Η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων, σε συνέχεια της από 31.10.2024 πρόσκλησής της, για συμμετοχή στη δημόσια διαβούλευση σχετικά με το Πλαίσιο Εφαρμογής των Συμβάσεων Δυναμικής Τιμολόγησης Ηλεκτρικής Ενέργειας, δημοσιοποιεί τον ακόλουθο πίνακα συμμετεχόντων στη διαβούλευση, καθώς και το περιεχόμενο των επιστολών που υποβλήθηκαν στο πλαίσιο αυτής. Η Αρχή ευχαριστεί τους συμμετέχοντες για την ουσιαστική συμβολή τους στην εν λόγω Δημόσια Διαβούλευση. Συμμετέχοντες Ημερομηνία αποστολής: 03.11.2024 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-383763/07.11.2024 Αποστολέας: Ζαχαρόπουλος Φώτιος Ημερομηνία αποστολής: 15.11.2024 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-384427/18.11.2024 Αποστολέας: ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ Α.Ε. (ΔΕΗ Α.Ε.) Ημερομηνία αποστολής: 15.11.2024 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-384426/18.11.2024 Αποστολέας: Ελληνικός Σύνδεσμος Προμηθευτών Ενέργειας ΕΣΠΕΝ Δυναμική τιμολόγηση ηλεκτρικής ενέργειας Το γεγονός ότι η εισαγωγή των «έξυπνων» μετρητών έρχεται πριν την ολοκλήρωση σημαντικών ενεργειακών δράσεων όπως η αποθήκευση ενέργειας, η ενεργειακή αποδοτικότητα των κτηρίων και η αυτοπαραγωγή, δεν είναι σίγουρο ότι θα επιφέρει τα βέλτιστα αποτελέσματα. Η εγκατάσταση των «έξυπνων» μετρητών δεν είναι ένα μέτρο καταπολέμησης των υψηλών τιμών χονδρικής αγοράς αλλά αποσκοπεί κυρίως στην ενίσχυση της θέσης του καταναλωτή. Δεν είναι τυχαία εξάλλου η αξιολόγηση του μέτρου, σύμφωνα με το λόγο κόστους / όφελους, πριν την εφαρμογή του, (άρθρο 19.2 και 21, οδηγία 2019/944). Η αλλαγή της καταναλωτικής συμπεριφοράς, με την εισαγωγή των «έξυπνων» μετρητών, εξυπηρετεί συγχρόνως τόσο τους καταναλωτές στη διαχείριση του λογαριασμού τους όσο και τους παρόχους/παραγωγούς ενέργειας βελτιώνοντας τις ταμειακές ροές τους. Ως εκ τούτου, χρειάζεται να φροντίσουμε για την αποφυγή μιας αναγκαστικής τοποθέτησης του καταναλωτή στο σύστημα αγοροπωλησίας η οποία προσανατολίζει τις προσωπικές του επιθυμίες σε βέλτιστα οικονομικά πρότυπα. Οφείλουμε να λάβουμε υπόψη τα εξής:
- Να μην μεταφέρεται η ευθύνη των υψηλών τιμών στους λογαριασμούς ενέργειας αποκλειστικά στις επιλογές των καταναλωτών. Η αγορά οφείλει, μέσω του ανταγωνισμού, να αντανακλά τιμές κοντά στο κόστος παραγωγής.
- Να μην δίνεται η εντύπωση ότι η αλλαγή των ρυθμίσεων των «νυχτερινών» μετρητών εξυπηρετεί πρωτίστως την αποφυγή των μηδενικών χρηματιστηριακών τιμών. Για το λόγο αυτό η διεύρυνσή του και τις βραδινές ώρες συμφωνεί με την αρχή της αναλογικότητας. - Το working paper 33 του ΙΕΝΕ, Δεκέμβριος 2023, αναφέρει ότι το ζητούμενο είναι η αποφυγή κατανάλωσης στις ζώνες αιχμής και όχι ο περιορισμός του καταναλωτή σε συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα-. Ζαχαρόπουλος Φώτης Expert in techno economic Energy Optimization π. Μέλος ΔΣ ΔΑΠΕΕΠ ΑΕ Ομιλική Γενική Διεύθυνση Στρατηγικής Διεύθυνση Ρυθμιστικών Θεμάτων Προς : ΡΑΑΕΥ Μέσω retail@raaey.gr info@raaey.gr iacovidesi@raaey.gr Αθήνα, 8 Νοεμβρίου 2024 Αρ. ΔΡΥΘ/ Ε.Κ. 165690/937 Περίληψη: Απόψεις ΔΕΗ Α.Ε. στη Δημόσια Διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ σχετικά με το Πλαίσιο Εφαρμογής των Συμβάσεων Δυναμικής Τιμολόγησης Ηλεκτρικής Ενέργειας Σχετικά: α. Η υπ’ αριθ. ΔΡΥΘ/Ε.Κ.144786/852/30.09.2024 επιστολή της ΔΕΗ β. Οι από 31.10.2024 και 8.11.2024 ανακοινώσεις της ΡΑΑΕΥ Αξιότιμοι/ες κύριοι/κυρίες, Αναφερόμενοι στην ανωτέρω δημόσια διαβούλευση, σε συνέχεια των συναντήσεων που είχαν πραγματοποιηθεί μεταξύ της Αρχής και των Προμηθευτών ηλεκτρικής ενέργειας, η ΔΕΗ Α.Ε. αναγνωρίζει τη σημασία της ορθολογικής ανάπτυξης κατάλληλου ρυθμιστικού πλαισίου για τη δυναμική τιμολόγηση, ως το θεμέλιο για την ενεργή συμμετοχή των καταναλωτών στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία θα συμβάλλει οπωσδήποτε στην ευελιξία του συστήματος και την πραγμάτωση της ενεργειακής μετάβασης. Χάριν οικονομίας και για την παρουσίαση των θέσεων της επιχείρησης κατά τρόπο περισσότερο εύληπτο και σαφή, προτάσσουμε την αναφορά στα εξής τρία κομβικής σημασίας σημεία, κατόπιν δε, παρουσιάζουμε τις επιμέρους προτάσεις μας ανά άρθρο του υπό διαβούλευση Πλαισίου: 1) Πεδίο εφαρμογής: Όπως είχαμε επισημάνει και με την α΄ σχετική επιστολή μας, στην οποία αναφερόμαστε συμπληρωματικά ως προς την τεκμηρίωση της παρούσας, το πεδίο εφαρμογής του υπό διαβούλευση πλαισίου για τη δυναμική τιμολόγηση θα πρέπει να περιοριστεί τους Πελάτες ΧΤ. Οι πελάτες Μέσης Τάσης σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις του Κώδικα Προμήθειας Ηλεκτρικής Ενέργειας σε Πελάτες (Β΄832/2013, «ΚΠΗΕ»), οι οποίες ρυθμίζουν με πληρότητα τα σχετικά ζητήματα, έχουν τη δυνατότητα σύναψης συμβάσεων Πατησίων 27 104 32, Αθήνα dei.gr +30 210 529 2774 +30 210 529 2619 βασισμένες σε εξατομικευμένες προσφορές με βάση τα καταναλωτικά χαρακτηριστικά τους. ως αποτέλεσμα ουσιαστικών διαπραγματεύσεων μεταξύ των μερών. Ιδιαίτερα τονίζουμε ότι το Πλαίσιο Δυναμικής Τιμολόγησης, ως έχει διατυπωθεί και τεθεί υπό διαβούλευση, αφαιρεί την ευελιξία και ευχέρεια επιλογών που είναι απαραίτητη για την αποτελεσματική και επωφελή για τον Πελάτη ΜΤ-καταναλωτή διαπραγμάτευση με τον