← Ελλάδα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΤΗΣ Ρ.Α.Α.Ε.Υ. ΥΠ’ ΑΡΙΘ. E-266/2024

Επί της υπ’ αριθ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-377775/22.07.2024 καταγγελίας του άρθρου 34 του ν. 4001/2011 της εταιρείας «BLUE SEA POWER Α.Ε.» κατά της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. σχετικά με τις Άδειες Πλωτών Σταθμών Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας στα Ηλεκτρικά Συστήματα Κω, Χίου και Λέσβου των εταιρειών «Blue Sea Power A.E.» και «Blue Sea Power Energy Holdings Energy LTD» Πειραιώς 132, 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 E-mail: info@raaey.gr Web: www.raaey.gr ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΤΗΣ Ρ.Α.Α.Ε.Υ. ΥΠ’ ΑΡΙΘ. E-266/2024 Επί της υπ’ αριθ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-377775/22.07.2024 καταγγελίας του άρθρου 34 του ν. 4001/2011 της εταιρείας «BLUE SEA POWER Α.Ε.» κατά της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. σχετικά με τις Άδειες Πλωτών Σταθμών Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας στα Ηλεκτρικά Συστήματα Κω, Χίου και Λέσβου των εταιρειών «Blue Sea Power A.E.» και «Blue Sea Power Energy Holdings Energy LTD» Ο Κλάδος Ενέργειας της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων Κατά την τακτική συνεδρίαση της Σύνθεσης του Κλάδου, στην έδρα της Αρχής, στις 05.12.2024 και Λαμβάνοντας υπόψη:

  1. Τις διατάξεις του ν. 4001/2011 «Για τη λειτουργία των Ενεργειακών Αγορών Ηλεκτρισμού και Φυσικού Αερίου, για Έρευνα και Παραγωγή και δίκτυα μεταφοράς Υδρογονανθράκων και άλλες ρυθμίσεις», (ΦΕΚ Α΄ 179/22.08.2011) όπως τροποποιήθηκε και ισχύει.
  2. Τις διατάξεις του ν. 5037/2023 «Μετονομασία της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας σε Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων και διεύρυνση του αντικειμένου της με αρμοδιότητες επί των υπηρεσιών ύδατος και της διαχείρισης αστικών αποβλήτων, ενίσχυση της υδατικής πολιτικής - Εκσυγχρονισμός της νομοθεσίας για τη χρήση και παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές μέσω της ενσωμάτωσης των Οδηγιών ΕΕ 2018/2001 και 2019/944 - Ειδικότερες διατάξεις για τις ανανεώσιμες πηγές 1 ενέργειας και την προστασία του περιβάλλοντος» (ΦΕΚ Α΄ 78/28.3.2023), όπως τροποποιήθηκε και ισχύει.
  3. Τις διατάξεις του ν. 2690/1999 «Κώδικας Διοικητικής Διαδικασίας», όπως ισχύει (ΦΕΚ Α΄45/09.03.1999).
  4. Την υπ’ αριθμ. 111/2024 Απόφαση της ΡΑΑΕΥ με θέμα: «Έγκριση του Κανονισμού Εσωτερικής Λειτουργίας και Διαχείρισης της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ)» (ΦΕΚ Α’ 1867/26.03.2024).
  5. Την Οδηγία (ΕΕ) 2019/944 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 5ης Ιουνίου 2019 σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και την τροποποίηση της οδηγίας 2012/27/ΕΕ (L 158/125).
  6. Τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/943 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 5ης Ιουνίου 2019 σχετικά με την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
  7. Η υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ I-361505/07.11.2023 (ΔΕΗ /ΔΕΠΑΝ/176959/7456/27.10.2023) επιστολή της ΔΕΗ Α.Ε. με θέμα «Σταδιακή παύση λειτουργίας – αποσύρσεις Μονάδων της ΔΕΠΑΝ».
  8. Την υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ο-106573/23.11.2023 επιστολή της Αρχής προς τη ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. με θέμα «Επάρκεια ενεργειακού εφοδιασμού των ΜΔΝ».
  9. Τα υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-362575/24.11.23 και Ι-363633/12.12.2023 έγγραφα της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. με θέμα την επάρκεια ηλεκτροδότησης των ΜΔΝ και κάλυψη έκτακτων αναγκών για την περίοδο 2024 –
  11. Το υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-364395/29.12.2023 έγγραφο της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. με θέμα «ΔΙΑΒΙΒΑΣΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗΣ ΔΕΔΔΗΕ ΜΕ ΘΕΜΑ : ΕΠΑΡΚΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΔΟΤΗΣΗΣ ΤΩΝ ΜΔΝ ΚΑΙ ΚΑΛΥΨΗ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2024-2028» .
  12. Τις διατάξεις του ν. 5092/2024 «Όροι αξιοποίησης της δημόσιας περιουσίας στις παραθαλάσσιες περιοχές και άλλες διατάξεις.» (ΦΕΚ Α΄33/04.03.2024) όπως ισχύει, και ιδίως το άρθρο
  14. Το υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-369435/11.03.2024 έγγραφο της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. με θέμα «Ορθή επανάληψη - Διαβίβαση επιστολής του ΔΕΔΔΗΕ με θέμα: Επάρκεια 2 ηλεκτροδότησης των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών και κάλυψη αναγκών για την περίοδο 2024-2028».
  15. Τον Κώδικα Διαχείρισης Ηλεκτρικών Συστημάτων Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (εφεξής «Κώδικας ΜΔΝ»), υπ’ αριθ. 39/2014 απόφαση ΡΑΕ, ΦΕΚ Β΄ 304/2014 όπως ισχύει.
  16. To υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-349734/02.05.2023 έγγραφο του ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. με θέμα «Πρόγραμμα Ανάπτυξης ΜΔΝ».
  17. Την από 17.04.2024 Εξώδικη Δήλωση (υπ’ αρ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι- 371881/17.04.2024) της εταιρείας «BLUE SEA POWER A.E» προς την ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., κοινοποιούμενη στη ΡΑΑΕΥ.
  18. Την από 30.04.2024 Εξώδικη Δήλωση (υπ’ αρ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι- 372674/30.04.2024) της εταιρείας «BLUE SEA POWER A.E» προς την ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. και την ΡΑΑΕΥ.
  19. Την από 18.6.2024 καταγγελία του άρθρου 258 ΣΛΕΕ ενώπιον της Γενικής Διεύθυνσης Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των εταιρειών «Blue Sea Power A.E.» και «Blue Sea Power Energy Holdings Energy LTD».
  20. Την από 19.6.2024 καταγγελία ενώπιον της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των εταιρειών «Blue Sea Power A.E.» και «Blue Sea Power Energy Holdings Energy LTD» με αντικείμενο την παραβίαση των άρθρων 102 και 106 ΣΛΕΕ.
  21. Το υπ’ αριθ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-377775/22.07.2024 έγγραφο καταγγελίας της εταιρείας «BLUE SEA POWER Α.Ε.» προς τη ΡΑΑΕΥ (εφεξής «η Καταγγελία»).
  22. Το υπ’ αριθ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ο-112010/02.08.2024 έγγραφο της Αρχής προς την ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ με το οποίο ζητήθηκαν οι απόψεις του Διαχειριστή επί του περιεχομένου της καταγγελίας.
  23. Το υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ I-379074/13.08.2024 έγγραφο της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. με θέμα: «Blue Sea - Αίτημα παράτασης στη ΡΑΑΕΥ».
  24. Την υπ’ αριθμ. E-218/2024 Απόφαση του Κλάδου Ενέργειας της ΡΑΑΕΥ με θέμα «Παράταση της προθεσμίας του άρθρου 34 παρ. 1 του ν. 4001/2011, για την έκδοση 3 οριστικής απόφασης επί της υπ’ αριθ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι- 377775/22.07.2024 καταγγελίας της εταιρείας «BLUE SEA POWER Α.Ε.» κατά της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.».
  25. Το υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ I-381434/30.09.2024 έγγραφο της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. με θέμα: «Blue Sea - Αίτημα παράτασης στη ΡΑΑΕΥ».
  26. Το υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-384119/12.11.2024 έγγραφο της της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. με θέμα: «Υποβολή απόψεων και στοιχείων για τη διερεύνηση της υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-377775/22.07.2024, καταγγελίας των εταιρειών BLUE SEA POWER S.A. και BLUE SEA POWER ENERGY HOLDINGS CYPRUS LIMITED».
  27. Το υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ο-113392/22.11.2024 έγγραφο της Αρχής προς την ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. με θέμα «Διαβίβαση αίτησης ακύρωσης της εταιρείας BLUE SEA κατά της ΡΑΑΕΥ».
  28. To από 28.11.2024 μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. (υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ I-385244/2.12.2024).
  29. Το υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ο-113424/28.11.2024 έγγραφο της Αρχής προς την εταιρεία «BLUE SEA POWER Α.Ε.» με θέμα «Αίτημα για συναίνεση ως προς την περαιτέρω παράταση εξέτασης της υπ’ αριθ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-377775/22.07.2024 Καταγγελίας σας».
  30. Το υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι- 385073/28.11.2024 έγγραφο της εταιρείας με την επωνυμία «Blue Sea Power A.E.» με θέμα «Συναίνεση στο υπ' αριθμ. πρωτ Ο-113424/2811-2024 ΡΑΑΕΥ αίτημα για περαιτέρω παράταση εξέτασης της υπ’ αριθ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-377775/22.07.2024 Καταγγελίας».
  31. Το υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-385513/05.12.2024 μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του Διαχειριστή ΜΔΝ. Σκέφτηκε ως εξής: Ι. Σύντομο Ιστορικό
  32. Η εταιρεία με τη επωνυμία «FLNG RUS COMPANY LIMITED» υπέβαλε ενώπιον της ΡΑΑΕΥ την υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΕ Γ-08707/29.06.2021 (Ι-305494/29.06.2021) αίτηση για χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στο Ηλεκτρικό Σύστημα του Μη Διασυνδεδεμένου Νησιού (εφεξής «ΜΔΝ») της Λέσβου. Η αίτηση αξιολογήθηκε σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 133 του ν. 4001/2011, όπως ίσχυε, τον 4 Κανονισμό Αδειών Παραγωγής και Προμήθειας Ηλεκτρικής Ενέργειας και τον Κώδικα ΜΔΝ και, η Αρχή εξέδωσε την υπ’ αριθμ. 950/2021 Απόφαση ΡΑΕ για τη χορήγηση άδειας παραγωγής για την κατασκευή πλωτού σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, συνολικής ισχύος 80 MW στο Μη Διασυνδεδεμένο Νησί της Λέσβου. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ως άνω Απόφασης, η άδεια παραγωγής χορηγήθηκε για δύο περιόδους και συγκεκριμένα για την Περίοδο Α΄, όπου το Ηλεκτρικό Σύστημα της Λέσβου θα λειτουργεί ως ΜΔΝ και για την Περίοδο Β΄ η οποία εκκινεί από την Διασύνδεση του Νησιού με το Ηπειρωτικό Σύστημα. Αναφορικά δε με τη λειτουργία της μονάδας για την Α΄ Περίοδο, σύμφωνα με τον Ειδικό Όρο 2.
  33. της ως άνω άδειας, ο κάτοχος υποχρεούται να τηρεί το υποβληθέν δεσμευτικό, κατά τα προβλεπόμενα στην παρ. 1 του άρθρου 133 του ν. 4001/2011, χρονοδιάγραμμα υλοποίησης της άδειας με στόχο την έγκαιρη εγκατάσταση της μονάδας σε 31 μήνες από την ανάρτησή της στο πρόγραμμα «ΔΙΑΥΓΕΙΑ». Η υπ’ αριθμ. 950/2021 Απόφαση ΡΑΕ δημοσιεύτηκε στο πρόγραμμα «ΔΙΑΥΓΕΙΑ» στις 21.12.2021 και επομένως η εγκατάσταση της μονάδας θα έπρεπε να έχει υλοποιηθεί έως την 21η .07.
  34. Η εταιρεία επανήλθε ενώπιον της Αρχής με την υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ I-360085/18.10.2023 αίτηση για την γνωστοποίηση αλλαγής της επωνυμίας της, από «FLNG RUS COMPANY LIMITED» σε «BLUE SEA POWER ENERGY HOLDINGS CYPRUS LTD»
  35. Περαιτέρω η εταιρεία με την επωνυμία «BLUE SEA POWER ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ» υπέβαλε ενώπιον της ΡΑΑΕΥ τις υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΕ Γ-08801/24.11.2021 και Γ08800/24.11.2021 αιτήσεις για χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και στα Ηλεκτρικά Συστήματα των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών της Χίου και της Κω αντίστοιχα. Οι αιτήσεις αξιολογήθηκαν σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 133 του ν. 4001/2011, όπως ίσχυε, τον Κανονισμό Αδειών Παραγωγής και Προμήθειας Ηλεκτρικής Ενέργειας και τον Κώδικα ΜΔΝ και, η Αρχή εξέδωσε τις υπ’ αριθμ. 70/2022 και 71/2022 Αποφάσεις ΡΑΕ για τη χορήγηση άδειας παραγωγής για την κατασκευή πλωτού σταθμού παραγωγής ρεύματος, συνολικής ισχύος 120 MW στο Μη Διασυνδεδεμένο νησί της Κω και για τη χορήγηση άδειας παραγωγής για την κατασκευή πλωτού σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, συνολικής ισχύος 72 MW στο Μη Διασυνδεδεμένο νησί της Χίου αντίστοιχα. Σύμφωνα με τα στοιχεία των ως άνω Αποφάσεων, οι άδειες παραγωγής χορηγήθηκαν για δύο περιόδους και συγκεκριμένα για την Περίοδο Α΄, όπου τα Ηλεκτρικά Συστήματα της Κω και της Χίου θα λειτουργούν ως ΜΔΝ και για την Περίοδο Β΄ η οποία εκκινεί από την Διασύνδεση των Νησιών με το Ηπειρωτικό Σύστημα. Αναφορικά δε με τη λειτουργία των 5 αδειοδοτημένων μονάδων για την Α΄ Περίοδο, σύμφωνα με τον Ειδικό Όρο 2.
  36. των ως άνω αδειών, ο κάτοχος υποχρεούται να τηρεί το υποβληθέν δεσμευτικό, κατά τα προβλεπόμενα στην παρ. 1 του άρθρου 133 του ν. 4001/2011, χρονοδιάγραμμα υλοποίησης των αδειών με στόχο την έγκαιρη εγκατάσταση των μονάδων σε 31 μήνες από την ανάρτησή τους στο πρόγραμμα «ΔΙΑΥΓΕΙΑ». Οι υπ’ αριθμ. 70/2022 και 71/2022 Αποφάσεις ΡΑΕ δημοσιεύτηκαν στο πρόγραμμα «ΔΙΑΥΓΕΙΑ» στις 07.02.2022 και επομένως η εγκατάσταση των μονάδων θα έπρεπε να έχει υλοποιηθεί έως την 7η .09.
  38. Τέλος, η ίδια εταιρεία υπέβαλε ενώπιον της ΡΑΑΕΥ την υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΕ Γ09556/09.08.2023 (Ι-355960/09.08.2023) αίτηση για χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και στο Ηλεκτρικό Σύστημα του Μη Διασυνδεδεμένου Νησιού της Ρόδου. Η Αρχή κατόπιν αξιολόγησης της αίτησης εξέδωσε την υπ’ αριθμ. Ε-177/2023 Απόφαση του Κλάδου Ενέργειας της ΡΑΑΕΥ για τη χορήγηση άδειας παραγωγής για την κατασκευή πλωτού σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, συνολικής ισχύος 120 MW στο Μη Διασυνδεδεμένο νησί της Ρόδου. Αναφορικά δε με τη λειτουργία της μονάδας για την Α΄ Περίοδο, σύμφωνα με τον Ειδικό Όρο 3.
  39. της ως άνω άδειας, ο κάτοχος υποχρεούται να τηρεί το υποβληθέν δεσμευτικό, κατά τα προβλεπόμενα στην παρ. 1 του άρθρου 133 του Νόμου 4001/2011, χρονοδιάγραμμα υλοποίησης της άδειας με στόχο την έγκαιρη εγκατάσταση της μονάδας σε 38 μήνες από την ανάρτησή της στο πρόγραμμα «ΔΙΑΥΓΕΙΑ». H υπ’ αριθμ. 177/2023 Απόφαση ΡΑΕ δημοσιεύτηκε στο πρόγραμμα «ΔΙΑΥΓΕΙΑ» στις 07.11.2023 και επομένως η εγκατάσταση της μονάδας θα πρέπει να έχει υλοποιηθεί έως την 7η .01.
  41. Τον Νοέμβριο του 2023, ο υφιστάμενος θερμικός παραγωγός στα ΜΔΝ, ήτοι η εταιρεία ΔΕΗ Α.Ε., γνωστοποίησε στην Αρχή και στον αρμόδιο διαχειριστή ΜΔΝ, με την υπ' αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-361505/07.11.2023 επιστολής της, την πρόθεση της να προχωρήσει σε σταδιακή απόσυρση, μέσα στα επόμενα 5 χρόνια, μονάδων από σταθμούς παραγωγής στα νησιά, οι οποίες λόγω παλαιότητας και επιβαρυμένης λειτουργικής κατάστασης παρουσιάζουν συχνές βλάβες και ως εκ τούτου επισφαλή διαθεσιμότητα. Ειδικότερα, σύμφωνα με το πλάνο των προτεινόμενων αποσύρσεων (ΡΑΑΕΥ Ι361505/07.11.2023 - Ι-361507/07.11.2023) , για τα νησιά της Χίου και της Λέσβου, για τα οποία η Καταγγέλλουσα έχει λάβει άδεια παραγωγής από την ΡΑΑΕΥ, προβλεπόταν σημαντικό έλλειμμα ισχύος και μάλιστα για τη νήσο της Χίου άμεσα από το 2024, με αποτέλεσμα να διακυβεύεται η ασφάλεια εφοδιασμού των νησιών και να καθίσταται επιτακτική η ανάγκη για την έγκαιρη κάλυψη του ελλείμματος. 6
  42. H ΡΑΑΕΥ, λαμβάνοντας υπόψη την πρόθεση της ΔΕΗ Α.Ε. για την αιφνίδια και άμεση απόσυρση μονάδων της στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά, ζήτησε εντός σύντομου διαστήματος, την υποβολή εμπεριστατωμένης και τεκμηριωμένης εισήγησης από τον αρμόδιο Διαχειριστή ΜΔΝ, καθώς και στοιχεία τεκμηρίωσης για την επιτακτική απόσυρση των μονάδων αυτών από τον υφιστάμενο θερμικό παραγωγό στα ΜΔΝ. Συγκεκριμένα, αναφορικά με το θέμα της επάρκειας ενεργειακού εφοδιασμού των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών η ΡΑΑΕΥ ζήτησε από τη ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. (σχετικό 8) με την επισήμανση ως κατεπείγουσας την υποβολή εμπεριστατωμένης και τεκμηριωμένης εισήγησης έως την 27η.11.
  43. Σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα στην επιστολή ο Διαχειριστής θα έπρεπε να λάβει υπόψη τις παραδοχές και εκτιμήσεις που περιλαμβάνει το υποβληθέν Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2023-2029 του Διαχειριστή (υπ’ αρ. πρωτ. I349734/02.05.2023 (ΔΕΔΔΗΕ/ΓρΔ/156491/02.05.2023) & I-351621/06.06.2023 (ΔΕΔΔΗΕ/ΓρΔ/206392/06.06.2023), τις διατάξεις του άρθρου 135 του Κώδικα ΜΔΝ και το ισχύον εθνικό και ενωσιακό πλαίσιο που διέπει τα ΜΔΝ, τις εναλλακτικές δυνατότητες κάλυψής του ελλείμματος με γνώμονα την οικονομικότητα και το εύλογο του κόστους.. Με την ίδια επιστολή η Αρχή κάλεσε την ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. να προσκομίσει για τα τελευταία τρία

(3)έτη: α) τυχόν υποβληθείσες από την ΔΕΗ Α.Ε., τεκμηριωμένες δηλώσεις πρόθεσης διακοπής κανονικής λειτουργίας μονάδων της, σύμφωνα με το άρθρο 135 του Κώδικα ΜΔΝ, β) τεχνικά δελτία και δελτία ιστορικού λειτουργίας και διαθεσιμότητας των προτεινόμενων προς απόσυρση μονάδων, στη βάση καταγεγραμμένων βλαβών και ιδίως τις Δηλώσεις Ολικής ή Μερικής Μη Διαθεσιμότητας, σύμφωνα με το άρθρο 134 Κώδικα ΜΔΝ, και τυχόν μη συμμόρφωση - παράβαση των προτεινόμενων προς απόσυρση μονάδων προς τις Εντολές Κατανομής που εκδίδει ο Διαχειριστής ΜΔΝ, όπως αυτή ορίζεται βάσει του Άρθρου 126 του Κώδικα ΜΔΝ, καθώς και γ) οποιοδήποτε άλλο στοιχείο που είχε υποβληθεί από τη ΔΕΗ Α.Ε. προκειμένου να τεκμηριωθεί η αναγκαιότητα απόσυρσης.
