Αθήνα, 18-11-2024 Αριθ. Πρωτ.: 3199 Απόφαση 34/2024 (Τμήμα ) Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνεδρίασε σε σύνθεση Τμήματος μέσω τηλεδιασκέψεως στις 03-10-2024 μετά από πρόσκληση του Προέδρου της, προκειμένου να εξετάσει την υπόθεση που αναφέρεται στο ιστορικό της παρούσας. Παρέστησαν ο Κωνσταντίνος Μενουδάκος, Πρόεδρος της Αρχής, το αναπληρωματικό μέλος Μαρία Ψάλλα, ως εισηγήτρια, σε αναπλήρωση του τακτικού μέλους, Γρηγορίου Τσόλια, ο οποίος, αν και είχε προσκληθεί νομίμως εγγράφως, απουσίασε λόγω κωλύματος και το αναπληρωματικό μέλος, Δημοσθένης Βουγιούκας σε αναπλήρωση του τακτικού μέλους, Κωνσταντίνου Λαμπρινουδάκη, ο οποίος, αν και είχε προσκληθεί νομίμως εγγράφως, απουσίασε λόγω κωλύματος. Στη συνεδρίαση παρέστησαν, με εντολή του Προέδρου, η Κυριακή Καρακάση, νομική ελέγκτρια – δικηγόρος, ως βοηθός εισηγητή και η Ειρήνη Παπαγεωργοπούλου, υπάλληλος του τμήματος διοικητικών υποθέσεων της Αρχής, ως γραμματέας. Η Αρχή έλαβε υπ’ όψιν της τα παρακάτω: Με την υπ’ αριθ. 85/2016 Απόφαση της Αρχής απορρίφθηκε ως ουσία αβάσιμη η με αριθ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/2034/31-03-2015 προσφυγή του Α. Ειδικότερα, ο ανωτέρω προσφεύγων, που κατά το χρόνο υποβολής της ανωτέρω καταγγελίας είχε την ιδιότητα του ιατρού στο Γ.Ν.Α. Χ, ανέφερε ότι η Β, επίσης ιατρός στο αυτό ως άνω Νοσοκομείο κατά τον χρόνο εξέτασης της Λ. Κηφισίας 1-3, 11523 Αθήνα, Τηλ: 210 6475600, Fax: 210 6475628, contact@dpa.gr / www.dpa.gr ανωτέρω υπόθεσης, διαβίβαζε κατ’ επανάληψη προσωπικά του στοιχεία σε τρίτους χωρίς την προηγούµενη ενηµέρωση και συγκατάθεσή του και χωρίς την ύπαρξη εννόµου συµφέροντος για τη διαβίβαση αυτή. Με την ανωτέρω απόφαση της Αρχής έγινε δεκτό ότι εκ των στοιχείων του φακέλου προέκυψαν τα εξής: Η Β ορίστηκε με την από … απόφαση του Διοικητή του ως άνω νοσοκομείου … του … Τμήματος και ακολούθως ορίστηκε εισηγήτρια για την εξέλιξη του Α από … σε … του Ε.Σ.Υ. Μελετώντας δε το βιογραφικό του αιτούντος στο πλαίσιο της αξιολόγησης της υποψηφιότητάς του, διαπίστωσε ότι αναφερόταν ως αρχισυντάκτης επιστημονικών περιοδικών σε δύο ιστότοπους ελεύθερης πρόσβασης, όπου ανέγραφε, χωρίς να έχει λάβει σχετική άδεια, τον τίτλο του τμήματος και του νοσοκομείου. Ακολούθως η Β στη σχετική της εισήγηση διατύπωσε επιφυλάξεις σχετικά με το κατά πόσο θα ήταν νόμιμη η μοριοδότηση του συγκεκριμένου ως άνω επιστημονικού προσόντος κατά την αξιολόγηση της υποψηφιότητας του αιτούντος και η Γενική Συνέλευση του … Τομέα αποφάσισε κατά πλειοψηφία την παραποµπή της υπόθεσης στο Επιστηµονικό Συµβούλιο. Το τελευταίο δε µε την από … απόφασή του πρότεινε α) τη διενέργεια Ε∆Ε σχετικά µε το ζήτηµα, β) να σταλεί έγγραφο στην … Εταιρία για τον έλεγχο της νοµιµότητας των επιστηµονικών εντύπων τα οποία ανέφερε ο προσφεύγων στο βιογραφικό του και γ) η νοµική υπηρεσία του νοσοκοµείου να µελετήσει την ύπαρξη πιθανών νοµικών θεµάτων στο βιογραφικό φάκελο του προσφεύγοντος. Περαιτέρω η καταγγελλόμενη απέστειλε από τον … του … και εξής ηλεκτρονικά μηνύματα στους εκδότες των περιοδικών γνωστοποιώντας τους ότι άρθρα τους έχουν δημοσιευτεί στα προαναφερόμενα περιοδικά, προκειμένου να τους ενημερώσει σχετικά με το θέμα. Τα αυτά ως άνω ζητήματα των επιστημονικών περιοδικών και της αναφοράς του καταγγέλλοντος ως αρχισυντάκτη στο βιογραφικό του τέθηκαν από την καταγγελλόμενη υπ’ όψιν του Προέδρου της … Εταιρείας με την από … σχετική επιστολή της προκειμένου να τον ενημερώσει και να διερευνήσει τις πρακτικές και ηθικές διαστάσεις του ζητήματος. Ακολούθως, τον … του … ο