Αθήνα, 23-10-2014 Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/5953-1/23-10-2014 ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ∆Ε∆ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Α Π Ο Φ Α Σ Η 159/2014 (Τµήµα) Η Αρχή Προστασίας ∆εδοµένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνεδρίασε σε σύνθεση Τµήµατος στην έδρα της την Τρίτη 22-10-2014 και ώρα 11:30 µετά από πρόσκληση του Προέδρου της, προκειµένου να εξετάσει την υπόθεση που αναφέρεται στο ιστορικό της παρούσας. Παρέστησαν οι Γεώργιος Μπατζαλέξης, Αναπληρωτής Πρόεδρος, κωλυοµένου του Προέδρου της Αρχής Πέτρου Χριστόφορου, και τα αναπληρωµατικά µέλη της Αρχής Σπύρος Βλαχόπουλος, ως εισηγητής, Γρηγόρης Λαζαράκος και Χαράλαµπος Ανθόπουλος, σε αντικατάσταση των τακτικών µελών Λεωνίδα Κοτσαλή, Αναστασίου – Ιωάννη Μεταξά και ∆ηµητρίου Μπριόλα, οι οποίοι αν και εκλήθησαν νοµίµως εγγράφως δεν παρέστησαν λόγω κωλύµατος. Παρόντες χωρίς δικαίωµα ψήφου ήταν η Κάλλη Καρβέλη, νοµικός ελεγκτής - δικηγόρος, ως βοηθός εισηγητής και η Ειρήνη Παπαγεωργοπούλου, υπάλληλος του τµήµατος διοικητικών και οικονοµικών υποθέσεων, ως γραµµατέας. Η Αρχή έλαβε υπόψη της τα παρακάτω: Με το µε αρ. πρωτ. .…./../…../.. …./..-..-2014 (αρ. πρωτ. Αρχής 5953/03-10-2014) έγγραφο η Στρατολογική Υπηρεσία Αττικής – Τµήµα … αιτείται την άδεια της Αρχής προκειµένου να διαβιβάσει ευαίσθητα προσωπικά δεδοµένα τρίτου στην ασφαλιστική εταιρία «Ευρωπαϊκή Ένωση – Ασφάλειες Μινέττα». Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 1 Πιο συγκεκριµένα, ο A, κατόπιν τροχαίου ατυχήµατος, άσκησε αγωγή την ..-..-2014 ενώπιον του Μονοµελούς Πρωτοδικείου Αθηνών κατά της ασφαλιστικής εταιρίας «Ευρωπαϊκή Ένωση – Ασφάλειες Μινέττα», ζητώντας χρηµατική αποζηµίωση. Στην ασκηθείσα αγωγή, εκτός των άλλων, ο ενάγων ισχυρίζεται ότι συνεπεία του ανωτέρω ατυχήµατος, την ..-..-2014 κρίθηκε από την αρµόδια Υγειονοµική Επιτροπή του Φρουραρχείου Αθηνών ως «απολύτως και µόνιµα ανίκανος προς στράτευση». Έτσι, η ανωτέρω εταιρία, µε την από ..-..-2014 αίτησή της προς την Εισαγγελία Στρατοδικείου Αθηνών, αιτείται τη χορήγηση στοιχείων και δη ευαίσθητων προσωπικών δεδοµένων, σχετικά µε το αν ο A έχει ολοκληρώσει τις στρατιωτικές του υποχρεώσεις ή αν έχει απαλλαγεί από την υποχρέωση να υπηρετήσει την στρατιωτική του θητεία καθώς και αν αυτό συνδέεται µε το τροχαίο ατύχηµα που είχε στις ..-..-