Προμηθευτή. Δημιουργείται έτσι ένα πλέγμα αυξημένης ρυθμιστικής έντασης, η οποία αναμένεται ότι θα επιδράσει περιοριστικά και εν τέλει αρνητικά στις διαπραγματεύσεις και τη διαμόρφωση της τελικής συμφωνίας των συμβαλλόμενων μερών. Χαρακτηριστικό και σημαίνον παράδειγμα ρύθμισης που φρονούμε ότι θα αναπτύξει, ως παράγων περιορισμού των διαθέσιμων επιλογών, αρνητικό αντίκτυπο στις εμπορικές διαπραγματεύσεις Προμηθευτή – Πελάτη ΜΤ είναι οι κανόνες τιμολόγησης και δη η προκαθορισμένη δομή του τιμολογίου, η επιβολή των οποίων, ενώ βρίσκει δικαιοπολιτικό έρεισμα για τους Πελάτες ΧΤ που οποίοι δεν είναι εξοικειωμένοι με τη δυναμική λειτουργία των εν λόγω τιμολογίων, τα οφέλη και τους κινδύνους που τη συνοδεύουν, στερείται νοήματος για τους Πελάτες ΜΤ. Ομοίως, η χρωματική σήμανση των δυναμικών τιμολογίων με πορτοκαλί ένδειξη δικαιολογείται για τους Πελάτες ΧΤ, όπως εξάλλου ισχύει μέχρι σήμερα για τις σημάνσεις διαφάνειας, αλλά δεν φαίνεται να ενέχει όφελος για τους Πελάτες ΜΤ. 2) Δυνατότητα τροποποίησης συνιστωσών δυναμικού τιμολογίου και εφαρμογή εκπτώσεων : Η αναγνώριση της ευχέρειας του Προμηθευτή να χορηγεί εκπτώσεις είναι κατά την πεποίθηση της ΔΕΗ Α.Ε. στη σωστή κατεύθυνση εναρμονιζόμενη με την εμπορική ελευθερία των Προμηθευτών, αυτονοήτως υπό τον όρο της διαφάνειας των σχετικών όρων των Συμβάσεων Προμήθειας. Ωστόσο, φρονούμε ότι οι Προμηθευτές θα πρέπει να δύνανται να τροποποιούν τον σταθερό συντελεστή Β του δυναμικού σκέλους της Τελικής Τιμής Προμήθειας στην περίπτωση που συντρέχει σπουδαίος λόγος ο οποίος θα εξειδικεύεται στην οικεία Σύμβαση Προμήθειας και υπό την προϋποθέσεις του άρθρου 30 ΚΠΗΕ περί έγγραφης προγνωστοποίησης της επικείμενης τροποποίησης στον Πελάτη με μόνη ιδιαιτερότητα την πρόβλεψη της αποστολής της έγγραφης ενημέρωσης μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας διάδρασης Πελάτη – Προμηθευτή, μέσω της οποίας εξάλλου θα αποστέλλονται όλα τα κρίσιμα στοιχεία κατά τη διάρκεια της Σύμβασης. Η πρόβλεψη αυτής της δυνατότητας θα επιτρέψει την προσαρμογή των τιμολογίων στα υποκείμενα σε συνεχή μεταβολή δεδομένα των ενεργειακών αγορών και θα παράσχει την αναγκαία για την κατάρτιση επωφελών για τον καταναλωτή προσφορών ευελιξία, δίχως να θέτει σε κίνδυνο τα δικαιώματα των Πελατών. 3) Ως προς τα παρεχόμενα από το ΕΧΕ στοιχεία για την Τιμή Αναφοράς: Θα πρέπει να ληφθεί μέριμνα και να αποτυπωθεί στο άρθρο 5 ότι τα δεδομένα που παρέχει στους Προμηθευτές και δημοσιεύει το ΕΧΕ για τον υπολογισμό της Τιμής Αναφοράς ανά ώρα και ανά 15λεπτο θα είναι συμβατά με τη ζώνη ώρας κατανάλωσης, προκειμένου κατ’ επέκταση να διασφαλιστεί η συμβατότητα και με τα δεδομένα του ΔΕΔΔΗΕ. 4) Ως προς την προστασία των καταναλωτών από τιμές αιχμής (price spikes): Η πρόβλεψη της παρ. 1 του άρθρου 6 σχετικά με τη δυνατότητα ορισμού με απόφαση του ΥΠΕΝ ανώτατου ορίου τιμής στην Τελική Τιμή Προμήθειας, προκειμένου να περιοριστεί το δυναμικό στοιχείο 2 των τιμών των Συμβάσεων Δυναμικής Τιμολόγησης, ελέγχεται ως προς το επιτρεπτό αλλά και το ορισμένο των όρων της παρεχόμενης υπεξουσιοδότησης. Αφενός η νομοθετική εξουσιοδότηση του άρθρου 48Α Ν. 4001/2011 αναφέρεται αποκλειστικά στη δυνατότητα εφαρμογής ορίων στη διακύμανση της τιμής του δυναμικού σκέλους των τιμολογίων, η οποία σαφώς διακρίνεται της οριζόντιας επιβολής ανώτατου ορίου τιμής στην Τελική Τιμή Προμήθειας. Αφετέρου, δεν προϋποθέτει την αξιολόγηση ιδιαίτερων καταστάσεων κοινωνικοοικονομικής δυσχέρειας που θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν τον καθορισμό των εν λόγω ανώτατων ορίων. Εκκινώντας από τη θέση του Ενωσιακού νομοθέτη ότι οι δημόσιες παρεμβάσεις στον καθορισμό των τιμών για την προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας συνιστούν κατά βάση μέτρο που στρεβλώνει την αγορά, οι παρεμβάσεις αυτές θα πρέπει να πραγματοποιούνται μόνο κατά περίπτωση και ως υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας, θα πρέπει δε να υπόκεινται σε ειδικούς όρους (Οδηγία (ΕΕ) 2024/1711, σκέψη 28 και άρθρο 2 παρ. 14 για την εισαγωγή άρθρου 66Α στην Οδηγία (ΕΕ) 2019/944 σχετικά με την «πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή ενέργεια στη διάρκεια κρίσης των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας»). Σε κάθε περίπτωση η υπό διαβούλευση διάταξη θα πρέπει να διασφαλίζει ότι η ενάσκηση της σχετικής αρμοδιότητας είναι σαφώς καθορισμένη, διαφανής, αμερόληπτη, επαληθεύσιμη, και διασφαλίζει ισότιμη πρόσβαση των προμηθευτών στους καταναλωτές, μόνο καθόσον απαιτείται για την πραγματοποίηση του σκοπού γενικού οικονομικού συμφέροντος και, κατά συνέπεια, κατά τη διάρκεια μιας οπωσδήποτε περιορισμένης χρονικής περιόδου [βλ. ενδεικτικά και απόφαση ΔΕΕ στην υπόθεση C-265/08 (υπόθεση Federutility)]. Τα ανωτέρω συντείνουν και στην ενίσχυση της προβλεψιμότητας του ρυθμιστικού πλαισίου, η οποία είναι αναγκαία συνθήκη για την ανάπτυξη υγιούς ανταγωνισμού μεταξύ των προμηθευτών και την εύρυθμη λειτουργία της σχετικής αγοράς. Ως προς την παρ. 2 του άρθρου 6, θεωρούμε ότι θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι το οριζόμενο όριο πάνω από το οποίο θα πρέπει να ενημερώνεται ο Πελάτης αφορά την ΤΕΑ, ενώ για λόγους σαφήνειας, αποφυγής περιπλοκότητας