδόχοι απώλεσαν το βασικό δικαίωμα εμπορικής εκμετάλλευσης των προϊόντων και υπηρεσιών των ανταγωνιστικών προς την COSMOTE παροχέων κινητής και σταθερής τηλεφωνίας (ΤΙΜ, VODAFONE, TELLAS, LANNET)53, για την αλλαγή της τακτικής είσπραξης των οφειλόμενων, για αυξημένες δαπάνες μετεγκατάστασης, για την επιβολή διαφορετικών περιθωρίων κέρδους στους δικαιοδόχους που συνιστά διακριτική μεταχείριση έναντι των μελών του δικτύου της καταγγελλομένης, καθώς και για την επιβολή, μέσω συμβάσεων προσχώρησης, πρόσθετων όρων που δεν έχουν σχέση με τη φύση και το αντικείμενο της σύμβασης δικαιόχρησης εν γένει.
  15. Από την άλλη πλευρά, η καταγγελλόμενη απορρίπτει όλες τις προαναφερόμενες αιτιάσεις, ισχυριζόμενη ότι οι αντίδικοι-καταγγέλλοντες και οι μάρτυρες αυτών είναι 51 Οι καταγγέλλοντες υποστηρίζουν ότι η λειτουργία του πλαφόν έχει μετατραπεί, εντός του δικτύου της καταγγελλομένης, σε μηχανισμό ελέγχου και επιβολής επαχθών όρων στους δικαιοδόχους. 52 Σχετικά με τη ρήτρα που αφορά στην υποχρέωση της δικαιοδόχου να ζητά έγκριση της δικαιοπαρόχου για να προβεί σε διαφήμιση, οι καταγγέλλοντες διατείνονται ότι με την επιβολή ορίου στο ύψος των δαπανών διαφήμισης και τον καταμερισμό των σχετικών δαπανών μεταξύ δικαιοδόχου και δικαιοπαρόχου, η δικαιοπάροχος στην πράξη ενέκρινε, όχι μόνο τη διαφήμιση καθ’ αυτήν, αλλά και τα δώρα, εκπτώσεις ή προσφορές που προβάλλονταν μέσω αυτής και, επομένως, προέβαινε σε έμμεσο καθορισμό τιμών. Περαιτέρω, στην ίδια κατηγορία απαγορευμένων πρακτικών έμμεσου καθορισμού της τιμής πώλησης των προϊόντων υπάγεται – κατά την άποψή τους – και η πρακτική των προγραμμάτων προώθησης πωλήσεων, στα οποία συμπεριλαμβανόταν η κεντρικά προ-αποφασισμένη τελική τιμή καταναλωτή με αυστηρό καθορισμό των ειδικών «επιδοτήσεων» προς τον πελάτη. 53 Βλ. ενδεικτικά μαρτυρία [...], Πρακτικά Συνεδρίασης 24-9-2013, σελ. 42 επ. 30 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ παντελώς αναξιόπιστοι
  16. Υποστηρίζει, δηλαδή, ότι το σύστημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ αναπτύχθηκε μέσα στον χρόνο, προσαρμοζόμενο στις ταχύτατες εξελίξεις της τεχνολογίας και κατόρθωσε έτσι να αποτελεί σημείο αναφοράς σε μία άκρως ανταγωνιστική αγορά, ότι η όλη συνεργασία για την ίδια και τους δικαιοδόχους της ήταν αμοιβαία επωφελής, με συνέπεια η συνεργασία αυτή να διαρκεί στις περισσότερες περιπτώσεις επί δεκαετίες, και ότι ο τελικός κριτής- καταναλωτής διαχρονικά επιβράβευσε το δίκτυο ΓΕΡΜΑΝΟΣ
  17. Διατείνεται, επίσης, ότι οι αιτιάσεις των καταγγελλόντων είναι ανακριβείς και ότι η προσφυγή τους στην Επιτροπή αποτελεί μια ακόμη διαδικαστική πτυχή στη συνολική αντιδικία τους που ξεκίνησε σε γενικές γραμμές με αιτία, κατά την εκτίμησή της καταγγελλόμενης, την εξαγορά της ΓΕΡΜΑΝΟΣ από την COSMOTE
  18. Κατά την κρίση των μελών της Επιτροπής, είναι προφανές ότι ορισμένες από τις προαναφερόμενες αιτιάσεις (όπως, για παράδειγμα οι προαναφερόμενες υπό στοιχεία (δ), (στ) και (ζ)) δεν εμπίπτουν, αυτοτελώς και με βάση τα στοιχεία του φακέλου, στο πεδίο εφαρμογής του δικαίου του ελεύθερου ανταγωνισμού ή/και αφορούν σε αμιγώς αστικές διαφορές μεταξύ της ΓΕΡΜΑΝΟΣ και των καταγγελλόντων (όπως, ενδεικτικά, οι αιτιάσεις περί αυξημένων δαπανών μετεγκατάστασης, καθώς και περιορισμού της εμπορικής τους ύλης ως αποτέλεσμα της εξαγοράς της ΓΕΡΜΑΝΟΣ από την COSMOTE). Ως εκ τούτου, εκφεύγουν των αρμοδιοτήτων της Επιτροπής. Κάποιες άλλες αιτιάσεις εμφανίζονται, ενίοτε, και ως αντιφατικές σε σχέση με το επικαλούμενο ενδιαφέρον των καταγγελλόντων για την εφαρμογή του δικαίου του ανταγωνισμού στην κρινόμενη υπόθεση (αφού, για παράδειγμα, οι καταγγέλλοντες διαμαρτύρονται πρωτίστως για το χαμηλό ύψος του επιβαλλόμενου από τη ΓΕΡΜΑΝΟΣ περιθωρίου κέρδους με το οποίο πωλούσαν τα προϊόντα τους, και όχι για την αντι-ανταγωνιστική πρακτική επιβολής περιθωρίου κέρδους αυτή καθεαυτή). Περαιτέρω, και σε αντίθεση με τους ισχυρισμούς τους, ορισμένες άλλες από τις αποδιδόμενες παραβάσεις (όπως, για παράδειγμα, οι προαναφερόμενες υπό στοιχεία (ε) και (θ), καθώς και γενικές αναφορές σε διακριτική μεταχείριση των δικαιοδόχων από την καταγγελλόμενη) αφορούν πρωτίστως σε μονομερείς πράξεις της καταγγελλόμενης, οι οποίες δεν δύναται, ωστόσο, να στοιχειοθετήσουν παραβάσεις του άρθρου 2 του ν. 703/77, πλέον άρθρο 2 του ν. 3959/2011, και του άρθρου 102 ΣΛΕΕ (κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης). Και τούτο, δεδομένου ότι – ακόμη κι αν ήθελε θεωρηθεί ότι άπτονται, άμεσα ή έμμεσα, της εφαρμογής του δικαίου του ανταγωνισμού – η καταγγελλόμενη δεν κατέχει δεσπόζουσα θέση στη σχετική αγορά στην οποία δραστηριοποιείται. 54 Βλ. Συμπληρωματικό Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 17-
  19. Βλ. επίσης Προσθήκη ΓΕΡΜΑΝΟΣ σελ. 3-
  20. 55 Βλ. ενδεικτικά Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 4 επ. όπου η καταγγελλόμενη αναφέρεται εκτενώς στα βασικά στοιχεία της επιτυχίας του δικτύου της, καθώς και στη διαρκή υποστήριξη των δικαιοδόχων από την ίδια. Βλ. επίσης Συμπληρωματικό Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 20-22, καθώς και Προσθήκη ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 4-6 (συμπληρωματικά στοιχεία). Βλ. και Πρακτικά Συνεδρίασης 23-9-2013, σελ. 32-
  21. 56 Βλ. ενδεικτικά Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ.
