Αθήνα, 17-11-2017 Αριθ. Πρωτ. Γ.ΕΞ/8296/17-11-2017 ΑΡΧΗ ΠΡΟ ΤΑ ΙΑ ∆Ε∆ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟ ΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Α Π Ο Φ Α Σ Η Α . 135 / 2017 Η Αρχή Προστασίας ∆εδοµένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνήλθε, µετά από πρόσκληση του Προέδρου της, σε τακτική συνεδρίαση στην έδρα της την 24-10-2017, σε συνέχεια των από 14-03-2017, 06-12-2016 και 04-10-2016 συνεδριάσεων και εξ αναβολής από την 17-102017, προκειµένου να εξετάσει την υπόθεση που αναφέρεται στο ιστορικό της παρούσας. Παρέστησαν ο Πρόεδρος, Κωνσταντίνος Μενουδάκος, και τα τακτικά µέλη Κωνσταντίνος Χριστοδούλου, ως εισηγητής, Αντώνιος υµβώνης, πύρος Βλαχόπουλος, Κωνσταντίνος Λαµπρινουδάκης, Χαράλαµπος Ανθόπουλος και Ελένη Μαρτσούκου. τη συνεδρίαση, χωρίς δικαίωµα ψήφου, παρέστη επίσης, µε εντολή του Προέδρου, η Θεοδώρα Τουτζιαράκη, ειδικός επιστήµονας – νοµικός ελεγκτής, ως βοηθός εισηγητή, η οποία αποχώρησε µετά τη συζήτηση και πριν τη διάσκεψη και λήψη της απόφασης, και η Ε. Παπαγεωργοπούλου, υπάλληλος του τµήµατος διοικητικών και οικονοµικών υποθέσεων, ως γραµµατέας. Η βοηθός εισηγήτρια Κυριακή Λωσταράκου, ειδικός επιστήµονας – νοµικός ελεγκτής, δεν παρέστη στη συνεδρίαση αυτή (της 24-10-2017) λόγω κωλύµατος. Η Αρχή έλαβε υπόψη τα παρακάτω: Με το υπ’ αριθµ. πρωτ. ΓΝ/ΕΙ /1713/12-07-2016 έγγραφό της, η εταιρεία ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. γνωστοποίησε στην Αρχή την ένταξη των ιδρυµάτων πληρωµών στη λίστα των νοµιµοποιούµενων αποδεκτών του Αρχείου Επιχειρήσεων, των οποίων οι συµβάσεις για αποδοχή καρτών έχουν καταγγελθεί. Προκειµένου να τεκµηριώσει την αίτησή της αυτή, η ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. αναφέρει ότι τα ιδρύµατα πληρωµών α) δύνανται να συνάπτουν συµβάσεις αποδοχής µέσων πληρωµών µε εµπόρους αναλαµβάνοντας την υποχρέωση παροχής σε αυτούς υπηρεσιών πληρωµών, β) δύνανται να καταγγέλλουν τις ανωτέρω συµβάσεις µε τους 1 εµπόρους για τους συγκεκριµένους λόγους που έχουν γνωστοποιηθεί στην Αρχή και άρα να τροφοδοτούν το Αρχείο Επιχειρήσεων µε δεδοµένα, γ) φέρουν τον ίδιο επιχειρηµατικό κίνδυνο τυχόν αντιλογισµών και δ) δύνανται να είναι ιδιοκτήτες δικτύων POS για τα οποία υποχρεούνται να υποβάλλουν στοιχεία απάτης επί συναλλαγών στην Τράπεζα της Ελλάδος σύµφωνα µε την Π ΝΠ 50/
- το πλαίσιο εξέτασης της ως άνω υπόθεσης, η εταιρεία ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. κλήθηκε νοµίµως σε ακρόαση κατά τη συζήτηση της υπόθεσης ενώπιον της Αρχής στις 04-10-2016 µε την υπ' αριθµ. πρωτ. ΓΝ/ΕΞ/1713-1/28-09-2016 κλήση και παρέστη. Κατά τη συνεδρίαση, η κληθείσα εξέθεσε προφορικά τις απόψεις της, τις οποίες ανέπτυξε κατόπιν διεξοδικώς µε σχετικό υπόµνηµά της (βλ. υπόµνηµα υπ’ αριθµ. πρωτ. Γ/ΕΙ /6294/11-10-2016). Επίσης, παρέστη και η εταιρεία FIRST DATA MERCHANT SOLUTIONS (HELLAS) ΕΠΕ (εφεξής «FDMS Hellas»), η οποία δήλωσε ότι είχε υποβάλει στην ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. το από 26-052016 αίτηµα για πρόσβαση στο Αρχείο Επιχειρήσεων και εξέθεσε προφορικά τις απόψεις της, τις οποίες ανέπτυξε κατόπιν διεξοδικώς µε σχετικό υπόµνηµά της (βλ. υπόµνηµα υπ’ αριθµ. πρωτ. Γ/ΕΙ /6295/11-10-2016). Ειδικότερα, η FDMS Hellas διευκρίνισε ότι είναι αντιπρόσωπος της εταιρείας First Data Europe Limited, η οποία είναι ίδρυµα πληρωµών µε έδρα το Ηνωµένο Βασίλειο αδειοδοτηµένο από την Αρχή Χρηµατοπιστωτικής υµπεριφοράς του Ηνωµένου Βασιλείου – “Financial Conduct Authority” ή FCA (αρ. καταχώρισης FCA 582703). Η εν λόγω άδεια της First Data Europe Limited ισχύει για όλα τα κράτη µέλη της ΕΕ και επιτρέπει στο ίδρυµα πληρωµών να παρέχει τις υπηρεσίες πληρωµών σε ολόκληρη την Κοινότητα υπό το καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών
- Η FDMS Hellas έχει εγγραφεί από την First Data Europe Limited στην FCA ως αντιπρόσωπός της για την παροχή υπηρεσιών έκδοσης και αποδοχής µέσων πληρωµών στην Ελλάδα (αρ. καταχώρισης FCA 677358), η αντιπροσωπεία δε αυτή έχει γνωστοποιηθεί στην Τράπεζα της Ελλάδος
- Υπό την ιδιότητά της ως αντιπροσώπου της εταιρείας First Data Europe Limited, η FDMS Hellas παρέχει στην Ελλάδα υπηρεσίες πληρωµών, µεταξύ των οποίων και -προς το παρόν αποκλειστικά- η απόκτηση µέσων πληρωµών (“merchant acquiring”) υπό την έννοια του άρθρου 4 παρ. 3 στοιχ. ε΄ του ν. 3862/2010 (βλ. υποσηµ. 3). 1 Πρβλ. άρθρο 10 παρ. 9 της Οδηγίας 2007/64/ΕΚ και άρθρο 10 παρ. 9 του ν. 3862/
- Βλ. ιστοσελίδα της Τράπεζας της Ελλάδος http://www.bankofgreece.gr / Εποπτεί Πιστωτικού Συστήµ τος / Πίν κες Εποπτευόµενων Ιδρυµάτων / 13.Πίν κ ς Ιδρυµάτων Πληρωµών, κ τά χώρ προέλευσης, που γνωστοποίησ ν την πρόθεση π ροχής υπηρεσιών στην Ελλάδ ή απευθείας στον ακόλουθο σύνδεσµο: http://www.bankofgreece.gr/Pages/el/Supervision/SupervisedInstitutions/default.aspx. 2 2 Κατόπιν της συζήτησης της ως άνω υπόθεσης στην από 14-03-2017 συνεδρίαση της Ολοµέλειας της Αρχής κρίθηκε ότι είναι αναγκαία η συµπλήρωση του φακέλου της υπόθεσης µε συγκεκριµένα στοιχεία που είναι κρίσιµα για την εξέταση της νοµιµότητας της δηλωθείσας επεξεργασίας. Ειδικότερα, δεδοµένου ιδίως ότι πρόσβαση στο Αρχείο Καταγγελθεισών υµβάσεων Επιχειρήσεων επιτρέπεται να έχουν τα συστήµατα πληρωµών, τα πιστωτικά ιδρύµατα, οι πάροχοι υπηρεσιών πληρωµών και άλλοι συµµετέχοντες, οι οποίοι οφείλουν να αναλύουν τους κινδύνους που σχετίζονται µε τη σύναψη σύµβασης µε συγκεκριµένο επιχειρηµατία (βλ. Κατευθυντήριες Οδηγίες της Οµάδας Εργασίας του Άρθρου 29 της Οδηγίας 95/46/ΕΚ “Guidelines for Terminated Merchant Databases, December 2004”, ενότητες I και ΙΙ.3.), η ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. κλήθηκε µε το υπ’ αριθµ. πρωτ. ΓΝ/ΕΞ/954/07-04-2017 έγγραφο της Αρχής να υποβάλει συµπληρωµατικά στοιχεία, από τα οποία: α) Να προκύπτει σαφώς αν τα ιδρύµατα πληρωµών που έχουν αιτηθεί τη σχετική πρόσβαση παρέχουν υπηρεσίες αποδοχής µέσων πληρωµών (υπηρεσίες “merchant acquiring”) στην Ελλάδα (π.