Αποτελέσματα Δημόσιας Διαβούλευσης επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. αναφορικά με την τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης για τη συμμετοχή

Η ΡΑΑΕΥ, σε συνέχεια της από 04.09.2025 πρόσκλησής της για συμμετοχή στη Δημόσια Διαβούλευση επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. αναφορικά με την τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης για τη συμμετοχή των Σταθμών Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΣΑΗΕ) στην Αγορά Εξισορρόπησης, διαβούλευση η οποία παρατάθηκε έως τις 17.10.2025 μετά από σχετικά αιτήματα, δημοσιοποιεί τον ακόλουθο πίνακα συμμετεχόντων στην ανωτέρω διαβούλευση, καθώς και το περιεχόμενο των επιστολών που υποβλήθηκαν στο πλαίσιο αυτής. Η ΡΑΑΕΥ ευχαριστεί όσους συμμετείχαν στη Δημόσια Διαβούλευση. Συμμετέχοντες: 1.Ημερομηνία αποστολής: 03.10.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-403080/06.10.2025 Αποστολέας: Econer Hellas Μονοπρόσωπη Α.Ε. 2. Ημερομηνία αποστολής: 16.10.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-403900/17.10.2025 Αποστολέας: Sympower 3. Ημερομηνία αποστολής: 17.10.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-403918/17.04.2025 Αποστολέας: ΕΣΣΑΗΕ 4. Ημερομηνία αποστολής: 17.10.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-403999/17.10.2025 Αποστολέας: ΔΕΗ Α.Ε. 5. Ημερομηνία αποστολής: 17.10.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-404002/17.10.2025 Αποστολέας: Optimus Energy Α.Ε. 6. Ημερομηνία αποστολής: 18.10.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-404004/20.10.2025 Αποστολέας: ΕΣΑΗ ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 06/10/2025 Α. Π.: I-403080 ECOENER HELLAS ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε. Μενελάου 15 151 24 Μαρούσι Αρ. Πρωτ.: 74 /03.10.2025 Αθήνα, 03.10.2025 ΠΡΟΣ ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΥΔΑΤΩΝ Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Υπόψη κ. Δ. Φούρλαρη, Αντιπρόεδρο ΡΑΑΕΥ & Επικεφαλής Κλάδου Ενέργειας elecodes–market@raaey.gr Θέμα: Θέσεις της Ecoener Hellas στα πλαίσια της διαβούλευσης της Εισήγησης της ΑΔΜΗΕ ΑΕ αναφορικά με την τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης για τη συμμετοχή των ΣΑΗΕ στην Αγορά Εξισορρόπησης [ΔΝΣ/21167/07.08.2025 (ΡΑΑΕΥΙ-400353)]. Αξιότιμε κύριε Αντιπρόεδρε, Η Ecoener Hellas ανήκει στον διεθνή όμιλο Ecoener S.A., με μακροχρόνια παρουσία στην αγορά των ΑΠΕ σε Ισπανία και Λατινική Αμερική. Μολονότι έχει πρόσφατη παρουσία στην ελληνική αγορά ενέργειας, δημιούργησε ένα αξιόλογο χαρτοφυλάκιο Σ.Α.Η.Ε. που σε σύντομο χρονικό διάστημα έχει φτάσει σε ώριμο αδειοδοτικό στάδιο. Στο πλαίσιο της διαβούλευσης για την ένταξη των Σταθμών Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας στην Αγορά Εξισορρόπησης, θα θέλαμε να καταθέσουμε την παρακάτω παρατήρηση, με στόχο την ενσωμάτωση της δια της αναγκαίας ρύθμισης στον Κανονισμό Εξισορρόπησης. Άρθρο Άρθρο 22.9 Συνέπειες μη επαρκούς Κατάστασης Φόρτισης Σχόλιο - παρατήρηση Αναφορικά με την επιβαλλόμενη Χρέωση μη συμμόρφωσης για την Κατάσταση Μη επαρκούς φόρτισης αντιλαμβανόμαστε ότι σίγουρα θα έχει αντίκτυπο στην εμπορική τους λειτουργία και θα ανακόψει μέρος της οικονομικής τους αποδοτικότητας στην αναδυόμενη και ρευστή αγορά των ΣΑΗΕ ήδη από το ξεκίνημα της. Η πρόταση μας είναι να δοθεί περίοδος χάριτος για την εν λόγω Χρέωση για κάθε εντασσόμενο ΣΑΗΕ που να αίρεται όταν ολοκληρωθεί τουλάχιστον το πρώτο έτος εμπορικής τους λειτουργίας. Παραμένουμε στη διάθεσή σας. Με εκτίμηση, signed Chrysoula Digitally by Chrysoula Giannopo Giannopoulou Date: 2025.10.03 ulou 22:36:46 +03'00' Χρύσα Γιαννοπούλου Country Manager, Ελλάδα ECOENER HELLAS ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε. Μενελάου 15, 15124, Μαρούσι ΑΡ.ΓΕΜΗ: 169225401000 ΑΦΜ : 802064503 1 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 17/10/2025 Α. Π.: I-403900 16/10/2025 Σχόλια της Sympower στη Δημόσια Διαβούλευση της ΡΑΕEY επί της εισήγησης τροποποίησης του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης για τη συμμετοχή των Σταθμών Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας στην Αγορά Εξισορρόπησης Η Sympower είναι ένας πάροχος υπηρεσιών ευελιξίας που βοηθά τους πελάτες να προσαρμοστούν με επιτυχία στην ενεργειακή μετάβαση. Συνδυάζοντας αποκλειστικά εξατομικευμένο λογισμικό και υλικό, παρέχουμε μια ολοκληρωμένη λύση που προσφέρει παρακολούθηση, εξισορρόπηση και βελτιστοποίηση της υποβολής προσφορών αγοράς και πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας σε πραγματικό χρόνο. Μέσω της πλατφόρμας λογισμικού μας, διαχειριζόμαστε πάνω από 2 GW ευέλικτων κατανεμημένων ενεργειακών πόρων σε 10 χώρες (Σουηδία, Φινλανδία, Νορβηγία, Δανία, Ολλανδία, Πολωνία, Ουγγαρία, Τσεχία, Ελλάδα και Ιταλία). Δραστηριοποιούμαστε στην ελληνική αγορά εξισορρόπησης με ≈ 300 MW περιουσιακών στοιχείων από την πλευρά της ζήτησης ενώ ταυτόχρονα παρέχουμε υπηρεσίες ευελιξίας/βελτιστοποίησης στους ιδιαίτερα κρίσιμους τομείς των ΑΠΕ & της αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας αναλαμβάνοντας τη διαχείριση χαρτοφυλακίων που συνδυάζουν τις παραπάνω τεχνολογίες. Αναφορικά με την εν λόγω διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε (εφεξής Διαχειριστής) σχετικά με την τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης (εφεξής ΚΑΕ) για τη συμμετοχή των Σταθμών Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας (εφεξης ΣΑΗΕ) στην Αγορά Εξισορρόπησης, θα θέλαμε να επισημάνουμε τα παρακάτω σημεία: 1.​ ΦΟΣΕ ΑΖ & ΦΟΣΕ ΑΠΕ Στην εισήγηση της τροποποίησης του ΚΑΕ1 διαπιστώνεται από το Διαχειριστή το νομικό κενό ως προς τη δυνατότητα των Φορέων Σωρευτικής Εκπροσώπησης (ΦοΣΕ) να εκπροσωπούν Σταθμούς Αποθήκευσης ενώ προτείνεται επίσης η “ρητή πρόβλεψη στη νομοθεσία της δυνατότητας εκπροσώπησης Σταθμών Αποθήκευσης από ΦοΣΕ, προκειμένου να αρθούν οι ερμηνευτικές ασάφειες και να καταστεί δυνατή η πλήρης και ισότιμη συμμετοχή των Σταθμών Αποθήκευσης στις Αγορές Ηλεκτρικής Ενέργειας”. Ταυτόχρονα, στις προτεινόμενες αλλαγές στον ΚΑΕ, εισάγεται με ρητό και εύστοχο τρόπο η έννοια του Φορέα Σωρευτικής Εκπροσώπησης (ΦοΣΕ), χωρίς διάκριση σε ΦοΣΕ ΑΠΕ ή ΦοΣΕ Απόκρισης Ζήτησης. Προσθέτοντας στην ανάγκη οι ΣΑΗΕ να μπορούν να εκπροσωπούνται (και) από ΦοΣΕ Απόκρισης Ζήτησης θα θέλαμε να τονίσουμε τα εξής: ●​ Όσον αφορά τη λειτουργία των ΦΟΣΕ στην αγορά εξισορρόπησης (balancing market), αυτή τη στιγμή μόνο οι ΦΟΣΕ Απόκρισης Ζήτησης (και συγκεκριμένα η Sympower) έχουν αποδεδειγμένη συμμετοχή στην Αγορά Εξισορρόπησης με κατανεμόμενα χαρτοφυλάκια και 1 Εισήγηση τροποποίησης του κανονισμού αγοράς εξισορρόπησης για τη συμμετοχή των σταθμών αποθήκευσης MAILING ADDRESS​ ​ PO Box 3383, 1001 AD​ Amsterdam, The Netherlands sympower.net​ ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 17/10/2025 Α. Π.: I-403900 στις 2 κατευθύνσεις (up & down). Ταυτόχρονα, ως ΦΟΣΕ Απόκρισης Ζήτησης η εταιρεία μας έχει ήδη αναλάβει όλες τις απαιτούμενες πρωτοβουλίες για τη δυνατότητα εισόδου των κατανεμόμενων φορτίων στην υπηρεσία της αΕΑΣ, προϊόν το οποίο αναμένεται να αποτελέσει βασικό πυλώνα στον τρόπο συμμετοχής των ΣΑΗΕ στην Αγορά Εξισορρόπησης. ●​ Ταυτόχρονα, στην χονδρεμπορική αγορά (wholesale market), οι ΦoΣΕ Απόκρισης Ζήτησης είναι οι μόνοι συμμετέχοντες (μαζί με τους ΣΑΗΕ) που όταν θα καταθέτουν προσφορές τόσο αγοράς όσο και πώλησης ενέργειας αυτές έχουν πρακτική συνεισφορά/αντίκρυσμα στην αλλαγή του φορτίου κατανάλωσης και στις 2 κατευθύνσεις (οι ΦοΣΕ ΑΠΕ καταθέτουν συνήθως μόνο εντολές πώλησης ενέργειας). Επομένως και σε επίπεδο Day Ahead/Intraday market η λογική αγοράς/πώλησης ενέργειας από τεχνολογίες Απόκρισης Ζήτησης προσομοιάζει περισσότερο από κάθε άλλη τεχνολογία τη λογική απορρόφησης/έγχυσης ενέργειας από ΣΑΗΕ. ●​ Επιπρόσθετα, τα βιομηχανικά assets που παρέχουν υπηρεσίες Απόκρισης Ζήτησης είναι τα μόνα των οποίων η συμμετοχή στην αγορά προσομοιάζει περισσότερο από κάθε άλλη τεχνολογία αυτή των ΣΑΗΕ καθώς συμμετέχουν με ευέλικτο τρόπο ταυτόχρονα και στις δύο κατευθύνσεις, υιοθετώντας έτσι τη λογική της απορρόφησης & έγχυσης ενέργειας από το ίδιο τεχνολογικό στοιχείο (asset/resource), όπως ακριβώς συμβαίνει και στους ΣΑΗE. ●​ Τέλος, στο κομμάτι των τεχνικών δοκιμών προεπιλογής και της λειτουργίας των assets, καθώς οι ΦΟΣΕ ΑΖ είναι οι μόνοι που εκπροσωπούν κατανεμόμενα χαρτοφυλακια στην αγορά εξισορρόπησης, είναι ταυτόχρονα και οι μοναδικοί συμμετέχοντες που διαθέτουν την εμπειρία και τεχνική ετοιμότητα για τη σύνδεση στο σύστημα μεγάλου αριθμού στοιχείων κατανεμόμενου εξοπλισμού, διεξάγοντας δοκιμές προεπιλογής σε γκρουπ από assets, αναλαμβάνοντας τη διαχείριση χαρτοφυλακίου με αλγόριθμους επιλογής/κατανομής κλπ (όπως θα χρειαστεί να συμβεί αντίστοιχα και για τους ΣΑΗΕ συνδέοντας σταδιακά ξεχωριστά assets ΣΑΗΕ). Με βάση τα παραπάνω, θα θέλαμε να τονίσουμε την συμφωνία μας με το Διαχειριστή στην πρόταση του για ρητή πρόβλεψη στη νομοθεσία της δυνατότητας εκπροσώπησης ΣΑΗΕ από ΦοΣΕ (ανεξαρτήτως τεχνολογίας) όχι μόνο λόγω της νομικής φύσης της έννοιας της Σωρευτικής Εκπροσώπησης με βάση το Ν. 4001/2011 αλλά κυρίως λόγω της αποδεδειγμένης δυνατότητας των ΦΟΣΕ ΑΖ να διαχειρίζονται assets που συμμετέχουν ταυτόχρονα και στις 2 κατευθύνσεις στην Αγορά Εξισορρόπησης αλλά και της τεχνικής/λειτουργικής συγγένειας των υπηρεσιών που παρέχουν οι τεχνολογίες Απόκρισης Ζήτησης σε σχέση με αυτές που θα μπορούν να παρέχουν οι ΣΑΗΕ.. 2.​ Μεγάλοι Σταθμοί Αποθήκευσης & Χαρτοφυλάκια Σταθμών Αποθήκευσης - Όριο 10 MW Με βάση τις σκοπούμενες τροποποιήσεις του Κανονισμού Αγορά Εξισορρόπησης, ο Διαχειριστής προτείνει να θεωρείται ως Μεγάλος Σταθμός Αποθήκευσης, αυτός του οποίου η Μέγιστη Ισχύς Έγχυσης είναι ίση ή μεγαλύτερη των 10 MW, ενώ αντίστοιχα Μικροί Σταθμοί Αποθήκευσης (Μέγιστη Ισχύς Έγχυσης<10 MW) θα πρέπει να αποτελούν μέρος Χαρτοφυλακίου Αποθήκευσης. Αρχικά η συγκεκριμένη πρόταση κρίνεται ως μη επαρκώς στοιχειοθετημένη & συνιστά απρόσμενη αλλαγή σε σχέση με το αρχικό όριο των 40 MW για την εν λόγω κατηγοριοποίηση που υπήρχε στις αρχικές κατευθυντήριες γραμμές του Διαχειριστή για τη συμμετοχή των ΣΑΗΕ στην Αγορά Εξισορρόπησης2. 2 Δημόσια διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. για τη συμμετοχή των σταθμών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας στην Αγορά Εξισορρόπησης sympower.net​ ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 17/10/2025 Α. Π.: I-403900 Έπειτα, έχοντας υπόψη την αποδελτίωση των σχολίων3 στην οποία ο Διαχειριστής σημειώνει πως ”[...] Ο Πάροχος Υπηρεσιών Εξισορρόπησης που εκπροσωπεί έναν σταθμό αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας μπορεί να μην είναι το ίδιο πρόσωπο με τον ιδιοκτήτη του σταθμού, αλλά ένας Φορέας Σωρευτικής Εκπροσώπησης[...]” γεννώνται μια σειρά από ερωτήματα αναφορικά με το κατά πόσο επιτρέπεται τελικά σε έναν ΦΟΣΕ να εκπροσωπεί τόσο Χαρτοφυλάκια Μικρών Σταθμών Αποθήκευση όσο και και Μεγάλους Σταθμούς Αποθήκευσης (>=10MW). Εφόσον το τελευταίο (δηλαδή η εκπροσώπηση Μεγάλων Σταθμών Αποθήκευσης) δεν προβλέπεται σαφώς στις σκοπούμενες αλλαγές, ο ρόλος των ΦΟΣΕ περιορίζεται αποκλειστικά στην εκπροσώπηση Χαρτοφυλακίων Μικρών Σταθμών, καταργώντας έτσι στην ουσία τα οφέλη που προκύπτουν από τη σωρευτική εκπροσώπηση (και) σταθμών μεγαλύτερων των 10 MW και δημιουργώντας σοβαρά ζητήματα έλλειψης ανταγωνισμού στην αγορά εξισορρόπησης. Την ίδια στιγμή, εφόσον τελικά δεν προβλέπεται η εκπροσώπηση και Μεγάλων Σταθμών Αποθήκευσης από ΦΟΣΕ, υποχρεώνεται ο Κάτοχος της Άδειας Αποθήκευσης του Σταθμού να εγγραφεί στο Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών Εξισορρόπησης. Δημιουργείται έτσι μια αυθαίρετη σύνδεση της εκπροσώπησης του Σταθμού στην Αγορά Εξισορρόπησης με το πρόσωπο του ιδιοκτήτη του Σταθμού (το οποίο μπορεί να αφορά πχ απλώς έναν ξένο ή εγχώριο επενδυτή), δημιουργώντας επιπλέον ρυθμιστική πολυπλοκότητα στις επενδύσεις που αφορούν Σταθμούς Αποθήκευσης. Προς το σκοπό αυτό προτείνουμε: α) την θεσμοθετημένη και σαφή αποσύνδεση της έννοιας του Χαρτοφυλακίου από τους ΦΟΣΕ β) τη ρητή πρόβλεψη οι ΦΟΣΕ να δύναται να εκπροσωπούν τόσο Χαρτοφυλάκια όσο και μεμονωμένους Μεγάλους Σταθμούς Αποθήκευσης (>=10 MW). 3.​ Υποχρέωση των Σταθμών Αποθήκευσης να στέλνουν πρόβλεψη/πρόγραμμα έγχυσης/απορρόφησης: Με βάση τις προτεινόμενες αλλαγές στον ΚΑΕ (Άρθρο 19.1, Παρ 10), οι Πάροχοι Υπηρεσιών Εξισορρόπησης που εκπροσωπούν Κατανεμόμενες Οντότητες Αποθήκευσης έχουν υποχρέωση να υποβάλουν στον Διαχειριστή ανά Οντότητα Υπηρεσιών Εξισορρόπησης το προβλεπόμενο πρόγραμμα έγχυσης/απορρόφησης για κάθε Ημέρα Κατανομής και ανά Περίοδο Κατανομής εντός δύο ωρών από τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων της πρώτης ΔΕΠ που αφορά στην Ημέρα Κατανομής, με υποχρέωση επικαιροποίησης του σε περίπτωση αλλαγών. Ταυτόχρονα, όπως προβλέπεται επίσης στην σκοπούμενη τροποποίηση του ΚΑΕ, οι Πάροχοι που εκπροσωπούν Κατανεμόμενες Οντότητες Αποθήκευσης δεν επιτρέπεται να αποκαθιστούν την Κατάσταση Φόρτισης των Κατανεμόμενων Οντοτήτων Αποθήκευσης τους εκτός Προγράμματος Αγοράς ή Προγράμματος ΔΕΠ, δηλαδή με πρόκληση αποκλίσεων. Επομένως, εφόσον η έγχυση/απορρόφηση ενέργειας προβλέπεται να ακολουθεί αυστηρά το συνδυαστικό πρόγραμμα που προκύπτει από το Πρόγραμμα Αγοράς ή/και το Πρόγραμμα ΔΕΠ, δεν στοιχειοθετείται η υποχρέωση οι συμμετέχοντες να αποστέλλουν το πρόγραμμα έγχυσης/απορρόφησης για τις περιόδους που ακολουθούν μελλοντικά και μάλιστα να ποινικοποιείται αυτή η υποχρέωσή τους. Άλλωστε, η συγκεκριμένη πληροφορία συμπεριλαμβάνεται ήδη στα συστήματα του Διαχειριστή, και ανανεώνεται συνεχώς είτε με επικαιροποιημένο πρόγραμμα αγοράς που λαμβάνει αυτόματα από το ΕΧΕ είτε απευθείας στο σύστημα του Διαχειριστή σε πρόγραμμα ΔΕΠ και ενεργές προσφορές ενεργοποίησης/διαθεσιμότητας. Επιπρόσθετα, ο συμμετέχοντας δεν μπορεί να γνωρίζει το ακριβές πρόγραμμα έγχυσης/απορρόφησης των οντοτήτων αποθήκευσης που εκπροσωπεί, εφόσον είναι πιθανό, για παράδειγμα, να του έχει απονεμηθεί μόνο ισχύς χΕΑΣ για μια συγκεκριμένη περίοδο, όμως σε πραγματικό χρόνο να κληθεί από το σύστημα να ενεργοποιηθεί από την αρχή της περιόδου, στη μέση της, ή και καθόλου. Σε αυτή την περίπτωση, το κάθε 3 Απόψεις της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. επί των αποτελεσμάτων της δημόσιας διαβούλευσης επί των κατευθυντήριων γραμμών για τη συμμετοχή ΣΑΗΕ στην Αγορά Εξισορρόπησης (ΡΑΑΕΥ Ι-398849) sympower.net​ ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 17/10/2025 Α. Π.: I-403900 σενάριο (ενεργοποίηση στην αρχή ή τη μέση της περιόδου ή μηδενική ενεργοποίηση) συνδέεται με διαφορετική συμπεριφορά έγχυσης/απορρόφησης και διαφορετικές κινήσεις που ακολουθούν στη συνέχεια στις αγορές για αποκατάσταση του επιπέδου φόρτισης. Τονίζεται επίσης ότι ο συμμετέχοντας είναι ήδη υποχρεωμένος (με επιβολή Χρεώσεων Μη Συμμόρφωσης σε περίπτωση που αυτό δεν συμβαίνει) από τον ΚΑΕ να τηρεί το απαιτούμενο επίπεδο φόρτισης για να μπορεί να παραδώσει το συνολικό πρόγραμμα που του έχει απονεμηθεί από τις αγορές, όπως επίσης και να μην προκαλεί αποκλίσεις στο σύστημα. Με βάση τα παραπάνω, θα θέλαμε να τονίσουμε την πλήρη αντίθεση μας στην επιβολή της εν λόγω υποχρέωσης. Θεωρούμε πως η ανάγκη του Διαχειριστή να μπορεί να παρακολουθεί επαρκώς πιθανές σημαντικές αυξομειώσεις της εγχυόμενης/απορροφώμενης ενέργεια από ΣΑΗΕ, δεν μπορεί να μετατίθεται στους Συμμετέχοντες μέσω θεσμοθέτησης προβλέψεων που οδηγούν σε υπερ-ρύθμιση της αγοράς. Αντίθετα, καθώς ο Διαχειριστής είναι εκείνος που έχει την πληροφορία για τα επικαιροποιημένα προγράμματα των Συμμετεχόντων, κατέχει τη δυνατότητα ανάπτυξης των κατάλληλων εσωτερικών εργαλείων που θα επιτρέψουν την προστασία του Συστήματος. 4.​ Απόκριση ζήτησης με αποθήκευση κατάντη του μετρητή (Behind the meter) Από τις προτεινόμενες αλλαγές απουσιάζει επίσης και οποιαδήποτε ρυθμιστική πρόβλεψη για συμμετοχή κατανεμόμενων φορτίων που μπορούν να προσφέρουν υπηρεσίες απόκρισης ζήτησης και τα οποία έχουν ΣΑΗΕ εγκατεστημένο κατάντι (BTM) του μετρητή. Η εγκατάσταση ΣΑΗΕ πίσω από τον μετρητή σε εγκαταστάσεις ζήτησης και κατανεμόμενα φορτία, αφενός δύναται να βελτιστοποιήσει τις υπηρεσίες Απόκρισης Ζήτησης από τους υπάρχοντες καταναλωτές ενώ την ίδια στιγμή μπορεί να ξεκλειδώσει ένα επιπρόσθετο ποσοστό ευελιξίας ιδιαίτερα σε καταναλωτές που χαρακτηρίζονται από μεγαλύτερη αστάθεια και δυσκολία πρόβλεψης του φορτίου κατανάλωσής τους. Εκτός από τα εύλογα οφέλη που προκύπτουν για το σύστημα και Διαχειριστή από μία αυξημένη ευελιξία στην πλευρά της κατανάλωσης, η δυνατότητα παροχής υπηρεσιών Απόκρισης Ζήτησης από ολοένα και περισσότερους καταναλωτές ηλεκτρικής συνεπάγεται επίσης ένα πρόσθετο οικονομικό όφελος για την ελληνική βιομηχανία η οποία ταλανίζεται συχνά από τα αυξημένα λειτουργικά κόστη και ιδιαίτερα αυτά που συνδέονται με την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας. Τέλος, η περαιτέρω ενίσχυση της ευελιξίας στην πλευρά της ζήτησης μέσω της βελτιστοποίησης της συμπεριφοράς απόκρισης ενός καταναλωτή, μπορεί να αποτελέσει ένα έξτρα εργαλείο για το Διαχειριστή στην Διαχείριση Συμφόρησης με τη συμμετοχή, εκτός των σταθμών αποθήκευσης, και καταναλωτών οι οποίοι θα δύναται να τροποποιήσουν το προφίλ κατανάλωσής τους ανάλογα με τις ανάγκες συμφόρησης του Συστήματος Με βάση τα παραπάνω προτείνουμε την άμεση θεσμοθέτηση της δυνατότητας παροχής υπηρεσιών Απόκρισης Ζήτησης από καταναλωτές με ΣΑΗΕ εγκατεστημένο κατάντι του μετρητή και βρισκόμαστε στη διάθεση του Διαχειριστή για την υποβολή προτάσεων προς αναζήτηση των κατάλληλων ρυθμιστικών προβλέψεων (πχ πρόταση για Declaration Method στην παράγραφο 5). 