  22. 31 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
  23. Με βάση τα ανωτέρω, οι ακόλουθες ενότητες επικεντρώνονται στις πρακτικές εκείνες, για τις οποίες προέκυψαν επαρκή στοιχεία από την έρευνα της υπηρεσίας για ενδεχόμενη παράβαση του άρθρου 1 ν. 703/77, πλέον 1 ν. 3959/2011, και του άρθρου 101 ΣΛΕΕ (απαγορευμένες συμπράξεις), και ιδίως στον καθορισμό τιμών μεταπώλησης και στον περιορισμό των αμοιβαίων προμηθειών (διασταυρούμενων πωλήσεων) στο δίκτυο επιλεκτικής διανομής της ΓΕΡΜΑΝΟΣ, καθώς και στην επιβολή ρήτρας μη ανταγωνισμού μετά τη λήξη της σύμβασης (βλ. ενότητες VII.6, VII.7 και VII.8 κατωτέρω). VΙΙ. ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΟΙ Κ ΑΝΟΝΕΣ ΔΙΚΑΙΟΥ VII.1 Άρθρο 1 ν. 703/77, πλέον άρθρο 1 ν. 3959/2011, και ΣΛΕΕ (πρώην άρθρο 81 ΣυνθΕΚ) – Γενικές Αρχές άρθρο 101
  24. Βάσει των αρχών που διέπουν τη διαχρονική εφαρμογή του δικαίου, καθώς και των αρχών της ασφάλειας δικαίου και της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης του διοικούμενου, εφαρμοστέες είναι οι διατάξεις ουσιαστικού δικαίου, οι οποίες ίσχυαν κατά τον χρόνο επελεύσεως των γεγονότων που συνιστούν την παράβαση, χωρίς να έχει σημασία ο χρόνος κατά τον οποίο εφαρμόζονται οι σχετικές διατάξεις και επιβάλλονται οι σχετικές κυρώσεις
  25. Έτσι, κάθε συμπεριφορά η οποία έλαβε χώρα μέχρι την 20.4.2011 (ημερομηνία κατάργησης του ν. 703/1977 και θέσης σε ισχύ του ν. 3959/2011) και η οποία πιθανολογείται ότι πληροί την αντικειμενική και υποκειμενική υπόσταση της προβλεπόμενης στο άρθρο 1 του ν. 703/1977 παράβασης, αξιολογείται βάσει των προαναφερόμενων άρθρων. Συνεπώς, στα πραγματικά περιστατικά της υπό κρίση υπόθεσης, τα οποία εκτιμάται ότι εμπίπτουν στο ratione materiae και ratione temporis πεδίο εφαρμογής του άρθρου 1 του ν. 703/1977, εφαρμόζονται οι ουσιαστικού δικαίου κανόνες του εν λόγου άρθρου. Ωστόσο, τυχόν διαρκείς παραβάσεις, οι οποίες αν και ξεκίνησαν να λαμβάνουν χώρα νωρίτερα, συνεχίστηκαν να τελούνται και μετά το χρονικό σημείο έναρξης ισχύος του ν. 3959/2011, αξιολογούνται υπό τις νέες διατάξεις του νόμου.
  26. Σε κάθε περίπτωση, υπενθυμίζεται ότι το άρθρο 1 του ν. 703/1977 είναι αντίστοιχο (και σχεδόν πανομοιότυπο) με το άρθρο 1 του ν. 3959/2011 και ότι η αξιολόγηση των καταγγελλομένων συμπεριφορών δε θα διαφοροποιούνταν με την εφαρμογή των παλαιότερων ή των νεότερων διατάξεων
  27. Το άρθρο 1 παράγραφος 1 του ν. 703/77 (πλέον άρθρο 1 παράγραφος 1 του ν. 3959/2011) απαγορεύει όλες τις συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων, όλες τις αποφάσεις ενώσεων επιχειρήσεων και κάθε εναρμονισμένη πρακτική που έχουν ως αντικείμενο ή ως αποτέλεσμα την παρεμπόδιση, τον περιορισμό ή τη νόθευση του ανταγωνισμού, και ιδίως εκείνες οι οποίες συνίστανται στον άμεσο ή έμμεσο καθορισμό των τιμών αγοράς ή 57 Βλ. ενδεικτικά απόφαση ΔΕΕ, υποθ.C-201/09 και C-216/09, ArcelorMittal Luxembourg SA κ. Επιτροπής σκ. 67-71 58 Ως εκ τούτου, από εδώ και στο εξής όπου γίνεται αναφορά στην παρούσα στο άρθρο 1 του ν. 703/77 νοείται ταυτόχρονα ότι ισχύει και η εφαρμογή του άρθρου 1 του ν. 3959/2011 αντίστοιχα για την περίοδο ισχύος του κάθε άρθρου 32 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ πωλήσεως ή άλλων όρων συναλλαγής, στον περιορισμό ή στον έλεγχο της παραγωγής και των αγορών, ή στην κατανομή των αγορών ή των πηγών εφοδιασμού. Προϋποθέσεις, επομένως, εφαρμογής της ανωτέρω διάταξης είναι: (α) Η ύπαρξη συμφωνίας, εναρμονισμένης πρακτικής ή απόφασης ένωσης επιχειρήσεων, και (β) Αντικείμενο ή αποτέλεσμα της ανωτέρω συμφωνίας να είναι ο περιορισμός, η παρακώλυση ή η νόθευση του ανταγωνισμού.
  28. Κατά συνέπεια, προκειμένου να θεμελιωθεί παράβαση του άρθρου 1 παράγραφος 1 του ν.703/77, θα πρέπει να ερευνηθεί η συνδρομή ή μη των ως άνω προϋποθέσεων στην υπό κρίση υπόθεση.