χ. µε προσκόµιση αντιγράφου σχετικής άδειας/βεβαίωσης από την Τράπεζα της Ελλάδος), β) να προκύπτει κατά τρόπο σαφή και να εξειδικεύεται ο εκτιµώµενος κίνδυνος των ιδρυµάτων πληρωµών από συµβάσεις µε επιχειρηµατίες φερόµενους ως αφερέγγυους (π.χ. στατιστικά στοιχεία σχετικά µε τη ζηµία που έχουν ήδη υποστεί τα ιδρύµατα πληρωµών ή/και όποιο άλλο συγκριτικό στοιχείο µπορεί να συµβάλει στην εκτίµηση του κινδύνου). Ακολούθως, η ΤΕΡΕ ΙΑ Α.Ε. παρείχε διευκρινίσεις µε το υπ’ αριθµ. πρωτ. ΓΝ/ΕΙ /1770/21-06-2017 έγγραφό του. υγκεκριµένα, η ΤΕΡΕ ΙΑ Α.Ε. αναφέρει ότι τα ιδρύµατα πληρωµών δικαιούνται να συµβάλλονται µε εµπορικές επιχειρήσεις και να πωλούν ή ενοικιάζουν σε αυτές συσκευές POS για την αποδοχή καρτών ως µέσων εξόφλησης του αντιτίµου των συναλλαγών που πραγµατοποιούνται σε αυτές. Όµως, εάν δεν διαθέτουν άδεια αποδοχής (acquiring license) από τους διεθνείς οργανισµούς καρτών (VISA, MASTERCARD κλπ), δεν µπορούν να εκκαθαρίζουν τις ως άνω συναλλαγές µέσω αυτών. Προς τούτο πρέπει να συνδέονται συµβατικά µε πιστωτικό ίδρυµα που διαθέτει τέτοια άδεια. ε αυτό το πλαίσιο, σύµφωνα µε τους ισχυρισµούς της ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε., το ίδρυµα πληρωµών αποτελεί για το πιστωτικό ίδρυµα µια ειδικής κατηγορίας επιχείρηση που αποδέχεται κάρτες. Έτσι, τα στοιχεία των συναλλαγών, οι οποίες πραγµατοποιούνται στις εµπορικές επιχειρήσεις, που έχουν συµβληθεί µε το ίδρυµα πληρωµών, διοδεύονται µέσω αυτού στο πιστωτικό ίδρυµα-acquirer, το οποίο πιστώνει το λογαριασµό του ιδρύµατος πληρωµών µε το αντίτιµο αυτών και το τελευταίο πιστώνει τους λογαριασµούς των 3 εµπορικών επιχειρήσεων. Περαιτέρω, η ΤΕΡΕ ΙΑ Α.Ε. διευκρινίζει ότι, εάν στις εµπορικές επιχειρήσεις που συνδέονται µε το ίδρυµα πληρωµών δηµιουργηθεί κάποιο πρόβληµα απατηλής χρήσης µέσων πληρωµών, την ευθύνη έναντι των οργανισµών καρτών έχει το πιστωτικό ίδρυµα που έχει άδεια αποδοχής καρτών από αυτά. Βέβαια, κατά την ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε., οι οικονοµικές συνέπειες της ευθύνης αυτή µπορεί να µεταβιβασθούν -και πράγµατι στην πράξη µεταβιβάζονται- συµβατικά από το πιστωτικό ίδρυµα στο ίδρυµα πληρωµών. υνεπώς, η ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. σηµειώνει συµπερασµατικά ότι το πιστωτικό ίδρυµα δεν συνδέεται συµβατικά άµεσα µε τις εµπορικές επιχειρήσεις για την αποδοχή καρτών, αλλά αυτές επιλέγονται από το ίδρυµα πληρωµών