Αθήνα, 31-05-2012 Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/3304-1/31-05-2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΝ ΠΡΟΣΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Ταχ. /νση: ΚΗΦΙΣΙΑΣ 1-3 115 23 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 210-6475600 FAX: 210-6475628 ΑΠΟΦΑΣΗ 96/2012 Η Αρχή Προστασ ας εδοένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνεδρ ασε σε σύνθεση Τήατος στο κατάστηά της την 29.5.2012 ετά από πρόσκληση του Προέδρου της, προκειένου να εξετάσει την υπόθεση που αναφέρεται στο ιστορικό της παρούσας. Παρέστησαν οι Γ. Μπατζαλέξης, Αναπληρωτής Πρόεδρος, κωλυοένου του Προέδρου της Αρχής Π. Χριστόφορου, Γ. Λαζαράκος, ως εισηγητής και Π. Τσαντ λας, αναπληρωατικά έλη, σε αντικατάσταση των τακτικών ελών Α.Ι. Μεταξά και Α. Πράσσου, αντ στοιχα, οι οπο οι αν και εκλήθησαν νο ως εγγράφως δεν παρέστησαν λόγω κωλύατος. Παρούσα χωρ ς δικα ωα ψήφου ήταν η K. Καρβέλη, νοικός ελέγκτρια, ως βοηθός εισηγήτρια, η οπο α αποχώρησε ετά τη συζήτηση της υπόθεσης και πριν από τη διάσκεψη και τη λήψη απόφασης και η Ε. Παπαγεωργοπούλου, υπάλληλος του τήατος διοικητικών και οικονοικών υποθέσεων, ως γραατέας. Η Αρχή έλαβε υπόψη τα παρακάτω: Με την ε αρ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/3304/8.5.2012 α τησή του προς την Αρχή Προστασ ας εδοένων Προσωπικού Χαρακτήρα, η /νση Εφέδρων Πολειστών-Αγωνιστών- Λ. Κηφισ ας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 1 Θυάτων και Αναπήρων πολέου (ΕΠΑΘΑ) του Υπουργε ου Εθνικής Άυνας ζητά την άδεια της Αρχής, προκειένου να επιτρέψει την πρόσβαση στο τηρούενο αρχε ο της σε τρεις ερευνητές συνεργαζόενους ε το Ίδρυα της Βουλής των Ελλήνων, στο πλα σιο της έρευνας για τη συγγραφή της ελέτης «Οι ήρωες των Ελλήνων: Οι καπετάνιοι, τα παλικάρια και η πολιτική της αναγνώρισης των εθνικών αγώνων (19ος20ός αιώνας)», η οπο α θα εκδοθε από το δρυα. Συγκεκριένα, οι Α (ιεθνές Πανεπιστήιο της Ελλάδας) και Β (Πανεπιστήιο υτικής Μακεδον ας) χρειάζεται να ελετήσουν την αλληλογραφ α της αναγνώρισης Αντιστασιακών Οργανώσεων της περιόδου 1945-1974, που τηρε ται στο αρχε ο της ΕΠΑΘΑ. Το υλικό που ενδιαφέρει δεν ε ναι τα προσωπικά στοιχε α εονωένων αιτούντων, αλλά η αλληλογραφ α των οργανώσεων ε τις υπηρεσ ες του υπουργε ου καθώς και οι σχετικές αποφάσεις. Επειδή όως ε ναι δυνατόν στην αλληλογραφ α αυτή να περιέχονται και προσωπικά ευα σθητα δεδοένων προσώπων εν ζωή, για τον λόγο αυτό ζητε ται η χορήγηση αδε ας για την πρόσβαση σε αυτό το υλικό. Στο διο ερευνητικό πλα σιο ο Γ, διδάκτορας Ιστορ ας, χρειάζεται να ελετήσει το εσοπολεικό αρχε ο των αιτήσεων αναγνώρισης των Μακεδονοάχων (1904-1908). Το τελευτα ο κύα αιτήσεων υποβλήθηκε την περ οδο 1961-
- Στην περ πτωση αυτή ε ναι δεδοένο ότι κανε ς από τους αιτούντες δεν βρ σκεται εν ζωή. Ο επιστηονικός υπεύθυνος του συνολικού έργου και επιελητής της έκδοσης που θα αξιοποιήσει το υλικό της έρευνας ε ναι ο καθηγητής της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτέλειου Πανεπιστήιου Θεσσαλον κης, . Μετά από εξέταση των προαναφερόενων στοιχε ων και κατόπιν διαλογικής συζήτησης, ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