  29. Αντίστοιχες με τις προϋποθέσεις εφαρμογής του άρθρου 1 παράγραφος 1 ν. 703/1977 είναι και οι βασικές προϋποθέσεις που τάσσονται για την εφαρμογή του άρθρου 101 παράγραφος 1 ΣΛΕΕ. Σύμφωνα με πάγια νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας, η «διάταξη του άρθρου 1 του ν. 703/77 είναι σχεδόν πανομοιότυπη με τη διάταξη του [άρθρου 81 ΣυνθΕΚ]». Ουσιαστικά, μοναδική επιπλέον προϋπόθεση εφαρμογής της κοινοτικής διάταξης, σε σχέση με τη διάταξη του εθνικού δικαίου, αποτελεί αυτή της «δυνατότητας σοβαρής επίδρασης στο ενδοκοινοτικό εμπόριο»
  30. Σημειωτέον ότι, βάσει του άρθρου 3 παράγραφος 1 του Κανονισμού (ΕΚ) 1/2003, οι αρχές ανταγωνισμού και τα δικαστήρια των κρατών μελών οφείλουν να εφαρμόζουν το άρθρο 101 ΣΛΕΕ (πρώην άρθρο 81 ΣυνθΕΚ) σε συμφωνίες, αποφάσεις ενώσεων επιχειρήσεων ή εναρμονισμένες πρακτικές κατά την έννοια της παραγράφου 1 αυτού, οι οποίες δύνανται να επηρεάσουν το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών, όταν εφαρμόζουν την εθνική τους νομοθεσία ανταγωνισμού στις εν λόγω συμφωνίες, αποφάσεις ή εναρμονισμένες πρακτικές. Κατά συνέπεια, για την παράλληλη εφαρμογή του άρθρου 101 ΣΛΕΕ θα πρέπει να εξεταστεί, εάν στην κρινόμενη υπόθεση συντρέχει το κριτήριο του επηρεασμού του διακοινοτικού εμπορίου.
  31. Το εν λόγω κριτήριο είναι αυτόνομο και πρέπει να εκτιμάται χωριστά σε κάθε περίπτωση. Το κριτήριο πληρούται, όταν οι εξεταζόμενες κάθε φορά συμφωνίες και πρακτικές δύνανται να έχουν ένα ελάχιστο επίπεδο διασυνοριακών επιπτώσεων στο εσωτερικό της Κοινότητας. Κατά πάγια νομολογία, για να μπορεί μια απόφαση, συμφωνία ή πρακτική να επηρεάσει το εμπόριο μεταξύ κρατών μελών πρέπει, βάσει ενός συνόλου νομικών και πραγματικών στοιχείων, να μπορεί να πιθανολογηθεί επαρκώς ότι μπορεί να ασκήσει άμεση ή έμμεση, πραγματική ή δυνητική επίδραση στα εμπορικά ρεύματα μεταξύ κρατών μελών
  32. Είναι αδιάφορο εάν, εξεταζόμενο μεμονωμένα, κάθε μέρος της συμφωνίας και κάθε περιορισμός του ανταγωνισμού που ενδέχεται να 59 Βλ. ενδεικτικά ΣτΕ 1731/2001, Επισκ.Εμπ.Δικ, 2003, σελ. 1053 Βλ. Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την έννοια του επηρεασμού του εμπορίου των άρθρων 81 της Συνθήκης (2004/C 101/07), παρ. 9-12 και τη σχετική κοινοτική νομολογία στην οποία παραπέμπει, καθώς και ΔΕΚ υπόθεση C-209-215/78 & 218/78, Van Landewyck κατά Επιτροπής, σκ. 170, ΔΕΚ υπόθεση C-219/95, Ferriere Nord Spa κατά Επιτροπής, σκ.
  33. 60 33 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ απορρέει από τη συμφωνία αυτή δύναται να έχει το αποτέλεσμα αυτό. Εάν η συμφωνία μπορεί στο σύνολο της να επηρεάσει το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών, το ενωσιακό δίκαιο εφαρμόζεται στο σύνολο της συμφωνίας, περιλαμβανομένων και των τμημάτων της, τα οποία μεμονωμένα δεν επηρεάζουν το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών. Είναι, επίσης, αδιάφορο εάν η συμμετοχή δεδομένης επιχείρησης επηρεάζει ή όχι αισθητά το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών. Μία επιχείρηση δεν μπορεί να αποφύγει την εφαρμογή του ενωσιακού δικαίου για το λόγο ότι η συμμετοχή της σε συμφωνία που μπορεί να επηρεάσει το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών είναι αμελητέα
  34. Περαιτέρω, η εφαρμογή του κριτηρίου του επηρεασμού του εμπορίου δεν εξαρτάται από τον ορισμό των γεωγραφικών αγορών αναφοράς. Το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών μπορεί να επηρεαστεί, επίσης, σε περιπτώσεις, στις οποίες η οικεία αγορά είναι τμήμα της εθνικής αγοράς
  35. Η φύση των προϊόντων που καλύπτονται από τις συμφωνίες ή πρακτικές παρέχει μία ένδειξη για το εάν το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών δύναται να επηρεαστεί. Οι κάθετες συμπράξεις που καλύπτουν το σύνολο ενός κράτους μέλους δύνανται κανονικά να επηρεάσουν το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών. Συμφωνίες που εκτείνονται στο σύνολο του εδάφους ενός κράτους μέλους έχουν από την ίδια τους τη φύση ως αποτέλεσμα την παγίωση εθνικών στεγανοποιήσεων των αγορών και εμποδίζουν, έτσι, την οικονομική αλληλοδιείσδυση που επιδιώκεται από τη Συνθήκη. Οι κάθετες συμφωνίες, οι οποίες καλύπτουν το σύνολο ενός κράτους μέλους και αφορούν προϊόντα που αποτελούν αντικείμενο διασυνοριακών ανταλλαγών δύνανται, επίσης, να επηρεάσουν το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών, ακόμη και αν δεν δημιουργούν άμεσα εμπόδια σε αυτό
  36. Σε περίπτωση δικτύου συμφωνιών του ιδίου προμηθευτή με διάφορους διανομείς λαμβάνονται υπόψη οι πωλήσεις που πραγματοποιούνται στο σύνολο του δικτύου
  37. Περαιτέρω, οι συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων που επιβάλλουν περιορισμούς στις εισαγωγές και τις εξαγωγές είναι από την ίδια τους τη φύση ικανές να επηρεάσουν το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών. Στις περιπτώσεις αυτές υπάρχει εγγενής σχέση μεταξύ του πιθανολογούμενου περιορισμού του ανταγωνισμού και της επίδρασης στο διακοινοτικό εμπόριο, εφόσον ο περιορισμός ενδέχεται να περιορίσει τις ροές αγαθών και υπηρεσιών μεταξύ των κρατών μελών, στις οποίες διαφορετικά δεν θα υπήρχαν εμπόδια. Είναι δε αδιάφορο εάν τα μέρη είναι εγκατεστημένα στο ίδιο ή σε διαφορετικά κράτη μέλη
  38. Στην κρινόμενη υπόθεση, η δυνατότητα επηρεασμού του διακοινοτικού εμπορίου προκύπτει ευθέως από τον ακόλουθο ιδίως συνδυασμό παραγόντων, απορριπτέων ως αβάσιμων των περί του αντιθέτου ισχυρισμών της καταγγελλόμενης66: 61 Βλ. Ανακοίνωση Επιτροπής, οπ.π, παρ. 14-15 και νομολογία στην οποία παραπέμπει. Βλ. Ανακοίνωση Επιτροπής, οπ.π, παρ.