και συµβάλλονται µε αυτό. Από την άποψη λοιπόν αυτή, κατά την ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε., είναι εύλογο τα ιδρύµατα πληρωµών να έχουν πρόσβαση στο Αρχείο Καταγγελθεισών υµβάσεων Επιχειρήσεων ( Κ Ε) για τον περιορισµό του συστηµικού κινδύνου. Αυτός ο κίνδυνος αναλαµβάνεται µεν από το πιστωτικό ίδρυµα (µέσω του οποίου οι σχετικές συναλλαγές εκκαθαρίζονται), το οποίο όµως µεταβιβάζει τις οικονοµικές συνέπειες αυτού, συµβατικά, στο ίδρυµα πληρωµών. Τέλος, η ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. αναφέρει ότι, µε δεδοµένο ότι τα ιδρύµατα πληρωµών εισήχθησαν σχετικά πρόσφατα (ν. 3862/2010), δεν µπορεί, µε τα υπάρχοντα δεδοµένα, να ποσοτικοποιηθεί ο ως άνω κίνδυνος. Η Αρχή, µετά από εξέταση όλων των στοιχείων του φακέλου, αφού άκουσε τον εισηγητή και τη βοηθό εισηγητή, η οποία στη συνέχεια αποχώρησε, και κατόπιν διεξοδικής συζήτησης, ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΝΟΜΟ
- Με την Απόφαση 6/2006, η Αρχή όρισε τις προϋποθέσεις τήρησης του Αρχείου Καταγγελθεισών υµβάσεων Επιχειρήσεων ( Κ Ε) από την ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. λαµβάνοντας υπόψη σχετικές Κατευθυντήριες Οδηγίες της Οµάδας Εργασίας του Άρθρου 29 της Οδηγίας 95/46/ΕΚ (Guidelines for Terminated Merchant Databases, December 2004)
- Το Αρχείο Καταγγελθεισών υµβάσεων Επιχειρήσεων ( Κ Ε) περιλαµβάνει δεδοµένα για επιχειρήσεις, των οποίων οι συµβάσεις για την αποδοχή καρτών, ως µέσου πληρωµής, έχουν καταγγελθεί. Οι εν λόγω συµβάσεις καταρτίζονται µεταξύ τραπεζών και επιχειρήσεων που πωλούν προϊόντα ή/και παρέχουν υπηρεσίες µε αντικείµενο την αποδοχή από αυτές 3 ∆ιαθέσιµο µόνο στην Αγγλική απευθείας στον σύνδεσµο http://ec.europa.eu/justice/data-protection/article-29/documentation/other-document/files/2005/2005-01-11fraudprevention_en.pdf . 4 πιστωτικών καρτών για την εξόφληση µέσω αυτών του αντιτίµου. Ειδικότερα, σύµφωνα µε την Απόφαση 6/2006 της Αρχής: • Σκοπός τήρησης του συγκεκριµένου αρχείου είναι η ενίσχυση της πίστης και η εξυγίανση των συναλλαγών µέσω της παροχής της δυνατότητας στους αποδέκτες του να αξιολογούν τους κινδύνους που απορρέουν από τη σύναψη σύµβασης µε συγκεκριµένη επιχείρηση, καθώς και η ενίσχυση της ασφαλούς διακίνησης και χρήσης των καρτών ως µέσο πληρωµής δια µέσου της πρόληψης και της καταστολής της αθέµιτης χρήσης τους από επιχειρήσεις που τις αποδέχονται ως µέσο πληρωµής (άρθρο 5 παρ. 2 στοιχ. ε΄ του ν. 2472/1997). • Τα δεδοµένα που συλλέγονται αφορούν επιχειρήσεις (φυσικά πρόσωπ ή τοµικές επιχειρήσεις) που αποδέχονται κάρτες των οποίων η σχετική σύµβαση µε την τράπεζα αποδοχής έχει καταγγελθεί για ορισµένους λόγους, καθώς και τους νόµιµους εκπροσώπους τους φυσικά πρόσωπα (έως τέσσερις). ∆εν περιέχονται δεδοµένα που αφορούν στις κάρτες (π.