καταγγέλλων υπέβαλε εκ νέου αίτηση προαγωγής και η καταγγελλόμενη ορίσθηκε εκ νέου εισηγήτρια. Κατόπιν δε του εκδοθέντος πορίσματος της προκαταρκτικής εξέτασης, σύμφωνα με το οποίο οι ανωτέρω ιστότοποι δεν εκπροσωπούν επιστημονική εταιρεία και, επομένως, δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως επιστημονικό προσόν από τον καταγγέλλοντα και συστήθηκε στον τελευταίο να αφαιρέσει τη διεύθυνση 2 του νοσοκομείου την οποία χρησιμοποιούσε ως διεύθυνση των ιστοτόπων, ο καταγγέλλων κατέθεσε υπεύθυνη δήλωση, με την οποία αποδέχθηκε να κριθεί χωρίς να ληφθούν υπ’ όψιν οι εν λόγω ιστότοποι των επιστημονικών περιοδικών. Η Αρχή με την ως άνω με αριθ. 85/2016 Απόφασή της έκρινε ότι η καταγγελλόμενη με την ιδιότητα της προσωρινής προϊσταμένης, είχε την επιστημονική και διοικητική ευθύνη του τμήματός της και ως εκ τούτου είχε την αρμοδιότητα όπως αξιολογεί το ιατρικό του προσωπικό για το κλινικό και εν γένει ιατρικό έργο, την ανταπόκρισή του στις επιταγές του ιατρικού λειτουργήματος, την τήρηση των υποχρεώσεών του και την εν γένει υπηρεσιακή του απόδοση κατ’ εφαρμογή των άρθρων 7 παρ. 9 περ. ε του ν. 2889/2001 και 36 παρ. 2 του ν. 2519/
- Επιπλέον, η Αρχή δέχτηκε ότι η καταγγελλόμενη, ως εισηγήτρια για την εξέλιξη του καταγγέλλοντος, είχε την αρμοδιότητα της συλλογής όλων των απαραίτητων στοιχείων σχετικά με την επιστημονική συγκρότηση και κατάρτιση αυτού, το επιστημονικό, ερευνητικό και κλινικό του έργο, ενώ ήταν επίσης αρμόδια να λάβει υπ’ όψιν το σύνολο των στοιχείων του υπηρεσιακού του φακέλου σύμφωνα με τα άρθρα 35 και 37 του ν. 2519/
- Περαιτέρω, η Αρχή έκρινε ότι δεν τίθεται ζήτημα παράνομης συλλογής των εν λόγω προσωπικών πληροφοριών, οι οποίες μάλιστα ήταν ήδη δημοσιευμένες στο διαδίκτυο και άρα ήταν δημοσίως προσβάσιμες. Με την ανωτέρω δε απόφαση της Αρχής κρίθηκε περαιτέρω ότι η ανωτέρω επεξεργασία έλαβε χώρα στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της καταγγελλομένης ως προϊσταμένης του τμήματος και εντός του πλαισίου ασκήσεως των καθηκόντων της ως εισηγήτριας στη βαθμολογική εξέλιξη του καταγγέλλοντος στο Ε.Σ.Υ. Συγκεκριμένα, η Αρχή έκρινε ότι η καταγγελλομένη είχε υποχρέωση να ενημερώσει τους εκδότες, άρθρα των περιοδικών των οποίων είχαν συμπεριληφθεί στους δύο επίμαχους ιστοτόπους, καθώς και τον Πρόεδρο της Εταιρείας, μέλος της οποίας ήταν ο καταγγέλλων, για την απόδοση τυχόν ευθυνών, και ότι με την ιδιότητα της προϊσταμένης και της υποχρέωσής της, λόγω της ιδιότητας αυτής, προς αξιολόγηση του ιατρικού προσωπικού, είχε τη δυνατότητα συλλογής βεβαιώσεων από κάθε τμήμα για την ιατρική απασχόληση του καταγγέλλοντος και επομένως η ούτως πραγματοποιηθείσα επεξεργασία των προσωπικών δεδομένων του τελευταίου, δεν ήταν παράνομη. Κατόπιν των ανωτέρω, η Αρχή απέρριψε, όπως προεξετέθη, την προσφυγή του καταγγέλλοντος ως κατ’ ουσίαν αβάσιμη, στο μέτρο που κρίθηκε σύννομη η επεξεργασία που συνίστατο στην αποστολή των ηλεκτρονικών μηνυμάτων προς τους εκδότες και της επιστολής προς την … Εταιρεία, καθ’ όσον έλαβε χώρα 3 επί τη βάσει των αρμοδιοτήτων της καταγγελλομένης ως προϊσταμένης του τμήματος και ως εισηγήτριας στη βαθμολογική εξέλιξη του καταγγέλλοντος στο Ε.Σ.