5.​ Σύμμικτα χαρτοφυλάκια & Μέθοδος Υποβολής Δήλωσης (Declaration Method) Στα υπό διαβούλευση κείμενα, εξακολουθεί να μην προβλέπεται (για λόγους πολυπλοκότητας με βάση την αποδελτίωση των σχολίων του Διαχειριστή) η δυνατότητα συμμετοχής στην αγορά εξισορρόπησης σύμμικτων χαρτοφυλακίων ήτοι χαρτοφυλακίων στα οποία θα μπορούν να συμμετέχουν ταυτόχρονα σταθμοί ΣΑΗΕ, σταθμοί ΑΠΕ αλλά και καταναλωτές που προσφέρουν υπηρεσίες απόκρισης ζήτησης (demand response). Οι υπηρεσίες απόκρισης ζήτησης αποτέλεσαν και αποτελούν ένα κρίσιμο εργαλείο αντιμετώπισης της ραγδαίας εισόδου ΑΠΕ στο σύστημα και της στοχαστικής φύσης τους. Πιο συγκεκριμένα τόσο οι ανοδικές (δηλαδή μείωση κατανάλωσης φορτίου) όσο και οι καθοδικές ενεργοποιήσεις κατανεμόμενων φορτίων (δηλαδή αύξηση κατανάλωσης φορτίου) συντελούν, τουλάχιστον τα τελευταία 2 έτη, στην περαιτέρω ευστάθεια του συστήματος και τη μείωση των αναγκαίων περικοπών της εγχυόμενης ενέργειας από ΑΠΕ. sympower.net​ ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 17/10/2025 Α. Π.: I-403900 Αντίστοιχο ρόλο αναμένεται να διαδραματίσουν και οι ΣΑΗΕ με την αύξηση/μείωση της εγχυόμενης/απορροφούμενης ενέργειας και επιτρέποντας την πιο ομαλή είσοδο των ΑΠΕ στο σύστημα. Δεν είναι επομένως κατανοητός ο λόγος για τον οποίο 2 τεχνολογίες (Απόκριση Ζήτησης & Αποθήκευση) οι οποίες προσφέρουν κρίσιμες υπηρεσίες στο Σύστημα, να μην μπορούν να συνδυαστούν σε κοινό χαρτοφυλάκιο, βελτιστοποιώντας έτσι τη δυνατότητα παροχής υπηρεσιών ευελιξίας και συμβάλοντας στην αντιμετώπιση των προκλήσεων του ενεργειακού συστήματος της χώρας από τη ραγδαία ανάπτυξη των ΑΠΕ. Κατ’ αναλογία της πρότασης του διαχειριστή για την εφαρμογή της Μεθόδου Υποβολής Δήλωσης (Declaration Method) για τον καθορισμό του Φορτίου Αναφοράς χΕΑΣ σε Χαρτοφυλάκια μη Ελεγχόμενης Παραγωγής που περιλαμβάνουν Σταθμούς ΑΠΕ μη Ελεγχόμενης Παραγωγής με ενσωματωμένη αποθήκευση, προτείνουμε την εφαρμογή της ίδιας μεθόδου (με τυχόν αναγκαίες τροποποιήσεις) για τον καθορισμό του Φορτίου Αναφοράς στο σύνολο Χαρτοφυλακίων που θα μπορούν να περιλαμβάνουν ταυτόχρονα σταθμούς ΣΑΗΕ και καταναλωτές που προσφέρουν υπηρεσίες απόκρισης ζήτησης (demand response). Όπως αναφέρεται και στο σχόλιο του Διαχειριστή στην αποδελτίωση σχολίων “[...] η συγκεκριμένη μέθοδος μπορεί να υποστηρίξει συνδυασμό διαφορετικών τεχνολογιών, καθώς ο συμμετέχων έχει τη δυνατότητα να πραγματοποιήσει με μεγαλύτερη ακρίβεια πρόβλεψη των εγχύσεων/απορροφήσεων του χαρτοφυλακίου κατά τη στιγμή της δήλωσης.[...] ”. Ένα σύμμικτο χαρτοφυλάκιο βιομηχανίας και ΣΑΗΕ το οποίο μπορεί να αυξήσει ή να μειώσει την εγχυόμενη/απορροφούμενη ενέργεια από το δίκτυο, μπορεί να συμβάλλει δυναμικά στο βασικό πρόβλημα το οποίο έρχονται να επιλύσουν οι ΣΑΗΕ, ήτοι το πλεόνασμα ενέργειας που δημιουργεί η υπερπαραγωγή από σταθμούς ΑΠΕ αλλά και την αντιμετώπιση του αντίστοιχου ελλείμματος ενέργειας τις υπόλοιπες ώρες. 6.​ Derating factor - Συντελεστής Απομείωσης: Με βάση την αποδελτίωση των σχολίων του Διαχειριστή, η χρήση ενός συντελεστή απομείωσης προτείνεται: “[...] με σκοπό να περιοριστεί η πιθανότητα μη απόδοσης σε πραγματικό χρόνο των κατακυρωμένων ποσοτήτων εφεδρειών που προέκυψαν από την Αγορά Ισχύος Εξισορρόπησης, λόγω μη επαρκούς κατάστασης φόρτισης, θέτοντας έτσι σε κίνδυνο την ασφαλή λειτουργία του Συστήματος.[...] Εκτιμούμε πως η πρόταση εφαρμογής ενός τέτοιου συντελεστή στερείται επαρκούς στοιχειοθέτησης, απομειώνοντας με τεχνητό τρόπο τη διαθέσιμη ισχύ των ΣΑΗΕ. Η απόδοση των κατακυρωμένων ποσοτήτων εφεδρειών που προκύπτουν από την Αγορά Ισχύος Εξισορρόπησης αποτελεί ευθύνη του Συμμετέχοντα, με την εφαρμογή αυστηρών χρεώσεων μη συμμόρφωσης σε ποικίλες περιπτώσεις που αυτές οι ποσότητες δεν αποδίδονται. Ταυτόχρονα, η εφαρμογή τέτοιων συντελεστών δύναται αφενός να απομειώσει τα έσοδα από τη συμμετοχή των ΣΑΗΕ στην αγορά, αφετέρου να θέσει σε κίνδυνο τις τεχνικές προϋποθέσεις που αφορούν τον ακριβή τρόπο λειτουργίας των ΣΑΗΕ στην αγορά (πχ αριθμός κύκλων ανά ημέρα) επί των οποίων συνήθως παρέχονται οι εγγυήσεις των κατασκευαστών. Βάσει των ανωτέρω, οποιαδήποτε πρόταση εφαρμογής συντελεστών που απομειώνουν τη μέγιστη ισχύ των ΣΑΗΕ θα πρέπει να βασίζεται σε εμπεριστατωμένη μελέτη που θα αποδεικνύει την ανάγκη ύπαρξης τέτοιων συντελεστών ενώ σε κάθε περίπτωση οι Συμμετέχοντες οφείλουν να γνωρίζουν τις περιπτώσεις (πχ σε ποια προϊόντα εξισορρόπησης) και το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής τους (στην αποδελτίωση αναφέρεται ο συντελεστής απομείωσης 0.8 για ΣΑΗΕ <=2 ωρών για την παροχή ΕΔΣ χωρίς να αναφέρεται πότε και εάν αυτό θα εφαρμοστεί). 7.​ Δοκιμές Προεπιλογής: Σε συνέχεια προηγούμενου σχολίου μας περί διεξαγωγής δοκιμών προεπιλογής για το σύνολο του Χαρτοφυλακίου των ΣΑΗΕ (επί του οποίου με βάση την αποδελτίωση των σχολίων φαίνεται να συμφωνεί ο Διαχειριστής), θα θέλαμε να επαναλάβουμε την ανάγκη σε χαρτοφυλάκια που έχουν ήδη περάσει τη διαδικασία των δοκιμών προεπιλογής να αποφεύγεται η επανάληψη τους στην περίπτωση προσθήκης μεμονωμένων τεχνολογιών πχ προσθήκη πρόβλεψης για συγκεκριμένο όριο ισχύος ή ενέργειας κάτω από το οποίο δεν θα απαιτείται η επανάληψη των δοκιμών για το σύνολο του χαρτοφυλακίου κατ’ αντιστοιχία με τις δοκιμές προεπιλογής για τα χαρτοφυλάκια κατανεμόμενου φορτίου sympower.net​ ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 17/10/2025 Α. Π.: I-403900 8.​ Αποζημίωση ενέργειας ΕΔΣ: Στην αποδελτίωση των σχολίων του Διαχειριστή αναφέρεται η μη αναγκαιότητα αμοιβής της ενέργειας που ενεργοποιείται για παροχή εφεδρείας ΕΔΣ. Ωστόσο, είναι χρήσιμο εδώ να τονιστεί η διαφορετική φύση των ΣΑΗΕ σε σύγκριση με άλλες τεχνολογίες (πχ θερμικές μονάδες) που παρέχουν εφεδρείες ΕΔΣ. Για παράδειγμα, προκειμένου μια θερμική μονάδα να παρέχει εφεδρείες ΕΔΣ, θα πρέπει να βρίσκεται σε λειτουργία κι επομένως να αμοίβεται ήδη για το πρόγραμμα κατανομής της, μεταβάλλοντας αντίστοιχα το επίπεδο της (υφιστάμενης) λειτουργίας της για να παροχή υπηρεσιών ΕΔΣ. Αντίθετα, για να μπορεί να παρέχει εφεδρείες ΕΔΣ ενας ΣΑΗΕ, θα χρειαστεί να δεσμευτεί και να παραμείνει σε ένα συγκεκριμένο επίπεδο φόρτισης του ΣΑΗΕ ώστε να μπορεί να ενεργοποιηθεί για παροχή συμμετρικής εφεδρείας ΕΔΣ. Η δέσμευση και παραμονή σε ένα συγκεκριμένο επίπεδο φόρτισης συνοδεύεται από το αντίστοιχο κόστος ευκαιρίας (μη χρησιμοποίησης του σε άλλες υπηρεσίες εξισορρόπησης) το οποίο υφίσταται ο Συμμετέχων που εκπροσωπεί το ΣΑΗΕ, κάτι που δεν συμβαίνει με τεχνολογίες όπως οι παραγωγικές μονάδες.Συνεπώς, διαφωνούμε με την πρόταση του Διαχειριστή για μη αποζημίωση της ενέργειας που ενεργοποιείται για παροχή εφεδρείας ΕΔΣ από τους ΣΑΗΕ που την παρέχουν. Συμπληρωματικά, προτείνουμε την καθιέρωση μηχανισμών αγοράς που θα αμείβουν του ΣΑΗΕ σε ξεχωριστή βάση, για τις υπηρεσίες που προσφέρουν στο σύστημα όπως συμβαίνει σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες (πχ καθιέρωση μηχανισμού αγοράς για την αποζημίωση υπηρεσιών αδράνειας στη Γερμανία 4). - 4 European Commission: Directorate-General for Energy, Artelys, Tractebel Engie and Trinomics, Assessment of policy options for securing inertia – Final report, Publications Office of the European Union, 2025, https://data.europa.eu/doi/10.2833/8332305 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 17/10/2025 Α. Π.: I-403918 ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (Ε.Σ.Σ.Α.Η.Ε.) Προς: Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων Υπόψη: Αντιπρόεδρο Κλάδου Ενέργειας κ. Φούρλαρη (μέσω: info@raaey.gr, elecodesmarket@raaey.