χ. είδος προϊόντος, τιµή, κλπ.) ή τους κατόχους αυτών. Ειδικότερα, καταχωρίζονται δεκατέσσερις κωδικοί4, οι οποίοι αντιστοιχούν σε λόγους καταγγελίας της σύµβασης (κυρίως παράβαση νόµου ή αντισυµβατική συµπεριφορά), ο κωδικός φορέα που κατήγγειλε τη σύµβαση, το ΑΦΜ της επιχείρησης, ο Α∆Τ για ατοµικές επιχειρήσεις, η επωνυµία της επιχείρησης/ονοµατεπώνυµο και πατρώνυµο, ο διακριτικός τίτλος της επιχείρησης, η πλήρης διεύθυνση έδρας και τηλέφωνο, η ηµεροµηνία σύναψης της σύµβασης, η ηµεροµηνία καταγγελίας, η ένδειξη χρησιµοποίησης από την επιχείρηση των ειδικών 4 Ειδικότερα:
- Αποδοχή καρτών, οι οποίες έχουν δηλωθεί ως απολεσθείσες ή κλαπείσες
- Αποδοχή καρτών που δεν έχουν χορηγηθεί από Φορέα
- ∆ιενέργεια ή πληκτρολόγηση πραγµατικών ή εικονικών συναλλαγών χωρίς την εξουσιοδότηση του κατόχου
- Παραβίαση όρων της ύµβασης υνεργασίας, Φορέα-επιχείρησης οι οποίοι δεν περιλαµβάνονται στους υπόλοιπους κωδικούς
- Χαρακτηρισµός επιχείρησης ως Κοινό ηµείο Πώλησης (Common Point of Purchase)
- Ξέπλυµα χρήµατος
- Επιχειρήσεις που έχουν κηρυχθεί σε πτώχευση, έχουν τεθεί υπό εκκαθάριση ή αναγκαστική διαχείριση ή δε λειτουργούν για οποιονδήποτε λόγο ή έχουν λυθεί
- Αλλοίωση των ποσών των συναλλαγών στα χρεωστικά δελτία των συναλλαγών
- Αυτοχρηµατοδότηση
- πάσιµο συναλλαγών
- Ανακριβείς αιτήσεις χορήγησης κάρτας (από την επιχείρηση στο Φορέα)
- Ανακριβής αίτηση συνεργασίας της επιχείρησης προς τον Φορέα
- Πραγµατοποίηση συναλλαγών, µε επίκληση εικονικής έγκρισης
- Υπέρογκος αριθµός αντιλογισµών / αµφισβητήσεων συναλλαγών Βλ. και σχετικό σύνδεσµο στην ιστοσελίδα της ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. http://www.tiresias.gr/SKSE/index.html. 5 τερµατικών για τη χρήση κάρτας. Για τους νόµιµους εκπροσώπους των επιχειρήσεων τηρούνται το επώνυµο, όνοµα και πατρώνυµο, ο ΑΦΜ και Α∆Τ, πλήρης διεύθυνση, τηλέφωνο εργασίας, τηλέφωνο οικίας. ∆εν τηρούνται ευαίσθητα δεδοµένα όπως ποινικές διώξεις και καταδίκες. • Πηγές των δεδοµένων αυτών είναι τα πιστωτικά ιδρύµατα, τα οποία προβαίνουν στην καταγγελία. • Αποδέκτες των δεδοµένων αυτών ορίζονται οι υπηρεσίες των πιστωτικών ιδρυµάτων και εταιρειών έκδοσης και διαχείρισης καρτών που είναι αρµόδιες για τη σύναψη των σχετικών συµβάσεων µε τις επιχειρήσεις.
- Με το ν. 3862/2010 (ΦΕΚ Α 113/13.7.2010) Προσ ρµογή της ελληνικής νοµοθεσί ς στις Οδηγίες 2007/64/ΕΚ, 2007/44/ΕΚ κ ι 2010/16/ΕΕ που φορούν υπηρεσίες πληρωµών στην εσωτερική γορά, προληπτική ξιολόγηση προτάσεων πόκτησης συµµετοχής σε επιχειρήσεις του χρηµ τοπιστωτικού τοµέ κ ι άλλες δι τάξεις, εισήχθη µια νέα κατηγορία υπηρεσιών πληρωµών, τα «ιδρύµατα πληρωµών», ήτοι τα νοµικά πρόσωπα που έχουν άδεια, σύµφωνα µε το άρθρο 10 του ίδιου νόµου, να παρέχουν και να εκτελούν υπηρεσίες πληρωµών5 σε ολόκληρη την