Υ. Ακολούθως ο καταγγέλλων προσέβαλε επί ακυρώσει ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας την ανωτέρω απόφαση της Αρχής με την από … αίτησή του (με αριθμό κατάθεσης …), επί της οποίας η Αρχή απέστειλε τις με αριθ. πρωτ. Γ/ΕΞΕ/8255/28-11-2019 απόψεις της. Επί της ως άνω αιτήσεως ακυρώσεως, το Συμβούλιο της Επικρατείας εξέδωσε τη με αριθ. … απόφασή του, με την οποία έγινε δεκτή η αίτηση και ακυρώθηκε η προαναφερόμενη απόφαση της Αρχής. Συγκεκριμένα, με την απόφαση αυτή έγινε δεκτό ότι ορθώς η Αρχή έκρινε ότι η καταγγελλομένη είχε τη δυνατότητα να συλλέγει και να επεξεργάζεται τα στοιχεία του υπηρεσιακού φακέλου του καταγγέλλοντος, ότι η αναζήτηση της γνώμης της … Εταιρείας σχετικά με το ζήτημα εάν τα διαδικτυακά περιοδικά, στα οποία φαινόταν ο αιτών ως αρχισυντάκτης, αποτελούν επιστημονικά περιοδικά που μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως επιστημονικό προσόν καθώς επίσης και η γνωστοποίηση των αναγκαίων για τη διαμόρφωση γνώμης πληροφοριών, ήταν εντός του πλαισίου των αρμοδιοτήτων της καταγγελλομένης ως εισηγήτριας του αιτούντος, ότι η παροχή των απαραίτητων πληροφοριών προς τη … Εταιρεία σχετικά με τη λειτουργία των εν λόγω περιοδικών για τη διερεύνηση τυχόν δεοντολογικών προεκτάσεων του θέματος, ωσαύτως ενέπιπτε στις αρμοδιότητες αυτής ως προϊσταμένης του τμήματος, όπου υπηρετούσε ο αιτών, και ότι εντός του πλαισίου των αρμοδιοτήτων της εν λόγω προϊσταμένης ενημερώθηκαν από την τελευταία οι εκδότες των επίμαχων περιοδικών ότι το τμήμα του νοσοκομείου που φερόταν ως έδρα των ως άνω περιοδικών, όπου είχαν δημοσιευτεί τα άρθρα τους, δεν έχει σχέση ούτε φέρει ευθύνη για τα περιοδικά. Ωστόσο, το Δικαστήριο έκρινε ότι η καταγγελλομένη δεν περιορίσθηκε να ανακοινώσει στο επιστημονικό σωματείο, τους εκδότες και τον πάροχο τα προσωπικά δεδομένα του αιτούντος που τελούσαν σε συνάφεια και ήταν αναγκαία για την επίτευξη των παραπάνω νόμιμων σκοπών, αλλά γνωστοποίησε και προσωπικά δεδομένα του, τα οποία αφορούν τη διαδικασία υπηρεσιακής εξέλιξής του και διοικητικές και πειθαρχικές ενέργειες που προτάθηκαν σε βάρος του και δεν σχετίζονται με την εξυπηρέτηση των θεμιτών αυτών σκοπών. Με τις σκέψεις αυτές το Δικαστήριο, με την ανωτέρω υπ’ αριθμ. … απόφασή του, ακύρωσε ως πλημμελώς αιτιολογημένη τη με αριθ. 85/2016 Απόφαση της Αρχής κατά το μέρος που είχε θεωρηθεί νόμιμη επεξεργασία η ανακοίνωση στο επιστημονικό σωματείο, 4 στους εκδότες και στον πάροχο προσωπικών δεδομένων του αιτούντος που, κατά τα κριθέντα με τη δικαστική απόφαση, δεν ήταν αναγκαίες για την εξυπηρέτηση θεμιτού σκοπού και ανέπεμψε την υπόθεση στην Αρχή προκειμένου προβεί σε νέα νόμιμη κρίση συμφώνως προς το σκεπτικό της ως άνω δικαστικής απόφασης. Κατόπιν τούτων, σε συμμόρφωση με την ανωτέρω με αριθ. … απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, η υπόθεση επανεισάγεται προς εξέταση κατά το μέρος που αναπέμφθηκε με την απόφαση αυτή. Στο πλαίσιο αυτό η Αρχή κάλεσε σε ακρόαση μέσω τηλεδιάσκεψης, με τη με αριθ. Πρωτ. Γ/ΕΞΕ/1267/26-04-2024 Κλήση, τον Α και με τη με αριθ. πρωτ. Γ/ΕΞΕ/1268/26-04-2024 Κλήση τη Β στις 09-05-2024 και ώρα 11:
- Κατά την εν λόγω συνεδρίαση αμφότερα τα μέρη αιτήθηκαν την αναβολή της συζήτησης. Το ανωτέρω αίτημα έγινε δεκτό από τον Πρόεδρο του Τμήματος της Αρχής, ο οποίος ενημέρωσε τα μέρη ότι η συζήτηση θα λάβει χώρα στις 17-05-2024 και ώρα 09:30 και πάλι στο πλαίσιο τηλεδιάσκεψης επισημαίνοντας ότι δεν θα λάβουν τα μέρη νέες κλήσεις. Στη δε μετ’ αναβολή ακρόαση μέσω τηλεδιάσκεψης στις 17-05-2024 παρέστη ο Α που ανέπτυξε τις απόψεις μετά του δικηγόρου του, Πέτρου Τσαντίνη (ΑΜ/ΔΣΑ …) καθώς και η Β, η οποία παρέστη διά του πληρεξούσιου δικηγόρου της, Δημητρίου Λιούρδη (ΑΜ/ΔΣΑ …). Κατά την εν λόγω ακρόαση χορηγήθηκε στα καλούμενα μέρη προθεσμία προσκομίσεως υπομνήματος προς περαιτέρω υποστήριξη των ισχυρισμών τους μέχρι τις 27-05-