και σύγχυσης του Πελάτη προτείνεται να ορισθεί ένα επίπεδο τιμής (είτε 150 €/MWh είτε 200 €/MWh) και η σχετική ενημέρωση του Πελάτη να πραγματοποιείται όχι με διακριτή ειδοποίηση αλλά με την ειδοποίηση την οποία λαμβάνει ούτως ή άλλως για τις ωριαίες τιμές προμήθειας που θα ισχύουν για την επόμενη ημέρα μέσω της πλατφόρμας επικοινωνίας του με τον Προμηθευτή και μέσω sms/viber. Επί των επιμέρους άρθρων του υπό διαβούλευση Πλαισίου Πέραν των ανωτέρω βασικών επισημάνσεων, θέτουμε υπόψη της Αρχής σας τα κάτωθι σχόλια και προτάσεις: Άρθρο 1 Γενικές Διατάξεις και Πεδίο Εφαρμογής Παρ. 2: Προτείνεται η αναδιατύπωση με την εξής προσθήκη (σε έντονη γραφή): Η Προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας βάσει Δυναμικής Τιμολόγησης επιτρέπεται μόνο μετά από τη σύναψη έγγραφης Σύμβασης Προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας Δυναμικής Τιμολόγησης μεταξύ Προμηθευτή και Πελάτη και μόνο στην περίπτωση κατά την οποία έχει εγκατασταθεί Ευφυής 3 Μετρητής για τον οποίον χορηγούνται πιστοποιημένες μετρήσεις από τον ΔΕΔΔΗΕ στην παροχή που δηλώνει ο Τελικός Πελάτης. Παρ. 4: Χρήζει αποσαφήνισης η αναφορά σε συνδρομές σε προγράμματα Δυναμικής Τιμολόγησης, προκειμένου να γίνει κατανοητό, υπό όρους βεβαιότητας δικαίου και χάριν ασφάλειας των συναλλαγών, ποιες είναι οι σχετικές χρεώσεις οι οποίες απαγορεύονται ρητώς. Παρ. 6: Προτείνεται η αναδιατύπωση με την εξής προσθήκη (σε έντονη γραφή): Οι Πελάτες που έχουν εγκαταστήσει έναν Ευφυή Μετρητή για τον οποίον ο ΔΕΔΔΗΕ χορηγεί πιστοποιημένα μετρητικά δεδομένα μπορούν να ζητήσουν τη σύναψη Σύμβασης Προμήθειας Δυναμικής Τιμολόγησης ηλεκτρικής ενέργειας με τουλάχιστον έναν Προμηθευτή και με κάθε Προμηθευτή που έχει περισσότερους από 200.000 Τελικούς Πελάτες. Άρθρο 2 Ορισμοί Ορισμός Δυναμικής Τιμολόγησης: Επισημαίνουμε ότι οι χρωματικές σημάνσεις βάσει του ισχύοντος πλαισίου εφαρμόζονται μόνο σε Πελάτες ΧΤ. Ορισμός Πελάτη, Τελικού Πελάτη και καταναλωτή: Προτείνουμε για λόγους σαφήνειας και αποφυγής κυκλικών ορισμών την διαγραφή του ορισμού Τελικού Πελάτη/καταναλωτή και τη διατήρηση του ορισμού του Πελάτη, ως ακολούθως και αντίστοιχα να υιοθετηθεί ενιαία αναφορά/ορολογία στο σύνολο του κανονιστικού κειμένου: Πελάτης: το φυσικό ή νομικό πρόσωπο/Kαταναλωτής το οποίο έχει εκδηλώσει το ενδιαφέρον να συνάψει ή έχει συνάψει Σύμβαση Προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας προκειμένου να αγοράζει ηλεκτρική ενέργεια αποκλειστικά για δική του χρήση. Ορισμός Σχεδόν Πραγματικού Χρόνου: Προτείνεται να διαγραφεί καθώς εν τοις πράγμασι δεν παρέχεται η σχετική δυνατότητα μέσω των συστημάτων του Διαχειριστή (βλ. κατωτέρω το σχόλιό μας επί της παρ. 2 του άρθρου 7 του Πλαισίου) Άρθρο 7 Μέτρηση Κατανάλωσης Παρ. 1: Προτείνεται η αναδιατύπωση της παραγράφου ως εξής: Οι Προμηθευτές πρέπει να προσφέρουν ή να συνάπτουν Συμβάσεις Δυναμικής Τιμολόγησης μόνο με Καταναλωτές για τους οποίους ο Διαχειριστής χορηγεί πιστοποιημένα μετρητικά δεδομένα σε διαστήματα μεταξύ 15, 30 και 60 λεπτών. Παρ. 2: Η πλατφόρμα μέσω της οποίας ο Διαχειριστής του δικτύου διανομής αποστέλλει σήμερα τα δεδομένα κατανάλωσης τηλεμετρούμενων μετρητών στον Προμηθευτή είναι η ΙΡΙΣ. Δεδομένου ότι πρόκειται το Πλαίσιο να αποτελέσει θεσμικό κείμενο, μη υποκείμενο σε συνεχείς τροποποιήσεις, προτείνεται η μη αναφορά σε συγκεκριμένη πλατφόρμα και η αναδιατύπωση της παραγράφου ως εξής: Ο Διαχειριστής του δικτύου διανομής θα πρέπει να αποστέλλει τα πιστοποιημένα δεδομένα καταμέτρησης στον Προμηθευτή μέσω ειδικά διαμορφωμένης για τον σκοπό αυτό πλατφόρμας βάσει των διατάξεων του Εγχειριδίου Μετρητών και Μετρήσεων. 4 Παρ. 4: Τα στοιχεία κατανάλωσης θα πρέπει να τα βλέπει ο Πελάτης μέσω πλατφόρμας του ΔΕΔΔΗΕ, δεδομένου ότι ο Προμηθευτής δεν έχει πρόσβαση στο σύνολο των ιστορικών δεδομένων. Άρθρο 9 Προσυμβατική Ενημέρωση Καταναλωτών Παρ. 1: Προτείνεται η προσθήκη αναφοράς στην Αίτηση Προσφοράς Προμήθειας ως βασικού εντύπου για την ενημέρωση του Πελάτη για τις ευκαιρίες, το κόστος και τους κινδύνους που συνδέονται με μια σύμβαση δυναμικής τιμολόγησης. Παρ. 3: Ο Προμηθευτής στο πλαίσιο της προσυμβατικής ενημέρωσης αναρτά στην ιστοσελίδα και δύναται να παρέχει και εγγράφως στον Πελάτη τη μέγιστη και ελάχιστη τιμή του Δυναμικού Τιμολογίου των μηνών του προηγούμενου ημερολογιακού έτους σε €/MWh και τη μέγιστή και την ελάχιστη τιμή του δυναμικού τιμολογίου. Επιπλέον, ο Προμηθευτής κατά την προσυμβατική ενημέρωση οφείλει να αναφέρει γραπτώς ότι η Τιμή Προμήθειας ενδέχεται να υπερβαίνει τις τιμές αυτές στο μέλλον. Παρ. 4: Δεν δύναται να υλοποιηθεί από τους Προμηθευτές ελλείψει στοιχείων σχετικών με τυπικά προφίλ κατανάλωσης βάσει των αναφερομένων στη διάταξη στοιχείων. Σχετικό εργαλείο θα μπορούσε να αναπτυχθεί από τον Ρυθμιστή. Α. Η Περίληψη Όρων Σύμβασης Λαμβάνοντας υπόψη τα οριζόμενα στην Οδηγία (ΕΕ) 2024/1711 σχετικά με το ελάχιστο περιεχόμενο της περίληψης αλλά και τις διατάξεις του Γενικού Κανονισμού για την Προστασία Δεδομένων (GDPR) προτείνουμε την εξής αναδιατύπωση των εδαφίων ζ, θ έως ι και την προσθήκη εδαφίου ια: ζ) Επεξήγηση για το ότι η τιμή είναι δυναμική και μεταβάλλεται ανά ώρα. η) […] θ) Πληροφορίες σχετικά με εφάπαξ πληρωμές, προσφορές και εκπτώσεις ή τυχόν πρόσθετες υπηρεσίες. ι) Σημείο σχετικά με την υπογραφή του Πελάτη κατόπιν της ενημέρωσης και της αποδοχής των όρων ια) την πλήρη ενημέρωση του Πελάτη/καταναλωτή/υποκειμένου δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα για όλες τις επεξεργασίες που θα λαμβάνουν χώρα από τα εμπλεκόμενα μέρη και τα σχετικά δικαιώματά του. Σημειώνουμε δε ότι προϋπόθεση για την ορθή και πλήρη ενημέρωση των πελατών / υποκειμένων των δεδομένων αποτελεί η πλήρης καταγραφή της ροής των δεδομένων και των επεξεργασιών και η υπογραφή των κατάλληλων DPAs μεταξύ των εμπλεκομένων. Β. Οι Γενικοί Όροι της Σύμβασης Λαμβάνοντας υπόψη τα οριζόμενα στις διατάξεις του Γενικού Κανονισμού για την Προστασία Δεδομένων (GDPR) και προς αποφυγή τυχόν αοριστίας ως προς τα δικαιώματα του Πελάτη, προτείνουμε την εξής αναδιατύπωση του εδαφίου δ και τη διαγραφή του εδαφίου ε: δ) Το δικαίωμα υποβολής παραπόνων και γενικά την άσκηση των δικαιωμάτων του Πελάτη και υπό την ιδιότητά του ως καταναλωτή κατά τα προβλεπόμενα στους οικείους Κώδικες Διαχείρισης Παραπόνων-Αιτημάτων 5 Γ. Οι Ειδικοί Όροι της Σύμβασης Εισαγωγικό εδάφιο, παρ. 2 και 3: Ως προς την αναγκαιότητα πρόβλεψης της δυνατότητας τροποποίησης αφενός των γνωστών παραμέτρων του τύπου δυναμικής τιμολόγησης και των ειδικών όρων της Σύμβασης αναφερόμαστε στο ανωτέρω σχόλιό μας σχετικά με την μονομερή τροποποίηση των ανωτέρω από τον Προμηθευτή εφόσον συντρέχει σπουδαίος λόγος και υπό τον όρο της προγνωστοποίησης κατά το άρθρο 30 ΚΠΗΕ με την ιδιαιτερότητα της έγγραφης ενημέρωσης του Πελάτη μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας διάδρασης – επικοινωνίας με τον Προμηθευτή. Παρ. 5: Οι υπό (δ) εκτιμήσεις του Προμηθευτή για το κόστος για όλη τη διάρκεια της σύμβασης αποτελούν δυναμικό στοιχείο που υπόκειται σε τακτική επικαιροποίηση και δεν δύνανται να αποτελούν μέρος της Σύμβασης. Ωστόσο ο Προμηθευτής δύναται να παρέχει σχετική πληροφόρηση στην ιστοσελίδα του. Παρ. 6: Χρήζει διευκρινίσεως η απαγόρευση εμπορικής διάθεσης δύο διαφορετικών Δυναμικών Τιμολογίων (π.χ. οικιακό και μη οικιακό) με τους ίδιους Ειδικούς Όρους Προμήθειας. Άρθρο 10 Ενημέρωση και έγγραφη αποδοχή όρων Σύμβασης Προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας Δυναμικής Τιμολόγησης Λαμβάνοντας υπόψη τα οριζόμενα στις διατάξεις του Γενικού Κανονισμού για την Προστασία Δεδομένων (GDPR) προτείνουμε την αναδιατύπωση του τίτλου του άρθρου και των διατάξεών του ως εξής:
- Κατόπιν της προσήκουσας πλήρους ενημέρωσης του Πελάτη κατά τα ανωτέρω οριζόμενα στο άρθρο 9 του παρόντος, ο Προμηθευτής μεριμνά για την έγγραφη και επί αποδείξει αποδοχή των όρων της Σύμβασης Προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας Δυναμικής Τιμολόγησης από πλευράς του Πελάτη .
- Η σύναψη Σύμβασης Δυναμικής Τιμολόγησης δια της έγγραφης αποδοχής των σχετικών όρων της Σύμβασης είναι έγκυρη μόνο με έγγραφο τύπο (έγχαρτα ή ψηφιακά), ο οποίος τηρείται σε φυσικό ή ψηφιακό αρχείο με ευθύνη του Προμηθευτή. Η σύναψη Σύμβασης Δυναμικής Τιμολόγησης δεν γίνεται τηλεφωνικώς. Οι υπό στοιχεία 3 και 4 παράγραφοι παρέλκουν . Δεν τίθεται θέμα «μετατροπής» της σύμβασης. Ο ενδιαφερόμενος για το προϊόν δυναμικής τιμολόγησης αφού ενημερωθεί προσηκόντως συνάπτει νέα Σύμβαση. Περαιτέρω, η συγκατάθεση/συναίνεση δεν είναι η ορθή νομική βάση επεξεργασίας. Η προτεινόμενη ορθή νομική βάση επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των Πελατών αυτών είναι η σύμβαση Προμήθειας. Τα ανωτέρω θα πρέπει να διαλαμβάνονται αναλυτικά στην ενημέρωση του πελάτη κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο
- Άρθρο 11 Σύμβαση Προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας Δυναμικής Τιμολόγησης Παρ. 3: Χρήζει διευκρίνισης σε ποιόν Λογαριασμό Κατανάλωσης θα πρέπει να αναγράφεται ο όρος σχετικά με την μεταφορά του Πελάτη σε νέο Δυναμικό Τιμολόγιο κατά τη λήξη της 6 σύμβασης μαζί με την ημερομηνία κατά την οποία πραγματοποιείται η μεταφορά στην περίπτωση που η Σύμβαση Δυναμικής Τιμολόγησης περιλαμβάνει σχετική πρόβλεψη. Άρθρο 12 Λογαριασμός Κατανάλωσης και Πληροφορίες Χρέωσης Παρ. 3 τελευταίο εδάφιο: Ως Τελική Τιμή Προμήθειας ανά ώρα νοείται το άθροισμα της Βασικής Τιμής ανά ώρα και της Δυναμικής Τιμής ανά ώρα. Ως προς το γινόμενο Κατανάλωση/ώρα * τιμή/ώρα, θεωρούμε ότι η στρογγυλοποίηση στο τελικό ποσό θα πρέπει να γίνεται στο πέμπτο δεκαδικό. Το άθροισμα των επιμέρους ποσών θα πρέπει να στρογγυλοποιείται στο δεύτερο δεκαδικό. Παρ. 7 και 8: Προτείνουμε τις εξής προσθήκες (σε έντονη γραφή):
- […] Οι πλήρεις λεπτομερείς υπολογισμοί τιμολόγησης για κάθε ωριαίο διάστημα της περιόδου τιμολόγησης πρέπει να είναι διαθέσιμες στον πελάτη μέσω παραπομπής σε ηλεκτρονική εφαρμογή τιμολόγησης που θα τηρεί ο Προμηθευτής. Η πρόσβαση σε αυτές τις πληροφορίες πρέπει να είναι διαθέσιμη στους πελάτες για λήψη σε ιδιωτικό αρχείο μέσω του ιστότοπου ή της ηλεκτρονικής εφαρμογής του προμηθευτή και πρέπει να διατηρούνται διαθέσιμες στην εφαρμογή του προμηθευτή μέχρι και έξι μήνες μετά τη λήξη της σύμβασης προμήθειας. […]