Κοινότητα (βλ. άρθρο 4 παρ. 4 και άρθρο 10 του ν. 3862/2010 σε συνδυασµό µε αιτιολογικές σκέψεις 10 και 11 της Οδηγίας 2007/64/ΕΚ). Η ίδια η Οδηγία 2007/64/ΕΚ αναγνωρίζει ότι «οι π ιτήσεις (εν. σχετικά µε την αδειοδότηση) γι τ ιδρύµ τ πληρωµών θ πρέπει ν β σίζοντ ι στο γεγονός ότι οι δρ στηριότητές τους είν ι πιο εξειδικευµένες κ ι περιορισµένες, κ ι ενέχουν έτσι µικρότερους κινδύνους που ελέγχοντ ι κ ι π ρ κολουθούντ ι 5 ύµφωνα µε το άρθρο 4 του ν. 3862/2010: «Γι τους σκοπούς του π ρόντος νόµου, νοούντ ι ως: […]
- "υπηρεσίες πληρωµών" οι κόλουθες επιχειρηµ τικές δρ στηριότητες: . υπηρεσίες που επιτρέπουν τις τοποθετήσεις µετρητών σε λογ ρι σµό πληρωµών, κ θώς κ ι όλες οι δρ στηριότητες που π ιτούντ ι γι την τήρηση λογ ρι σµού πληρωµών, β. υπηρεσίες που επιτρέπουν τις ν λήψεις µετρητών πό λογ ρι σµό πληρωµών, κ θώς κ ι όλες οι δρ στηριότητες που π ιτούντ ι γι την τήρηση λογ ρι σµού πληρωµών, γ. εκτέλεση πράξεων πληρωµής, συµπεριλ µβ νοµένης της µετ φοράς κεφ λ ίων, σε λογ ρι σµό πληρωµών που έχει νοίξει ο χρήστης στον πάροχο υπηρεσιών πληρωµών του ή σε άλλο πάροχο υπηρεσιών πληρωµών: i. εκτέλεση εντολών άµεσης χρέωσης, συµπεριλ µβ νοµένης της εφάπ ξ άµεσης χρέωσης, ii. εκτέλεση πράξεων πληρωµής µε κάρτ πληρωµής ή νάλογο µέσο, iii. εκτέλεση µετ φορών πίστωσης, συµπεριλ µβ νοµένων των πάγιων εντολών, δ. εκτέλεση πράξεων πληρωµής στο πλ ίσιο των οποίων τ χρηµ τικά ποσά κ λύπτοντ ι πό πιστωτικό άνοιγµ γι το χρήστη υπηρεσιών πληρωµών: i. εκτέλεση εντολών άµεσης χρέωσης, συµπεριλ µβ νοµένης της εφάπ ξ άµεσης χρέωσης, ii. εκτέλεση πράξεων πληρωµής µε κάρτ πληρωµής ή νάλογο µέσο, iii. εκτέλεση µετ φορών πίστωσης, συµπεριλ µβ νοµένων των πάγιων εντολών, ε. έκδοση ή/κ ι πόκτηση µέσων πληρωµών, στ. εµβάσµ τ , ζ. εκτέλεση πράξεων πληρωµής όπου η συγκ τάθεση του πληρωτή γι ν εκτελεσθεί µι πράξη πληρωµής δίδετ ι µέσω τηλεπικοινωνι κής, ψηφι κής ή πληροφορικής συσκευής κ ι η πληρωµή γίνετ ι στον φορέ εκµετάλλευσης τηλεπικοινωνι κού, πληροφορικού συστήµ τος ή δικτύου, ο οποίος ενεργεί ποκλειστικά ως µεσάζων µετ ξύ του χρήστη υπηρεσιών πληρωµών κ ι του προµηθευτή γ θών κ ι υπηρεσιών.». 6 ευκολότερ , σε σχέση µε τους κινδύνους που περικλείει το ευρύτερο φάσµ δρ στηριοτήτων των πιστωτικών ιδρυµάτων» (βλ. αιτιολογική σκέψη 11 της Οδηγίας 2007/64/ΕΚ).
- ύµφωνα µε τις προαναφερόµενες Κατευθυντήριες Οδηγίες της Οµάδας Εργασίας του Άρθρου 29 της Οδηγίας 95/46/ΕΚ (βλ. σκέψη 1), πρόσβαση στο Αρχείο Καταγγελθεισών υµβάσεων Επιχειρήσεων επιτρέπεται να έχουν τα συστήµατα πληρωµών, τα πιστωτικά ιδρύµατα, οι πάροχοι υπηρεσιών πληρωµών και άλλοι συµµετέχοντες, οι οποίοι οφείλουν να αναλύουν τους κινδύνους που σχετίζονται µε τη σύναψη σύµβασης µε συγκεκριµένο επιχειρηµατία (βλ. ιδίως ενότητες I και ΙΙ.
- των Κατευθυντήριων Οδηγιών).
