Αυτοματοποιημένες προωθητικές τηλεφωνικές ενέργειες από την εταιρεία PLUS REAL ADVERTISEMENT

(3)ευρώ άπαξ και τερματίστηκε η κλήση. Κατόπιν, στις … ο καταγγέλλων κάλεσε τον ως άνω αριθμό, όπου άκουσε ηχογραφημένο μήνυμα το οποίο ανέφερε ότι κέρδισε ένα τεράστιο δώρο, του ανέφερε και τη χρέωση της κλήσης (6,45 ευρώ ανά λεπτό) και αφού έμεινε στην αναμονή περίπου 40 δευτερόλεπτα, άκουσε μήνυμα ότι είναι όλες οι γραμμές κατειλημμένες και έπρεπε να καλέσει αργότερα. Ο καταγγέλλων επιχείρησε εκ νέου κλήση, κατά την οποία, πάλι με καθυστέρηση 56 δευτερολέπτων απάντησε μία κοπέλα, το διάλογο με την οποία παραθέτει στην καταγγελία του, και από τον οποίο προκύπτει ότι ενημερώθηκε αρχικώς ότι κληρώθηκε για να παραλάβει δωροεπιταγές 680 ευρώ, που κατ’ ουσίαν, όπως κατέδειξε η συζήτηση, ήταν εκπτωτικά κουπόνια σε περίπτωση που έκανε κάποιες αγορές – οι οποίες ήταν επί προϊόντων υψηλού κόστους. Ο καταγγέλλων αναφέρει, τέλος, και πληροφορίες που ανέκτησε από διάφορες πηγές του Διαδικτύου, σχετικά με αυτές τις κλήσεις οι οποίες χαρακτηρίζονται στους ιστότοπους αυτούς, από πολίτες οι οποίοι δέχτηκαν τέτοιες κλήσεις, ως απάτη. Η Αρχή απέστειλε στις εταιρείες Microbase Προηγμένες Υπηρεσίες Επικοινωνιών και Πληροφορικής ΙΚΕ (εφεξής, Microbase) και Lexitel ΜΕΠΕ (εφεξής Lexitel), στο δίκτυο των οποίων ανήκαν 1 οι τηλεφωνικοί αριθμοί … και … αντίστοιχα, τα υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΞ/5585-1/18-08-2020 και Γ/ΕΞ/5585-2/18-08-2020 έγγραφα αντίστοιχα, ζητώντας να χορηγήσουν τα απαραίτητα στοιχεία συνδρομητή για τους αντίστοιχους αριθμούς (ονοματεπώνυμο ή επωνυμία, διεύθυνση ή/και άλλα επικοινωνίας). H Microbase απάντησε 2 ότι κάτοχος του πρώτου αριθμού είναι η εταιρεία PLUS REAL ADVERTISMENT ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΗ – ΠΡΟΩΘΗΤΙΚΗ – ΕΜΠΟΡΙΚΗ - ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ 1 2 Σύμφωνα με το διαδικτυακό τόπο www.foritotita.gr της E.E.T.T. Με τo υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/5873/31-08-2020 έγγραφο 2 ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΕΩΝ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΙΚΕ (εφεξής, PLUS REAL). H Lexitel απάντησε αρχικώς, με το υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/5663/18-08-2020 έγγραφό της, ότι από τον αριθμό … δεν είναι εφικτό να πραγματοποιηθούν εξερχόμενες κλήσεις αφού είναι αριθμός ο οποίος μόνο δέχεται κλήσεις. Μετά από περαιτέρω διευκρίνιση ελεγκτή της Αρχής (με τηλεφωνική επικοινωνία) ότι, σε κάθε περίπτωση, πρέπει να γνωστοποιηθούν στην Αρχή τα στοιχεία του κατόχου του εν λόγω αριθμού, και κατόπιν αποστολής δύο υπομνηστικών ηλεκτρονικών μηνυμάτων (e-mail) προς την εταιρεία λόγω μη ανταπόκρισής της, η Lexitel τελικά ενημέρωσε την Αρχή με το υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/6297/16-09-2020 ότι για τον εν λόγω αριθμό κάτοχος είναι η εταιρεία PLUS REAL. Η Αρχή, στο πλαίσιο εξέτασης της ως άνω καταγγελίας, απέστειλε στην PLUS REAL τo υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΞ/5585-3/21-09-2020 έγγραφο, ζητώντας τις απόψεις της επί των καταγγελλομένων, ενώ επίσης ζήτησε να παρασχεθούν πληροφορίες επί των γενικότερων διαδικασιών που η εταιρεία ακολουθεί για την πραγματοποίηση τηλεφωνικών ενεργειών όπως η ανωτέρω, ήτοι αν δραστηριοποιείται στο χώρο των τηλεφωνικών προωθητικών ενεργειών για λογαριασμό της ή/και για λογαριασμό άλλων, με ποιον τρόπο γίνεται η επιλογή των καλούμενων αριθμών, ποια ακριβώς πληροφόρηση παρέχει στους καλούμενους συνδρομητές περί της ταυτότητάς της και των σκοπών επεξεργασίας, καθώς και εάν όλες οι κλήσεις που πραγματοποιεί είναι αυτοματοποιημένες (χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση). Η PLUS REAL απάντησε στην Αρχή με το υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/8895/28-12-2020 έγγραφο, στο οποίο αναφέρει τα εξής: Α. Η εταιρεία με την επωνυμία «PLUS REAL ADVERTISMENT - ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΗ ΠΡΟΩΘΗΤΙΚΗ - ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΕΩΝ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΙΚΕ», έχει ως δραστηριότητα, μεταξύ άλλων, τη διενέργεια κατά ορισμένα χρονικά διαστήματα, προωθητικών ενεργειών μέσω τηλεφώνου, με σαφείς όρους συμμετοχής, οι οποίοι γνωστοποιούνταν αναλυτικά στους συμμετέχοντες. Οι εν λόγω προωθητικές ενέργειες πραγματοποιούνται σύμφωνα με τους δημοσιευμένους έγγραφους όρους συμμετοχής, που κατατίθενται σε συμβολαιογράφο και αναρτώνται σε ιστοσελίδα της εταιρείας προς το σκοπό ενημέρωσης του κοινού, για όλη της διάρκεια της κάθε προωθητικής ενέργειας. Οι όροι των προωθητικών ενεργειών αναφέρουν κατά 3 κανόνα μεταξύ άλλων τα εξής: «Η συμμετοχή στη Προωθητική ενέργεια πραγματοποιείται με υποβολή έγκυρων στοιχείων επικοινωνίας, με έναν από τους ακόλουθους τρόπους:

(1)μέσω καταχωρήσεων/αναρτήσεων στο διαδίκτυο, σε sίte που προωθούν καταναλωτικά η μη προϊόντα, όπου υπάρχει σχετική ανάρτηση της Διοργανώτριας Εταιρίας, ή

(2)μέσω των ειδικών εντύπων συμμετοχής, που φέρουν την επωνυμία της Διοργανώτριας εταιρίας και διανέμονται από εκπροσώπους της, ή

(3)μέσω του ειδικού τηλεφωνικού αριθμού ___, με αστική χρέωση. Συγκεκριμένα, οι συμμετέχοντες για την εγκυρότητα της συμμετοχής τους θα πρέπει αντιστοίχως για κάθε ένα από τους ανωτέρω αναφερόμενους τρόπους:

(1)να συμπληρώνουν την ειδική Φόρμα Συμμετοχής στην εκάστοτε Προωθητική Ενέργεια, που είναι διαθέσιμη κατά καιρούς σε διάφορα site που προωθούν καταναλωτικά η μη προϊόντα, αναφέροντας υποχρεωτικά και κατά τρόπο πλήρη και αληθή τα ακόλουθα στοιχεία: όνομα, επώνυμο και τον αριθμό του τηλεφώνου τους,, ή

(2)να δηλώσουν κατά τρόπο πλήρη και αληθή τα ακόλουθα στοιχεία: όνομα, επώνυμο και τον αριθμό του τηλεφώνου τους στη σχετική φόρμα συμμετοχής (κουπόνι), η οποία θα τους χορηγείται από εκπρόσωπο της Διοργανώτριας εταιρίας και θα συμπληρώνεται από τον ίδιο τον Συμμετέχοντα ή από τον εκπρόσωπο της Διοργανώτριας, κατά τη διακριτική ευχέρεια του Συμμετέχοντα, ή

