Αποτελέσματα Δημόσιας Διαβούλευσης της ΡΑΑΕΥ επί της πρότασης του Διαχειριστή ΔΕΣΦΑ Α.Ε. για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερ

Η ΡΑΑΕΥ, σε συνέχεια της από 18 Φεβρουαρίου 2026 πρόσκλησης για συμμετοχή στη Δημόσια Διαβούλευση της ΡΑΑΕΥ επί της πρότασης του Διαχειριστή ΔΕΣΦΑ Α.Ε. για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου (ΕΣΦΑ) περιόδου 2026-2035, δημοσιοποιεί τον ακόλουθο πίνακα συμμετεχόντων στη Διαβούλευση, καθώς και το περιεχόμενο των επιστολών που υποβλήθηκαν στο πλαίσιο αυτής, με εξαίρεση όσων αιτήθηκαν τη μη δημοσιοποίηση των στοιχείων ή/και των απόψεών τους, επικαλούμενοι και τεκμηριώνοντας σχετικά ειδικό λόγο που άπτεται εμπορικού – επιχειρηματικού απορρήτου. Η ΡΑΑΕΥ ευχαριστεί όσους συμμετείχαν στη Δημόσια Διαβούλευση. Συμμετέχοντες Ημερομηνία αποστολής: 12.06.2026 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-418108 Αποστολέας: ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ Ημερομηνία αποστολής: 12.06.2026 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-418042 Αποστολέας: ΑΓΡΟΜΕΘΑΝΙΟ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε. Ημερομηνία αποστολής: 13.05.2026 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-416071 Αποστολέας: ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ Ημερομηνία αποστολής: 12.05.2026 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-416061 Αποστολέας: DIORIGA GAS S.A.(ΕΜΠΙΣΤΕΥΤΙΚΟ) Ημερομηνία αποστολής: 11.05.2026 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-416070 Αποστολέας: Σύνδεσμος Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών Πελοποννήσου & Δυτικής Ελλάδος Ημερομηνία αποστολής: 08.04.2026 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-414395 Αποστολέας: ΜΟΤΟΡ ΟΪΛ (ΕΛΛΑΣ) ΔΙΥΛΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΡΙΝΘΟΥ Α.Ε. Ημερομηνία αποστολής: 16.03.2026 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-413212 Αποστολέας: Enaon EDA Ημερομηνία αποστολής: 13.03.2026 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-413182 Αποστολέας: ΔΕΠΑ ΕΜΠΟΡΙΑΣ Α.Ε (ΕΜΠΙΣΤΕΥΤΙΚΟ) Ημερομηνία αποστολής: 09.03.2026 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-412703 Αποστολέας: Gastrade A.E. Ημερομηνία αποστολής: 04.03.2026 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-412432 Αποστολέας: ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ Α.