- την υπό εξέταση υπόθεση, τόσο η ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. όσο και η εταιρεία FDMS Hellas επικαλούνται στοιχεία σχετικά µε την ασκούµενη από την FDMS Hellas δραστηριότητα στην Ελλάδα στο πλαίσιο διενέργειας συναλλαγής µε χρήση κάρτας, ήτοι την παροχή υπηρεσιών αποδοχής µέσων πληρωµών (υπηρεσίες “merchant acquiring”), η οποία κατά την άποψή τους συνεπάγεται για την FDMS Hellas συγκεκριµένους κινδύνους και δικαιολογούν την πρόσβασή της στο Αρχείο Καταγγελθεισών υµβάσεων Επιχειρήσεων (βλ. σχετική συνοπτική αναφορά στο ιστορικό της παρούσας). Ωστόσο, από τα στοιχεία του φακέλου δεν αποδεικνύεται συµφέρον προφανώς υπέρτερο εν σχέσει προς αυτό του υποκειµένου (άρθρο 5 παρ. 2 στοιχ. ε΄ του ν. 2472/1997 σε συνδυασµό µε Απόφαση 6/2006 της Αρχής), δεδοµένου ότι δεν φαίνεται να προκύπτει καν κίνδυνος για το ίδρυµα πληρωµών
- Τούτο, διότι η ύπαρξη υπολοίπου στο λογαριασµό επιβεβαιώνεται αυτοµάτως ηλεκτρονικώς πριν από κάθε συναλλαγή σε POS και, αν η επιβεβαίωση είναι ανακριβής, την ευθύνη φέρει αναπόφευκτα η ηλεκτρονικώς επιβεβαιούσα τράπεζα, η οποία τηρεί και γνωρίζει τον λογαριασµό. Αυτό επιβεβαιώνεται και στις υπ’ αριθµ. πρωτ. ΓΝ/ΕΙ /1770/21-06-2017 διευκρινίσεις της ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. (σελ. 1 «[…] Αυτός ο κίνδυνος ν λ µβάνετ ι πό το πιστωτικό ίδρυµ , […]»), δεν προσκοµίσθηκε δε οποιαδήποτε αντίθετη συµφωνία µεταξύ 6 ηµειωτέον ότι η ίδια η ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. είχε απορρίψει στο παρελθόν αίτηµα πρόσβασης άλλου ιδρύµατος πληρωµών στο Αρχείο Καταγγελθεισών υµβάσεων Επιχειρήσεων ( Κ Ε) µε την αιτιολογία ότι τα δεδοµένα του αρχείου αυτού «δι τίθεντ ι µόνο στις υπηρεσίες των πιστωτικών ιδρυµάτων - λλά κ ι των θυγ τρικών τους ετ ιρειών έκδοσης κ ι δι χείρισης κ ρτών- που είν ι ρµόδιες γι τη σύν ψη συµβάσεων γι την ποδοχή συν λλ γών που πρ γµ τοποιούντ ι µε ‘πλ στικό χρήµ ’ σε επιχειρήσεις, µε δεδοµένο ότι κ τ ληκτικά τ πιστωτικά ιδρύµ τ ν λ µβάνουν άµεσ όλες τις προκύπτουσες υποχρεώσεις προς τους διεθνείς οργ νισµούς κ ρτών, πό τις οποίες τους έχει εκχωρηθεί δικ ίωµ ‘ACQUIRING’.» (βλ. την υπ’ αριθµ. πρωτ. Α1197/22-102012 απάντηση της ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. που προσκοµίστηκε στην Αρχή µε τα υπ’ αριθµ. πρωτ. Αρχής Γ/ΕΙ /2933/24-04-2013 έγγραφα). Ακολούθως, η Αρχή έχει διαπιστώσει ότι τα ιδρύµατα πληρωµών, αν και υπόκεινται σε εποπτεία από την Τράπεζα τη Ελλάδος, δεν επιτρέπεται να διενεργήσουν πλήρη έλεγχο για τους υποψήφιους και υφιστάµενους πελάτες τους στα αρχεία της ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. αν τούτο δεν προβλέπεται ρητά από το νόµο ή/και τις ειδικά για τα ιδρύµατα πληρωµών εκδοθείσες πράξεις κανονιστικού περιεχοµένου της Τράπεζας της Ελλάδος (βλ. Ετήσια Έκθεση 2013 της Αρχής, Ενότητα 3.6.1.
- Αίτηµ γι γνωµοδότηση πό ίδρυµ πληρωµών γι πρόσβ ση στο ρχείο της ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ ΑΕ). 7 πιστωτικού ιδρύµατος και ιδρύµατος πληρωµών ούτε και θα µπορούσε να ληφθεί υπόψη ολόκληρη η δυνατή ποικιλία των συµβατικών ρυθµίσεων του θέµατος. ε κάθε περίπτωση, ο όποιος κίνδυνος, εν προκειµένω, θα είχε αναληφθεί εκουσίως (συµβατικώς) από το ίδιο το ίδρυµα πληρωµών. Άλλωστε, και οι προσκοµισθέντες ΓΟ των σχέσεων µεταξύ FDMS Hellas και εµπόρου προβλέπουν ότι την σχετική ευθύνη και κίνδυνο φέρει ο τελευταίος
- Τέλος, δεν θα ήταν νοητή η µεταβολή του σκοπού της επεξεργασίας εκ µέρους της ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. µε (ελλιπή) στοιχεία αναφερόµενα σε έναν µόνο από τους πιθανούς νέους αποδέκτες. Τούτο πολλώ µάλλον αφού η επεξεργασία δεδοµένων εκ µέρους της ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. διέπεται από δέσµη νοµοθετηµάτων και (κανονιστικών) αποφάσεων της Αρχής.