(3)να αναφέρουν υποχρεωτικά και κατά τρόπο πλήρη και αληθή τα ακόλουθα στοιχεία: όνομα, επώνυμο και τον αριθμό του τηλεφώνου τους στον αυτόματο τηλεφωνητή της Διοργανώτριας εταιρίας, που θα απαντάει όλο το 24ωρο στις τηλεφωνικές κλήσεις σε τηλεφωνικό αριθμό με αστική χρέωση.» (…) «Η Διοργανώτρια θεωρεί ότι κάθε συμμετέχων είναι κάτοχος και έχει τον αποκλειστικό έλεγχο της ηλεκτρονικής διεύθυνσης που δηλώνει καθώς και του δηλούμενου τηλεφωνικού αριθμού». «Κατά τη διάρκεια της Προωθητικής Ενέργειας, όλες οι έγκυρες, σύμφωνα με τα παραπάνω αναφερόμενα, Δηλώσεις Συμμετοχής, θα συγκεντρώνονται σε ειδικό αρχείο (Excel) της Διοργανώτριας Εταιρίας και θα λαμβάνουν αύξοντα αριθμό, και θα ακολουθεί ενημέρωση των Δικαιούχων για τα επόμενα στάδια της Προωθητικής ενέργειας. Το εν λόγω αρχείο θα καταστρέφεται μετά την ολοκλήρωση της Προωθητικής Ενέργειας.» 4 «Ο κάθε Δικαιούχος θα ενημερώνεται δωρεάν, μέσω κλήσης από το τηλεφωνικό κέντρο της Διοργανώτριας Εταιρίας στον αριθμό κινητού ή σταθερού τηλεφώνου που έχει δηλώσει κατά την υπό άρθρο 4 συμμετοχή του, ότι είναι Δικαιούχος των εκπτωτικών δωροεπιταγών της Προωθητικής ενέργειας και θα πρέπει να επιβεβαιώσει ότι επιθυμεί και αποδέχεται τα τυχόν δώρα που δικαιούται. Εφόσον αποδέχεται τη συμμετοχή του θα ενημερώνεται κατά την διάρκεια της ίδιας επικοινωνίας για τον αριθμό στον οποίο θα καλέσει για να ενημερωθεί για τον τρόπο παραλαβής (…)». «Όλοι οι συμμετέχοντες αναγνωρίζουν, δηλώνουν και αποδέχονται ρητώς και ανεπιφύλακτα ότι: (α) Τα προσωπικά τους στοιχεία σε αυτήν την προωθητική ενέργεια δεν μπορούν να ανήκουν σε τρίτο φυσικό ή νομικό πρόσωπο, αλλά στους ιδίους, (β) είναι άνω των 18 ετών και έχουν δικαιοπρακτική ικανότητα, (γ) η προσωπικότητά τους δεν προσβάλλεται ούτε μειώνεται καθ’ οιονδήποτε τρόπο από την συμμετοχή τους στην εν λόγω προωθητική ενέργεια της Διοργανώτριας, στην οποία θα μετέχουν με τα προσωπικά δεδομένα τους, (δ) δεν προσβάλλουν προσωπικά δεδομένα ή το δικαίωμα της προσωπικότητας οποιουδήποτε τρίτου, (ε) δεν προσβάλλουν δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας οποιουδήποτε τρίτου, (στ) ρητώς συναινούν στο να χρησιμοποιήσει και επεξεργαστεί η Διοργανώτρια τα προσωπικά τους στοιχεία (ονοματεπώνυμο, τηλέφωνο, ηλεκτρονική διεύθυνση) με σκοπό αποκλειστικά την εξυπηρέτηση της Προωθητικής ενέργειας, (ζ) παρέχουν τη συγκατάθεση και εξουσιοδότησή τους, στη Διοργανώτρια για την προβολή της Προωθητικής ενέργειας και των αποτελεσμάτων της μέσω του έντυπου και ηλεκτρονικού τύπου και του διαδικτύου (internet) καθ’ όλη τη διάρκειά του. Η Διοργανώτρια εταιρία επιφυλάσσεται να χρησιμοποιήσει και δημοσιεύσει οποιοδήποτε ειδησεογραφικό στοιχείο σχετικό με την διεξαγωγή της Προωθητικής ενέργειας.» «Προσωπικά Δεδομένα. Με τη συμμετοχή του στην Προωθητική Ενέργεια κάθε συμμετέχων δηλώνει ρητά και αποδέχεται όπως τα προσωπικά του στοιχεία συλλεχθούν και χρησιμοποιηθούν από την Διοργανώτρια για την επεξεργασία τους μέσω αυτοματοποιημένων ή μη αυτοματοποιημένων μέσων, είτε από την ίδια είτε μέσω οιουδήποτε άλλου προσώπου διορίσει αυτή για τη διενέργεια της ως άνω επεξεργασίας κατ' εντολή και για λογαριασμό της στα πλαίσια του παρόντος. Τα 5 προσωπικά στοιχεία των νικητών στην Προωθητική Ενέργεια, υπό την ιδιότητά τους αυτή, θα διατηρηθούν από τη Διοργανώτρια και θα χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά και μόνο για τους σκοπούς της Προωθητικής Ενέργειας. Σε κάθε περίπτωση, τα προσωπικά στοιχεία των συμμετεχόντων θα τηρούνται σύμφωνα με την ισχύουσα ελληνική νομοθεσία, το Ν. 4624/2019 περί της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα και το Γενικό Κανονισμό για την Προστασία των Προσωπικών Δεδομένων-Κανονισμός (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (GDPR). Οι συμμετέχοντες θα έχουν δικαίωμα να προβούν οποτεδήποτε και χωρίς επιβάρυνση στην επιβεβαίωση, τροποποίηση ή διόρθωση, περιορισμό ή και διαγραφή όλων των προσωπικών στοιχείων τους που τηρούνται στο αρχείο κατά τους όρους της ισχύουσας ελληνικής νομοθεσίας, το Ν. 4624/2019 περί της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα και το Γενικό Κανονισμό για την Προστασία των Προσωπικών Δεδομένων-Κανονισμός (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (GDPR) όπως ισχύει επικοινωνώντας με τον υπεύθυνο επεξεργασίας της Διοργανώτριας, στο email plusrealadvertisement@gmail.com ή τηλεφωνικά μέσω τηλεφωνικού αριθμού αστικής χρέωσης που γνωστοποιείται στους συμμετέχοντες με την εκάστοτε προωθητική ενέργεια. Η άσκηση των δικαιωμάτων περιορισμού, εναντίωσης ή/και του δικαιώματος διαγραφής, εφόσον αφορούν δεδομένα που είναι απαραίτητα για την διενέργεια ή/και τη συνέχιση της παρούσας προωθητικής ενέργειας, συνεπάγεται είτε τη μη δυνατότητα συμμετοχής, εφόσον ασκηθούν πριν τη διενέργεια της Προωθητικής Ενέργειας είτε την αυτοδίκαιη ακύρωση της συμμετοχής σε αυτόν εφόσον ασκηθούν σε οποιοδήποτε στάδιο της Προωθητικής Ενέργειας. Η Διοργανώτρια δηλώνει ρητώς και δεσμεύεται ότι ακολουθεί την αρχή επεξεργασίας των ελάχιστων προσωπικών δεδομένων και τα άνω δεδομένα που συλλέγονται, επεξεργάζονται αποκλειστικά και μόνο για ορισμένους ανωτέρω στο παρόν σκοπούς. Περαιτέρω, δηλώνει ότι έχει λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα, τεχνικά, οργανωτικά, νομικά προκειμένου να διασφαλίσει την προστασία των δεδομένων αυτών (…)» Όπως αναφέρει η PLUS REAL, εκ των ανωτέρων βασικών όρων προκύπτουν εν συντομία, κατά τους ισχυρισμούς της, τα ακόλουθα: 6

1. Η συμμετοχή στην προωθητική ενέργεια γινόταν με πρωτοβουλία του συμμετέχοντος, με έναν από τους ρητώς προβλεπόμενους τρόπους. Συνεπώς, ο συμμετέχων δήλωνε ο ίδιος αυτοβούλως τα στοιχεία του, συμπληρώνοντας σχετική φόρμα, στην οποία μεταξύ άλλων ανέφερε και το επιθυμητό τηλέφωνο επικοινωνίας.
2. Για να θεωρηθεί έγκυρη μία συμμετοχή θα έπρεπε να αναφέρονται όλα τα ελάχιστα απαιτούμενα στοιχεία, ήτοι όνομα, επώνυμο και αριθμός τηλεφώνου, ώστε εφόσον χρειαστεί να μπορεί να γίνει ταυτοποίηση του κατόχου.
3. Οι έγκυρες συμμετοχές συγκεντρώνονταν σε ένα ηλεκτρονικό αρχείο, ώστε να λάβει χώρα η επικοινωνία, με την οποία οι συμμετέχοντες ενημερώνονταν για τα επόμενα στάδια της προωθητικής ενέργειας.
4. Τα ως άνω αρχεία διατηρούνται μόνο για όσο χρονικό διάστημα διαρκούσε η εκάστοτε προωθητική ενέργεια στη συμμετοχή στην οποία έχει συναινέσει ο συμμετέχων. Εν συνεχεία καταστρέφονται.