- Σύφωνα ε το άρθρ. 7 § 2 περ. στ΄ του ν. 2472/1997 «Κατ’ εξα ρεση επιτρέπεται η συλλογή και η επεξεργασ α ευα σθητων δεδοένων, καθώς και η δρυση και λειτουργ α σχετικού αρχε ου, ύστερα από άδεια της Αρχής, όταν… η επεξεργασ α πραγατοποιε ται για ερευνητικούς και επιστηονικούς αποκλειστικά σκοπούς και υπό τον όρο ότι τηρε ται η ανωνυ α και λαβάνονται όλα τα απαρα τητα έτρα για την προστασ α των δικαιωάτων των προσώπων στα οπο α αναφέρονται». Το άρθρ. 2 στοιχ. β΄ του ιδ ου νόου ορ ζει ότι στα ευα σθητα Λ. Κηφισ ας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 2 προσωπικά δεδοένα συγκαταλέγονται και αυτά που αφορούν στα πολιτικά φρονήατα και στην υγε α. Σύφωνα δε ε το άρθρ. 2 στοιχ. δ΄ του ιδ ου νόου ως «επεξεργασ α δεδοένων προσωπικού χαρακτήρα» ορ ζεται, εταξύ άλλων, η συλλογή, η αποθήκευση, η εξαγωγή, η χρήση, η διάδοση, ή κάθε άλλης ορφής διάθεση των προσωπικών δεδοένων. Το άρθρ. 4 § 1 στοιχ. α’ και β’ του ν. 2472/1997 ορ ζει, εταξύ άλλων, ότι ο σκοπός της επεξεργασ ας πρέπει να ε ναι καθορισένος, σαφής και νόιος, τα δε δεδοένα να ε ναι συναφή, πρόσφορα και όχι περισσότερα από όσα απαιτούνται ενόψει του σκοπού της επεξεργασ ας. Το άρθρ. 10 του ιδ ου νόου ορ ζει τα εξής: «
- Η επεξεργασ α δεδοένων προσωπικού χαρακτήρα ε ναι απόρρητη. ιεξάγεται αποκλειστικά και όνο από πρόσωπα που τελούν υπό τον έλεγχο του υπεύθυνου επεξεργασ ας ή του εκτελούντος την επεξεργασ α και όνον κατ’ εντολήν του. (…)
- Ο υπεύθυνος επεξεργασ ας οφε λει να λαβάνει τα κατάλληλα οργανωτικά και τεχνικά έτρα για την ασφάλεια των δεδοένων και την προστασ α τους από τυχα α ή αθέιτη καταστροφή, τυχα α απώλεια, αλλο ωση, απαγορευένη διάδοση ή πρόσβαση και κάθε άλλη ορφή αθέιτης επεξεργασ ας. Αυτά τα έτρα πρέπει να εξασφαλ ζουν επ πεδο ασφάλειας ανάλογο προς τους κινδύνους που συνεπάγεται η επεξεργασ α και η φύση των δεδοένων που ε ναι αντικε ενο της επεξεργασ ας. …» Από τις προαναφερθε σες διατάξεις προκύπτει ότι η επεξεργασ α ευα σθητων προσωπικών δεδοένων επιτρέπεται υπό τις προϋποθέσεις του άρθρ. 7 § 2 περ. στ’ του ν. 2472/1997, δεδοένου ότι ο σκοπός της επεξεργασ ας - όπως, στη συγκεκριένη περ πτωση, η επιστηονική έρευνα, ε ναι νόιος (βλ. και άρθρ. 16 παρ. 1 Σ.), σαφής και καθορισένος και εφόσον τα δεδοένα που τυγχάνουν επεξεργασ ας δεν υπερβα νουν τον σκοπό της επεξεργασ ας και λαβάνονται τα οργανωτικά έτρα για την ασφάλεια των δεδοένων σύφωνα ε το άρθρ. 10 του προαναφερθέντος νόου.
- Η Αρχή σύφωνα ε την πάγια νοολογ α της χορήγησε σε ερευνητές την προβλεπόενη στις διατάξεις του άρθρου 7 παρ. 2 στοιχ. στ’ του Ν. 2472/1997 άδεια επεξεργασ ας ευα σθητων προσωπικών δεδοένων για επιστηονικούς και ερευνητικούς σκοπούς (βλ. πρόσφατες αποφάσεις Αρχής 10/2011, 67/2011, 85/2011, 121/2011) ε τους εξής όρους: α) η πρόσβαση στα σχετικά αρχε α να γ νει στο χώρο τήρησής τους, ώστε να ην εκφύγουν από την σφα ρα επιρροής του υπευθύνου επεξεργασ ας β) οι αιτούντες την πρόσβαση θα εξάγουν από το αρχε ο όνο όσα Λ. Κηφισ ας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 3 στοιχε α τους ε ναι κατά την επιστηονική κρ ση τους απαρα τητα για την ολοκλήρωση του συγκεκριένου ερευνητικού έργου, τα στοιχε α θα εξαχθούν σε ανώνυη ορφή και γ) η ανωνυοπο ηση των προσωπικών δεδοένων θα γ νει κατά τα διάρκεια της πρόσβασης στα δεδοένα (καθώς, στις κρινόενες περιπτώσεις, δεν προέκυψε η ανάγκη των αιτούντων-ερευνητών να συνδέσουν τα στοιχε α που ταυτοποιούν τα υποκε ενα ε τα προσωπικά τους δεδοένα και να καταγράψουν πλήρη –η ανωνυοποιηένα- στοιχε α για την διεξαγωγή της έρευνας).