  1. Ο Διαχειριστής ΜΔΝ σε απάντηση της ανωτέρω επιστολής και αφού λόγω της πολυπλοκότητας του θέματος ζήτησε παράταση από την Αρχή έως 22-12-2023 (I362691/27.11.23 ΔΕΔΔΗΕ), με το υπ’αριθμ. Ι-364395/27.12.23 (ΔΕΔΔΗΕ γρδ.487586/22.12.2023) ενημέρωσε την Αρχή ότι οι μονάδες, για τις οποίες ο παραγωγός ΔΕΗ Α.Ε. προτίθεται να προχωρήσει σε σταδιακή παύση λειτουργίας σε συγκεκριμένα Ηλεκτρικά Συστήματα (ΗΣ) των ΜΔΝ, εμφανίζουν συχνά βλάβες και επιπλέον, υπάρχει αδυναμία ανεύρεσης ανταλλακτικών δημιουργώντας έτσι αντικειμενικές δυσκολίες ως προς την αντιμετώπιση των βλαβών, αλλά και τη συντήρησή τους. Ακόμη γνωστοποίησε 7 ότι η παλαιότητα και η λειτουργική κατάσταση των μονάδων είναι σε γνώση του, ωστόσο, μέχρι την υποβολή του σχετικού αιτήματος δεν είχε υπάρξει άλλη αντίστοιχη δήλωση πρόθεσης αποξήλωσης από τη ΔΕΗ Α.Ε., ως εκ τούτου δεν ήταν δυνατόν να ληφθεί κάτι τέτοιο υπόψη από τον Διαχειριστή. Άλλωστε, κατά τους ισχυρισμούς του, ιδιαίτερα βεβαρυμμένη είναι η λειτουργία των μονάδων σε υψηλή φόρτιση με υψηλές θερμοκρασίες και παρατεταμένους καύσωνες κατά το θέρος, απόρροια της κλιματικής αλλαγής, που έχει ως άμεση συνέπεια τη σημαντική μείωση της μέγιστης επιτεύξιμης ισχύος συνεχούς λειτουργίας τους. Αναφορικά με τα νησιά στα οποία έχει λάβει άδεια παραγωγής η Καταγγέλλουσα και έχει ζητήσει Μη Δεσμευτικούς Όρους Σύνδεσης, το έλλειμα ισχύος στο ΗΣ Χίου για το 2024 εκτιμήθηκε στα 37,5MW, ενώ για το ΗΣ Λέσβου στα 12,7MW
  2. Σε συνέχεια των ανωτέρω και με σκοπό τη διασφάλιση του έγκαιρου και απρόσκοπτου ενεργειακού εφοδιασμού των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (ΜΔΝ) κατά τη μεταβατική περίοδο που θα διαρκέσει μέχρι την ολοκλήρωση της διασύνδεσής τους με το Ηπειρωτικό Σύστημα, ιδίως μετά την σταδιακή απόσυρση μονάδων από τον υφιστάμενο θερμικό παραγωγό, ο νομοθέτης εισήγαγε τον Μάρτιο του έτους 2024, τη διάταξη του άρθρου 46 στον ν. 5092/
  3. Σύμφωνα με την διάταξη αυτή με την οποία προστίθεται στο ν. 4001/2011 το άρθρο 133Α «
  4. Για τη διασφάλιση του απρόσκοπτου ενεργειακού εφοδιασμού των προς διασύνδεση Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (Μ.Δ.Ν.), κατά τη μεταβατική περίοδο από 1ης Μαρτίου 2024 έως την ολοκλήρωση της διασύνδεσής τους, η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (Ρ.Α.Α.Ε.Υ.), με απόφασή της, κατόπιν εισήγησης του Διαχειριστή Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, χορηγεί άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από συμβατικά καύσιμα σε παραγωγό που, κατά την 1η Μαρτίου 2024, έχει υφιστάμενους λειτουργούντες σταθμούς παραγωγής από συμβατικά καύσιμα στα Μ.Δ.Ν., για όση ισχύ καθορίσει η Ρ.Α.Α.Ε.Υ. ως αναγκαία, ώστε να καλυφτούν οι ανάγκες πρόσθετου δυναμικού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Το δυναμικό που εγκαθίσταται στην περίπτωση αυτή, μπορεί να αποτελεί είτε επέκταση του υφιστάμενου δυναμικού παραγωγής είτε νέο δυναμικό παραγωγής με συμβατικές μονάδες. 2…
  5. Η άδεια της παρ. 1 χορηγείται για χρονικό διάστημα έως την ολοκλήρωση της διασύνδεσης του εκάστοτε ηλεκτρικού συστήματος Μ.Δ.Ν., σύμφωνα με την προβλεπόμενη ημερομηνία διασύνδεσης του κάθε αυτόνομου νησιωτικού συστήματος με το Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (Ε.Σ.Μ.Η.Ε.), όπως αυτή αναφέρεται στο εγκεκριμένο Δεκαετές Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε.. Η διάρκεια αυτή δύναται να παρατείνεται, μετά από αίτηση του κατόχου της άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, σε περίπτωση τροποποίησης του Δεκαετούς Προγράμματος Ανάπτυξης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. σχετικά με την 8 ημερομηνία διασύνδεσης του εκάστοτε αυτόνομου νησιωτικού συστήματος..[…]». Με την ως άνω διάταξη ρυθμίστηκε κατ’ απολύτως δεσμευτικό τρόπο η διαδικασία χορήγησης άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από τη ΡΑΑΕΥ, η διάρκεια ισχύος καθώς και όλες οι αναγκαίες λεπτομέρειες για τη σύναψη των σχετικών συμβάσεων με τον παραγωγό που θα καλύπτει κατά τη μεταβατική περίοδο την επάρκεια εφοδιασμού των νησιών ενώ παράλληλα καταργήθηκε η παρ. 7 του άρθρου 133 του ν. 4001/2011 που καθόριζε το ζήτημα της αδειοδότησης στα Μ.Δ.Ν..
  6. Η ΡΑΑΕΥ, μετά τη δημοσίευση του νόμου, και αφού ο Διαχειριστής ΜΔΝ, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 133Α του ν.4001/2011, υπέβαλε αναλυτικά την εισήγησή του για την κάλυψη των ελλειμμάτων της περιόδου 2024-2028 ανά ΗΣ (σχετικά 9 και 11), λαμβάνοντας υπόψη και ενδεχόμενη καθυστέρηση στην υλοποίηση της διασύνδεσης, και κατόπιν αιτημάτων της ΔΕΗ Α.Ε. εξέδωσε, κατά δέσμια αρμοδιότητα, τις υπ’ αριθμ. Ε101/2024, Ε-102/202024, Ε-103/2024 και Ε-109/2024 Αποφάσεις του Κλάδου Ενέργειας με τις οποίες χορήγησε στη ΔΕΗ Α.Ε. άδειες παραγωγής για τα ΗΣ των Μη Διασυνδεδεμένων Νήσων της Ρόδου, της Χίου, της Θήρας και της Μήλου αντίστοιχα.
  7. Παράλληλα με τα ανωτέρω, οι εταιρείες «Blue Sea Power A.E.» και «Blue Sea Power Energy Holdings Energy LTD» είχαν ήδη υποβάλει ενώπιον της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. αιτήματα χορήγησης Μη Δεσμευτικής Προσφοράς Σύνδεσης με τα Δίκτυα των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών Λέσβου, Χίου και Κω για τους πλωτούς σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, που έχουν αδειοδοτηθεί με τις υπ’ αριθμ. ΡΑΕ 950/2021, 70/2022 και 71/2022 Αποφάσεις. Τα ως άνω αιτήματα υποβλήθηκαν στον αρμόδιο Διαχειριστή ΜΔΝ κατά το δεύτερο τετράμηνο του έτους 2023, ήτοι μετά την παρέλευση τουλάχιστον ενός έτους από την έκδοση της εκάστοτε Άδειας Παραγωγής. Λόγω της καθυστέρησης χορήγησης Μη Δεσμευτικής Προσφοράς Σύνδεσης οι εταιρείες απηύθυναν στον Διαχειριστή ΜΔΝ τις από 17.4.2024 και 30.4.2024 εξώδικες δηλώσεις, κοινοποιούμενες στη ΡΑΑΕΥ, με τις οποίες ζήτησαν να τους χορηγήσει όρους σύνδεσης με τα Δίκτυα των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών Λέσβου, Χίου και Κω, καθώς και τη χορήγηση πρόσβασης σε μια σειρά από έγγραφα, τα οποία αφορούσαν στην πρόοδο της διαδικασίας σύνδεσης των σταθμών τους με τα Δίκτυα ΜΔΝ.
  8. Παράλληλα, οι εταιρείες «Blue Sea Power A.E.» και «Blue Sea Power Energy Holdings Energy LTD» υπέβαλαν την από 18.6.2024 καταγγελία του άρθρου 258 ΣΛΕΕ ενώπιον της Γενικής Διεύθυνσης Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής καθώς και την από 19.6.2024 καταγγελία ενώπιον της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής 9 Επιτροπής, με αντικείμενο τη φερόμενη παραβίαση του άρθρου 106 ΣΛΕΕ σε συνδυασμό με το άρθρο 102 ΣΛΕΕ.
  9. Καθώς η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. δεν ικανοποίησε τα ως άνω αιτήματα, υπεβλήθη στην Αρχή, δυνάμει του άρθρου 34 του ν. 4001/2011, η υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-377775/22.07.2024 καταγγελία της εταιρείας «BLUE SEA POWER Α.Ε.» (εφεξής «η Καταγγέλλουσα»), με αντικείμενο την άρνηση χορήγησης όρων σύνδεσης εκ μέρους της ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ, την αντίθεση του άρθρου 46 του ν. 5092/2024 με το ενωσιακό δίκαιο και την άρνηση πρόσβασης σε κρίσιμα έγγραφα, τα οποία αφορούν στην πρόοδο της διαδικασίας σύνδεσης των σταθμών με τα Δίκτυα ΜΔΝ.
  10. Η Αρχή, προκειμένου να σχηματίσει πλήρη κρίση επί των ζητημάτων που συνιστούσαν το αντικείμενο της ως άνω καταγγελίας, θεώρησε αναγκαία την υποβολή των απόψεων του Διαχειριστή επί των επιμέρους θεμάτων, ισχυρισμών και πραγματικών περιστατικών. Προς τούτο, απέστειλε προς την ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. το υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ο112010/02.08.2024 αίτημα παροχής εγγράφων απόψεων επί του περιεχομένου της καταγγελίας. Ειδικότερα για την άρνηση πρόσβασης σε κρίσιμα έγγραφα, τα οποία αφορούν στην πρόοδο της διαδικασίας σύνδεσης των σταθμών με τα Δίκτυα ΜΔΝ, η Αρχή με το υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ο-113392/22.11.2024 ζήτησε από την ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. να τής διευκρινίσει ποια έγγραφα έχουν χορηγήσει στην Καταγγέλλουσα. Ο Διαχειριστής ΜΔΝ ανταποκρίθηκε σχετικώς με τα υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-384119/12.11.2024 και I-385244/2.12.2024 έγγραφά του. Σύμφωνα με την απάντηση του ΔΕΔΔΗΕ ο Διαχειριστής είχε χορηγήσει στην Καταγγέλλουσα όλα τα απαιτούμενα στοιχεία πλην των μελετών εξειδικευμένων Συμβούλων από το ΕΜΠ οι οποίες κατά τα διαλαμβανόμενα στην επιστολή εμπίπτουν σε καθεστώς προστασίας πνευματικής ιδιοκτησίας Εν συνεχεία ωστόσο και κατόπιν νέας επικοινωνίας της ΡΑΑΕΥ με τον Διαχειριστή (ΡΑΑΕΥΙ - I385513/5.12.2024) ο τελευταίος συναίνεσε στη χορήγηση των στοιχείων αυτών. ΙΙ. Ισχυρισμοί Καταγγέλλουσας Η Καταγγέλλουσα αναφέρεται σε ζητήματα που αφορούν στην άρνηση χορήγησης όρων σύνδεσης εκ μέρους της ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ, την αντίθεση του άρθρου 46 του ν. 5092/2024 με το ενωσιακό δίκαιο και την άρνηση πρόσβασης σε κρίσιμα έγγραφα, ισχυρισμοί οι οποίοι συνοψίζονται στα ακόλουθα: Α. Παράνομη άρνηση χορήγησης όρων σύνδεση εκ μέρους της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. Με την υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-377775/22.07.2024 καταγγελία της η εταιρεία ισχυρίζεται ότι η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. αρνείται να εφαρμόσει το νόμο και να της χορηγήσει 10 όρους σύνδεσης εντός της τετράμηνης προθεσμίας που προβλέπει η παρ. 1 του άρθρου 86 του Κώδικα Διαχείρισης Ηλεκτρικών Συστημάτων Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (εφεξής «Κώδικας ΜΔΝ») επικαλούμενη ότι οι διατάξεις του ν. 4001/2011 και του Κώδικα ΜΔΝ καλύπτουν μόνο τις περιπτώσεις έργων νέου δυναμικού διασφάλισης της επάρκειας ισχύος των Ηλεκτρικών Συστημάτων ΜΔΝ, που αφορούν στην ένταξη και την αμοιβή της αναγκαίας μόνο κατά περίπτωση ισχύος, και όχι στις περιπτώσεις έργων νέου δυναμικού ανεξαρτήτως ισχύος για τα οποία απαιτείται η εκπόνηση τεχνικών μελετών προκειμένου να χορηγηθούν όροι σύνδεσης. Κατά την Καταγγέλλουσα οι σχετικές επικλήσεις του Διαχειριστή δεν είναι αληθείς, καθώς αφενός δεν προκύπτει από το κανονιστικό πλαίσιο ρητώς η ανάγκη για την εκπόνηση νέων μελετών προκειμένου να καταστεί εφικτή η χορήγηση όρων σύνδεσης, αφετέρου η άρνηση της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. να χορηγήσει τους όρους σύνδεσης, για χρονικό διάστημα άνω των 30 μηνών, παραβιάζει το άρθρο 3 του Κανονισμού (ΕΕ) 2019/943 και την παρ. 3 του άρθρου 3 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944, τα οποία καθιερώνουν την υποχρέωση του εθνικού διαχειριστή του δικτύου να εξασφαλίζει με αντικειμενικούς, διαφανείς και ισότιμους όρους την απρόσκοπτη πρόσβαση των ενδιαφερόμενων παραγωγών στα δίκτυα. Επιπροσθέτως, η Καταγγέλλουσα υπογραμμίζει ότι το κανονιστικό και ρυθμιστικό κενό που επικαλείται ο Διαχειριστής οφείλεται στην ίδια τη ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. καθώς δεν έχει ολοκληρώσει 12 εγχειρίδια του Κώδικα ΜΔΝ που είναι απαραίτητα για τη διασφάλιση της διαφάνειας στις αμοιβές/αποζημιώσεις των παραγωγών και τη συμμετοχή τους στην αγορά των ΜΔΝ, παρότι η ΡΑΑΕΥ έχει επισημάνει ήδη από το 2019 την ανάγκη ολοκλήρωσής τους. Β. Αντίθεση του άρθρου 46 του νόμου 5092/2024 με το ενωσιακό δίκαιο Η εταιρεία «BLUE SEA POWER Α.Ε.» με την ίδια καταγγελία ισχυρίζεται ότι αβασίμως η ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ επικαλείται ότι, δυνάμει του νεοπαγούς άρθρου 46 του ν. 5092/2024, με το οποίο εισήχθη νέο άρθρο 133Α στον ν. 4001/2011 και καταργήθηκε η παράγραφος 7 του άρθρου 133 του ν. 4001/2011, έχει απωλέσει «τη νομική δυνατότητα χορήγησης προσφοράς σύνδεσης σε τρίτο, πλην της ΔΕΗ ΑΕ, θερμικό παραγωγό ο οποίος επιθυμεί να συνδεθεί και να λειτουργήσει σε ΗΣ ΜΔΝ». Τούτο διότι σε κανένα σημείο του εν λόγω άρθρου, ούτε στην αιτιολογική έκθεση ή σε κάποια μεταβατική διάταξη, δεν ρυθμίζεται το ζήτημα σύνδεσης στα Δίκτυα ΜΔΝ των μονάδων παραγωγής, που έχουν ήδη λάβει άδεια από τη ΡΑΑΕΥ, όπως συμβαίνει στην περίπτωση της Καταγγέλλουσας, παρά μόνο ορίζεται το πλαίσιο χορήγησης νέων αδειών παραγωγής στα προς διασύνδεση ΜΔΝ από την 1.3.2024 και στο εξής. Σε καμία περίπτωση επομένως κατά τους ισχυρισμούς της δεν καθιερώνεται απαγόρευση χορήγησης όρων σύνδεσης σε μονάδες παραγωγής, που έχουν 11 λάβει άδεια παραγωγής με το προηγούμενο νομοθετικό καθεστώς (καταργηθέν άρθρο 133 παρ. 7 του ν. 4001/2011), οι οποίες εν προκειμένου άδειες δεν καλύπτουν μόνο την περίοδο μέχρι τη διασύνδεση των επίμαχων νησιών, αλλά χορηγούν δικαίωμα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και μετά τη διασύνδεση και, συγκεκριμένα, μέχρι το 2056 για την Κω, τη Λέσβο και τη Χίο και το 2058 για τη Ρόδο. Περαιτέρω η Καταγγέλλουσα υποστηρίζει ότι η εν λόγω νομοθετική πρόβλεψη του άρθρου 46 του ν. 5092/2024 δεν πρέπει να εφαρμοστεί, καθώς το περιεχόμενό της αντίκειται προδήλως σε υπερισχύουσες του εθνικού νόμου διατάξεις του ενωσιακού δικαίου και ειδικότερα των άρθρων 8 και 9 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/
  11. Γ. Παράνομη άρνηση πρόσβασης σε κρίσιμα έγγραφα Με την υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-377775/22.07.2024 καταγγελία της η εταιρεία διαμαρτύρεται ότι παρανόμως η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. της αρνήθηκε την πρόσβαση σε κρίσιμα έγγραφα με την αιτιολογία ότι εμπίπτουν σε καθεστώς προστασίας πνευματικής ιδιοκτησίας διότι από τη συνδυαστική ανάγνωση των άρθρων 5Α παρ. 1, 10 παρ. 3 και 20 παρ. 1 του Συντάγματος, του άρθρου 5 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας και των άρθρων 1, 2 παρ. 1, 3 παρ. 1, 4 παρ. 1, 6 παρ. 1 και 24 του ν. 2121/1993 προκύπτει ότι το δικαίωμα γνώσης εγγράφων, που συνιστούν προϊόντα πνευματικής ιδιοκτησίας, ασκείται απρόσκοπτα υπό τους όρους του άρθρου 5 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας, χωρίς να επέρχεται άρση ή περιορισμός ή μεταβίβαση των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας του δημιουργού. Δεδομένης δε της κοινοποίησης των κρίσιμων εγγραφών στην Αρχή από τη ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., στο πλαίσιο εξέτασης των υποθέσεων της Καταγγέλλουσας, αιτείται από την Αρχή την πρόσβαση στα έγγραφα σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 5 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας. ΙΙΙ. Απόψεις ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. επί της Καταγγελίας Ο Διαχειριστής ΜΔΝ με την υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι-384119/12.11.2024 επιστολή του υπέβαλε ενώπιον της Αρχής τις απόψεις του επί της υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι377775/22.07.2024 καταγγελίας, με τις οποίες ισχυρίζεται τα ακόλουθα: Α. Επί του ισχυρισμού περί μη σύννομης άρνησης χορήγησης όρων σύνδεσης από πλευράς ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. Η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. ισχυρίζεται ότι ουδέποτε υπήρξε παρεμπόδιση σύνδεσης (δια καθυστέρησης) από πλευράς της, αναφορικά με τη χορήγηση Μη Δεσμευτικής Προσφοράς Σύνδεσης στην Καταγγέλλουσα, πολλώ δε μάλλον αναιτιολόγητη άρνηση, καθώς ο διαδραμών χρόνος μεταξύ της καθυστερημένης υποβολής των τριών επίμαχων 12 αιτημάτων για τη χορήγηση Μη Δεσμευτικής Προσφοράς σύνδεσης έως το χρόνο υποβολής της επίμαχης καταγγελίας ανάγεται αποκλειστικά και δικαιολογείται πλήρως από σειρά σημαντικών τεχνικών λόγων που συνιστούν απαραίτητα (τεχνικά) προαπαιτούμενα για τη χορήγηση των αιτηθεισών Μη Δεσμευτικών Προσφορών Σύνδεσης, δεδομένης της πολυπλοκότητας της τεχνικής λύσης, ήτοι των σύνθετων και πρωτότυπων τεχνικών ζητημάτων που έπρεπε να επιλυθούν. Αρχικώς, η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. τονίζει ότι ο διαδραμών χρόνος από την υποβολή των σχετικών αιτημάτων Σύνδεσης της Καταγγέλλουσας μέχρι την παρούσα είναι καθ' όλα δικαιολογημένος και πάντως αντικειμενικώς τεκμηριωμένος λόγω διαφανών και αντικειμενικών κρίσιμων τεχνικών λόγων από πλευράς της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.. Σε κάθε περίπτωση, ο Διαχειριστής ΜΔΝ, ισχυρίζεται ότι η Καταγγέλλουσα εξαρχής βαρύνεται με δική της αποκλειστική υπαιτιότητα για την σημαντική καθυστέρηση αρχικής υποβολής των επίμαχων αιτημάτων για τη χορήγηση οριστικής προσφοράς σύνδεσης, καθώς υπέβαλε τα σχετικά αιτήματα πολλούς μήνες μετά την έκδοση από τη ΡΑΑΕΥ των προαναφερθεισών και εδώ επίμαχων αδειών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Ειδικότερα ο Διαχειριστής, αναφορικά με την μη χορήγηση όρων σύνδεσης, υπογραμμίζει τα κατωτέρω: - Η φύση της τετράμηνης προθεσμίας του άρθρου 84 του Κώδικα ΜΔΝ. Στο πλαίσιο ενδίκων διαφορών που άπτονται θεμάτων υλοποίησης της αδειοδοτικής διαδικασίας Σταθμών ΑΠΕ που συνδέονται με το ΕΔΔΗΕ έχει πλειστάκις κριθεί δικαστικά ο ενδεικτικός και όχι αποκλειστικός χαρακτήρας της υπόψη τετράμηνης προθεσμίας. - Η αναγκαιότητα προσδιορισμού των απαιτούμενων πρόσθετων περιθωρίων απορρόφησης ισχύος (πρόσθετου δυναμικού παραγωγής ΗΕ) από θερμικούς Σταθμούς προ της χορήγησης τέτοιων Μη Δεσμευτικών Προσφορών Σύνδεσης. Σύμφωνα με τον Κώδικα Διαχείρισης των ΜΔΝ (Κεφάλαιο 29 του Κώδικα ΜΔΝ), ο Διαχειριστής εκπονεί ετήσιο Πρόγραμμα Ανάπτυξης, καθορίζοντας ανώτατα όρια ισχύος για συμβατικούς σταθμούς και προδιαγράφοντας τις συμβάσεις διαθεσιμότητας ισχύος. Η κάλυψη του σταθερού κόστους των σταθμών αυτών αποτελεί κύριο στοιχείο των ΥΚΩ, που αναγνωρίζονται ως κρατική ενίσχυση από την ΕΕ. Το νέο παραγωγικό δυναμικό, ωστόσο, για το οποίο έχουν χορηγηθεί άδειες παραγωγής στην Καταγγέλλουσα Εταιρεία, αποτελεί μέγεθος συγκρίσιμο με τους υφιστάμενους συμβατικούς σταθμούς Παραγωγής και υπερβαίνει κατά πολύ την αναγκαία ελάχιστη προσθήκη για την κάλυψη πρόσθετων αναγκών επάρκειας ισχύος ανά νησί, όπως αυτή υπολογίζεται στα πλαίσια εκπόνησης του 13 Προγράμματος Ανάπτυξης από τον Διαχειριστή. Δηλαδή, η χωρητικότητα των νέων αδειοδοτημένων σταθμών ξεπερνά κατά πολύ τις ανάγκες επάρκειας ισχύος, όπως υπολογίζονται από το ετήσιο Πρόγραμμα Ανάπτυξης. Για την επίλυση του θέματος και τον προσδιορισμό της πρόσθετης αναγκαίας ισχύος ανά νησί ενδιαφέροντος της Καταγγέλλουσας, με την μεγαλύτερη δυνατή αξιοπιστία, ο Διαχειριστής ανέθεσε μελέτη επάρκειας στο ΕΜΠ για την ανάπτυξη μεθοδολογίας προσδιορισμού του ελλείματος ισχύος για τη περίοδο 2024-2029 και κατά συνέπεια καθορισμού της πρόσθετης αναγκαίας ισχύος ανά ΗΣ, και του τρόπου αμοιβής των θερμικών/συμβατικών σταθμών. Η εφαρμογή της εν λόγω μεθοδολογίας του ΕΜΠ κατέδειξε ότι σε περιπτώσεις όπως του ΗΣ Κω-Καλύμνου, το περιθώριο πρόσθετης ισχύος είναι μηδενικό, ενώ σε άλλες (Λέσβος, Χίος) σημαντικά χαμηλότερο από την ισχύ των νέων σταθμών. Σημαντικό εύρημα της μελέτης ανέδειξε για όλα τα ΗΣ, ότι ελλείματα ισχύος σημειώνονται για περιορισμένα χρονικά διαστήματα του έτους (καλοκαίρι και ιδίως τον Αύγουστο), ενώ οι νέοι θερμικοί σταθμοί της Καταγγέλλουσας αφορούν σε συνεχή λειτουργία τους όλο το έτος. Η εγκατάσταση δεύτερου θερμικού σταθμού στα ΜΔΝ, με ισχύ πολλαπλάσια της ελάχιστης αναγκαίας, όπως στην περίπτωση των αδειοδοτημένων σταθμών της Καταγγέλλουσας, θέτει εξαρχής τεχνικά ζητήματα μεγάλης πολυπλοκότητας, συγκριτικά με τη συνήθη έως σήμερα πρακτική ενίσχυσης των σταθμών του υφιστάμενου θερμικού Παραγωγού, με την προσθήκη της αναγκαίας δυναμικότητας ελάχιστης ισχύος για την κάλυψη των εποχιακών πρόσθετων αναγκών επάρκειας ισχύος. Η αναγκαιότητα προσδιορισμού σχήματος σύνδεσης του νέου Σταθμού, ένεκα της μη ύπαρξης διακριτού ορίου μεταξύ ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. και ΔΕΗ Α.