1. gr)Προϊσταμένη Δ/νσης Ρύθμισης Ενεργειακών Αγορών Χονδρικής, κα Μουρτζίκου Α. (μέσω: amourtzikou@raaey.
2. gr)Αρ. Πρωτ.: 24 Ηράκλειο, 16/10/2025 ΘΕΜΑ: Δημόσια Διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. αναφορικά με την τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης για τη συμμετοχή των Σταθμών Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΣΑΗΕ) στην Αγορά Εξισορρόπησης Αξιότιμοι, Στο πλαίσιο της από 04/09/2025 εν θέματι Δημόσιας Διαβούλευσης, παρακαλώ όπως βρείτε παρακάτω τις θέσεις του ΕΣΣΑΗΕ. A. Μεγάλοι Σταθμοί Αποθήκευσης & Χαρτοφυλάκια Σταθμών Αποθήκευσης - Όριο 10 MW Με βάση τις σκοπούμενες τροποποιήσεις του Κανονισμού Αγορά Εξισορρόπησης, ο Διαχειριστής προτείνει να θεωρείται ως Μεγάλος Σταθμός αποθήκευσης, αυτός του οποίου η Μέγιστη Ισχύς Έγχυσης είναι ίση ή μεγαλύτερη των 10 MW, ενώ αντίστοιχα Μικροί Σταθμοί Αποθήκευσης (Μέγιστη Ισχύς Έγχυσης<10 MW) θα πρέπει να αποτελούν μέρος Χαρτοφυλακίου Αποθήκευσης. Αρχικά η συγκεκριμένη πρόταση κρίνεται ως μια μη επαρκώς στοιχειοθετημένη & αναπάντεχη αλλαγή σε σχέση με το αρχικό όριο των 40 MW για την εν λόγω κατηγοριοποίηση που υπήρχε στις αρχικές κατευθυντήριες γραμμές του Διαχειριστή για τη συμμετοχή των Σταθμών Αποθήκευσης στην Αγορά Εξισορρόπησης1. Έπειτα, έχοντας υπόψη την αποδελτίωση των σχολίων2 στην οποία ο Διαχειριστής σημειώνει πως ”[...] Ο Πάροχος Υπηρεσιών Εξισορρόπησης που εκπροσωπεί έναν σταθμό αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας 1 Δημόσια διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. για τη συμμετοχή των σταθμών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας στην Αγορά Εξισορρόπησης 2 Απόψεις της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. επί των αποτελεσμάτων της δημόσιας διαβούλευσης επί των κατευθυντήριων γραμμών για τη συμμετοχή ΣΑΗΕ στην Αγορά Εξισορρόπησης (ΡΑΑΕΥ Ι-398849) ΕΣΣΑΗΕ – Ηράκλειο – 2810379793 – www.haess.gr – info@haess.gr 1 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 17/10/2025 Α. Π.: I-403918 ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (Ε.Σ.Σ.Α.Η.Ε.) μπορεί να μην είναι το ίδιο πρόσωπο με τον ιδιοκτήτη του σταθμού, αλλά ένας Φορέας Σωρευτικής Εκπροσώπησης[...]” γεννώνται μια σειρά από ερωτήματα αναφορικά με το κατα πόσο επιτρέπεται τελικά σε έναν ΦΟΣΕ να εκπροσωπεί τόσο Χαρτοφυλάκια Μικρών Σταθμών Αποθήκευση αλλά και Μεγάλους Σταθμούς Αποθήκευσης (>=10MW). Επιπλέον, έχοντας ως στόχο την κατά το δυνατόν πιο απρόσκοπτη είσοδο συμμετεχόντων στην αγορά και την ενίσχυση του ανταγωνισμού, και λαμβάνοντας υπόψη ότι η έννοια του ΦΟΣΕ σχετίζεται με τη σωρευτική εκπροσώπηση τεχνολογιών και όχι με την τεχνολογία αυτή καθ' αυτή, συμφωνούμε με την εισήγηση του ΑΔΜΗΕ σχετικά με την υιοθέτηση μιας ευρύτερης έννοιας σε σχέση με τον ΦΟΣΕ. Γεγονός που πρέπει να αποτυπωθεί και στο οικείο θεσμικό πλαίσιο. Β. Υποχρέωση των Σταθμών Αποθήκευσης να στέλνουν πρόβλεψη/πρόγραμμα έγχυσης/απορρόφησης: Με βάση τις προτεινόμενες αλλαγές στον ΚΑΕ (Άρθρο 19.1, Παρ 10), οι Πάροχοι Υπηρεσιών Εξισορρόπησης που εκπροσωπούν Κατανεμόμενες Οντότητες Αποθήκευσης έχουν υποχρέωση να υποβάλουν στον Διαχειριστή ανά Οντότητα Υπηρεσιών Εξισορρόπησης το προβλεπόμενο πρόγραμμα έγχυσης/απορρόφησης για κάθε Ημέρα Κατανομής και ανά Περίοδο Κατανομής εντός δύο ωρών από τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων της πρώτης ΔΕΠ που αφορά στην Ημέρα Κατανομής, με υποχρέωση επικαιροποίησης του σε περίπτωση αλλαγών. Ωστόσο, όπως προβλέπεται επίσης στην σκοπούμενη τροποποίηση του ΚΑΕ, οι Πάροχοι που εκπροσωπούν Κατανεμόμενες Οντότητες Αποθήκευσης δεν επιτρέπεται να αποκαθιστούν την Κατάσταση Φόρτισης των Κατανεμόμενων Οντοτήτων Αποθήκευσης τους εκτός Προγράμματος Αγοράς ή Προγράμματος ΔΕΠ, δηλαδή με πρόκληση αποκλίσεων. Επομένως, εφόσον η έγχυση/απορρόφηση ενέργειας προβλέπεται να ακολουθεί αυστηρά το συνδυαστικό πρόγραμμα που προκύπτει από το Πρόγραμμα Αγοράς ή/και το Πρόγραμμα ΔΕΠ, δεν στοιχειοθετείται η υποχρέωση οι συμμετέχοντες να αποστέλλουν το πρόγραμμα έγχυσης/απορρόφησης για τις περιόδους που ακολουθούν μελλοντικά και μάλιστα να ποινικοποιείται αυτή η υποχρέωσή τους. Γ. Derating factor - Συντελεστής Απομείωσης: Με βάση την αποδελτίωση των σχολίων του Διαχειριστή, η χρήση ενός συντελεστή απομείωσης προτείνεται: “[...] με σκοπό να περιοριστεί η πιθανότητα μη απόδοσης σε πραγματικό χρόνο των κατακυρωμένων ποσοτήτων εφεδρειών που προέκυψαν από την Αγορά Ισχύος Εξισορρόπησης, λόγω μη επαρκούς κατάστασης φόρτισης, θέτοντας έτσι σε κίνδυνο την ασφαλή λειτουργία του Συστήματος.[...] Εκτιμούμε πως η πρόταση εφαρμογής ενός τέτοιου συντελεστή στερείται επαρκούς στοιχειοθέτησης, απομειώνοντας με τεχνητό τρόπο τη διαθέσιμη ισχύ των Σταθμών Αποθήκευσης. Δ. Αποζημίωση ενέργειας ΕΔΣ Θεωρούμε εκ των ουκ άνευ ότι η λειτουργία των Σταθμών Αποθήκευσης θα πρέπει να διέπεται από τους ίδιους κανόνες και περιορισμούς σε σχέση με τις υπόλοιπες Οντότητες Υπηρεσιών Εξισορρόπησης, στα πλαίσια του υγιούς και ισότιμου ανταγωνισμού, και με στόχο τη βέλτιστη λειτουργία του Συστήματος Εξισορρόπησης προς όφελος του τελικού καταναλωτή. Στην κατεύθυνση αυτή διαφωνούμε με την πρόταση του Διαχειριστή για μη αποζημίωση της ενέργειας που ενεργοποιείται για παροχή εφεδρείας ΕΔΣ από τους ΣΑΗΕ που την παρέχουν. Συμπληρωματικά, προτείνουμε την καθιέρωση μηχανισμών αγοράς που θα αμείβουν του ΣΑΗΕ σε ξεχωριστή βάση, για τις υπηρεσίες που προσφέρουν στο σύστημα όπως συμβαίνει σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες (πχ καθιέρωση μηχανισμού αγοράς για την αποζημίωση υπηρεσιών αδράνειας στη Γερμανία 3). 3 European Commission: Directorate-General for Energy, Artelys, Tractebel Engie and Trinomics, Assessment of policy options for securing inertia – Final report, Publications Office of the European Union, 2025, https://data.europa.eu/doi/10.2833/8332305 ΕΣΣΑΗΕ – Ηράκλειο – 2810379793 – www.haess.gr – info@haess.gr 2 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 17/10/2025 Α. Π.: I-403918 ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (Ε.Σ.Σ.Α.Η.Ε.) Ε. Εκκαθάριση και Χρεώσεις Η πρόταση του ΑΔΜΗΕ αναφορικά με το γεγονός ότι «Οι Κατανεμόμενες Οντότητες Αποθήκευσης και οι Αντλίες υπόκεινται στις χρεώσεις των Λογαριασμών Προσαυξήσεων, όπως προβλέπονται στις διατάξεις του παρόντος Κανονισμού, για την ιδιοκαταναλισκόμενη ηλεκτρική ενέργεια.», θα πρέπει να αξιολογηθεί κριτικά από την Αρχή σας. Αφενός οι αποθηκευτικοί σταθμοί δεν συνιστούν επί της αρχής τελικούς Καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας, αφετέρου ήδη σύμφωνα με το Κεφάλαιο 21 ο επιμερισμός του κόστους που αφορά στους Λογαριασμούς Προσαυξήσεων γίνεται ανα Συμβαλλόμενο Μέρος με Ευθύνη Εξισσορόπησης. Τέλος, ο ΑΔΜΗΕ υιοθέτησε την πρόταση του Συνδέσμου σχετικά με τη μη άμεση θέση σε ισχύ των ΧΜΣ που αφορούν την τεχνολογία της αποθήκευσης, δίνοντας ειδικά για το άρθρο 22.9 τη δυνατότητα να εκκινήσει η εφαρμογή του 3 μήνες μετά τη διαπίστωση της τεχνικής ετοιμότητας του Διαχειριστή, παρόλα αυτά θεωρούμε ότι το εύλογο χρονικό διάστημα πρέπει να είναι 6 μήνες. Παραμένουμε στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε περαιτέρω πληροφορία ή/και διευκρίνιση. Με εκτίμηση Εμμανουήλ Καραπιδάκης Πρόεδρος ΔΣ ΕΣΣΑΗΕ ΕΣΣΑΗΕ – Ηράκλειο – 2810379793 – www.haess.gr – info@haess.gr 3 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-403999 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-403999 της ΥΑ ΥΠΕΝ/ΓΔΕ/55236/3367/2023) (παρ.1 του άρθρου 1 2 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-403999   3 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-403999 4 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-404002 Τηλ: 213 0075457, ΑΦΜ: 800833990, ΔΟΥ: ΚΕΦΟΔΕ ΑΤΤΙΚΗΣ, ΓΕΜΗ: 142475706000 ΑΠ 85 / 17.10.2025 Προς: Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) Πειραιώς 132, 118 54 Αθήνα Θέμα: Απόψεις της Optimus Energy AE στο πλαίσιο της Δημόσιας Διαβούλευσης επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. αναφορικά με την τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης για τη συμμετοχή των Σταθμών Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας στην Αγορά Εξισορρόπησης Αξιότιμοι/ες, Με την παρούσα επιστολή επιθυμούμε να εκφράσουμε την εκτίμησή μας για την ουσιαστική και εμπεριστατωμένη ανταπόκριση της Αρχής στις απόψεις που διατυπώσαμε στο πλαίσιο της Δημόσιας Διαβούλευσης επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. σχετικά με τις Κατευθυντήριες Γραμμές για τη συμμετοχή των Σταθμών Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΣΑΗΕ) στην Αγορά Εξισορρόπησης. Η συμπερίληψη στην προτεινόμενη τροποποίηση του Κανονισμού καίριων προτάσεών μας, και ιδίως: • της δυνατότητας των ΣΑΗΕ να μην λαμβάνουν ενεργοποίηση ενέργειας εξισορρόπησης κατά τη διαδικασία ΔΕΠ, όπως προκύπτει από την αποδελτίωση των σχολίων, • της διευκρίνισης ως προς τον τρόπο κατανομής εντολών αυτόματης ρύθμισης παραγωγής σε επίπεδο χαρτοφυλακίου, καθώς και • της πρόβλεψης τρίμηνης δοκιμαστικής περιόδου (“shadow period”) στο πλαίσιο των Χρεώσεων Μη Συμμόρφωσης (ΧΜΣ), κατά την οποία οι νέες χρεώσεις υπολογίζονται χωρίς καταλογισμό, καταδεικνύει τη δέσμευση της ΡΑΑΕΥ στη διαμόρφωση ενός συνεκτικού και ισορροπημένου ρυθμιστικού πλαισίου. Ενός πλαισίου που πρέπει να διασφαλίζει αφενός την επιχειρησιακή αξιοπιστία του Συστήματος και αφετέρου την εμπορική ευελιξία και ισότιμη συμμετοχή των οντοτήτων αποθήκευσης, ενώ παράλληλα παρέχει τον αναγκαίο χρόνο προσαρμογής για την ομαλή τους ένταξη στους μηχανισμούς της αγοράς. Παρά ταύτα, εξακολουθούν να υφίστανται κρίσιμα ζητήματα, τα οποία, κατά την άποψή μας, χρήζουν περαιτέρω αποσαφήνισης ή/και αναδιατύπωσης, προκειμένου να διασφαλιστεί η πλήρης συμμόρφωση με τις αρχές της ίσης μεταχείρισης, της διαφάνειας και της προβλεψιμότητας του ρυθμιστικού πλαισίου, καθώς και να αποτραπεί οποιαδήποτε παρεμπόδιση ή διακινδύνευση του κύριου και πρωταρχικού σκοπού της ένταξης και λειτουργίας των ΣΑΗΕ στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, ήτοι της ενίσχυσης της ρευστότητας και του ανταγωνισμού σε όλες τις επιμέρους αγορές και, εν τέλει, της μείωσης του ενεργειακού κόστους για τον τελικό καταναλωτή. Στο πλαίσιο αυτό, Optimus Energy A.E. 1 W optimusenergy.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-404002 υποβάλλουμε τις απόψεις μας επί της δημόσιας διαβούλευσης της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. αναφορικά με την τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης (ΚΑΕ) για τη συμμετοχή των ΣΑΗΕ στην Αγορά Εξισορρόπησης. Υπενθυμίζουμε ως γενική αρχή ότι η συμμετοχή στην αγορά εξισορρόπησης πρέπει να είναι αμερόληπτη, διαφανής και χωρίς διακρίσεις. Ο Διαχειριστής του Συστήματος Μεταφοράς (ΔΣΜ) οφείλει να διασφαλίζει ίσους όρους πρόσβασης για όλους τους επιλέξιμους συμμετέχοντες, ανεξαρτήτως τεχνολογίας, μεγέθους ή επιχειρηματικού μοντέλου. Η προμήθεια υπηρεσιών εξισορρόπησης πρέπει να βασίζεται σε αντικειμενικά, οικονομικά και τεχνικά κριτήρια, με στόχο την αποδοτική λειτουργία της αγοράς και τη βελτιστοποίηση του κόστους εξισορρόπησης. Συγκεκριμένα, η αρχή της μη διάκρισης εφαρμόζεται σύμφωνα με το Άρθρο 6 του Κανονισμού (ΕΕ) 2019/943, το οποίο αναφέρει πως οι αγορές εξισορρόπησης (συμπεριλαμβανομένων των διαδικασιών προεπιλογής) «οργανώνονται κατά τρόπο ώστε: (α) να διασφαλίζεται η πραγματική αποφυγή διακρίσεων μεταξύ των συμμετεχόντων στην αγορά…· (β) να διασφαλίζονται ένας διαφανής και τεχνολογικά ουδέτερος ορισμός περί υπηρεσιών και η διαφανής, βασισμένη στην αγορά, λήψη υπηρεσιών». Επιπλέον, στην παρ. 8 του ίδιου άρθρου διευκρινίζεται ότι η προμήθεια ισχύος εξισορρόπησης από τους ΔΣΜ πρέπει να βασίζεται στην αγορά και να μην εισάγει διακρίσεις μεταξύ των συμμετεχόντων κατά τη διαδικασία προεπιλογής. Επομένως, ο σχολιασμός μας στα επιμέρους άρθρα του ΚΑΕ βασίζεται σε ενότητες/άρθρα τα οποία κατά την άποψή μας δε συμβαδίζουν με τις παραπάνω αρχές. 1. Στο Άρθρο 14.5, παράγραφο 9 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης, αναφέρεται ότι: «Οι Πάροχοι που εκπροσωπούν Κατανεμόμενες Οντότητες Αποθήκευσης δεν επιτρέπεται να αποκαθιστούν την Κατάσταση Φόρτισης των Κατανεμόμενων Οντοτήτων Αποθήκευσης τους σε επίπεδο που θα καθιστά τεχνικά εφικτό το Πρόγραμμα ΔΕΠ, την απονεμημένη Ισχύ Εξισορρόπησης και τις προσφορές που έγιναν στα πλαίσια της Διαδικασίας χΕΑΣ και της Διαδικασίας αΕΑΣ με πρόκληση αποκλίσεων ή έμμεσα, με την μεταφορά αποκλίσεων σε μη κατανεμόμενα χαρτοφυλάκια, μέσω συναλλαγών στην Ενδοημερήσια Αγορά.» Καταρχήν, κατανοούμε το σκεπτικό του και την εύλογη ανησυχία του Διαχειριστή, η οποία εδράζεται στη δυνατότητα «τεχνητής» μεταφοράς αποκλίσεων από οντότητες στις οποίες επιβάλλεται ΧΜΣ και κόστος αποκλίσεων, προς άλλες οντότητες ή χαρτοφυλάκια που δεν υπόκεινται σε αντίστοιχες επιβαρύνσεις. Ωστόσο, η συμμετοχή των ΦοΣΕ στις Αγορές πραγματοποιείται κατά κανόνα με διακριτό και ανεξάρτητο τρόπο, με την εμπορική τους στρατηγική να βασίζεται συχνά σε αλγοριθμικά μοντέλα προσφορών. Στο πλαίσιο αυτό, μια θεωρητικά παρατηρούμενη μεταφορά αποκλίσεων δεν συνιστά απαραίτητα πρόθεση καταστρατήγησης των κανόνων, αλλά δύναται να προκύψει φυσικά, ως αποτέλεσμα της πολυπλοκότητας της αγοράς και της δυναμικής αλληλεπίδρασης μεταξύ αυτόνομων στρατηγικών και συστημάτων σε πραγματικό χρόνο. Optimus Energy A.E. 2 W optimusenergy.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-404002 Επιπλέον, επισημαίνεται ότι η Ενδοημερήσια Αγορά λειτουργεί με ανώνυμο χαρακτήρα, στον οποίο συμμετέχουν πολυάριθμες εταιρίες μέσω αυτοματοποιημένων συστημάτων υποβολής και βελτιστοποίησης εντολών. Η λειτουργική αυτή ιδιαιτερότητα περιορίζει ουσιωδώς κάθε ενδεχόμενο τεχνητής ή προσχεδιασμένης μεταφοράς αποκλίσεων και, ως εκ τούτου, οφείλει να ληφθεί σοβαρά υπόψη κατά το σχεδιασμό οποιουδήποτε μηχανισμού εποπτείας. Περαιτέρω, αξίζει να τονιστεί ότι, εκ του σχεδιασμού τους, οι Ενδοημερήσιες Αγορές εξυπηρετούν τη φυσική μεταφορά αποκλίσεων βάσει των πλέον επικαιροποιημένων δεδομένων πρόβλεψης. Με τον τρόπο αυτό, επιτρέπουν στους συμμετέχοντες να ελαχιστοποιούν τις αποκλίσεις τους και, συνεπώς, να συμβάλλουν ενεργά στον περιορισμό του συνολικού κόστους εξισορρόπησης του συστήματος. Η δυνατότητα διενέργειας ανώνυμων συναλλαγών αποτελεί αναπόσπαστο εργαλείο για την επίτευξη αυτού του σκοπού και δεν θα πρέπει να ερμηνεύεται περιοριστικά. Επισημαίνεται ότι ο τρόπος με τον οποίο η προτεινόμενη ρύθμιση έχει αποτυπωθεί στον ΚΑΕ δημιουργεί την εντύπωση ότι, εμμέσως, αποκλείει τους ΣΑΗΕ από την ενεργό συμμετοχή τους στην Ενδοημερήσια Αγορά, καθώς απαγορεύει οποιαδήποτε πράξη πώλησης ή αγοράς με άλλον Συμμετέχοντα, ακόμη και προερχόμενο από διαφορετική αγορά, υπό το φόβο σύναψης συναλλαγής με μη κατανεμόμενο χαρτοφυλάκιο της ελληνικής αγοράς. Η προσέγγιση αυτή δύναται να επιφέρει περιορισμό του ανταγωνισμού και της αποδοτικής λειτουργίας της αγοράς, αντίκειται δε στην αρχή της αμερόληπτης και μη διακριτικής συμμετοχής των συμμετεχόντων. Αν όμως, παρ’ ελπίδα, ήταν πρόθεση της Αρχής σας να αποκλειστούν οι ΣΑΗΕ από τη συμμετοχή στην Ενδοημερήσια Αγορά, αυτό θα έπρεπε να έχει διατυπωθεί ρητά ήδη κατά τον ορισμό των γενικών κατευθύνσεων σχεδιασμού της αγοράς, να έχει συζητηθεί και αναλυθεί διεξοδικά στο πλαίσιο του δημόσιου διαλόγου και να έχει εξηγηθεί με σαφήνεια στους επενδυτές και τα χρηματοοικονομικά ιδρύματα με τα οποία συνεργάζονται, αντί να προκύπτει, έστω και μερικώς, από την έμμεση εφαρμογή ασαφών περιοριστικών ρυθμίσεων. Περαιτέρω, υπενθυμίζεται ότι στην Ενδοημερήσια Αγορά, όταν υπάρχει διαθέσιμη διασυνοριακή δυναμικότητα, οι συμμετέχοντες δύνανται να συνάπτουν συναλλαγές με οποιαδήποτε ευρωπαϊκή χώρα μέσω των συζευγμένων ευρωπαϊκών αγορών ηλεκτρικής ενέργειας (market coupling), σύμφωνα με το ενωσιακό κανονιστικό πλαίσιο και τους κανόνες της εσωτερικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Παράλληλα, η προτεινόμενη ρύθμιση θίγει άμεσα την αρχή της εμπιστοσύνης των συμμετεχόντων στη δίκαιη αντιμετώπισή τους από τις αρχές της αγοράς, καθώς εισάγει την πρόβλεψη ποινολόγησης με κριτήρια αδιαφανή, τα οποία εξετάζονται εκ των υστέρων, χωρίς οι συμμετέχοντες να μπορούν να γνωρίζουν, εκ των προτέρων και με τρόπο αντικειμενικό, ποιες συναλλαγές ή στρατηγικές προσφορών θεωρούνται αποδεκτές και ποιες όχι. Με την προτεινόμενη ρύθμιση, οποιοσδήποτε ΣΑΗΕ ή εκπρόσωπός του συμμετέχει στην Ενδοημερήσια Αγορά ρισκάρει να θεωρηθεί ότι παραβιάζει την υποχρέωση που του ανατίθεται, χωρίς να μπορεί να προστατευτεί κατάλληλα εκ των προτέρων. Optimus Energy A.E. 3 W optimusenergy.