Αθήνα, 08-08-2014 Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/4935/08-08-2014 ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΕΟΜΕΝΝ ΠΡΟΣΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Α Π Ο Φ Α Σ Η 115/2014 Η Αρχή Προστασ ας εδο&ένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνήλθε &ετά από πρόσκληση του Προέδρου της σε τακτική συνεδρ αση στην έδρα της την 09-04-2014, σε συνέχεια της από 19-02-2014 συνεδρ ασής της, προκει&ένου να εξετάσει την υπόθεση που αναφέρεται στο ιστορικό της παρούσας. Παρέστησαν οι Π. Χριστόφορος, Πρόεδρος της Αρχής, Λ. Κοτσαλής, Α.-Ι. Μεταξάς, . Μπριόλας, Α. Συ&βώνης, ως εισηγητής, Π. Τσαντ λας και Κ. Χριστοδούλου, τακτικά &έλη. Στη συνεδρ αση, χωρ ς δικα ω&α ψήφου, παρέστησαν οι ειδικο επιστή&ονες-υπάλληλοι του Τ&ή&ατος Ελεγκτών Ι. Λυκοτραφ της, Γ. Ρουσόπουλος και Αν. Χρυσάνθου, ως βοηθο εισηγητή, και η Ε. Παπαγεωργοπούλου, υπάλληλος του Τ&ή&ατος ιοικητικού-Οικονο&ικού, ως γρα&&ατέας, &ετά από εντολή του Προέδρου. Στη συνεδρ αση της 19-02-2014 εκλήθη (Γ/ΕΞ/8161/30-01-2014) ο A, ο οπο ος δεν παρέστη και απέστειλε το υπ’ αριθ&. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/1106/18-02-2014 υπό&νη&α. Η Αρχή έλαβε υπόψη τα παρακάτω: H Αρχή πραγ&ατοπο ησε στις 19 και 22 Οκτωβρ ου 2012 επιτόπιο διοικητικό έλεγχο στις εγκαταστάσεις που διατηρούν από κοινού οι εταιρε ες «ΡΑΝΝΕΡ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΛΛΟΓΗΣ ΚΑΙ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΝ Ε.Π.Ε.» και «ADD ΟΝΕ ΕΜΠΟΡΙΚΗ – ΕΙΣΑΓΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ», σύ&φωνα &ε το άρθρο 19 στοιχ. η) του ν. 2472/
- Μετά από την ολοκλήρωση του ελέγχου, η Λ. Κηφισ ας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr -2ο&άδα ελέγχου συνέταξε το υπ’ αρ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/8024/17-12-2013 πόρισ&α. Κατά τον έλεγχο, και &ετά από ανάλυση των πειστηρ ων προέκυψαν στοιχε α για τoν A, όσον αφορά σε επεξεργασ α &η δη&όσια διαθέσι&ων δεδο&ένων προσωπικού χαρακτήρα χωρ ς συγκατάθεση των υποκει&ένων. Με την υπ’ αριθ&. πρωτ. Γ/ΕΞ/8161/30-01-2014 κλήση της Αρχής εστάλη στον υπεύθυνο επεξεργασ ας περιγραφή των πειστηρ ων που συνελέγησαν και άπτονται του αντικει&ένου των δραστηριοτήτων του. Στο υπ’ αριθ&. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/8024/17-12-2013 πόρισ&α ελέγχου των δύο εταιρειών που αναφέρθηκαν παραπάνω αναφέρεται ότι βρέθηκαν στοιχε α από τα οπο α προκύπτει &ε βεβαιότητα ότι ο A, που ε ναι πολιτικός &ηχανικός, αγόρασε αρχε ο &ε προσωπικά δεδο&ένα περ που 2.000 φυσικών προσώπων. Όπως προκύπτει από τα στοιχε α του πορ σ&ατος ο A ενδιαφερόταν για αγοραστικό κοινό στον το&έα των φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων, το οπο ο να πληρο τα εξής χαρακτηριστικά: Ιδιόκτητη κατοικ α, δηλω&ένο ακ νητο, ηλικ α έως 65 ετών, ιδιόκτητο οικόπεδο, κάτοικος βορε ου Ελλάδος εκτός νο&ών Κιλκ ς και Κοζάνης, υψηλή αγοραστική ικανότητα. Βρέθηκε δε και το παραστατικό για την αγορά του αρχε ου, αξ ας €329 (στις 11-05-2012), εκδοθέν από την εταιρε α Daimad Ltd. Μετά την αρχική εξέταση των πειστηρ ων του ελέγχου η Αρχή απέστειλε την υπ’ αριθ&. πρωτ. Γ/ΕΞ/1631/05-03-2013 επιστολή προς τον A, ζητώντας διευκριν σεις. Με την από 27-03-2013 απάντησή του (που έλαβε αρ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/650/31-01-2014) απέστειλε αντ γραφο του αρχε ου και δήλωσε στην Αρχή ότι το έλαβε η εταιρε α του από την Daimad, αφού επέλεξαν να στε λουν διαφη&ιστικά &ηνύ&ατα σε κινητά εν δυνά&ει πελατών, και ύστερα να κάνουν ένα «follow up» &ε τηλεφωνική κλήση στα άτο&α αυτά. ήλωσε δε ότι το εν λόγω αρχε ο ήταν ανακριβές, καθώς στα πρώτα 200 ονό&ατα &όνο τα 50 ήταν ενεργο αριθ&ο και αυτο &ε άλλα ονό&ατα. Τα πρόσωπα που κλήθηκαν ενη&ερώθηκαν στην αρχή της κλήσης ότι τα στοιχε α τους προήλθαν από αρχε ο ε&πορικής χρήσης και ερωτήθηκαν αν επιθυ&ούσαν τη συνέχεια της επικοινων ας. Ο Α υποστηρ ζει τα παραπάνω και στο υπ’ αριθ&. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/1106/18-02-2014 υπό&νη&ά του. Τέλος, όπως προκύπτει από την εξέταση του ηλεκτρονικού αρχε ου σε αυτό Λ. Κηφισ ας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr -3περιλα&βάνονταν αριθ&ο κινητού και σταθερού τηλεφώνου, διεύθυνση και ονο&ατεπώνυ&α 2.484 φυσικών προσώπων. Η Αρχή, &ετά από εξέταση των προαναφερθέντων στοιχε ων του φακέλου της υπόθεσης και αναφορά στα δια&ειφθέντα της συνεδρ ασης της 19-02-2014, άκουσε τον εισηγητή και τους βοηθούς εισηγητή, οι οπο οι στη συνέχεια αποχώρησαν, και κατόπιν διεξοδικής συζήτησης, ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
- Σύ&φωνα &ε το άρθρο 4, παρ. 1 του ν. 2472/1997, τα δεδο&ένα προσωπικού χαρακτήρα για να τύχουν νό&ι&ης επεξεργασ ας πρέπει να συλλέγονται κατά τρόπο θε&ιτό και νό&ι&ο για καθορισ&ένους, σαφε ς και νό&ι&ους σκοπούς και να υφ στανται θε&ιτή και νό&ι&η επεξεργασ α ενόψει των σκοπών αυτών. Επ σης, στο διο άρθρο αναφέρεται ότι τα δεδο&ένα θα πρέπει να ε ναι συναφή, πρόσφορα, και όχι περισσότερα από όσα κάθε φορά απαιτε ται εν όψει των σκοπών επεξεργασ ας (αρχή της αναλογικότητας).
- Περαιτέρω, σύ&φωνα &ε το άρθρο 5 παρ. 1 του ν. 2472/1997, η επεξεργασ α δεδο&ένων προσωπικού χαρακτήρα επιτρέπεται &όνο όταν το υποκε &ενο έχει δώσει τη συγκατάθεσή του, εκτός εάν συντρέχει & α από τις προβλεπό&ενες από την παράγραφο 2 του ιδ ου άρθρου εξαιρέσεις, οπότε ε ναι νό&ι&η η επεξεργασ α και χωρ ς τη συγκατάθεση του υποκει&ένου. Ση&ειώνεται ότι, σύ&φωνα &ε το αρ. 2 του ν. 2472/1997, ως συγκατάθεση νοε ται «κάθε ελεύθερη, ρητή και ειδική δήλωση βουλήσεως που εκφράζεται &ε τρόπο σαφή, και εν πλήρη επιγνώσει, και &ε την οπο α, το υποκε &ενο των δεδο&ένων, αφού προηγου&ένως ενη&ερωθε , δέχεται να αποτελέσουν αντικε &ενο της επεξεργασ ας τα δεδο&ένα προσωπικού χαρακτήρα που το αφορούν». Για τη συγκεκρι&ένη επεξεργασ α, το σύννο&ο της επεξεργασ ας χωρ ς συγκατάθεση κρ νεται &ε βάση τη διάταξη του άρθρου 5 παρ. 2 στοιχ. ε) του ν. 2472/1997, αφού δεν συντρέχει άλλος λόγος επεξεργασ ας από όσους αναφέρονται στο διο άρθρο. Σύ&φωνα &ε την εν λόγω διάταξη, κατ’ εξα ρεση επιτρέπεται η επεξεργασ α και χωρ ς συγκατάθεση όταν «η επεξεργασ α ε ναι απολύτως αναγκα α για την ικανοπο ηση του Λ. Κηφισ ας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr -4έννο&ου συ&φέροντος που επιδιώκει ο υπεύθυνος επεξεργασ ας (…), και υπό τον όρο ότι τούτο υπερέχει προφανώς των δικαιω&άτων και συ&φερόντων των προσώπων στα οπο α αναφέρονται τα δεδο&ένα και δεν θ γονται οι θε&ελιώδεις ελευθερ ες αυτών».
