Αποτελέσματα Δημόσιας Διαβούλευσης επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. αναφορικά με μέτρα για τη διασφάλιση της ασφαλούς λειτουργίας του Συστήματος από κ

Η ΡΑΑΕΥ, σε συνέχεια της από 30.10.2025 πρόσκλησης της για συμμετοχή στη Δημόσια Διαβούλευση επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. αναφορικά με μέτρα για τη διασφάλιση της ασφαλούς λειτουργίας του Συστήματος από κινδύνους που προκύπτουν από ενέργειες παραγωγών και ΦοΣΕ ΑΠΕ, οι οποίες προκαλούν απότομες μεταβολές στα προγράμματα λειτουργίας τους, δημοσιοποιεί τον ακόλουθο πίνακα συμμετεχόντων στην ανωτέρω διαβούλευση, καθώς και το περιεχόμενο των επιστολών που υποβλήθηκαν στο πλαίσιο αυτής. Η ΡΑΑΕΥ ευχαριστεί όσους συμμετείχαν στη Δημόσια Διαβούλευση. Συμμετέχοντες: 1.Ημερομηνία αποστολής: 26.11.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-406362/27.11.2025 Αποστολέας: EBIKEN Ημερομηνία αποστολής: 01.12.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-406629/01.12.2025 (Εμπιστευτικό) Αποστολέας: Εμπιστευτικό Ημερομηνία αποστολής: 02.12.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-406731/16.12.2025 Αποστολέας: Viener SA Ημερομηνία αποστολής: 28.11.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-406518/01.12.2025 Αποστολέας: SYMPOWER GREECE Ημερομηνία αποστολής: 02.12.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-406743/16.12.2025 (Εμπιστευτικό) Αποστολέας: Εμπιστευτικό Ημερομηνία αποστολής: 02.12.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-406748/16.12.2025 Αποστολέας: ΔΕΗ Α.Ε. Ημερομηνία αποστολής: 08.12.2025 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-407128/08.12.2025 Αποστολέας: ΕΣΑΗ Προς: κ. Δημήτριο Φούρλαρη, Αντιπρόεδρο ΡΑΑΕΥ, Αθήνα, 20 Νοεμβρίου 2025 Θέμα: Δημόσια Διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. αναφορικά με μέτρα για τη διασφάλιση της ασφαλούς λειτουργίας του Συστήματος από κινδύνους που προκύπτουν από ενέργειες παραγωγών και ΦοΣΕ ΑΠΕ, οι οποίες προκαλούν απότομες μεταβολές στα προγράμματα λειτουργίας τους Αξιότιμε κύριε Αντιπρόεδρε, Ο τίτλος της Διαβούλευσης παραπέμπει σε μέτρα για τη διασφάλιση της ασφαλούς λειτουργίας του Συστήματος, που προκύπτουν από ενέργειες παραγωγών και ΦΟΣΕ ΑΠΕ, οι οποίοι προκαλούν απότομες μεταβολές στα προγράμματα λειτουργίας τους. Πλην όμως τελικά διαπιστώνουμε ότι στις κατανεμόμενες οντότητες, που επιβάλλεται η εφαρμογή περιόδου γραμμικής μεταβολής ενεργού ισχύος 7.5 min κατά την ενεργοποίηση των εντολών κατανομής, περιλαμβάνεται και η απόκριση Ζήτησης ! Στην ουσία οι επιπτώσεις στην ευστάθεια του συστήματος από την περικοπή βιομηχανικού φορτίου κάποιων MW εξισώνονται με τις επιπτώσεις από την περικοπή χιλιάδων MW μονάδων ΑΠΕ και των μελλοντικών μονάδων αποθήκευσης επίσης χιλιάδων MW «Αναφορικά δε με την ένταξη στο Σύστημα κατανεμόμενων οντοτήτων οι οποίες έχουν δυνατότητα ταχείας απόκρισης στις Εντολές του Διαχειριστή- όπως ενδεικτικά Μονάδες ΑΠΕ, εγκαταστάσεις απόκρισης Ζήτησης και Σταθμοί Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας- ο κίνδυνος απότομων μεταβολών εντείνεται έτι περαιτέρω». Σε δε περίπτωση σημαντικής απόκλισης από το προφίλ ενεργοποίησης των Εντολών Κατανομής θα επιβάλλεται η προβλεπόμενη χρέωση μη συμμόρφωσης. Θεωρούμε ότι είναι σε γνώση του Διαχειριστή ότι τα βιομηχανικά φορτία που συμμετέχουν σήμερα στην αγορά εξισορρόπησης όχι μόνο στη χώρα μας αλλά πανευρωπαϊκά δεν έχουν την τεχνική ικανότητα να διακόπτουν το φορτίο τους με γραμμική μεταβολή 7.5 min. Μιλάμε για φορτία με μέγιστο μέγεθος 100-150MW, ιδιαίτερα αυτά που συμμετέχουν κατά μόνας, χωρίς aggregator. Τα βιομηχανικά φορτία είναι on off παγκοσμίως! Σίγουρα δεν είναι 5.000MW όπως τα ΦΒ ή γενικότερα οι ΑΠΕ, ή και οι μελλοντικές μονάδες αποθήκευσης , που συμφωνούμε ότι η μαζική διακοπή τους μπορεί να προκαλέσει προβλήματα στην ευστάθεια του συστήματος ή ακόμα και black out. Επίσης επισημαίνουμε ότι τα βιομηχανικά φορτία έχουν μέτρηση 15 λεπτου, οπότε δεν υπάρχει η τεχνική δυνατότητα να μετρηθεί, ακόμη και να επιβληθεί, η γραμμική μείωση του φορτίου. Η δε αναφορά στην Ελβετία είναι ατυχής γιατί αναφέρεται σε Διαχειριστή Δικτύου Διανομής (DSO) που ελέγχει χιλιάδες φορτία και όχι σε μεμονωμένα βιομηχανικά φορτία συνδεδεμένα στο δίκτυο