Ε. 0001029130 Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 15/06/2026 Α. Π.: Εισερχ. I-418108 Αποστολέας: vstamogiannis vstamogiannis@habio.gr Ημερομηνία Αποστολής: Παρασκευή, 12 Ιουνίου 2026 Προς: Κεντρικό Πρωτόκολλο Αποδέκτες: gasconsultation@raaey.gr Κοινοποιήσεις: 'Nikolaos A Tsagkalidis' tsangaln@miloil.gr, 'Solon Ioannou' si@biogasholdings.com Θέμα Εγγράφου: Δημόσια Διαβούλευση ΡΑΑΕΥ - Αναθεώρηση Ανώτατου Επιτρεπόμενου Ορίου Οξυγόνου Δεν λαμβάνετε συχνά μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου από vstamogiannis@habio.gr. Μάθετε γιατί αυτό είναι σημαντικό Αξιότιμες κυρίες, αξιότιμοι κύριοι, Στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης επί της πρότασης του Διαχειριστή ΔΕΣΦΑ Α.Ε. για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου για την περίοδο 2026-2035, επιθυμούμε να καταθέσουμε την ακόλουθη παρατήρηση αναφορικά με το προβλεπόμενο όριο περιεκτικότητας σε οξυγόνο για το εγχυόμενο βιομεθάνιο. Η πρόβλεψη ορίου 0,2% για το οξυγόνο κρίνεται ιδιαίτερα αυστηρή και, στην πράξη, δυσχεραίνει σημαντικά την υλοποίηση έργων παραγωγής και έγχυσης βιομεθανίου στο δίκτυο. Ένα τόσο χαμηλό όριο δεν ανταποκρίνεται στις συνήθεις τεχνικές και εμπορικές πρακτικές που εφαρμόζονται σε άλλες ευρωπαϊκές αγορές, όπου γίνονται δεκτά υψηλότερα ποσοστά, ενδεικτικά της τάξης του 0,5% ή ακόμη και του 1%, χωρίς αυτό να θεωρείται ασύμβατο με την ασφαλή και αξιόπιστη λειτουργία των δικτύων. Η διατήρηση του ορίου στο 0,2% θα έχει άμεση επίπτωση στο επενδυτικό κόστος των έργων. Συγκεκριμένα, για να επιτευχθεί η συγκεκριμένη προδιαγραφή, οι περισσότεροι πάροχοι τεχνολογίας θα απαιτήσουν την προσθήκη ειδικής μονάδας αποοξυγονοποίησης, γεγονός που αυξάνει σημαντικά το CAPEX, αλλά και το μετέπειτα λειτουργικό κόστος. Η επιβάρυνση αυτή μπορεί να καταστήσει αρκετά έργα οικονομικά μη βιώσιμα ή δυσκολότερα χρηματοδοτήσιμα, σε μια περίοδο κατά την οποία η ανάπτυξη της αγοράς βιομεθανίου στην Ελλάδα θα πρέπει να ενθαρρύνεται και όχι να επιβαρύνεται με πρόσθετους τεχνικούς φραγμούς. Παράλληλα, πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι οι ποσότητες βιομεθανίου που θα εγχέονται στο δίκτυο, ιδίως κατά τα πρώτα στάδια ανάπτυξης της αγοράς, θα αντιπροσωπεύουν πολύ μικρό ποσοστό σε σχέση με τη συνολική διακινούμενη ποσότητα φυσικού αερίου. Συνεπώς, η υιοθέτηση ενός ρεαλιστικότερου ορίου για την περιεκτικότητα σε οξυγόνο δεν αναμένεται να επηρεάσει ουσιωδώς την ποιότητα του αερίου στο σύστημα. Με βάση τα ανωτέρω, προτείνεται ο καθορισμός του ανώτατου ορίου οξυγόνου στο 1%, σε ευθυγράμμιση με πρακτικές που εφαρμόζονται στην υπόλοιπη Ευρωπαϊκή Ένωση και με γνώμονα τη διευκόλυνση της υλοποίησης επενδύσεων βιομεθανίου. Το όριο αυτό θα πρέπει να αποτυπώνεται ρητά στη Σύμβαση Σύνδεσης με τον Διαχειριστή, ώστε να υπάρχει σαφήνεια ήδη από το στάδιο σχεδιασμού, αδειοδότησης, κατασκευής και χρηματοδότησης των έργων αναβάθμισης βιοαερίου σε βιομεθάνιο. Με εκτίμηση, Βασίλης Σταμογιάννης ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ info@habio.gr / www.habio.gr Τηλ.: 6943 2222 42 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 12/06/2026 Α. Π.: I-418042 ΥΠΟΜΝΗΜΑ Για την ανάπτυξη υποδομών που θα υποστηρίζουν την έγχυση Βιομεθανίου στα δίκτυα Μεταφοράς του ΔΕΣΦΑ