- Ακολούθως, υποβλήθηκε εμπρόθεσμα το με αριθ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/4588/27-05-2024 Υπόμνημα του Α, με το οποίο ο τελευταίος παραπέμπει στη με αριθ. Πρωτ. Γ/ΕΙΣ/2034/2015 προσφυγή του καθώς και στα λοιπά στοιχεία του σχετικού φακέλου. Περαιτέρω, επισημαίνει ότι έχει κριθεί αμετάκλητα από το Συμβούλιο της Επικρατείας ότι η εκ μέρους της Β διαβίβαση προσωπικών του δεδομένων προς τρίτους περιελάμβανε στοιχεία που δεν ήταν συναφή ούτε αναγκαία για την εκπλήρωση κάποιου νόμιμου σκοπού. Επιπλέον, ο καταγγέλλων τονίζει ότι ουδέποτε έλαβε χώρα προηγούμενη ενημέρωσή του εκ μέρους της καταγγελλομένης για την επίμαχη διαβίβαση των προσωπικών του δεδομένων προς τρίτους. Η δε Β υπέβαλε επίσης εμπρόθεσμα το με αριθ. πρωτ. Γ/ΕΙΣ/4602/27-05-2024 μετ’ ακρόαση υπόμνημα με το οποίο αναφέρει συνοπτικά, μεταξύ άλλων τα ακόλουθα: Καταρχάς αναγνωρίζει ότι γνωστοποίησε με επιστολές της προς τους εκδότες επιστημονικών περιοδικών, άρθρα των οποίων είχε δημοσιεύσει ο Α σε ιστοσελίδες του χωρίς προηγούμενη άδεια, προς τον πάροχο των ιστοσελίδων και προς τη … Εταιρεία πληροφορίες σχετικές με 5 την απόφαση της διοίκησης του Νοσοκομείου να σταματήσει τη διαδικασία υπηρεσιακής εξέλιξης του Α και να διατάξει τη διενέργεια ένορκης διοικητικής εξέτασης. Επισημαίνει δε η καταγγελλόμενη ότι οι εν λόγω όλως επιγραμματικές αναφορές ήταν αναγκαίες για να αποσοβηθούν οι νομικοί κίνδυνοι που υπήρχαν για το τμήμα του νοσοκομείου εκ του λόγου ότι ο Α ανέγραφε ως έδρα των επιστημονικών περιοδικών του τη διεύθυνση του τμήματος του Νοσοκομείου. Ακολούθως επισημαίνεται ότι ο καταγγέλλων είχε ενημερωθεί σχετικά με τη γνωστοποίηση των σχετικών στοιχείων του, καθώς παρίστατο στη συνέλευση του … τομέα, οπότε η ίδια ενημέρωσε ότι θα απευθυνόταν στους εκδότες των επίμαχων περιοδικών (βλ. σελ. 3 και 8 του με αριθ. Πρωτ. … μετ’ ακρόαση υπομνήματος σε συνδυασμό με την εις αυτό αναγραφόμενη παραπομπή στο επίσης προσκομιζόμενο αντίγραφο του από … πρακτικού Γενικής Συνέλευσης του … Τομέα του Γενικού Νοσοκομείου Αθηνών Χ και ειδικότερα σελ. … αυτού). Ειδικότερα δε για την επιστολή που έστειλε η Β προς τη … Εταιρεία, όπου ανέφερε τη διενέργεια ΕΔΕ σε βάρος του Α, η πρώτη επισημαίνει ότι είχε την πεποίθηση ότι η εν λόγω πληροφορία ήταν αναγκαία προκειμένου να κατατοπίσει με σαφήνεια τον Πρόεδρο της … Εταιρείας και ότι δρούσε εντός της εξουσιοδότησης που της είχε δοθεί από το Επιστημονικό Συμβούλιο. Τονίζει περαιτέρω ότι δεν κοινοποίησε στη … Εταιρεία κανένα έγγραφο που αφορά σε πειθαρχική διαδικασία του καταγγέλλοντος, ενώ αναφέρει ότι η υπηρεσιακή ιδιότητα των ιατρών είναι δημοσίως γνωστή και ως εκ τούτου η υπηρεσιακή τους εξέλιξη δεν υπάγεται στο πλαίσιο των προστατευόμενων προσωπικών δεδομένων. Επιπλέον, αναφέρει ότι η αναφορά προς τους εκδότες και τον πάροχο των επίμαχων ιστοσελίδων της απόφασης του Επιστημονικού Συμβουλίου, ήταν απαραίτητη και συναφής με το σκοπό της επιστολής της, ενώ είχε την πεποίθηση ότι ήταν και απολύτως αναγκαία για την εκτέλεση έργου δημοσίου συμφέροντος ή έργου που εμπίπτει στην άσκηση δημόσιας εξουσίας καθώς και για την ικανοποίηση του επιδιωκόμενου εννόμου συμφέροντός της. Η Αρχή, αφού έλαβε υπ’ όψιν της τα ανωτέρω, ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΝΟΜΟ 6 1.