Ε. εκτός των εγκαταστάσεων του Τοπικού Σταθμού Παραγωγής κυριότητας ΔΕΗ Α.Ε.. Με τον ν. 4001/2011, προβλέφθηκε ο διαχωρισμός της δραστηριότητας της διαχείρισης του δικτύου διανομής (ΕΔΔΗΕ) στο οποίο ανήκει και το Δίκτυο ΜΔΝ, από τις λοιπές δραστηριότητες της ΔΕΗ ΑΕ και ορίστηκε ως αρμόδιος διαχειριστής η ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ. Προκειμένου να επιτευχθεί ο διαχωρισμός αυτός είναι απαραίτητη προϋπόθεση ο κύριος ζυγός Διανομής να είναι κυριότητας ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. ώστε να εξασφαλίζεται η πρόσβαση σε όλους τους Παραγωγούς. Στα ΜΔΝ, λόγω του προγενέστερου πλαισίου λειτουργίας, οι κύριες υποδομές παραγωγής και διανομής χωροθετούνται στις εγκαταστάσεις των συμβατικών σταθμών παραγωγής (ΑΣΠ &ΤΣΠ), κυριότητας και αρμοδιότητας ΔΕΗ Α.Ε. Με δεδομένο αυτό το εμπόδιο, η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., για τον καθορισμό Ορίου Δικτύου-Παραγωγών, πρότεινε το Όριο του Δικτύου να είναι το σημείο μεταξύ του Διακόπτη αναχώρησης γραμμής ΜΤ και των ζυγών 14 ΜΤ του συμβατικού Σταθμού και ο υπόψη Διακόπτης αναχώρησης γραμμής ΜΤ να ανήκει στο Δίκτυο ΜΔΝ ενώ οι ζυγοί ΜΤ του Σταθμού να ανήκουν στον Παραγωγό (ΔΕΗ Α.Ε.). Με βάση λοιπόν την διαμορφωμένη κατάσταση στα ΜΔΝ, και λαμβάνοντας υπόψη όλα τα ανωτέρω ιδιοκτησιακά και λειτουργικά ζητήματα, μετά την υποβολή του αιτήματος της Καταγγέλλουσας για όρους σύνδεσης στο ΗΣ Κω-Καλύμνου, ο Διαχειριστής ΜΔΝ πρότεινε έναν αρχικό σχεδιασμό που περιλαμβάνει την κατασκευή νέου Υ/Σ Ζεύξης σε χώρο πλησίον του ΑΣΠ ο οποίος θα διασυνδέεται με τον Πλωτό Σταθμό και με τον υφιστάμενο ζυγό ΜΤ του ΑΣΠ προκειμένου οι εγκαταστάσεις των Παραγωγών να είναι ανεξάρτητες. Στον νέο Υ/Σ, ο οποίος θα είναι κυριότητας ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., θα πρέπει να μεταφερθούν και οι αναχωρήσεις των Γραμμών Διανομής οι οποίες στην υφιστάμενη κατάσταση, όπως προαναφέρθηκε, συνδέονται στον ζυγό του ΑΣΠ. - Η αναγκαιότητα διασφάλισης της συμβατότητας του πλαισίου/τρόπου σύνδεσης και των έργων σύνδεσης για τις επίμαχες προς υλοποίηση 3 επενδύσεις σε θερμικούς σταθμούς με τα έργα διασύνδεσης των υπόψη 3 ΗΣ ΜΔΝ με το ΕΣΜΗΕ - Αναγκαιότητα συνεργασίας και αποσαφήνισης τέτοιων θεμάτων με την ΑΔΜΗΕ Α.Ε. ως Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ. Δεδομένης της χρονικής εγγύτητας της διασύνδεσης των υπόψη ΗΣ ΜΔΝ με το ΕΣΜΗΕ και της πρόβλεψης λειτουργίας των αδειοδοτημένων θερμικών σταθμών της Καταγγέλλουσας και μετά τις διασυνδέσεις κρίθηκε εύλογη και αναγκαία η συνεργασία με την ΑΔΜΗΕ Α.Ε ως Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ προκειμένου να εξασφαλιστεί στο μέγιστο δυνατό βαθμό η συμβατότητα των υποδομών των δύο Διαχειριστών και εν γένει η ομαλή τεχνική μετάβαση μετά την ολοκλήρωση της διασύνδεσης. Ειδικότερα στην Κω ήταν απαραίτητη η συνεργασία για τον επιπλέον λόγο ότι ο ΑΔΜΗΕ έχει προγραμματίσει την κατασκευή Έργων Υψηλής Τάσης (ΥΤ) στην ίδια Περιοχή (Μαστιχάρι). Και τούτο διότι θα έπρεπε να διασφαλιστεί η συμβατότητα των υποδομών των Διαχειριστών για την τεχνική μετάβαση μετά την ολοκλήρωση των διασυνδέσεων και ήταν κρίσιμο να ελεγχθεί ο διαθέσιμος χώρος για την όδευση των Δικτύων του Πλωτού Σταθμού και την αποφυγή διασταυρώσεων με τα καλώδια ΥΤ που θα εγκατασταθούν από την ΑΔΜΗΕ Α.Ε. στην περιοχή. - Η αναγκαιότητα διασφάλισης της επάρκειας ηλεκτροδότησης των ΗΣ άμεσα (ήδη από το θέρος 2024) με τρόπο που δεν επιδέχεται αβεβαιότητα ως προς την έγκαιρη υλοποίησή του. 15 Η Καταγγέλλουσα υπέβαλε το πρώτο αίτημα Μη Δεσμευτικής Προσφοράς Σύνδεσης για την Κω 15 μήνες μετά την έκδοση της άδειας και για τη Χίο και τη Λέσβο, αντίστοιχα, τα αιτήματα υποβλήθηκαν 16 και 19 μήνες μετά την άδεια. Βάσει των προβλεπόμενων, η εγκατάσταση των έργων έπρεπε να ολοκληρωθεί εντός 31 μηνών από την έκδοση της Άδειας, με τις καθυστερήσεις να θέτουν σε κίνδυνο την τήρηση του χρονοδιαγράμματος. Η κατασκευή δε νέου Υποσταθμού και τα έργα σύνδεσης απαιτούν τουλάχιστον 5-5,5 έτη, φέρνοντας το έργο κοντά στη διασύνδεση των νησιών το
  12. Παράλληλα, το ζήτημα της επάρκειας ηλεκτροδότησης των ΜΔΝ επηρεάστηκε ευθέως και άμεσα από την απόφαση του υφιστάμενου θερμικού παραγωγού στα ΜΔΝ, ήτοι της ΔΕΗ Α.Ε. να προχωρήσει σε σταδιακή απόσυρση μονάδων από σταθμούς παραγωγής στα νησιά. Από τα τρία νησιά που είχε υποβληθεί αίτημα χορήγησης Μη Δεσμευτικής Προσφοράς Σύνδεσης από την Καταγγέλλουσα, για τη Χίο και τη Λέσβο (μεταξύ άλλων νησιών) προέκυψε μείζον θέμα ελλείματος ισχύος ήδη από το θέρος 2024 όπως εκτιμήθηκε από τον διαχειριστή ΔΕΔΔΗΕ (Ι-362575/24.11.2023 και Ι-364395/27.12.23), ένεκα της απόφασης του υφιστάμενου θερμικού παραγωγού να αποσύρει άμεσα παλιές μονάδες, και συνεπώς ήταν μονόδρομος η ενίσχυσή τους με πρόσθετο δυναμικό με μία αξιόπιστη και κυρίως έγκαιρα υλοποιήσιμη λύση. Στο πλαίσιο αυτό, το νέο άρθρο 133Α που προστέθηκε στον ν. 4001/2011 εισήγαγε ειδικές προβλέψεις αναφορικά με τη διασφάλιση του απρόσκοπτου εφοδιασμού των ΜΔΝ για το διάστημα ως τη διασύνδεσή τους και την καταγραφή των εκτιμώμενων έκτακτων αναγκών της περιόδου τουλάχιστον έως και το έτος
  13. Από τα ανωτέρω, σύμφωνα με τον Διαχειριστή, προκύπτει σαφώς ότι η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. στο πλαίσιο των εκ του νόμου αρμοδιοτήτων της, ανέλαβε αμελλητί εντατικές ενέργειες προκειμένου να ικανοποιήσει, με τον τεχνικά βέλτιστο και συμβατό με το ισχύον ρυθμιστικό πλαίσιο τρόπο, τα αιτήματα της Καταγγέλλουσας, χωρίς -βέβαια- ουδέποτε να στοιχειοθετηθεί παρεμπόδιση ή υπαίτια καθυστέρηση χορήγησης Μη Δεσμευτικής Προσφοράς. Τέλος, αναφορικά με τις αιτιάσεις της Καταγγέλλουσας περί ρυθμιστικών ελλείψεων ή κενών του κανονιστικού πλαισίου, ο Διαχειριστής τονίζει ότι η, μέχρι την άσκηση της Καταγγελίας, μη χορήγηση Μη Δεσμευτικής Προσφοράς Σύνδεσης δεν οφείλεται ούτε συνδέεται με τέτοιου είδους λόγους. Ιδίως ως προς την μη έγκαιρη εισήγηση στη ΡΑΑΕΥ του αναγκαίου δευτερογενούς κανονιστικού πλαισίου (ιδίως εφαρμοστικά εγχειρίδια του Κώδικα ΜΔΝ και συναφείς με θέματα τιμολόγησης τροποποιήσεις σε διατάξεις του Κώδικα ΜΔΝ) η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. υπογραμμίζει ότι έχει ήδη προβεί στις απαιτούμενες ενέργειες για την υποβολή των προβλεπόμενων Εγχειριδίων Εφαρμογής του Κώδικα 16 ΜΔΝ, συμπεριλαμβανομένων αρκετών που έχουν εγκριθεί από τη ΡΑΑΕΥ. Οι αιτιάσεις της Καταγγέλλουσας για καθυστερήσεις προβάλλονται αλυσιτελώς κατά τον Διαχειριστή ΜΔΝ, καθώς οι ρυθμίσεις αφορούν σε θέματα που είναι μεταγενέστερα του σταδίου εξέτασης αιτημάτων για Μη Δεσμευτικές Προσφορές Σύνδεσης και δεν σχετίζονται άμεσα με την μη χορήγηση προσφοράς σύνδεσης. Β. Επί του ισχυρισμού περί της αντίθεσης του άρθρου 46 του Ν. 5092/2024 με το ενωσιακό δίκαιο Η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., αναφορικά με τον εν θέματι ισχυρισμό, καίτοι, όπως ισχυρίζεται, δεν εμπίπτει στην αρμοδιότητά της, παραθέτει υπομνηστικά ορισμένες κρίσιμες παραμέτρους σχετικά με την εν λόγω διάταξη. Ειδικότερα, τονίζει ότι βασική αρμοδιότητα και ευθύνη της είναι η ασφαλής και απρόσκοπτη ηλεκτροδότηση των νησιωτικών συστημάτων ΜΔΝ, η οποία επηρεάστηκε άμεσα από την απόφαση του υφιστάμενου θερμικού παραγωγού στα ΜΔΝ, ήτοι της ΔΕΗ A.E. να προχωρήσει σε σταδιακή απόσυρση μονάδων από σταθμούς παραγωγής στα νησιά καθιστώντας επιτακτική την ανάγκη άμεσων λύσεων προκειμένου να διασφαλιστεί η ασφάλεια του εφοδιασμού στα ΜΔΝ. Ειδικότερα, βάσει του προγραμματισμού για τη διασφάλιση του απρόσκοπτου ενεργειακού εφοδιασμού και την έγκαιρη διαπίστωση και αντιμετώπιση των έκτακτων αναγκών προέκυψε ότι ήδη από το θέρος 2024 και μέχρι την ολοκλήρωση της σταδιακής διασύνδεσης των ΜΔΝ, (θα) συντρέχει αδήριτη ανάγκη λήψης μεταβατικών έκτακτων μέτρων προκειμένου να διασφαλιστεί ο έγκαιρος και απρόσκοπτος ενεργειακός εφοδιασμός των κατοίκων στα ΜΔΝ. Στο πλαίσιο αυτό, το νέο άρθρο 133Α που προστέθηκε στον Ν. 4001/2011 με τη διάταξη του άρθρου 46 του Ν. 5092/2024, εισήγαγε ειδικές προβλέψεις αναφορικά με τη διασφάλιση του απρόσκοπτου εφοδιασμού των ΜΔΝ για το διάστημα ως τη διασύνδεση των ΜΔΝ και την καταγραφή των εκτιμώμενων έκτακτων αναγκών της περιόδου τουλάχιστον έως και το έτος
  14. Επιπροσθέτως των ανωτέρω, ο Διαχειριστής ΜΔΝ υπογραμμίζει ότι από τη συνδυαστική εφαρμογή και ερμηνεία των παρ. 1 και 4 του άρθρου 133Α του Ν. 4001/20111 προκύπτει ευχερώς ότι: α) το σύνολο των αναγκών πρόσθετου δυναμικού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στα ΗΣ ΜΔΝ μπορεί να καλύπτεται μόνο από θερμικό Παραγωγό ηλεκτρικής ενέργειας, ο οποίος κατά το κρίσιμο χρονικό ορόσημο της 01.03.2024 έχει υφιστάμενους λειτουργούντες Σταθμούς παραγωγής από συμβατικά καύσιμα στα ΜΔΝ, β) η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. σε κάθε περίπτωση μπορεί να συνάπτει σύμβαση ή να τροποποιεί υφιστάμενη σύμβαση μόνο με τον κάτοχο της Άδειας της παρ. 1 του άρθρου 133Α του Ν. 4001/2011 για την εγκατάσταση πρόσθετου δυναμικού παραγωγής στα ΜΔΝ για το χρονικό διάστημα 17 κατά το οποίο ισχύει η Άδεια παραγωγής, ήτοι για το χρονικό διάστημα από την 01.03.2024 και μέχρι την ολοκλήρωση της διασύνδεσής τους με το Διασυνδεδεμένο Σύστημα και γ) δεδομένου ότι το σύνολο των αναγκών πρόσθετου δυναμικού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στα ΗΣ ΜΔΝ δεσμεύεται και μπορεί να δοθεί μόνο στη ΔΕΗ Α.Ε. κατά τα προεκτεθέντα και δεδομένου ότι για το υπόψη πρόσθετο δυναμικό παραγωγής η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. οφείλει να συμβληθεί μόνο με τη ΔΕΗ Α.Ε., έχει απωλεσθεί η νομική δυνατότητα - τουλάχιστον για όσο διαρκεί η ισχύς του άρθρου 46 του Ν. 5092/2024 χορήγησης προσφοράς σύνδεσης σε τρίτο, πλην της ΔΕΗ Α.Ε., θερμικό παραγωγό (παραγωγό από συμβατικά καύσιμα), ο οποίος επιθυμεί να συνδεθεί και να λειτουργήσει σε ΗΣ ΜΔΝ. Τέλος, η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. σημειώνει ότι από τη γραμματική διατύπωση της εν λόγω διάταξης προκύπτει ότι αυτή είναι καταρχήν περιορισμένης χρονικής διάρκειας, ήτοι εφαρμόζεται μέχρι το χρονικό σημείο συντέλεσης της Διασύνδεσης των Ηλεκτρικών Συστημάτων ΜΔΝ με το Διασυνδεδεμένο Σύστημα και δεν περιλαμβάνει ρυθμίσεις περί ακύρωσης ή ανάκλησης ήδη χορηγηθεισών Αδειών Παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, άρα δεν φαίνεται η Καταγγέλλουσα να αποστερείται του όποιου μελλοντικού της δικαιώματος για σύνδεση και λειτουργία στο πλαίσιο του Διασυνδεδεμένου Συστήματος. Γ. Επί του ισχυρισμού περί παράνομης άρνησης πρόσβασης σε κρίσιμα έγγραφα Ο Διαχειριστής ΜΔΝ, προς αντίκρουση των αιτιάσεων της Καταγγέλλουσας ισχυρίζεται ότι οι μελέτες των εξειδικευμένων Συμβούλων της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. για την επάρκεια και τον προσδιορισμό ελλείματος ισχύος των ηλεκτρικών συστημάτων Χίου και Λέσβου καθώς και το έγγραφο «Επιλογές για τη λειτουργία της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας ΚωΚαλύμνου παρουσία δύο συμβατικών παραγωγών» αποτελούν έργα των μελετητών (των συγκεκριμένων μελετών), χαρακτηρίζονται από πρωτοτυπία και ένα ελάχιστο όριο «δημιουργικού ύψους», γεγονός που τις καθιστά στατιστικά μοναδικές και έργα ξεχωριστά και άξια προστασίας, κατά την έννοια του άρθρου 2 παρ. 1 του ν. 2121/1993, δηλαδή πνευματικά δημιουργήματα που χρήζουν προστασίας σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 2121/
  15. Άλλωστε, η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. ισχυρίζεται ότι όπως ρητά ορίζεται στο άρθρο 5 παρ. 5 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας η άσκηση του κατά τις παρ. 1 και 2 δικαιώματος πρόσβασης σε διοικητικά έγγραφα γίνεται με την επιφύλαξη της ύπαρξης τυχόν δικαιωμάτων πνευματικής ή βιομηχανικής ιδιοκτησίας. Το δικαίωμα πνευματικής ιδιοκτησίας απαρτίζεται τόσο από το περιουσιακό όσο και από το ηθικό δικαίωμα, από αμφότερα τα οποία αντλούνται επιμέρους εξουσίες υπέρ του δημιουργού, όπως αυτές 18 ενδεικτικά αναφέρονται στις διατάξεις των άρθρων 3 και 4 του ν. 2121/
