ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ∆Ε∆ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Αθήνα, 31-07-2012 Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/4114-1/31-072012 Α Π Ο Φ Α Σ Η 130 /2012 Η Αρχή Προστασίας ∆εδοµένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνεδρίασε σε σύνθεση Τµήµατος, στην έδρα της, την 26.6.2012 και ώρα 10:00, µετά από πρόσκληση του Προέδρου της, προκειµένου να εξετάσει την υπόθεση που αναφέρεται στο ιστορικό της παρούσας. Παρέστησαν οι Γεώργιος Μπατζαλέξης, Αναπληρωτής Πρόεδρος, κωλυοµένου του Προέδρου της Αρχής Πέτρου Χριστόφορου, και τα αναπληρωµατικά µέλη της Αρχής Πέτρος Τσαντίλας, ως εισηγητής, Γρηγόριος Λαζαράκος και Χαράλαµπος Ανθόπουλος. Εξάλλου, δεν παρέστησαν λόγω κωλύµατος, αν και κλήθηκαν νοµίµως εγγράφως, τα τακτικά µέλη της Αρχής Αν. Πράσσος, Αν. Ι. Μεταξάς και ∆ηµ. Μπριόλας, οι οποίοι αντικαταστάθηκαν αντίστοιχα από τα προαναφερόµενα αναπληρωµατικά µέλη της Αρχής. Στη συνεδρίαση παρέστη, µε εντολή του Προέδρου, η Φερενίκη Παναγοπούλου ως βοηθός εισηγήτρια. Επίσης, παρέστη, µε εντολή του Προέδρου, και η Ειρήνη Παπαγεωργοπούλου, υπάλληλος του ∆ιοικητικού – Οικονοµικού Τµήµατος της Αρχής, ως γραµµατέας. Η Αρχή έλαβε υπόψη τα ακόλουθα: Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 1 Με το υπ’ αρ. πρωτ. της Αρχής Γ/ΕΙΣ/4114/7.06.2012 έγγραφό του προς την Αρχή ο A ζητεί την άδεια της Αρχής, προκειµένου να χρησιµοποιήσει ενώπιον δικαστηρίου προσωπικά δεδοµένα της εν διαστάσει συζύγου του, Β, που απέκτησε από τον κοινής χρήσεως ηλεκτρονικό υπολογιστή, στον οποίο είχαν εγκαταστήσει από κοινού λογισµικό παρακολούθησης για τον έλεγχο της χρήσεώς του από το ανήλικο τέκνο τους. Από τα δεδοµένα αυτά προκύπτει η ερωτική σχέση της εν διαστάσει συζύγου του µε έναν βρετανό υπήκοο, ποινικές διώξεις ασκηθείσες κατά αυτού, καθώς και άλλα επιβαρυντικά στοιχεία για αυτήν που έχουν σχέση µε την εργασία της. Τα εν λόγω δεδοµένα ο Α επιθυµεί να χρησιµοποιήσει ενώπιον δικαστηρίου µε σκοπό την άσκηση αίτησης ασφαλιστικών µέτρων περιλαµβανοµένου και του αιτήµατος µετοικίσεώς της, καθώς και τακτικής αγωγής για την ανάθεση της επιµέλειας του τέκνου τους σε εκείνον και επικοινωνίας µε τη µητέρα µόνο µε την παρουσία τρίτου, άσκηση αγωγής διαζυγίου για ισχυρό κλονισµό της έγγαµης σχέσεώς τους, ως και ανάκλησης δωρεάς που έγινε εκ µέρους του στην εν διαστάσει σύζυγό του, λόγω αχαριστίας και τέλος για αντίκρουση ενώπιον οιουδήποτε δικαστηρίου και αρχής των ανταπαιτήσεων της εν διαστάσει συζύγου του. Η Αρχή, µετά από εξέταση των στοιχείων της υπόθεσης, αφού άκουσε τον εισηγητή και την βοηθό εισηγητή, η οποία στη συνέχεια αποχώρησε, κατόπιν διεξοδικής συζήτησης, ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΝΟΜΟ
- Οι διατάξεις του άρθρου 4 του Ν. 2472/1997 καθιερώνουν ως θεµελιώδη προϋπόθεση για τη νοµιµότητα της συλλογής και επεξεργασίας δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα, καθώς και τη νόµιµη σύσταση και λειτουργία του σχετικού αρχείου, την αρχή του σκοπού της επεξεργασίας και την αρχή της αναλογικότητας των δεδοµένων σε σχέση πάντα µε το σκοπό επεξεργασίας. Κάθε επεξεργασία προσωπικών δεδοµένων, η οποία γίνεται πέραν του επιδιωκόµενου σκοπού ή δεν είναι πρόσφορη και αναγκαία για την επίτευξή του δεν είναι νόµιµη. Συνεπώς, για την αξιολόγηση κάθε φορά της νοµιµότητας της κρίσιµης επεξεργασίας, απαιτείται ιδίως ο προβαλλόµενος σκοπός επεξεργασίας να είναι καθορισµένος, σαφής και νόµιµος, και τα ζητηθέντα δεδοµένα να είναι συναφή, πρόσφορα, και όχι περισσότερα από όσα κάθε φορά απαιτούνται εν όψει των σκοπών της επεξεργασίας αυτής, προκειµένου να 2 Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr τηρείται η αρχή της αναλογικότητας, µε την έννοια την αναγκαιότητας και προσφορότητας.