  39. 63 Βλ. Ανακοίνωση Επιτροπής, οπ.π, παρ. 78, 86 και 88, όπου και περαιτέρω παραπομπές σε κοινοτική νομολογία. Βλ. επίσης, ενδεικτικά, αποφάσεις ΔΕφΑθ 1001/2006, ΔΕφΑθ 2891/2009, ΔΕφΑθ 559/2010 και ΔΕφΑθ 2803/
  40. 64 Βλ. Ανακοίνωση της Επιτροπής, οπ.π, παρ. 52-
  41. 65 Βλ. Ανακοίνωση Επιτροπής, οπ.π, παρ.
  42. 66 Βλ. Υπόμνημα ΓΕΡΜΑΝΟΣ, σελ. 31-
  43. 62 34 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ (α) Οι υπό εξέταση όροι των συμβάσεων της ΓΕΡΜΑΝΟΣ αφορούν, άμεσα ή έμμεσα, στο σύνολο του δικτύου δικαιόχρησης της καταγγελλομένης με τις δικαιοδόχους της, ενώ εκτείνονται και στο σύνολο της ελληνικής επικράτειας (εθνική αγορά). Τεκμαίρεται, επομένως, ότι οι εξεταζόμενες κάθετες συμφωνίες δικαιόχρησης του δικτύου της καταγγελλόμενης δύναται να επηρεάσει αισθητά το διακοινοτικό εμπόριο κατά την έννοια της κείμενης νομοθεσίας και νομολογίας των ευρωπαϊκών δικαστηρίων. (β) Στον κλάδο της λιανικής πώλησης και διανομής προϊόντων τηλεφωνίας, πληροφορικής και υψηλής τεχνολογίας έχει υλοποιηθεί τα τελευταία χρόνια σειρά συνεργασιών, με την ενεργή συμμετοχή και αλλοδαπών, πολυεθνικών επιχειρήσεων (βλ. ιδίως ενότητα V.3 ανωτέρω). Εξάλλου, και η ίδια η καταγγελλόμενη δραστηριοποιείται και σε άλλες χώρες-μέλη της Ε.Ε. (Βουλγαρία, Ρουμανία) από το 2007 έως και σήμερα. Κατά συνέπεια, υφίσταται δυνατότητα εγκατάστασης και δραστηριοποίησης επιχειρήσεων και σε άλλες χώρες της Ένωσης στον εν λόγω κλάδο, ενώ και τα προϊόντα στην υπό κρίση υπόθεση είναι συχνά αντικείμενο διασυνοριακών συναλλαγών, αλλά και παράλληλων εισαγωγών67.. (γ) Η εξεταζόμενη πρακτική του περιορισμού αμοιβαίων προμηθειών ή/και των παθητικών πωλήσεων δύναται, από τη φύση της, να επηρεάσει/περιορίσει τη ροή των προϊόντων που πωλεί η ΓΕΡΜΑΝΟΣ μεταξύ των κρατών μελών της Ένωσης, στα οποία δραστηριοποιείται η εν λόγω αλυσίδα. (δ) Ο κύκλος εργασιών της ΓΕΡΜΑΝΟΣ που πραγματοποιείται από τις πωλήσεις προϊόντων προς το σύνολο του δικτύου δικαιόχρησης υπερβαίνει σαφώς τα 40 εκατ. ευρώ κατά τα έτη 2000-2012 και, συνεπώς, η δυνατότητα επηρεασμού του διακοινοτικού εμπορίου θα πρέπει να θεωρείται αισθητή
  44. Υφίσταται, επομένως, αισθητός επηρεασμός του εμπορίου μεταξύ των κρατών μελών κατά την έννοια των ενωσιακών διατάξεων και, κατά συνέπεια, το άρθρο 101 ΣΛΕΕ εφαρμόζεται παράλληλα με την εθνική νομοθεσία στην υπό κρίση υπόθεση. VII.2 Κανονισμός (ΕΚ) 2790/1999 και Κανονισμός (ΕΕ) 330/2010
  45. Οι συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται σε διαφορετική οικονομική βαθμίδα (εφεξής «κάθετες συμφωνίες» ή «κάθετες συμπράξεις») εμπίπτουν στην εμβέλεια του άρθρου 101 παράγραφος 1, κατά συνέπεια, και του άρθρου 1 παράγραφος 1 ν. 703/1977 (πλέον άρθρου 1 παρ. 1 του ν. 3959/2011). 67 Ενδεικτικά αναφέρεται ότι, σύμφωνα με [...]. Με βάση την προαναφερόμενη Ανακοίνωση της Επιτροπής, θεωρείται ότι δεν συνεπάγονται αισθητό επηρεασμό του εμπορίου μεταξύ των κρατών μελών οι συμφωνίες, στις οποίες πληρούνται, σωρευτικά, οι ακόλουθες προϋποθέσεις: (α) το συνολικό μερίδιο αγοράς σε οποιαδήποτε σχετική αγορά της Κοινότητας που επηρεάζεται από τη συμφωνία δεν υπερβαίνει το 5% και (β) ο συνολικός κύκλος εργασιών που πραγματοποιεί ο προμηθευτής στη Κοινότητα με τα προϊόντα που καλύπτει η συμφωνία δεν υπερβαίνει τα 40 εκατ. ευρώ. Εν προκειμένω, δεν συντρέχουν τα εν λόγω κριτήρια. 68 35 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
  46. Οι Κανονισμοί (ΕΚ) 2790/199969 και (ΕΕ) 330/201070, σε συνδυασμό με τις ερμηνευτικές κατεθυντήριες γραμμές για τους κάθετους περιορισμούς που έχει εκδώσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή71, θέτουν τις προϋποθέσεις χορήγησης ομαδικής απαλλαγής σε κάθετες συμφωνίες που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 101 ΣΛΕΕ, εισάγοντας ουσιαστικά ένα τεκμήριο νομιμότητας για τις κάθετες συμφωνίες, το οποίο εφαρμόζεται στις περιπτώσεις που το μερίδιο αγοράς του προμηθευτή (ή του αγοραστή) στη σχετική αγορά δεν υπερβαίνει το όριο του 30%. Απαραίτητη, ωστόσο, προϋπόθεση για την εφαρμογή του ευεργετήματος της απαλλαγής σε συγκεκριμένη συμφωνία είναι η απουσία περιοριστικών όρων που