- Ο πελάτης πρέπει να έχει δωρεάν πρόσβαση σε ιστορικά δεδομένα τιμολόγησης για όλη τη διάρκεια της σύμβασης προμήθειας. […] Παρ. 9: Τα επιπρόσθετα στοιχεία οι Προμηθευτές θα πρέπει να μπορούν εναλλακτικά να τα διαθέτουν μέσω ηλεκτρονικής τους εφαρμογής. Άρθρο 13 Υποχρεώσεις Προμηθευτών σχετικά με τη δημοσίευση των τιμών των δυναμικών τιμολογίων που αφορούν σε οικιακούς πελάτες και μη οικιακούς πελάτες με παροχή έως και 25KVA και την παροχή πληροφοριών Παρ. 3: Προτείνουμε οι Προμηθευτές να παρέχουν, καταγράφουν και δημοσιεύουν στην ιστοσελίδα τους τις Πάγιες Χρεώσεις και τις Τελικές Τιμές Προμήθειας τουλάχιστον για τα προηγούμενα για δύο (αντί για πέντε) χρόνια, καθώς θεωρούμε ότι ο σκοπός της διαφάνειας και συγκρισιμότητας μέσω αποτύπωσης της ιστορικότητας των τιμών επιτυγχάνεται και με μικρότερο της πενταετίας χρονικό διάστημα. Παρ. 4: Οι Προμηθευτές παρέχουν δωρεάν πληροφορίες σχετικά με την πραγματική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας τουλάχιστον μία φορά το μήνα σε Πελάτες που έχουν συνάψει Σύμβαση Δυναμικής Τιμολόγησης μέσω της πλατφόρμας διάδρασης – επικοινωνίας με τον Πελάτη. Παραμένουμε στη διάθεσή σας για κάθε διευκρίνιση και συνεργασία επί των ανωτέρω. Με εκτίμηση, 7 Ευαγγελία Γκότζου Διευθύντρια Ρυθμιστικών Θεμάτων 8 Λεωφ. Κηφισίας 168 & Σοφοκλέους, 15126 Μαρούσι www.espen.gr ΠΡΟΣ: Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) Πειραιώς 132, Αθήνα 11854 Αρ. Πρωτ. ΕΣΠΕΝ 24036 Αθήνα, 15.11.2024 Θέμα: Δημόσια Διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ σχετικά με το Πλαίσιο Εφαρμογής των Συμβάσεων Δυναμικής Τιμολόγησης Ηλεκτρικής Ενέργειας Αξιότιμοι κύριοι/ Αξιότιμες κυρίες, Με την παρούσα επιστολή, ο Σύνδεσμος μας επιθυμεί να τοποθετηθεί επί του Πλαισίου Εφαρμογής των Συμβάσεων Δυναμικής Τιμολόγησης, το οποίο έχει τεθεί σε Δημόσια Διαβούλευση από τη ΡΑΑΕΥ. Παρακάτω παρατίθενται οι βασικές θέσεις και προτάσεις του Συνδέσμου μας όσον αφορά το υπό διαβούλευση Πλαίσιο, ενώ στο επισυναπτόμενο αρχείο καταγράφονται συγκεκριμένες παρατηρήσεις επί του υπό διαβούλευση κειμένου.
- Το πλαίσιο που διέπει τη δυναμική τιμολόγηση, ο ορισμός της δυναμικής τιμολόγησης, καθώς και ο τρόπος με τον οποίο θα εκπληρώνεται η υποχρέωση προσφοράς δυναμικού τιμολογίου η οποία τίθεται με την Οδηγία (ΕΕ) 2019/944, όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει, θεωρούμε ότι θα πρέπει να αποσυνδεθεί πλήρως από τη σήμανση των τιμολογίων με πορτοκαλί χρώμα. Η ταύτιση των δυναμικών τιμολογίων με τη συγκεκριμένη σήμανση, θεωρούμε ότι οδηγεί σε υπερ-ρύθμιση και ομογενοποίηση της μορφής, των χαρακτηριστικών και γενικότερα των περιεχομένων των δυναμικών τιμολογίων, ιδίως για τους Μεγάλους Πελάτες στους οποίους ήδη προσφέρονται εξατομικευμένα δυναμικά προϊόντα με ωριαία τιμολόγηση. Πέραν τούτου, η ταύτιση των δυναμικών τιμολογίων εν γένει με το σύστημα «χρωματικών σημάνσεων διαφάνειας» από την 1.1.2025 και εξής, χρήζει επαναξιολόγησης καθότι βασίζεται σε νομοθετικές και κανονιστικές ρυθμίσεις οι οποίες έχουν υιοθετηθεί υπό τη μορφή εκτάκτων μέτρων, περιορισμένης χρονικής διάρκειας. Ως προς το σημείο αυτό, επισημαίνεται ότι η Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ Β’ 6600/21.11.2023) για τον «Καθορισμό του τρόπου υπολογισμού του μηχανισμού διακύμανσης και των συντελεστών του Ειδικού τιμολογίου της παρ. 2 του άρθρου 138Α του ν. 4951/2022 - Επισήμανση Προϊόντων Προμήθειας και Λογαριασμών Κατανάλωσης Ηλεκτρικής Ενέργειας» εδράζεται στις προβλέψεις του άρθρου 17 του Ν. 5066/2023 το οποίο θεσπίζει ρυθμίσεις στην προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2024 έως την 31η Δεκεμβρίου
- Επιπλέον, η υπ’ αριθμ. Ε-160/2023 Απόφαση της ΡΑΑΕΥ για τη λήψη ρυθμιστικών μέτρων «… σε συνέχεια της λήξης των έκτακτων ρυθμίσεων του άρθρου 132 του Ν. 4951/2022», πέραν του γεγονότος ότι προηγήθηκε χρονικά της θέσπισης του Ν. 5066/2023 αλλά στη συνέχεια κατέστη μερικώς ανεφάρμοστη λόγω της μεταγενέστερης τροποποίησης του θέματος των σημάνσεων των προϊόντων προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας, και πάλι κατά το μέρος που τυγχάνει εφαρμογής (π.χ. σήμανση προϊόντων δυναμικής τιμολόγησης με πορτοκαλί χρώμα) -1- Λεωφ. Κηφισίας 168 & Σοφοκλέους, 15126 Μαρούσι www.espen.gr προβλέπει ως απώτατο χρόνο εφαρμογής των ρυθμιστικών μέτρων την 31.12.2024 (βλέπε μέρος 7 του της Απόφασης όπου αναφέρεται «τα ρυθμιστικά μέτρα … των αρ. 4 έως 6 εφαρμόζονται έως την 31.12.2024»). Επιπλέον και σε κάθε περίπτωση, η χρωματική σήμανση των τιμολογίων δεν έχει ουσιαστική εφαρμογή για τους Μεγάλους Πελάτες, εφόσον αυτοί λαμβάνουν εξατομικευμένα τιμολόγια τα οποία επιτυγχάνουν σαφώς μεγαλύτερο βαθμό οικονομικής αποδοτικότητας (cost efficiency) έναντι οποιουδήποτε δυναμικού τιμολογίου με τυποποιημένα χαρακτηριστικά. Σημειώνεται ότι, δεδομένης της ισχυρότερης διαπραγματευτικής και οικονομικής θέσης των Μεγάλων Πελατών, έναντι των Μικρών, ο Κώδικας Προμήθειας Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΚΠΗΕ) προβλέπει ήδη ειδικές διατάξεις, οι οποίες παρέχουν μεγάλα περιθώρια ευελιξίας αναφορικά με τις υπηρεσίες, τα προϊόντα και τις χρεώσεις που συμφωνούνται μεταξύ των Μεγάλων Πελατών και των Προμηθευτών στο πλαίσιο των μεταξύ τους διαπραγματεύσεων (βλ. αρ. 11, παρ. 4, αρ. 16, παρ. 3 και Παράρτημα ΙΙ, αρ. 1, παρ. 4 ΚΠΗΕ).