- Ειδικότερα, αναφορικά &ε τους όρους για την νό&ι&η επεξεργασ α δεδο&ένων προσωπικού χαρακτήρα για σκοπούς της ά&εσης ε&πορ ας ή διαφή&ισης, η Αρχή στη &ε αρ. 26/2004 Απόφαση-Οδηγ α για τη «νό&ι&η επεξεργασ α δεδο&ένων προσωπικού χαρακτήρα για τους σκοπούς της ά&εσης ε&πορ ας ή διαφή&ισης και της διαπ στωσης πιστοληπτικής ικανότητας» ρύθ&ισε το σχετικό ζήτη&α. Η Αρχή αναγνωρ ζει την απευθε ας προώθηση ως νό&ι&η δραστηριότητα στο πλα σιο του δικαιώ&ατος της ελεύθερης ανάπτυξης οικονο&ικών δραστηριοτήτων και γενικότερα του δικαιώ&ατος της ελεύθερης ανάπτυξης της προσωπικότητας. Αυτό θε&ελιώνεται από την επιλογή τόσο του ενωσιακού όσο και του εθνικού νο&οθέτη να προβλέπει το δικα ω&α αντ ρρησης σε τέτοιες δραστηριότητες και όχι να τις απαγορεύει. στόσο, στη βάση της γενικής θεωρ ας της ορθής ισορροπ ας των αντικρουό&ενων ατο&ικών δικαιω&άτων (δικα ω&α της προσωπικότητας και δικα ω&α προστασ ας προσωπικών δεδο&ένων) καθορ ζονται οι κανόνες για τη νό&ι&η συλλογή και χρήση των προσωπικών δεδο&ένων. Σε αυτό το πλα σιο, η συλλογή και χρήση προσωπικών δεδο&ένων για το σκοπό της απευθε ας προώθησης επιτρέπεται: α) &ε τη συγκατάθεση του υποκει&ένου των δεδο&ένων) ή β) χωρ ς τη συγκατάθεση του υποκει&ένου όταν τα δεδο&ένα συλλέγονται από αα) δη&όσιους καταλόγους (π.χ. τηλεφωνικούς καταλόγους συνδρο&ητών, επαγγελ&ατικούς καταλόγους όπως ο Χρυσός Οδηγός, καταλόγους ε&πορικών εκθέσεων ή το νέο γενικό ε&πορικό &ητρώο για εταιρε ες και ε&πόρους), ή ββ) όταν το διο το υποκε &ενο των δεδο&ένων δη&οσιοπο ησε τα δεδο&ένα του για συναφε ς σκοπούς ή γγ) βάσει της πελατειακής σχέσης ή συναλλακτικής επαφής. Τα δεδο&ένα που συλλέγονται για τους προαναφερθέντες σκοπούς &πορούν να περιλα&βάνουν &όνο όνο&α, ταχυδρο&ική διεύθυνση και επάγγελ&α.
- Το άρθρο 11 παρ. 1 του ν. 3471/2006 για την προστασ α προσωπικών δεδο&ένων στον το&έα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών ορ ζει ότι η πραγ&ατοπο ηση &η ζητηθεισών επικοινωνιών &ε οποιοδήποτε &έσο ηλεκτρονικής επικοινων ας, &ε ή χωρ ς ανθρώπινη Λ. Κηφισ ας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr -5παρέ&βαση, για σκοπούς απευθε ας ε&πορικής προώθησης προϊόντων ή υπηρεσιών και για κάθε ε δους διαφη&ιστικούς σκοπούς, επιτρέπεται &όνο εφόσον ο συνδρο&ητής συγκατατεθε εκ των προτέρων ρητώς. Μάλιστα, στην έννοια του ηλεκτρονικού ταχυδρο&ε ου ε&π πτουν και τα σύντο&α γραπτά &ηνύ&ατα (SMS - βλέπε και αιτιολογική σκέψη 67 της οδηγ ας 2009/136/ΕΚ). Μοναδική εξα ρεση αποτελε η αποστολή &ηνυ&άτων ηλεκτρονικού ταχυδρο&ε ου που ε&π πτει στην περ πτωση της παρ. 3 του ανωτέρω άρθρου, δηλαδή όταν τα στοιχε α επαφής του παραλήπτη αποκτήθηκαν νο& &ως, στο πλα σιο της πώλησης προϊόντων ή υπηρεσιών ή άλλης συναλλαγής και το &ήνυ&α αφορά στη διαφή&ιση παρό&οιων προϊόντων ή υπηρεσιών.