θεωρούνται ιδιαίτερα βλαπτικοί για τον ανταγωνισμό. Πιο συγκεκριμένα, οι κανονισμοί απαλλαγής κατά κατηγορίες περιέχουν στο άρθρο 4 έναν κατάλογο «περιορισμών ιδιαίτερης σοβαρότητας» (black listed / hardcore restrictions) που συνεπάγονται τον αποκλεισμό ολόκληρης της κάθετης συμφωνίας από το πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (και συνακόλουθα τη μη εφαρμογή του ευεργετήματος της απαλλαγής στη συγκεκριμένη συμφωνία). Περαιτέρω, η ύπαρξη τέτοιων περιορισμών ιδιαίτερης σοβαρότητας (όπως, για παράδειγμα, ο καθορισμός παγίου ή ελάχιστου επιπέδου τιμής μεταπώλησης, ο περιορισμός αμοιβαίων προμηθειών μεταξύ εξουσιοδοτημένων διανομέων ή/και ο περιορισμός παθητικών πωλήσεων72) σε μια συμφωνία καθιστά ιδιαίτερα δύσκολη στην πράξη και την επίκληση ατομικής απαλλαγής με βάση το άρθρο 101 παράγραφος 3 ΣΛΕΕ, εξαιτίας του γεγονότος ότι οι εν λόγω περιορισμοί θεωρούνται ιδιαίτερα βλαπτικοί για τον ανταγωνισμό
  47. Συνοπτικά, η ύπαρξη ενός περιορισμού ιδιαίτερης σοβαρότητας σε μια συμφωνία: (α) αποκλείει την εφαρμογή του ευεργετήματος της ομαδικής απαλλαγής, (β) οδηγεί στην παραδοχή ότι η συμφωνία συνεπάγεται αρνητικές επιπτώσεις για τον ανταγωνισμό και, συνεπώς, εμπίπτει στην απαγόρευση του άρθρου 101 παράγραφος 1 ΣΛΕΕ, και (γ) οδηγεί στην επιπλέον παραδοχή ότι, ακόμη και πέραν του πεδίου εφαρμογής του κανονισμού 69 Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2790/1999 της Επιτροπής της 22ας Δεκεμβρίου 1999 για την εφαρμογή του άρθρου 81, παράγραφος 3 της ΣυνθΕΚ σε ορισμένες κατηγορίες κάθετων συμφωνιών και εναρμονισμένων πρακτικών, ΕΕ αριθ. L 336 της 29.12.1999, σελ. 21 (εφεξής και «κανονισμός απαλλαγής κατά κατηγορίες»). 70 Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 330/2010 της Επιτροπής, της 20ής Απριλίου 2010, για την εφαρμογή του άρθρου 101 παράγραφος 3 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε ορισμένες κατηγορίες κάθετων συμφωνιών και εναρμονισμένων πρακτικών, ΕΕ αριθ. L 102 της 23.04.2010 σ.
  48. 71 Βλ. Ανακοίνωση της Επιτροπής – Κατευθυντήριες γραμμές για τους κάθετους περιορισμούς, ΕΕ C 291, 13/10/2000 σελ. 1, σημεία 1-7 (εφεξής και «κατευθυντήριες γραμμές για τους κάθετους περιορισμούς»), και στη σχετική νομολογία που παραπέμπει. Βλ. επίσης, επικαιροποιημένες κατευθυντήριες γραμμές για τους κάθετους περιορισμούς, ΕΕ C 130, 19/5/2010, σελ. 1 (εφεξής και «νέες κατευθυντήριες γραμμές για τους κάθετους περιορισμούς»). 72 Σε κάθε περίπτωση, επισημαίνεται ότι οι παραβάσεις του καθορισμού τιμών και του περιορισμού αμοιβαίων προμηθειών ή/και περιορισμού των παθητικών πωλήσεων συνιστούσαν παραβάσεις του δικαίου του ανταγωνισμού ακόμα και πριν την υιοθέτηση των εν λόγω Κανονισμών (βλ. νομολογία που παρατίθεται κατωτέρω στα αντίστοιχα υποκεφάλαια). 73 Βλ. ενδεικτικά κανονισμός απαλλαγής κατά κατηγορίες, αιτιολογική σκέψη 10, κατευθυντήριες γραμμές για τους κάθετους περιορισμούς, σημεία 7 και 46-
  49. Βλ. επίσης Ανακοίνωση της Επιτροπής – Κατευθυντήριες Γραμμές για την εφαρμογή του άρθρου 81 παράγραφος 3 της συνθήκης, ΕΕ αριθ. C 101 της 27.04.2004, σημείο
  50. Βλ. επίσης σχετικά αποφάσεις ΔΕφΑθ 559/2010, σκ. 18 και ΔΕφΑθ 2891/2009, σκ.
  51. 36 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ομαδικής απαλλαγής, η συμφωνία είναι μάλλον απίθανο να πληροί τους όρους ατομικής απαλλαγής βάσει του άρθρου 101 παράγραφος 3 ΣΛΕΕ.
  52. Σύμφωνα με το άρθρο 10 του Κανονισμού 330/2010, «Ο παρών Κανονισμός αρχίζει να ισχύει από 01 Ιουνίου 2010», ενώ σύμφωνα με το άρθρο 13 του Κανονισμού 2790/1999, «Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την 1η Ιανουαρίου 2000». Επομένως, οι υπό κρίση συμβάσεις εξετάζονται υπό το πρίσμα του Κανονισμού 2790/99 αναφορικά με την ισχύ τους έως την 01.06.2010 και υπό το πρίσμα του Κανονισμού 330/2010 για τη χρονική περίοδο ισχύος τους μετά την 01.06.
  53. Σε κάθε περίπτωση, τόσο ο νέος κανονισμός, όσο και οι νέες κατευθυντήριες γραμμές, δεν παρουσιάζουν ουσιαστικές διαφοροποιήσεις για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης, σε σύγκριση με τον Κανονισμό 2790/1999 και τις αντίστοιχες κατευθυντήριες γραμμές.