υψηλής που συμμετέχουν με ξεχωριστά χαρτοφυλάκια. Εξάλλου καθημερινά το πρόγραμμα παραγωγής των βιομηχανιών μεταβάλλεται εξ ανάγκης, μεταφέροντας τα φορτία τους εκτός ωρών αιχμής, συμβάλλοντας στην ευστάθεια του συστήματος και ευθυγραμμιζόμενοι με τις οδηγίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ως εκ τούτου υπάρχουν καθημερινά διακοπές φορτίων έτσι και αλλιώς, οι οποίες σε τίποτα δεν διαφέρουν από τις εντολές του Διαχειριστή. Η πρόταση αυτή στην ουσία αποκλείει τη συμμετοχή των βιομηχανικών φορτίων στην αγορά εξισορρόπησης προς όφελος των θερμικών μονάδων και περιορίζει τον ανταγωνισμό στην αγορά εξισορρόπησης. Για όλους τους ανωτέρω λόγους, διαφωνούμε πλήρως με την προτεινόμενη ρύθμιση και εκφράζουμε τον έντονο προβληματισμό μας ως προς τη σκοπιμότητα της. Με εκτίμηση, Αντώνιος Κοντολέων Πρόεδρος Δ.Σ. Απάντηση στη δημόσια διαβούλευση της ΡΑΕΕΥ με θέμα: «Μέτρα για τη διασφάλιση της ασφαλούς λειτουργίας του Συστήματος από κινδύνους που προκύπτουν από ενέργειες παραγωγών και ΦοΣΕ ΑΠΕ» Ως απάντηση στην εισήγηση του ΑΔΜΗΕ που έθεσε σε δημόσια διαβούλευση η ΡΑΑΕΥ με θέμα: «Μέτρα για τη διασφάλιση της ασφαλούς λειτουργίας του Συστήματος από κινδύνους που προκύπτουν από ενέργειες παραγωγών και ΦοΣΕ ΑΠΕ», θα θέλαμε να εκφράσουμε την έντονη αντίθεσή μας σχετικά με το μέτρο της περιόδου γραμμικής μεταβολής ενεργού ισχύος επτάμισι λεπτών στην απόκριση ζήτησης (ΑΖ). Ένα τέτοιο μέτρο θα έχει έντονο αρνητικό αντίκτυπο, οδηγώντας άμεσα στην αδυναμία συμμετοχής της βιομηχανίας στην ΑΖ. Το πρόβλημα της βιομηχανίας δεν είναι μόνο η δυσκολία εφαρμογής του απαραίτητου αυτοματισμού για την υλοποίηση της παραπάνω υποχρέωσης, αλλά κυρίως ότι είναι τεχνικά αδύνατο να σταματήσει η παραγωγική διαδικασία ακολουθώντας έναν ρυθμό καθόδου διαφορετικό από αυτόν που επιβάλει η φυσική της διάταξη. Οι βιομηχανικές διεργασίες έχουν πολλούς και ιδιαίτερα περίπλοκους περιορισμούς καθώς είναι σχεδιασμένες να παράγουν συγκεκριμένα προϊόντα και όχι να παρέχουν ενεργειακές υπηρεσίες όπως είναι οι μονάδες παραγωγής ενέργειας. Η παροχή ευελιξίας μέσω της ΑΖ επιβαρύνει ήδη την παραγωγική διαδικασία επιβάλλοντας μη προγραμματισμένα σταματήματα των οποίων η διάρκεια δεν μπορεί να προβλεφθεί. Το αποτέλεσμα θα είναι να σταματήσει εντελώς η συμμετοχή της βιομηχανίας στην ΑΖ χάνοντας την ευκαιρία να βοηθήσει στην πράσινη μετάβαση (αποτελεί μία από τις λίγες πηγές ευελιξίας με μηδενικές εκπομπές CO2) και το κόστος της αγοράς εξισορρόπησης θα αυξηθεί σε ακόμα μεγαλύτερα επίπεδα. Επιπλέον της τεχνικής αδυναμίας, ο παραπάνω περιορισμός θεωρείται άστοχος καθώς εφαρμόζεται στην ΑΖ ενώ το πρόβλημα προέρχεται από τις ΑΠΕ, όπως αναφέρει ο ΑΔΜΗΕ. Από το κείμενο της διαβούλευσης δεν προκύπτει ότι η ΑΖ, η οποία ενεργοποιείται καθ’ εντολή του ΑΔΜΗΕ, δημιουργεί πρόβλημα στο ηλεκτρικό σύστημα. Δεν θα μπορούσε άλλωστε να δημιουργεί πρόβλημα αφού η συμμετοχή της ΑΖ είναι ήδη πολύ περιορισμένη (μερικές δεκάδες MW) σε σχέση με τα GW περιορισμών παραγωγής στις ΑΠΕ. Η πρόταση του ΑΔΜΗΕ δυσκολεύει την προσφορά της ΑΖ για ένα πρόβλημα που δεν πηγάζει από αυτή, αντί να ασκήσει αυστηρότερο έλεγχο σε εγκαταστάσεις που έχουν σαν αυτοσκοπό την προσφορά ενέργειας και ενεργειακών υπηρεσιών, γεγονός που μας βρίσκει αντίθετους. Αξίζει να σημειωθεί ότι μεγάλο μέρος της βιομηχανίας στην Ελλάδα έχει εκ των πραγμάτων διακοπτόμενη λειτουργία με πολύ απότομες μεταβολές κατανάλωσης υπό φυσιολογική λειτουργεία. Συνεπώς, δεν είναι ξεκάθαρος ο τρόπος που ο προτεινόμενος περιορισμός θα συμβάλλει στην αντιμετώπιση του προβλήματος, καθώς θα αφορά αποκλειστικά στις περιπτώσεις ενεργοποιήσεων από τον ΑΔΜΗΕ. Στη διαβούλευση αναφέρεται ότι ο περιορισμός αυτός έχει υλοποιηθεί στην Ελβετία χωρίς να γίνεται καμία αναφορά στο είδος και τις τεχνικές δυνατότητες που έχει η βιομηχανία της Ελβετίας. Επιπροσθέτως, δεν γίνεται αναφορά σε παραδείγματα άλλων χωρών που εν αντιθέσει, δίνονται κίνητρα για πολύ γρήγορη αντίδραση (π.χ. Ηνωμένο Βασίλειο). Συνοψίζοντας τα παραπάνω, η βιομηχανία θα ήθελε να δώσει ιδιαίτερη έμφαση στο γεγονός ότι, αν εφαρμοστεί ο προτεινόμενος περιορισμός, θα έχει άμεσο αποτέλεσμα τον αποκλεισμό της βιομηχανίας από τις υπηρεσίες εξισορρόπησης. 