Επειδή σύμφωνα με το άρθρο 95 παρ. 5 του Συντάγματος «Η διοίκηση έχει υποχρέωση να συμμορφώνεται προς τις δικαστικές αποφάσεις. Η παράβαση της υποχρέωσης αυτής γεννά ευθύνη για κάθε αρμόδιο όργανο, όπως νόμος ορίζει. Νόμος ορίζει τα αναγκαία μέτρα για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης της διοίκησης». Σύμφωνα δε με το άρθρο 1 του εκτελεστικού της ανωτέρω συνταγματικής διάταξης νόμου 3068/2002: «Το Δημόσιο, οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης και τα λοιπά νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου έχουν υποχρέωση να συμμορφώνονται χωρίς καθυστέρηση προς τις δικαστικές αποφάσεις και να προβαίνουν σε όλες τις ενέργειες που επιβάλλονται για την εκπλήρωση της υποχρέωσης αυτής και για την εκτέλεση των αποφάσεων. Δικαστικές αποφάσεις κατά την έννοια του προηγούμενου εδαφίου είναι όλες οι αποφάσεις των διοικητικών, πολιτικών, ποινικών και ειδικών δικαστηρίων που παράγουν υποχρέωση συμμόρφωσης ή είναι εκτελεστές κατά τις οικείες δικονομικές διατάξεις και τους όρους που κάθε απόφαση τάσσει. […]». 2.Επειδή στο άρθρο 50 παρ. 4 του π.δ. 18/1989 ορίζεται ότι «Οι διοικητικές αρχές, σε εκτέλεση της υποχρέωσής τους κατά το άρθρο 95 παρ. 5 του Συντάγματος, πρέπει να συμμορφώνονται ανάλογα με κάθε περίπτωση, με θετική ενέργεια προς το περιεχόμενο της απόφασης του Συμβουλίου, ή να απέχουν από κάθε ενέργεια που είναι αντίθετη προς όσα κρίθηκαν από αυτό. […]». Περαιτέρω, σύμφωνα με την παράγραφο 5 του αυτού ως άνω άρθρου, «Οι αποφάσεις της Ολομελείας, ακυρωτικές και απορριπτικές, καθώς και των Τμημάτων, αποτελούν μεταξύ των διαδίκων δεδικασμένο που ισχύει και σε κάθε υπόθεση ή διαφορά ενώπιον δικαστικής ή άλλης αρχής, κατά την οποία προέχει το διοικητικής φύσεως ζήτημα που κρίθηκε από το Συμβούλιο». 3.Επειδή το άρθρο 2 περ. α΄ του ν. 2472/1997, υπό το καθεστώς του οποίου εκδόθηκε η απόφαση της Αρχής που ακυρώθηκε με την προαναφερόμενη απόφαση του ΣτΕ και το οποίο, επομένως, έχει εφαρμογή στην παρούσα υπόθεση που εισάγεται προς εξέταση σε συμμόρφωση προς τη δικαστική απόφαση1, όριζε τα εξής: «∆εδοµένα προσωπικού χαρακτήρα συνιστά κάθε πληροφορία που αναφέρεται στο υποκείµενο των δεδοµένων ». 1 Βλ. ΣτΕ (Ολομ) 4313/2015, όπου στη σκ. 14 αναφέρονται τα εξής: «Επειδή, σύμφωνα με την πάγια νομολογία του Δικαστηρίου (ΣτΕ 1665/2013, 3433/2010 επτ., 2267/2007 επτ., 2228/2005, 419/2000, 952/1996, 1614/1993, 2827/1980 Ολομ., 3581/1979 Ολομ. κ.ά.), κατά την έννοια των άρθρων 95 παρ. 4 και 5 του Συντάγματος και 50 του π.δ. 18/1989, η ακύρωση διοικητικής πράξης από το Συμβούλιο της Επικρατείας επαναφέρει την υπόθεση στο χρόνο έκδοσης της ακυρωθείσης πράξεως, η δε τυχόν εκδιδόμενη, σε συμμόρφωση προς την ακυρωτική απόφαση, νέα πράξη ανάγεται στο χρόνο εκείνο και διέπεται, κατ’ αρχήν, από το τότε ισχύον νομικό και πραγματικό καθεστώς, λόγω της υποχρεώσεως της Διοικήσεως να σεβασθεί το δεδικασμένο που απορρέει από την ακυρωτική απόφαση και να συμμορφωθεί προς αυτήν. 7 Σύµφωνα µε τo άρθρο 2 περ. δ΄ του ιδίου νόµου επεξεργασία προσωπικών δεδοµένων νοείται κάθε εργασία ή σειρά εργασιών που πραγµατοποιείται και εφαρµόζεται σε δεδοµένα προσωπικού χαρακτήρα όπως η συλλογή, η καταχώριση, η εξαγωγή, η διαβίβαση, η διάδοση ή άλλης µορφής διάθεση. Επίσης, σύµφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου 4 παρ. 1 στοιχ. β’ και γ’ του ν. 2472/1997, τα δεδοµένα προσωπικού χαρακτήρα για να τύχουν νόµιµης επεξεργασίας θα πρέπει να είναι συναφή, πρόσφορα και όχι περισσότερα από όσα κάθε φορά απαιτούνται ενόψει των σκοπών της επεξεργασίας, καθώς και να είναι ακριβή και, εφόσον χρειάζεται, να υποβάλλονται σε ενηµέρωση. Περαιτέρω, σύµφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου 5 παρ. 2 στοιχ. β’ του ν. 2472/2997, στις περιπτώσεις, στις οποίες κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται η επεξεργασία προσωπικών δεδοµένων χωρίς τη συγκατάθεση του υποκειµένου των δεδοµένων, περιλαμβάνεται και εκείνη, κατά την οποία η επεξεργασία είναι αναγκαία για την εκπλήρωση υποχρέωσης του υπευθύνου επεξεργασίας, η οποία επιβάλλεται από το νόµο. Επιπλέον σύμφωνα με την παράγραφο 3 του άρθρου 11 του ν. 2472/1997 ορίζεται ότι: «