  54. Στο πλαίσιο της αναγκαιότητας ομοιόμορφης εφαρμογής του εθνικού και του ενωσιακού δικαίου για την προστασία του ανταγωνισμού, οι κάθετοι περιορισμοί του άρθρου 1 του ν. 703/77 (πλέον άρθρο 1 του ν.3959/2011) ερμηνεύονται και εξετάζονται σύμφωνα με τους Κανονισμούς (ΕΚ) 2790/99 και (ΕΕ) 330/2010 (οι οποίοι, σε κάθε περίπτωση, τυγχάνουν άμεσης εφαρμογής στις υποθέσεις εφαρμογής εκ μέρους της Επιτροπής Ανταγωνισμού, του άρθρου 101 της ΣΛΕΕ) και σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές που έχουν εκδοθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σε εφαρμογή των εν λόγω Κανονισμών
  55. Τούτο προκύπτει ευθέως και από τις διατάξεις του Κανονισμού 1/2003 περί ομοιόμορφης εφαρμογής του άρθρου 101 ΣΛΕΕ, αλλά και από τη σχετική από 17.12.2001 Ανακοίνωση της Επιτροπής Ανταγωνισμού. VII.3 Η έννοια της «επιχείρησης» στην κρινόμενη υπόθεση
  56. Για τους σκοπούς του άρθρου 1 παράγραφος 1 του ν. 703/77, και αντίστοιχα του άρθρου 101 παράγραφος 1 ΣΛΕΕ, ως «επιχείρηση» νοείται κάθε φυσικό πρόσωπο ή οικονομική ενότητα που ασκεί εμπορική ή άλλη οικονομική δραστηριότητα, ανεξάρτητα από το νομικό καθεστώς του και από τον τρόπο χρηματοδότησής του
  57. Ως οικονομική δραστηριότητα νοείται κάθε δραστηριότητα προσφοράς αγαθών ή υπηρεσιών σε δεδομένη αγορά
  58. Εν προκειμένω, τα μέρη των εξεταζόμενων συμβάσεων δικαιόχρησης, δηλ. η καταγγελλόμενη εταιρία και οι δικαιοδόχοι, με τις οποίες αυτή έχει συμβληθεί, διεξάγουν οικονομική δραστηριότητα, και ως εκ τούτου συνιστούν επιχειρήσεις κατά την έννοια των διατάξεων περί ανταγωνισμού. VII.4 Η ύπαρξη «συμφωνίας» μεταξύ ανεξάρτητων επιχειρήσεων στην κρινόμενη υπόθεση
  59. Για τους σκοπούς του άρθρου 1 παράγραφος 1 του ν. 703/77, και αντίστοιχα του άρθρου 101 παράγραφος 1 ΣΛΕΕ, θεωρείται ότι υφίσταται «συμφωνία» όταν οι συμβαλλόμενοι 74 Βλ. και σχετική απόφαση ΣτΕ (4702/98) αναφορικά με την ομοιόμορφη ερμηνεία του άρθρου 1 του ν. 703/77 με βάση τα προβλεπόμενα στον προ-ισχύοντα Κανονισμό (ΕΚ) 1984/
  60. 75 Βλ. ενδεικτικά ΔΕΚ υπόθεση C-55/96, σκ.21, ΔΕΚ υπόθεση C-180-184/98, Pavlov κλπ, σκ.
  61. 76 Βλ. ενδεικτικά ΔΕΚ υπόθεση C-118/85, Επιτροπή κατά Ιταλίας, σκ. 7 και ΔΕΚ υπόθεση C-35/96, Επιτροπή κατά Ιταλίας, σκ.
  62. 37 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ρητά ή σιωπηρά, εγκρίνουν από κοινού σχέδιο που καθορίζει τις κατευθυντήριες γραμμές της αμοιβαίας δράσης τους (ή αποχής από τη δράση) στην αγορά. Αρκεί οι επιχειρήσεις να έχουν εκφράσει την κοινή τους βούληση να συμπεριφερθούν στην αγορά κατά καθορισμένο τρόπο. Η έννοια της συμφωνίας, επομένως, στηρίζεται στην ύπαρξη συμπτώσεως των βουλήσεων δύο τουλάχιστον μερών, της οποίας η μορφή εκδηλώσεως δεν είναι σημαντική, εφόσον συνιστά πιστή έκφραση των βουλήσεων αυτών
  63. Αντικείμενο της παρούσας υπόθεσης είναι η εκάστοτε γραπτή σύμβαση δικαιόχρησης μεταξύ των δικαιοδόχων και της ΓΕΡΜΑΝΟΣ και, ειδικότερα, οι επιμέρους όροι που περιέχονται σε αυτήν. Συνεπώς, δεν τίθεται θέμα αμφισβήτησης της ύπαρξης συμφωνίας στην υπό κρίση υπόθεση.
  64. Περαιτέρω, η εφαρμογή των άρθρων 1 παρ. 1 ν. 703/77 και 101 παρ. 1 ΣΛΕΕ προϋποθέτει ότι μια συμφωνία συνάπτεται μεταξύ δύο τουλάχιστον ανεξάρτητων οικονομικά μεταξύ τους επιχειρήσεων. Κατά πάγια ενωσιακή νομολογία, όταν οι αντιπρόσωποι δεν φέρουν κανέναν κίνδυνο απορρέοντα από τις συμβάσεις τις οποίες διαπραγματεύονται, αυτοί παύουν και να έχουν την ιδιότητα του ανεξάρτητου επιχειρηματία. Στις περιπτώσεις αυτές γίνεται λόγος για «γνήσιες συμβάσεις εμπορικής αντιπροσωπείας» και οι συνακόλουθες υποχρεώσεις που επιβάλλονται στον αντιπρόσωπο όσον αφορά στις συμβάσεις που διαπραγματεύεται ή και συνάπτει για λογαριασμό του αντιπροσωπευόμενου δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των άρθρων 1 ν. 703/77 και 101 ΣΛΕΕ. Αντιθέτως, οι εν λόγω διατάξεις καταλαμβάνουν τις μη γνήσιες συμβάσεις εμπορικής αντιπροσωπείας, όπου ο αντιπρόσωπος διατηρεί την ιδιότητά του ως ανεξάρτητη οικονομικά επιχείρηση. Όσον αφορά στη διάκριση μεταξύ γνήσιας και μη γνήσιας σύμβασης εμπορικής αντιπροσωπείας, γίνεται καταρχάς δεκτό ότι ο αντιπρόσωπος διατηρεί την ιδιότητα του ανεξάρτητου επιχειρηματία, εφόσον αυτός αποκτά την κυριότητα επί των συμβατικών προϊόντων που αγοράζονται ή πωλούνται. Αντίθετα, στην περίπτωση της μη μεταβίβασης της κυριότητας κάποιου εκ των συμβατικών προϊόντων εξετάζεται in concreto και συνεκτιμάται η κρισιμότητα και σπουδαιότητα των κινδύνων που έχουν αναληφθεί από τον αντιπρόσωπο, ο βαθμός ενσωμάτωσης αυτού στο δίκτυο του αντιπροσωπευόμενου και η παροχή από αυτόν υπηρεσιών σχετικών με τη σύμβαση στο όνομα και για λογαριασμό του ιδίου. Ειδικότερα, έχει κριθεί ότι τα άρθρα 1 ν.703/77 και 101 ΣΛΕΕ τυγχάνουν εφαρμογής, εφόσον ο αντιπρόσωπος αναλαμβάνει έστω έναν από τους κατωτέρω κινδύνους ή δαπάνες: δαπάνες μεταφοράς των προϊόντων, συμμετοχή στις διαφημιστικές δαπάνες για την προώθηση των προϊόντων του αντιπροσωπευόμενου, διατήρηση του κόστους χρηματοδότησης και διατήρησης των αποθεμάτων, ειδικές επενδύσεις σε εξοπλισμό, εγκαταστάσεις ή εκπαίδευση προσωπικού, ευθύνη έναντι τρίτων για ζημίες που προκαλούνται από πωλούμενο προϊόν (ενδεικτική απαρίθμηση)