28/11/2025 Σχόλια της Sympower στη Δημόσια Διαβούλευση της ΡΑΕEY επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. αναφορικά με μέτρα για τη διασφάλιση της ασφαλούς λειτουργίας του Συστήματος από κινδύνους που προκύπτουν από ενέργειες παραγωγών και ΦοΣΕ ΑΠΕ, οι οποίες προκαλούν απότομες μεταβολές στα προγράμματα λειτουργίας τους Η Sympower είναι ένας πάροχος υπηρεσιών ευελιξίας που βοηθά τους πελάτες να προσαρμοστούν με επιτυχία στην ενεργειακή μετάβαση. Συνδυάζοντας αποκλειστικά εξατομικευμένο λογισμικό και υλικό, παρέχουμε μια ολοκληρωμένη λύση που προσφέρει παρακολούθηση, εξισορρόπηση και βελτιστοποίηση της υποβολής προσφορών αγοράς και πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας σε πραγματικό χρόνο. Μέσω της πλατφόρμας λογισμικού μας, διαχειριζόμαστε πάνω από 2 GW ευέλικτων κατανεμημένων ενεργειακών πόρων σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ αυτών η Σουηδία, Φινλανδία, Νορβηγία και Ελλάδα. Δραστηριοποιούμαστε στην ελληνική αγορά εξισορρόπησης με ≈ 300 MW περιουσιακών στοιχείων από την πλευρά της ζήτησης ενώ ταυτόχρονα παρέχουμε υπηρεσίες ευελιξίας/βελτιστοποίησης στους ιδιαίτερα κρίσιμους τομείς των ΑΠΕ & της αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας αναλαμβάνοντας τη διαχείριση χαρτοφυλακίων που συνδυάζουν τις παραπάνω τεχνολογίες. Αναφορικά με την εν λόγω διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε (εφεξής Διαχειριστής) σχετικά με τη θέσπιση περιόδου γραμμικής μεταβολής (ramp profile) ενεργού ισχύος (7,5) επτάμιση λεπτών κατά την υλοποίηση των Εντολών Κατανομής, θα θέλαμε να τονίσουμε τα εξής: 1.​ Αδυναμία υλοποίησης λόγω τεχνικής φύσης των Εγκαταστάσεων Απόκρισης Ζήτησης Η συντριπτική πλειονότητα των εγκαταστάσεων που παρέχουν υπηρεσίες Απόκρισης Ζήτησης αφορά assets τα οποία τροποποιούν την κατανάλωσή τους με τη μορφή “on/off” εκκινούν ή παύουν δηλαδή τη λειτουργία τους με στιγμιαίο, μη γραμμικό τρόπο ή (στην καλύτερη περίπτωση) με περιορισμένο αριθμό βημάτων. Επομένως, ακόμα και σε συγκεντρωτικό (aggregated) επίπεδο, είναι αδύνατο η αντίδραση ενός χαρτοφυλακίου να προσομοιάζει το προφιλ μιας αυστηρά ορισμένης “ράμπας” 7.5 λεπτών για μια σειρά από λόγους: a.​ η αντίδραση ενός χαρτοφυλακίου κατανεμόμενων φορτίων αδυνατεί να προσομοιάσει τη λειτουργία μιας προκαθορισμένης ράμπας καθώς αυτή εξαρτάται από το είδος των βιομηχανικών assets τα οποία είναι διαθέσιμα στην εκάστοτε χρονική στιγμή και τα οποία μπορεί να έχουν τελείως διαφορετικά χαρακτηριστικά όσον αφορά την περίοδο γραμμικές μεταβολής της ενεργού ισχύος τους. Ως αποτέλεσμα η εκάστοτε αντίδραση μπορεί να οδηγεί σε διαφορετική περίοδο γραμμικής μεταβολής σε επίπεδο χαρτοφυλακίου MAILING ADDRESS​ ​ PO Box 3383, 1001 AD​ Amsterdam, The Netherlands sympower.net​ b.​ Δεν υφίσταται στην ελληνική αγορά / βιομηχανία το βάθος & η ποικιλομορφία των assets (πχ θερμοκήπια) που υπάρχουν σε άλλες αγορές ώστε να διευκολύνουν τη σώρευση (aggregation) ενός πολύ μεγάλου αριθμού στοιχείων ζήτησης ο οποίος θα επέτρεπε με τη σειρά του (δυνητικά και υπό πολλές προϋποθέσεις τεχνο-οικονομικού χαρακτήρα) μια αντίδραση με προκαθορισμένη περίοδο γραμμικής μεταβολής ισχύος 7.5 λεπτών. c.​ Οι εγκαταστάσεις που προσφέρουν υπηρεσίες Απόκρισης Ζήτησης διαθέτουν εξοπλισμούς οι οποίοι σχεδιάστηκαν για να εξυπηρετούν την παραγωγική διαδικασία μιας βιομηχανίας και όχι για να ακολουθούν προκαθορισμένες ράμπες ισχύος όπως οι μονάδες παραγωγής. Αντίθετα με τα χαρακτηριστικά ενός χαρτοφυλακίου κατανεμόμενων φορτίων, οι μονάδες παραγωγής διαθέτουν συνεχή ρυθμιστικά μέσα (π.χ. ρυθμιζόμενους στροβίλους, inverter control) γεγονός που τους επιτρέπει να προσεγγίζουν μια συγκεκριμένη σταδιακή/γραμμική μεταβολή της ισχύος τους. 2.​ Η εν λόγω διαβούλευση έχει βασικό αντικείμενο την αντιμετώπιση των απότομων μεταβολών που δημιουργούνται στα προγράμματα λειτουργίας οντοτήτων (πχ σταθμοί ΑΠΕ) κατόπιν ενεργειών των εκπροσώπων τους (πχ ΦοΣΕ ΑΠΕ) στην αγορά. Αντίθετα με τη συμπεριφορά και τις ξαφνικές (άνευ σήματος του Διαχειριστή) μεταβολές των εν λόγω οντοτήτων, η μεταβολή της ισχύος των χαρτοφυλακίων κατανεμόμενων φορτίων που εκπροσωπούνται από ΦοΣΕ Απόκρισης Ζήτησης, πραγματοποιείται μόνο κατόπιν του αντίστοιχου σήματος του Διαχειριστή κατά την υλοποίηση των Εντολών Κατανομής και αφορά μια απολύτως ελέγξιμη και διαχειρίσιμη ποσότητα. Μοναδικός στόχος είναι η εξυπηρέτηση των αναγκών του συστήματος και η προσαρμογή στις ανάγκες του Διαχειριστή. Δεν είναι επομένως κατανοητός ο λόγος επιβολής υποχρεωτικής διαμόρφωσης ισχύος με προφίλ συγκεκριμένης ράμπας και Χρεώσεων μη Συμμόρφωσης σε μια τεχνολογια η οποία αφενός δεν μπορεί τεχνικά να το υλοποιήσει, αφετέρου δεν έχει προβεί έως σήμερα σε μη αναμενόμενες και άνευ σήματος του Διαχειριστή μεταβολές της ισχύος οι οποίες θέτουν σε κίνδυνο τη λειτουργία του Συστήματος. Αντίθετα, η συγκεκριμένη τεχνολογία και πιο συγκεκριμένα τα Χαρτοφυλάκια Κατανεμόμενου Φορτίου αποτελούν τα μοναδικά κατενεμόμενα χαρτοφυλάκια τα οποία, μέσω της Sympower, συμμετέχουν εδώ και μεγάλο χρονικό διάστημα στην παροχή τόσο ανοδικής όσο και καθοδικής ενέργειας εξισορρόπησης, συνεισφέροντας έτσι στην αντιμετώπιση των προκλήσεων που επιφέρει η ραγδαία είσοδος των ΑΠΕ στο σύστημα. Εφόσον λοιπόν η πρόταση του Διαχειριστή παραμείνει ως έχει, η αγορά θα στερηθεί της συμμετοχής της συντριπτικής πλειοψηφίας των Εγκαταστάσεων Απόκρισης Ζήτησης αυξάνοντας έτσι τους κινδύνους υπερσυγκέντρωσης ισχύος σε συγκεκριμένους συμμετέχοντες, χειραγώγησης της αγοράς και φαινομένων αθέμιτου ανταγωνισμού. 3.​ Ανεξάρτητα από την επιβολή ή όχι συγκεκριμένης περιόδου γραμμικής μεταβολής της ισχύος σε Εγκαταστάσεις Ζήτησης/Χαρτοφυλάκια Κατανεμόμενου Φορτίου, μια βιομηχανία προβαίνει έτσι κι αλλιώς, με βάση τις δικές της ανάγκες και την παραγωγική διαδικασία, σε καθημερινές εκκινήσεις/παύσεις της λειτουργίας των στοιχείων τεχνολογικού εξοπλισμού που διαθέτει. Καθώς η υφιστάμενη λειτουργία των συγκεκριμένων στοιχείων είναι συνήθως διακριτή (on/off), οι εν λόγω εκκινήσεις/παύσεις θα συνεχίσουν να δημιουργούν, σε κάθε περίπτωση, αναπόφευκτες ξαφνικές μεταβολές στο φορτίο, οι οποίες αποτελούν φυσικό και σταθερό χαρακτηριστικό του τρόπου που λειτουργούν τα φορτία και το ηλεκτρικό δίκτυο, ανεξάρτητα από την ύπαρξη ή όχι συμβάντος Απόκρισης Ζήτησης (DR event). Επομένως στερείται επαρκούς στοιχειοθέτησης η πρόταση του Διαχειριστή για επιβολή υποχρεωτικής ράμπας με σκοπό την αντιμετώπιση των ξαφνικών μεταβολών της ισχύος σε περιπτώσεις DR event, σε εγκαταστάσεις των οποίων η ίδια η φύση της καθημερινής τους λειτουργίας τους sympower.net​ συνοδεύεται από την ύπαρξη τέτοιων μεταβολών. 4.​ Με την υφιστάμενη πρόταση, δημιουργείται το εξής παράδοξο και ανεπιθύμητο γεγονός στην παροχή ενέργειας εξισορρόπησης από Εγκαταστάσεις Απόκρισης Ζήτησης Μια βιομηχανία η οποία μπορεί να παρέχει ανοδική ή καθοδική ενέργεια εξισορρόπησης πχ 10 MWh σε διάστημα 15 λεπτών, υποχρεούται να προσφέρει μικρότερη ποσότητα ενέργειας εξισορρόπησης, ακριβώς λόγω του υποχρεωτικού γραμμικού προφιλ που πρέπει να τηρήσει (βλ. μπλε γραμμοσκιασμένο τμήμα στο παρακάτω γράφημα). Η παροχή μικρότερης ποσότητας ενέργειας ισοδυναμεί με τη σειρά της με μειωμένα έσοδα και επομένως μειωμένο κίνητρο για τους πιθανούς συμμετέχοντες στην Απόκριση Ζήτησης ενώ θα συνοδεύεται παράλληλα και από τις αντίστοιχες χρεώσεις μη συμμόρφωσης σε περίπτωση που ένα Χαρτοφυλάκιο δεν μπορεί να τηρήσει το συγκερκιμένο προφιλ γραμμικής μεταβολής. Το παραπάνω αποκτά ακόμα μεγαλύτερη σημασία, ιδίως αν αναλογιστεί κανείς ότι ένα συμβάν ενεργοποίησης Απόκρισης Ζήτησης μπορεί να περιοριστεί σε διάρκεια ενός μόνο 15λεπτου. Επομένως το ήδη μειωμένο έσοδο (λόγω του γραμμικου προφιλ) για τους συμμετέχοντες ενδέχεται να μειωθεί ακόμα περισσότερο στις περιπτώσεις που αυτοί κληθούν να προσφέρουν ποσότητα ενέργειας εξισορρόπησης μόνο για 15 λεπτά, στερώντας έτσι οποιοδήποτε οικονομικό κίνητρο από τους συμμετέχοντες στο να πάψουν/εκκινήσουν τη λειτουργία βιομηχανικού εξοπλισμού που συνδέεται άρρηκτα με την παραγωγική διαδικασία. Ειδικά εφόσον η μείωση της κατανάλωσης πρέπει να γίνει σταδιακά από διαφορετικές βιομηχανίες ώστε να επιτευχθεί μια «ράμπα» σε συνολικό (aggregated) επίπεδο, τότε αυτές που ενεργοποιούνται προς το τέλος της περιόδου μπορεί να χρειαστεί να μειώσουν τη λειτουργία τους μόνο για 2-3 λεπτά μέσα σε μια 15λεπτη ενεργοποίηση, πράγμα που καθιστά τη συμμετοχή τους οικονομικά ασύμφορη. 5.