- Επειδή, εν προκειένω, ο προβαλλόενος σκοπός επεξεργασ ας – σύνταξη ιστορικής ελέτης, από επιστήονες–ερευνητές, ε ναι καθορισένος, σαφής και νόιος, κατά την έννοια του άρθρου 4 του Ν. 2472/
- Επειδή ειδικότερα η ιστορική ελέτη θα εκπονηθε από τρεις ερευνητές συνεργαζόενους ε το Ίδρυα της Βουλής των Ελλήνων, στο πλα σιο της έρευνας για τη συγγραφή της ελέτης «Οι ήρωες των Ελλήνων: Οι καπετάνιοι, τα παλικάρια και η πολιτική της αναγνώρισης των εθνικών αγώνων (19ος-20ός αιώνας)», η οπο α θα εκδοθε από το δρυα. Εξάλλου, δεν τ θεται θέα προστασ ας δεδοένων προσωπικού χαρακτήρα για τα πρόσωπα εκε να, που έχουν αποθάνει, διότι όνο ζώντα φυσικά πρόσωπα υπάγονται στο προστατευτικό πεδ ο εφαρογής του Ν. 2472/
- Επειδή, περαιτέρω, τυγχάνει εφαρογής η διάταξη του άρθρου 7, παρ. 2, περ. (στ) του Ν. 2472/
- ηλαδή, η ζητούενη συλλογή και επεξεργασ α αφορά, εν έρει, ευα σθητα δεδοένα, και πρέπει να επιτραπε , κατ’ εξα ρεση και χωρ ς τη συγκατάθεση των υποκειένων, διότι πραγατοποιε ται για ερευνητικούς και επιστηονικούς αποκλειστικά σκοπούς και υπό τον όρο ότι τηρε ται η ανωνυ α και λαβάνονται όλα τα απαρα τητα έτρα για την προστασ α των δικαιωάτων των προσώπων στα οπο α αναφέρονται. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Η Αρχή χορηγε άδεια στην /νση Εφέδρων Πολειστών-Αγωνιστών-Θυάτων και Αναπήρων πολέου (ΕΠΑΘΑ) του Υπουργε ου Εθνικής Άυνας να επιτρέψει ως υπεύθυνος επεξεργασ ας του σχετικού αρχε ου, βάσει των διατάξεων του Ν. 2472/1997, στους συνεργαζόενους ε το Ίδρυα της Βουλής των Ελλήνων ερευνητές Α, Β και Γ την πρόσβαση στο αρχειακό υλικό της υπηρεσ ας και ειδικότερα στην αλληλογραφ α της αναγνώρισης αντιστασιακών οργανώσεων της περιόδου 1945-1974, και στο εσοπολεικό αρχε ο των αιτήσεων αναγνώρισης των Λ. Κηφισ ας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 4 Μακεδονοάχων (1904-1908), ε τους εξής όρους: η πρόσβαση στα ζητηθέντα στοιχε α να γ νει στο χώρο του αρχε ου της ΕΠΑΘΑ, οι αιτούντες την πρόσβαση να εξάγουν όνον όσα στοιχε α ε ναι κατά την επιστηονική κρ ση τους απαρα τητα για την ολοκλήρωση για την ολοκλήρωση της ελέτης τους, να καταγράψουν όνον το ιστορικό της υπόθεσης και όχι τα στοιχε α που ταυτοποιούν το ιστορικό ε συγκεκριένα πρόσωπα, που δυνατόν να βρ σκονται ακόα στη ζωή, να εξάγουν τα στοιχε α σε ανώνυη ορφή και να τηρήσουν την ανωνυοπο ηση σε κάθε εταγενέστερη χρήση των δεδοένων αυτών. Ο Αναπληρωτής Πρόεδρος Η Γρα((ατέας Γεώργιος Μπατζαλέξης Ειρήνη Παπαγεωργοπούλου Λ. Κηφισ ας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr 5