1. Εισαγωγή. Το παρόν υπόμνημα πραγματεύεται την παραγωγή Βιοαερίου το οποίο σήμερα αξιοποιείται με την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και θερμότητας σε μονάδες συμπαραγωγής (ΣΗΘ) και εγχέεται στα δίκτυα μέσης τάσης των εθνικών συστημάτων διανομής ηλεκτρικής ενέργειας. Οι μονάδες αυτές, με σχετική εγγύτητα στο δίκτυο του ΔΕΣΦΑ, έχουν την δυνατότητα αλλαγής του βασικού ενεργειακού προϊόντος τους από ηλεκτρισμό σε Βιομεθάνιο. Οι διευρωπαϊκές πολιτικές των ΑΠΕ συνολικά εδώ και πολλά έτη συγκλίνουν στην ορθολογικότερη αξιοποίηση του Βιοαερίου με την αναβάθμισή του σε Βιομεθάνιο και την διάθεσή του σε χρήσεις όπου παραδοσιακά χρησιμοποιείται το ορυκτό Φυσικό Αέριο. Η τάση αυτή ενισχύθηκε τα τελευταία χρόνια από οικονομικούς και γεωπολιτικούς λόγους κατόπιν της σταδιακής αύξησης των τιμών του φυσικού αφ’ ενός και των διαφαινόμενων ελλείψεων επαρκών ποσοτήτων στην Ευρώπη λόγω των επιπτώσεων της Ουκρανικής κρίσης αφ’ ετέρου. Το ουσιώδες αποτέλεσμα των τελευταίων αποτυπώθηκε στην απόφαση της Ευρωπαϊκής επιτροπής REPowerEU και ειδικότερα στο στόχο ετήσιας παραγωγής Βιομεθανίου 35 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων ανά έτος μέχρι το
3. Ο ρόλος των λειτουργών συστημάτων μεταφοράς (TSO). Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη (Gas for Climate, Ιούλιος 2022), ο στόχος αυτός είναι δυνατόν όχι μόνο να επιτευχθεί, αλλά και να ξεπεραστεί (Αναερόβια χώνευση 38 bcm, Αεριοποίηση Βιομάζας 3 bcm). Για την επίτευξή του απαιτούνται συντονισμένες ενέργειες και συνεργασίες, για τις οποίες τα κράτη – μέλη πρέπει να αναπτύξουν εθνικές στρατηγικές Βιομεθανίου για την μελέτη, αδειοδότηση, χρηματοδότηση και ανέγερση – μετατροπή μονάδων παραγωγής, αλλά και για την μεταφορά - διανομή του βιομεθανίου στα σημεία βέλτιστης αξιοποίησης. Ο στόχος που έχει τεθεί για την Ελλάδα (ΕΣΕΚ) είναι 1,7 TWh ετησίως από το
4. Στο θέμα της διάθεσης του προϊόντος καίριο ρόλο θα παίξουν οι υπάρχουσες υποδομές δικτύων μεταφοράς και διανομής και για το λόγο αυτό ήδη έχει θεσπιστεί ένα πλέγμα νόμων και αποφάσεων για την δημιουργία κινήτρων παραγωγής βιομεθανίου και την υπέρβαση των εγγενών περιορισμών πρόσβασης στα δίκτυα που βασική της αιτία αποτελεί η υστέρηση της Ελλάδας έναντι των λοιπών Ευρωπαϊκών χωρών ως προς