5. Η επικοινωνία γίνεται στον αριθμό που ο ίδιος ο συμμετέχων είχε δηλώσει, δίνοντας τη συγκατάθεσή του στην εν λόγω επικοινωνία για το σκοπό της προωθητικής ενέργειας.
6. Ειδικός τηλεφωνικός αριθμός ορίζεται σε κάθε προωθητική ενέργεια, ώστε να δίνεται η δυνατότητα έκφρασης παραπόνων.
7. Ο κάθε συμμετέχων δηλώνει ότι συναινεί στην επεξεργασία των προσωπικών του δεδομένων, μεταξύ των οποίων και του τηλεφώνου, για το σκοπό εξυπηρέτησης της προωθητικής ενέργειας.
8. Ειδικός τηλεφωνικός αριθμός με αστική χρέωση ορίζεται προς το σκοπό εξυπηρέτησης της άσκησης του δικαιώματος αντίρρησης. Οι συμμετέχοντες μπορούσαν να προβούν οποτεδήποτε και χωρίς επιβάρυνση στην επιβεβαίωση, τροποποίηση ή διόρθωση, περιορισμό ή και διαγραφή όλων των προσωπικών στοιχείων τους επικοινωνώντας με τον υπεύθυνο επεξεργασίας της Διοργανώτριας, σε ορισμένο e-mail ή αριθμό τηλεφώνου.
9. Ο κάθε συμμετέχων λαμβάνει γνώση των όρων πριν την υποβολή της συμμετοχής του, οπότε και δηλώνει ότι συμμετέχει αυτοβούλως στην προωθητική 7 ενέργεια και αποδέχεται ανεπιφύλακτα τους όρους υπό τους οποίους αυτή διενεργείται, ήτοι και την τηλεφωνική επικοινωνία. Β. Επί της ως άνω καταγγελίας, η PLUS REAL αναφέρει ότι ο καταγγέλλων παραδέχθηκε ότι εσφαλμένως κατήγγειλε την εταιρεία και προέβη σε έγγραφη ανάκληση της καταγγελίας του και σε σχετική ενημέρωση της Αρχής περί αυτού. Ειδικότερα ο εν λόγω καταγγέλλων επικοινώνησε με υπάλληλο της εταιρείας στα τέλη … 2020 και κατόπιν η εταιρεία ήρθε σε επικοινωνία μαζί του στην οποία αφού άκουσε τις μακροσκελέστατες διαμαρτυρίες του κράτησε τα στοιχεία επικοινωνίας του. Κατόπιν έρευνας που έκανε διαπιστώθηκε ότι ο καταγγέλλων είχε συμπληρώσει φόρμα συμμετοχής στον διαγωνισμό στην οποία δήλωνε τα προσωπικά του στοιχεία και τα στοιχεία επικοινωνίας του. Κατόπιν τούτου τον κάλεσε και τον ενημέρωσε σχετικά, όπου ο ίδιος αποδέχτηκε το λάθος του και απέδωσε την παρανόηση στο γεγονός ότι εκείνο το χρονικό διάστημα είχε δεχθεί επανειλημμένα κλήσεις από διάφορους αριθμούς, γεγονός που του δημιούργησε εκνευρισμό και ενόχληση με συνέπεια να προβεί στη συγκεκριμένη καταγγελία λησμονώντας όμως ότι, για την περίπτωση της εν λόγω εταιρείας, η κλήση έγινε κατόπιν δικής του ρητής συγκατάθεσης. Μετά την παραδοχή αυτή ο ίδιος απέστειλε την από …2020… δήλωση ανάκλησης των καταγγελλομένων, την οποία η εταιρεία επισυνάπτει στην απάντησή της προς την Αρχή. Η δήλωση αυτή του καταγγέλλοντος ωστόσο δεν έχει υποβληθεί στην Αρχή από τον ίδιο. Όσον αφορά το περιεχόμενο της καταγγελίας, η PLUS REAL επισημαίνει ότι ο καταγγέλλων, όντας καταχωρημένος στο αρχείο των συμμετεχόντων, κλήθηκε από υπάλληλό της από αστική κλήση η οποία ουδεμία επιβάρυνση έχει για τον κληθέντα. Η εν λόγω κλήση γίνεται πάντα προκειμένου να γίνει επιβεβαίωση της συμμετοχής του κληθέντος. Στην κλήση αυτή ο καταγγέλλων δεν απάντησε και ο ίδιος, καλώντας πίσω, άκουσε το ηχογραφημένο μήνυμα του τηλεφωνικού μας κέντρου (welcome message), το οποίο ενημερώνει τον συμμετέχοντα ότι θα συνδεθεί με εκπρόσωπο της εταιρείας. Εν συνεχεία αφού μίλησε με εκπρόσωπό της ενημερώθηκε ότι κέρδισε ποσό το οποίο αντιστοιχεί σε εκπτωτικές δωροεπιταγές οι οποίες αντιστοιχούν σε συγκεκριμένα προϊόντα. Ο καταγγέλλων ενημερώθηκε ότι εφόσον επιθυμούσε να 8 λάβει τις εκπτωτικές δωροεπιταγές θα έπρεπε να καλέσει σε τηλεφωνικό αριθμό με χρέωση για να γίνει η αποδοχή των δωροεπιταγών και να δηλώσει πού θα του αποσταλούν οι δωροεπιταγές. Ο ισχυρισμός του καταγγέλλοντα ότι δεν του γνωστοποιήθηκε το ακριβές ύψος του κόστους του τηλεφωνικού αριθμού με χρέωση είναι, κατά τους ισχυρισμούς της εταιρείας, αναληθής και ανακριβής, αφού σε όλους όσους επιλέξουν να καλέσουν γνωστοποιείται το ακριβές ύψος του κόστους της κλήσης. Επιπλέον, εκτός από την ανωτέρω ενημέρωση την οποία κάνει ο υπάλληλος της εταιρείας, όταν οι ενδιαφερόμενοι καλούσαν στον τηλεφωνικό αριθμό στον οποίο υπήρχε η χρέωση, για την παραλαβή των εκπτωτικών δωροεπιταγών, προτού ξεκινήσει η χρέωσή τους προηγείτο ατελώς ηχογραφημένο μήνυμα το οποίο τους ανέφερε την επωνυμία του παρόχου της υπηρεσίας και τους υπενθύμιζε την χρέωση της κλήσης που θα ακολουθούσε, ώστε ακόμη και κατά το στάδιο αυτό όποιος δεν επιθυμούσε τη χρέωση του τηλεφώνου του να διακόψει την κλήση, χωρίς να χρεωθεί. Όπως αναφέρει η εταιρεία, ο καταγγέλλων επιβεβαιώνει το γεγονός αυτό στη συνέχεια της καταγγελίας του όπου αναφέρει ότι όταν κάλεσε άκουσε ηχογραφημένο μήνυμα με το οποίο ενημερώθηκε για τη χρέωση της επικείμενης κλήσης. Η εταιρεία επίσης αναφέρει ότι για τις εν λόγω προωθητικές ενέργειες υποβάλλεται σε διαχειριστικά και λειτουργικά έξοδα, τα οποία και καλύπτει από τις προαναφερόμενες τηλεφωνικές χρεώσεις για τις οποίες ενημερώνει επανειλημμένως και με σαφή τρόπο τους συμμετέχοντες. Επίσης, ενώ ο καταγγέλλων στη δεύτερη παράγραφο της καταγγελίας του αναφέρει ότι η εκπρόσωπος της εταιρείας τον ενημέρωσε ότι κέρδισε 680,00 ευρώ σε δωροεπιταγές στη συνέχεια, εντελώς αντιφατικά κατά την εταιρεία, αναφέρει: «δεν μου είπαν τι είναι αυτό που κέρδισα πέρα από το ύψος του ποσού, δηλαδή δεν μου διευκρινίστηκε ότι είναι εκπτωτικές επιταγές, ξεκάθαρα μου είπαν επιταγή». Αυτό, κατά τους ισχυρισμούς της εταιρείας, είναι εντελώς ψευδές καθώς εξ αρχής διευκρινίζεται στους συμμετέχοντες ότι τα δώρα συνίστανται σε εκπτωτικές δωροεπιταγές οι οποίες αφορούν συγκεκριμένα προϊόντα και όχι σε χρηματικό ποσό ή επιταγή. Επίσης η αναφορά του καταγγέλλοντος ότι έκανε έρευνα στο διαδίκτυο για την εταιρεία είναι αόριστη, ασαφής αναπόδεικτη και μη στοιχειοθετημένη καθώς δεν προσκομίζεται κανένα 9 στοιχείο από το οποίο να προκύπτει ότι τα όσα αναφέρει ο καταγγέλλων αφορούν την εταιρία μας. Τέλος, η PLUS REAL, επί των ειδικότερων ερωτημάτων που είχε θέσει η Αρχή με το έγγραφό της, αναφέρει τα εξής: α) Τηλεφωνικές κλήσεις πραγματοποιούνται για λογαριασμό της εταιρείας «PLUS REAL ADVERTISMENT - ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΗ - ΠΡΟΩΘΗΤΙΚΗ - ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΕΩΝ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΙΚΕ», στο πλαίσιο της επιχειρηματικής της δραστηριότητας. β) Οι αριθμοί τηλεφώνου που καλεί η εταιρεία προέρχονται από τις καταχωρήσεις που έχουν