​ Σημειώνεται πως τόσο η απόφαση για την υλοποίηση της ευρωπαϊκής πλατφόρμας MARI όσο και η Ευρωπαϊκή Οδηγία για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας αναφέρονται στην ανάγκη καθιέρωσης όρων ισότιμου ανταγωνισμού μεταξύ των συμμετεχόντων. Αρχικά, το μεν πλαίσιο υλοποίησης της πλατφόρμας MARI για τη διασυνοριακή ανταλλαγή χΕΑΣ (recital, σημείο 19h) αναφέρεται ρητά στην διευκόλυνση της συμμετοχής της Απόκρισης Ζήτησης, συμπεριλαμβανομένων των συγκεντρωτικών εγκαταστάσεων (aggregated facilities) μέσω της δημιουργίας ισότιμων όρων ανταγωνισμού και αμερόληπτων και διαφανών κανόνων για τη λειτουργία της πλατφόρμας, [...] by establishing a level-playing sympower.net​ field for all BSPs, through the non-discriminatory and transparent rules for the operation of the mFRR platform, and the harmonisation of the standard mFRR balancing energy product characteristics. [...]

1. Σε αυτό το σημείο οφείλει να σημειωθεί πως η πρόβλεψη υποχρεωτικής γραμμικής περιόδου μεταβολής (ramping period) δεν επιβάλλεται στο πλαίσιο υλοποίησης της πλατφόρμας MARI, δίνοντας ωστόσο το δικαίωμα θέσπισης τέτοιων προβλέψεων στους εκάστοτε Διαχειριστές. Έτσι, Διαχειριστές χωρών που έχουν ενταχθεί (Βαλτικές χώρες) ή πρόκειται να ενταχθούν (Σουηδία, Ολλανδία, Νορβηγία) στην πλατφόρμα MARI: ●​ (SVK - Σουηδία) είτε “παροτρύνουν” 2 (και δεν υποχρεώνουν) τους συμμετέχοντες να ακολουθήσουν ένα συγκεκριμένο προφίλ ενεργοποίησης: “[...] Activation and deactivation of mFRR balance energy should strive to achieve [...] ” ●​ (Statnett - Νορβηγία) είτε παρέχουν τη δυνατότητα εξαίρεσης3 από το προβλεπόμενο προφιλ ενεργοποίησης για τεχνολογίες που δεν μπορούν τεχνικά να ανταποκριθούν λόγω της φύσης τους: [...] Statnett shall have the right to grant temporary exemptions from activation profile requirements to suppliers of balancing services with different activation profiles, upon application. [...] ●​ (TenneT - Ολλανδία4 & Baltic TSOs5) είτε δεν προβλέπουν κάποιο συγκεκριμένο γραμμικό προφίλ για την παροχή χΕΑΣ αρκεί να τηρείται το full activation time του εκάστοτε προϊόντος χΕΑΣ. Από τα παραπάνω γίνεται αντιληπτό πως η πρόταση του Διαχειριστή για την Απόκριση Ζήτησης αποτελεί μια επιλογή σε εθνικό επίπεδο και η οποία δεν προκύπτει λόγω κάποιας ευρωπαϊκής υποχρέωσης ούτε από κάποια ανάγκη του συστήματος (όπως δείχνουν τα παραπάνω παραδείγματα άλλων ευρωπαίων διαχειριστών). Ως αποτέλεσμα, η προβλεπόμενη πρόβλεψη σε συνδυασμό με την έλλειψη παρόμοιων αυστηρών προδιαγραφών σε άλλες χώρες, αναμένεται να οδηγήσει, εκτός των άλλων, σε άνισους όρους ανταγωνισμού των Ελλήνων συμμετεχόντων στην Απόκριση Ζήτησης με συμμετέχοντες άλλων χωρών οι οποίοι θα μπορούν να δραστηριοποιούνται στην ανταλλαγή προϊόντων χΕΑΣ μέσω της πλατφόρμας MARI χωρίς να περιορίζονται από αντίστοιχες προβλέψεις σε εθνικό επίπεδο. 1 Implementation framework for the European platform for the exchange of balancing energy from frequency restoration reserves with automatic activation 2 SVK - mFRR general requirements - Villkor för Leverantör av mFRR Bilaga till Avtal om leverans av Balanstjänster (Avtal 5937, version 2) Available here Original text: 5.
2. Hantering av inkomna bud [....] Aktivering och deaktivering av mFRR balansenergi ska eftersträva[...] Translation: [...] Activation and deactivation of mFRR balance energy should strive to [...] 3 Stattnet - Metode om vilkår for leverandør av balansetjenester og vilkår for balanseansvarlige isamsvar med artikkel 18 nr. 1 i kommisjonsforordning (EU) 2017/2195 om fastsettelse av retningslinjer for balansering av elektrisk kraft, Available here Original text: Artikkel 65(d) [...] Statnett skal ha rett til å gi midlertidig dispensasjon fra krav til aktiveringsprofil til leverandør av balansetjenester med annen aktiveringsprofil, etter søknad. [...] Translation: [...] Statnett shall have the right to grant temporary exemptions from activation profile requirements to suppliers of balancing services with different activation profiles, upon application. [...] 