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-404002 Τέλος, σημειώνεται ότι κανένας άλλος συμμετέχων στην αγορά δεν υπόκειται σε ανάλογο περιοριστικό έλεγχο αναφορικά με την πρόθεση ή το κίνητρο διενέργειας συναλλαγών στην Ενδοημερήσια Αγορά. Το γεγονός αυτό καθιστά επιτακτική την ανάγκη ίσης μεταχείρισης και διασφάλισης συνθηκών ισοτιμίας μεταξύ όλων των συμμετεχόντων. Επίσης, από όσο μπορούμε να γνωρίζουμε, δεν υφίσταται καμία άλλη αγορά στην Ευρώπη όπου εφαρμόζεται μια αντίστοιχη οιονεί τιμωρητική ρυθμιστική πρόβλεψη που μπορεί να οδηγήσει στον αποκλεισμό των ΣΑΗΕ από τη συμμετοχή στην Ενδοημερήσια Αγορά. Τίθεται επομένως, κατά τη γνώμη μας, και ζήτημα ισότιμης αντιμετώπισης και ανταγωνισμού των εγχώριων ΣΑΗΕ σε σχέση με ΣΑΗΕ που λειτουργούν στις γειτονικές αγορές και συμμετέχουν στη συζευγμένη Ενδοημερήσια Αγορά. Η πρόβλεψη αυτή, πρέπει να απαλειφθεί ή να αναδιατυπωθεί, καθώς αν παραμείνει ως έχει, ενδέχεται να επιφέρει στρέβλωση του ανταγωνισμού και περιορισμό της αποτελεσματικής λειτουργίας της αγοράς, αντί να ενισχύει τη διαφάνεια και τη συμμόρφωση. Σε κάθε περίπτωση, τυχόν καταχρηστικές πρακτικές ή σκόπιμη μεταφορά αποκλίσεων μεταξύ χαρτοφυλακίων ή οντοτήτων, με σκοπό την αποφυγή επιβολής ΧΜΣ ή άλλων σχετικών επιβαρύνσεων, πρέπει να ανιχνεύονται, ελέγχονται και αντιμετωπίζονται από τη ΡΑΑΕΥ μέσω κατάλληλων μηχανισμών εποπτείας και επιβολής κυρώσεων. Οι συμμετέχοντες που υιοθετούν τέτοιες πρακτικές οφείλουν να ποινολογούνται αναλόγως, προκειμένου να διασφαλίζεται η ακεραιότητα, η διαφάνεια και η εύρυθμη λειτουργία της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, μόνο εφόσον μπορεί να επιβεβαιωθεί ξεκάθαρα, αντικειμενικά και με εκ των προτέρων επαληθεύσιμα κριτήρια η υλοποίηση τέτοιων πρακτικών και χωρίς σε καμία περίπτωση να περιορίζεται αδικαιολόγητα η νόμιμη και ανταγωνιστική δραστηριότητα των υπολοίπων συμμετεχόντων. 2. Στο Άρθρο 22.9, παραγράφους 1-3 του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης αναφέρεται ότι: «1. Σε περίπτωση που η Κατάσταση Φόρτισης μιας Κατανεμόμενης Οντότητας Αποθήκευσης δεν επαρκεί για την πλήρη ενεργοποίηση του Προγράμματος έγχυσης/απορρόφησης ΔΕΠ και της απονεμημένης Ισχύος Εξισορρόπησης για μία ή περισσότερες διαδοχικές Περιόδους Εκκαθάρισης Αποκλίσεων o Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ επιβάλλει στις Κατανεμόμενες Οντότητες Αποθήκευσης χρέωση, η οποία ισούται με 𝑁𝐶𝑆𝑂𝐶𝑒,𝑚 . 2. Η υποχρέωση παροχής Ισχύος Εξισορρόπησης και τήρησης του Προγράμματος ΔΕΠ αφορά το σύνολο των Περιόδων Κατανομής που το Πρόγραμμα ΔΕΠ είναι μη μηδενικό, καθώς και τις Περιόδους όπου τους έχουν απονεμηθεί στη ΔΕΠ Ισχύς Εξισορρόπησης ΕΔΣ, χΕΑΣ και αΕΑΣ, για ανοδική και καθοδική κατεύθυνση. Ο σχετικός έλεγχος γίνεται βάσει της Κατάστασης Φόρτισης της Οντότητας στην αρχή της εξεταζόμενης Περιόδου Εκκαθάρισης Αποκλίσεων, σύμφωνα με τα δεδομένα που αποστέλλει η Οντότητα σε πραγματικό χρόνο.» «3. Για κάθε χρονική περίοδο Τ μίας ή περισσότερων συνεχόμενων Περιόδων Εκκαθάρισης Αποκλίσεων στις οποίες η Οντότητα έχει πρόγραμμα ΔΕΠ για έγχυση ή/και της έχει απονεμηθεί ανοδική Ισχύς Εξισορρόπησης, η Οντότητα οφείλει βάσει της Κατάστασης Φόρτισής της στην αρχή της εξεταζόμενης Περιόδου Εκκαθάρισης Αποκλίσεων, να δύναται να τηρήσει το Optimus Energy A.E. 4 W optimusenergy.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-404002 άθροισμα του Προγράμματος ΔΕΠ για έγχυση και της απονεμημένης ανοδικής Ισχύος Εξισορρόπησης για όλες τις διαδοχικές Περιόδους Εκκαθάρισης Αποκλίσεων της περιόδου Τ. Σε αντίθετη περίπτωση, επιβάλλεται στην οντότητα Χρέωση Μη Συμμόρφωσης για τη συνολική ανοδική ποσότητα που δεν μπορεί να εγχύσει …» Είναι σημαντικό, σε πραγματικό χρόνο, οι ΣΑΗΕ να μπορούν να προσφέρουν τις εφεδρείες που έχουν διαθέσει προς πώληση (είτε στη ΔΕΠ είτε σε οποιαδήποτε άλλη μελλοντικά ρυθμισμένη διαδικασία), χωρίς ωστόσο να δεσμεύονται από το πρόγραμμα της ΔΕΠ. Η ΔΕΠ αποτελεί ένα ενδεικτικό πρόγραμμα λειτουργίας των μονάδων και των ΣΑΗΕ. Στο σημείο αυτό και με βάση την αποδελτίωση των σχολίων του ΑΔΜΗΕ, χαιρετίζουμε τη δυνατότητα που παρέχεται στους ΣΑΗΕ να μην προκύπτει ενεργοποίηση ενέργειας εξισορρόπησης μέσω της ΔΕΠ. Εντούτοις, η σχετική δέσμευση απουσιάζει από τον ΚΑΕ, ενώ η διατύπωση του αντίστοιχου άρθρου ενδέχεται να δημιουργεί σύγχυση ως προς την ερμηνεία του Κανονισμού. Ευελπιστούμε ότι θα υπάρξει σχετική πρόβλεψη, η οποία θα αποτυπωθεί είτε στην επικαιροποίηση της τεχνικής απόφασης της ΔΕΠ είτε στο τελικό κείμενο του ΚΑΕ. Υπενθυμίζουμε την πάγια θέση μας, η οποία έχει ήδη εκφραστεί και στην προηγούμενη επιστολή μας προς την Αρχή σας, ότι η απαίτηση συμμόρφωσης της οντότητας αποθήκευσης με το Πρόγραμμα ΔΕΠ ενδέχεται να δημιουργήσει πρακτικές δυσχέρειες, καθώς δεσμεύεται ποσότητα ενέργειας σε επίπεδο προγραμματισμού, η οποία ενδέχεται να μην ενεργοποιηθεί ούτε και να αποζημιωθεί σε πραγματικό χρόνο. Το αποτέλεσμα είναι ο περιορισμός της εμπορικής ευχέρειας του σταθμού σε άλλες αγορές (π.χ. Ενδοημερήσια), με σημαντικό κόστος ευκαιρίας. Το υποκείμενο αυτό κόστος ευκαιρίας, που συναρτάται άμεσα με την αντίστοιχη δέσμευση SoC / ισχύος, αποτελεί εξάλλου τη βάση αποζημίωσης ισχύος εξισορρόπησης για όλες τις οντότητες εξισορρόπησης. Παραδόξως, μόνο για τους ΣΑΗΕ προτείνεται ανάληψη δέσμευσης SoC / ισχύος, χωρίς όμως καμία αποζημίωση ισχύος για την κάλυψη του κόστους ευκαιρίας. Ευελπιστούμε ότι η κατανόησή μας είναι ορθή, βάσει της αποδελτίωσης των σχολίων του Διαχειριστή, και ότι θα αποφευχθούν ρυθμίσεις που θα περιόριζαν δραστικά το εύρος και τη συνολική αποτελεσματικότητα των ΣΑΗΕ, υποβαθμίζοντας την αξία ενός κρίσιμου πόρου εξισορρόπησης για το Σύστημα. Επιπλέον, ο τύπος που προτείνει ο Διαχειριστής για τις ΧΜΣ είναι εσφαλμένος, καθότι δε λαμβάνονται υπόψη τα προγράμματα αγοράς μέσω των οποίων οι ΣΑΗΕ μπορούν να ρυθμίσουν την κατάσταση φόρτισής τους. Φαίνεται μάλιστα ότι, όλως παραδόξως, δεν γίνεται κατανοητή ή αποδεκτή η θεμελιώδης δυνατότητα της τεχνολογίας των ΣΑΗΕ να προσφέρουν το ίδιο είδος εφεδρείας με δύο διαφορετικούς τρόπους: - Ανοδική εφεδρεία με αύξησης έγχυσης ή μείωση φόρτισης - Καθοδική εφεδρεία με μείωση έγχυσης ή αύξηση φόρτισης. Αυτό καθίσταται σαφές μέσα από το ακόλουθο παράδειγμα: Πίνακας 1: Παράδειγμα μη εφικτού προγράμματος παροχής εφεδρείας κατά τη θεώρηση του ΑΔΜΗΕ Optimus Energy A.E. 5 W optimusenergy.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-404002 Ώρα (Hr) 15 16 17 MFRR Capacity UP (MW) 10 10 10 SoC στην αρχή της περιόδου (%) 100 50 0 Για λόγους απλούστευσης, θεωρούμε ότι όλα τα προϊόντα είναι ωριαία και ότι πρόκειται για ΣΑΗΕ με χαρακτηριστικά 10 MW / 20 MWh, χωρίς απονεμημένο Πρόγραμμα ΔΕΠ. Ο ΣΑΗΕ έχει λάβει εφεδρεία για ανοδική χειροκίνητη ενέργεια εξισορρόπησης 10 MW για το χρονικό διάστημα 15-17 ΕΕΤ και θεωρούμε πως έχει ενεργοποιηθεί πλήρως για τις πρώτες 2 ώρες με αποτέλεσμα ο ΣΑΗΕ να έχει αποφορτίσει πλήρως όπως φαίνεται και από το State of Charge (SoC). Κατά τον Διαχειριστή, και με βάση τον τύπο που προτείνει ο ΣΑΗΕ, θα ποινολογηθεί για την ώρα 17, καθότι ο Διαχειριστής εξετάζει το State of Charge στην αρχή της περιόδου, μη λαμβάνοντας υπόψη τα πιθανά Προγράμματα Αγοράς. Σημειώνουμε πως τα δεδομένα που αποστέλλονται από τους ΣΑΗΕ στον Διαχειριστή είναι δεδομένα λειτουργίας, δηλαδή πραγματική κατάσταση φόρτισης, και όχι προβλέψεις κατάστασης φόρτισης που θα προκύψουν με βάση μελλοντικές υποχρεώσεις των ΣΑΗΕ στην αγορά. Στον Πίνακα 2, στον οποίο παρουσιάζονται και τα προγράμματα αγοράς, όπως έχουν προκύψει από τις αγορές του Χρηματιστηρίου Ενέργειας, προκύπτει πασιφανώς πως ο ΣΑΗΕ μπορεί να παράσχει στο σύνολο την εφεδρεία και για την ώρα 17 καθότι η παροχή εφεδρείας νοείται ως η αλλαγή της θέσης από το πρόγραμμα αγοράς. Με βάση λοιπόν τα παραπάνω, ο ΣΑΗΕ, ακόμα και αν λάβει εντολή πλήρους ενεργοποίησης για παροχή χειροκίνητης εφεδρείας, είναι σε θέση να την παράσχει στο σύστημα καθότι η τελική του θέση θα είναι μηδενική (δε θα πραγματοποιήσει φόρτιση ή εκφόρτιση), αφού ο ΣΑΗΕ σκόπευε να απορροφήσει ενέργεια από το σύστημα, αλλά ο Διαχειριστής έκρινε πως κάτι τέτοιο δεν απαιτείται. Time (Hr) 15 16 17 Πίνακας 2: Παράδειγμα εφικτού προγράμματος παροχής εφεδρείας Πρόγραμμα Αγοράς MFRR Capacity UP (MW) SoC στην αρχή της περιόδου (%) (MW) 10 100 0 10 50 0 10 0 -10 Με βάση τα ανωτέρω, καθίσταται σαφές ότι η χρήση του ως άνω τύπου από τον ΑΔΜΗΕ είναι εσφαλμένη, καθόσον λαμβάνει ως μεταβλητή εισόδου την κατάσταση φόρτισης της οντότητας στην έναρξη της εξεταζόμενης περιόδου, αντί να εξετάζει την εφικτότητα παροχής εφεδρείας, λαμβάνοντας υπόψη και τα Προγράμματα Αγοράς, όπως αυτά έχουν προκύψει από τις αγορές του Χρηματιστηρίου Ενέργειας. Ωστόσο, σε περίπτωση που ο ΑΔΜΗΕ απορρίπτει τη δυνατότητα του ΣΑΗΕ να παρέχει ανοδική εφεδρεία με αλληλουχία αύξησης έγχυσης και μείωσης φόρτισης, αυτό είναι κατά τη γνώμη μας αυταπόδεικτα παράδοξο και αβάσιμο, καθώς ισοδυναμεί με άρνηση εκμετάλλευσης μιας κύριας τεχνολογικής δυνατότητας των ΣΑΗΕ, την οποία κάθε διαχειριστής συστήματος θα έπρεπε κανονικά να αναγνωρίζει, να καλωσορίζει και να υποστηρίζει. Optimus Energy A.E. 6 W optimusenergy.