κάνει οι ίδιοι οι κάτοχοι των εν λόγω τηλεφωνικών αριθμών, δηλώνοντας συμμετοχή στις εκάστοτε προωθητικές ενέργειες, με βάση τους σχετικούς όρους, που αναφέρονται ανωτέρω υπό Α. Συνεπώς με τη συμμετοχή του ο κάτοχος του αριθμού χορηγεί και την κατ' άρθρο 11 παρ. 1 του ν. 3471/2006 ρητή έγγραφη συγκατάθεσή του για επικοινωνία μαζί του. Έχοντας την εν λόγω συγκατάθεση, η εταιρεία επικοινωνεί μαζί του αποκλειστικά και μόνο για το σκοπό για τον οποίο δόθηκε αυτή. γ) Η κλήση που πραγματοποιείται στον αριθμό που έχει δηλώσει συμμετοχή δεν είναι αυτοματοποιημένη (robocall) αλλά γίνεται από υπαλλήλους της εταιρίας. Ο καλούμενος δύναται είτε να δηλώσει στον υπάλληλο ότι θα αποχωρήσει από την κλήση είτε ότι επιθυμεί να προχωρήσει δηλαδή δηλώνει ότι επιθυμεί πλέον ρητώς και συναινεί στην επικοινωνία και κατόπιν, αφού ενημερωθεί και προφορικά και με ηχογραφημένο μήνυμα για το κόστος της κλήσης, συνδέεται εφόσον το επιλέξει (η εταιρεία σημειώνει ότι ουδεμία χρέωση επιβάλλεται στον συμμετέχοντα στην προωθητική ενέργεια έως το σημείο αυτό) με εκπρόσωπο της εταιρείας, ο οποίος του υπενθυμίζει τις αναγκαίες πληροφορίες, όπως όνομα εταιρείας, σκοπό κλήσης, δυνατότητα έκφρασης αντιρρήσεων/παραπόνων, τρόπος άσκησης δικαιώματος πρόσβασης και δικαιώματος αντίρρησης, τρόπος παραλαβής του δώρου, τις οποίες ήδη γνωρίζει έχοντας αποδεχθεί τους όρους της προωθητικής ενέργειας. δ) Οι επικοινωνίες γίνονται αποκλειστικά προς άτομα που έχουν ρητώς συγκατατεθεί, συμμετέχοντας και δηλώνοντας τα στοιχεία τους στη σχετική φόρμα, με βάση τους όρους της κάθε προωθητικής ενέργειας. Συνεπώς ουδεμία παράβαση 10 του άρθρου 11 του ν. 3471/2006 συντρέχει, κατά τους ισχυρισμούς της εταιρείας, καθώς κατ' άρθρο 11 παρ. 1 του νόμου απαιτείται «ο συνδρομητής να μην έχει συγκατατεθεί εκ των προτέρων ρητώς», στοιχείο που δεν συντρέχει στην περίπτωση της εταιρείας. Αντιθέτως δε η συγκατάθεση είναι ρητή καθώς ο συμμετέχων δηλώνει ο ίδιος το τηλέφωνό του στην ειδική φόρμα συμμετοχής, ελεύθερη καθώς πρόκειται για αυτόβουλη ενέργεια, και ειδική καθώς, όπως προκύπτει από τους όρους τους οποίους αποδέχεται, έχει προηγουμένως ενημερωθεί ότι παραχωρεί τον τηλεφωνικό του αριθμό για το συγκεκριμένο σκοπό και ότι τα στοιχεία υπόκεινται επεξεργασίας στο πλαίσιο του εν λόγω σκοπού. Εξασφαλίζεται συνεπώς πολλαπλώς, κατά τους ισχυρισμούς της εταιρείας, ότι ο συμμετέχων ενεργεί έχοντας πλήρη συνείδηση και επίγνωση των συνεπειών που έχει η δήλωσή του. ε) Σε όλους τους συμμετέχοντες δίνεται η δυνατότητα αντίρρησης με σαφή και ορισμένο τρόπο, τόσον με τους όρους της προωθητικής ενέργειας όσο και κατά την έναρξη της συνομιλίας με τον εκπρόσωπο της εταιρείας. Εφόσον ο καλούμενος δηλώσει ότι δεν θέλει να δέχεται επικοινωνίες, παρά την αρχική του ρητή συγκατάθεση σε αυτές, διαγράφεται αυτομάτως από τη σχετική λίστα. στ) Τα αρχεία των συμμετεχόντων και των καλούμενων - αρχείο εξερχομένων κλήσεων διατηρούνται για όσο διαρκεί η προωθητική ενέργεια, ήτοι έως και την λήψη των δώρων, και μετά διαγράφονται, καθώς έχει εκπληρωθεί ο σκοπός τήρησης του αρχείου. Ουδεμία χρήση πέραν την καλυπτόμενης από το σκοπό της προωθητικής ενέργειας γίνεται. ζ) Δεδομένου ότι οι κλήσεις από τους υπαλλήλους γίνονται με μηχανικό τρόπο, κατόπιν καταχώρησης του αριθμού τον συμμετεχόντων σε ηλεκτρονική βάση, είναι πιθανό ανάμεσα στις πολυάριθμες καταχωρημένες κλήσεις να εμφιλοχωρήσει κάποιο λάθος στον αριθμό, που να οφείλεται σε λάθος καταχώρηση του αριθμού στην ηλεκτρονική βάση, ήτοι σε ανθρώπινο λάθος. Ακολούθως, υποβλήθηκε και νεότερη καταγγελία στην Αρχή με αρ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/1640/09-03-2021 από το Β, σύμφωνα με την οποία δέχτηκε στις …2021… και ώρα … αυτοματοποιημένη τηλεφωνική κλήση στον τηλεφωνικό του αριθμό …, ο οποίος ήταν επιπροσθέτως εγγεγραμμένος στο μητρώο του άρθρου 11 του ν. 11 3471/2006, από τον αριθμό …. Ο καταγγέλλων αναφέρει ότι με αυτοματοποιημένο μήνυμα ενημερώθηκε για υποτιθέμενη νίκη του σε διαγωνισμό με χρηματικό έπαθλο, χωρίς να συγκρατήσει την επωνυμία της εταιρείας. Η Αρχή απέστειλε στην εταιρεία Microbase, στο δίκτυο της οποίας ανήκει 3 ο ως άνω τηλεφωνικός αριθμός, το υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΞE/871/18-03-2021 έγγραφo, ζητώντας να χορηγήσει τα απαραίτητα στοιχεία συνδρομητή (ονοματεπώνυμο ή επωνυμία, διεύθυνση ή/και άλλα επικοινωνίας). H Microbase απάντησε 4 ότι κάτοχος του πρώτου αριθμού είναι η εταιρεία PLUS REAL ADVERTISMENT ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΗ – ΠΡΟΩΘΗΤΙΚΗ – ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΕΩΝ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΙΚΕ (εφεξής, PLUS REAL). Στη συνέχεια, η Αρχή κάλεσε σε ακρόαση την PLUS REAL ADVERTISMENT ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΗ - ΠΡΟΩΘΗΤΙΚΗ - ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΕΩΝ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΙΚΕ στη συνεδρίαση, μέσω τηλεδιάσκεψης, της Ολομέλειας της 31-03-2021 (βλ. κλήση με αριθ. πρωτ. Γ/ΕΞΕ/851/16-03-2021). Δεδομένου ότι κατά την αποστολή της εν λόγω κλήσης δεν ήταν ακόμα εις γνώσιν της Αρχής η ανωτέρω απάντηση της Microbase περί του κατόχου του αριθμού …, η Αρχή απέστειλε λίγες ημέρες μετά και το υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΞΕ/888/19-03-2021 έγγραφο στον υπεύθυνο επεξεργασίας, με το οποίο του διαβίβασε την ανωτέρω υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/1640/09-03-2021 καταγγελία, ενημερώνοντας ότι κατά την ως άνω ακρόαση θα συζητηθεί και η εν λόγω καταγγελία, ζητώντας να έχουν μέχρι τότε παρασχεθεί οι έγγραφες απόψεις επ’ αυτής ή, κατ’ ελάχιστο, να είναι κατά την ακρόαση σε θέση να εκθέσει τις απόψεις του και επ’ αυτής. Ο υπεύθυνος επεξεργασίας δεν υπέβαλε, μέχρι την ημερομηνία της ακρόασής του, απόψεις για την λόγω καταγγελία. Κατά τη συνεδρίαση της 31-03-2021 παρέστη ο κ. Νίκος Πετρόπουλος, δικηγόρος (ΑΜΔΣΑ …) ως εκπρόσωπος του υπεύθυνου επεξεργασίας, ο οποίος υπέβαλε αίτημα αναβολής της συζήτησης, το οποίο και έγινε δεκτό, με καθορισμό νέας ημερομηνίας συζήτησης της υπόθεσης την 23-4-
