Η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων, σε συνέχεια της από 07.11.2025 πρόσκλησης για συμμετοχή στη δημόσια διαβούλευση επί της αίτησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. για τη χορήγηση παρέκκλισης από τις διατάξεις της παρ.1 του άρθρου 8 του Κανονισμού (ΕΕ) 2019/943 της Επιτροπής, η οποία παρατάθηκε μέχρι τις 28.11.2025, δημοσιοποιεί τον ακόλουθο πίνακα συμμετεχόντων στη διαβούλευση, καθώς και το περιεχόμενο των επιστολών που υποβλήθηκαν στο πλαίσιο αυτής. Η Αρχή, στο πλαίσιο αξιολόγησης της αίτησης του Διαχειριστή, θα συν αξιολογήσει και τις απόψεις που υποβλήθηκαν από συμμετέχοντα στην από 03.06.2025 διαβούλευση του Διαχειριστή καθώς και τις απόψεις του επί αυτών. Η ΡAΑΕY ευχαριστεί όσους συμμετείχαν στη Δημόσια Διαβούλευση. Optimus Energy A.E. (I-406671) EXE Α.Ε. (I-406680) ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 02/12/2025 Α. Π.: I-406671 Τηλ: 210 69 68 880, ΑΦΜ: 800833990, ΔΟΥ: ΚΕΦΟΔΕ ΑΤΤΙΚΗΣ, ΓΕΜΗ: 142475706000 ΑΠ 92/28.11.25 ΠΡΟΣ Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) Πειραιώς 132, 118 54 Αθήνα Υπόψη: Αντιπροέδρου Κλάδου Ενέργειας, κ. Δημητρίου Φούρλαρη Θέμα: Θέσεις της Optimus Energy επί της Δημόσιας Διαβούλευσης για την αίτηση της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. σχετικά με την παρέκκλιση από την εφαρμογή της 30-λεπτης Intraday Cross-Zonal Gate Closure Time (IDCZGCT), σύμφωνα με το άρθρο 8 παρ. 1 του Κανονισμού (ΕΕ) 2019/943 Αξιότιμε κύριε Αντιπρόεδρε, Σε συνέχεια της Δημόσιας Διαβούλευσης της ΡΑΑΕΥ (7.11.2025) επί της υπ’ αριθ. ΔΝΣ/21537/21.10.2025 αίτησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. για χορήγηση παρέκκλισης από την προθεσμία εφαρμογής της 30λεπτης IDCZGCT, καθώς και της παράτασής της έως 28.11.2025, η Optimus Energy υποβάλλει την παρούσα επιστολή με τις θέσεις και προτάσεις της.
- Συνοπτική θέση της Optimus Energy Η Optimus Energy, ως ενεργός συμμετέχων στις χονδρεμπορικές αγορές με σημαντικό χαρτοφυλάκιο ΑΠΕ και ευέλικτων μονάδων, υποστηρίζει πλήρως την όσο το δυνατόν ταχύτερη και εναρμονισμένη εφαρμογή της 30λεπτης IDCZGCT. Συνοπτικά: • • • • • Υποστηρίζουμε πλήρως την εναρμονισμένη 30λεπτη IDCZGCT το συντομότερο δυνατόν, σε πλήρη συμμόρφωση με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/943 και τον Κανονισμό CACM. Θεωρούμε τη 30λεπτη IDCZGCT μεταβατικό – όχι τελικό – βήμα προς λειτουργία της αγοράς όσο γίνεται πλησιέστερα στον πραγματικό χρόνο (15λεπτη περίοδος ανισορροπιών, ενδοημερήσια προϊόντα κ.λπ.). Δεν υποστηρίζουμε γενικευμένη παρέκκλιση έως 1.1.2029, ιδίως όταν στηρίζεται κυρίως σε εσωτερικούς οργανωτικούς/τεχνικούς περιορισμούς του Διαχειριστή και καθυστερεί επί σειρά ετών τα οφέλη για την αγορά και τους καταναλωτές. Ζητούμε την επίσπευση της εναρμόνισης στο σύνορο Ελλάδας–Βουλγαρίας, σε στενή συνεργασία με τον ESO. Επισημαίνουμε ότι ώριμες αγορές με πολύ υψηλή διείσδυση ΑΠΕ, όπως η Γερμανία, δεν έχουν αιτηθεί αντίστοιχες μακρές παρεκκλίσεις για τις διασυνδέσεις τους, γεγονός που καταδεικνύει ότι η έγκαιρη εφαρμογή είναι τεχνικά και λειτουργικά εφικτή. Με δεδομένη την υψηλή και αυξανόμενη διείσδυση μεταβλητών ΑΠΕ, τις συχνές περικοπές και το ήδη σημαντικό κόστος εξισορρόπησης, η ελληνική αγορά έχει περισσότερους – όχι λιγότερους – λόγους να φέρει το gate closure κοντά στον πραγματικό χρόνο.