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-404002 Η ΧΜΣ έχει νόημα να αναφέρεται στις Εντολές Κατανομής σε πραγματικό χρόνο. Επομένως, οποιαδήποτε ΧΜΣ αφορά είτε την εφικτότητα λειτουργίας, βάσει των ενδεικτικών προγραμμάτων λειτουργίας της ΔΕΠ, είτε την αρχική κατάσταση φόρτισης του ΣΑΗΕ, μη λαμβάνοντας υπόψη μελλοντικά Προγράμματα Αγοράς, θεωρείται μεθοδολογικά εσφαλμένη, στρεβλή και περιττή, όπως προκύπτει τεκμηριωμένα από τα ανωτέρω. Αντίστοιχα προβλήματα ενδέχεται να ανακύψουν και κατά τη διαδικασία επίλυσης κατ’ απαίτηση ΔΕΠ (ad-hoc ISP), όπου ο Διαχειριστής δύναται να ενεργοποιήσει εφεδρείες σε ΣΑΗΕ για χρονικά διαστήματα (τέταρτα) στα οποία έχει ήδη παρέλθει η δυνατότητα συμμετοχής στις αγορές και δεν είχε προκύψει δέσμευση μέσω της ΔΕΠ 2 ή της ΔΕΠ 3. Στις περιπτώσεις αυτές, η διαχείριση της κατάστασης φόρτισης μέσω κατάλληλων ενεργειών στην αγορά (αγορών ή πωλήσεων) καθίσταται ανέφικτη, με αποτέλεσμα οι ΣΑΗΕ να διατρέχουν κίνδυνο δημιουργίας ΧΜΣ χωρίς να έχουν ουσιαστικά τη δυνατότητα να το αποτρέψουν. Θα θέλαμε λοιπόν να επισημάνουμε με έμφαση την εκτίμησή μας ότι η προτεινόμενη ΧΜΣ δρα έμμεσα ως ένα οικονομικό δίλημμα που επιβάλλεται ρυθμιστικά στον εκάστοτε ΣΑΗΕ και τον αναγκάζει να επιλέξει διαζευκτικά αν θα επιδιώξει τη δημιουργία εσόδων μέσω της εξισορρόπησης τιμών (arbitrage) στην Αγορά Επόμενης Ημέρας ή της παροχής εφεδρειών ισχύος και ενεργοποίησης ενέργειας εξισορρόπησης. Το αποτέλεσμα αυτό δεν πρέπει να γίνει αποδεκτό από την Αρχή σας, καθώς υπονομεύει άμεσα τη δυνατότητα των ΣΑΗΕ: - να μεγιστοποιήσουν το οικονομικό τους όφελος μέσα από μια βέλτιστη συνδυαστική συμμετοχή σε όλες τις διαθέσιμες αγορές (cross-market optimization), που αποτελεί τον κύριο τρόπο μεγιστοποίησης εσόδων ΣΑΗΕ στις ώριμες ευρωπαϊκές αγορές, και ταυτόχρονα και συνδυαστικά - να συνεισφέρουν o στην πολυπόθητη, για λόγους μείωσης του ενεργειακού κόστους των καταναλωτών, παροχή σημαντικών επιπλέον ευέλικτων πόρων στην Αγορά Εξισορρόπησης, ενισχύοντας της ρευστότητα και τον ανταγωνισμό, και o στη βέλτιστη εξισορρόπηση τιμών στην Αγοράς Επόμενης Ημέρας, ▪ μειώνοντας τις περικοπές ΑΠΕ κατά τις ώρες χαμηλών τιμών και ▪ αντικαθιστώντας, με την έγχυσή τους, την παραγωγή συμβατικών μονάδων κατά τις ώρες αιχμής, συμβάλλοντας έτσι στη μείωση της χονδρεμπορικής τιμής και στον περιορισμό της εξάρτησης της χώρας μας από τις διεθνείς διακυμάνσεις των τιμών φυσικού αερίου. Αν όμως, παρ’ ελπίδα, ήταν πρόθεση της Αρχής σας να οδηγηθούν οι ΣΑΗΕ να επιλέξουν διαζευκτικά αν θα συμμετέχουν σε μία μόνο από τις διαθέσιμες αγορές, αυτό θα έπρεπε να έχει διατυπωθεί ρητά ήδη κατά τον ορισμό των γενικών κατευθύνσεων σχεδιασμού της αγοράς, να έχει συζητηθεί και αναλυθεί διεξοδικά στο πλαίσιο του δημόσιου διαλόγου και να έχει εξηγηθεί με σαφήνεια στους επενδυτές και τα χρηματοοικονομικά ιδρύματα με τα οποία συνεργάζονται, αντί να προκύπτει έμμεσα, έστω και μερικώς, από την εφαρμογή αδόκιμων και εσφαλμένων περιοριστικών ρυθμίσεων, όπως η προτεινόμενη ΧΜΣ. Optimus Energy A.E. 7 W optimusenergy.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-404002 Προς αποφυγή παρερμηνειών, επισημαίνεται ότι σε καμία περίπτωση δεν επιθυμούμε οι ΣΑΗΕ να αποζημιώνονται για εφεδρείες τις οποίες δεν είναι σε θέση να παρέχουν στο Σύστημα. Θεωρούμε, αντιθέτως, ότι εφόσον ένας φορέας εξισορρόπησης — χωρίς τούτο να αφορά αποκλειστικά τους ΣΑΗΕ — αδυνατεί να παρέχει τις απαιτούμενες υπηρεσίες εξισορρόπησης ή να τηρεί τις ρυθμιστικές του υποχρεώσεις, και ο Διαχειριστής δύναται να αποδείξει τεκμηριωμένα αυτή την αδυναμία, υπάρχουν πλείστα άλλα μέσα για την παρακολούθηση και τη ρύθμιση της αγοράς. Παρακάτω παρατίθενται ενδεικτικά ορισμένα μέτρα τα οποία θα μπορούσαν να υιοθετηθούν: 1) Οικονομικές ποινές Σε περίπτωση που ο πάροχος εξισορρόπησης δεν δύναται να παραδώσει την ενέργεια ή ισχύ που έχει δεσμευθεί, να επιβάλλονται μειωμένες πληρωμές ή άλλες αντίστοιχες οικονομικές κυρώσεις. 2) Ρυθμιστικές κυρώσεις και προειδοποιήσεις Σε περιπτώσεις σοβαρής ή επανειλημμένης μη συμμόρφωσης, ο Ρυθμιστής δύναται να επιβάλλει προειδοποιήσεις, διοικητικά πρόστιμα ή ακόμη και περιορισμό συμμετοχής στις αγορές εξισορρόπησης, μέσω της προσωρινής απώλειας της προεπιλογής (prequalification) για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. 3) Υποχρέωση αποζημίωσης στον Διαχειριστή Ο πάροχος θα πρέπει να αποζημιώνει τον Διαχειριστή για τα κόστη που προκύπτουν από την ανάγκη εξεύρεσης εναλλακτικών πηγών εξισορρόπησης. 3. Σχετικά με τη διαχείριση συμφόρησης Στην υπό διαβούλευση τροποποίηση του ΚΑΕ δεν περιλαμβάνεται ρητή ρύθμιση για τη «Διαχείριση συμφόρησης σε πραγματικό χρόνο» που είχε προδιαγραφεί στην αρχική εισήγηση του Διαχειριστή· υπενθυμίζουμε την πάγια θέση μας ότι η συμμετοχή των σταθμών αποθήκευσης στη διαχείριση συμφόρησης απαιτεί σαφές, προβλέψιμο και διαφανές ρυθμιστικό πλαίσιο και, συνεπώς, κρίνεται αναγκαίος ο εκ των προτέρων καθορισμός αντικειμενικών και μετρήσιμων κριτηρίων (χρονικών/ποσοτικών), των υποχρεώσεων των οντοτήτων (π.χ. τήρηση συγκεκριμένου SoC ή περιορισμός Προγραμμάτων Αγοράς σε ορισμένες ώρες) και των αρχών αμοιβής ή μη αμοιβής, ώστε να διασφαλίζονται η ίση μεταχείριση, η διαφάνεια και η ρυθμιστική προβλεψιμότητα. 4. Σχετικά με τη διαχείριση ΣΑΗΕ από τον ΑΔΜΗΕ Στην τροποποίηση του ΚΑΕ δεν εντοπίσαμε κάποια ενότητα σχετικά με τη «Διαχείριση Σταθμών Αποθήκευσης σε συνθήκες περίσσειας ή ελλείμματος ενέργειας στο ΕΣΜΗΕ» όπως είχε προδιαγραφεί στην αρχική εισήγηση του Διαχειριστή. Υπενθυμίζουμε την πάγια θέση μας για το συγκεκριμένο θέμα, ότι η δυνατότητα του Διαχειριστή να εκδίδει εντολές προς ΣΑΗΕ για απορρόφηση ή έγχυση ενέργειας εκτός του πλαισίου αγοράς, χωρίς προηγούμενη υποβολή προσφορών, μας βρίσκει κάθετα αντίθετους. Η ρύθμιση αυτή συνιστά ουσιώδη απόκλιση από τη θεμελιώδη αρχή της λειτουργίας μέσω οργανωμένων και ανταγωνιστικών αγορών και, ως εκ τούτου, εγείρει σοβαρά ζητήματα συμβατότητας με το ευρωπαϊκό ρυθμιστικό πλαίσιο (Κανονισμός (ΕΕ) Optimus Energy A.E. 8 W optimusenergy.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-404002 2019/943 και σχετικές Κατευθυντήριες Γραμμές ACER/ENTSΟ-E). Ταυτόχρονα, μεταβιβάζει στον Διαχειριστή τεράστιο ρίσκο καθώς τέτοιες ενέργειες ενδέχεται να παραβιάζουν τους τεχνικούς περιορισμούς λειτουργίας, που καθορίζονται από τις προδιαγραφές των κατασκευαστών και τους όρους εγγύησης (warranty terms). Οι εν λόγω παράμετροι διαφοροποιούνται ανά σύστημα, κατασκευαστή και εμπορικό σχεδιασμό και απαιτούν εξειδικευμένη τεχνική γνώση και συνεχή παρακολούθηση. Επομένως, η ευθύνη τήρησής τους δεν μπορεί να μεταβιβαστεί στον Διαχειριστή ούτε να υποκατασταθεί από γενικευμένες εντολές εκτός πλαισίου αγοράς. Η άγνοια ή η παράκαμψη των περιορισμών αυτών μέσω εξωτερικών εντολών, χωρίς προηγούμενη προσφορά του σταθμού στην Αγορά Εξισορρόπησης, δύναται να διακινδυνεύσει την τεχνική ακεραιότητα του εξοπλισμού, να προκαλέσει φθορά πέραν των ανεκτών ορίων που καλύπτονται από την εγγύηση του κατασκευαστή και, συνακόλουθα, να θέσει σε κίνδυνο την οικονομική βιωσιμότητα των επενδύσεων. Συμπερασματικά, χαιρετίζουμε τις ενέργειες του Διαχειριστή προς τη διαμόρφωση του κανονιστικού πλαισίου ένταξης των ΣΑΗΕ στην Αγορά Εξισορρόπησης, καθώς πρόκειται για κρίσιμο βήμα προς την κατεύθυνση της ενεργειακής μετάβασης. Ωστόσο, η επιτυχία της εν λόγω προσπάθειας εξαρτάται από την ορθή εξισορρόπηση μεταξύ της συστημικής αξιοπιστίας και της διατήρησης της εμπορικής και λειτουργικής ευελιξίας των σταθμών αποθήκευσης. Τέλος, σχετικά με την εισαγωγή νέων ΧΜΣ, θεωρούμε ότι αντί της αυτόματης ενεργοποίησής τους μετά την πάροδο της δοκιμαστικής περιόδου, πρέπει να προηγηθεί απολογιστική έκθεση του ΑΔΜΗΕ, αιτιολογημένη εισήγηση και σχετική έγκριση από την Αρχή σας, με βάση τα συμπεράσματα που θα προκύψουν μετά την ολοκλήρωση της δοκιμαστικής περιόδου υπολογισμού των ΧΜΣ χωρίς καταλογισμό. Πιστεύουμε ότι αυτή είναι η πλέον ορθολογική προσέγγιση που θα επιτρέψει την προσαρμογή των ΧΜΣ, όπου απαιτείται, με βάση πραγματικές, και όχι εικαζόμενες, πρακτικές και συμπεριφορές των συμμετεχόντων. Συνοψίζοντας, παρακαλούμε η Αρχή να εξετάσει την παρούσα επιστολή και να δώσει ιδιαίτερη έμφαση στα ακόλουθα ζητήματα: • • • Επιβεβαίωση της μη υποχρέωσης συμμόρφωσης των ΣΑΗΕ με το Πρόγραμμα ΔΕΠ, με τη ευθύνη διαχείρισης της Κατάστασης Φόρτισης (State of Charge – SoC) να ανήκει στον Φορέα Εκπροσώπησης (ΦοΣΕ). Αλλαγή ή κατάργηση της προτεινόμενης Χρέωσης Μη Συμμόρφωσης, η οποία όπως αποδείχθηκε είναι εσφαλμένη και ποινολογεί αδίκως τους ΣΑΗΕ, ενώ ελλοχεύει κινδύνους επιβολής ΧΜΣ ή άλλων ποινών για λόγους που είναι εκτός της δυνατότητας διαχείρισης των ΦοΣΕ. Αποζημίωση και λειτουργία των ΣΑΗΕ αποκλειστικά μέσω οργανωμένων και ανταγωνιστικών αγορών, όχι μέσω διοικητικών εντολών ή «εκτός αγοράς» ενεργοποιήσεων. Τα παραπάνω ζητήματα είναι καίρια για την ορθή λειτουργία των ΣΑΗΕ και την εναρμόνιση του πλαισίου τόσο έναντι των άλλων τεχνολογιών όσο και των υπόλοιπων Ευρωπαϊκών αγορών. Είναι Optimus Energy A.E. 9 W optimusenergy.