10. Στη συνεδρίαση της 23-4-2021 παρέστη η κα. Ιωάννα Καμαρινοπούλου, δικηγόρος (ΑΜΔΣΑ …), ως εκπρόσωπος του υπεύθυνου 3 4 Σύμφωνα με το διαδικτυακό τόπο www.foritotita.gr της E.E.T.T. Με τo υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/1942/18-03-2021 έγγραφο 12 επεξεργασίας. Μετά τη συνεδρίαση ο υπεύθυνος επεξεργασίας έλαβε προθεσμία για υποβολή υπομνήματος, το οποίο και υπέβαλε, εντός της ταχθείσας προθεσμίας, με το υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/3393/24-05-2021 έγγραφο. Ήδη πριν τη λήξη της προθεσμίας υποβολής του υπομνήματος, και τρεις ημέρες μετά την ως άνω ακρόαση του υπευθύνου επεξεργασίας όπου ειπώθηκε ότι ο καταγγέλλων κ. Α δεν έχει υποβάλει στην Αρχή ανάκληση της καταγγελίας του, ο εν λόγω καταγγέλλων υπέβαλε στην Αρχή το υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/2824/26-04-2021 έγγραφο αναφέροντας ότι ανακαλεί την καταγγελία του διότι η σύντροφός του είχε δώσει τα δικά του στοιχεία, δηλώνοντας συμμετοχή σε συγκεκριμένη προωθητική ενέργεια. Στο υπόμνημα το οποίο υπέβαλε ο υπεύθυνος επεξεργασίας μετά την ακρόασή του αναφέρονται τα εξής: α) Ο υπεύθυνος επεξεργασίας ξεκίνησε τη δραστηριότητά του το καλοκαίρι του 2019, η οποία συνίσταται, μεταξύ άλλων, στη διενέργεια κατά ορισμένα χρονικά διαστήματα προωθητικών ενεργειών μέσω τηλεφώνου, με σαφείς όρους συμμετοχής που γνωστοποιούνταν από πριν στους συμμετέχοντες. Οι εν λόγω προωθητικές ενέργειες πραγματοποιούνται σύμφωνα με τους δημοσιευμένους έγγραφους όρους συμμετοχής, που κατατίθενται σε συμβολαιογράφο και αναρτώνται διαδικτυακά προς το σκοπό ενημέρωσης του κοινού για όλη τη διάρκεια κάθε προωθητικής ενέργειας. Με το υπόμνημα προσκομίζονται ενδεικτικά οι όροι των δύο πιο πρόσφατων ενεργειών, όπως έχουν κατατεθεί ενώπιον Συμβολαιογράφου. β) Κατά την ακρόαση του υπευθύνου επεξεργασίας τέθηκε το ερώτημα της τυχόν σχέσης του με την εταιρεία INFO COMMUNICATION SERVICES, δεδομένου ότι σύμφωνα με αναζήτηση στο Γενικό Εμπορικό Μητρώο (ΓΕΜΗ), οι δύο εταιρείες εμφανίζουν το ίδιο φυσικό πρόσωπο ως Διοίκηση, έχουν παρεμφερείς δραστηριότητες, ενώ και η εκπρόσωπος του υπευθύνου επεξεργασίας κατά την ακρόασή του ενώπιον της Αρχής εκπροσωπούσε επίσης, στην ίδια συνεδρίαση και για άλλη υπόθεση, και την εταιρεία INFO COMMUNICATION SERVICES. Τόσο κατά την ακρόαση, όσο και με το μετέπειτα υπόμνημα του υπευθύνου επεξεργασίας, αναφέρθηκε ότι οι εν λόγω δύο εταιρείες έχουν διαφορετική έδρα, διαφορετικές εγκαταστάσεις, αριθμούς και υποδομές, και όσον αφορά τη συγκεκριμένη δραστηριότητα που πραγματοποιεί αυτοτελώς η κάθε μία προσκομίστηκαν με το 13 υπόμνημα δηλώσεις ΦΠΑ αμφοτέρων των εταιρειών για το Σεπτέμβριο του 2019,από όπου προκύπτει ότι λειτούργησαν παράλληλα και όχι διαδοχικά. γ) Ο υπεύθυνος επεξεργασίας επαναλαμβάνει στο υπόμνημά του ότι διεξάγει τις προωθητικές ενέργειες αποκλειστικά και μόνο προς άτομα τα οποία έχουν προηγουμένως δηλώσει συμμετοχή, έχοντας καταγράψει σε ειδική φόρμα ή κουπόνι το τηλέφωνο και λοιπά στοιχεία επικοινωνίας, συναινώντας συνεπώς στην επικοινωνία μαζί τους. Μετά το τέλος της εκάστοτε προωθητικής ενέργειας, τα στοιχεία των συμμετεχόντων – τα οποία δεν γνωστοποιούνταν σε οποιονδήποτε τρίτο - διαγράφονται. Περαιτέρω, ο υπεύθυνος επεξεργασίας αναφέρει ότι στις κλήσεις προς κάθε συμμετέχοντα δίνονται δύο επιλογές, είτε να επικοινωνήσει με εκπρόσωπο επιλέγοντας το πλήκτρο με τον αριθμό «1» είτε να ζητήσει διαγραφή των στοιχείων του από τις λίστες επιλέγοντας το πλήκτρο με τον αριθμό «2». Ο υπεύθυνος επεξεργασίας παραπέμπει επίσης στο σύνδεσμο https://tagnews.gr/συμμετέχω-και-κερδίζω, όπου βρίσκονται αναρτημένοι οι όροι της πιο πρόσφατης, ολοκληρωθείσας πλέον, προωθητικής ενέργειες, μαζί με τη φόρμα συμμετοχής. Από την εξέταση της Αρχής στον ως άνω διαδικτυακό σύνδεσμο, προκύπτει ότι οι όροι συμμετοχής είναι γενικά αντίστοιχοι με αυτούς που περιγράφονται και στο αρχικό υπ’ αριθμ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/8895/28-12-2020 έγγραφο του υπευθύνου επεξεργασίας, αλλά και με αυτούς των δύο πιο πρόσφατων ενεργειών οι οποίοι επισυνάπτονται ως συνημμένα έγγραφα στο υπόμνημα του υπευθύνου επεξεργασίας. Συγκεκριμένα, στον ως άνω διαδικτυακό σύνδεσμο 5, ο επισκέπτης πληκτρολογεί, σε κατάλληλες φόρμες, όνομα, επώνυμο και τηλέφωνο, ενώ καλείται να επιλέξει το κουτί επιλογής (check box) ότι αποδέχεται τους όρους συμμετοχής. Στους όρους αναφέρεται, μεταξύ άλλων, ότι «Η Διοργανώτρια Εταιρία θεωρεί ότι, κάθε Δικαιούχος της Προωθητικής ενέργειας, που θα καλεί στον τηλεφωνικό αριθμό Υπηρεσίας, Πολυμεσικής Πληροφόρησης αυξημένης χρέωσης, είναι κάτοχος της κάρτας SIM, που αντιστοιχεί στον αριθμό κλήσης του κινητού ή αντίστοιχα ο συνδρομητής του σταθερού τηλεφώνου από το οποίο κάλεσε (…)». 5 Ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης: 2/7/2021 14 δ) Ως προς τις επιμέρους καταγγελίες, για την πρώτη καταγγελία του κ. Α αναφέρεται εκ νέου ότι η καταγγελία έχει ανακληθεί ρητώς από τον ίδιο. Ο υπεύθυνος επεξεργασίας αναφέρει ότι ο καταγγέλλων τον ενημέρωσε ότι δεν είχε προβεί σε ανάκληση καταγγελίας του στην Αρχή, επειδή είχε υποβάλει στην Αρχή και άλλη καταγγελία κατά άλλου υπευθύνου επεξεργασίας και – όπως αναφέρεται στο υπόμνημα του υπευθύνου επεξεργασίας – «δεν ήταν δυνατόν η καταγγελία να ανακληθεί μερικώς». Ως προς τη δεύτερη καταγγελία, ο υπεύθυνος επεξεργασίας αναφέρει μόνο το εξής: « (…) το πιθανότερο είναι ότι οφείλεται είτε σε εσφαλμένη πληκτρολόγηση είτε σε εσφαλμένη αναγραφή τηλεφώνου στη δήλωση συμμετοχής. Ουδέν έχουμε να δηλώσουμε». Η Αρχή, μετά από εξέταση όλων των στοιχείων του φακέλου και των διαμειφθέντων στην από 23-04-2021 συνεδρίαση, αφού άκουσε τον εισηγητή και τις διευκρινίσεις των βοηθών εισηγητή, οι οποίοι (βοηθοί) αποχώρησαν μετά τη συζήτηση και πριν από τη διάσκεψη και τη λήψη αποφάσεως, και κατόπιν διεξοδικής συζήτησης, ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
11. Από τις διατάξεις των άρθρων 51 και 55 του Γενικού Κανονισμού Προστασίας Δεδομένων (Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 – εφεξής, ΓΚΠΔ) και του άρθρου 9 του νόμου 4624/2019 (ΦΕΚ Α΄ 137) προκύπτει ότι η Αρχή έχει αρμοδιότητα να εποπτεύει την εφαρμογή των διατάξεων του ΓΚΠΔ, του νόμου αυτού και άλλων ρυθμίσεων που αφορούν την προστασία του ατόμου από την επεξεργασία προσωπικών δεδομένων.