την γεωγραφική κάλυψη και πυκνότητα των δικτύων του Φυσικού Αερίου. Βεβαίως, οι διαχειριστές δικτύων προωθούν σχέδια επέκτασης των δικτύων, αλλά η κλιμάκωσή τους περιορίζεται από τις γενικές επιφυλάξεις σχετικά με τον ρόλο του Φυσικού αερίου στο στόχο του περιορισμού των εκπομπών Αερίων του Θερμοκηπίου (GHG) όπου το ΦΑ, ως μορφή ενέργειας χαμηλότερων εκπομπών GHG σε σχέση με τον Άνθρακα και τα Πετρελαιοειδή, έχει ρόλο μεταβατικό. Ως αποτέλεσμα της παραπάνω κατευθυντήριας γραμμής (η οποία εν μέρει αποτυπώνεται στο πιο πρόσφατο ΕΣΕΚ), το πρόγραμμα Ανάπτυξης που τίθεται σε διαβούλευση περιλαμβάνει περιορισμένο αριθμό έργων ανάπτυξης αγωγών μεταφοράς, ένα νέο (Ήπειρος)1 και δυο ήδη εγκεκριμένα ή εν εξελίξει, αυτά της Δυτικής Πελοποννήσου 2 και της Δυτικής Μακεδονίας
5. Είναι χαρακτηριστικό ότι μεγάλο μέρος του επενδυτικού σχεδίου σχετίζεται με την εξωστρέφεια του φορέα και τον ρόλο του στις διεθνείς αγορές, ενώ σημαντικό μέρος των επενδύσεων στρέφεται στην άμεση Ηλεκτροπαραγωγή, συμπεριλαμβανομένων των ΣΗΘΥΑ. 1 Πρόγραμμα ανάπτυξης, σελ. Ομοίως, σελ. 52 3 Ομοίως, σελ.49-51 2 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 12/06/2026 Α. Π.: I-418042
6. Ρόλος του Βιομεθανίου στη μερική υποκατάσταση του Φυσικού αερίου. Υπ΄ αυτές τις συνθήκες ο ρόλος της διείσδυσης του Βιομεθανίου στο ενεργειακό ισοζύγιο του ΦΑ είναι μια αντίρροπη τάση και ταυτόχρονα δικαιώνει τις επενδύσεις επέκτασης των δικτύων συμβάλλοντας στο «πρασίνισμα» του τομέα. Σε κάποιες δε περιοχές (π.χ. Ήπειρος, Δυτική Μακεδονία) το δυναμικό Βιομεθανίου είναι συγκρίσιμο ή και υπερβαίνει τις εκτιμώμενες καταναλώσεις ΦΑ για τα προσεχή έτη
7. Αν επιτευχθεί ο στόχος του ΕΣΕΚ για παραγωγή 1,7 TWh Βιομεθανίου μέχρι το 2030, το Βιομεθάνιο θα καλύπτει το 13% της κατανάλωσης του ΦΑ στα δίκτυα διανομής (οικιακοί και εμπορικοί καταναλωτές)
8. Η παραγωγή αυτή θα προέλθει κατά κύριο λόγο από τη μετατροπή υπαρχόντων σταθμών Ηλεκτροπαραγωγής από Βιοαέριο σε μονάδες παραγωγής Βιομεθανίου. Από τις 70 περίπου μονάδες που στην παρούσα φάση θα μπορούσαν να προχωρήσουν στη μετατροπή προς Βιομεθάνιο (εφόσον ολοκληρωθεί ικανοποιητικά το πλαίσιο στήριξης), μόνον οι 25 έχουν τις γεωγραφικές προϋποθέσεις για απευθείας6 έγχυση σε δίκτυα διανομής.7
9. Ρόλος του ΔΕΣΦΑ Από τα παραπάνω προκύπτει ότι η εμπλοκή του ΔΕΣΦΑ για την σύνδεση των υπολοίπων 45 μονάδων είναι μονόδρομος. Όμως αυτό δεν προκύπτει ούτε από τον εν ισχύι Κώδικα Λειτουργίας του (έγκριση με την απόφαση Ε-183 ΡΑΑΕΥ) ούτε από το υπό Διαβούλευση Πρόγραμμα Ανάπτυξης ΕΣΦΑ 2026-