4 TENNET - Manual / Product Information incident reserves for BSPs Requirements and procedures for incident reserves delivery (p. 12): available here: 5 Harmonised principles for Baltic LFC reserve prequalification (p. 50) , available here sympower.net​ Επιπρόσθετα η Οδηγία6 (Άρθρο 40, Παρ 4, σημείο β) για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, αναφέρεται στην υποχρέωση των Διαχειριστών για προμήθεια επικουρικών υπηρεσιών σύμφωνα με: [...] τη συμμετοχή όλων των ειδικευμένων επιχειρήσεων ηλεκτρικής ενέργειας και των συμμετεχόντων στην αγορά, συμπεριλαμβανομένων των συμμετεχόντων στην αγορά που παρέχουν ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές, των συμμετεχόντων στην αγορά που ασχολούνται με την απόκριση ζήτησης, των διαχειριστών εγκαταστάσεων αποθήκευσης ενέργειας και των συμμετεχόντων στην αγορά που δραστηριοποιούνται στη σωρευτική εκπροσώπηση [...] Ειδικά σε μία μεταβατική περίοδο, όπου το ηλεκτρικό σύστημα στηρίζεται σε περιορισμένες πηγές ευελιξίας, καθώς οι υπόλοιπες υπηρεσίες — όπως οι κατανεμόμενες ΑΠΕ και οι μονάδες αποθήκευσης — δεν έχουν ακόμη ενταχθεί ενεργά στις υπηρεσίες εξισορρόπησης, οι απαιτήσεις για γραμμική ράμπα λειτουργούν απαγορευτικά στην συμμετοχή των τεχνολογιών Απόκρισης Ζήτησης. 6.​ Τέλος, σημειώνεται πως από το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο εξακολουθεί να απουσιάζει ι οποιαδήποτε ρυθμιστική πρόβλεψη για συμμετοχή κατανεμόμενων φορτίων που μπορούν να προσφέρουν υπηρεσίες Απόκρισης Ζήτησης και τα οποία έχουν ΣΑΗΕ εγκατεστημένο κατάντι (BTM) του μετρητή. Εκτός από τα προφανή οφέλη που προκύπτουν για την εγχώρια βιομηχανία μέσω της βελτιστοποίησης της συμπεριφοράς απόκρισης ενός καταναλωτή και της δυνατότητας αύξησης του παραθύρου ευελιξίας του, η εγκατάσταση ΣΑΗΕ κατάντι του μετρητή θα μπορούσε να επιτρέψει τη δημιουργία ενός προφίλ Απόκρισης Ζήτησης από συνδυαασμό ΣΑΗΕ και τεχνολογικών στοιχείων της βιομηχανίας ο οποίος θα προσομοιάζει κατά το δυνατόν περισσότερο τη λογική της γραμμικής μεταβολής ισχύος την οποία εισηγείται ο Διαχειριστής. Προκειμένου λοιπόν να μπορεί να εξασφαλιστεί ένα πεδίο ίσου ανταγωνισμού μεταξύ των τεχνολογιών Απόκρισης Ζήτησης και άλλων τεχνολογιών στην εκτέλεση των Εντολών Κατανομής που αποστέλλονται μέσω της Διαδικασίας χΕΑΣ, προτείνεται η θεσμοθέτηση και υλοποίηση των κατάλληλων πλαισίων όπως το πλαίσιο για τη λειτουργία ΣΑΗΕ κατάντη του μετρητή (BTM) σε βιομηχανίες που συμμετέχουν την Απόκριση Ζήτησης Συνοψίζοντας τα παραπάνω, θα θέλαμε να τονίσουμε ότι η πρόταση του Διαχειριστή για θέσπιση περιόδου γραμμικής μεταβολής (ramp profile) ενεργού ισχύος (7,5) επτάμιση λεπτών από τις Εγκαταστάσεις Απόκρισης Ζήτησης κατά την υλοποίηση των εντολών κατανομής, ισοδυναμεί με ουσιαστική παρεμπόδιση της συνέχισης λειτουργίας της Απόκρισης Ζήτησης στην Ελλάδα. Παραθέτουμε συνοπτικά τα βασικά σημεία της τοποθέτησής μας: ●​ Η αδυναμία υλοποίησης της πρότασης του Διαχειριστή προκύπτει λόγω της τεχνικής φύσης των εγκαταστάσεων των οποίων η συντριπτική πλειοψηφία περιλαμβάνει στοιχεία με διακριτή, μη σταδιακά ρυθμιζόμενη λειτουργία (on/off) ●​ Αντίθετα με άλλες τεχνολογίες, όπως οι ΦΒ σταθμοί, οι μεταβολές της ισχύος των εγκαταστάσεων που συμμετέχουν στην Απόκριση Ζήτησης προκύπτουν μόνο κατόπιν σήματος του Διαχειριστή και αφορούν πολύ συγκεκριμένο και απολύτως διαχειρίσιμο όγκο φορτίου ●​ Η καθιερωμένη (ανεξαρτήτως DR event) παύση/έναρξης της λειτουργίας βιομηχανικών στοιχείων με βάση την παραγωγική διαδικασία κάθε εγκατάστασης, δημιουργεί αναπόφευκτα μεταβολές στο φορτίο που ο Διαχειριστής θα κληθεί να διαχειριστεί έτσι κι αλλιώς και φυσικό και σταθερό χαρακτηριστικό του τρόπου που λειτουργούν τα 6 Οδηγία (ΕΕ) 2019/944 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 5ης Ιουνίου 2019 σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και την τροποποίηση της οδηγίας 2012/27/ΕΕ sympower.net​ φορτία και το ηλεκτρικό δίκτυο (αντίθετα οι μεταβολές της ισχύος που προκύπτουν λόγω DR event είναι απολύτως προβλέψιμες) ●​ Λόγω της υποχρεωτικής γραμμικότητας του προφίλ κατανάλωσης, υποχρεούνται οι καταναλωτές να προσφέρουν μικρότερη ποσότητα από αυτήν που έχουν διαθέσιμη καθιστώντας οικονομικά ασύμφορη τη συμμετοχή τους, ιδιαίτερα όταν υπάρχει πλέον το ρίσκο να κληθούν να παρέχουν ποσότητα ενέργειας εξισορρόπησης για μόνο 15 λεπτά και σε σύγκριση πάντα με το κόστος που προκύπτει από τις μεταβολές στην παραγωγική τους διαδικασία κατά την περίοδο ενος DR event ●​ Η πρόταση του Διαχειριστή δεν προκύπτει από κάποια ευρωπαϊκή υποχρέωση και αποτελεί εθνική επιλογή, αντίθετα