- Σε κάθε περίπτωση, θεωρούμε ότι σύμφωνα με τις εξουσιοδοτικές διατάξεις του αρ. 48A του Ν. 4001/2011, το Πλαίσιο Εφαρμογής των Συμβάσεων Δυναμικής Τιμολόγησης δεν θα πρέπει να οδηγεί στη θέσπιση ενός «ρυθμιζόμενου» τιμολογίου αλλά να προσδιορίζει το γενικότερο πλαίσιο που διέπει τα δυναμικά τιμολόγια όσον αφορά «τη λειτουργία, τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις Διαχειριστών, Εκπροσώπων Φορτίου και Πελατών», προκειμένου να επιτυγχάνεται ο ευρύτερος σκοπός των συμβάσεων δυναμικής τιμολόγησης, που είναι η μακροπρόθεσμη συμπεριφορική προσαρμογή του καταναλωτή με τη μεταβολή του προγράμματος ή/και των συνηθειών του στην κατεύθυνση της αποδοτικότερης χρήσης ενέργειας, μέσω τιμολογίων που μετακυλίουν τουλάχιστον μέρος της μεταβλητότητας των τιμών χονδρικής στους τελικούς καταναλωτές. Ο σκοπός αυτός υπηρετείται από δυναμικά τιμολόγια τα οποία δύνανται να λαμβάνουν διαφορετικά χαρακτηριστικά σε σχέση με τον τύπο (π.χ. γνωστοποίηση της «Ενδεικτικής» ή της «Τελικής» τιμής προμήθειας για την επόμενη ημέρα) 1, τον υποκείμενο δείκτη της αγοράς με τον οποίο συνδέονται (Αγορά Επόμενης Ημέρας, Ενδοημερήσια Αγορά), το είδος του προσφερόμενου δυναμικού τιμολογίου (Real Time Pricing, Dynamic Time-of-Use κλπ.) και τα λοιπά χαρακτηριστικά τους, πάντα εντός του πλαισίου που θέτει η Οδηγία 2019/944, όπως έχει μεταφερθεί στο Ν. 4001/
- Τα δυναμικά τιμολόγια αντανακλούν τις διακυμάνσεις των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας παρέχοντας σήμα στον καταναλωτή για προσαρμογή της κατανάλωσής του. Ο περιοριστικός ορισμός του Δυναμικού Τιμολογίου που υιοθετείται στο υπό διαβούλευση Πλαίσιο, δεν φαίνεται να συνάδει με τη βούληση της πρόβλεψης. Ευελιξία στη διαμόρφωση του Δυναμικού Τιμολογίου – σε ευθυγράμμιση με τις βασικές αρχές δυναμικής τιμολόγησης – επιτρέπει την μεγιστοποίηση του δυνητικού οφέλους με απώτερο σκοπό την απόκριση στα σήματα της αγοράς. 1 Σε τιμολόγια με γνωστοποίηση της «Τελικής Τιμής Προμήθειας» για την επόμενη ημέρα, στην τιμή αυτή θα πρέπει να ενσωματώνεται από τους Προμηθευτές, πρόβλεψη για το ύψος των χρεώσεων ΛΠ. Σε τιμολόγια με γνωστοποίηση «Ενδεικτικής Τιμής Προμήθειας» για την επόμενη ημέρα, ο καταναλωτής την προηγούμενη ημέρα θα ενημερώνεται από τον Προμηθευτή για το ύψος της Τιμής Εκκαθάρισης Αγοράς της Αγοράς Επόμενης Ημέρας (ΤΕΑ), η οποία εκτιμούμε ότι θα μπορούσε να αντικατοπτρίζει το 80%-95% της τελικής τιμής. Η τελική τιμή των τιμολογίων με γνωστοποίηση «Ενδεικτικής Τιμής Προμήθειας» θα διαμορφώνεται λαμβάνοντας υπόψη τόσο την ΤΕΑ, όσο και τις αντίστοιχες πραγματικές χρεώσεις των ΛΠ. -2- Λεωφ. Κηφισίας 168 & Σοφοκλέους, 15126 Μαρούσι www.espen.gr Συνεπώς, θεωρούμε ότι οι προβλέψεις του Πλαισίου όσον αφορά τον γενικό σχεδιασμό των δυναμικών τιμολογίων δεν θα πρέπει να οδηγούν σε υπερ-ρύθμιση ή/και ομογενοποίηση της μορφής, των χαρακτηριστικών και γενικότερα των περιεχομένων των δυναμικών τιμολογίων.
- Δεδομένου ότι βάσει των διατάξεων του αρ. 51 του Ν. 4001/2011, τα θέματα προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας ρυθμίζονται στον ΚΠΗΕ, θεωρούμε αυτονόητο ότι το Πλαίσιο Εφαρμογής των Συμβάσεων Δυναμικής Τιμολόγησης θα πρέπει να είναι σύμφωνο με τις ισχύουσες αρχές και διατάξεις του ΚΠΗΕ και να ρυθμίζει αποκλειστικά και μόνο τα ειδικά ζητήματα που αφορούν τα δυναμικά τιμολόγια και τα οποία προβλέπονται λεπτομερώς στην εξουσιοδότηση που παρέχουν οι προβλέψεις της παρ. 5 του αρ. 48A του Ν. 4001/2011, ενώ για όλα τα λοιπά ζητήματα τα οποία αφορούν στη διενέργεια της προμήθειας των πελατών οι οποίοι επιλέγουν δυναμικά τιμολόγια, θα πρέπει να ισχύουν οι προβλέψεις του υφιστάμενου Κώδικα Προμήθειας. Γενικότερα, επισημαίνουμε ότι η θέσπιση συμπληρωματικών πλαισίων πέραν του ΚΠΗΕ, μέσω διακριτών και αποσπασματικών Υπουργικών Αποφάσεων, οι οποίες μάλιστα εμφανίζονται να ανατρέπουν ή/και τροποποιούν εδραιωμένες προβλέψεις του ΚΠΗΕ, εγείρει σημαντικά ζητήματα τόσο αναφορικά με τη νομική ορθότητα της πρακτικής αυτής, όσο και αναφορικά με τη συνοχή και τη λειτουργικότητα του διαμορφούμενου εν τέλει πλαισίου, το οποίο διέπει τη δραστηριότητα της προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας. Επισημαίνεται και πάλι, όπως αναλυτικώς αναφέρθηκε και ανωτέρω, ότι πληθώρα νομοθετικών και κανονιστικών ρυθμίσεων οι οποίες ετέθησαν σε ισχύ υπό τη μορφή εκτάκτων μέτρων ως απόρροια της ενεργειακής κρίσης της περιόδου 2021-2022, συνεχίζουν εκ παραδρομής να θεωρούνται ως έχουσες νομική και κανονιστική ισχύ εις το διηνεκές, ενώ είναι σαφές από τις ίδιες τις προβλέψεις των ρυθμίσεων αυτών ότι έχουν ορισμένη χρονική διάρκεια και δη, διαπιστώνεται ότι οι περισσότερες εξ’ αυτών είτε έχουν ήδη λήξει, είτε η ισχύς τους λήγει στις 31.12.