- Στην υπό κρ ση περ πτωση, από την εξέταση των στοιχε ων του φακέλου προκύπτει ότι ο Α έλαβε αρχε ο &ε προσωπικά δεδο&ένα που αφορούν σε φυσικά πρόσωπα που πληρούν κριτήρια αγοραστικής δύνα&ης και κατοχής ακινήτων ενώ περιε χε στοιχε α επικοινων ας και διεύθυνσης. Το αρχε ο χρησι&οποιήθηκε για το σκοπό της προώθησης υπηρεσιών του υπευθύνου επεξεργασ ας, &έσω της αποστολής διαφη&ιστικών &ηνυ&άτων SMS. Σε 200 περιπτώσεις, 50 από τις οπο ες ήταν επιτυχε ς, ακολούθησε και τηλεφωνική κλήση &ε σκοπό την επιβεβα ωση της λήψης του &ηνύ&ατος. Επο&ένως, αποτελε τον υπεύθυνο της επεξεργασ ας για τα δεδο&ένα αυτά. Ο συγκεκρι&ένος σκοπός επεξεργασ ας ε ναι καθορισ&ένος, σαφής και, κατ’ αρχήν νό&ι&ος. στόσο, η αγορά των εν λόγω αρχε ων έγινε, όπως προκύπτει από τα ευρή&ατα του ελέγχου, &ε βάση συγκεκρι&ένα κριτήρια ως προς τα πρόσωπα που θα περιέχονται σε αυτές όπως τα κριτήρια εισοδή&ατος και κατοχής ακινήτου που προαναφέρθηκαν, για τα οπο α οι σχετικές πληροφορ ες δεν &πορούν να προκύψουν από δη&όσια προσβάσι&ες πηγές και δεν περιορ ζονται σε όσα η Αρχή έχει ορ σει. ς εκ τούτου, βάσει των ανωτέρω ο Α παραβ ασε τις θε&ελιώδεις επιταγές που οι διατάξεις του άρθρων 4 και 5 του ν. 2472/1997 θέτουν για τη νο&ι&ότητα κάθε συλλογής δεδο&ένων προσωπικού χαρακτήρα. Επ σης, όπως αποδέχεται και ο διος, απέστειλε διαφη&ιστικά &ηνύ&ατα SMS σε αριθ&ούς κινητούς τηλεφώνων προσώπων τα στοιχε α των οπο ων περιλα&βάνονταν στο αρχε ο αυτό, παραβιάζοντας και τη διάταξη του άρ.
- παρ. 1 του ν. 3471/
- Λ. Κηφισ ας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr -
- Ενόψει της βαρύτητας των παραβάσεων που διαπιστώθηκαν, του ε δους των προσωπικών δεδο&ένων, του αριθ&ού των φυσικών προσώπων των οπο ων δεδο&ένα αποτέλεσαν αντικε &ενο επεξεργασ ας, του γεγονότος ότι πρόκειται για &ε&ονω&ένο περιστατικό, καθώς και του ότι ο υπεύθυνος επεξεργασ ας σκοπούσε &ε τις ανωτέρω ενέργειες οπωσδήποτε να αποκο& σει κέρδος, η Αρχή κρ νει ο&όφωνα ότι πρέπει να επιβληθούν στον υπεύθυνο επεξεργασ ας οι προβλεπό&ενες στο άρθρο 21 παρ. 1 στοιχ. β΄ του ν. 2472/1997 κυρώσεις που αναφέρονται στο διατακτικό της παρούσας και οι οπο ες κρ νονται ανάλογες &ε τη βαρύτητα της παράβασης. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Η Αρχή: Επιβάλλει, &ε βάση τα άρθρα 19 παρ. 1 στοιχ. στ΄ και 21 του ν. 2472/1997, στον Α πρόστι&ο χιλ ων πεντακοσ ων (1.500) Ευρώ για τις άνω διαπιστωθε σες παραβιάσεις των διατάξεων των άρθρων 4 και 5 του ν. 2472/1997 και του άρθρου 11 παρ. 1 του ν. 3471/2006, καθώς επ σης και καταστροφή κάθε σχετικού αρχε ου &ε προσωπικά δεδο&ένα που συλλέχτηκε &ε τον τρόπο που αναφέρεται στο σκεπτικό της παρούσας κατά παραβ αση των ως άνω άρθρων, &ε ακόλουθη ενη&έρωση της Αρχής. Ο Πρόεδρος Η Γρα&&ατέας Πέτρος Χριστόφορος Ειρήνη Παπαγεωργοπούλου Λ. Κηφισ ας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr