Σύσταση σε υπεύθυνο επεξεργασίας για ανακοίνωση προσωπικών δεδομένων από τον πειθαρχικό φάκελο του υποκειμένου των δεδομένων σχετικά με τις διενεργηθε

Αθήνα, 22-01-2015 Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/384/22-01-2015 ΑΡΧΗ ΠΡΟ ΤΑ ΙΑ ∆Ε∆ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟ ΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΑΠΟΦΑΣΗ 10/2015 (Τµήµα) Η Αρχή Προστασίας ∆εδοµένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνεδρίασε σε σύνθεση Τµήµατος στο κατάστηµά της την 07.01.2015 µετά από πρόσκληση του Προέδρου της, προκειµένου να εξετάσει την υπόθεση που αναφέρεται στο ιστορικό της παρούσας. Παρέστησαν οι Γ. Μπατζαλέξης, Αναπληρωτής Πρόεδρος, κωλυοµένου του Προέδρου της Αρχής Π. Χριστόφορου και τα αναπληρωµατικά µέλη . Βλαχόπουλος, ως εισηγητής, Χ. Ανθόπουλος, και Γ. Λαζαράκος, σε αντικατάσταση των τακτικών µελών Λ. Κοτσαλή, ∆. Μπριόλα και Α.-Ι. Μεταξά, αντίστοιχα, οι οποίοι αν και εκλήθησαν νοµίµως εγγράφως δεν παρέστησαν λόγω κωλύµατος. Παρούσα χωρίς δικαίωµα ψήφου ήταν η K. Καρβέλη, ειδική επιστήµονας-δικηγόρος, ως βοηθός εισηγήτρια, η οποία αποχώρησε µετά τη συζήτηση της υπόθεσης και πριν από τη διάσκεψη και τη λήψη απόφασης και η Ε. Παπαγεωργοπούλου, υπάλληλος του τµήµατος διοικητικών και οικονοµικών υποθέσεων, ως γραµµατέας. Η Αρχή έλαβε υπόψη της τα ακόλουθα: Ο Α , υπάλληλος του Υπουργείου χ , ΠΕ … ειδικότητας …, βαθµού … στην Εφορεία … [περιοχής] ψ , µε την υπ’ αριθ. πρωτ. Γ/ΕΙ /7795/6.12.2013 προσφυγή του προς την Αρχή καταγγέλλει ότι, αφού υπέβαλε στην Γενική υνέλευση του Ενιαίου υλλόγου Εργαζοµένων του Υπουργείου υποψηφιότητα για τις επερχόµενες εκλογές της 15.5.2013, η ∆/νση Επιθεώρησης του Υπουργείου χ στις 20.9.2013 απέστειλε προς τον Ενιαίο ύλλογο του Υπουργείου χ και όλες τις υπηρεσίες του Υπουργείου χωρίς την προηγούµενη ενηµέρωση και συγκατάθεσή του κείµενο, µε 1 τίτλο «Ενηµέρωση για τις Ε∆Ε» στο οποίο γινόταν αναφορά σε στοιχεία από το προσωπικό του µητρώο, και ειδικότερα από τον πειθαρχικό του φάκελο σχετικά µε Ε∆Ε που διενεργήθηκαν σε βάρος του και µε τα εκδοθέντα πορίσµατα επί αυτών, γνωστοποιώντας µε τον τρόπο αυτό προσωπικά του δεδοµένα. Ειδικότερα, όπως αναφέρει ο προσφεύγων, το κείµενο αυτό στάλθηκε από τον τότε ∆/ντή της ∆/σης Επιθεώρησης του Υπουργείου χ Β , ο οποίος είχε διενεργήσει Ε∆Ε σε βάρος του προσφεύγοντος και ο οποίος στο κείµενο µεταξύ άλλων έκανε αναφορά σε διενεργηθείσες Ε∆Ε σε βάρος του προσφεύγοντος καθώς και στα εκδοθέντα πορίσµατα . Η Αρχή στο πλαίσιο διερεύνησης της προσφυγής απέστειλε στην ∆/νση Επιθεώρησης το υπ’ αριθµ. πρωτ. Γ/ΕΞ/3186/21.5.2014 έγγραφο προς παροχή διευκρινίσεων επί της προσφυγής. Με το υπ’ αριθµ. πρωτ. Γ/ΕΙ /3943/23.6.2014 απαντητικό έγγραφο ο τότε Προϊστάµενος της ∆/σης Β ανέφερε τα εξής: α)ο ίδιος µε την ιδιότητά του ως συνδικαλιστής και όχι η ∆/νση Επιθεώρησης απέστειλε ένα ενηµερωτικό e-mail στα µέλη του ∆. . του Ενιαίου υλλόγου των Υπαλλήλων του Υπουργείου χ, το οποίο αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι το κείµενο δεν φέρει εθνόσηµο, ούτε τίτλο υπηρεσίας, και αριθµό πρωτοκόλλου, πλην µόνον το όνοµά του και την ηµεροµηνία υπογραφής …/…/2013, β)στο εν λόγω e-mail έκανε αναφορά µόνον σε όσα είχε ο ίδιος ο προσφεύγων αναφέρει επανειληµµένα σε δηµόσιες ανακοινώσεις και έγγραφά του. Ειδικότερα, το e-mail το οποίο απέστειλε στα µέλη του ∆. . του Ενιαίου υλλόγου ήταν απάντηση-απολογία σε όσα είχε καταγγείλει εναντίον του ο προσφεύγων στην έκτακτη Γενική υνέλευση του εν λόγω υλλόγου που είχε προηγηθεί στις …/…/2013, στην οποία ο ίδιος ο προσφεύγων ανακοίνωσε το θέµα των Ε∆Ε που διενεργήθηκαν σε βάρος του, γ)το εν λόγω έγγραφο αφορούσε σε δεδοµένα µέλους ωµατείου που ακόµη και εάν ήταν ευαίσθητα, αφενός το ίδιο το υποκείµενο των δεδοµένων ήτοι ο προσφεύγων τα είχε πρώτος κοινοποιήσει, και αφετέρου είχε δώσει τη συγκατάθεσή του για να σχολιαστούν, δ)ο προσφεύγων εκτός από τις πολλές καταγγελίες που υπέβαλε σε βάρος του, αλλά και σε βάρος άλλων συναδέλφων και στις επόµενες Γ. . του Ενιαίου υλλόγου µοίραζε ανακοινώσεις διαβάλλοντάς τον, εξάλλου οι Ε∆Ε που διενέργησε ο ίδιος σε βάρος του προσφεύγοντος ολοκληρώθηκαν πριν από 6 χρόνια, και τέλος ε)το ενηµερωτικό σηµείωµα προς τα µέλη του ∆. . το απέστειλε επειδή ήθελε µέσω των µελών του ∆. . να κατευνάσει την οργή των λοιπών συναδέλφων που πίστεψαν τους ισχυρισµούς του προσφεύγοντος σε βάρος του. 2 Κατόπιν τούτου, η Αρχή µε τις υπ’ αριθµ. πρωτ. Γ/ΕΞ/6086/09.10.2014, Γ/ΕΞ/6105/09.10.2014, και Γ/ΕΞ/6181/13.10.2014 κλήσεις αντίστοιχα κάλεσε τους Α, την ∆/νση Επιθεώρησης του Υπουργείου χ και τον Β να παραστούν στη συνεδρίαση του Τµήµατος της Αρχής την …/.../2014, προκειµένου να συζητηθεί η προσφυγή του Α. τη συνεδρίαση παρέστησαν ο προσφεύγων Α µετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Β. Κούσουλα, η Γ , Αναπληρώτρια ∆/ντρια του Υπουργείου χ , και ο Β. Ο προσφεύγων Α κατά την ακροαµατική διαδικασία αλλά και στο υπ’ αριθµ. πρωτ. Γ/ΕΙ /6613/31.10.2014 υπόµνηµά του προς την Αρχή ανέφερε ότι: α) την 20η επτεµβρίου 2013 ο Β µε την ιδιότητά του ως ∆/ντής Επιθεώρησης του Υπουργείου χ απέστειλε µέσω του υπηρεσιακού ηλεκτρονικού ταχυδροµείου στον Ενιαίο ύλλογο του υπουργείου καθώς και σε όλες τις υπηρεσίες του υπουργείου, ενυπόγραφο έγγραφο της υπηρεσίας στην οποία προΐστατο, το οποίο περιείχε προσωπικά δεδοµένα σχετικά µε διενεργηθείσες σε βάρος του Ε∆Ε, τις οποίες διενέργησε ο ίδιος, διαβιβάζοντας µε τον τρόπο αυτό σε τρίτους στοιχεία από το προσωπικό του µητρώο, χωρίς την προηγούµενη ενηµέρωση και συγκατάθεσή του, κατά παράβαση των διατάξεων του ν. 2472/1997, β) ο Β ενηµέρωσε αυθηµερόν την υπηρεσία του (Εφορεία … [περιοχής] ψ ) µέσω υπηρεσιακού φαξ για την αποσταλείσα µέσω ηλεκτρονικού ταχυδροµείου επιστολή του γ) ουδέποτε οιαδήποτε σε βάρος του Ε∆Ε κατέληξε σε πειθαρχική καταδίκη, και δ) εν αντιθέσει µε τον ισχυρισµό του Β ότι ο ίδιος ο προσφεύγων γνωστοποίησε προσωπικά του δεδοµένα σχετικά µε τις διενεργηθείσες σε βάρος του Ε∆Ε στην Γενική υνέλευση των εργαζοµένων του υπουργείου, ποτέ δεν κοινοποίησε ο ίδιος προσωπικά του δεδοµένα ούτε έδωσε την συγκατάθεσή του στον Β να προβεί στην επεξεργασία των προσωπικών του δεδοµένων από τον υπηρεσιακό του φάκελο στο υπουργείο. Η Αναπληρώτρια ∆/ντρια του Υπουργείου χ Γ κατά την ακροαµατική διαδικασία ανέφερε ότι από όσο γνωρίζει ο προσφεύγων στη Γ. . του Ενιαίου υλλόγου που έγινε στις …/…/2012 µοίρασε σε όλους τους υπαλλήλους φωτοτυπίες των εγγράφων της Ε∆Ε, την ίδια δε πρακτική συνέχισε και στις επόµενες Γ. . του Ενιαίου υλλόγου κατά το έτος

1. Ο Β κατά την ακροαµατική διαδικασία και στο υπ’ αριθµ. πρωτ. Γ/ΕΙ /6458/27.10.2014 υπόµνηµά του προς την Αρχή ανέφερε ότι: α) η επίµαχη επιστολή είναι ένα φαξ που στάλθηκε από το τηλέφωνο-φαξ της Εφορείας ... 3 [περιοχής] ψ , υπηρεσία στην οποία υπηρετεί ο προσφεύγων, στις …/…/2013 στον ίδιο τον προσφεύγοντα και µέσα σε αυτό έγινε επικόλληση ενός ιδιωτικού σηµειώµατος που είχε στείλει ο Β προς τα µέλη του ∆. . του Ενιαίου υλλόγου, β) το εν λόγω σηµείωµα ήταν η απολογία του προς τα µέλη του ∆ του Ενιαίου υλλόγου για όσα ο προσφεύγων τον είχε κατηγορήσει στην έκτακτη Γενική υνέλευση του Ενιαίου υλλόγου που είχε πραγµατοποιηθεί στις …/.../2013, στην οποία ο ίδιος ο προσφεύγων έκανε αναφορά στο ζήτηµα των Ε∆Ε που διενεργήθηκαν σε βάρος του και ειδικότερα ανέφερε ότι «εξαιτίας των κοµµατικών Ε∆Ε» που έκανε ο Β στην ∆/νση Επιθεώρησης τέθηκε ο ίδιος και πολλοί άλλοι συνάδελφοι σε αργία, κατά συνέπεια ο ίδιος ο προσφεύγων πρώτος κοινοποίησε τα επίµαχα προσωπικά δεδοµένα του σχετικά µε τις Ε∆Ε, γ) ο προσφεύγων στη Γ. . του Ενιαίου υλλόγου που έγινε στις …/…/2012 µοίρασε σε όλους τους υπαλλήλους φωτοτυπίες των εγγράφων της Ε∆Ε παραβιάζοντας τη µυστικότητα της, την ίδια δε πρακτική συνέχισε και στις επόµενες Γ. . του Ενιαίου υλλόγου κατά το έτος 2013, µε αποτέλεσµα ο Β να καταθέσει δύο αναφορές στην Γ. Γραµµατέα του Υπουργείου χ στις …/…/2012 και …/…/2013 αντίστοιχα, για τις οποίες διατάχθηκε Ε∆Ε, και τέλος δ) τα δεδοµένα σχετικά µε Ε∆Ε αποτελούν απλά και όχι ευαίσθητα προσωπικά δεδοµένα και εάν και σύµφωνα µε τις διατάξεις του Υπαλληλικού Κώδικα η Ε∆Ε είναι εµπιστευτική, στην προκειµένη περίπτωση την εµπιστευτικότητά της την παραβίασε ο ίδιος ο προσφεύγων, ο οποίος ανακοίνωσε µοίραζε δηµόσια τα εµπιστευτικά της έγγραφα. Η Αρχή, µετά από εξέταση των στοιχείων του φακέλου και αφού άκουσε τον εισηγητή και τη βοηθό εισηγήτρια (η τελευταία στη συνέχεια αποχώρησε), µετά από διεξοδική συζήτηση Σ ΕΦΤΗ Ε ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
2. ύµφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου 4 παρ. 1 στοιχ. β’ και γ’ του Ν. 2472/1997, τα δεδοµένα προσωπικού χαρακτήρα πρέπει να συλλέγονται κατά τρόπο θεµιτό και νόµιµο για καθορισµένους, σαφείς και νόµιµους σκοπούς και να υφίστανται θεµιτή και νόµιµη επεξεργασία ενόψει των σκοπών αυτών καθώς και να είναι συναφή, πρόσφορα και όχι περισσότερα από όσα κάθε φορά απαιτείται ενόψει των σκοπών επεξεργασίας. υνεπώς, δεδοµένα τα οποία δεν είναι αναγκαία για τον 4 σκοπό της επεξεργασίας δεν τυγχάνουν νόµιµης επεξεργασίας. Επίσης, σύµφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου 5 του Ν. 2472/1997 η επεξεργασία δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα επιτρέπεται µόνον όταν το υποκείµενο έχει δώσει τη συγκατάθεσή του, εκτός και αν ισχύει µία από τις προβλεπόµενες νόµιµες εξαιρέσεις από την υποχρέωση λήψης συγκατάθεσης της παρ. 2 του ως άνω άρθρου. Ακόµη, εάν τα δεδοµένα ανακοινώνονται σε τρίτους, το υποκείµενο ενηµερώνεται για την ανακοίνωση πριν από αυτούς (άρθρο 11 παρ. 3 του ιδίου νόµου). Επίσης, σύµφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου 19 παρ. 1 στοιχ. γ’ του Ν. 2472/1997, η Αρχή µεταξύ των λοιπών αρµοδιοτήτων της µπορεί να απευθύνει συστάσεις και υποδείξεις στους υπευθύνους επεξεργασίας ή τους τυχόν εκπροσώπους της σχετικά µε την εφαρµογή των διατάξεων που αφορούν την επεξεργασία δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα. Όσον αφορά τα στοιχεία του προσωπικού µητρώου των δηµοσίων υπαλλήλων και των υπαλλήλων Ν.Π.∆.∆., αυτά αποτελούν προσωπικά δεδοµένα αυτών κατά την έννοια του άρθρου 2 στοιχ. α΄ και β΄ του Ν. 2472/
3. ύµφωνα, µάλιστα, µε τη διάταξη του άρθρου 4 του π.δ/τος 178/2004 για τον τρόπο τήρησης και ενηµέρωσης του προσωπικού µητρώου των δηµοσίων υπαλλήλων «...
4. Ο προϊσ άµενος ης οικείας υπηρεσίας προσωπικού είναι υπεύθυνος για ην ήρηση, ασφαλή φύλαξη και ενηµέρωση όλων ων σ οιχείων που συγκρο ούν ο προσωπικό µη ρώο, όπως επίσης και για η διαβίβαση ων σ οιχείων αυ ών, ό αν αυ ό επιβάλλε αι από ειδικές δια άξεις νόµων, αφού προηγουµένως ενηµερώσει σχε ικά ον υπάλληλο, λαµβάνον ας όλα α απαραί η α µέ ρα για η διασφάλιση ου απορρή ου ου περιεχοµένου αυ ού...
5. Πέραν ων οριζοµένων σ ις προηγούµενες παραγράφους 2 και 3 και µε ην επιφύλαξη ων δια άξεων ης παραγράφου 5 ου άρθρου 23 ου Κώδικα Κα άσ ασης ∆ηµοσίων Πολι ικών ∆ιοικη ικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.∆.∆. που κυρώθηκε µε ο Ν. 2683/1999, αποκλείε αι η γνώση και πρόσβαση οιουδήπο ε ρί ου σ ο περιεχόµενο ων σ οιχείων ου προσωπικού µη ρώου...
6. Η ήρηση και επεξεργασία ων σ οιχείων ου προσωπικού µη ρώου ου υπαλλήλου, καθώς και οι υποχρεώσεις ων υπεύθυνων για ην ήρηση αυ ού, διέπον αι συµπληρωµα ικά από ις εκάσ ο ε ισχύουσες δια άξεις για ην επεξεργασία δεδοµένων προσωπικού χαρακ ήρα». Από τη διάταξη του άρθρου 4 παρ. 6 του ανωτέρω π.δ/τος προκύπτει ότι το απόρρητο που καθιερώνεται στο συγκεκριµένο άρθρο δεν είναι απόλυτο και κατά συνέπεια η επεξεργασία των στοιχείων του προσωπικού µητρώου επιτρέπεται στην περίπτωση 5 που συντρέχουν οι προϋποθέσεις των άρθρων 4, 5 και 7 του Ν. 2472/1997 (βλ. απόφαση 75/2011 της ΑΠ∆ΠΧ, και Γνµ. Ν Κ 165/2008).
7. Από τα στοιχεία του φακέλου και την ακροαµατική διαδικασία της συνεδριάσεως του Τµήµατος της Αρχής την 22.10.2014 προέκυψε ότι ο Β µε την ιδιότητα του Προέδρου του Ενιαίου υλλόγου των εργαζοµένων του Υπουργείου χ απέστειλε στις 20.9.2013 προς τον Ενιαίο ύλλογο του Υπουργείου χ και όλες τις υπηρεσίες του Υπουργείου, χωρίς την προηγούµενη ενηµέρωση και συγκατάθεση του προσφεύγοντος, κείµενο µε τίτλο «Ενηµέρωση για τις Ε∆Ε», στο οποίο γινόταν αναφορά σε στοιχεία από το προσωπικό µητρώο του προσφεύγοντος, και ειδικότερα σε διενεργηθείσες από τον ίδιο Ε∆Ε σε βάρος του προσφεύγοντος και στα εκδοθέντα πορίσµατα επί αυτών.
8. Επειδή, σύµφωνα µε τα προαναφερόµενα, στην κρινόµενη περίπτωση ο καταγγελλόµενος Β µε την ιδιότητά του ως Πρόεδρος του Ενιαίου υλλόγου των εργαζοµένων του Υπουργείου χ , γνωστοποίησε στοιχεία από το προσωπικό µητρώο του προσφεύγοντος και δη δεδοµένα σχετικά µε διενεργηθείσες από τον ίδιο Ε∆Ε σε βάρος του προσφεύγοντος όχι ατοµικά στα µέλη του Ενιαίου υλλόγου Εργαζοµένων του Υπουργείου Πολιτισµού ούτε στο πλαίσιο συνελεύσεων του υλλόγου, αλλά στις υπηρεσίες του Υπουργείου (όπου ενδεχοµένως εργάζονται και µη µέλη του υλλόγου), χωρίς την προηγούµενη ενηµέρωση και συγκατάθεση του προσφεύγοντος, ως υποκειµένου των δεδοµένων για την ανακοίνωση αυτή, κατά παράβαση των άρθρων 4, 5 και 11 παρ. 3 του Ν.2472/
9. Tο επιχείρηµα του καταγγελλόµενου ότι το εν λόγω σηµείωµα ήταν η απολογία του προς τα µέλη του ∆ του Ενιαίου υλλόγου για όσα ο προσφεύγων τον είχε κατηγορήσει στην έκτακτη Γενική υνέλευση του Ενιαίου υλλόγου που είχε πραγµατοποιηθεί στις 10.9.2013, στην οποία ο ίδιος ο προσφεύγων έκανε αναφορά στο ζήτηµα των Ε∆Ε που διενεργήθηκαν σε βάρος του, κατά συνέπεια ο προσφεύγων πρώτος δηµοσιοποίησε τα επίµαχα προσωπικά δεδοµένα του σχετικά µε τις Ε∆Ε στα µέλη του υλλόγου, δεν τον απαλλάσσει από την προηγούµενη υποχρέωση ενηµέρωσης και συγκατάθεσης του προσφεύγοντος για την ανακοίνωση των δεδοµένων του σε τρίτους, εφόσον η εν λόγω δηµοσιοποίηση δεν έγινε ούτε ατοµικά στα µέλη του Ενιαίου υλλόγου Εργαζοµένων του Υπουργείου χ ούτε στο πλαίσιο υνελεύσεων του υλλόγου, αλλά στις υπηρεσίες του Υπουργείου (όπου ενδεχοµένως εργάζονται και µη µέλη του 6 υλλόγου, κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 4 του Ν. 2472/1997 και, ιδίως, των επιταγών της συνάφειας και της αναγκαιότητας της επεξεργασίας. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Η Αρχή 1) κρίνει ότι η δηµοσιοποίηση των προσωπικών δεδοµένων του προσφεύγοντος Α από τον Β έγινε κατά παράβαση των διατάξεων των άρθρων 4, 5 και 11 παρ. 3 του Ν. 2472/1997 και 2) απευθύνει σύσταση στον Β να µην προβεί εκ νέου σε δηµοσιοποίηση των προσωπικών δεδοµένων του προσφεύγοντος Α µε τα ίδια ή παρεµφερή µέσα. Ο Αναπληρωτής Πρόεδρος Γεώργιος Μπατζαλέξης Η Γραµµατέας Ειρήνη Παπαγεωργοπούλου 7