  16. Η πνευματική ιδιοκτησία συνιστά ένα έννομο πλέγμα προστασίας περιουσιακών και ηθικών δικαιωμάτων, ως παραβίαση των οποίων πρέπει να νοείται η χωρίς άδεια χρήση, κάρπωση, επίδειξη ή επέμβαση επί του έργου. Η θέση αυτή προκύπτει από τους περιορισμούς της παρ. 3 του άρθρου 5 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας όπου τα δικαίωμα ασκείται «με την επιφύλαξη» δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας. Εν προκειμένω η Καταγγέλλουσα δεν επικαλείται ποιος είναι ο επιδιωκόμενος σκοπός ενόψει του οποίου κρίνεται απαραίτητη η επέμβαση σε έργο (εν προκειμένω τις μελέτες) χωρίς την άδεια του δημιουργού. Η τυχόν χορήγηση των υπόψη μελετών θα συνιστούσε επί της ουσίας παραβίαση του περιουσιακού και ηθικού δικαιώματος επί των μελετών. Καταλήγοντας, σημειώνει ο Διαχειριστής ότι από το περιεχόμενο της εδώ εξεταζόμενης Καταγγελίας δεν δικαιολογείται η χορήγηση και ακολούθως η χρησιμοποίηση των υπόψη μελετών στην Καταγγέλλουσα, δοθέντος ότι η χορήγηση αυτών δεν δικαιολογείται από τον επιδιωκόμενο σκοπό, ο οποίος, ως προελέχθη, ουδόλως συγκεκριμενοποιείται εξειδικεύεται εν προκειμένω, ώστε να μπορεί να αξιολογηθεί - συνεκτιμηθεί. ΙV. Νομικό πλαίσιο Α. Η αρμοδιότητα της ΡΑΑΕΥ Σύμφωνα με το άρθρο 26 παρ. 3 της Οδηγίας 2009/72/ΕΚ (πλέον άρθρο 35 παρ. 3 της Οδηγίας 2019/944) ορίσθηκε αρχικά ότι: «Σε περίπτωση που ο διαχειριστής συστήματος διανομής αποτελεί μέρος κάθετα ολοκληρωμένης επιχείρησης, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι παρακολουθούνται από ρυθμιστικές αρχές ή άλλους αρμόδιους φορείς οι δραστηριότητες του διαχειριστή του συστήματος διανομής, ώστε να μην είναι σε θέση να εκμεταλλευθεί την κάθετη ολοκλήρωσή του για να προκαλέσει στρέβλωση του ανταγωνισμού. ...» και στο άρθρο 36 της ιδίας Οδηγίας (πλέον άρθρο 58 της Οδηγίας 2019/944) ορίζεται, σχετικώς με τους στόχους των Ρυθμιστικών Αρχών, ότι: «... οι ρυθμιστικές αρχές λαμβάνουν όλα τα εύλογα μέτρα προς επίτευξη των κατωτέρω στόχων εντός του πλαισίου των καθηκόντων και εξουσιών τους που καθορίζονται στο άρθρο 37, διαβουλευόμενες στενά με άλλες ενδιαφερόμενες εθνικές αρχές, συμπεριλαμβανομένων των αρχών ανταγωνισμού, κατά περίπτωση, και με την επιφύλαξη των αρμοδιοτήτων τους: α) ... ζ) εξασφάλιση ότι οι πελάτες επωφελούνται μέσω της αποδοτικής λειτουργίας των εθνικών αγορών, προαγωγή του ουσιαστικού ανταγωνισμού και βοήθεια στην εξασφάλιση της προστασίας των καταναλωτών». 19 Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 58 περ. (ε) της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944: «Κατά την εκτέλεση των ρυθμιστικών καθηκόντων που προσδιορίζονται στην παρούσα οδηγία, οι ρυθμιστικές αρχές λαμβάνουν όλα τα εύλογα μέτρα προς επίτευξη των κατωτέρω στόχων εντός του πλαισίου των καθηκόντων και εξουσιών τους που καθορίζονται στο άρθρο 59, διαβουλευόμενες στενά με άλλες σχετικές εθνικές αρχές, ..[…] : ..[…] (ε) Διευκόλυνση της πρόσβασης στο δίκτυο νέας δυναμικότητας παραγωγής και εγκαταστάσεων αποθήκευσης ενέργειας, ιδίως μέσω της άρσης των εμποδίων που θα μπορούσαν να αποτρέψουν την πρόσβαση νέων φορέων ή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στην αγορά..[…]». Στο άρθρο 59 παρ. 1 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 αναφορικά με τα καθήκοντα των Ρυθμιστικών Αρχών ορίζεται ότι : «Στη ρυθμιστική αρχή ανατίθεται τα εξής καθήκοντα: α) ..[..], β) να εξασφαλίζει τη συμμόρφωση των διαχειριστών συστημάτων μεταφοράς και διανομής και, όπου συντρέχει περίπτωση, των ιδιοκτήτων των συστημάτων, καθώς και όλων των επιχειρήσεων ηλεκτρικής ενέργειας και των λοιπών συμμετεχόντων στην αγορά, προς τις υποχρεώσεις που υπέχουν από την παρούσα οδηγία, τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/943, τους κώδικες δικτύου και τις κατευθυντήριες γραμμές που εκδίδονται δυνάμει του άρθρου 59, 60 και του άρθρου 61 του κανονισμού (ΕΕ) 2019/943, και από άλλη συναφή ενωσιακή νομοθεσία, μεταξύ άλλων, όσον αφορά διασυνοριακά θέματα, και τις αποφάσεις του ACER·». Κατά το άρθρο 59 παρ. 3 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944: «Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι ανατίθενται στις ρυθμιστικές αρχές οι αρμοδιότητες που τους παρέχουν τη δυνατότητα να εκτελούν ταχέως και αποτελεσματικά τα καθήκοντα που αναφέρονται στο παρόν άρθρο. Για το σκοπό αυτό, οι ρυθμιστικές αρχές διαθέτουν τουλάχιστον τις ακόλουθες αρμοδιότητες: «α)..[..] (β) να ερευνούν τη λειτουργία των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και να αποφασίζουν και να επιβάλλουν τα κατάλληλα, αναγκαία και αναλογικά μέτρα για την προώθηση του αποτελεσματικού ανταγωνισμού και την εξασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας της αγοράς. …· γ) να απαιτούν πληροφορίες από τις επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας σχετικά με την εκπλήρωση των καθηκόντων τους, συμπεριλαμβανομένης της αιτιολόγησης για οποιαδήποτε άρνηση χορήγησης πρόσβασης σε τρίτους, καθώς και οποιεσδήποτε πληροφορίες σχετικά με μέτρα αναγκαία για την ενίσχυση του δικτύου». Σύμφωνα με το άρθρο 1 του ν. 4001/2011: «[..] Οι δραστηριότητες της παραγωγής, […] και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, εντός της Ελληνικής Επικράτειας ασκούνται σύμφωνα με τις διατάξεις του νόμου αυτού. Οι δραστηριότητες αυτές είναι κοινής ωφέλειας και τελούν υπό την εποπτεία του κράτους.». Σύμφωνα με το άρθρο 3 παρ. 4 του ν. 4001/2011: «Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας και η ΡΑΕ ασκούν τις αρμοδιότητες που τους 20 ανατίθενται με τον παρόντα νόμο και τις πράξεις που εκδίδονται κατ’ εξουσιοδότησή του με τέτοιο τρόπο ώστε: […] (ε) να προάγεται ο υγιής ανταγωνισμός στην αγορά ενέργειας και η εύρυθμη λειτουργία αυτής σύμφωνα με το ισχύον εθνικό και ευρωπαϊκό δίκαιο…[…].». Ως προς την αρμοδιότητα της ασφάλειας εφοδιασμού, σύμφωνα με το άρθρο 12 παρ. 1 του ν. 4001/2011: «
  17. Η ΡΑΕ παρακολουθεί την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, ιδίως σε σχέση με το ισοζύγιο προσφοράς και ζήτησης στην ελληνική αγορά ενέργειας, το επίπεδο της προβλεπόμενης μελλοντικής ζήτησης, το προβλεπόμενο πρόσθετο δυναμικό παραγωγής, συμπεριλαμβανομένης της αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας και Φυσικού Αερίου που βρίσκεται υπό προγραμματισμό ή υπό κατασκευή, την ποιότητα και το επίπεδο συντήρησης και αξιοπιστίας των συστημάτων μεταφοράς και των δικτύων διανομής, και την εφαρμογή μέτρων για την κάλυψη της αιχμής ζήτησης, καθώς και τις συνθήκες της αγοράς ενέργειας σε σχέση με τη δυνατότητα ανάπτυξης νέου παραγωγικού δυναμικού. Ειδικότερα, η ΡΑΕ, συνεργάζεται, τουλάχιστον σε περιφερειακό επίπεδο κατά την έννοια της παρ. 2 του άρθρου 25, με τις εμπλεκόμενες αρχές, για τον συντονισμό της από κοινού εποπτείας των εκτιμήσεων επάρκειας σε εθνικό, περιφερειακό και ευρωπαϊκό επίπεδο. Για τους ανωτέρω σκοπούς, η ΡΑΕ δύναται, με απόφασή της, να συστήνει και να συγκροτεί επιτροπές και ομάδες εργασίας με συμμετοχή εκπροσώπων της, εκπροσώπων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, των αρμόδιων Διαχειριστών, καθώς και εκπροσώπων τρίτων φορέων, σχετικών με την ενεργειακή αγορά. ». Σύμφωνα με το άρθρο 13 παρ. 3 του νόμου 4001/2011: «
  18. Η ΡΑΕ παρακολουθεί και ελέγχει τον τρόπο άσκησης των δικαιωμάτων που παρέχονται με τις άδειες αυτές, καθώς και την τήρηση των υποχρεώσεων των κατόχων αδειών», και στο άρθρο 22 του νόμου 4001/2011 προβλέπεται όλο το φάσμα της εποπτείας της Αρχής ως εξής: «Η ΡΑΕ, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, παρακολουθεί και εποπτεύει τη λειτουργία της αγοράς ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των χρηματιστηρίων ηλεκτρικής ενέργειας, εκπονεί μελέτες, συντάσσει, δημοσιεύει και υποβάλλει εκθέσεις, προβαίνει σε συστάσεις, αποφασίζει ή εισηγείται στα αρμόδια όργανα τη λήψη αναγκαίων μέτρων, συμπεριλαμβανομένης της έκδοσης κανονιστικών και ατομικών πράξεων, ιδίως για την τήρηση των κανόνων του ανταγωνισμού και των ρυθμιστικών υποχρεώσεων που τίθενται με τον παρόντα νόμο, την προστασία των καταναλωτών, την εκπλήρωση υποχρεώσεων παροχής υπηρεσιών κοινής ωφέλειας, την προστασία του περιβάλλοντος, την ασφάλεια εφοδιασμού και την ανάπτυξη της εσωτερικής αγοράς ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Για τον σκοπό αυτόν η ΡΑΕ παρακολουθεί και εποπτεύει ιδίως:..[..].. (ε) την τήρηση των ειδικών ρυθμιστικών 21 υποχρεώσεων που βαρύνουν τις επιχειρήσεις που ασκούν Ενεργειακές Δραστηριότητες, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις και τους όρους των αδειών που τους έχουν χορηγηθεί.». Σύμφωνα με το άρθρο 34 του ν. 4001/2011 «
  19. Όποιος έχει έννομο συμφέρον δικαιούται να υποβάλει ενώπιον της ΡΑΕ καταγγελία κατά των κυρίων και των διαχειριστών των Συστημάτων και των Δικτύων Διανομής Ενέργειας, καθώς και κατά των επιχειρήσεων που ασκούν Ενεργειακές Δραστηριότητες, για παράβαση των υποχρεώσεών τους που καθορίζονται από τις διατάξεις του παρόντος νόμου, των κανονιστικών πράξεων που εκδίδονται κατ` εξουσιοδότησή του ή της άδειας που τους έχει χορηγηθεί. Επί της καταγγελίας αποφασίζει η ΡΑΕ εντός προθεσμίας δύο
(2)μηνών. Η προθεσμία αυτή μπορεί να παρατείνεται για δύο
(2)ακόμη μήνες με αιτιολογημένη πράξη της ΡΑΕ, η οποία εκδίδεται πριν λήξει η αρχική προθεσμία, εφόσον η παράταση είναι αναγκαία για τη συγκέντρωση πληροφοριών που απαιτούνται για τη λήψη της σχετικής απόφασης. Περαιτέρω παράταση της προθεσμίας επιτρέπεται μόνον κατόπιν συναίνεσης του προσώπου που υπέβαλε την καταγγελία.
  1. Η απόφαση της ΡΑΕ προσβάλλεται δικαστικά κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 33». Β. Τα καθήκοντα και οι αρμοδιότητες του Διαχειριστή ΜΔΝ Η ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία Διαχειριστής του Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.) συστάθηκε με την απόσχιση του κλάδου Διανομής της ΔΕΗ Α.Ε., σύμφωνα με το ν. 4001/2011 και σε συμμόρφωση με την Οδηγία 2009/72/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουλίου 2009 «Σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και για την κατάργηση της Οδηγίας 2003/45/ΕΚ και της Οδηγίας 2009/73/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουλίου 2009». Η εν λόγω Οδηγία επέβαλε το νομικό και λειτουργικό διαχωρισμό των δραστηριοτήτων της Μεταφοράς και Διανομής από την καθετοποιημένη επιχείρηση ΔΕΗ Α.Ε.. Με τον παραπάνω νόμο δίδονται στη ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ δύο διακριτές αρμοδιότητες. Αυτές που αφορούν τη Διαχείριση του Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΕΔΔΗΕ) και αυτές που αφορούν τη Διαχείριση των αγορών των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών. Η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. είναι υπεύθυνη για την ανάπτυξη, τη λειτουργία και συντήρηση, υπό οικονομικούς όρους του ΕΔΔΗΕ, σύμφωνα με την Άδεια Διαχείρισης, ώστε να διασφαλίζεται η αξιόπιστη, αποδοτική και ασφαλής λειτουργία του, καθώς και για τη διασφάλιση, κατά τον πλέον οικονομικό, διαφανή, άμεσο και αμερόληπτο τρόπο, της πρόσβασης των Χρηστών και των Προμηθευτών στο ΕΔΔΗΕ, προκειμένου να ασκούν τις δραστηριότητες τους. Η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. παρακολουθεί και μεριμνά για την αξιόπιστη, οικονομικά αποδοτική και ασφαλή 22 λειτουργία των μονάδων παραγωγής των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, λαμβάνοντας παραλλήλως τα κατάλληλα μέτρα για τον περιορισμό των επιπτώσεων στο περιβάλλον και μεριμνά για την ανάπτυξη, την τεχνική αρτιότητα και την οικονομικότητα της παραγωγής στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά, για την εξυπηρέτηση της ζήτησης. Από τις ανωτέρω αρμοδιότητες, που παρασχέθηκαν στην ΔΕΔΔΗΕ με το νόμο αυτό, η δραστηριότητα διαχείρισης δικτύων διανομής αποτελεί φυσικό μονοπώλιο. Για τον λόγο αυτό οι δραστηριότητες αυτές επιβλέπονται και ρυθμίζονται από την ανεξάρτητη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων . Ειδικότερα, σύμφωνα με το άρθρο 129 του ν. 4001/2011 (ΦΕΚ Α’ 179/2011): «
  2. Η διαχείριση των ηλεκτρικών συστημάτων των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, που περιλαμβάνει τη διαχείριση της παραγωγής, τη λειτουργία της αγοράς και των συστημάτων των νησιών αυτών, διενεργείται από τη ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ. Για την άσκηση της δραστηριότητας αυτής, η ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ υποχρεούται εντός προθεσμίας τριών
(3)μηνών από την ολοκλήρωση της διαδικασίας απόσχισης, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 123, να λάβει άδεια Διαχείρισης ηλεκτρικών συστημάτων των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών. Η άδεια αυτή χορηγείται από τη ΡΑΕ, μετά από αίτηση της ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ και με αυτήν καθορίζονται μεταξύ άλλων τα ακόλουθα: (α) οι υποχρεώσεις και τα δικαιώματα της ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ σχετικά με την άσκηση της δραστηριότητας αυτής, (β) οι όροι και οι προϋποθέσεις που απαιτούνται για την άσκηση της δραστηριότητας αυτής, (γ) τα αναγκαία μέτρα διασφάλισης της αμερόληπτης και χωρίς διακρίσεις συμπεριφοράς της ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ έναντι των Παραγωγών και Προμηθευτών της. 2. Πέραν των προβλεπόμενων στην Άδεια Διαχείρισης της παραγράφου 1, η ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ υποχρεούται να: (α) Παρακολουθεί και μεριμνά για την αξιόπιστη, οικονομικά αποδοτική και ασφαλή λειτουργία των μονάδων παραγωγής των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, λαμβάνοντας παραλλήλως τα κατάλληλα μέτρα για τον περιορισμό των επιπτώσεων στο περιβάλλον…. (γ) Απέχει από κάθε διάκριση μεταξύ των παραγωγών των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών και ιδίως, από διακρίσεις υπέρ των Συνδεδεμένων με αυτόν επιχειρήσεων. (δ) Συντάσσει μέχρι την 31η Μαρτίου εκάστου έτους, προγράμματα ανάπτυξης της παραγωγής για τα Απομονωμένα Μικροδίκτυα, τα οποία εγκρίνονται από τη ΡΑΕ και τεκμηριωμένο απολογισμό. Στα προγράμματα αυτά περιλαμβάνονται εκτιμήσεις, που αφορούν στην εξέλιξη της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας και στη διαθεσιμότητα του υφιστάμενου δυναμικού παραγωγής, πρόγραμμα αντικατάστασης του υφιστάμενου δυναμικού παραγωγής και εγκατάστασης νέου δυναμικού παραγωγής, πρόγραμμα διασύνδεσης με άλλο Μη Διασυνδεδεμένο Νησί. Οι εκτιμήσεις για την εξέλιξη της ζήτησης φορτίου περιλαμβάνουν πρόγραμμα εξοικονόμησης ενέργειας και μέτρα διαχείρισης της 23 ζήτησης φορτίου. Με απόφαση της ΡΑΕ καθορίζεται η χρονική περίοδος που καλύπτουν τα προγράμματα αυτά, η οποία δεν μπορεί να είναι ανώτερη των επτά
(7)ετών. Με την ίδια απόφαση καθορίζεται και ο τρόπος δημοσίευσης των προγραμμάτων.[…]». Εκτός από τον νόμο 4001/2011, που προβλέπει διατάξεις για την λειτουργία, την ανάπτυξη, την συντήρηση και την πρόσβαση των χρηστών στο δίκτυο των ΜΔΝ, κύριο ρυθμιστικό κείμενο που καθορίζει τα ανωτέρω είναι ο «Κώδικας Διαχείρισης Ηλεκτρικών Συστημάτων Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών», ο οποίος έχει εκδοθεί με την υπ’ αριθμ. 39/2014 Απόφαση της ΡΑΕ σύμφωνα με τα άρθρα 30 παρ. 3 και 130 ν. 4001/2011 και έχει δημοσιευθεί στο ΦΕΚ Β΄ 304/11.02.
  1. Το περιεχόμενο του Κώδικα ρυθμίζει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του Διαχειριστή ΜΔΝ καθώς και θέματα που αφορούν τις τεχνικές προδιαγραφές σχεδιασμού και λειτουργίας του εξοπλισμού των εγκαταστάσεων των μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, οι οποίες συνδέονται στο δίκτυο διανομής των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών και τη διαδικασία αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων, σχετικά με τη λειτουργία των ηλεκτρικών συστημάτων των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών. Ειδικότερα, σύμφωνα με το άρθρο 130 παράγραφος 2 του ν. 4001/2011 (ΦΕΚ Α΄179 /2011) όπως ισχύει: «
  2. Με τις διατάξεις του Κώδικα Διαχείρισης Ηλεκτρικών Συστημάτων Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών καθορίζονται ειδικότερα: (α) Τα κριτήρια που εφαρμόζει η ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ για την κατανομή φορτίου στις διαθέσιμες εγκαταστάσεις παραγωγής. Για τον καθορισμό των κριτηρίων λαμβάνονται, μεταξύ άλλων, υπόψη:[…] (γγ) Οι τεχνικοί περιορισμοί του ηλεκτρικού συστήματος των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών. […] (ια) Ο τρόπος και η διαδικασία δημοσίευσης των απαραίτητων πληροφοριών για τη συμμετοχή στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών και για την εύρυθμη και χωρίς διακρίσεις λειτουργία της[…]» . Σύμφωνα με το άρθρο 10 του ως άνω Κώδικα - Γενικές Αρμοδιότητες και Υποχρεώσεις του Διαχειριστή: «
  3. Ο Διαχειριστής ΜΔΝ, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του υποχρεούται να: α) Παρακολουθεί και μεριμνά για την αξιόπιστη, οικονομικά αποδοτική και ασφαλή λειτουργία των Μονάδων παραγωγής των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, λαμβάνοντας παραλλήλως τα κατάλληλα μέτρα για τον περιορισμό των επιπτώσεων στο περιβάλλον. β) Μεριμνά για την ανάπτυξη, την τεχνική αρτιότητα και την οικονομικότητα της παραγωγής στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά, για την εξυπηρέτηση της ζήτησης. γ) Απέχει από κάθε διάκριση μεταξύ των παραγωγών των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών και ιδίως, από διακρίσεις υπέρ των Συνδεδεμένων με αυτόν επιχειρήσεων. δ) Συντάσσει και υποβάλλει προς έγκριση τα Προγράμματα Ανάπτυξης των ΜΔΝ σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο 24 Τμήμα V και καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για την τήρηση των εγκεκριμένων κατά το Τμήμα αυτό Προγραμμάτων Ανάπτυξης. […]. ια) Μεριμνά για την αξιόπιστη, ασφαλή και αδιάλειπτη λειτουργία των Συστημάτων ΜΔΝ λαμβάνοντας τα αναγκαία μέτρα όπως ειδικότερα προβλέπεται στο Κώδικα Διαχείρισης ΕΔΔΗΕ.
  4. Ο Διαχειριστής ΜΔΝ έχει την ευθύνη για την προσήκουσα εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος Κώδικα που τον αφορούν. Στο πλαίσιο αυτό μεριμνά ώστε να λαμβάνονται όλα τα αναγκαία μέτρα σχεδίασης, ανάπτυξης, ενίσχυσης, συντήρησης και καθημερινής λειτουργίας των εγκαταστάσεων και του αναγκαίου εξοπλισμού για την άρτια και αποτελεσματικότερη διαχείριση και λειτουργία της Αγοράς και των Συστημάτων ΜΔΝ, βάσει των διατάξεων του παρόντος Κώδικα.» . Υπογραμμίζεται ότι σύμφωνα με διατάξεις του Κώδικα ΜΔΝ για την πρόσβαση Παραγωγών ΑΠΕ/ΣΗΘΥΑ και Υβριδικών Σταθμών στο Δίκτυο ΜΔΝ, εφαρμόζονται οι ειδικότερες διατάξεις των νόμων που ισχύουν για την πρόσβαση αυτή. Συμπληρωματικά αυτών των διατάξεων και για ό,τι δεν ρυθμίζεται ρητά στην κείμενη νομοθεσία ισχύουν τα προβλεπόμενα στον Κώδικα. Συναφώς, σύμφωνα με το άρθρο 81 του Κώδικα ΜΔΝ, όπως ισχύει : «
  5. Για την πρόσβαση Παραγωγών στο Δίκτυο ΜΔΝ, εφαρμόζονται τα καθοριζόμενα στο παρόν Κεφάλαιο, με την επιφύλαξη τυχόν ειδικότερων διατάξεων νόμου που ισχύουν για την πρόσβαση αυτή.
  6. Για ζητήματα που δεν ρυθμίζονται ρητά στο παρόν Κεφάλαιο και αφορούν στην πρόσβαση Παραγωγών στο Δίκτυο εφαρμόζονται τυχόν ειδικότερες προβλέψεις στον Κώδικα Διαχείρισης του Δικτύου (ΕΔΔΗΕ)[...]». Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 86 του Κώδικα ΜΔΝ: «
  7. Ο Διαχειριστής ΜΔΝ καταρτίζει και κοινοποιεί στον Παραγωγό Προσφορά Σύνδεσης στο Δίκτυο ΜΔΝ, εντός προθεσμίας τεσσάρων
(4)μηνών από το χρονικό σημείο που η Αίτηση Σύνδεσης καθίσταται πλήρης.