10. Στο τελευταίο, η μόνη αναφορά στο Βιομεθάνιο γίνεται στη σελ. 11 και σχετίζεται με το δίκτυο της Ηπείρου, χωρίς όμως να είναι σαφής ο χαρακτήρας του συγκεκριμένου έργου8 . Στις 26-3-26, δημοσιεύτηκε η απόφαση Ε-62/2026 της ΡΑΑΕΥ, στην οποία (Σημείο 2) προτείνεται η εξέταση από τον Διαχειριστή του ΕΣΦΑ τυχόν απαιτούμενων παρεμβάσεων στο πλαίσιο λειτουργίας του ΕΣΦΑ σχετικά με τη σύνδεση μονάδων Βιομεθανίου και η υποβολή σχετικής εισήγησης προς την Αρχή. Το σημείο αυτό της απόφασης Ε-62 είναι πολύ σημαντικό, διότι θα πρέπει ο ΔΕΣΦΑ:  Να προβεί σε τροποποίηση του Κώδικα λειτουργίας του.  Να προτείνει Πρότυπη Σύμβαση Σύνδεσης Μονάδας Βιομεθανίου στο δικό του δίκτυο.  Να προσαρμόσει το Πρόγραμμα Ανάπτυξης ΕΣΦΑ στις απαιτήσεις της παραπάνω απόφασης. Ο Κώδικας λειτουργίας θα πρέπει να περιλαμβάνει τους όρους και προϋποθέσεις φυσικής ή εικονικής σύνδεσης με τα δίκτυα του ΔΕΣΦΑ και να ενσωματώνει τις προβλέψεις του νόμου 5215/2025 και των λοιπών σχετικών αποφάσεων του ΥΠΕΝ και της ΡΑΑΕΥ. Το σημαντικότερο όμως είναι ο Κώδικας να επιτρέπει και να καθοδηγεί τον προγραμματισμό των έργων σύνδεσης του Βιομεθανίου, με βάση ρεαλιστικές και λύσεις που θα διευκολύνουν τον στόχο. Επ΄ αυτών επιθυμούμε να υποβάλουμε σχετικές προτάσεις προς μελέτη και κοστολόγηση ώστε, αφ΄ ενός μεν να συμπεριληφθούν στο Πρόγραμμα Ανάπτυξης, αφ’ ετέρου δε να αποτελέσουν οδηγό για την 4 ΕΝΑΟΝ-ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΛΟΙΠΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 2026-2030, σελ. 15-18, 79-81 Στοιχεία ΔΕΣΦΑ για το 2025: Κατανάλωση του ΦΑ στα δίκτυα διανομής 13,05 TWh. 6 Η μεταφορά προς τα δίκτυα διανομής μέσω «εικονικών» αγωγών (πρακτικά Bio-CNG) δεν υποστηρίζεται από την ΕΝΑΟΝ, και αυτό προκύπτει, μεταξύ άλλων, από την πρόσφατα εγκριθείσα Πρότυπη Σύμβαση Σύνδεσης Μονάδας Βιομεθανίου (απόφαση Ε-62/2026 της ΡΑΑΕΥ). 7 Βάσει στοιχείων από τα Προγράμματα ανάπτυξης 2026-2030 της ΕΝΑΟΝ για τα δίκτυα Θεσσαλονίκης, Θεσσαλίας και Λοιπής Ελλάδας (επίσης υπό Διαβούλευση). Το σύνολο των μονάδων Βιομεθανίου που προβλέπονται στα προγράμματα αυτά (με ορίζοντα υλοποίησης τα έτη 2028-2030) είναι
11. Εκτιμάται ότι μπορούν να αυξηθούν σε 25 με την προσθήκη άλλων περιοχών κάλυψης δικτύων διανομής, αν υπάρξει συνεργασία με τον ΔΕΣΦΑ (π.χ. Ήπειρος, Κεντρική Μακεδονία, ΑΜΘ) 8 Από πληρέστερη περιγραφή στις σελίδες 25-27 δεν προκύπτει ότι προβλέπεται σύνδεση μονάδων στο σύστημα του ΔΕΣΦΑ. 5 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 12/06/2026 Α. Π.: I-418042 εκπόνηση προσφορών σύνδεσης προς τους ενδιαφερόμενους Παραγωγούς Βιομεθανίου. Τα πορίσματα των μελετών αυτών θα να συμβάλουν στη σύνταξη της αντίστοιχης Πρότυπης Σύμβασης Σύνδεσης στο δίκτυο του ΔΕΣΦΑ Μονάδας Βιομεθανίου.