με την υποχρέωση (βάσει MARI και της Οδηγίας 2019/944) καθιέρωσης όρων ισότιμου ανταγωνισμού και αμερόληπτων κανόνων για όλες τις τεχνολογίες, συμπεριλαμβανομένης της Απόκρισης Ζήτησης και αντίθετα με τα χαρακτηριστικά του προφίλ χΕΑΣ που θεσμοθετούν άλλοι Διαχειριστές σε ευρωπαϊκές χώρες. Βάσει των παραπάνω προτείνουμε: ●​ Την εξαίρεση της Απόκρισης Ζήτησης από την υποχρεωτική εφαρμογή περιόδου μεταβολής ενεργού ισχύος 7,5 λεπτών ή εναλλακτικά την υλοποίηση πρόβλεψης για ενεργοποιήσεις χΕΑΣ εντός (και όχι σε) του διαστήματος των 7.5 λεπτών ή των 12.5 λεπτών όπως προβλέπει το MARI ●​ Την θεσμοθέτηση και πλήρη υλοποίηση του πλαισίου για τη δυνατότητα εγκατάστασης ΣΑΗΕ κατάντη του μετρητή (BTM) σε βιομηχανίες που προσφέρουν υπηρεσίες Απόκρισης Ζήτησης. Έχοντας ως γνώμονα τη συνέχιση της δυνατότητας παροχής υπηρεσιών Απόκρισης Ζήτησης από Εγκαταστάσεις Απόκρισης Ζήτησης και τη διατήρηση της ισότιμης και ανεμπόδιστης συμμετοχής όλων των τεχνολογιών στις εγχώριες αγορές ηλεκτρικής ενέργειας, βρισκόμαστε στη διάθεση του Διαχειριστή για την υλοποίηση των ανωτέρω προτάσεων κι ευελπιστούμε στη συνεργασία μαζί του. ΠΡΟΣ: ΡΑΑΕΥ, Πειραιώς 118 64 Αθήνα Υπόψη: κ. Αντιπροέδρου Κλάδου Ενέργειας, Δ. Φούρλαρη ΘΕΜΑ: Δημόσια Διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ επί της εισήγησης της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. αναφορικά με μέτρα για τη διασφάλιση της ασφαλούς λειτουργίας του Συστήματος από κινδύνους που προκύπτουν από ενέργειες παραγωγών και ΦοΣΕ ΑΠΕ, οι οποίες προκαλούν απότομες μεταβολές στα προγράμματα λειτουργίας τους ΑΡ. ΠΡΩΤ.: 687 Αθήνα, 08.12.2025 Αξιότιμε κ. Αντιπρόεδρε, Με την παρούσα επιστολή ο Σύνδεσμός μας επιθυμεί να τοποθετηθεί σχετικά με την εν θέματι Δημόσια Διαβούλευση. Ο ΕΣΑΗ αναγνωρίζει ότι η ασφαλής λειτουργία του Συστήματος έναντι πιθανών κινδύνων αποτελεί υψίστης σημασίας προτεραιότητα ώστε να εξασφαλίζεται η ομαλή τροφοδότηση των τελικών καταναλωτών, η περαιτέρω διείσδυση σταθμών ΑΠΕ, και η εύρυθμη λειτουργία των αγορών. Ως εκ τούτου, θεωρούμε ότι η πρωτοβουλία του ΑΔΜΗΕ κινείται, επί της αρχής, στη σωστή κατεύθυνση. Ωστόσο, η εφαρμογή των μέτρων θα πρέπει να επιτυγχάνει το βέλτιστο μεταξύ της ασφάλειας του Συστήματος και της ελευθερίας των συμμετεχόντων να διαμορφώνουν τη στρατηγική τους. Συναφώς, δεν θα πρέπει να επιβάλλονται πολλαπλές και υπέρμετρες κυρώσεις όπως Χρεώσεις Μη Συμμόρφωσης (ΧΜΣ) για την επίτευξη των επιδιωκόμενων στόχων, καθώς ελλοχεύει ο κίνδυνος να προκύψουν αντίθετα αποτελέσματα και στρεβλώσεις στη λειτουργία της αγοράς. Η συμμετοχή των ΦοΣΕ στην εγχώρια αγορά ηλεκτρικής ενέργειας αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη σημασία και βαρύτητα για τη συνολική λειτουργία της αγοράς, η οποία ως κύριο χαρακτηριστικό έχει την ήδη υψηλή και συνεχώς αυξανόμενη διείσδυση των κυμαινόμενων ΑΠΕ. Χαρακτηριστικό παράδειγμα της επίδρασης αυτής είναι οι περικοπές παραγωγής, οι οποίες μπορεί να προκύψουν είτε με πρωτοβουλία του Διαχειριστή για λόγους ασφαλούς λειτουργίας του Συστήματος είτε με πρωτοβουλία των ΦοΣΕ ή παραγωγών ΑΠΕ, ως αντίδραση σε περιβάλλον μηδενικών ή/και αρνητικών τιμών. Και βέβαια, πρέπει να τονιστεί ότι υπό αυτές τις συνθήκες οι κατανεμόμενοι σταθμοί παραγωγής, και ιδίως οι μονάδες φυσικού αερίου, ως οι πλέον ευέλικτοι πόροι του Συστήματος με αδιάλειπτη ικανότητα τροφοδότησης ανεξαρτήτως καιρικών συνθηκών ή υδρολογικών δεδομένων, διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο για την επίτευξη της ισορροπίας και την ομαλή εκτέλεση του συνολικού προγραμματισμού λειτουργίας των πόρων του Συστήματος. ΕΣΑΗ, Κηφισίας 124 & Ιατρίδου 2, 11526 Αθήνα | www.haipp.gr 1 Λαμβάνοντας υπόψη το συμβάν της Ισπανίας —η μελέτη του οποίου δεν έχει ολοκληρωθεί από τον ENTSO-E— θεωρούμε ότι η εφαρμογή γραμμικής μεταβολής για τις εντολές RTBM σε όλους τους Παρόχους Υπηρεσιών Εξισορρόπησης (ΠΥΕ) θα μπορούσε να αποτελέσει βασικό στοιχείο για την αποφυγή παρόμοιων συμβάντων στο ελληνικό Σύστημα. Ωστόσο, είναι απαραίτητο να διασφαλιστεί ότι θα υπάρχει οικονομική ουδετερότητα του ΦοΣΕ από την πρόβλεψη για νέο αναθεωρημένο Πρόγραμμα Αγοράς (MS) σε σχέση με τις χρεωπιστώσεις του ΦοΣΕ με τους παραγωγούς ΑΠΕ, ώστε να αποφευχθούν ελλείμματα και στρεβλώσεις