  1. Ανάλογα με το μέγεθος και την πολυπλοκότητα της αναγκαίας επέκτασης ή ανάπτυξης του Δικτύου ΜΔΝ που εξαρτάται από τη φύση, τη θέση και το χρόνο του προτεινόμενου έργου, είναι δυνατόν να απαιτηθεί κατά την εύλογη κρίση του Διαχειριστή ΜΔΝ εκπόνηση ειδικών μελετών προς διασφάλιση της αξιοπιστίας και της ασφαλούς λειτουργίας του Δικτύου ΜΔΝ. Ο Διαχειριστής ΜΔΝ εκπονεί τις ανωτέρω μελέτες είτε ο ίδιος ή τις αναθέτει σε έμπειρο σύμβουλο. Σε κάθε περίπτωση, ο Διαχειριστής ΜΔΝ δικαιούται να απαιτήσει από τον Παραγωγό την καταβολή των δαπανών που προκύπτουν για την εκπόνηση των μελετών αυτών σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο
  3. Ο Διαχειριστής ΜΔΝ δύναται να περιγράφει, κατά την κρίση του, περισσότερους του ενός εναλλακτικούς τρόπους 25 σύνδεσης του Σταθμού με τη χορηγούμενη Προσφορά Σύνδεσης στο Δίκτυο ΜΔΝ.
  4. Ο Διαχειριστής ΜΔΝ οφείλει να εξασφαλίζει την άμεση και απρόσκοπτη σύνδεση των Παραγωγών στο Δίκτυο ΜΔΝ. Ο Διαχειριστής ΜΔΝ δύναται για λόγους που ανάγονται αποκλειστικά στην έλλειψη χωρητικότητας του Δικτύου ΜΔΝ ή εν γένει στην ασφάλεια του Συστήματος ΜΔΝ, να αρνηθεί την παροχή πρόσβασης στο Δίκτυο ΜΔΝ αιτιολογώντας επαρκώς την άρνηση αυτή, βάσει αντικειμενικών, τεχνικών και οικονομικών κριτηρίων. Στην περίπτωση αυτή, ο Παραγωγός μπορεί να αιτηθεί από τον Διαχειριστής ΜΔΝ πληροφορίες για τα μέτρα που θα ήταν αναγκαία για την ενίσχυση του Δικτύου για τις οποίες καταβάλλει και το ανάλογο κόστος παροχής τους. […]». Σύμφωνα με το άρθρο 3 παρ. 2 του ν. 4001/2011: «Οι επιχειρήσεις που ασκούν Ενεργειακές Δραστηριότητες υποχρεούνται: (α) Να ασκούν τη δραστηριότητά τους και παρέχουν τις υπηρεσίες τους σύμφωνα με τις διατάξεις της κείμενης νομοθεσίας και τις πράξεις που εκδίδονται κατ΄εξουσιοδότησή της και τους όρους και τις προϋποθέσεις που περιλαμβάνονται στις άδειες τους.(β) Να τηρούν τις αρχές της ίσης μεταχείρισης, της αμεροληψίας και τη μη διάκρισης των Χρηστών και των Πελατών, ιδίως για τις υπηρεσίες που παρέχουν υπό καθεστώς αποκλειστικών δικαιωμάτων.(γ) Να λειτουργούν και να παρέχουν τις υπηρεσίες τους κατά τρόπον ώστε να προάγεται ο υγιής ανταγωνισμός στην αγορά ενέργειας, εκπληρώνοντας τις υποχρεώσεις παροχής κοινής ωφέλειας που τους ανατίθενται […]». Γ. Ως προς την επάρκεια εφοδιασμού των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών και το καθεστώς αδειοδότησης Η αγορά των μη διασυνδεδεμένων νησιών διέπεται από ειδικές διατάξεις βασιζόμενες στις γεωγραφικές και τεχνικές ιδιαιτερότητες παραγωγής αυτόνομης ηλεκτρικής ενέργειας στα νησιά αυτά. Ο νόμος 4001/2011 (Α΄ 179), ο οποίος ενσωμάτωσε στο εθνικό δίκαιο την Οδηγία 2009/72/ΕΚ ορίζει ως «Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά» (ΜΔΝ), τα νησιά της Ελληνικής Επικράτειας των οποίων το δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας δεν συνδέεται με το Σύστημα Μεταφοράς και το Δίκτυο Διανομής της ηπειρωτικής χώρας (άρθρο 2 παρ. 3 στοιχείο η΄). Με την παράγραφο 1 του άρθρου 129 του ιδίου νόμου ανατέθηκε στην ανώνυμη εταιρεία «ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ» η διαχείριση των ηλεκτρικών συστημάτων των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (ήτοι η διαχείριση της παραγωγής καθώς και η λειτουργία της αγοράς και των συστημάτων των νησιών αυτών), ενώ στην παράγραφο 2 του ίδιου άρθρου ορίστηκε ότι η ΔΕΔΔΗΕ υποχρεούται, μεταξύ άλλων, να: «(α) Παρακολουθεί και μεριμνά για την αξιόπιστη, οικονομικά αποδοτική και ασφαλή λειτουργία των μονάδων παραγωγής των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, λαμβάνοντας 26 παραλλήλως τα κατάλληλα μέτρα για τον περιορισμό των επιπτώσεων στο περιβάλλον, (β) Μεριμνά για την ανάπτυξη, την τεχνική αρτιότητα και την οικονομικότητα της παραγωγής στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά, για την εξυπηρέτηση της ζήτησης, (γ) ... (ζ) συνάπτει συμβάσεις με τους κατόχους των αδειών για την έγχυση και απορρόφηση ενέργειας και την παροχή Επικουρικών Υπηρεσιών στο δίκτυο διανομής των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών και την αμοιβή των παραγωγών της ενέργειας αυτής και τηρεί τους απαραίτητους λογαριασμούς για την αμοιβή των παραγωγών αυτών, τη χρέωση των Πελατών και των Προμηθευτών για την απορρόφηση ενέργειας, καθώς και για τις λοιπές χρεώσεις και πιστώσεις των ειδικών λογαριασμών, που καθορίζονται στην κείμενη νομοθεσία, σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στον Κώδικα Διαχείρισης Ηλεκτρικών Συστημάτων Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών». Περαιτέρω, με το άρθρο 130 του ν. 4001/2011 ορίστηκε ότι «
  5. Η διαχείριση της παραγωγής των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών γίνεται σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα Διαχείρισης Ηλεκτρικών Συστημάτων Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών». Κατ’ εξουσιοδότηση του ως άνω άρθρου 130 του ν. 4001/2011 θεσπίσθηκε ο Κώδικας Διαχείρισης Ηλεκτρικών Συστημάτων Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (Κώδικας ΜΔΝ - απόφαση ΡΑΕ 39/2014, Β΄ 304/11.2.2014), με τον οποίο καθορίζεται το πλαίσιο της λειτουργίας και διαχείρισης των αυτόνομων ηλεκτρικών συστημάτων των ΜΔΝ και της Αγοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας στα ΜΔΝ της χώρας (βλ. άρθρο 1 του Κώδικα ΜΔΝ). Ως προς το καθεστώς αδειοδότησης μονάδων παραγωγής στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά και για λόγους που ανάγονται στην ασφάλεια εφοδιασμού των νησιών, στο άρθρο 133 του ν. 4001/2011 μεταξύ άλλων προβλέπεται ότι «
  6. Με την επιφύλαξη ειδικότερων διατάξεων για τις ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ, καθώς και της παρ. 3 για την περίπτωση χορήγησης σχετικής παρέκκλισης κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 44 της Οδηγίας 2009/72/ΕΚ, η άδεια παραγωγής για τα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά χορηγείται, κατόπιν αίτησης των ενδιαφερομένων, από τη Ρ.Α.Ε. σύμφωνα με τους όρους και τις ειδικές προϋποθέσεις που προβλέπονται στον παρόντα νόμο και στον Κανονισμό Αδειών. Στην άδεια παραγωγής περιλαμβάνεται δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα εγκατάστασης του δυναμικού παραγωγής. Σε περίπτωση καθυστέρησης ως προς την ένταξη του εν λόγω δυναμικού παραγωγής, με βάση το ως άνω χρονοδιάγραμμα, η οποία δεν οφείλεται σε ανωτέρα βία ή δικαστική αναστολή, ή άλλη αντικειμενική αδυναμία, επιβάλλεται με απόφαση της Ρ.Α.Ε., στον κάτοχο της άδειας παραγωγής υποχρέωση να καταβάλει αποζημίωση ίση με τη μη υλοποιηθείσα εξοικονόμηση κόστους ή ίση με το πρόσθετο κόστος που απαιτήθηκε για κάλυψη της ζήτησης. […]. Στον Κώδικα Διαχείρισης των ηλεκτρικών συστημάτων των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών ρυθμίζεται κάθε αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή του ανωτέρω διοικητικού μέτρου. 27 Σε περίπτωση συστηματικής παραβίασης του χρονοδιαγράμματος η Ρ.Α.Ε. ανακαλεί την άδεια. Το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης μπορεί να παρατείνεται με τροποποίηση της οικείας άδειας παραγωγής, εφόσον συντρέχουν σπουδαίοι λόγοι που εκφεύγουν του ελέγχου του κατόχου της άδειας.». Με το άρθρο 46 του ν. 5092/2024 (ΦΕΚ Α΄ 33/4.3.2024) με το οποίο προστίθεται άρθρο 133Α στον ν. 4001/2011 (Α΄ 179) εισήχθη μεταβατική ρύθμιση για την κάλυψη της επάρκειας ενεργειακού εφοδιασμού των νησιών έως τη διασύνδεσή τους με το Ηπειρωτικό Σύστημα ως εξής: «1.(…)
  7. Για τη διασφάλιση του απρόσκοπτου ενεργειακού εφοδιασμού των προς διασύνδεση Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (Μ.Δ.Ν.), κατά τη μεταβατική περίοδο από 1ης Μαρτίου 2024 έως την ολοκλήρωση της διασύνδεσής τους, η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (Ρ.Α.Α.Ε.Υ.), με απόφασή της, κατόπιν εισήγησης του Διαχειριστή Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, χορηγεί άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από συμβατικά καύσιμα σε παραγωγό που, κατά την 1η Μαρτίου 2024, έχει υφιστάμενους λειτουργούντες σταθμούς παραγωγής από συμβατικά καύσιμα στα Μ.Δ.Ν., για όση ισχύ καθορίσει η Ρ.Α.Α.Ε.Υ. ως αναγκαία, ώστε να καλυφτούν οι ανάγκες πρόσθετου δυναμικού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Το δυναμικό που εγκαθίσταται στην περίπτωση αυτή, μπορεί να αποτελεί είτε επέκταση του υφιστάμενου δυναμικού παραγωγής είτε νέο δυναμικό παραγωγής με συμβατικές μονάδες.
  8. H εισήγηση της παρ. 1 του Διαχειριστή Μ.Δ.Ν. προς τη Ρ.Α.Α.Ε.Υ. περιλαμβάνει πλάνο έγκαιρου και απρόσκοπτου ενεργειακού εφοδιασμού του κάθε ηλεκτρικού συστήματος Μ.Δ.Ν., καταγραφή των εκτιμώμενων έκτακτων αναγκών της περιόδου τουλάχιστον έως και το έτος 2028, δυνάμενη να επικαιροποιηθεί ανάλογα με την πρόοδο των διασυνδέσεων, συνυπολογίζοντας τυχόν αποσύρσεις υφιστάμενου δυναμικού, καθώς και τεκμηρίωση της βέλτιστης λύσης από οικονομική και τεχνική άποψη για κάθε ηλεκτρικό σύστημα Μ.Δ.Ν..
  9. Η άδεια της παρ. 1 χορηγείται για χρονικό διάστημα έως την ολοκλήρωση της διασύνδεσης του εκάστοτε ηλεκτρικού συστήματος Μ.Δ.Ν., σύμφωνα με την προβλεπόμενη ημερομηνία διασύνδεσης του κάθε αυτόνομου νησιωτικού συστήματος με το Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (Ε.Σ.Μ.Η.Ε.), όπως αυτή αναφέρεται στο εγκεκριμένο Δεκαετές Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε.. Η διάρκεια αυτή δύναται να παρατείνεται, μετά από αίτηση του κατόχου της άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, σε περίπτωση τροποποίησης του Δεκαετούς Προγράμματος Ανάπτυξης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. σχετικά με την ημερομηνία διασύνδεσης του εκάστοτε αυτόνομου νησιωτικού συστήματος. 28
  10. Ο Διαχειριστής Μ.Δ.Ν. συνάπτει σύμβαση ή τροποποιεί υφιστάμενη σύμβαση, με τον κάτοχο της άδειας της παρ. 1, για την εγκατάσταση πρόσθετου δυναμικού παραγωγής στα Μ.Δ.Ν. για το χρονικό διάστημα κατά το οποίο ισχύει η άδεια παραγωγής. Στην εν λόγω σύμβαση ρυθμίζονται ζητήματα λειτουργίας του δυναμικού που εγκαθίσταται και καθορίζεται η παροχή αποζημίωσης στον κάτοχο της άδειας της παρ. 1, σύμφωνα με την παρ.
  12. Στο πλαίσιο της σύμβασης της παρ. 4, ο κάτοχος της άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, για την εγκατάσταση του πρόσθετου δυναμικού παραγωγής, αποζημιώνεται για το πλήρες κόστος του πρόσθετου αυτού δυναμικού. Η αποζημίωση αυτή καταβάλλεται μέσω του μηχανισμού Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας (Υ.Κ.Ω.). Για τον σκοπό αυτόν υπολογίζεται το πλήρες κόστος παραγωγής, ήτοι το σταθερό κόστος, που περιλαμβάνει ιδίως κόστος ενοικίασης, αγοράς, μεταφοράς, εγκατάστασης μονάδων, συντήρησης και τήρησης αποθέματος ασφαλείας, και το μεταβλητό κόστος, που περιλαμβάνει, ιδίως, το κόστος καυσίμων και εκπομπών «CO2» του αδειοδοτημένου δυναμικού για την περίοδο της σύμβασης. Ο χρόνος απόσβεσης που λαμβάνεται υπόψη για τη μεθοδολογία αποζημίωσης του πρόσθετου δυναμικού παραγωγής, ορίζεται στα δέκα
(10)έτη. Η αποζημίωση του πρόσθετου δυναμικού παραγωγής μέσω του μηχανισμού Υ.Κ.Ω. κοινοποιείται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σε συμμόρφωση με τα άρθρα 106, 107 και 108 της Συνθήκης για την Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αν κατά τον χρόνο της εκάστοτε καταβολής αποζημίωσης του παρόντος διαπιστώνεται ότι τα διαθέσιμα κεφάλαια του ειδικού διαχειριστικού λογαριασμού Υ.Κ.Ω. δεν επαρκούν, η απόδοση των οφειλόμενων στον κάτοχο της άδειας παραγωγής της παρ. 1 καλύπτεται από το Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης, κατά προτεραιότητα, με αντίστοιχη πίστωση ως εισροή του ειδικού διαχειριστικού λογαριασμού Υ.Κ.Ω., που τηρεί ο Διαχειριστής Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας, σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 55.».
  1. Η παρ. 7 του άρθρου 133 του ν. 4001/2011, περί χορήγησης άδειας παραγωγής για νέο δυναμικό παραγωγής με συμβατικές μονάδες στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά, καταργείται.» Σύμφωνα με την Ανάλυση Συνέπειων Ρύθμισης του ν. 5092/2024 αναφορικά με το άρθρο 46 ορίζεται ότι «Με σκοπό τη διασφάλιση του έγκαιρου και απρόσκοπτου ενεργειακού εφοδιασμού των προς διασύνδεση συστημάτων Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (Μ.Δ.Ν.) κατά τη μεταβατική περίοδο που θα διαρκέσει μέχρι την ολοκλήρωση της διασύνδεσης με το ηπειρωτικό σύστημα ρυθμίζονται η διάρκεια και η διαδικασία χορήγησης άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από τη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (Ρ.Α.Α.Ε.Υ.), είτε στην περίπτωση της επέκτασης του υφιστάμενου δυναμικού παραγωγής 29 είτε εγκατάστασης νέου με συμβατικές μονάδες. Καθορίζονται, επίσης, οι όροι της προαπαιτούμενης εισήγησης του Διαχειριστή των Μ.Δ.Ν., για την έκδοση άδειας παραγωγής. Ορίζονται το ελάχιστο περιεχόμενο και η διάρκεια της σύμβασης που καταρτίζει ο Διαχειριστής με τον κάτοχο της άδειας παραγωγής, καθώς και ο τρόπος αποζημίωσης του κατόχου της άδειας παραγωγής για το πρόσθετο δυναμικό παραγωγής. Ως χρόνος απόσβεσης του πλήρους κόστους παραγωγής μέσω των κεφαλαίων που προβλέπονται στη διάταξη, ορίζεται η δεκαετία. Περαιτέρω, καταργείται η παρ. 7 του άρθρου 133 του ν. 4001/2011 που αφορούσε στη διαδικασία που τηρείτο με την άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στα Μ.Δ.Ν., λόγω της αποτελεσματικότερης διασφάλισης της ενεργειακής επάρκειας τους έως την πλήρη διασύνδεση των ηλεκτρικών συστημάτων με το ηπειρωτικό σύστημα με τη διαδικασία του άρθρου 133Α του ν. 4001/2011». Επισημαίνεται ότι το έτος 2007, με την υπ’ αριθ. ΠΔ5/ΗΛ/Β/Φ1Β/12924 Απόφαση του Υπουργού Ανάπτυξης (ΦΕΚ Β΄ 1040/25.6.2007), η οποία εκδόθηκε κατά την ως άνω εξουσιοδότηση του άρθρου 28 του ν. 3426/2005, ορίσθηκε ως Υπηρεσία Κοινής Ωφέλειας, μεταξύ άλλων, και η παροχή ηλεκτρικής ενέργειας στους καταναλωτές των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών και των Απομονωμένων Μικροδικτύων, με τιμολογήσεις ίδιες, ανά κατηγορία καταναλωτή, με αυτές του Διασυνδεδεμένου Συστήματος. Οι χρεώσεις ΥΚΩ επιμερίζονται σε όλη την επικράτεια και αντισταθμίζουν, κατά κύριο λόγο, το αυξημένο ενεργειακό κόστος των νησιών που δεν είναι διασυνδεδεμένα με το ηπειρωτικό σύστημα της χώρας. V. ΕΠΙ ΤΗΣ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑΣ Κατόπιν αξιολόγησης των στοιχείων που ετέθησαν υπόψη της Αρχής και των απόψεων και στοιχείων που υπέβαλε η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. και επί τη βάσει του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου, λεκτέα τα ακόλουθα επί των διαλαμβανομένων στην Καταγγελία και των προβαλλόμενων ισχυρισμών: Α. Επί του ισχυρισμού περί μη σύννομης άρνησης χορήγησης όρων σύνδεσης από πλευράς ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.
  2. Στο πλαίσιο του ανωτέρω ισχυρισμού, κρίνεται σκόπιμο να αναφερθεί ότι κατά πάγια νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας η Άδεια Παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας συνδέεται με τη σκοπιμότητα του έργου (ΣτΕ 3572/2014, 4448/2013, 3749/2008, 3650/2005 επταμελούς). Εν συνεχεία, ήτοι μετά τη χορήγηση της Αδείας Παραγωγής, ακολουθούν τα υπόλοιπα αδειοδοτικά στάδια, χωρίς η χορήγηση της Άδειας Παραγωγής 30 να εγγυάται την χρονικά επακόλουθη προσφορά σύνδεσης ή και την ολοκλήρωση της αδειοδοτικής διαδικασίας και εν τέλει την λειτουργία του προς υλοποίηση Σταθμού.
  3. Περαιτέρω, αναμφίβολα οι εν λόγω σταθμοί παραγωγής της Καταγγέλλουσας αποτελούν έργα που συνδυάζουν πολλαπλές τεχνικοοικονομικές ιδιαιτερότητες, που δεν βρίσκουν ανάλογη εφαρμογή ως προς την εγκατάσταση δυναμικού σε Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά. Όλες οι προγενέστερες συνήθεις περιπτώσεις εγκατάστασης νέου συμβατικού παραγωγικού δυναμικού στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά, συνιστούσαν κυρίως, επαύξηση ισχύος από τον υφιστάμενο στα ΗΣ των ΜΔΝ θερμικό παραγωγό ΔΕΗ Α.Ε., εντός των, ήδη περιορισμένων, γηπέδων χωροθέτησης που διαθέτει, και βάσει των υφιστάμενων υποδομών δικτύου, ήτοι χωρίς την ανάγκη επέκτασης και αναβάθμισης του δικτύου. Τα εν θέματι αιτήματα εγκατάστασης του νέου συμβατικού δυναμικού εξετάζονταν δε καταρχήν υπό το καθεστώς αυτόνομης λειτουργίας των ηλεκτρικών συστημάτων των νησιών.
  4. Σύμφωνα με το επιχειρηματικό σχέδιο της Καταγγέλλουσας, ο πλωτός σταθμός FSRU ηλεκτροπαραγωγής, θα τροφοδοτείται με υγροποιημένο φυσικό αέριο (ΥΦΑ) και θα έχει τη δυνατότητα χρήσης Bio-LNG και ανάμειξης Υδρογόνου (Η2) στο αεριοποιημένο φυσικό αέριο σε ποσοστό έως 20%. Η αναμενόμενη διάρκεια ζωής του Πλωτού Σταθμού είναι στα 30 έτη. Ο Πλωτός Σταθμός θα ενσωματώνει εξοπλισμό αποθήκευσης και επαναεριοποίησης που θα παρέχει το φυσικό αέριο που απαιτείται για την παραγωγή ενέργειας από τις μονάδες παραγωγής του Σταθμού. Ο Σταθμός παραγωγής ισχύος ταξινομείται ως σταθμός ηλεκτρικής ενέργειας πολλαπλών μονάδων τροφοδοσίας τριφασικού ρεύματος που προέρχεται από μηχανές εσωτερικής καύσης αερίου που χρησιμοποιούν τεχνολογία ανάφλεξης με σπινθήρα. Η τοποθεσία ανάπτυξης του Πλωτού Σταθμού θα βρίσκεται σε κατάλληλη παράκτια τοποθεσία με κατάλληλη πρόσβαση στο κύριο σύστημα του δικτύου μεταφοράς του νησιού και σύνδεση με το δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας στην ξηρά μέσω κατάλληλης διάταξης μετασχηματιστών. Ο Πλωτός Σταθμός θα συνδεθεί στην ακτή μέσω ενός υποθαλάσσιου καλωδίου, ήτοι η μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας από τον πλωτό σταθμό στο δίκτυο θα εξυπηρετείται με υποβρύχιο καλώδιο, επάκτια υπόγεια καλωδίωση προς τον υποσταθμό και συνδεσιμότητα υποσταθμούδικτύου. Το υποβρύχιο καλώδιο θα εξάγει την παραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια σε μικρή απόσταση σε μια κατάλληλη περιοχή πρόσδεσης και θα προστατεύεται εξωτερικά με κατάλληλη ταφή ή κάλυψη. Το υποβρύχιο καλώδιο θα τερματίζει και θα συνδέεται με το χερσαίο τμήμα καλωδίωσης. Στις ως άνω ιδιαιτερότητες κατασκευής και σύνδεσης, θα 31 πρέπει να προστεθεί η παροχή ασφαλούς τροφοδοσίας κάθε σταθμού με ΥΦΑ η οποία απαιτεί αυστηρό πλάνο τροφοδοσίας, όπως από τους τερματικούς σταθμούς ΥΦΑ της χώρας σε συνδυασμό με τη δρομολόγηση των διαδρομών οι οποίες με τις μετεωρολογικές και ωκεανογραφικές συνθήκες μπορεί θα προκαλέσουν καθυστερήσεις λόγω καιρικών συνθηκών και τυχόν λειτουργικούς περιορισμούς εκφόρτωσης. Επίσης η χωροθέτηση σε προστατευμένα νερά και η ανθεκτικότητα κατασκευής της εγκατάστασης του Πλωτού είναι κρίσιμοι παράγοντες ώστε να επιβιώνει από ακραία περιβαλλοντικά φαινόμενα.