  65. 77 Βλ. ενδεικτικά, ΔΕφΑθ 559/2010, σκ. 17, ΔΕφΑθ 906/2010, σκ. 7 και ΔΕφΑθ 2891/2009, σκ. 18, καθώς και τη νομολογία στην οποία παραπέμπουν – ειδικότερα, ΔΕΚ υπόθεση C-41/69, Chemiefarma κατά Επιτροπής, σκ. 112, ΠΕΚ υπόθεση T- 41/96, Bayer κατά Επιτροπής, σκ. 67-69, ΠΕΚ υπόθεση T208/01, Volkswagen κατά Επιτροπής, σκ. 30-
  66. 78 Βλ. ενδεικτικά κατευθυντήριες γραμμές για τους κάθετους περιορισμούς, σημεία 13-18, καθώς και Τ-325/01, DaimlerChrysler κατά Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σκ. 85-87επ και ΔΕΚ υπόθεση C-266/93, 38 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
  67. Εν προκειμένω, από την εξέταση επίμαχων συμβάσεων δικαιόχρησης, και ειδικότερα των άρθρων 3.2, 3.3, 4.1, 4.5, 4.6, 5.2, 6.1 και 8.5 του πρώτου τύπου σύμβασης-πιλότου, καθώς και των άρθρων 1.6, 6.12, 6.13, 7.4, 7.8, 8.2, 8.4, 10.2, 22.6, 24.3, 25.4-5, 28 και 31.9 του δεύτερου/τρίτου σύμβασης-πιλότου, διαπιστώνονται, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα: (α) Οι δικαιοδόχοι απολαμβάνουν την ιδιότητα της ανεξάρτητης επιχείρησης και ενεργούν στο όνομά τους, για ίδιο όφελος και λογαριασμό79, (β) Οι δικαιοδόχοι αναλαμβάνουν το κόστος επενδύσεων σε εγκαταστάσεις και εξοπλισμό του καταστήματος, το κόστος λειτουργίας, ενώ τουλάχιστον μέρος των διαφημιστικών δαπανών και λοιπών δαπανών προώθησης χρεώνεται στους δικαιοδόχους, (γ) Οι δικαιοδόχοι αναλαμβάνουν το κόστος εκπαίδευσης του προσωπικού τους, (δ) Οι δικαιοδόχοι αναλαμβάνουν το κόστος διατήρησης των αποθεμάτων των προϊόντων που διατηρούν, (ε) Οι δικαιοδόχοι αναλαμβάνουν τις δαπάνες ασφάλισης των εμπορευμάτων και του προσωπικού, (στ) Οι δικαιοδόχοι αναλαμβάνουν και το κόστος για την υποβολή των προβλεπόμενων εκθέσεων και αναφορών προς την δικαιοπάροχο (ζ) Οι δικαιοδόχοι αναλαμβάνουν τυχόν πρόσθετο κόστος παροχής βοήθειας από μέρους της ΓΕΡΜΑΝΟΣ για την επίτευξη των στόχων πωλήσεων,
  68. Εκ των ανωτέρω συμβατικών όρων συνάγεται με σαφήνεια ότι η σχέση της ΓΕΡΜΑΝΟΣ με τους δικαιοδόχους της δεν είναι σχέση γνήσιας εμπορικής αντιπροσωπείας, αλλά συμβατική σχέση που έχει συναφθεί μεταξύ ανεξάρτητων επιχειρήσεων, στην οποία μάλιστα οι δικαιοδόχοι αποκτούν την κυριότητα των προϊόντων της σύμβασης και αναλαμβάνουν τους συνυφασμένους με αυτή οικονομικούς κινδύνους. Το συμπέρασμα αυτό, άλλωστε, δεν αμφισβητείται από την καταγγελλόμενη. Συνεπώς, στην παρούσα υπόθεση, συντρέχουν οι προϋποθέσεις για την εφαρμογή των άρθρων 1 ν. 703/77 και 101 ΣΛΕΕ, δεδομένου ότι υφίσταται συμφωνία μεταξύ ανεξάρτητων επιχειρήσεων. VII.5 Το είδος της συμφωνίας στην κρινόμενη υπόθεση VII.5.1 Συμφωνία δικαιόχρησης Bundeskartellamt κατά Volkswagen AG και VAG Leasing GmbH, σκ.19, όπου και και σχετικές παραπομπές. 79 Χαρακτηριστικός, προς τούτο, ο όρος 1.6 της μεταγενέστερης σύμβασης-πιλότου, όπου ρητώς αναφέρεται ότι: «Ο Δικαιοδόχος είναι ανεξάρτητος οικονομικά και νομικά επιχειρηματίας και ασκεί την επιχείρησή του στο όνομά του, για λογαριασμό του και με δικό του κίνδυνο και υπό την εταιρική μορφή της συσταθείσας από αυτόν εταιρίας με την επωνυμία …». Συναφώς, στο άρθρο 10 παρ.1 της ιδίας σύμβασης-πιλότου προσδιορίζεται ότι: «Ο Δικαιοπάροχος και ο Δικαιοδόχος δηλώνουν ότι οι επιχειρήσεις τους είναι εντελώς ανεξάρτητες και κανένας άλλος δεσμός ή σχέση υφίσταται μεταξύ τους εκτός των δημιουργούμενων με την παρούσα. Ο Δικαιοδόχος δεν δικαιούται να ενεργεί ή να συμπεριφέρεται ως αντιπρόσωπος ή πράκτορας ή συνέταιρος ή κοινοπρακτών ή υπάλληλος του Δικαιοπαρόχου ή οποιασδήποτε από τις εταιρίες, στις οποίες ο Δικαιοπάροχος συμμετέχει». 39 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