- Εάν τα δεδομένα ανακοινώνονται σε τρίτους, το (…) υποκείμενο ενημερώνεται για την ανακοίνωση πριν από αυτούς». Περαιτέρω, σύµφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου 7 παρ. 8 ν. 2889/2001, όπως η παράγραφος αυτή τροποποιήθηκε με το άρθρο 8 παρ. 4 του ν. 3868/2010 και με το άρθρο 32 παρ. 1 του ν. 4025/2011 και ίσχυε κατά την έκδοση της ακυρωθείσας απόφασης της Αρχής, σε κάθε τµήµα των νοσοκομείων του ΕΣΥ προΐσταται ιατρός αντίστοιχης ειδικότητας, που κατέχει θέση Συντονιστή ∆ιευθυντή ή ο µοναδικός ∆ιευθυντής ή άλλος επιστήµονας της Ιατρικής Υπηρεσίας µε βαθµό ∆ιευθυντή. Ο διευθυντής είναι επιστηµονικά υπεύθυνος του τµήµατος. Αν ο ∆ιευθυντής του τµήµατος ελλείπει και µέχρι την κάλυψη της οργανικής θέσης, ο ∆ιοικητής, ύστερα από εισήγηση του ∆ιευθυντή της Ιατρικής Υπηρεσίας ορίζει προσωρινό προϊστάµενο του τµήµατος. Σύµφωνα δε µε την παράγραφο 9 περ. ε’ του ως άνω άρθρου, ο ∆ιευθυντής του τµήµατος είναι υπεύθυνος για τη λειτουργία του τµήµατος και µεταξύ άλλων αξιολογεί, ως Α’ βαθµολογητής το ιατρικό προσωπικό του τµήµατος και το λοιπό προσωπικό του τµήµατος, που ανήκει στην Ιατρική Υπηρεσία. Εξάλλου, σύµφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου 36 παρ. 2 του ν. 2519/1997, όπως ίσχυαν κατά την έκδοση της ακυρωθείσας απόφασης της Αρχής, για την αξιολόγηση του κλινικού και εν γένει ιατρικού έργου των γιατρών του Ε.Σ.Υ., της ανταπόκρισής τους στις επιταγές του ιατρικού λειτουργήµατος, της τήρησης των υποχρεώσεών τους και της εν γένει υπηρεσιακής επίδοσης και απόδοσής τους, τηρείται υπηρεσιακός φάκελος µε ευθύνη του ∆ιευθυντή του τµήµατος, 8 στο οποίο ο γιατρός υπηρετεί. Στον υπηρεσιακό φάκελο περιέχονται οι ετήσιες εκθέσεις, οι οποίες συντάσσονται από τον ∆ιευθυντή του τµήµατος ή τον νόµιµο αναπληρωτή του ως πρώτο κριτή και τον ∆ιευθυντή του αντίστοιχου τοµέα ως δεύτερο κριτή και γνωστοποιούνται στον κρινόµενο. Όσον αφορά την εξέλιξη των ιατρών του Ε.Σ.Υ., σύµφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου 4 περ. Α του ν. 3754/2009, κάθε ειδικευµένος ιατρός του Ε.Σ.Υ. εξελίσσεται µέχρι το βαθµό του ∆ιευθυντή, υπό προϋποθέσεις χρόνου προϋπηρεσίας στον κάθε βαθµό, καθώς και σύµφωνα µε τα εκπαιδευτικά και επιστηµονικά κριτήρια που προβλέπει το άρθρο 35 παρ. 6 του ν. 2519/
- Ειδικότερα, σύµφωνα µε τις διατάξεις του τελευταίου αυτού άρθρου, η απονοµή του τίτλου Αναπληρωτή ∆ιευθυντή και οι προαγωγές των µόνιµων γιατρών του Ε.Σ.Υ. µε βαθµό Επιµελητή Β’ στον βαθµό του Επιµελητή Α’ γίνονται µε απόφαση του Υπουργού Υγείας, ύστερα από κρίση και αξιολόγηση του οικείου Συµβουλίου Κρίσης και Επιλογής Ιατρικού και Οδοντιατρικού Προσωπικού Νοσηλευτικών Ιδρυµάτων (Σ.Κ.Ε.Ι.Ο.Π.Ν.Ι.), στο οποίο µετέχουν μεταξύ άλλων και δύο κριτές-εισηγητές της ίδιας ή συγγενικής ειδικότητας µε τη θέση που κρίνεται (άρθρο 37 του ν. 2519/1997). Για την κρίση και αξιολόγηση λαµβάνονται ιδιαίτερα υπόψη µεταξύ άλλων η επιστηµονική συγκρότηση και κατάρτιση των υποψηφίων, το επιστηµονικό, ερευνητικό και ιδίως το κλινικό τους έργο στο νοσοκοµείο, καθώς και όλα τα στοιχεία του υπηρεσιακού τους φακέλου. Για την απονοµή του τίτλου του Αναπληρωτή ∆ιευθυντή λαµβάνεται ιδιαίτερα υπόψη και η ερευνητική και συγγραφική δραστηριότητα (άρθρο 35 παρ. 6 του ν. 2519/1997).