12. Σύμφωνα με το άρθρο 4 στοιχ. 7 του ΓΚΠΔ, ο οποίος είναι σε εφαρμογή από τις 25 Μαΐου 2018, ως υπεύθυνος επεξεργασίας ορίζεται «το φυσικό ή νομικό πρόσωπο, η δημόσια αρχή, η υπηρεσία ή άλλος φορέας που, μόνα ή από κοινού με άλλα, καθορίζουν τους σκοπούς και τον τρόπο της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα».
13. Ο υπεύθυνος επεξεργασίας, στο πλαίσιο της από μέρους του τήρησης της αρχής της θεμιτής και σύννομης επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα (άρθρο 5 παρ. 1 του ΓΚΠΔ), οφείλει, σύμφωνα με το άρθρο 12 παρ. 1 του ΓΚΠΔ, να λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα για να παρέχει στο υποκείμενο των δεδομένων κάθε 15 πληροφορία που αναφέρεται στα άρθρα 13 και 14 του ΓΚΠΔ, προκειμένου να ενημερώνει το υποκείμενο των δεδομένων ότι πρόκειται να επεξεργαστεί τα δεδομένα του με νόμιμο και διαφανή τρόπο, ενώ επιπροσθέτως πρέπει να βρίσκεται σε θέση ανά πάσα στιγμή να αποδείξει τη συμμόρφωσή του με τις αρχές αυτές (αρχή της λογοδοσίας κατ’ άρθρο 5 παρ. 2 του ΓΚΠ∆). Η υποχρέωση ενημέρωσης με την οποία είναι επιφορτισμένος ο υπεύθυνος επεξεργασίας αναλύεται στα άρθρα 13 (αναφορικά με τις πληροφορίες που παρέχονται εάν τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα συλλέγονται από το υποκείμενο των δεδομένων) και 14 (αναφορικά με τις πληροφορίες που παρέχονται εάν τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα δεν έχουν συλλεγεί από το υποκείμενο των δεδομένων) του ΓΚΠΔ.
14. Το ζήτημα των τηλεφωνικών κλήσεων, για σκοπούς απευθείας προώθησης προϊόντων ή υπηρεσιών και για κάθε είδους διαφημιστικούς σκοπούς, ρυθμίζεται στο άρθρο 11 του ν. 3471/2006, όπου ορίζονται τα σχετικά με τις μη ζητηθείσες επικοινωνίες (βλ. παρ. 1 και 2). Σημειώνεται ότι, για το εν λόγω ζήτημα, είχε αρχικά επιλεγεί ο κανόνας της προηγούμενης συγκατάθεσης (βλ. προϊσχύσασα μορφή άρθρου 11 ν. 3471/2006). Όμως, με τις διατάξεις του άρθρου 16 παρ. 1 και 2 του ν. 3917/2011 τροποποιήθηκαν οι παρ. 1 και 2 του άρθρου 11 του ν. 3471/2006, ώστε με το άρθρο 11 παρ. 1 του ν. 3471/2006 ορίζεται πλέον ότι: «Η χρησιμοποίηση αυτόματων συστημάτων κλήσης, ιδίως με χρήση συσκευών τηλεομοιοτυπίας (φαξ) ή ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, και γενικότερα η πραγματοποίηση μη ζητηθεισών επικοινωνιών με οποιοδήποτε μέσο ηλεκτρονικής επικοινωνίας, χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση, για σκοπούς απευθείας εμπορικής προώθησης προϊόντων ή υπηρεσιών και για κάθε είδους διαφημιστικούς σκοπούς, επιτρέπεται μόνο αν ο συνδρομητής συγκατατεθεί εκ των προτέρων ρητώς», ενώ με την παράγραφο 2 του ιδίου άρθρου ορίζεται ότι: «Δεν επιτρέπεται η πραγματοποίηση μη ζητηθεισών επικοινωνιών με ανθρώπινη παρέμβαση (κλήσεων) για τους ανωτέρω σκοπούς, εφόσον ο συνδρομητής έχει δηλώσει προς τον φορέα παροχής της διαθέσιμης στο κοινό υπηρεσίας, ότι δεν επιθυμεί γενικώς να δέχεται τέτοιες κλήσεις. Ο φορέας υποχρεούται να καταχωρίζει δωρεάν τις δηλώσεις αυτές σε ειδικό κατάλογο συνδρομητών, ο οποίος είναι στη διάθεση κάθε ενδιαφερομένου». Κατά συνέπεια, μετά την 01-09-2011 οπότε και τέθηκε σε ισχύ η τροποποιηθείσα - προς το 16 ευνοϊκότερο για τους υπευθύνους επεξεργασίας - διάταξη, οι τηλεφωνικές κλήσεις με ανθρώπινη παρέμβαση, ενόψει των ανωτέρω σκοπών, επιτρέπονται, εκτός αν ο καλούμενος έχει δηλώσει ότι δεν τις επιθυμεί (σύστημα «opt-out»). Οι διαφημιζόμενοι, εφόσον πραγματοποιούν τηλεφωνικές προωθητικές ενέργειες με ανθρώπινη παρέμβαση, οφείλουν να λαμβάνουν από όλους τους παρόχους επικαιροποιημένα αντίγραφα των Μητρώων του άρθρου 11 του ν. 3471/2006 και να εξασφαλίζουν ότι έχουν διαθέσιμες τις δηλώσεις των συνδρομητών που έχουν πραγματοποιηθεί έως τριάντα ημέρες πριν από την πραγματοποίηση της τηλεφωνικής κλήσης (βλ. και τις υπ’ αριθμ. 62-67/2016 Αποφάσεις της Αρχής). Εξάλλου, σύμφωνα με το άρθρο 13 του ανωτέρω ν. 3471/2006, ο έλεγχος της τήρησης των διατάξεων του νόμου αυτού ανήκει στην Αρχή.
15. Σε κάθε περίπτωση, σημειώνεται ότι για τις κλήσεις χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση (αυτοματοποιημένες κλήσεις) απαιτείται, όπως ρητά επιτάσσει το άρθρο 11 παρ. 1 του ν. 3471/2006, η προηγούμενη συγκατάθεση των συνδρομητών – ακόμα και αν οι αριθμοί αυτοί δεν έχουν καταχωρηθεί στο μητρώο «opt-out» του παρόχου τους. Πρέπει δε να επισημανθεί ότι η διάταξη για τις αυτοματοποιημένες κλήσεις, κατ’ εφαρμογή της Οδηγίας 2002/58/ΕΚ, είναι σε ισχύ από την έναρξη εφαρμογής του ν. 3471/2006 αλλά και του προγενέστερου ν. 2774/1999, δεν επηρεάστηκε δηλαδή από τη μετέπειτα τροποποίηση του νόμου ν. 3471/
16. Άλλωστε, οι αυτοματοποιημένες κλήσεις αποτελούν ένα αρκετά επεμβατικό μέσο προώθησης προϊόντων και υπηρεσιών, καθώς εκ της φύσης τους, ο αποδέκτης της επικοινωνίας δεν έχει ευχερώς τη δυνατότητα να ενημερωθεί και να ασκήσει τα δικαιώματά του, όπως στην περίπτωση που η επικοινωνία πραγματοποιείται με ανθρώπινη παρέμβαση.