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 20/10/2025 Α. Π.: I-404002 επίσης κομβικά ως προς τη θεμελιώδη διασφάλιση ίσων όρων πρόσβασης για όλους τους δυνητικούς συμμετέχοντες στην αγορά, χωρίς διακρίσεις, ανεξάρτητα από την τεχνολογία και το μέγεθός τους και με τρόπο αμερόληπτο και διαφανή. Υπενθυμίζουμε ότι η αποτελεσματική και πολυεπίπεδη συμμετοχή των ΣΑΗΕ σε όλο το φάσμα των αγορών οδηγεί στη μεγιστοποίηση της κρίσιμης και πολυαναμενόμενης συνεισφοράς τους στην αύξηση του ανταγωνισμού και τη μείωση του κόστους ενέργειας για τους βιομηχανικούς, εμπορικούς και οικιακούς καταναλωτές. Είναι, επίσης, καταλύτης για τη θωράκιση της ηγετικής περιφερειακής θέσης της χώρας μας στον τομέα της ενεργειακής μετάβασης και προϋπόθεση για την περαιτέρω ενίσχυσή της. Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω, καλούμε τόσο τον Ρυθμιστή όσο και τον Διαχειριστή να εξετάσουν με τη δέουσα προσοχή τα σχόλιά μας και, όπως πάντα, παραμένουμε στη διάθεσή σας για κάθε περαιτέρω διευκρίνιση ή συνεργασία. Για την Optimus Energy ΑΕ Με εκτίμηση, Στέλλα Ζαχαρία Διευθύνουσα Σύμβουλος Optimus Energy A.E. 10 W optimusenergy.gr ΠΡΟΣ: ΡΑΑΕΥ, Πειραιώς 118 64 Αθήνα Υπόψη: κ. Αντιπροέδρου Κλάδου Ενέργειας, Δ. Φούρλαρη ΘΕΜΑ: Δημόσια Διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. αναφορικά με την τροποποίηση του Κανονισμού Αγοράς Εξισορρόπησης για τη συμμετοχή των Σταθμών Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας στην Αγορά Εξισορρόπησης ΑΡ. ΠΡΩΤ.: 685 Αθήνα, 18.10.2025 Αξιότιμε κ. Αντιπρόεδρε, Η απρόσκοπτη και επί ίσοις όροις συμμετοχή των μονάδων αποθήκευσης στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας είναι κρίσιμη όχι μόνο για τους επενδυτές που υλοποιούν αυτά τα έργα αλλά και για όλους τους συμμετέχοντες στην αγορά. Κι επειδή χωρίς τις μονάδες αποθήκευσης ο κεντρικός πολιτικός στόχος της ενεργειακής μετάβασης στη χώρα μας είναι καταδικασμένος σε αποτυχία, η κρισιμότητα αυτή ισχύει και για όλους τους φορείς της Πολιτείας που ελέγχουν, ρυθμίζουν και λειτουργούν την ελληνική αγορά ηλεκτρισμού. Υπό αυτό το πρίσμα, ο Σύνδεσμός μας εκφράζει την έντονη ανησυχία του διότι εάν εφαρμοστούν συγκεκριμένες προβλέψεις που περιλαμβάνονται στην υπό διαβούλευση εισήγηση του ΑΔΜΗΕ τότε όχι μόνο θα δημιουργηθούν συνθήκες υπερρύθμισης για τις μονάδες αποθήκευσης αλλά, το κυριότερο, θα οδηγηθούμε σε μία κατάσταση προδήλως άνισου ανταγωνισμού μεταξύ των μονάδων αποθήκευσης και των μεγάλων υδροηλεκτρικών όσον αφορά την παροχή υπηρεσιών εξισορρόπησης. Η έλλειψη δίκαιου και ισότιμου ανταγωνισμού δύναται αναμφίβολα να προκαλέσει την οικονομική αποτυχία, την απόσυρση ή και τη μη υλοποίηση επαρκούς όγκου επενδύσεων σε μονάδες αποθήκευσης. Με προφανή δυσμενή αποτελέσματα για το ελληνικό ηλεκτρικό σύστημα που χαρακτηρίζεται από μεγάλη διείσδυση κυμαινόμενων ανανεώσιμων πηγών καθώς και για το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα. Στο υπόλοιπο τμήμα της επιστολής μας αναφερόμαστε αναλυτικά στις συγκεκριμένες προβληματικές διατάξεις που περιλαμβάνονται στην υπό διαβούλευση εισήγηση για τη συμμετοχή των Σταθμών Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας («ΣΑΗΕ») στην Αγορά Εξισορρόπησης. Επισημαίνουμε επίσης ότι τις θέσεις μας για αποφυγή υπερρύθμισης και διασφάλιση ισότιμου ΕΣΑΗ, Κηφισίας 124 & Ιατρίδου 2, 11526 Αθήνα | www.haipp.gr Information Classified as General 1 ανταγωνισμού τις είχαμε αποτυπώσει και στο πλαίσιο της από 24.03.2025 Δημόσιας Διαβούλευσης της Αρχής1. Λειτουργική ευελιξία των ΣΑΗΕ Ειδικότερα, στο συνοδευτικό κείμενο επί των προτεινόμενων αλλαγών του Κώδικα Αγοράς Εξισορρόπησης (ΚΑΕ) αναφέρεται ότι: «προστίθενται δύο νέες υποχρεώσεις για τους Κατανεμόμενους Μεγάλους ΣΑΗΕ, τους Κατανεμόμενους Σταθμούς ΑΠΕ με μεγάλη αποθήκευση και τα Κατανεμόμενα Χαρτοφυλάκια Αποθήκευσης, ήτοι να υποβάλλεται στον Διαχειριστή του ΕΣΜΗΕ ανά Οντότητα Υπηρεσιών Εξισορρόπησης: α) το προβλεπόμενο πρόγραμμα έγχυσης/απορρόφησης για κάθε Ημέρα Κατανομής και ανά Περίοδο Κατανομής, με υποχρέωση επικαιροποίησής του σε περίπτωση αλλαγών, β) πληροφορίες για την Κατάσταση Φόρτισης σε πραγματικό χρόνο». Παράλληλα, προβλέπεται η εισαγωγή νέας χρέωσης μη συμμόρφωσης, η οποία σχετίζεται με την Κατάσταση Φόρτισης των ΣΑΗΕ. Θεωρούμε ότι οι σχετικές προβλέψεις για τους ΣΑΗΕ είναι ιδιαιτέρως πιο περιοριστικές έναντι των υπόλοιπων οντοτήτων, και αυτό ενδέχεται να λειτουργήσει αποτρεπτικά στην ταχεία ενσωμάτωση τέτοιων έργων στην αγορά, και μάλιστα σε μια περίοδο που η ευελιξία και η ασφάλεια του Συστήματος είναι ζωτικής σημασίας. Πέραν της υποχρέωσης για υποβολή και συνεχή επικαιροποίηση του προβλεπόμενου προγράμματος έγχυσης/απορρόφησης του ΣΑΗΕ, στην εισήγησή του ο Διαχειριστής δεν επιτρέπει στις εν λόγω οντότητες να διορθώσουν τη θέση τους μέσω της Ενδοημερήσιας Αγοράς, το οποίο κατατείνει στο να απωλέσουν εξ ορισμού τη δυνατότητα της ευελιξίας τους εντός της ημέρας κατανομής (βλ. άρθρο 14.5.9). Θεωρούμε ότι η πρόβλεψη αυτή επιβαρύνει αδικαιολόγητα τη λειτουργία των ΣΑΗΕ, περιορίζοντας το κύριο πλεονέκτημά τους – την ταχεία και ευέλικτη απόκριση στις ανάγκες του Συστήματος. Άλλωστε, ο Διαχειριστής είναι σε θέση να γνωρίζει το πρόγραμμα αγοράς που διαμορφώνει κάθε συμμετέχων μέσω της διεπαφής για την ανταλλαγή πληροφοριών με το ΕΧΕ. Επίσης, σύμφωνα με την παρ. 10.1.10 και τον πρότυπο πίνακα της παρ. 10.3.7, οι «…Πάροχοι Υπηρεσιών Εξισορρόπησης που εκπροσωπούν Κατανεμόμενες Οντότητες Αποθήκευσης […] έχουν δικαίωμα κατά τη διαδικασία υποβολής της Δήλωσης των Τεχνοοικονομικών Στοιχείων να δηλώνουν την πρόθεση για ενεργοποίηση ή όχι ενέργειας στη ΔΕΠ». Δεν είναι σαφές αν η δήλωση της ενεργοποίησης ή μη ενέργειας εξισορρόπησης θα γίνεται κάθε ημέρα κατανομής διακριτά και αν θα δύναται να αλλάζει ή, τουναντίον, θα είναι προκαθορισμένη απ’ τον εκάστοτε συμμετέχοντα εξ αρχής. Επιβαρύνσεις και χρεώσεις Σύμφωνα με το προτεινόμενο κείμενο, επιβάλλονται Χρεώσεις Μη Συμμόρφωσης («ΧΜΣ») σε περίπτωση που η κατάσταση φόρτισης του ΣΑΗΕ δεν επαρκεί για την αντίστοιχη ενεργοποίηση 1 σχετικά με την εισήγηση του ΑΔΜΗΕ για τις κατευθυντήριες γραμμές αναφορικά με τη συμμετοχή των ΣΑΗΕ στην Αγορά Εξισορρόπησης ΕΣΑΗ, Κηφισίας 124 & Ιατρίδου 2, 11526 Αθήνα | www.haipp.gr Information Classified as General 2 ενέργειας χΕΑΣ της κατοχυρωμένης χΕΑΣ ισχύος, καθιστώντας έτσι δεσμευτική την κατοχύρωση ισχύος χΕΑΣ. Σημειώνεται ότι στην περίπτωση των ΥΗΣ δεν εφαρμόζεται κάποιος αντίστοιχος έλεγχος, παρά το γεγονός ότι όλοι οι μεγάλοι υδροηλεκτρικοί σταθμοί στην Ελλάδα λειτουργούν με ταμιευτήρες άρα έχουν περιορισμένη ποσότητα νερού που μπορούν να χρησιμοποιήσουν και, προφανώς, δεν είναι σε θέση να αποδίδουν συνεχώς το μέγιστο της εγκατεστημένης ισχύος τους. Η εν λόγω προτεινόμενη πρόβλεψη προσδίδει σημαντικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στους ΥΗΣ έναντι τόσο των ΣΑΗΕ όσο και των λοιπών πόρων της αγοράς. Εξάλλου, στην εισήγησή του o ΑΔΜΗΕ προτείνει έναν επιπλέον συντελεστή προσαύξησης (ΑNSSOC) για τις παραβιάσεις του SOC καθιστώντας, ενδεχομένως, την επιβολή ΧΜΣ όχι μόνο πιο συχνή αλλά και πιο αυστηρή για τους ΣΑΗΕ. Επίσης, το προτεινόμενο χρονικό διάστημα τριών