- Επειδή στην προκειμένη περίπτωση, όπως έγινε δεκτό με την προαναφερόμενη απόφαση … του Συμβουλίου της Επικρατείας, η καταγγελλόμενη, η οποία είχε οριστεί προσωρινή προϊσταμένη του … Τμήματος του Νοσοκομείου και εισηγήτρια στη διαδικασία εξέλιξης του καταγγελλομένου, απέστειλε από … και εξής στους εκδότες επιστημονικών περιοδικών, άρθρα των οποίων είχαν αναρτηθεί σε δύο ιστότοπους, ηλεκτρονικά μηνύματα με τα οποία έθετε υπ’όψιν τους ότι άρθρα τους έχουν δημοσιευτεί στα ανωτέρω περιοδικά, όπου ο αιτών αναγραφόταν ως αρχισυντάκτης, προκειμένου να διερευνήσουν τις ηθικές και νομικές (παραβίαση δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας) πτυχές, ενημερώνοντάς τους ότι το τμήμα και το νοσοκομείο δεν έχουν σχέση με τα περιοδικά αυτά και ότι για το ζήτημα αυτό έχει γίνει αρμοδίως αναφορά στον Διευθυντή της Ιατρικής Υπηρεσίας και στο Επιστημονικό Συμβούλιο του νοσοκομείου. Επιπλέον, η καταγγελλόμενη παρέσχε και ορισμένες περαιτέρω πληροφορίες σε ορισμένους εκδότες 9 που ανταποκρίθηκαν στα αρχικά της ηλεκτρονικά μηνύματα, αναφορικά με τις αποφάσεις των οργάνων του νοσοκομείου περί διενέργειας ένορκης διοικητικής εξέτασης σε βάρος του αιτούντος και λήψεως περαιτέρω ενεργειών ενημέρωσης της επιστημονικής εταιρείας … γνωστοποιώντας και πληροφορίες ως προς την πορεία υλοποίησης των ενεργειών αυτών. Τις ως άνω πληροφορίες συμπεριέλαβε η καταγγελλόμενη και σε επιστολή προς τον πάροχο της πλατφόρμας στην οποία ο αιτών δημιούργησε τα ανωτέρω περιοδικά ελεύθερης πρόσβασης. Τα αυτά ως άνω ζητήματα νομιμότητας των επιστημονικών περιοδικών και της αναφοράς του καταγγέλλοντος ως αρχισυντάκτη στο βιογραφικό του καθώς και τυχόν ζητήματα πνευματικής ιδιοκτησίας τέθηκαν από την καταγγελλόμενη υπ’ όψιν του Προέδρου της … Εταιρείας με την από … σχετική επιστολή της. Μάλιστα, στην αυτή ως άνω επιστολή ανέφερε, μεταξύ άλλων, ότι η προαγωγή του καταγγέλλοντος διεκόπη με απόφαση της γενικής συνέλευσης του … τομέα και το θέμα παραπέμφθηκε στο επιστημονικό συμβούλιο με απόφαση του οποίου προτάθηκε η διενέργεια ένορκης διοικητικής εξέτασης σε βάρος του καταγγέλλοντος, η ενημέρωση της … εταιρείας και η υποβολή αίτησης για τη γνώμη του νομικού συμβούλου.
- Επειδή, με βάση τα ανωτέρω πραγματικά περιστατικά, τα οποία δεν μεταβλήθηκαν μετά την έκδοση της παραπάνω ακυρωτικής απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας, το Δικαστήριο έκρινε με την απόφαση αυτή ως εξής: Η καταγγελλομένη, εντός των ορίων των αρμοδιοτήτων της, είχε τη δυνατότητα, σύμφωνα με τα άρθρα 4 παρ. 1 και 5 παρ. 2 περ. β΄ του ν. 2472/1997, να συλλέγει και να επεξεργάζεται προσωπικά δεδομένα του καταγγέλλοντος, στο μέτρο που ήταν απαραίτητα για την άσκηση των αρμοδιοτήτων της. Εν όψει τούτου, η αναζήτηση της γνώμης της επιστημονικής εταιρείας της ειδικότητας του καταγγέλλοντος –σύμφωνα και με την πρόταση του επιστημονικού συμβουλίου– σχετικά με το ζήτημα εάν τα διαδικτυακά περιοδικά, όπου ο αιτών φερόταν ως αρχισυντάκτης, συνιστούν επιστημονικά περιοδικά και μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως επιστημονικό προσόν, καθώς και η γνωστοποίηση των αναγκαίων για την εκφορά της γνώμης πληροφοριών, δημοσιευμένων άλλωστε στο διαδίκτυο, σχετικά με τη μορφή και φύση των περιοδικών, ήταν εντός των αρμοδιοτήτων της καταγγελλομένης ως εισηγήτριας στην εξέλιξη του καταγγέλλοντος. Περαιτέρω, η παροχή των απαραίτητων πληροφοριών στην ανωτέρω επιστημονική εταιρεία σχετικά με τη λειτουργία των εν λόγω περιοδικών 10 για τη διερεύνηση τυχόν δεοντολογικών προεκτάσεων του θέματος, ενέπιπτε στις αρμοδιότητες της καταγγελλομένης ως προϊσταμένης του τμήματος, στο οποίο υπηρετούσε ο καταγγέλλων. Ομοίως, η ενημέρωση των εκδοτών ότι το τμήμα του νοσοκομείου, που φερόταν ως έδρα των περιοδικών όπου είχαν δημοσιευθεί άρθρα τους, δεν έχει σχέση ούτε φέρει ευθύνη για τα περιοδικά, γενόμενη προκειμένου να αποσοβηθεί ενδεχόμενος κίνδυνος απόδοσης ευθυνών στο τμήμα σχετικά με θέματα προστασίας πνευματικής ιδιοκτησίας, ενέπιπτε στις αρμοδιότητες της καταγγελλομένης ως προϊσταμένης που έφερε την επιστημονική και διοικητική ευθύνη του τμήματος. Ωστόσο, η καταγγελλομένη δεν περιορίσθηκε να ανακοινώσει στο επιστημονικό σωματείο και τους εκδότες αποκλειστικά και μόνον τα προσωπικά δεδομένα του καταγγέλλοντος που τελούσαν σε συνάφεια και ήταν αναγκαία για την επίτευξη νομίμων σκοπών. Αντιθέτως, προέβη στην κοινοποίηση σε τρίτους (εκδότες, εταιρεία πάροχο της πλατφόρμας δημοσίευσης των περιοδικών) και προσωπικών δεδομένων του καταγγέλλοντος σχετικά με τη διαδικασία της υπηρεσιακής του εξέλιξης καθώς και, κυρίως, σχετικά με το περιεχόμενο της αποφάσεως του επιστημονικού συμβουλίου αναφορικά με τις πειθαρχικές και λοιπές διοικητικές ενέργειες που προτάθηκαν σε βάρος του και την πορεία υλοποίησής τους, τα οποία ουδόλως σχετίζονται με την εξυπηρέτηση θεμιτών σκοπών ούτε ήταν συναφή ή αναγκαία για την εκπλήρωση κάποιου νόμιμου σκοπού, αλλά υπερέβαιναν όσα ήταν απαραίτητο να γνωρίζουν οι τρίτοι (εκδότες, πάροχος), ώστε να είναι σε θέση να διερευνήσουν τυχόν θέματα πνευματικής ιδιοκτησίας και ευθυνών του αιτούντος. Περαιτέρω, η γνωστοποί ηση στο επιστημονικό σωματείο των προσωπικών δεδομένων του καταγγέλλοντος σχετικά με προταθείσες από το Επιστημονικό Συμβούλιο πειθαρχικές και λοιπές διοικητικές ενέργειες σε βάρος του, δεν ήταν αναγκαία για την εκπλήρωση των νομίμων σκοπών, τους οποίους εξυπηρετούσε κατ’ αρχήν η επιστολή της καταγγελλομένης προς το σωματείο, δηλαδή της παροχής γνώμης σχετικά με τα ηλεκτρονικά περιοδικά, των οποίων ο αιτών φερόταν ως αρχισυντάκτης, και της διερεύνησης ηθικών/δεοντολογικών θεμάτων και «απόδοσης τυχόν ευθυνών ».