- Κανονιστικό πλαίσιο και ρόλος των παρεκκλίσεων Το άρθρο 8 του Κανονισμού (ΕΕ) 2019/943, σε συνδυασμό με το άρθρο 59 του Κανονισμού CACM, αποσκοπεί σε εναρμονισμένους κανόνες σύζευξης αγορών, ενίσχυση ρευστότητας και αποτελεσματική ενσωμάτωση των ΑΠΕ. Σε αυτό το πλαίσιο, οι παρεκκλίσεις: • • • αποτελούν εξαιρετικό, περιορισμένο και ειδικά αιτιολογημένο μηχανισμό, οφείλουν να είναι χρονικά περιορισμένες και αναλογικές, δεν πρέπει να δημιουργούν μακροχρόνια ρυθμιστική αβεβαιότητα ούτε να υπονομεύουν τους στόχους της ενιαίας αγοράς. Optimus Energy A.E. W optimusenergy.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 02/12/2025 Α. Π.: I-406671 Η αιτούμενη παρέκκλιση έως 1.1.2029 υπερβαίνει – κατά την άποψή μας – τα όρια μιας αναλογικής εξαίρεσης, καθώς μεταθέτει για πολλά έτη τα οφέλη της εναρμονισμένης 30λεπτης IDCZGCT.
- Οφέλη από την έγκαιρη εφαρμογή της 30λεπτης IDCZGCT Η έγκαιρη και εναρμονισμένη εφαρμογή της 30λεπτης IDCZGCT: • • • Ενισχύει τις διασυνοριακές συναλλαγές και τη ρευστότητα, ιδίως για παραγωγούς ΑΠΕ και φορείς αποθήκευσης, που μπορούν να αξιοποιούν καλύτερα τη διαθέσιμη ευελιξία και να μειώνουν περικοπές. Διευκολύνει την αυτοεξισορρόπηση των συμμετεχόντων, μειώνοντας την ανάγκη για παρεμβάσεις του Διαχειριστή και άρα το κόστος εξισορρόπησης που μετακυλίεται στους καταναλωτές. Μειώνει τα σφάλματα πρόβλεψης και αυξάνει την ανθεκτικότητα του συστήματος, επιτρέποντας ταχεία αντίδραση σε αιφνίδιες μεταβολές (καιρικές ή τεχνικές) μέσω μιας ενδοημερήσιας αγοράς που λειτουργεί κοντά στον πραγματικό χρόνο.
- Λόγοι αντίθεσης στην αιτούμενη παρέκκλιση έως 1.1.2029 Αναγνωρίζουμε την ανάγκη για ομαλή μετάβαση, ωστόσο η προτεινόμενη μακρά παρέκκλιση εγείρει σημαντικές ανησυχίες: • • • • Σειριακή εφαρμογή ανά σύνορο: Η ημερομηνία μετάβασης για κάθε διασύνδεση καθορίζεται από τον Διαχειριστή με τη μεγαλύτερη παρέκκλιση, καθυστερώντας τα οφέλη της εναρμόνισης για το σύνολο της αγοράς. Κατακερματισμός αγοράς: Διαφορετικά gate closure times μεταξύ χωρών/συνόρων αυξάνουν την επιχειρησιακή πολυπλοκότητα, περιορίζουν τη ρευστότητα και συντηρούν ένα «μωσαϊκό» κανόνων αντίθετο με τη λογική της ενιαίας αγοράς. Ρυθμιστική αβεβαιότητα & επενδύσεις: Πολυετείς παρεκκλίσεις αποδυναμώνουν τα επενδυτικά σήματα για ευελιξία, αποθήκευση και διασυνδέσεις, καθυστερώντας κρίσιμες αποφάσεις. Εσωτερικοί περιορισμοί Διαχειριστή: Ζητήματα διαδικασιών, συστημάτων ή προτεραιοποίησης πόρων δεν μπορούν – κατά την άποψή μας – να δικαιολογήσουν πολυετή μεταφορά κόστους/κινδύνου στους συμμετέχοντες και τους καταναλωτές. Οι παρεκκλίσεις πρέπει να είναι εξαίρεση και όχι κανόνας, με σαφές πλάνο άρσης.