- Κατόπιν της ανωτέρω αίτησης, ο Εισαγγελέας Στρατοδικείου Αθηνών µε το υπ. αριθµ. πρωτ. …../..-..-2014 έγγραφό του, παραγγέλλει από την Στρατολογική Υπηρεσία Αττικής, την χορήγηση εγγράφου στην καθ’ ου η αγωγή στο οποίο να αναγράφεται ο βαθµός ακαταλληλόλητας (Ι-5) από την αρµόδια Υγειονοµική Επιτροπή των Ενόπλων ∆υνάµεων, η ηµεροµηνία της κρίσεως αυτής, ο αριθµός της απόφασης καθώς και αν προκύπτει ότι η συγκεκριµένη κρίση είναι µόνιµη. Στην προαναφερθείσα παραγγελία διευκρινίζεται επίσης ότι στο χορηγηθέν έγγραφο δεν θα πρέπει να αναφέρεται το είδος της πάθησης. Εν συνεχεία, η Στρατολογική Υπηρεσία Αττικής, ως υπεύθυνος επεξεργασίας, απέστειλε αίτηµα στην Αρχή, προκειµένου να αποφανθεί για τη χορήγηση ή µη των αιτηθέντων προσωπικών δεδοµένων, κρίνοντας ότι µεταξύ αυτών περιέχονται και ευαίσθητα. Η Αρχή, µετά από εξέταση των στοιχείων του φακέλου, αφού άκουσε τον εισηγητή και την βοηθό εισηγήτρια, η οποία στη συνέχεια αποχώρησε και κατόπιν διεξοδικής συζήτησης, Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 2 ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
- Επειδή, το άρθρο 2 στοιχ. α΄, β΄, δ΄ και θ΄ του ν. 2472/1997 για την προστασία του ατόµου από την επεξεργασία δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα προβλέπει ότι «Για τους σκοπούς του παρόντος νόµου νοούνται ως: “∆εδοµένα προσωπικού χαρακτήρα”, κάθε πληροφορία που αναφέρεται στο υποκείµενο των δεδοµένων... “Ευαίσθητα δεδοµένα” τα δεδοµένα που αφορούν τη φυλετική ή εθνική προέλευση, τα πολιτικά φρονήµατα, τις θρησκευτικές ή φιλοσοφικές πεποιθήσεις, τη συµµετοχή σε ένωση, σωµατείο και συνδικαλιστική οργάνωση, την υγεία, την κοινωνική πρόνοια και την ερωτική ζωή, καθώς και τα σχετικά µε ποινικές διώξεις ή καταδίκες...“Επεξεργασία δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα” κάθε εργασία ή σειρά εργασιών που πραγµατοποιείται, από το ∆ηµόσιο ή από νοµικό πρόσωπο δηµοσίου δικαίου ή ιδιωτικού δικαίου ή ένωση προσώπων ή φυσικό πρόσωπο µε ή χωρίς τη βοήθεια αυτοµατοποιηµένων µεθόδων και εφαρµόζονται σε δεδοµένα προσωπικού χαρακτήρα, όπως η συλλογή, η καταχώριση, η οργάνωση, η διατήρηση ή αποθήκευση, η τροποποίηση, η εξαγωγή, η χρήση, η διαβίβαση, η διάδοση ή κάθε άλλης µορφής διάθεση, η συσχέτιση ή ο συνδυασµός, η διασύνδεση, η δέσµευση (κλείδωµα), η διαγραφή, η καταστροφή... “Τρίτος”, κάθε φυσικό ή νοµικό πρόσωπο, δηµόσια αρχή ή υπηρεσία, ή οποιοσδήποτε άλλος οργανισµός, εκτός από το υποκείµενο των δεδοµένων, τον υπεύθυνο επεξεργασίας και τα πρόσωπα που είναι εξουσιοδοτηµένα να επεξεργάζονται τα δεδοµένα προσωπικού χαρακτήρα, εφόσον ενεργούν υπό την άµεση εποπτεία ή για λογαριασµό του υπεύθυνου επεξεργασίας.»