  5. Πρόκειται συνεπώς για μια καινοτόμο για τα δεδομένα των ελληνικών μη διασυνδεδεμένων συστημάτων τεχνική λύση για την τροφοδοσία των νησιών μέσω πλωτών σταθμών η οποία δεν βρίσκει προηγούμενη εφαρμογή και είναι προφανές ότι παρουσιάζει τεχνικές ιδιαιτερότητες και απαιτήσεις σύνθετου σχεδιασμού που σχετίζονται τόσο με ζητήματα συνδεσιμότητας στο δίκτυο των ΜΔΝ, τόσο πριν όσο και μετά τη διασύνδεση των νησιών, όσο και με ζητήματα περιβαλλοντικά αλλά και οικονομικής φύσεως λόγω της συνύπαρξής τους με τις υφιστάμενες λειτουργούσες μονάδες της ΔΕΗ Α.Ε. στα συστήματα που θα εγκατασταθούν και της διαλειτουργικότητάς τους με αυτές σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα ΜΔΝ. Άλλωστε το ζήτημα της ιδιαιτερότητας της πρότασης και της τεχνικής πολυπλοκότητας και δυσκολίας έχει αναδείξει η ίδια η Καταγγέλλουσα, όπως προκύπτει από τα δελτία προόδου που έχει υποβάλει στο πλαίσιο των υποχρεώσεων που υπέχει εκ των οριζομένων στις άδειες παραγωγής, καθώς απαιτείται σειρά ενεργειών και τεχνικών μελετών σχεδιασμού του έργου οι οποίες δεν έχουν εισέτι ολοκληρωθεί.
  6. Ειδικότερα, τα ως άνω έργα των νέων θερμικών πλωτών σταθμών, για τα οποία διαθέτει Άδειες Παραγωγής η Καταγγέλλουσα, καθώς και η σύνδεσή τους στο Δίκτυο των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (ΜΔΝ) της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., μέχρι την ένταξή τους στο καθεστώς του διασυνδεδεμένου συστήματος, χαρακτηρίζονται από τις κάτωθι ιδιάζουσας μορφής τεχνικές και πραγματικές παραμέτρους: i. Η χωροθέτηση των αδειοδοτημένων σταθμών προτείνεται σε θαλάσσια περιοχή. Η παράμετρος αυτή, πέραν του γεγονότος ότι προσθέτει περαιτέρω προϋποθέσεις και εγκρίσεις, κατά τη περιβαλλοντική αδειοδότηση (και μάλιστα αδειοδότηση σε ευαίσθητα οικοσυστήματα), επιβάλλει την μελέτη έργων σύνδεσης με υποθαλάσσια καλώδια. Περαιτέρω, παράμετρο σημαντικού ρίσκου συνιστά και η τελική διαμόρφωση της χωροθέτησης/παραμονής των εγκαταστάσεων στη θάλασσα. Επισημαίνεται ότι και ο ίδιος ο παραγωγός αναγνωρίζοντας την 32 ιδιαιτερότητα αυτή, κατά την αίτηση για την χορήγηση των αδειών παραγωγής, είχε γνωστοποιήσει στην Αρχή ότι μελέτησε εναλλακτικές θέσεις θαλάσσιας χωροθέτησης του πλοίου, από τις οποίες είχε προκρίνει και υποβάλει δια τη αιτήσεως του, μία από αυτές, με βάση δική του εκτίμηση για το ελάχιστο δυνατό ρίσκο (οριστικής επιλογής θέσης λόγω λοιπών αναγκαίων αδειοδοτήσεων). ii. Η αιτούμενη ισχύς εγκατάστασης των νέων θερμικών πλωτών σταθμών είναι ανάλογη με τις καθολικές ανάγκες ηλεκτροδότησης του εκάστοτε νησιού. Τούτου δοθέντος, ο Διαχειριστής ΜΔΝ, έως τη διασύνδεση του Ηλεκτρικού Συστήματος (ΗΣ) του εκάστοτε νησιού, οφείλει να τηρεί τους περιορισμούς του Κώδικα ΜΔΝ, υποδεχόμενος ισχύ μόνο μέχρι την αναγκαία πρόσθετη του ΗΣ. Παράλληλα δε, θα όφειλε να σχεδιάσει για την ανάπτυξη των απαραίτητων έργων σύνδεσης και υποδομών, ώστε να εξυπηρετηθεί το σύνολο της αιτούμενης ισχύος των νέων θερμικών σταθμών, λαμβάνοντας επιπρόσθετα υπόψιν ότι οι νέοι σταθμοί θα λειτουργήσουν πλήρως μετά τη διασύνδεση κάθε νησιού. Κατά συνέπεια τα σχεδιαζόμενα έργα σύνδεσης των νέων σταθμών όφειλαν να καλύπτουν πλήρως την ηλεκτρική ζήτηση του νησιού και συνεπώς η αντίστοιχη σχεδιαζόμενη ικανότητα του δικτύου λαμβάνοντας υπ’ όψιν και την παράλληλη ύπαρξη του υφιστάμενου σταθμού της ΔΕΗ, θα έπρεπε να έπρεπε να είναι σχεδόν διπλάσια της ηλεκτρικής ζήτησης του νησιού. iii. Περαιτέρω λόγω της υψηλής αιτούμενης ισχύος των νέων πλωτών σταθμών της Καταγγέλλουσας (120 MW για το ΜΔΝ της Κω, 80 MW για το ΜΔΝ της Λέσβου και 72 MW για το ΜΔΝ της Χίου) με τη προοπτική λειτουργίας τους υπό το καθεστώς της διασύνδεσης, όπως άλλωστε προβλέπεται ρητώς στις αντίστοιχες Άδειες Παραγωγής που διαθέτει η Καταγγέλλουσα, η σύνδεσή τους επιβάλλεται να χωροθετηθεί σε κεντρικό σημείο του ηλεκτρικού δικτύου, ήτοι κατάλληλου σημείου για την τροφοδοσία του συνόλου των αναχωρήσεων των γραμμών ηλεκτροδότησης. Κατά την υφιστάμενη διάταξη του δικτύου, για την οποία δεν προέκυψε τεχνική ανάγκη να τροποποιηθεί επί σειρά δεκαετιών, το σύνολο των κεντρικών αναχωρήσεων βρίσκεται εντός του γηπέδου του υφιστάμενου θερμικού σταθμού της ΔΕΗ Α.Ε.. Συνεπώς, στο πλαίσιο σχεδιασμού των νέων έργων σύνδεσης, επιβάλλεται ταυτόχρονα και η αναδιάταξη των κεντρικού υποσταθμού τροφοδότησης εκάστου νησιού των αδειών της Καταγγέλλουσας προκειμένου οι σταθμοί να εξυπηρετούν αυτοτελώς την τροφοδότηση της ζήτησης. 33 iv. Πέραν των ανωτέρω ιδιαιτεροτήτων, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι τα εν λόγω νησιά έχουν ενταχθεί στο Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Συστήματος Μεταφοράς, για σύνδεση μέσω υποθαλάσσιων γραμμών, και συνεπώς τα όποια έργα επέκτασης, αναβάθμισης και αναδιάταξης του δικτύου θα πρέπει να είναι συμβατά με τα έργα διασύνδεσης του νησιού με δίκτυο του Διασυνδεδεμένου Συστήματος. Τα έργα των διασυνδέσεων μέχρι πρότινος έχουν μελετηθεί και σχεδιασθεί με γνώμονα μόνο την πλήρη ηλεκτροδότηση των νησιών, ήτοι χωρίς να έχουν λάβει υπόψη ενδεχόμενη εγκατάσταση νέας πρόσθετης ισχύος παραγωγικού δυναμικού τοπικά και δη τόσο μεγάλου μεγέθους. Συνακόλουθα και τα έργα των διασυνδέσεων ενδεχομένως χρήζουν μερικής αναθεώρησης προκειμένου να λάβουν υπόψιν τους την εγκατάσταση και λειτουργία των νέων σταθμών – υπό το καθεστώς του διασυνδεδεμένου συστήματος. Επισημαίνεται ότι σύμφωνα με τους όρους της χορηγηθείσας άδειας παραγωγής, οι οποίοι βασίστηκαν, ως όφειλαν, στο προτεινόμενο επιχειρηματικό πλάνο του νέου σταθμού, όπως υπεβλήθη από τον παραγωγό, προβλέπεται η λειτουργία του νέου σταθμού και μετά την ηλεκτρική διασύνδεση των νησιών, δηλαδή η λειτουργία του ως σταθμού του Διασυνδεδεμένου Συστήματος. Συνεπώς η κατ’ ουσίαν σύνδεση του σταθμού ήταν εκ των προτέρων δεδομένη ότι δεν θα αφορά μόνο το ισχύον αυτόνομο δίκτυο τοπικά της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. αλλά και το δίκτυο του διασυνδεδεμένου Συστήματος συνολικά και συνεπώς ήταν απολύτως αναγκαία η συνεννόηση με τον αρμόδιο διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ για τη λειτουργία τους μετά τη διασύνδεση δεδομένων και των όρων των αδειών.
  7. Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω, ως προς τη σύνδεση των επίμαχων σταθμών στο ισχύον αυτόνομο δίκτυο τοπικά του ΔΕΔΔΗΕ και την αναγκαιότητα εκπόνησης των μελετών επάρκειας για τα ΗΣ Λέσβου, Χίου και Κω-Καλύμνου, πριν την κατάρτιση Προσφοράς Όρων Σύνδεσης, καθώς και της μελέτης λειτουργίας της αγοράς ΜΔΝ του ΔΕΔΔΗΕ λεκτέα τα ακόλουθα: (α) Για την κατάρτιση της Προσφοράς Όρων Σύνδεσης (Μη Δεσμευτικής ή Οριστικής) ο Κώδικας ΜΔΝ στην παρ. 5 του άρθρου 86 προβλέπει ότι πρέπει να εμπεριέχεται στο περιεχόμενό της, μεταξύ άλλων, το όριο μεταξύ δικτύου ΜΔΝ και Παραγωγού, ο τρόπος σύνδεσης των εγκαταστάσεων του Παραγωγού στο Δίκτυο ΜΔΝ, η μέγιστη ισχύς, η οποία μπορεί να ανταλλαγεί μεταξύ των εγκαταστάσεων του Παραγωγού και του Δικτύου ΜΔΝ βάσει του τρόπου σύνδεσης. Αδιαμφισβήτητα προκύπτει ότι ο ΔΕΔΔΗΕ προκειμένου να καταρτίσει την Προσφορά Όρων Σύνδεσης (Οριστική ή Μη Δεσμευτική) 34 για το νέο θερμικό Παραγωγό, όφειλε μεταξύ άλλων να χωροθετήσει εκ νέου το όριο σύνδεσης με το Δίκτυο ΜΔΝ, δεδομένου ότι το υφιστάμενο βρίσκεται (από παλιά) εντός των υποδομών των κατά τόπους Αυτόνομων Σταθμών Παραγωγής τις ΔΕΗ Α.Ε., ως ο πρώτος και μοναδικός έως σήμερα θερμικός παραγωγός στα ΜΔΝ καθώς και να σχεδιάσει την κατασκευή νέου Υ/Σ και τις υποδομές μεταφοράς και σύνδεσης των δύο θερμικών Παραγωγών (υφιστάμενου και νέου) με το Δίκτυο ΜΔΝ. (β) Ως προς τη μέγιστη ισχύ ανταλλαγής μεταξύ Παραγωγού και Δικτύου, ο ΔΕΔΔΗΕ όφειλε να προσδιορίσει και μάλιστα με ακρίβεια, το ύψος της ισχύος για το νέο Παραγωγό, προκειμένου να χορηγήσει μη παραπλανητικούς όρους προσφοράς Σύνδεσης. Για την ανάπτυξη νέου παραγωγικού δυναμικού στα ΜΔΝ, εφαρμόζεται η διαδικασία του Κώδικα ΜΔΝ για το ετήσιο Πρόγραμμα Ανάπτυξης Συστημάτων ΜΔΝ (Κεφ. 29 του ΚΜΔΝ), που προσδιορίζει μεταξύ άλλων, την αναγκαία πρόσθετη ισχύ ιδίως για τις Συμβατικές Μονάδες ανά έτος (άρθρο 143 παρ. 1 (γ) του ΚΜΔΝ), καθώς και το εύρος της συνολικής ισχύος παραγωγής που κρίνεται αναγκαία να εγκατασταθούν ανά έτος για κάθε ΗΣ ΜΔΝ, με τα όρια αυτά να είναι δεσμευτικά για τον Διαχειριστή ΜΔΝ για τα επόμενα τρία χρόνια (άρθρο 144 παρ.1 του ΚΜΔΝ). Όπως ρητώς προβλέπεται στις σχετικές διατάξεις, «
  8. Με το Πρόγραμμα Ανάπτυξης εγκρίνονται ανώτατα όρια ισχύος ανά κατηγορία και τεχνολογία Συμβατικών Μονάδων, καθώς και το συνολικό ανώτατο όριο ισχύος Συμβατικών Μονάδων που δύναται να εγκατασταθεί σε κάθε σύστημα ΜΔΝ, και τα οποία υπολογίζονται με βάση το αντίστοιχο εύρος ισχύος για όλα τα έτη της περιόδου αναφοράς του Προγράμματος Ανάπτυξης.
  9. Τα όρια της παραγράφου 1 είναι δεσμευτικά για τον Διαχειριστή ΜΔΝ για επόμενα τρία ημερολογιακά έτη που έπονται του χρόνου έγκρισης του Προγράμματος. Με βάση τα ανώτατα αυτά όρια ισχύος ο Διαχειριστής ΜΔΝ συνάπτει τις συμβάσεις για αμοιβή διαθεσιμότητας ισχύος των Συμβατικών Μονάδων στο πλαίσιο του Μηχανισμού Διασφάλισης Επαρκούς Ισχύος. Τα όρια ισχύος της παραγράφου 1 δεν μπορούν να μεταβληθούν με την επικαιροποίηση του Προγράμματος για το χρονικό διάστημα που δεσμεύουν τον Διαχειριστή ΜΔΝ.».
  10. Βασική αρχή του Προγράμματος Ανάπτυξης των ΗΣ ΜΔΝ που εκπονεί η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. ως αρμόδιος Διαχειριστής των ΜΔΝ, είναι μεταξύ άλλων είναι η «ελαχιστοποίηση του συνολικού κόστους παραγωγής των Συμβατικών Σταθμών» (σταθερού και μεταβλητού κόστους, άρθρο 142 παρ. 1.(γ) του ΚΜΔΝ), προκειμένου να αποφεύγονται οι ασύμμετρες επιβαρύνσεις των καταναλωτών μέσω των ΥΚΩ. Στο πλαίσιο αυτό, ο ΔΕΔΔΗΕ προκειμένου να λάβει υπόψη μια σειρά από μεταβλητούς παράγοντες όπως την 35 εξέλιξη της ζήτησης φορτίου, το υφιστάμενο δυναμικό και τη λειτουργική του κατάσταση, τη διείσδυση ΑΠΕ και ΥΒΣ, καθώς και τις βασικές αρχές του απρόσκοπτου εφοδιασμού των νησιών με ηλεκτρική ενέργεια και την ελαχιστοποίηση του κόστους παραγωγής του ηλεκτρικού συστήματος και ιδίως των συμβατικών μονάδων, διενεργεί σειρά μελετών που συνήθως εκπονούνται εσωτερικά. Τα αποτελέσματα αυτών των μελετών αποτυπώνονται στο ετήσιο Πρόγραμμα Ανάπτυξης ΜΔΝ με χρονικό ορίζοντα 5 έως 7 χρόνια (Κεφ. 29 του ΚΜΔΝ) που υποβάλλεται από το ΔΕΔΔΗΕ στη Ρ.Α.Α.Ε.Υ..
  11. Περαιτέρω, επειδή με το «Πρόγραμμα Ανάπτυξης ΜΔΝ περιόδου 2023-2029» του ΔΕΔΔΗΕ, διαπιστώθηκε ότι για τα ΗΣ Λέσβου, Κω-Καλύμνου και Χίου, το Πρόγραμμα Ανάπτυξης δεν αφορούσε το συνολικά εξεταζόμενο χρονικό διάστημα του Προγράμματος (έτη 2023 έως 2029), παρά μόνο έως το έτος 2024, ενώ ταυτόχρονα για τα συγκεκριμένα ηλεκτρικά συστήματα, έχουν χορηγηθεί άδειες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Καταγγέλλουσα για πλωτούς σταθμούς παραγωγής με τεχνολογία συμβατικών θερμικών μονάδων, καυσίμου LNG, η Αρχή ζήτησε από το ΔΕΔΔΗΕ να μελετηθούν τα εν λόγω τρία ΗΣ για όλο τον ορίζοντα 2023 έως και 2029, ώστε να αποτυπωθούν οι ανάγκες πρόσθετου παραγωγικού δυναμικού, καθώς η προτεινόμενη από τη Καταγγέλλουσα προθεσμία υλοποίησης των νέων σταθμών από το 2024, δεν ήταν ρεαλιστική.
  12. Επισημαίνεται ότι οι ανάγκες πρόσθετου παραγωγικού δυναμικού προς εγκατάσταση και λειτουργία για κάθε ΗΣ ΜΔΝ, ανά τεχνολογία, κατηγορία μονάδων και έτος, προσδιορίζονται από το πλέον πρόσφατο ετήσιο Πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΔΕΔΔΗΕ. Για την ένταξη του εν λόγω νέου συμβατικού παραγωγικού δυναμικού στα ΜΔΝ, ο ΔΕΔΔΗΕ θεώρησε σκόπιμο, προκειμένου να διασφαλίσει τη μέγιστη ακρίβεια, στον προσδιορισμό της πρόσθετης αναγκαίας ισχύος ανά ΗΣ ΜΔΝ για τα νησιά της Άδειας Παραγωγής του νέου Παραγωγού, να αναθέσει τις σχετικές μελέτες στο ΕΜΠ, ως τον πλέον αναγνωρισμένο επιστημονικά φορέα σε τέτοια θέματα, ζητώντας από τον Ανάδοχο να βασιστεί στην πλέον επιστημονικά κατάλληλη μεθοδολογία, έναντι της υφιστάμενης που χρησιμοποιεί ο ΔΕΔΔΗΕ, για τον υπολογισμό του αναγκαίου μεγέθους ισχύος. Τα αποτελέσματα των μελετών αυτών καταλήγουν σε μη διαθεσιμότητα πρόσθετης ισχύος για το ΗΣ Κω-Καλύμνου και για τα άλλα δύο ΗΣ, ύψος περιθωρίου πρόσθετης ισχύος που υπολείπεται κατά πολύ της αδειοδοτημένης ισχύος της Καταγγέλλουσας.
  13. Κατά συνέπεια, επειδή όπως αναφέρθηκε ανωτέρω το μέγεθος του αδειοδοτημένου δυναμικού του νέου Παραγωγού ήταν συγκρίσιμο με τις συνολικές ανάγκες 36 ηλεκτροδότησης των νησιών και πολλαπλάσιο από το έλλειμα ισχύος του αντίστοιχου ΗΣ ΜΔΝ σύμφωνα με το πιο πρόσφατο Πρόγραμμα Ανάπτυξης ΜΔΝ, ο Διαχειριστής ΜΔΝ για να διασφαλίσει την αξιοπιστία των όρων της προσφοράς σύνδεσης (μη Δεσμευτικής ή Οριστικής), ευλόγως μερίμνησε ώστε να εκπονηθούν σχετικές μελέτες επάρκειας ισχύος και μάλιστα να αποταθεί στο ΕΜΠ ως τον πλέον επιστημονικά αναγνωρισμένο και εξειδικευμένο φορέα σε τέτοια θέματα. Όπως ρητώς προβλέπεται και στο άρθρο 86 του Κώδικα ΜΔΝ, ανάλογα με το μέγεθος και την πολυπλοκότητα της αναγκαίας επέκτασης ή ανάπτυξης του Δικτύου ΜΔΝ που εξαρτάται από τη φύση, τη θέση και το χρόνο του προτεινόμενου έργου, είναι δυνατόν να απαιτηθεί κατά την εύλογη κρίση του Διαχειριστή ΜΔΝ εκπόνηση ειδικών μελετών προς διασφάλιση της αξιοπιστίας και της ασφαλούς λειτουργίας του Δικτύου ΜΔΝ. Ο Διαχειριστής ΜΔΝ εκπονεί τις ανωτέρω μελέτες είτε ο ίδιος ή τις αναθέτει σε έμπειρο σύμβουλο. Σε κάθε περίπτωση, ο Διαχειριστής ΜΔΝ δικαιούται να απαιτήσει από τον Παραγωγό την καταβολή των δαπανών που προκύπτουν για την εκπόνηση των μελετών αυτών σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο
  15. Επιπλέον επιβεβαιώνεται ότι η μεθοδολογία προσδιορισμού ελλείμματος ισχύος των τριών μελετών του ΕΜΠ που κοινοποιήθηκαν στην Αρχή, προσδιορίζει με πολύ μεγαλύτερη αξιοπιστία και ακρίβεια τα εν λόγω μεγέθη, συγκριτικά με τη μεθοδολογία που χρησιμοποιεί ο ΔΕΔΔΗΕ για το ετήσιο ΠΑ ΜΔΝ, καθώς λαμβάνει υπόψη όλες τις αβεβαιότητες που την επηρεάζουν καθώς και τις ιδιαιτερότητες που χαρακτηρίζει διακριτά το κάθε ΗΣ των ΜΔΝ.