- Επί του ανωτέρω θέματος, ένα από τα σημαντικότερα σημεία που βρίσκεται σε αντίθεση με τις διατάξεις του ΚΠΗΕ, είναι οι προβλέψεις του Πλαισίου σύμφωνα με τις οποίες, καθ’ όλη τη διάρκεια της Σύμβασης Δυναμικής Τιμολόγησης, τόσο οι τιμολογιακοί όροι (δηλ. η «Πάγια Χρέωση», η «Βασική Τιμή» και ο «συντελεστής Β») όσο και συνολικά οι Ειδικοί Όροι Προμήθειας δεν δύναται να τροποποιηθούν μονομερώς εκ μέρους του Προμηθευτή, για οποιοδήποτε λόγο. Μάλιστα, ζήτημα συνοχής με τον ΚΠΗΕ ανακύπτει και αναφορικά με περαιτέρω πρόβλεψη του υπό διαβούλευση Πλαισίου, σύμφωνα με την οποία η Σύμβαση Δυναμικής Τιμολόγησης έχει κατ’ ελάχιστον 12μήνη διάρκεια για το σύνολο των Τελικών Καταναλωτών (άρ. 9, παρ 6). Οι συγκεκριμένες διατάξεις δεν προβλέπονται στο ευρωπαϊκό πλαίσιο (Οδηγία ΕΕ/2019/944), είναι εξαιρετικά περιοριστικές όσον αφορά τη δυνατότητα αναπροσαρμογής των σχετικών όρων των συμβάσεων δυναμικής τιμολόγησης, και αίρουν οποιοδήποτε σχετικό περιθώριο ευελιξίας παρέχεται επί του παρόντος από τον ΚΠΗΕ, για τη διαχείριση απρόβλεπτων συνθηκών ή την ενσωμάτωση κανονιστικών αλλαγών επί του πλαισίου προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας, με προφανείς δυσμενείς επιπτώσεις ως προς την οικονομική αποδοτικότητα (cost efficiency) και το ύψος των Τελικών Τιμών των δυναμικών τιμολογίων. Επί παραδείγματι, δεδομένου του γεγονότος ότι η ισχύουσα Απόφαση ΡΑΑΕΥ επί των εφαρμοστέων Συντελεστών Απωλειών Δικτύου (Απόφαση 163/2022) δεν έχει αναθεωρηθεί από την θέση της σε ισχύ την 01.07.2022, δεν είναι δυνατόν να αποστερούνται οι Προμηθευτές -3- Λεωφ. Κηφισίας 168 & Σοφοκλέους, 15126 Μαρούσι www.espen.gr του δικαιώματος να αναπροσαρμόσουν την Τελική Τιμή Προμήθειας των δυναμικών τους τιμολογίων με την υιοθέτηση νέας αντίστοιχης ρυθμιστικής Απόφασης, παρά να είναι υποχρεωμένοι να απορροφήσουν τυχόν αύξηση των νέων Συντελεστών μέχρι το πέρας ισχύος των αντίστοιχων συμβάσεων. Γενικότερα, οι συγκεκριμένες ρυθμιστικές προβλέψεις θεωρούνται επαχθέστατες και πέραν των εύλογων ορίων της αναλογικότητας και θα έχουν ως νομοτελειακό αποτέλεσμα την δημιουργία δυναμικών τιμολογίων ιδιαιτέρως χαμηλής οικονομικής αποδοτικότητας και εμπορικότητας.
- Σύμφωνα με το αρ. 1 παρ. 3 και 4 του Πλαισίου, απαγορεύεται η επιβολή τελών τερματισμού και σχετιζόμενων με αλλαγή Προμηθευτή σε κάθε Τελικό Πελάτη που συνάπτει σύμβαση δυναμικής τιμολόγησης. Ωστόσο, σύμφωνα με το αρ. 47 του ν. 4001/2011 όπως έχει ενσωματώσει το σχετικό αρ 12 της Οδηγίας ΕΕ/2019/944, ο σχετικός περιορισμός καταλαμβάνει μόνο Οικιακούς Πελάτες και μικρές επιχειρήσεις (με ισχύ παροχής έως και 25 kVA) και όχι κάθε Τελικό Πελάτη. Αντίστοιχη διευρυμένη απαγόρευση επαναλαμβάνεται στον ορισμό του «Τέλους Σχετιζόμενου με Αλλαγή Προμηθευτή». Οι προβλέψεις αυτές του Πλαισίου, οι οποίες επιβάλουν πρόσθετους περιορισμούς ως προς τα χαρακτηριστικά των δυναμικών τιμολογίων που προσφέρονται σε Μεγάλους Πελάτες, πέραν εκείνων που τίθενται από το οικείο νομικό και ρυθμιστικό πλαίσιο το οποίο διέπει τη δραστηριότητα της προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας, επιβαρύνουν έτι περαιτέρω την οικονομική αποδοτικότητα (cost efficiency) και το ύψος των Τελικών Τιμών των δυναμικών τιμολογίων για τη συγκεκριμένη κατηγορία Πελατών.
- Αντίστοιχα με την απάλειψη της υποχρέωσης δημοσιοποίησης των Γενικών και Ειδικών Όρων (ΓΟΣ και ΕΟ) των συμβάσεων δυναμικής τιμολόγησης για τους Μεγάλους Πελάτες (αρ. 11, παρ. 2), θεωρούμε ότι θα πρέπει για τους Μεγάλους Πελάτες να απαλειφθεί από το Πλαίσιο και η υποχρέωση υποβολής των ΓΟΣ και ΕΟ στη ΡΑΕΕΥ (αρ. 9, παρ. 7). Σχετική υποχρέωση υποβολής αυτών στην ΡΑΑΕΥ θα ερχόταν σε αντίθεση με τον σκοπό του ΚΠΗΕ, σύμφωνα τον οποίο λόγω της ισχυρότερης διαπραγματευτικής και οικονομικής θέσης του Μεγάλου Πελάτη, η Σύμβαση συνάπτεται ύστερα από ελεύθερη διαπραγμάτευση αυτού του με τον Προμηθευτή του (αρ. 16, παρ. 3) και είναι προσαρμοσμένη στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του κάθε Μεγάλου Πελάτη (Παράρτημα ΙΙ, αρ. 1, παρ. 4 ΚΠΗΕ).