στη συνολική λειτουργία της αγοράς. Από την άλλη πλευρά, διαφωνούμε με την πρόταση για υποχρεωτική συμμετοχή όλων των σταθμών ΑΠΕ στη χΕΑΣ. Θεωρούμε ότι η ένταξή τους θα πρέπει να γίνεται σε εθελοντική βάση και κατόπιν εγκατάστασης τεχνικού εξοπλισμού ελέγχου παραγωγής των αντίστοιχων σταθμών ΑΠΕ, με βάση τις ανάγκες του Συστήματος, τις τεχνικές προδιαγραφές του ΑΔΜΗΕ, και τα κατάλληλα οικονομικά σήματα της αγοράς. Δεν προκύπτει τέτοια υποχρέωση κατά την αδειοδότηση των σταθμών ΑΠΕ, ούτε τεκμηριώνεται από τεχνικά δεδομένα ή ευρωπαϊκές οδηγίες. Επιπλέον, η μαζική ένταξη θα δημιουργήσει προβλήματα ρευστότητας και διαχείρισης στους ΦοΣΕ, προκαλώντας σοβαρές δυσκολίες στη λειτουργία της αγοράς. Επίσης, εκφράζουμε την αντίθεσή μας με την εισαγωγή νέας ΧΜΣ ως συνέπεια απόκλισης του Προγράμματος Αγοράς όταν έχουν εκδοθεί Εντολές Περιορισμού Έγχυσης, καθώς και με τη γενικότερη τάση επιβολής νέων ΧΜΣ. Η αγορά εξισορρόπησης πρέπει να λειτουργεί με τεχνικά και οικονομικά αποδοτικό τρόπο μέσω των σημάτων της αγοράς, όχι μέσω συνεχών οικονομικών προστίμων που δυσχεραίνουν τη συμμετοχή των Παρόχων Υπηρεσιών Εξισορρόπησης (BSP) και των Οντοτήτων με Ευθύνη Εξισορρόπησης (BRP). Χαρακτηριστική περίπτωση αποτελεί η υπό στοιχεία Ε-96/2025 Απόφαση της ΡΑΑΕΥ βάσει της οποίας οι χρεώσεις μη συμμόρφωσης που εισηγείται ο Διαχειριστής θα επανεξεταστούν σε μελλοντικό χρόνο και χρήζουν ειδικότερης μελέτης. Οι διαρκείς εισηγήσεις του Διαχειριστή για χρεώσεις μη συμμόρφωσης, μολονότι αντιλαμβανόμαστε ότι ενσωματώνουν την ανησυχία για την εύρυθμη λειτουργία του Συστήματος, διαμορφώνουν ένα τιμωρητικό κλίμα στην αγορά ενέργειας. Άλλωστε, η νέα ΧΜΣ εισάγει ένα μη μετρήσιμο ρίσκο για τους ΦοΣΕ, καθώς δεν είναι δυνατό να γνωρίζουν πότε το Σύστημα έχει περικοπές και να εποπτεύουν πλήρως το χαρτοφυλάκιό τους σε πραγματικό χρόνο ώστε να αποφύγουν τυχόν υπερδηλώσεις. Με βάση τον παρόντα σχεδιασμό της αγοράς, οι ΦοΣΕ δεν έχουν τη νομική διασφάλιση ούτε την τεχνική δυνατότητα να μεταβάλλουν την παραγωγή των σταθμών ΑΠΕ που εκπροσωπούν. Έτσι, έμμεσα, οι παραγωγοί ΑΠΕ θα κληθούν να αναλάβουν το κόστος αυτής της αβεβαιότητας. Επιπλέον, η σύνδεση της ΧΜΣ με την κρατική ενίσχυση θεωρούμε πως δεν προτείνεται στη σωστή βάση, καθώς δεν σχετίζεται με τη λειτουργία των ΦοΣΕ. Είναι χαρακτηριστικό δε ότι πολλοί σταθμοί ΕΣΑΗ, Κηφισίας 124 & Ιατρίδου 2, 11526 Αθήνα | www.haipp.gr 2 ΑΠΕ δεν λαμβάνουν κρατική ενίσχυση και ως εκ τούτου δεν είναι σαφές πώς θα εκκαθαρίζεται η προτεινόμενη πρόβλεψη για αυτές τις περιπτώσεις. Σε κάθε περίπτωση, θεωρούμε ότι το ζήτημα αυτό θα πρέπει να είναι εκτός της δικαιοδοσίας των ΦοΣΕ καθώς οι τελευταίοι δεν εμπλέκονται με τους όρους κρατικής ενίσχυσης των σταθμών ΑΠΕ που εκπροσωπούν. Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω, θεωρούμε ότι η τυχόν επιβολή νέας ΧΜΣ θα οδηγήσει σε αλλαγή στρατηγικής από τους ΦοΣΕ, προκαλώντας —ενδεχομένως— ελλείμματα/πλεονάσματα ενέργειας σε πραγματικό χρόνο και στρεβλώσεις στη λειτουργία της αγοράς εξισορρόπησης. Αναφορικά με την ενιαία αντιμετώπιση των ΦοΣΕ, ο ΕΣΑΗ θεωρεί ότι ο ΔΑΠΕΕΠ θα πρέπει να έχει τις ίδιες υποχρεώσεις με τους υπόλοιπους ΦοΣΕ. Οποιαδήποτε διαφοροποίηση δεν δημιουργεί κίνητρα ούτε για τον ΔΑΠΕΕΠ ούτε για τους παραγωγούς ώστε να πραγματοποιήσουν τις απαραίτητες επενδύσεις και να συμμορφωθούν με τις απαιτήσεις του ΑΔΜΗΕ. Ωστόσο, θα πρέπει γενικά να προβλεφθεί επαρκής χρόνος προετοιμασίας λόγω των τεχνικών απαιτήσεων που επιφέρει το ελεγχόμενο προφίλ ρύθμισης (ramping), ενώ παράλληλα, πρέπει να προβλεφθεί η συμμόρφωση όλων των παραγωγών ΑΠΕ με τις νέες υποχρεώσεις προκειμένου να καθορίζεται με σαφή τρόπο η σχέση μεταξύ ΦοΣΕ και Παραγωγού ΑΠΕ. Τέλος, όπως οι συμμετέχοντες καλούνται να αναπτύξουν υποδομές για ramping και χΕΑΣ, θεωρούμε αυτονόητο ότι και ο Διαχειριστής πρέπει να αναπτύξει αντίστοιχες υποδομές για την υποβολή προσφορών εξισορρόπησης μέσω API στο BMMS, ενώ θα πρέπει να υποστηρίξει περαιτέρω την αύξηση των κατανεμόμενων χαρτοφυλακίων ΑΠΕ. Διαφορετικά, η ορθή λειτουργία των ΦοΣΕ στο προτεινόμενο περιβάλλον αγοράς εξισορρόπησης κρίνεται εξαιρετικά δυσχερής έως αδύνατη. Με εκτίμηση, Γιώργος Στάμτσης Γενικός Διευθυντής ΕΣΑΗ, Κηφισίας 124 & Ιατρίδου 2, 11526 Αθήνα | www.haipp.gr 3