- Επειδή, µε τη διάταξη του άρθρου 4 παρ. 1 στοιχ. β΄ του ν. 2472/1997, τα δεδοµένα προσωπικού χαρακτήρα για να τύχουν νόµιµης επεξεργασίας πρέπει να «…είναι συναφή, πρόσφορα και όχι περισσότερα από όσα κάθε φορά απαιτείται εν όψει των σκοπών της επεξεργασίας». Σύµφωνα µε τη διάταξη αυτή εισάγεται η αρχή της αναλογικότητας σύµφωνα µε την οποία τα προσωπικά δεδοµένα για να τύχουν νόµιµης επεξεργασίας πρέπει να είναι πρόσφορα και αναγκαία για τον επιδιωκόµενο σκοπό της επεξεργασίας, ο οποίος επίσης πρέπει να είναι νόµιµος, δηλαδή να ερείδεται επί των διατάξεων του ν. 2472/
- Συνεπώς, δεδοµένα τα οποία δεν είναι αναγκαία για τον σκοπό Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 3 της επεξεργασίας δεν τυγχάνουν νόµιµης επεξεργασίας. Με άλλα λόγια, αν τα δεδοµένα δεν είναι συναφή προς τους σκοπούς της επεξεργασίας, παραβιάζεται τόσο η αρχή της αναλογικότητας, όσο και της ποσοτικής ισορροπίας των δεδοµένων προς τους σκοπούς της επεξεργασίας (βλ. Απόφαση Αρχής 142/2014 διαθέσιµη στον διαδικτυακό ιστοχώρο της Αρχής www.dpa.gr ). Από το περιεχόµενο της αγωγής προκύπτει ότι ο ενάγων ισχυρίζεται ότι συνεπεία του τροχαίου ατυχήµατος, απαλλάχθηκε µόνιµα από τις στρατιωτικές του υποχρεώσεις.
- Επειδή, µε την Απόφαση 1620/2000 της ΑΠ∆ΠΧ, κρίθηκε ότι η έκδοση πιστοποιητικών στρατολογικής κατάστασης τύπου Α’ από τα στρατολογικά γραφεία της χώρας, πρέπει να περιλαµβάνουν µόνον όσα στοιχεία είναι απαραίτητα για το σκοπό τον οποίο αυτά επιτελούν, δηλαδή το γεγονός της εκπλήρωσης ή µη των στρατιωτικών υποχρεώσεων και, σε περίπτωση απαλλαγής, ότι απαλλάχθηκε νόµιµα από αυτές χωρίς να αναγράφεται επιπλέον και ο συγκεκριµένος λόγος απαλλαγής. ∆ηλαδή, η αναγραφή οποιουδήποτε άλλου στοιχείου που δεν ανταποκρίνεται στο σκοπό της επεξεργασίας, ήτοι, η αναγραφή σε αυτά της κρίσης σωµατικής ικανότητας, του τύπου ικανότητας µε τον οποίο κάποιος ολοκλήρωσε τη θητεία του καθώς και του νοσήµατος (ψυχικού ή σωµατικού) αυτού καθ’ εαυτού, είναι περιττή και παράνοµη.
- Επειδή, επί τη βάσει των σκέψεων
(2)και
(3)της παρούσης, η χορήγηση δεδοµένων που αφορούν την εκπλήρωση ή µη των στρατιωτικών υποχρεώσεων καθώς και η αναγραφή και µόνον της περίπτωσης της απαλλαγής συνιστούν απλά προσωπικά δεδοµένα που περιέχονται σε δηµόσια έγγραφα.