- Από τις διατάξεις του άρθρου 7 του Ν. 2472/1997 σαφώς προκύπτει ότι η συλλογή και επεξεργασία ευαίσθητων δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα επιτρέπεται, καταρχήν, εφόσον το υποκείµενο των δεδοµένων έχει δώσει τη συγκατάθεσή του. Ωστόσο, η συλλογή και επεξεργασία ευαίσθητων δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα επιτρέπεται, κατ’ εξαίρεση, και χωρίς τη συγκατάθεση του υποκειµένου των δεδοµένων, υπό τις προϋποθέσεις του άρθρου 7 παρ. 2 στοιχ. (γ΄) του Ν. 2472/1997, δηλαδή, εφόσον η επεξεργασία αφορά δεδοµένα, που δηµοσιοποιεί το ίδιο το υποκείµενο ή είναι αναγκαία για την αναγνώριση, άσκηση ή υπεράσπιση δικαιώµατος ενώπιον δικαστηρίου ή πειθαρχικού οργάνου. Όπως προκύπτει από την τελευταία διάταξη, η οποία, όπως έχει κρίνει η Αρχή, εφαρµόζεται πολλώ µάλλον και επί απλών δεδοµένων, προκειµένου να επιτραπεί η επεξεργασία προσωπικών δεδοµένων και δη ευαίσθητων για την αναγνώριση, άσκηση ή υπεράσπιση δικαιώµατος ενώπιον ∆ικαστηρίου, πρέπει το δικαίωµα να έχει ασκηθεί µε την έγερση στο αρµόδιο δικαστήριο του κατά περίπτωση ενδίκου βοηθήµατος (αγωγής, αίτησης ασφαλιστικών µέτρων, ενδίκου µέσου) ή την προσφυγή στις αρµόδιες για κίνηση της ποινικής διώξεως ή εκδίκαση της ποινικής υποθέσεως εισαγγελικές και δικαστικές αρχές, αντίστοιχα και να εκκρεµεί προς κρίση στο αρµόδιο δικαστήριο πολιτικό ή ποινικό. Η άσκηση δε ή η εκκρεµότητα του ενδίκου βοηθήµατος ή της υποθέσεως πρέπει να προκύπτει από το σχετικό δικόγραφο, ή άλλο έγγραφο της ποινικής διαδικασίας, το οποίο θα επισυνάπτεται στην αίτηση, µε την οποία ζητείται η άδεια για την διενέργεια της επεξεργασίας προσωπικών δεδοµένων. Τούτο τυγχάνει απαραίτητο προκειµένου η Αρχή να κρίνει αν η αιτούµενη επεξεργασία των προσωπικών δεδοµένων και ο σκοπός που διώκεται µε την διενέργεια της είναι σύµφωνος µε την ανωτέρω στην σκέψη 1 αναλυθείσα αρχή της αναλογικότητας, ενόψει της θεµελιώσεως του δικαιώµατος που ασκήθηκε, το οποίο ο αιτών επιθυµεί να υπερασπίσει ή να αντικρούσει, ή να υπερασπισθεί ή αντικρούσει συγκεκριµένες κατηγορίες στο πλαίσιο ποινικής δίκης. Την κρίση αυτή δεν µπορεί να την στηρίξει η Αρχή σε δηλώσεις που περιέχονται στην αίτηση περί του ότι έχει ασκηθεί το δικαίωµα ή ότι πρόκειται να ασκηθεί στο µέλλον από τον ίδιο (αιτούντα) ή από τον αντίδικό του, κατά περίπτωση. Η βασιµότητα ή η υλοποίηση της δηλώσεως αυτής, αντίστοιχα, δεν προκύπτει κατά πειστικό τρόπο, ούτε µπορεί να επιβεβαιωθεί κατά τον χρόνο που θα κριθεί το αίτηµα Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 3 και θα ληφθεί η απόφαση. Τα ευαίσθητα όµως προσωπικά δεδοµένα θα έχουν περιέλθει στην κατοχή του αιτούντος και θα µπορέσει να τα χρησιµοποιήσει κατά το δοκούν και, ενδεχοµένως, πέραν του σκοπού της εν λόγω διάταξης. Αντιθέτως η αυθαίρετη εκτός του σκοπού του νόµου χρήση περιορίζεται όταν στην απόφαση συνδέεται η επεξεργασία, η χορήγηση και χρήση των δεδοµένων µε δικαίωµα που ασκήθηκε µε συγκεκριµένο δικόγραφο ή κατηγορία που πρέπει να υπερασπίσει ή να αντικρούσει ο αιτών, κατά περίπτωση. Κατ εξαίρεση επιτρέπεται η αιτούµενη επεξεργασία και όταν δεν συντρέχουν οι ανωτέρω προϋποθέσεις, όταν µε αυτή ο αιτών θα λάβει γνώση των πραγµατικών περιστατικών ή των στοιχείων εκείνων που θα αποτελέσουν την ιστορική βάση του ενδίκου βοηθήµατός, µε το οποίο θα λάβει χώρα η άσκηση δικαιώµατος που επικαλείται, σε τρόπο ώστε να τυγχάνει πλήρως ορισµένο και νόµιµο. Την χρήση αυτή θα πρέπει να επικαλείται και να εξειδικεύει ο αιτών. Αυτή την έννοια έχει και η αναφορά στη διάταξη, µεταξύ των άλλων περιπτώσεων που επιτρέπεται η επεξεργασία των προσωπικών δεδοµένων και η ‘’άσκηση δικαιώµατος’’, δηλαδή ότι τα προσωπικά δεδοµένα του είναι απολύτως αναγκαία και πρόσφορα για την άσκηση του δικαιώµατος που ισχυρίζεται ότι έχει.