- Κατά την άποψη δυο µελών της Αρχής, τα ιδρύµατα πληρωµών έχουν υπέρτερο έννοµο συµφέρον να είναι αποδέκτες του Αρχείου Καταγγελθεισών υµβάσεων Επιχειρήσεων ( Κ Ε). Ειδικότερα, υπάρχει έννοµο συµφέρον από τη στιγµή που τα ιδρύµατα πληρωµών εµπλέκονται στη διαδικασία εκκαθάρισης πληρωµών και το ανωτέρω αρχείο αφορά στις καταγγελθείσες συµβάσεις για αποδοχή καρτών. Είναι δε αδιάφορο ότι το έννοµο συµφέρον των εταιρειών αυτών έχει συµβατικό θεµέλιο και όχι διάταξη νόµου, δεδοµένου ότι το έννοµο συµφέρον κατ’ άρθρο 5 παρ. 2 στοιχ. ε΄ του ν. 2472/1997 µπορεί να στηρίζεται και σε δικαιοπρακτικό θεµέλιο και όχι µόνο σε διάταξη νόµου. Ενδεικτικά, κατά την άποψη των δύο µελών της Αρχής, η απαγόρευση πρόσβασης των ιδρυµάτων πληρωµών στο Αρχείο Καταγγελθεισών υµβάσεων Επιχειρήσεων ( Κ Ε) γεννά κινδύνους καθώς τα ιδρύµατα πληρωµών δεν έχουν τη δυνατότητα να διαπιστώσουν την αξιοπιστία των επιχειρήσεων µε τις οποίες πρόκειται να συµβληθούν, δεδοµένου µάλιστα ότι κακόβουλες ενέργειες που αφορούν τη χρήση των POS από τις επιχειρήσεις (όπως για παράδειγµα χρεώσεις καρτών χωρίς τη συναίνεση/παρουσία των κατόχων τους) δεν σχετίζονται απαραίτητα µε την ύπαρξη υπολοίπου στο λογαριασµό και συνεπώς η σχετική ηλεκτρονική επιβεβαίωση της τράπεζας δεν ακυρώνει τον κίνδυνο για το ίδρυµα πληρωµών. Επιπρόσθετα, τα δύο µέλη της Αρχής θεωρούν ιδιαίτερα σηµαντική και χρήσιµη την άµεση ενηµέρωση του Αρχείου Καταγγελθεισών υµβάσεων Επιχειρήσεων ( Κ Ε) από τα ιδρύµατα πληρωµών, κάτι το οποίο δεν θα είναι εφικτό αν δεν τους επιτραπεί η πρόσβαση. 7 Βλ. όρο 11 (β): «Εάν Εκδότης σκήσει το δικ ίωµά του ν µην εκκ θ ρίσει µί Συν λλ γή ή ν προβεί σε Αντιλογισµό, οφείλετε ν µ ς κ τ βάλετε το ποσό που σ ς πληρώσ µε ν φορικά µε την εν λόγω Συν λλ γή. Με την π ρούσ µ ς εξουσιοδοτείτε ρητά κ ι νεπιφύλ κτ ν συµψηφίζουµε οποιοδήποτε τέτοιο ποσό (εφάπ ξ ή τµηµ τικά) µε ποσά Εκκ θάρισης πληρωτέ σε εσάς ή ν ν κτούµε το εν λόγω ποσό µε οποιοδήποτε άλλο τρόπο. Το εν λόγω δικ ίωµά µ ς δεν επηρεάζετ ι πό οποι δήποτε τυχόν δική σ ς συµφωνί µε τον Κ ρτούχο.». 8 ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Η Αρχή κρίνει, κατά πλειοψηφία, ότι τα ιδρύµατα πληρωµών δεν επιτρέπεται να είναι αποδέκτες του Αρχείου Καταγγελθεισών υµβάσεων Επιχειρήσεων ( Κ Ε) που τηρείται από την ΤΕΙΡΕ ΙΑ Α.Ε. Ο Πρόεδρος Η Γραµµατέας Κωνσταντίνος Μενουδάκος Ειρήνη Παπαγεωργοπούλου 9