- Σημαντικά ζητήματα ανακύπτουν αναφορικά με τις προβλέψεις του αρ. 6 παρ. 1, σύμφωνα με τις οποίες «Με Απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας δύναται να οριστεί ανώτατο όριο τιμής στην Τελική Τιμή Προμήθειας προκειμένου να περιοριστεί το δυναμικό στοιχείο των τιμών των Συμβάσεων Δυναμικής Τιμολόγησης». Ο Σύνδεσμος μας θεωρεί ότι ο ορισμός ανώτατου ορίου τιμής θα πρέπει να προβλεφθεί στο Πλαίσιο μόνο ως εμπορική δυνατότητα, ειδάλλως ο διοικητικός ορισμός ενός ανώτατου ορίου (και μάλιστα δίχως να προσδιορίζονται οι συνθήκες/προϋποθέσεις υπό τις οποίες δύναται να επιβληθεί το όριο αυτό) αντίκειται στους σκοπούς της Οδηγίας 2019/944 αλλά και στην ίδια την φύση του δυναμικού τιμολογίου, διαμορφώνει συνθήκες υπερ-ρύθμισης και επιφέρει δυσμενείς επιπτώσεις στη λειτουργία του ανταγωνισμού και την οικονομική αποδοτικότητα (cost efficiency) των -4- Λεωφ. Κηφισίας 168 & Σοφοκλέους, 15126 Μαρούσι www.espen.gr δυναμικών τιμολόγιων. Σύμφωνα με τις σχετικές συστάσεις του CEER,2 πέραν της σύνδεσης των δυναμικών τιμολογίων με τις διακυμάνσεις των τιμών στις αγορές άμεσης παράδοσης (spot), οι Προμηθευτές θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να περιλαμβάνουν και λοιπά στοιχεία τα οποία θα μετριάζουν τον κίνδυνο ο οποίος μετακυλίεται στους καταναλωτές, όπως ανώτατο όριο τιμής συνοδευόμενο ενδεχομένως από σχετική χρέωση για το κόστος αντιστάθμισης του κινδύνου (hedging). Μάλιστα, δεν κατανοούμε γιατί εισάγεται η συγκεκριμένη διάταξη ως διακριτή Υπουργική Απόφαση στο υπό διαβούλευση Πλαίσιο (αρ. 6, παρ 1), δεδομένου ότι σύμφωνα με το εδάφιο αγ’ της παρ. 5 του αρ. 48A του Ν. 4001/2011, υφίσταται ήδη σχετική νομοθετική εξουσιοδότηση για τη θέσπιση, εντός του Πλαισίου Εφαρμογής των Συμβάσεων Δυναμικής Τιμολόγησης, συναφούς κανονιστικής πρόβλεψης, η οποία, σύμφωνα και με τις σχετικές συστάσεις του CEER, θεωρούμε ότι θα πρέπει να δίνει τη δυνατότητα στους Προμηθευτές και μόνο, να εφαρμόζουν όρια στη διακύμανση της τιμής του δυναμικού σκέλους των τιμολογίων βάσει της εκάστοτε εμπορικής τους πολιτικής.
- Δεδομένης της μεταβλητότητας και του ύψους των χρεώσεων των Λογαριασμών Προσαυξήσεων (ΛΠ) στην Αγορά Εξισορρόπησης, οι οποίες κατά το τελευταίο διάστημα έχουν σημειώσει πολύ σημαντική αύξηση και πλέον ξεπερνούν το 20% του κόστους που διαμορφώνεται στην Αγορά Επόμενης Ημέρας και στην Ενδοημερήσια Αγορά, είναι σαφές ότι τόσο η αποτελεσματική διαχείριση των χρεώσεων αυτών από τους εκπροσώπους φορτίου, όσο και η οικονομικά αποδοτική ενσωμάτωση τους σε δυναμικά τιμολόγια με γνωστοποίηση της «Τελικής Τιμής Προμήθειας» για την επόμενη ημέρα, δεν είναι επί του παρόντος εφικτή. Για τον λόγο αυτό κρίνεται απαραίτητη η δυνατότητα προσφοράς πληθώρας δυναμικών τιμολογίων διαφορετικής οικονομικής αποδοτικότητας, στα οποία θα είναι επιτρεπτή η γνωστοποίηση στον καταναλωτή τόσο της «Τελικής» όσο και της «Ενδεικτικής» Τιμής Προμήθειας για την επόμενη ημέρα, ανάλογα με την εμπορική επιλογή του καταναλωτή.
- Σημειώνουμε ότι πέραν της εγκατάστασης έξυπνων μετρητών, έτερη βασική προϋπόθεση για την εφαρμογή των δυναμικών τιμολόγιων είναι η διαμόρφωση ωριαίων (κατ’ ελάχιστον) τιμών στη χονδρεμπορική αγορά που θα επιτρέπουν την αντίστοιχη τιμολόγηση τόσο της καταναλισκόμενης ενέργειας, όσο και της ενέργειας που καταλογίζεται στους Προμηθευτές – προϋπόθεση που δεν πληρούται στα Συστήματα ΜΔΝ και στο ΜΣΣ Κρήτης.
- Τέλος, επισημαίνουμε την ανάγκη για την λήψη δεδομένων καταμέτρησης σε Σχεδόν Πραγματικό Χρόνο, επί τη βάση ενός ρεαλιστικού σχεδίου αποστολής αυτών από τον Διαχειριστή του Δικτύου, σύμφωνα με τις επιχειρησιακές του δυνατότητες και βάσει του πλάνου ανάπτυξης της εγκατάστασης των έξυπνων μετρητών στην Επικράτεια και της θέσης τους σε καθεστώς τηλεμέτρησης. Είναι προφανές και ευλόγως αναμενόμενο να υπάρξει επί του συγκεκριμένου ζητήματος μια σταδιακή μετάβαση, αναφορικά με τη θεώρηση του χρονικού διαστήματος των διαθέσιμων δεδομένων καταμέτρησης τα οποία αποτελούν δεδομένα «Σχεδόν Πραγματικού Χρόνου», ούτως ώστε με την έναρξη εφαρμογής του Πλαισίου και την εμπορική διάθεση των δυναμικών τιμολογίων, να κινηθεί η αγορά σταδιακά και με ομαλότητα ως προς την διαθεσιμότητα μη επικυρωμένων (μη πιστοποιημένων) δεδομένων καταμέτρησης, εγγύτερα στους σκοπούς της Οδηγίας 2019/944 και του άρθρου 59Α του Ν. 2 https://www.ceer.eu/wp-content/uploads/2024/04/GA152-04-2-Recommendations-on-dynamic-price- implementation_final.pdf -5- Λεωφ. Κηφισίας 168 & Σοφοκλέους, 15126 Μαρούσι www.espen.gr 4001/2011 για τη διάθεση των συγκεκριμένων δεδομένων σε Σχεδόν Πραγματικό Χρόνο. Για τη διευθέτηση του συγκεκριμένου εξαιρετικά σημαντικού ζητήματος, εξέχουσα σημασία κατέχει η συνεργασία της Αρχής με τον αρμόδιο Διαχειριστή του Δικτύου προς διασφάλιση της αξιοπιστίας των παρεχόμενων δεδομένων μέτρησης βάσει των υφιστάμενων τεχνικών του δυνατοτήτων και της επιχειρησιακής του ετοιμότητας. Σε κάθε περίπτωση, οι υποχρεώσεις που θέτει το Πλαίσιο προς τους Προμηθευτές θα πρέπει πάντοτε να μπορούν υποστηρίζονται από τις εκάστοτε τεχνικές και επιχειρησιακές δυνατότητες του Διαχειριστή, χωρίς την ανάληψη πρόσθετων δαπανών (πχ πρόσθετου εξοπλισμού) εκ μέρους των Προμηθευτών. Με εκτίμηση, Μίλτος Ασλάνογλου Γενικός Διευθυντής -6-