  16. Κατόπιν των ανωτέρω, σύμφωνα και με όσα βασίμως υποστήριξε ο ΔΕΔΔΗΕ στις απόψεις του προς την Αρχή ορθώς ενημέρωσε ως όφειλε τον νέο Παραγωγό, για τη μη ύπαρξη επί του παρόντος περιθωρίου ανάπτυξης νέου θερμικού δυναμικού παραγωγής για τη ΚΩ – Κάλυμνο έως το 2028/
  17. Για τα υπόλοιπα δύο ΗΣ Λέσβου και Χίου, αναγνωρίζεται ότι ο ΔΕΔΔΗΕ δεν δύναται να παραβεί τις προβλέψεις του Κώδικα ΜΔΝ σύμφωνα με τις οποίες δικαιούται να χορηγήσει όρους σύνδεσης στον νέο Παραγωγό έως την ανώτατη πρόσθετη ισχύ εκάστου ΗΣ. Ο εν λόγω περιορισμός της ανώτατης πρόσθετης ισχύος που προβλέπεται στον ΚΜΔΝ, προκύπτει συνδυαστικά τόσο από τις διατάξεις για «τη δέσμευση ηλεκτρικού χώρου» (άρθ. 87 παρ. 5) όπου «ο χρόνος ισχύος της οριστικής προσφοράς σύνδεσης, συνδέεται με την κατά τη κρίση του Διαχειριστή ανάγκη ένταξης μιας μονάδας για την απρόσκοπτη ηλεκτροδότησης ενός ΗΣ», όσο και από τις σχετικές διατάξεις του ίδιου κώδικα για την αμοιβή του νέου θερμικού Παραγωγού για την αναγκαία και μόνο πρόσθετη ισχύ που αντιστοιχεί στο ΗΣ βάσει της σχετικής μελέτης επάρκειας. Συνεπώς η 37 αμοιβή νέου Παραγωγού θα περιοριζόταν μόνο για τη πρόσθετη αναγκαία του ΗΣ ΜΔΝ, από την οποία αποσβένεται το κεφάλαιο της επένδυσής του. Σύμφωνα με το άρθρο 144 του ΚΜΔΝ «με το Πρόγραμμα ανάπτυξης εγκρίνονται ανώτατα όρια ισχύος ανά κατηγορία και τεχνολογία Συμβατικών μονάδων, καθώς και το συνολικό ανώτατο όριο ισχύος Συμβατικών Μονάδων που δύναται να εγκατασταθεί σε κάθε σύστημα ΜΔΝ [….]», ενώ με το άρθρο 147, παρ. 1 του ΚΜΔΝ «Σκοπός του Μηχανισμού Διασφάλισης Επαρκούς Ισχύος είναι η εξασφάλιση επαρκούς δυναμικού ισχύος σε κάθε σύστημα ΜΔΝ, η ανάκτηση από τους Παραγωγούς του κεφαλαιουχικού κόστους του αναγκαίου δυναμικού παραγωγής [….]». Η αμοιβή για τη διαθεσιμότητα συμβατικής ισχύος πραγματοποιείται μόνο για τις συμβατικές μονάδες που είναι εγγεγραμμένες στο σχετικό Μητρώο Μονάδων που τηρεί ο ΔΕΔΔΗΕ, και στο οποίο δηλώνουν την «εγγυημένη» συμβατική τους ισχύ. Ειδικότερα, στο άρθρο 147, παρ. 3α του ΚΜΔΝ, η εγγυημένη ισχύς που εγγράφεται για κάθε Συμβατικό Παραγωγό και για την οποία αμείβεται ο παραγωγός δεν μπορεί να υπερβαίνει τα όρια ισχύος του άρθρου 144 του ΚΜΔΝ (βλ. πιο πάνω) δηλαδή το ανώτατο όριο ισχύος Συμβατικών Μονάδων που δύναται να εγκατασταθεί ανά ΗΣ ΜΔΝ και που προσδιορίζεται από τον ΔΕΔΔΗΕ (βλ. Πρόγραμμα Ανάπτυξης). Η συμπερίληψη της διάταξης του Κώδικα ΜΔΝ για την αμοιβή νέου θερμικού παραγωγικού δυναμικού έως την αναγκαία και μόνο ισχύ (που διασφαλίζει την επάρκεια ισχύος των ΗΣ ΜΔΝ), εδράζεται στη προστασία των καταναλωτών από υπέρογκες χρεώσεις που αφορούν σε δαπάνες απόσβεσης επενδύσεων άνω των απαιτητών για τον απρόσκοπτο εφοδιασμό των νησιών με ηλεκτρική ενέργεια, αφού αυτές οι δαπάνες εντάσσονται στο καθεστώς παροχής αντιστάθμισης των Προμηθευτών των ΜΔΝ μέσω καταβολής του ετήσιου Ανταλλάγματος ΥΚΩ ΜΔΝ για τα ΜΔΝ, δηλαδή οι καταναλωτές επωμίζονται το εν λόγω κόστος μέσω των χρεώσεων ΥΚΩ των λογαριασμών ηλεκτρικής ενέργειας.
  18. Με βάση τα ανωτέρω ιδιαίτερα σημεία, κρίνεται ότι οι ισχυρισμοί του Διαχειριστή είναι αιτιολογημένοι και συνεπώς εύλογα και σκόπιμα ο Διαχειριστής του Δικτύου όφειλε να εξετάσει τη σύνδεση του σταθμού λαμβάνοντας υπόψη τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του σταθμού και παράλληλα τις υφιστάμενες και προβλεπόμενες υποδομές υπό το επερχόμενο νέο καθεστώς διασύνδεσης, υπό το συνολικό πρίσμα μεταβατικών και μόνιμων συνθηκών λειτουργίας. Προς την κατεύθυνση αυτή κρίνεται ότι ενήργησε έγκαιρα ως προς τη διατύπωση και την ανάγκη διαβούλευσης με τον παραγωγό, των ιδιαίτερων συνθηκών και προϋποθέσεων που πρέπει να μελετηθούν για τη χορήγηση των όρων σύνδεσης του σταθμού. Επίσης κρίνεται απόλυτα αναγκαία και σκόπιμη η ενεργός συμμετοχή και συνδρομή του Διαχειριστή του Συστήματος προκειμένου η μελέτη των 38 όρων σύνδεσης να λάβει υπόψη όλες τις ιδιαίτερες συνθήκες και προϋποθέσεις, κατά βέλτιστο τρόπο οικονομικά και τεχνικά τόσο κατά την μεταβατική περίοδο μέχρι τη διασύνδεση του νησιού όσο και ακολούθως αυτής.
  19. Επιπρόσθετα αναγνωρίζεται ότι σύμφωνα και με τους ισχυρισμούς του ο ΔΕΔΔΗΕ ορθώς ανέθεσε μελέτες επάρκειας σε εξειδικευμένο επιστημονικό φορέα, και ο χρόνος που απαιτήθηκε για την ολοκλήρωση των μελετών, μπορεί να υπερέβη σημαντικά τη χρονική προθεσμία χορήγησης μη δεσμευτικών όρων σύνδεσης, δικαιολογείται όμως απόλυτα από την πολυπλοκότητα των παραμέτρων που έπρεπε να ληφθούν υπόψη, την πρωτοτυπία ενός πλωτού θαλάσσιου έργου πρωτόγνωρου για τα ελληνικά δεδομένα, τα διαφορετικά ηλεκτρικά συστήματα και τις ιδιαιτερότητές τους, σε συνδυασμό με το ρεαλιστικό χρόνο που απαιτείται για την υλοποίηση της σύνδεσης εγκατάστασης και λειτουργίας ενός τέτοιου έργου καθώς και τη χρονική εγγύτητα της επικείμενης διασύνδεσης εκάστου ΗΣ, που προσθέτει επιπλέον πολυπλοκότητα στους όρους σύνδεσης του εν λόγω έργου. Κατά την άποψη της Αρχής, η επίσπευση της διαδικασίας για την συγκεκριμένη περίπτωση, προκειμένου να χορηγηθούν τυπικοί και προσωρινοί όροι σύνδεσης, χωρίς διεξοδική ανάλυση και μελέτη των ιδιαίτερων συνθηκών και προϋποθέσεων, δεν θα ήταν ορθή, αλλά θα παρίστατο και επισφαλής, καταλήγοντας με υψηλό ρίσκο σε τεχνική λύση μη δόκιμη και ανάγκη αναθεώρησης της σε μεγάλο βαθμό, και εν τέλει σε σημαντική καθυστέρηση υλοποίησης, εις βάρος τόσο του ενδιαφερόμενου όσο και της ανάπτυξης του ηλεκτρικού συστήματος στα εν λόγω νησιά.
  20. Αναφορικά με τη μελέτη που εκπόνησε ο ΔΕΔΔΗΕ για τη λειτουργία της αγοράς παρουσία δύο συμβατικών παραγωγών, αυτή εκπονήθηκε μετά από αίτημα της ΡΑΑΕΥ προς το ΔΕΔΔΗΕ να εξετάσει ενδεικτικό εναλλακτικό σχήμα αποζημίωσης των θερμικών παραγωγών, από το αναλυτικά προβλεπόμενο στον υφιστάμενο ΚΜΔΝ, τα αποτελέσματα της οποίας έχουν υποβληθεί και βρίσκονται υπό αξιολόγηση της ΡΑΑΕΥ. Ωστόσο η εν λόγω διερεύνηση βελτίωσης του υφιστάμενου κανονιστικού πλαισίου για την αμοιβή των παραγωγών, δεν αποτελεί προϋπόθεση χορήγησης μη δεσμευτικής προσφοράς σύνδεσης και ουδόλως σχετίζεται ή/και επηρεάζει τους χρόνους χορήγησης της προσφοράς στην εταιρεία «BLUE SEA POWER A.E.» που είναι το ζητούμενο της παρούσας καταγγελίας. Αντιθέτως καταδεικνύει ότι τόσο η ΡΑΑΕΥ όσο και ο ΔΕΔΔΗΕ ενήργησαν προσηκόντως για την έγκαιρη αντιμετώπιση των ζητημάτων που ενδεχομένως εγείρονται στο μετέπειτα στάδιο λειτουργίας του νέου Παραγωγού. Συνεπώς, η καθυστέρηση δεν οφείλεται στην έλλειψη ρυθμιστικού πλαισίου όπως διατείνεται η καταγγέλλουσα. 39
  21. Αναφορικά με την αναγκαιότητα λήψης μεταβατικών έκτακτων μέτρων (νομοθετικής πρόβλεψης που εισήχθη με το άρθρ. 46 του ν. 5092/2024 για προσθήκη νέου άρθρου 133Α στο ν. 4001/2011) για την επάρκεια εφοδιασμού των ΜΔΝ, είναι γεγονός ότι τον Νοέμβριο του 2023 τέθηκε υπόψη της Αρχής εκ μέρους της ΔΕΗ Α.Ε. με τη σύμφωνη γνώμη του ΔΕΔΔΗΕ, ως εξόχως κρίσιμο, το ζήτημα ενεργειακού εφοδιασμού των ΜΔΝ λόγω επισφαλούς διαθεσιμότητας σημαντικού αριθμού θερμικών μονάδων διαφορετικών ΗΣ των ΜΔΝ. Το πρόβλημα αναγνωρίστηκε ως επιτακτικό, καθώς οι επιπτώσεις του σημαντικού ελλείμματος ισχύος θα ξεκινούσαν από το επικείμενο καλοκαίρι του 2024 και οι δράσεις που έπρεπε στο μεταξύ να υλοποιηθούν ήταν πολλές, πολύπλοκες και χρονοβόρες. Χωρίς καθυστέρηση κατατέθηκαν οι προτάσεις του ΔΕΔΔΗΕ για τον τρόπο κάλυψης των ελλειμάτων ισχύος και ενίσχυσης των Σταθμών, με την πλέον πρόσφορη τεχνοοικονομικά λύση. Ο χρονικός ορίζοντας της πρότασης του ΔΕΔΔΗΕ για την αντιμετώπιση της επάρκειας ηλεκτροδότησης των ΗΣ ΜΔΝ αφορούσε τη 5ετία 2024-28 ή έως τη διασύνδεση των νησιών, όποιο συμβεί πρώτο, καθώς δεν θα ήταν ρεαλιστικά εφικτή η εγκατάσταση και λειτουργία εναλλακτικού θερμικού Παραγωγού πριν τα 5,5 χρόνια, βάσει της εμπειρίας του ΔΕΔΔΗΕ ως αρμόδιου Διαχειριστή των ΜΔΝ. Τούτο διότι και στην περίπτωση του πρωτότυπου έργου της Καταγγέλλουσας, με πλωτή θαλάσσια πλατφόρμα η υλοποίηση του έργου αυτού δεν θα ήταν εφικτή σε χρόνο που θα εξυπηρετούσε την ανάγκη για ενεργειακή επάρκεια ήδη από το έτος
  22. Σε ανάλογη περίπτωση ο Πλωτός Τερματικός Σταθμός Υγροποιημένου Αερίου «ΑΡΓΩ» στο δήμο Βόλου, με Άδεια Ανεξάρτητου Συστήματος Φυσικού Αερίου (ΑΣΦΑ) από τη ΡΑΑΕΥ στις 10 Φεβρουαρίου 2022, αν και διαφορετικού σχήματος έργου, έγειρε περιβαλλοντικά ζητήματα και σθεναρές αντιδράσεις της τοπικής κοινωνίας για τη πλωτή εγκατάσταση με αποτέλεσμα ο υφιστάμενος στόχος να τεθεί σε λειτουργία ο Σταθμός να τεθεί στο τέλος του 2026, δηλαδή τουλάχιστον 4 χρόνια μετά την έκδοση της πρώτης Άδειας και χωρίς τις δυσκολίες και ιδιαιτερότητες που παρουσιάζει μια αντίστοιχη υποδομή στα νησιά. Όπως αναφέρθηκε ανωτέρω στην παρ. V1 η εγκατάσταση τέτοιων σταθμών σε ευαίσθητα οικοσυστήματα ενέχουν τεχνικές δυσκολίες και εγείρουν περιβαλλοντικές ανησυχίες με τρόπο που δημιουργούν ευλόγως ανησυχίες για την απρόσκοπτη υλοποίησή τους.
  23. Η Πολιτεία αναγνωρίζοντας τη κρισιμότητα του θέματος που προέκυψε και το επείγον διευθέτησης του ζητήματος για την έγκαιρη ολοκλήρωση των απαιτούμενων δράσεων που ήταν και χρονοβόρες και πολύπλοκες προκειμένου να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη ηλεκτροδότηση των νησιών, αρχής γενομένης από το τότε επικείμενο καλοκαίρι του 2024, 40 με το προσφορότερο τεχνικοοικονομικά τρόπο, θέσπισε το άρθρο 46 του ν. 5092/2024 για λόγους διασφάλισης δημοσίου συμφέροντος. Κατόπιν θέσης σε ισχύ της εν λόγω επίμαχης διάταξης η οποία είναι σαφής, ο ΔΕΔΔΗΕ ορθώς ενημέρωσε την Καταγγέλλουσα για τη μη δυνατότητα χορήγησης Όρων Σύνδεσης (Δεσμευτικών ή Μη) στα τρία ΗΣ στα οποία είχε καταθέσει σχετικό αίτημα, έως τη Διασύνδεσή τους, καθώς και ότι μετά τη Διασύνδεση αυτών η Καταγγέλλουσα θα πρέπει να συνεργαστεί με τον αρμόδιο Διαχειριστή ΕΣΜΗΕ. Β. Επί του ισχυρισμού περί της αντίθεσης του άρθρου 46 του Ν. 5092/2024 με το ενωσιακό δίκαιο
  24. Όπως αναλύεται και ανωτέρω, η πρόθεση του υφιστάμενου θερμικού παραγωγού στα ΜΔΝ, ήτοι της ΔΕΗ Α.Ε., να προχωρήσει σε σταδιακή απόσυρση μονάδων από σταθμούς παραγωγής στα νησιά, επηρέασε άμεσα τον ενεργειακό εφοδιασμό των ΜΔΝ, με αποτέλεσμα να καθίσταται επιτακτική η ανάγκη για την εξασφάλιση ενίσχυσης των νησιών με πρόσθετο δυναμικό άμεσα και υιοθετώντας μια βιώσιμη, αξιόπιστη και εγκαίρως υλοποιήσιμη λύση. Ο νομοθέτης με σκοπό τη διασφάλιση του έγκαιρου και απρόσκοπτου ενεργειακού εφοδιασμού των προς διασύνδεση συστημάτων Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών και την κάλυψη των έκτακτων και αυξημένων αναγκών επάρκειας που παρουσιάστηκαν για την περίοδο 2024 έως τουλάχιστον το 2028, θέσπισε, για τη μεταβατική περίοδο μέχρι την ολοκλήρωση της διασύνδεσης των ΜΔΝ με το Ηπειρωτικό Σύστημα, το άρθρο 46 του ν. 5092/2024, σύμφωνα με το οποίο η επάρκεια του ενεργειακού εφοδιασμού των ΜΔΝ καλύπτεται, κατά τη μεταβατική περίοδο από 1ης Μαρτίου 2024 έως την ολοκλήρωση της διασύνδεσής τους, από τον παραγωγό που, κατά την 1η Μαρτίου 2024, έχει υφιστάμενους λειτουργούντες σταθμούς παραγωγής από συμβατικά καύσιμα στα Μ.Δ.Ν., δηλ. τον παραγωγό ΔΕΗ Α.Ε..
  25. Με την ως άνω διάταξη ορίζεται η διαδικασία χορήγησης άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από τη ΡΑΑΕΥ, προαπαιτούμενης της εισήγησης του Διαχειριστή των ΜΔΝ, τόσο για τις περιπτώσεις επέκτασης του υφιστάμενου δυναμικού παραγωγής όσο και για την εγκατάσταση νέου δυναμικού με συμβατικές μονάδες, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την κάλυψη της ανάγκης εφοδιασμού των νησιών, κατά το μεταβατικό διάστημα έως τη διασύνδεσή τους. Λόγω δε της αποτελεσματικότερης διασφάλισης της ενεργειακής επάρκειας των ΜΔΝ έως την πλήρη διασύνδεση των ηλεκτρικών συστημάτων με το Ηπειρωτικό Σύστημα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 133Α του ν. 4001/2011, με την ίδια διάταξη καταργήθηκε η παρ. 7 του άρθρου 133 του ν. 4001/2011 41 που αφορούσε στο προηγούμενο καθεστώς χορήγησης άδειας παραγωγής για νέο δυναμικό παραγωγής με συμβατικές μονάδες στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά. Συνεπώς ο νομοθέτης στάθμισε τις συντρέχουσες περιστάσεις, την ανάγκη ασφάλειας εφοδιασμού των νησιών, την επείγουσα κάλυψη των εκτάκτων αναγκών που παρουσιάστηκαν ήδη από το θέρος του 2024, και τις δυνατότητες άντλησης πρόσθετου δυναμικού υπό καθεστώς πλήρους ασφάλειας και επέλεξε την λύση της «παραχώρησης» της επάρκειας των νησιών στον μοναδικό παραγωγό που διέθετε λειτουργούντες σταθμούς στα ΜΔΝ, προκειμένου να αποσοβηθεί κάθε κίνδυνος έλλειψης επάρκειας κατά τα προσεχή έτη.
  26. Η ρύθμιση του άρθρου 46 του ν.5092/2024, είναι έκτακτη και περιορισμένης χρονικής ισχύος, καθώς εφαρμόζεται αποκλειστικά για το διάστημα έως τη Διασύνδεση των Ηλεκτρικών Συστημάτων ΜΔΝ με το Διασυνδεδεμένο Σύστημα. Η συμβατότητα της ρύθμισης με τις διατάξεις του ενωσιακού πλαισίου, και ιδίως το άρθρο 8 της Οδηγίας 2019/944/ΕΕ και τις κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις, έχει αχθεί προς κρίση ενώπιον της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κατόπιν καταγγελίας που υπέβαλαν στη Γενική Διεύθυνση Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής οι εταιρείες «Blue Sea Power A.E.» και «Blue Sea Power Energy Holdings Energy LTD» για την παραβίαση των άρθρων 8 και 9 της Οδηγίας 2019/944 εκ μέρους της Ελληνικής Δημοκρατίας με την ψήφιση του άρθρου 46 του ν. 5092/2024 που ασκήθηκε στις 18.6.2024, ήτοι πριν την υποβολή της υπό κρίση υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΑΕΥ Ι- 377775/22.07.2024 Καταγγελίας στη ΡΑΑΕΥ. Συνεπώς, παρότι η Αρχή στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της δύναται να προβαίνει αυτοτελώς σε κρίση σχετικά με την ερμηνεία των διατάξεων του ενωσιακού δικαίου και τη συμβατότητα των ρυθμίσεων με το ενωσιακό δίκαιο, η άσκηση της δυνατότητας αυτής αναφορικά με την εξέταση του ισχυρισμού ότι το άρθρο 46 του ν. 5092/2024 αντιβαίνει προδήλως στο ενωσιακό πλαίσιο, παρίσταται εν προκειμένω άσκοπη αλλά και αλυσιτελής, κατά τον χρόνο που εκκρεμεί και αναμένεται η απόφαση των θεσμικών οργάνων της Ένωσης επι του θέματος, μη παρέχοντας ασφάλεια δικαίου στα θιγόμενα μέρη ως προς τα προστατευόμενα έννομα συμφέροντα. Η ΡΑΑΕΥ σε κάθε περίπτωση συνεργάζεται με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και συνδράμει το έργο της με την παροχή στοιχείων εξηγήσεων και σχετικού υπομνήματος επι των θιγόμενων ζητημάτων.
  27. Ως προς τα έννομα συμφέροντα της Καταγγέλλουσας η διάταξη πράγματι δεν περιλαμβάνει ρυθμίσεις περί ακύρωσης ή ανάκλησης των ήδη χορηγηθεισών, με το προηγούμενο καθεστώς, Αδειών Παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, όπως αυτές που διαθέτει, και συνεπώς εξακολουθούν να παράγουν τις έννομες συνέπειές τους, για τη λειτουργία των μονάδων στο πλαίσιο όμως του Διασυνδεδεμένου πλέον Συστήματος, ήτοι 42 για το διάστημα μετά τη διασύνδεση των νησιών με το ηπειρωτικό σύστημα της χώρας όπως προκύπτει από την διατύπωση της επίμαχης διάταξης.