12. Εξεταστέες τεχνικές λύσεις Προτείνονται τα εξής:
13. Εξέταση αιτήσεων μονάδων με σχετική εγγύτητα στο δίκτυο του ΔΕΣΦΑ. Κατά εκτιμήσεις, ο αριθμός των μονάδων που βρίσκονται σε αποστάσεις μέχρι 20 χλμ. από το δίκτυο του ΔΕΣΦΑ είναι, με βάση το ισχύον δίκτυο (συμπεριλαμβανομένης της Δυτικής Μακεδονίας) περίπου
14. Αποστάσεις μέχρι 20 χλμ. έχουν μεν σεβαστή συμμετοχή του παραγωγού στο κόστος του αγωγού, αλλά η συμμετοχή αυτή σε απόλυτες τιμές είναι σημαντικά χαμηλότερη από την αντίστοιχη για σύνδεση στο δίκτυο διανομής. Αυτό, σε συνδυασμό με το επίσης σημαντικά χαμηλότερο κόστος των λοιπών εγκαταστάσεων που βαρύνουν τον διαχειριστή (ΜΕΜ, συμμετοχή του στον αγωγό, όσμηση, αντίστροφη ροή) κάνει την σύνδεση στο δίκτυο μεταφοράς συμφέρουσα και για τις δύο πλευρές, ακόμη και για αποστάσεις της τάξης των 20 χλμ.9
15. Εξέταση ομάδων μονάδων με αποστάσεις 20-50 χλμ από το δίκτυο ΔΕΣΦΑ. Σε αυτές τις περιπτώσεις υπάρχουν δυο δυνατότητες: (α) Η ομαδοποίηση γειτονικών μονάδων με χρήση κοινών τμημάτων αγωγών σύνδεσης και μείωση των δαπανών των αγωγών σύνδεσης με κατανομή τους μεταξύ των μονάδων παραγωγής. Ανάλογη μείωση θα επωφελείται και ο διαχειριστής. (β) Εφαρμογή «εικονικού» αγωγού με συστήματα συμπίεσης σε πιέσεις Bio-CNG (ένα ανά παραγωγό), συστοιχίες κυλίνδρων σε κοντέινερ και σύστημα αποσυμπίεσης σε παραπλήσιο σταθμό Μ/Ρ.10
16. Εξέταση μονάδων όπου η σχετική εγγύτητα στο δίκτυο του ΔΕΣΦΑ επιτυγχάνεται με μικρής κλίμακας επέκταση του τελευταίου. Κατά εκτιμήσεις, ο αριθμός των μονάδων που μπορούν να ενταχθούν σε αυτήν την κατηγορία είναι τουλάχιστον 6 και βρίσκονται στην περιοχή της Ηπείρου. Για την ειδική αυτή περίπτωση, μια επέκταση του δικτύου με προσθήκη κλάδου περίπου 70χλμ. στον αγωγό Ηγουμενίτσας – Ιωαννίνων (νέο έργο, ήδη ενταγμένο στο προτεινόμενο 10ετές), θα διευκολύνει στον εξορθολογισμό του δικτύου της Ηπείρου, με παράπλευρο όφελος την επέκταση των δικτύων της ΕΝΑΟΝ στις ευρύτερες περιοχές της Άρτας και της Πρέβεζας.