- Επειδή, σύµφωνα µε τη Γνωµοδότηση 6/2013 της Αρχής η επεξεργασία των απλών προσωπικών δεδοµένων, όπως στην προκειµένη περίπτωση είναι τα αιτούµενα στοιχεία, διέπεται από τη διάταξη του άρθρου 5 του ν. 2472/1997, σύµφωνα µε την παράγραφο 1 της οποίας, επεξεργασία δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα επιτρέπεται µόνον όταν το υποκείµενο των δεδοµένων έχει δώσει τη συγκατάθεσή του. Η επεξεργασία προσωπικών δεδοµένων χωρίς τη συγκατάθεση των υποκειµένων τους, είναι κατ' εξαίρεση επιτρεπτή, µόνο στην περίπτωση που συντρέχει κάποια από τις εξαιρετικές βάσεις νοµιµότητας της επεξεργασίας της παραγράφου 2 του ίδιου άρθρου, η οποία ορίζει ότι: «Κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται η επεξεργασία και χωρίς τη συγκατάθεση, Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 4 όταν: ... β) Η επεξεργασία είναι αναγκαία για την εκπλήρωση υποχρεώσεως του υπεύθυνου επεξεργασίας, η οποία επιβάλλεται από το νόµο …». Τέτοια υποχρέωση του υπευθύνου επεξεργασίας προβλέπεται από τη διάταξη του άρθρου 5 Κ∆∆ιαδ για το δικαίωµα πρόσβασης στα δηµόσια έγγραφα, υπό τις προϋποθέσεις που η εν λόγω διάταξη θέτει. Σύµφωνα περαιτέρω, µε την ίδια ως άνω Γνωµοδότηση η σχετική κρίση περί συνδροµής των προϋποθέσεων του άρθρου 5 Κ∆∆ιαδ, όπως κατά λογική αναγκαιότητα και η ερµηνεία των σχετικών διατάξεών του, ανατίθεται από τον νοµοθέτη του ν. 2472/1997 αποκλειστικά στον υπεύθυνο επεξεργασίας, ο οποίος θα ερµηνεύσει τις σχετικές διατάξεις του άρθρου 5 Κ∆∆ιαδ και του άρθρου 5 του ν. 2472/1997 µε βάση τη νοµολογία του Συµβουλίου της Επικρατείας (Βλ. ΣτΕ 94/2013, 1590/2012, 3308/2007, καθώς και 1214/2000 και 1397/1993, ∆ιοικ. Εφετείου 368/2011) και τις γνωµοδοτήσεις του Νοµικού Συµβουλίου του Κράτους (Βλ. ενδεικτικά Γνµδ. ΝΣΚ 413/2012, 150/2012, 396/2011, 266/2011, 256/2011, 138/2010 και εκεί παραποµπές σε αποφάσεις του ΣτΕ), στο οποίο, αν είναι δηµόσια αρχή ή ν.π.δ.δ. µπορεί και να προστρέξει.
- Κατά συνέπεια, στην κρινόµενη περίπτωση, θα πρέπει η Στρατολογική Υπηρεσία Αττικής, ως υπεύθυνος επεξεργασίας, να σταθµίσει εάν η ασφαλιστική εταιρία «Ευρωπαϊκή Ένωση – Ασφάλειες Μινέττα» δικαιούται, σύµφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου 5 του Κ∆∆ιαδ και του άρθρου 5 του ν. 2472/1997, να της χορηγηθεί πιστοποιητικό στρατολογικής κατάστασης του A µε το προαναφερθέν στη σκέψη
(3)περιεχόµενο. Σε περίπτωση δε που αποφανθείτε θετικά, θα πρέπει να ενηµερώσετε σχετικά το υποκείµενο των δεδοµένων σύµφωνα µε το άρθρο 11 παρ. 3 του ν. 2472/1997. Κατόπιν τούτου, δεν συντρέχει περίπτωση χορήγησης στη Στρατολογική Υπηρεσία Αττικής της αιτούµενης άδειας επεξεργασίας ευαίσθητων προσωπικών δεδοµένων. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Η Αρχή δεν χορηγεί άδεια στην Στρατολογική Υπηρεσία Αττικής για τους λόγους που αναφέρονται στο σκεπτικό της παρούσης. Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 5 Ο Αναπληρωτής Πρόεδρος Γεώργιος Μπατζαλέξης Η Γραµµατέας Ειρήνη Παπαγεωργοπούλου Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 6