- Στην παρούσα περίπτωση, ο αιτών Α δεν έχει ασκήσει, όπως συνοµολογεί, κάποιο από τα ένδικα βοηθήµατα που επικαλείται στην αίτησή του, προς ικανοποίηση των επικαλουµένων δικαιωµάτων του, αλλά την αιτούµενη επεξεργασία των ευαίσθητων προσωπικών δεδοµένων της συζύγου του, που αφορούν την ερωτική της ζωή, την ζητά για να τα προσκοµίσει στα αρµόδια δικαστήρια προς απόδειξη της βασιµότητας αυτών, όταν θα τα ασκήσει και ενόψει της µελλοντικής εκδικάσεως τους. Ούτε περαιτέρω µε την αιτούµενη επεξεργασία θα λάβει γνώση των πραγµατικών περιστατικών και των στοιχείων που τυγχάνουν αναγκαία για την θεµελίωση των ενδίκων βοηθηµάτων που έχει πρόθεση να ασκήσει, αλλά και την άσκηση των δικαιωµάτων που επικαλείται, αφού, όπως ο ίδιος ισχυρίζεται, αυτά ήδη τα γνωρίζει από το ‘’άνοιγµα’’ µυστικού, όπως τον αποκαλεί, φακέλου του υπήρχε στον κοινό Η/Υ αυτού και της συζύγου του, του περιεχόµενου του οποίου, που σε περίληψη παραθέτει, έλαβε γνώση. Περαιτέρω δεν επικαλείται άσκηση συγκεκριµένου ενδίκου βοηθήµατος από την σύζυγό του, ούτε επισυνάπτει στην αίτησή του αντίγραφο αυτού, προς αντίκρουση του οποίου και θέλει να χρησιµοποιήσει τα στοιχεία αυτά. Κατ ακολουθία τούτων η παρούσα αίτηση ασκήθηκε προώρως και πρέπει να απορριφθεί. 4 Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr
- Πάντα ταύτα, ανεξαρτήτως των ζητηµάτων που θα µπορούσαν να ανακύψουν, όσον αφορά, προεχόντως, την εφαρµογή του νόµου 2472/1997 στην εν λόγω επεξεργασία (άρθρο 3 παρ. 2 εδαφ. α΄), την νοµιµότητα της κτήσεως των εν λόγω ευαίσθητων προσωπικών δεδοµένων και την δυνατότητα της περαιτέρω επεξεργασίας µε τον επικαλούµενο τρόπο (χρήση αυτών ως αποδεικτικών µέσων ενώπιον δικαστηρίου), ζητήµατα τα οποία δεν µπορούν να κριθούν στο στάδιο αυτό, αφού κάτι τέτοιο προϋποθέτει υποβολή, αφού θα έχουν πληρωθεί οι ανωτέρω προϋποθέσεις, αιτήσεως, στην οποία θα επισυνάπτονται τα ως άνω δικόγραφα και λοιπά διαδικαστικά έγγραφα. Τα ζητήµατα αυτά, ενδεχοµένως, να αντιµετωπισθούν αν και όταν υποβληθεί τέτοια αίτηση, τελικώς όµως γι αυτά, όπως και για το νόµιµο και παραδεκτό των αποδεικτικών µέσων, θα αποφανθεί το αρµόδιο δικαστήριο ενώπιον του οποίου θα προσκοµισθούν µε επίκληση τα ευαίσθητα αυτά προσωπικά δεδοµένα, µε σκοπό αποδείξεως ή ανταποδείξεως ισχυρισµών στο πλαίσιο των δικών που θα ανοιχθούν, για να κριθεί η βασιµότητα των δικαιωµάτων διαπλαστικών και µη, που επικαλείται ότι έχει η αιτών. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Η Αρχή απορρίπτει την αίτηση που αναφέρεται στο ιστορικό. Ο Αναπληρωτής Πρόεδρος Η Γραµµατέας Γεώργιος Μπατζαλέξης Ειρήνη Παπαγεωργοπούλου Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 5