17. Περαιτέρω, ο υπεύθυνος της επεξεργασίας οφείλει να ικανοποιεί και τα λοιπά δικαιώματα των υποκειμένων των δεδομένων, ιδίως τα δικαιώματα ενημέρωσης (άρθρο 13 του ΓΚΠΔ αναφορικά με πληροφορίες που παρέχονται εάν τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα συλλέγονται από το υποκείμενο των δεδομένων και άρθρο 14 του ΓΚΠΔ αναφορικά με πληροφορίες που παρέχονται εάν τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα δεν έχουν συλλεγεί από το υποκείμενο των δεδομένων), πρόσβασης (άρθρο 15 του ΓΚΠΔ) και εναντίωσης (άρθρο 21 του ΓΚΠΔ). Τούτο σημαίνει, αναφορικά με την υποχρέωση ενημέρωσης, ότι κατά τη διενέργεια μιας 17 τηλεφωνικής κλήσης, ο υπεύθυνος επεξεργασίας θα πρέπει να ενημερώνει για την ταυτότητά του και την ταυτότητα του εκπροσώπου του, να μην αποκρύπτει ή παραποιεί τον αριθμό καλούντος και να ενημερώνει για το σκοπό της επεξεργασίας και για τη δυνατότητα άσκησης των ως άνω δικαιωμάτων. Επίσης, ως προς το δικαίωμα εναντίωσης το οποίο προβλέπεται στο άρθρο 21 του ΓΚΠΔ, ο υπεύθυνος επεξεργασίας οφείλει, προκειμένου να συμμορφώνεται με την υποχρέωση που απορρέει από την εν λόγω διάταξη, να φροντίζει, εφόσον ένας καλούμενος συνδρομητής εκφράζει την αντίρρησή του στο να δέχεται κλήσεις από τον συγκεκριμένο υπεύθυνο επεξεργασίας (ή/και εκπρόσωπό του), να ακολουθεί μία σαφώς ορισμένη διαδικασία που να διασφαλίζει ότι ο αριθμός αυτός θα εξαιρείται από οποιαδήποτε τηλεφωνική προωθητική/διαφημιστική ενέργεια του υπευθύνου επεξεργασίας στο μέλλον (βλ. τις υπ’ αριθμ. 62-67/2016 Αποφάσεις της Αρχής, αλλά και την υπ’ αριθμ. 127/2017 Απόφαση της Αρχής).
18. Στις συγκεκριμένες περιπτώσεις, βάσει των ανωτέρω, προκύπτει ότι η καταγγελλόμενη εταιρεία, πραγματοποίησε, ως υπεύθυνος επεξεργασίας, αυτοματοποιημένες τηλεφωνικές προωθητικές ενέργειες. Ως εκ τούτου, η νομιμότητα πραγματοποίησης των εν λόγω προωθητικών ενεργειών εξασφαλίζεται εάν έχουν τηρηθεί τα αναφερόμενα στις ανωτέρω σκέψεις.
19. Από την εξέταση των στοιχείων του φακέλου της υπόθεσης, προκύπτει ειδικότερα ότι ο υπεύθυνος επεξεργασίας προβαίνει σε αυτοματοποιημένες κλήσεις για την προώθηση προϊόντων και υπηρεσιών χωρίς την προηγούμενη ειδική προς τούτο συγκατάθεση των υποκειμένων των δεδομένων. Και τούτο, διότι ο βασικός ισχυρισμός του υπευθύνου επεξεργασίας ότι οι κλήσεις πραγματοποιούνται μόνο σε όσους έχουν δώσει ρητή προς τούτο προηγούμενη συγκατάθεση, καθώς επίσης και ότι οι κλήσεις δεν είναι αυτοματοποιημένες, είναι αβάσιμος διότι δεν επιβεβαιώνεται από τα στοιχεία τα οποία επικαλείται, για τους εξής λόγους: α) Για καμία εκ των καταγγελιών ο υπεύθυνος επεξεργασίας δεν προσκόμισε αποδεικτικό στοιχείο το οποίο να καταδεικνύει ότι είχε λάβει την προηγούμενη συγκατάθεση του καλούμενου συνδρομητή. Ακόμα και στην περίπτωση της πρώτης καταγγελίας για την οποία προσκομίζει έγγραφο του καταγγέλλοντα προς την εταιρεία με την οποία φέρεται αυτός να ανακαλεί την καταγγελία του (και την οποία ανάκληση ο ίδιος υπέβαλε στην Αρχή μετά 18 την ακρόαση του υπευθύνου επεξεργασίας, και ενώ δεν είχε ανταποκριθεί σε μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που του εστάλη προκειμένου να επιβεβαιώσει την ανάκληση της καταγγελίας του που επικαλούνταν ο υπεύθυνος επεξεργασίας), δεν παρέχει αποδεικτικά στοιχεία τα οποία να στοιχειοθετούν ότι πράγματι είχε λάβει την προηγούμενη συγκατάθεσή του (τα οποία στοιχεία θα έπρεπε να τα διαθέτει, αφού ισχυρίζεται ότι βάσει αυτών εντόπισε την εν λόγω προηγούμενη συγκατάθεση του καταγγέλλοντος). Για τη δεύτερη δε καταγγελία, επί της ουσίας δεν έκανε καμία διερεύνηση ως προς το αν είχε λάβει τη συγκατάθεση του καταγγέλλοντος, αφού θεωρεί εξίσου πιθανό είτε να έγινε λάθος πληκτρολόγησης κατά την πραγματοποίηση της κλήσης είτε ο καταγγέλλων να είχε εισάγει λανθασμένο τηλεφωνικό αριθμό. Πρέπει επίσης να επισημανθεί ότι, όπως έχει ήδη προδιαγράψει συναφώς η Αρχή (βλ. ενδεικτικώς την υπ’ αριθμ. 66/2016 Απόφαση), προκειμένου ο υπεύθυνος επεξεργασίας να είναι σε θέση να διερευνά τυχόν παράπονα των υποκειμένων των δεδομένων, θα πρέπει να φροντίζει να τηρεί στοιχεία που είναι απαραίτητα για τη διερεύνηση κάθε παραπόνου. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, οι συγκαταθέσεις των υποκειμένων των δεδομένων θα έπρεπε να τηρούνται για ένα εύλογο χρονικό διάστημα προς εξυπηρέτηση του ως άνω σκοπού – πολλώ δε μάλλον στην παρούσα υπόθεση, κατά τη οποία ο υπεύθυνος επεξεργασίας γνώριζε, από τα έγγραφα της Αρχής, για την ύπαρξη καταγγελιών που έχουν υποβληθεί στην Αρχή. Ως εκ τούτου, η διαγραφή των στοιχείων των συμμετεχόντων την οποία ο υπεύθυνος επεξεργασίας ισχυρίζεται ότι πραγματοποιεί μετά τη λήξη της εκάστοτε προωθητικής ενέργειας, δεν μπορεί να δικαιολογήσει τη μη δυνατότητά του να αποδείξει ότι πράγματι οι κλήσεις πραγματοποιήθηκαν προς χρήστες για τους οποίους είχε λάβει ειδική προς τούτο συγκατάθεση. Περαιτέρω, παρά τους ισχυρισμούς του υπευθύνου επεξεργασίας ότι οι κλήσεις δεν ήταν αυτοματοποιημένες, και οι δύο καταγγέλλοντες (συμπεριλαμβανομένου του πρώτου καταγγέλλοντα ο οποίος την ανακάλεσε ως προς το σκέλος της συγκατάθεσής του) περιγράφουν αναλυτικά ότι οι 19 κλήσεις έγιναν με αυτοματοποιημένο τρόπο – ενώ η πραγματοποίηση αυτοματοποιημένων κλήσεων περιγράφεται και στο γενικό κείμενο ενημέρωσης για την επεξεργασία το οποίο παρέχει ο υπεύθυνος επεξεργασίας. Όπως έχει ήδη κρίνει η Αρχή, και μάλιστα προ της έναρξης ισχύος του ΓΚΠΔ (βλ. ενδεικτικώς την, ήδη προαναφερθείσα, υπ’ αριθμ. 