- Ειδικές επισημάνσεις για Βουλγαρία και Γερμανία 5.1 Συνεργασία με τον Διαχειριστή του βουλγαρικού Συστήματος Μεταφοράς (ESO) Τόσο ο ΑΔΜΗΕ (IPTO) όσο και ο ESO έχουν αιτηθεί παράταση έως 1.1.2029 για το σύνορο Ελλάδας–Βουλγαρίας. Αυτό: • • δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί ως αυτοδίκαιος λόγος αποδοχής μιας μακράς παρέκκλισης, αναδεικνύει την ανάγκη για στενό, δομημένο και χρονοδεσμευμένο συντονισμό IPTO–ESO με στόχο την επίσπευση, και όχι την αναβολή, των απαιτούμενων προσαρμογών. Προτείνουμε η ΡΑΑΕΥ να ζητήσει από τον ΑΔΜΗΕ: • • σαφή, φιλόδοξο «οδικό χάρτη» για την επίτευξη 30λεπτης IDCZGCT στο σύνορο με Βουλγαρία πολύ πριν το 2029, και από κοινού επικαιροποιημένα χρονοδιαγράμματα με τον ESO. 5.2 Το παράδειγμα της Γερμανίας Μεγάλες και ώριμες αγορές με πολύ υψηλή διείσδυση ΑΠΕ, όπως η Γερμανία, δεν έχουν αιτηθεί οι ίδιες μακρές παρεκκλίσεις για τις διασυνδέσεις τους ως προς την IDCZGCT. 2 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 02/12/2025 Α. Π.: I-406671 Το γεγονός ότι αγορές με συγκρίσιμα – ή ακόμη υψηλότερα – επίπεδα στοχαστικότητας κρίνουν εφικτή την έγκαιρη εφαρμογή της 30λεπτης IDCZGCT, υπογραμμίζει ότι η μετάβαση είναι τεχνικά και λειτουργικά διαχειρίσιμη
- Υπό το πρίσμα αυτό, η Ελλάδα – με υψηλή φιλοδοξία για περαιτέρω αύξηση της διείσδυσης ΑΠΕ – οφείλει να ευθυγραμμιστεί με την ευρωπαϊκή αυτή πρακτική και όχι να υιοθετήσει το μέγιστο επιτρεπτό χρονικό περιθώριο παρέκκλισης. Με βάση τα παραπάνω, προτείνουμε η ΡΑΑΕΥ:
- Να μην εγκρίνει γενικευμένη παρέκκλιση έως 1.1.
- Αν κριθεί αναγκαία κάποια παρέκκλιση, αυτή να είναι: o αυστηρά χρονικά περιορισμένη, o στοχευμένη σε συγκεκριμένες τεχνικές προσαρμογές, o συνδεδεμένη με σαφές πλάνο συμμόρφωσης και ενδιάμεσα ορόσημα. Να ζητήσει από τον ΑΔΜΗΕ αναλυτικό σχέδιο μετάβασης προς την 30λεπτη IDCZGCT, με χρονοδιάγραμμα, κατανομή πόρων και τακτική ενημέρωση της αγοράς, καθώς και να ενθαρρύνει τεχνικές ομάδες εργασίας με συμμετοχή των φορέων της αγοράς. Δεδομένης της σημασίας της έγκαιρης εφαρμογής της 30λεπτης IDCZGCT για την ομαλή λειτουργία της ελληνικής αγοράς και την ολοκλήρωση της ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, σας καλούμε να μην εγκρίνετε τη ζητούμενη μακρά παρέκκλιση έως την 1.1.2029 και να δώσετε προτεραιότητα σε ένα σαφές και φιλόδοξο χρονοδιάγραμμα εφαρμογής της 30λεπτης IDCZGCT το συντομότερο δυνατόν, σε στενή συνεργασία με τους γειτονικούς Διαχειριστές. Παρακαλούμε να λάβετε υπόψη τις απόψεις και προτάσεις μας. Η Optimus Energy παραμένει στη διάθεσή σας για κάθε αναγκαία διευκρίνιση, καθώς και για τεχνικές συναντήσεις εργασίας για την εξειδίκευση και ταχεία υλοποίηση των ανωτέρω. Για την Optimus Energy Α.Ε. Με εκτίμηση, Στέλλα Ζαχαρία Διευθύνουσα Σύμβουλος 1 https://eepublicdownloads.entsoe.eu/clean-documents/nc-tasks/251017_Borderbased%20overview%20of%2030min%20IDCZGCT%20derogations_16102025.pdf 3 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 02/12/2025 Α. Π.: I-406680 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 02/12/2025 Α. Π.: I-406680 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 02/12/2025 Α. Π.: I-406680 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 02/12/2025 Α. Π.: I-406680