  28. Τόσο από το γράμμα της διάταξης όσο και την τελολογική εφαρμογή της συνάγεται ότι καθιερώνεται απαγόρευση χορήγησης όρων σύνδεσης σε μονάδες παραγωγής, οι οποίες έχουν λάβει άδεια με το προηγούμενο νομοθετικό καθεστώς (καταργηθέν άρθρο 133 παρ. 7 του ν. 4001/5092) και δεν λειτουργούν κατά τη θέση σε ισχύ του νόμου. Δεν καταλείπεται περιθώριο ερμηνείας αναφορικά με το ότι η τυχόν χορήγηση όρων σύνδεσης δεν δύναται να αφορά το μεταβατικό διάστημα έως τη διασύνδεση των νησιών, δεδομένου ότι σύμφωνα με τις ως άνω διατάξεις η επάρκειά τους κατά το διάστημα αυτό θα καλύπτεται από τον παραγωγό που διαθέτει ήδη λειτουργούντες σταθμούς και οι σχετικές συμβάσεις σύνδεσης κατά το διάστημα αυτό συνάπτονται μόνο με αυτόν τον παραγωγό λειτουργούντων μονάδων.
  29. Όπως ρητώς προβλέπεται στην επίμαχη διάταξη «
  30. Για τη διασφάλιση του απρόσκοπτου ενεργειακού εφοδιασμού των προς διασύνδεση Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (Μ.Δ.Ν.), κατά τη μεταβατική περίοδο από 1ης Μαρτίου 2024 έως την ολοκλήρωση της διασύνδεσής τους, η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (Ρ.Α.Α.Ε.Υ.), με απόφασή της, κατόπιν εισήγησης του Διαχειριστή Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, χορηγεί άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από συμβατικά καύσιμα σε παραγωγό που, κατά την 1η Μαρτίου 2024, έχει υφιστάμενους λειτουργούντες σταθμούς παραγωγής από συμβατικά καύσιμα στα Μ.Δ.Ν.,…. Το δυναμικό που εγκαθίσταται στην περίπτωση αυτή, μπορεί να αποτελεί είτε επέκταση του υφιστάμενου δυναμικού παραγωγής είτε νέο δυναμικό παραγωγής με συμβατικές μονάδες.
  31. Ο Διαχειριστής Μ.Δ.Ν. συνάπτει σύμβαση ή τροποποιεί υφιστάμενη σύμβαση, με τον κάτοχο της άδειας της παρ. 1, για την εγκατάσταση πρόσθετου δυναμικού παραγωγής στα Μ.Δ.Ν. για το χρονικό διάστημα κατά το οποίο ισχύει η άδεια παραγωγής. Στην εν λόγω σύμβαση ρυθμίζονται ζητήματα λειτουργίας του δυναμικού που εγκαθίσταται και καθορίζεται η παροχή αποζημίωσης στον κάτοχο της άδειας της παρ. 1, σύμφωνα με την παρ. 5.».
  32. Συνεπώς, προσφορά σύνδεσης μπορεί να χορηγηθεί από τον Διαχειριστή για τις επίδικες άδειες της Καταγγέλλουσας, μόνο για το διάστημα μετά τη διασύνδεση των νησιών, αφού προηγουμένως έχουν διερευνηθεί και επιλυθεί οι τεχνικές και νομικές παράμετροι για την χορήγησή τους, καθώς και τα θέματα αρμοδιότητας χορήγησης δεδομένου ότι οι όροι σύνδεσης στο διασυνδεδεμένο χορηγούνται από τον Διαχειριστή του Συστήματος Μεταφοράς. Ευλόγως λοιπόν ο Διαχειριστής έλαβε υπόψη, κατά την ερμηνεία της 43 διάταξης, ότι οι έκτακτες ανάγκες πρόσθετου δυναμικού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στα Ηλεκτρικά Συστήματα ΜΔΝ δύνανται να καλύπτονται από παραγωγό που, κατά το χρονικό ορόσημο 01.03.2024, διαθέτει λειτουργούντες σταθμούς στα ΜΔΝ. Ωστόσο, ο Διαχειριστής Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών οφείλει σε συνεργασία με τον ΑΔΜΗΕ να διερευνήσει το καθεστώς των όρων σύνδεσης της καταγγέλλουσας για το διάστημα που έπεται της διασύνδεσης των νησιών.
  33. Ωστόσο, θα πρέπει να επισημανθεί ότι η λυσιτέλεια των σχετικών ισχυρισμών της καταγγέλλουσας συνδέονται και με την πορεία υλοποίησης του έργου της καταγγέλλουσας για την οποία επισημαίνονται τα ακόλουθα: Όπως σαφώς προκύπτει από τα πραγματικά περιστατικά, και τα στοιχεία που έχουν τεθεί υπόψη της Αρχής στο πλαίσιο παρακολούθησης των αδειοδοτημένων έργων, βάσει των δελτίων προόδου που έχει υποβάλει η καταγγέλλουσα σύμφωνα με τους όρους της άδειάς της για τις νήσους Κω και Χίο (ιδίως δελτία προόδου του Δεκεμβρίου του έτους 2022 και Μαρτίου και Δεκεμβρίου 2024), η Καταγγέλλουσα καθυστέρησε σημαντικά να υποβάλει στο Διαχειριστή το σχετικό αίτημα για χορήγηση οριστικής προσφοράς σύνδεσης. Ειδικότερα το αίτημα υποβλήθηκε τον Μάιο του έτους 2023 καθιστώντας εν τοις πράγμασι αδύνατη την υλοποίηση των έργων εντός του τιθέμενου και δεσμευτικού χρονοδιαγράμματος σύμφωνα με τους όρους των αδειών και το άρθρο 133 παρ. 1 του νόμου 4001/
  34. Πιο συγκεκριμένα για το νησί της Λέσβου το δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα προέβλεπε ότι η Καταγγέλλουσα θα είχε λάβει όρους σύνδεσης εντός του 1ου τριμήνου του 2022 και για τη Χίο και την Κω εντός του 2ου τριμήνου του
  35. Συνεπώς, τα αιτήματα προς τον ΔΕΔΔΗΕ θα έπρεπε να είχαν υποβληθεί στα τέλη του 2021 ή στις αρχές του
  36. Παρατηρείται δηλαδή καθυστέρηση εκ μέρους των κατόχων των αδειών της τάξης των 15 μηνών. Όπως ρητώς αναφέρεται στους Ειδικούς όρους των αδειών παραγωγής σε συμμόρφωση με το άρθρο 133 παρ. 1 του νόμου 4001/2011 ως προς το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης των έργων, «Ο κάτοχος της άδειας υποχρεούται να τηρεί το κάτωθι υποβληθέν δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα υλοποίησης της άδειας με στόχο την έγκαιρη εγκατάσταση της μονάδας σε 31 μήνες από την ανάρτηση στη Διαύγεια της άδειας παραγωγής.». Η δεσμευτικότητα του χρονοδιαγράμματος υλοποίησης των έργων στα ΜΔΝ, υπαγορεύεται από λόγους διασφάλισης δημοσίου συμφέροντος που ανάγονται ιδίως στο ζήτημα ασφάλειας ενεργειακού εφοδιασμού των νησιών και στην ενδεχόμενη μείωση του ενεργειακού τους κόστους, και ερείδεται στο άρθρο 133 παρ. 1 στο οποίο προβλέπεται ότι «
  37. […] Στην άδεια παραγωγής περιλαμβάνεται δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα εγκατάστασης του δυναμικού παραγωγής. Σε περίπτωση καθυστέρησης ως προς την ένταξη 44 του εν λόγω δυναμικού παραγωγής, με βάση το ως άνω χρονοδιάγραμμα, η οποία δεν οφείλεται σε ανωτέρα βία ή δικαστική αναστολή, ή άλλη αντικειμενική αδυναμία, επιβάλλεται με απόφαση της Ρ.Α.Ε., στον κάτοχο της άδειας παραγωγής υποχρέωση να καταβάλει αποζημίωση ίση με τη μη υλοποιηθείσα εξοικονόμηση κόστους ή ίση με το πρόσθετο κόστος που απαιτήθηκε για κάλυψη της ζήτησης.[…] Σε περίπτωση συστηματικής παραβίασης του χρονοδιαγράμματος η Ρ.Α.Ε. ανακαλεί την άδεια. Το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης μπορεί να παρατείνεται με τροποποίηση της οικείας άδειας παραγωγής, εφόσον συντρέχουν σπουδαίοι λόγοι που εκφεύγουν του ελέγχου του κατόχου της άδειας.». Η σημασία των δεσμευτικών προθεσμιών υλοποίησης καταδεικνύεται και από το γεγονός ότι, σύμφωνα με τους ειδικούς όρους της άδειας αλλά και τις ως άνω διατάξεις του άρθρου 133 παρ. 1 του νόμου 4001/2011, η παραβίασή τους επισύρει κυρώσεις που συναρτώνται με την καταβολή αποζημίωσης εκ μέρους του παραγωγού αλλά και την ανάκληση της άδειας παραγωγής. Η αυστηρότητα του διοικητικού αυτού μέτρου επιβάλλεται από το γεγονός ότι η υλοποίηση των έργων ανάπτυξης παραγωγής στα ΜΔΝ που ενδεχομένως είτε υποκαθιστούν εγκατεστημένη συμβατική παραγωγή, είτε ενισχύουν το υφιστάμενο δυναμικό παραγωγής συνδέεται άρρηκτα με την ασφάλεια εφοδιασμού των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, και την απρόσκοπτη τροφοδότησή τους, ζήτημα που ανακύπτει, ιδίως σε περιόδους αυξημένης ζήτησης, λόγω της έλλειψης διασύνδεσης των νησιών με το ηπειρωτικό σύστημα και συνεπαγωγικά συνδέεται και με το κόστος των υπηρεσιών κοινής ωφέλειας (ΥΚΩ) που επιβαρύνονται οι καταναλωτές της επικράτειας δεδομένου ότι το κόστος του δυναμικού παραγωγής για έκτακτες ανάγκες προστίθεται στο συνολικό κόστος παραγωγής των ΜΔΝ και μετακυλίεται μέσω των επιβαρύνσεων ΥΚΩ στους καταναλωτές. Περαιτέρω, όπως έχει επισημανθεί από την Αρχή, η εξεύρεση λύσεων σχετικά με την επάρκεια του δυναμικού ηλεκτροπαραγωγής των ηλεκτρικών συστημάτων των ΜΔΝ για την κάλυψη εκτάκτων αναγκών (π.χ. σε περίπτωση βλαβών των μονάδων ηλεκτροπαραγωγής), αντιμετωπίζεται μέσω εξαιρετικών διατάξεων του νομοθετικού πλαισίου και θα πρέπει να γίνεται με γνώμονα το δημόσιο συμφέρον, ήτοι την διασφάλιση της ενεργειακής επάρκειας των νησιών. Συνεπώς, παρότι η αγορά των ΜΔΝ είναι ανοιχτή στην εγκατάσταση νέας δυναμικότητας παραγωγής ισχύος, πραγματοποιείται υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις που υπαγορεύουν οι ανωτέρω στόχοι δημοσίου συμφέροντος. Η εγκατάσταση πρόσθετου δυναμικού οφείλει να υλοποιείται εν ευθέτω χρόνω και με την μεγαλύτερη δυνατή αξιοπιστία και ασφάλεια στο πλαίσιο που ορίζει ο Κώδικας ΜΔΝ. Για τους λόγους αυτούς, δεδομένου ότι η υλοποίηση των έργων αυτών άρρηκτα συνδέεται με την απρόσκοπτη ασφάλεια εφοδιασμού των νησιών, η χρονική μετατόπιση του 45 χρονοδιαγράμματος των έργων που αδειοδοτούνται, όπως ρητώς ορίζεται στις ανωτέρω διατάξεις, δύναται να δικαιολογείται μόνο για λόγους αντικειμενικής αδυναμίας ή ανωτέρας βίας, και οι προτεινόμενες λύσεις για την επάρκεια εφοδιασμού οφείλουν να είναι αξιόπιστες τόσο τεχνικά όσο και χρονοδιαγραμματικά, προκειμένου να ανταποκρίνονται στον στόχο κάλυψης της ενεργειακής επάρκειας στον οποίο απέβλεψε ο νομοθέτης. Συνεπώς, ουδόλως τυχαία προβλέπεται στις σχετικές διατάξεις ότι σε περίπτωση καθυστέρησης ως προς την ένταξη του δυναμικού παραγωγής που αδειοδοτείται στα ΜΔΝ, με βάση το δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα, η οποία δεν οφείλεται σε ανωτέρα βία ή δικαστική αναστολή, ή άλλη αντικειμενική αδυναμία, επιβάλλεται με απόφαση της Ρ.Α.Ε., στον κάτοχο της άδειας παραγωγής υποχρέωση να καταβάλει αποζημίωση ίση με τη μη υλοποιηθείσα εξοικονόμηση κόστους ή ίση με το πρόσθετο κόστος που απαιτήθηκε για κάλυψη της ζήτησης. Εν προκειμένω, οι αδειοδοτημένοι σταθμοί της Καταγγέλλουσας (σε Λέσβο, Χίο και ΚωΚάλυμνο) δεν θα μπορούσαν να λειτουργήσουν εγκαίρως και εντός του δεσμευτικού χρονοδιαγράμματος που ορίζεται στις χορηγηθείσες άδειες, ώστε να ανταποκριθούν στο μείζονος σημασίας ζήτημα του εφοδιασμού των ΜΔΝ και να καλύψουν επαρκώς τις έκτακτες ενεργειακές τους ανάγκες, ιδίως μετά την απόσυρση των μονάδων της ΔΕΗ Α.Ε., ενώ περαιτέρω διαπιστώνεται ότι έχουν ήδη παρεκκλίνει σημαντικά από το δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα που καθορίζεται στις άδειες παραγωγής. Mάλιστα από τα υποβληθέντα δελτία προόδου διαπιστώνεται ότι κατά το διάστημα από τη χορήγηση της άδειας παραγωγής έως την υποβολή της αίτησης για χορήγηση προσφοράς σύνδεσης τον Μάιο του έτους 2023 σύμφωνα με το άρθρο 81 του Κώδικα ΜΔΝ, ουδεμία άλλη ενέργεια έλαβε χώρα από τον αδειούχο για την προώθηση της αδειοδοτικής διαδικασίας του έργου, πλην της από 2-4-2021 αίτησης προς την Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας για την οποία δεν έχει εισέτι εκδοθεί έγκριση αλλά ούτε και σχετική ενημέρωση για την έκβασή της. Συναφώς, από το έτος 2022 όποτε και υποβλήθηκε το πρώτο δελτίο προόδου έως τον Δεκέμβριο του έτους 2024 που υποβλήθηκε το τελευταίο, δεν παρατηρήθηκε σχετική εξέλιξη αναφορικά με τις μελέτες που απαιτούνται για την υλοποίηση του έργου οι περισσότερες εκ των οποίων σχετίζονται με βασικά στοιχεία σχεδιασμού του έργου. Ειδικότερα, στο πρώτο δελτίο προόδου που υποβλήθηκε τον Απρίλιο του έτους 2022 η εταιρεία καταγράφει σειρά ενεργειών και μελετών που πρέπει να γίνουν και αφορούν στον σχεδιασμό του έργου (μελέτες σχεδιασμού της πλωτής εξέδρας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, του ελλιμενισμού της και της σύνδεσής της στο δίκτυο διανομής ηλεκτρικής, ενέργειας, μελέτη για τον βασικό σχεδιασμό της πλωτής εξέδρας, ετοιμασία σχεδιαστικού 46 πακέτου, για ναυπηγεία, Approve in Principle από Lloyds Register, τοπογραφική έρευνα βυθού στη θέση ελλιμενισμού, προ/μελέτη λιμενικών εγκαταστάσεων, ετοιμασία φακέλου ΜΠΕ) τις οποίες επαναλαμβάνει ως εκκρεμούσες και στα τελευταία δελτία προόδου που υποβλήθηκε τον Μάρτιο και Δεκέμβριο του έτους
  38. Από τη χορήγηση δε της άδειας στις αρχές του έτους 2022 έως τον Μάιο του έτους 2023, όποτε και υποβλήθηκε, εκτός χρονοδιαγράμματος το αίτημα για χορήγηση προσφοράς σύνδεσης προς τον αρμόδιο Διαχειριστή, ουδεμία πρόοδος είχε επέλθει ως προς τις βασικές ενέργειες για τις οποίες θα μπορούσε να μεριμνήσει η Καταγγέλλουσα για την προώθηση της υλοποίησης του έργου. Πρόκειται ως εκ τούτου, από τα στοιχεία τουλάχιστον που διαθέτει η Αρχή βάσει των δελτίων προόδου, για ένα έργο που βρίσκεται σε πρωτόλειο στάδιο σχεδιασμού τέσσερα
(4)έτη σχεδόν μετά την χορήγηση των αδειών για λόγους που δεν οφείλονται σε υπαιτιότητα του Διαχειριστή όπως καταδεικνύεται και κατωτέρω. Θα πρέπει να επισημανθεί ότι τα προτεινόμενα έργα είναι ιδιαίτερα απαιτητικά, πολύπλοκα και σύνθετα, ιδίως για τις περιπτώσεις εκείνες που αφορούν μικρά νησιωτικά συστήματα όπως τα νησιά της Κω, Χίου και Λέσβου, καθώς εγείρουν σημαντικές τεχνικές δυσκολίες (εξοπλισμός και υποδομές, τροφοδοσία καυσίμου, πρόσδεση σε δύσκολες συνθήκες, υλοποίηση νέου υποσταθμού και περιβαλλοντικές επισφάλειες) και η αδειοδότησή τους καθυστερεί σημαντικά (σύμφωνα με την διεθνή βιβλιογραφία, αλλά και την ελληνική πραγματικότητα, ξεπερνάει τα επτά
(7)χρόνια, χωρίς να υπολογιστούν απρόβλεπτες επιμέρους καθυστερήσεις οι οποίες εν προκειμένω αναμένονται λόγω της εγκατάστασης σε ευαίσθητο οικοσύστημα). Ιδίως η εγκατάσταση ενός πλωτού σταθμού παραγωγής ενέργειας (FSRP) απαιτεί εξειδικευμένο σχεδιασμό και κατασκευή, ειδικά λόγω της ανάγκης για σταθερότητα, ασφάλεια και ανθεκτικότητα σε δύσκολες θαλάσσιες συνθήκες. Συνεπώς, ο προγραμματισμός και η υλοποίηση τέτοιων έργων στο χρόνο που προβλέπεται στις χορηγηθείσες εν προκειμένω άδειες παραγωγής, πέρα από τις ανωτέρω επισφάλειες που εγείρει, απαιτεί συντονισμό και ενέργειες για τον έγκαιρο σχεδιασμό των έργων που δεν προκύπτει από τα στοιχεία που έχουν προσκομισθεί στην Αρχή ότι έχουν λάβει χώρα. Ως εκ τούτου, και δεδομένου ότι η συμβολή της καταγγέλλουσας, σύμφωνα με τα ανωτέρω, στο μείζον ζήτημα της ασφάλειας εφοδιασμού των νησιών που αντιμετωπίζει η χώρα, κατά το μεταβατικό διάστημα έως τη διασύνδεσή τους παρίστατο αβέβαιη και επισφαλής, τίθεται και ζήτημα εννόμου συμφέροντος ως προς τις αιτιάσεις της αναφορικά με τη θέσπιση των νέων διατάξεων αναφορικά με την ασφάλεια εφοδιασμού των νησιών, καθώς δεν συντρέχει και η προϋπόθεση της συνδρομής βλάβης για τη θεμελίωση του. 47
  1. Επισημαίνεται περαιτέρω, ότι παρότι, όπως προαναφέρθηκε, ο νόμος δεν επηρεάζει τα έννομα συμφέροντα της Καταγγέλλουσας ως προς την ισχύ των αδειών παραγωγής της και τη δυνατότητα χορήγησης όρων σύνδεσης για το διάστημα που έπεται της διασύνδεσης των νησιών, η ανάκληση της άδειας παραγωγής προβλέπεται ως κυρωτικός μηχανισμός για τυχόν παράβαση των όρων και των προϋποθέσεων που καθορίζονται στις άδειες αυτές αναφορικά με το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης των έργων. Το ζήτημα της τήρησης του χρονοδιαγράμματος και των ενεργειών που έχουν λάβει χώρα για την τήρησή του αποτελεί ζήτημα που οφείλει η Αρχή να αξιολογήσει με ενδεχόμενο μεταξύ άλλων και την τροποποίηση των σχετικών αδειών. Για το λόγο αυτή θα πρέπει να κληθεί η καταγγέλλουσα να παράσχει εξηγήσεις για την απόκλιση του χρονοδιαγράμματος που ορίζεται στις άδειες της προσκομίζοντας αναλυτικά και τεκμηριωμένα στοιχεία για την απόκλιση αυτή, καθώς και όλα τα στοιχεία για τις ενέργειες που καταγράφονται στα δελτία προόδου αναφορικά με την αδειοδότηση, και τον σχεδιασμό του έργου και το στάδιο στο οποίο βρίσκονται. Γ. Επί του ισχυρισμού περί παράνομης άρνησης πρόσβασης σε κρίσιμα έγγραφα
  2. Όσον αφορά στον ισχυρισμό της Καταγγέλλουσας με αντικείμενο την παράνομη άρνηση του Διαχειριστή να της χορηγήσει πρόσβαση σε σειρά εγγράφων τα οποία έχουν κοινοποιηθεί στην Αρχή λεκτέα τα ακόλουθα:
  3. Πράγματι, το δικαίωμα γνώσης των διοικητικών εγγράφων αποτελεί βασικό δικαίωμα του διοικούμενου και επιτελεί προστατευτική λειτουργία για αυτόν καθώς αποτελεί πηγή ενημέρωσής του και διαπίστωσης ότι συντρέχουν οι πραγματικές και νομικές καταστάσεις ενόψει των οποίων εκδίδεται η εκάστοτε διοικητική πράξη. Αναγνωρίζεται από την έννομη τάξη στο άρθρο 5 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας (ν.2260/1999) ενώ κατοχυρώνεται και συνταγματικά στο άρθρο 10 παρ. 3 του Συντάγματος αποτελώντας έκφανση του γενικότερου

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.