  69. Το υπό εξέταση δίκτυο διανομής της ΓΕΡΜΑΝΟΣ φέρει όλα τα ουσιώδη χαρακτηριστικά σύμβασης δικαιόχρησης (franchising). Ειδικότερα:  Η σύμβαση δικαιόχρησης αποτελεί, κατά βάση, σύμβαση διαμεσολάβησης κατά την πώληση των προϊόντων του συστήματος. Βασική υποχρέωση της δικαιοδόχου είναι να προωθήσει τις πωλήσεις των προϊόντων του συστήματος, σύμφωνα με τη μέθοδο marketing του δικαιοπαρόχου. Περιλαμβάνει δε τις επιμέρους υποχρεώσεις που αφορούν την αυστηρή τήρηση των οδηγιών για τη διαμόρφωση του καταστήματος, τη διαφήμιση, τον τρόπο διεξαγωγής των πωλήσεων, ώστε να διασφαλίζονται η ταυτότητα και η φήμη του δικτύου. Στο πλαίσιο αυτό, υπάγεται και η υποχρέωση του εκάστοτε δικαιοδόχου να εκμεταλλεύεται το πακέτο δικαιόχρησης και τα επιμέρους στοιχεία του (τεχνογνωσία, σήματα κλπ.). Εν προκειμένω, προβλέπονται σχετικοί όροι στις σχετικές συμβάσεις/σύστημα διανομής (βλ. ενδεικτικά όροι 1.6 και 10.1 και του δεύτερου τύπου της σύμβασης-πιλότου).  Η δικαιοδόχος υπέχει συνήθως τη βασική υποχρέωση να καταβάλει δικαιώματα (royalties) στον δικαιοπάροχο
  70. Εν προκειμένω, αντίστοιχα προβλέπονται και στο δίκτυο της ΓΕΡΜΑΝΟΣ (βλ. ιδίως όρο 20 της ως άνω σύμβασης).  Ο δικαιοπάροχος οφείλει, επίσης, να εντάξει την επιχείρηση της δικαιοδόχου στο σύστημά του. Επομένως, οφείλει να τους παράσχει πληροφορίες σχετικά με τον τρόπο διαμόρφωσης του καταστήματος, τα εμπορικά και βιομηχανικά μυστικά, την εκπαίδευση της δικαιοδόχου ή του προσωπικού της. Εν προκειμένω, προβλέπονται σχετικοί όροι αναφορικά με το δίκτυο της καταγγελλόμενης (βλ. ιδίως όρους 8 και 9 της ως άνω σύμβασης).  Περαιτέρω, ο δικαιοπάροχος παραχωρεί την άδεια εκμετάλλευσης του πακέτου δικαιόχρησης (χρήση σήματος, άδεια εκμετάλλευσης τεχνογνωσίας ή διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας, επωνυμίας ή διακριτικού τίτλου, κλπ). Εν προκειμένω, τούτο προβλέπεται ρητά στις συμβάσεις μεταξύ της ΓΕΡΜΑΝΟΣ και των δικαιοδόχων της (βλ. ιδίως όρο 5 της ως άνω σύμβασης).
  71. Επισημαίνεται, σχετικώς, ότι, σύμφωνα με το άρθρο 2 παρ.3 του Κανονισμού 2790/99, ο κανονισμός απαλλαγής κατά κατηγορίες εφαρμόζεται και στις κάθετες συμφωνίες που περιέχουν ρυθμίσεις περί δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, εφόσον πληρούνται, μεταξύ άλλων, οι ακόλουθες προϋποθέσεις81:  Οι ρυθμίσεις για τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας πρέπει να αποτελούν μέρος μίας κάθετης συμφωνίας, δηλαδή συμφωνίας που περιέχει τους όρους, υπό τους οποίους τα μέρη μπορούν να αγοράζουν, να πωλούν ή να μεταπωλούν ορισμένα αγαθά ή υπηρεσίες. Εν προκειμένω, με τη σύμβαση που συνάπτεται μεταξύ της ΓΕΡΜΑΝΟΣ και των δικαιοδόχων της συμφωνούνται πράγματι οι όροι, υπό τους οποίους οι δικαιοδόχοι θα μεταπωλούν τα προϊόντα που τους προμηθεύει η ΓΕΡΜΑΝΟΣ (βλ. ιδίως άρθρο 2 του δεύτερου τύπου της σύμβασης-πιλότου, όπου 80 Βλ. ενδεικτικά Σουφλερός, Οι συμβάσεις franchising στο ελληνικό δίκαιο και στο κοινοτικό δίκαιο ανταγωνισμού, 1989, σελ.62-63 81 Βλ. Κατευθυντήριες γραμμές για τους κάθετους περιορισμούς, 2000/C 291/01, παρ. 30επ 40 ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ορίζεται ρητά ότι ο δικαιοπάροχος παραχωρεί στον δικαιοδόχο «[…] το δικαίωμα της λιανικής πωλήσεως των προϊόντων και των υπηρεσιών του μέσω της επιχείρησης αυτού […]», καθώς και τα άρθρα 1, 6, 7 της ίδιας σύμβασης82).  Τα σχετικά δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας πρέπει να μεταβιβάζονται στον αγοραστή ή να ασκούνται από αυτόν. Εν προκειμένω, πράγματι ο δικαιοπάροχος μεταβιβάζει στους δικαιοδόχους το δικαίωμα χρήσης των διακριτικών σημάτων/ενδείξεων ιδιοκτησίας της ΓΕΡΜΑΝΟΣ γενικά ως προς την εκμετάλλευση του καταστήματος της δικαιοδόχου μέσω του συστήματος δικαιόχρησης (βλ. ιδίως άρθρα 2 και 5 της ως άνω σύμβασης-πιλότου).  Το κύριο αντικείμενο πρέπει να είναι η αγορά ή διανομή αγαθών, ενώ οι διατάξεις για τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας πρέπει να εξυπηρετούν την εφαρμογή της κάθετης συμφωνίας. Εν προκειμένω, προκύπτει ευθέως ότι κύριος σκοπός των καταστημάτων δικαιόχρησης είναι η λιανική πώληση των προϊόντων της ΓΕΡΜΑΝΟΣ (βλ. και όρο 2.1 των συμβάσεων), ενώ η σχετική παραχώρηση χρήσεως των διακριτικών σημάτων, του λειτουργικού πακέτου και των λοιπών know how που αποτελούν τη «συνταγή» ΓΕΡΜΑΝΟΣ (βλ. όρο 5 των συμβάσεων) είναι αναγκαία για την άσκηση της κύριας λειτουργίας του καταστήματος (λιανική πώληση προϊόντων της σύμβασης).  Συναφώς, οι διατάξεις για τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας πρέπει να συνδέονται άμεσα με τη χρήση, την πώληση ή μεταπώληση αγαθών ή υπηρεσιών από τον αγοραστή ή τους πελάτες του. Αυτό συμβαίνει, για παράδειγμα, στην περίπτωση μίας συμφωνίας δικαιόχρησης, βάσει της οποίας ο δικαιοπάροχος πωλεί στο δικαιοδόχο αγαθά προς μεταπώληση και, επιπλέο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.