66/2016 Απόφαση της Αρχής), όταν ο καλούμενος συνδρομητής είναι αποδέκτης όχλησης που δεν έχει ζητήσει, το μόνο που μπορεί να κάνει για την απόδειξη αυτής σε περίπτωση που θέλει να προβεί σε καταγγελία, είναι να περιοριστεί σε εξωτερικά στοιχεία της κλήσης και σε αναφορά του περιεχομένου της (αριθμός τηλεφώνου κλήσης, ώρα και ημέρα κλήσεων, διαφημιζόμενος και επιπρόσθετα, πρόσωπο με το οποίο συνομίλησε, αν του έχει δηλωθεί, ή άλλα στοιχεία της προφορικής συνομιλίας). Όταν ο καταγγέλλων προσκομίζει πλήρη στοιχεία, όπως συμβαίνει στις συγκεκριμένες περιπτώσεις, μεταξύ των οποίων προσδιορίζεται πλήρως ο αυτοματοποιημένος χαρακτήρας της κλήσης, θα πρέπει ο διαφημιζόμενος (υπεύθυνος επεξεργασίας) να είναι σε θέση να αποδείξει ότι δεν πραγματοποίησε την κλήση ή ότι έγινε σύμφωνα με τις προϋποθέσεις νόμιμης επεξεργασίας (ήτοι, στην προκειμένη περίπτωση, να αποδείξει ότι είχε λάβει τις προηγούμενες συγκαταθέσεις). Τούτο εξάλλου είναι σε πλήρη συνάφεια με την αρχή της λογοδοσίας (άρθρο 5 παρ. 2 του ΓΚΠΔ), σύμφωνα με την οποία ο υπεύθυνος επεξεργασίας φέρει την ευθύνη και είναι σε θέση να αποδείξει τη συμμόρφωση με τις αρχές νόμιμης επεξεργασίας προσωπικών δεδομένων. Στην παρούσα υπόθεση ο υπεύθυνος επεξεργασίας δεν υπέβαλε κανένα στοιχείο που να αποδεικνύει τους ισχυρισμούς του. β) Η ίδια η διαδικασία την οποία περιγράφει ο υπεύθυνος επεξεργασίας αναφορικά με τον γενικότερο τρόπο λήψης συγκατάθεσης των υποκειμένων των δεδομένων δεν διασφαλίζει ότι οι συγκαταθέσεις που λαμβάνονται είναι έγκυρες. Και τούτο διότι δεν γίνεται κανένας έλεγχος ως προς το ότι το πρόσωπο που καταχωρεί τα στοιχεία του σε φόρμα συγκατάθεσης είναι πράγματι αυτό που ισχυρίζεται, τόσο κατά τη συμπλήρωση έντυπων φορμών όσο και κατά τη συμπλήρωση ηλεκτρονικών 20 φορμών (βλ. επίσης σχετικώς την Οδηγία 2/2011 της Αρχής περί ηλεκτρονικής συγκατάθεσης, στην οποία προδιαγράφονται οι προϋποθέσεις για τη λήψη έγκυρης ηλεκτρονικής συγκατάθεσης). Εξάλλου, στο κείμενο ενημέρωσης για την επεξεργασία προσωπικών δεδομένων η οποία λαμβάνει χώρα αναφέρεται ρητώς ότι η εταιρεία θεωρεί ότι κάθε συμμετέχων είναι κάτοχος και έχει τον αποκλειστικό έλεγχο της ηλεκτρονικής διεύθυνσης που δηλώνει (ήτοι, με άλλα λόγια, δεν προβαίνει σε κανέναν έλεγχο ακρίβειας των στοιχείων που δηλώνονται). Αυτό επιβεβαιώνεται και από όλα τα ενημερωτικά κείμενα για τους πρόσφατους διαγωνισμούς τα οποία παραθέτει ο υπεύθυνος επεξεργασίας στο υπόμνημά του, όπως περιγράφεται στο ιστορικό της παρούσας, αλλά επίσης και από την περίπτωση για την οποία ο καταγγέλλων ανακάλεσε την καταγγελία του, αφού ο ίδιος αναφέρει ότι άλλο οικείο του πρόσωπο συμπλήρωσε τη φόρμα με τα στοιχεία του καταγγέλλοντα – οπότε και ο υπεύθυνος επεξεργασίας κάλεσε τον καταγγέλλοντα, χωρίς ο ίδιος να έχει δώσει συγκατάθεση (το εν λόγω πραγματικό περιστατικό δεν αλλάζει από το γεγονός ότι ο καταγγέλλων ανακάλεσε την καταγγελία του). Συνεπώς, ακόμα και αν γίνει δεκτό ότι ο υπεύθυνος επεξεργασίας λαμβάνει συγκαταθέσεις σύμφωνα με τη διαδικασία που περιγράφει (για την οποία ωστόσο δεν προσκόμισε κάποιο αποδεικτικό στοιχείο), οι συγκαταθέσεις αυτές δεν μπορεί να είναι έγκυρες σύμφωνα με τα όσα περιγράφονται ανωτέρω.
20. Ο υπεύθυνος επεξεργασίας δεν ενημέρωνε προσηκόντως τα υποκείμενα των δεδομένων για την ταυτότητά του, αφού – όπως προκύπτει από τις καταγγελίες – ουδείς εκ των καταγγελλόντων ήταν σε θέση να ονοματίσει την εταιρεία που τον κάλεσε διότι δεν υπήρχε τέτοια πληροφόρηση.
21. Πέραν της έλλειψης εκπλήρωσης των προϋποθέσεων νόμιμης επεξεργασίας ως προς την πραγματοποίηση προωθητικών ενεργειών, ο υπεύθυνος επεξεργασίας δεν διαθέτει, όπως προκύπτει και από τα στοιχεία του φακέλου της υπόθεσης, και διαδικασίες εξέτασης παραπόνων, αφού δεν προέβη – όπως προαναφέρθηκε – σε κατ’ ουσίαν εξέταση των καταγγελιών. Συγκεκριμένα, δεν πραγματοποίησε κανέναν έλεγχο για τη δεύτερη καταγγελία, ενώ για την πρώτη επικοινώνησε μεν με τον καταγγέλλοντα, αλλά δεν προσκόμισε στην Αρχή καμία απόδειξη ως προς 21 το ότι είχε πράγματι λάβει – έστω και με την όχι ορθή διαδικασία που ακολουθεί – τη συγκατάθεσή του.
22. Ο υπεύθυνος επεξεργασίας αναφέρει ότι ο αριθμός των καταγγελιών είναι μικρός. Ωστόσο, πρέπει να συνυπολογιστεί το γεγονός ότι κατά κοινή πείρα δεν υποβάλλουν καταγγελία στην Αρχή όλοι όσοι δέχονται τέτοιες κλήσεις κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 11 του ν. 3471/
23. Σε κάθε περίπτωση, ο αριθμός των καταγγελιών δεν μπορεί να αποτελεί από μόνος του, για την εν λόγω υπόθεση, κριτήριο για την αποτίμηση της έκτασης της παράβασης αφού, όπως προαναφέρθηκε, ο υπεύθυνος επεξεργασίας σε καμία περίπτωση δεν λαμβάνει έγκυρες συγκαταθέσεις στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων του.
24. Ο υπεύθυνος επεξεργασίας σαφώς αποσκοπούσε σε οικονομικό όφελος από την εν λόγω επεξεργασία.
25. Η Αρχή, λαμβάνοντας υπόψη τις ανωτέρω διαπιστωθείσες παραβάσεις των άρθρων 13 και 14 του ΓΚΠΔ και του άρθρου 11 του ν. 3471/2006, και συνυπολογίζοντας αφενός ότι: ο υπεύθυνος επεξεργασίας i) αποσκοπεί σε οικονομικό όφελος από την εν λόγω επεξεργασία αφού υπάρχει χρέωση για τους χρήστες εάν κάνουν την κατάλληλη επιλογή πλήκτρου για να προχωρήσουν περαιτέρω, ii) δεν διαθέτει διαδικασία εξέτασης / ικανοποίησης παραπόνων των υποκειμένων των δεδομένων και, αφετέρου, το γεγονός ότι έχουν υποβληθεί δύο καταγγελίες στην Αρχή μέχρι την ημερομηνία ακρόασης του υπευθύνου επεξεργασίας, κρίνει ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις επιβολής σε βάρος του με βάση το άρθρο 58 παρ. 2 θ΄ του ΓΚΠΔ διοικητικής κύρωσης, καθώς και το άρθρο 21 παρ. 1 στοιχ. β΄ του ν. 2472/1997 (το οποίο παραμένει σε ισχύ σύμφωνα με το άρθρο 84 του ν. 4624/2019) τη διοικητική κύρωση προστίμου που αναφέρεται στο διατακτικό της παρούσας, η οποία σε κάθε περίπτωση κρίνεται - δυνάμει και του άρθρου 83 του ΓΚΠΔ - αποτελεσματική, αναλογική και αποτρεπτική. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Η Αρχή, 22 Επιβάλλει στην PLUS REAL ADVERTISMENT - ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΗ - ΠΡΟΩΘΗΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΕΩΝ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΙΚΕ, ως υπεύθυνο επεξεργασίας, το αποτελεσματικό, αναλογικό και αποτρεπτικό διοικητικό χρηματικό πρόστιμο που αρμόζει στην συγκεκριμένη περίπτωση σύμφωνα με τις ειδικότερες περιστάσεις αυτής, ύψους είκοσι πέντε χιλιάδων ευρώ (25.000,00) ευρώ, για τις ως άνω διαπιστωθείσες παραβιάσεις των άρθρων 13 και 14 του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 και του άρθρου 11 του ν. 3471/2006, σύμφωνα με το άρθρο 58 παρ. 2 θ΄ του ΓΚΠΔ σε συνδυασμό με το άρθρο 83 παρ. 5 του ΓΚΔΠ, και με το άρθρο 21 παρ. 1 στοιχ. β’ του ν. 2472/1997, σε συνδυασμό με το άρθρο 13 παρ. 4 του ν. 3471/2006 και το άρθρο 84 του ν.4624/
26. Ο Πρόεδρος Η Γραμματέας Κωνσταντίνος Μενουδάκος Ειρήνη Παπαγεωργοπούλου 23