- Επειδή, η κοινοποίηση σε τρίτους (εκδότες, εταιρεία πάροχο της πλατφόρμας δημοσίευσης των περιοδικών) και στο οικείο επιστημονικό σωματείο προσωπικών δεδομένων του καταγγέλλοντος σχετικά με την υπηρεσιακή κατάστασή του και με 11 πειθαρχικές και λοιπές διοικητικές ενέργειες που προτάθηκαν σε βάρος του, η οποία, σύμφωνα με τις παραπάνω σκέψεις της απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας, ουδόλως σχετίζεται με την εξυπηρέτηση θεμιτών σκοπών ούτε ήταν ενέργεια συναφής ή αναγκαία για την εκπλήρωση κάποιου νόμιμου σκοπού, συνιστά επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα κατά παράβαση του άρθρου 4 παρ. 1 περ. β’ του ν. 2472/
- Συντρέχει επομένως, περίπτωση επιβολής διοικητικής κύρωσης για την παράβαση της ως άνω διάταξης του άρθρου 4 παρ. 1 περ. β’ του ν. 2472/1997, καθ’ όσον έλαβε χώρα γνωστοποίηση σε τρίτους προσωπικών δεδομένων του Α, περισσότερων από όσα απαιτούντο κατά λογική αναγκαιότητα προκειμένου να επιτευχθούν οι προαναφερόμενοι καταρχήν νόμιμοι σκοποί.
- Επειδή η Αρχή, κρίνει ενόψει των ανωτέρω ότι πρέπει, με βάση τις περιστάσεις που διαπιστώθηκαν, να επιβληθεί πρόστιμο, κατ’ εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 21 παρ. 1 εδ. β’ του ν. 2472/1997 για την παραβίαση της διάταξης του άρθρου 4 παρ. 1 περ. β’ του ν. 2472/1997 και για το σκοπό αυτό έλαβε υπ’ όψιν ως κριτήρια επιμέτρησης του εν λόγω προστίμου α. το γεγονός ότι οι επίμαχες παραβάσεις αφορούν σε ένα μόνο φυσικό πρόσωπο ως υποκείμενο των προσωπικών δεδομένων, β. το γεγονός ότι η καταγγελλομένη έδρασε καταρχήν εντός του πεδίου των αρμοδιοτήτων της τόσο ως εισηγήτριας στη διαδικασία εξέλιξης του καταγγέλλοντος όσο και ως προϊσταμένης του τμήματος, γ. την απουσία προηγούμενων διαπιστωμένων παραβάσεων της καταγγελλομένης, δ. το γεγονός ότι δεν αποδεικνύεται ότι η καταγγελλομένη αποκόμισε κάποιο οικονομικό όφελος από την επίμαχη παράβαση και ε. την πάροδο μεγάλου χρονικού διαστήματος από την υποβολή της σχετικής προσφυγής ενώπιον της Αρχής.
- Επειδή, κατ΄ εκτίμηση των περιστάσεων, η Αρχή αφού έλαβε υπ’ όψιν τα αναλυτικώς ως άνω εκτιθέμενα κριτήρια κρίνει ως προσήκουσα για την ανωτέρω παράβαση την αναφερόμενη στο διατακτικό διοικητική κύρωση, η οποία κρίνεται ανάλογη με τη βαρύτητα της παράβασης ενώ επιπλέον, συνιστά μέτρο αποτελεσματικό ως προς την κατεύθυνση συμμόρφωσης με τις διατάξεις περί προστασίας των προσωπικών δεδομένων παράλληλα δε, έχει χαρακτήρα αποτρεπτικό προς αποφυγή περαιτέρω παραβιάσεων της σχετικής νομοθεσίας εκ μέρους της καταγγελλομένης. 12 ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Η Αρχή Επιβάλλει στην καταγγελλομένη το αποτελεσματικό, αναλογικό και αποτρεπτικό διοικητικό πρόστιμο εννιακοσίων ευρώ (900,00 ευρω) για την ως άνω διαπιστωθείσα παραβίαση του άρθρου 4 παρ. 1 περ. β’ του ν. 2472/
- Ο Πρόεδρος Η Γραμματέας Κωνσταντίνος Μενουδάκος Ειρήνη Παπαγεωργοπούλου 13