18. Ειδικές περιπτώσεις ποιότητας Βιομεθανίου σε ό,τι αφορά στην περιεκτικότητα σε O
19. Σύμφωνα με την πρόσφατη διαβούλευση για τον καθορισμό των ορίων περιεκτικότητας του Βιομεθανίου σε Οξυγόνο (παράγοντας που επιβαρύνει ασύμμετρα το κόστος παραγωγής του Βιομεθανίου), σε συνδυασμό με τα όρια που υπαγορεύονται από την εμπλοκή του ΕΣΦΑ στις διεθνείς διασυνδέσεις (κάθετος διάδρομος), προτείνεται καθορισμός δυο ορίων, ανάλογα με το σημείο άμεσης ή έμμεσης έγχυσης, διαφοροποιώντας τα σημεία που συμμετέχουν στο μίγμα που προορίζεται για εξαγωγή μέσω του διαδρόμου με το μίγμα που προορίζεται για εσωτερική κατανάλωση: • Καθορισμός προεπιλεγμένου ορίου (default limit) 0,5% vol. (κινητός μέσος όρος 24ωρών) για την έγχυση βιομεθανίου, σε πλήρη εναρμόνιση με τις ευρωπαϊκές πρακτικές για τις μονάδες βιομεθανίου που εγχέουν στον κορμό του ΕΣΦΑ. • Δυνατότητα αποδοχής οξυγόνου έως 1% vol., για τις μονάδες που εγχέουν σε κλάδους του αγωγού που περιλαμβάνουν μόνο καταναλώσεις (κλάδοι Θεσσαλίας, Δυτικής Μακεδονίας, Πελοποννήσου κλπ.), σε 9 Σχετική μελέτη περίπτωσης για μονάδα στην Πτολεμαϊδα ανέδειξε ότι η επιλογή της σύνδεσης με το δίκτυο μεταφοράς παρουσιάζει σημαντικά χαμηλότερο κόστος τόσο για τον παραγωγό (- 33%) όσο και για τον διαχειριστή δικτύου (- 25%), για την ίδια απόσταση μονάδας – αγωγού. 10 Σχετική μελέτη περίπτωσης για ομάδα μονάδων στις Σέρρες ανέδειξε ότι η επιλογή της σύνδεσης μέσω εικονικού δικτύου σε σχέση με κοινή φυσική σύνδεση με το δίκτυο μεταφοράς παρουσιάζει σημαντικά χαμηλότερο κόστος τόσο για τον παραγωγό (- 100%) όσο και για τον διαχειριστή δικτύου (- 30%). 11 Σχετική μελέτη περίπτωσης για την Ήπειρο αναδεικνύει ολοκληρωμένη λύση που επιτρέπει την αποτελεσματική σύνδεση 6 μονάδων χωρίς την χρήση εικονικών αγωγών που έχουν υψηλό κόστος λειτουργίας και ασταθή εφοδιαστική αλυσίδα. ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 12/06/2026 Α. Π.: I-418042 αυτόνομα συστήματα που τροφοδοτούνται από μικρής κλίμακας ΥΦΑ (ssLNG όπως είναι η Ήπειρος) καθώς και σε μονάδες που εγχέουν σε δίκτυα διανομής, είτε αυτόνομα είτε διασυνδεδεμένα προς το ΕΣΦΑ σε σημεία που ανήκουν σε κλάδους.
20. Επανεξέταση – Τροποποίηση Προγράμματος Ανάπτυξης Η επεξεργασία των επιμέρους σχεδίων και η απόδοση αξιόπιστων προϋπολογισμών απαιτεί χρονοβόρες διαδικασίες που, όμως, πρέπει να επισπευστούν έτσι ώστε να είναι σε θέση ο ΔΕΣΦΑ να ανταποκρίνεται σε συγκεκριμένες αιτήσεις όρων σύνδεσης εντός εύλογου χρονικού διαστήματος. Μια έρευνα ενδιαφέροντος σαν αυτήν που πραγματοποίησε η ΕΝΑΟΝ είναι απαραίτητη ώστε, σε συνδυασμό με την προ-κοστολόγηση των λύσεων, να προκύψουν οι προϋπολογισμοί, τόσο των έργων σύνδεσης (φυσικής ή εικονικής), όσο και των επεκτάσεων δικτύου. Για τις τελευταίες, και ειδικά για αυτήν που αφορά στο ήδη δρομολογημένο έργο της Ηπείρου, καλό θα ήταν να γίνει μια επείγουσα αναθεώρηση ώστε να ενσωματωθεί στον τρέχοντα προϋπολογισμό. Αθήνα, 12 Ιουνίου
21. Αγρομεθάνιο Ελλάδος Α.Ε. ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 13/05/2026 Α. Π.: I-416071 ΥΠΟΜΝΗΜΑ Παραγωγών Βιομεθανίου Για την ανάπτυξη υποδομών που θα υποστηρίζουν την έγχυση Βιομεθανίου στα δίκτυα Μεταφοράς του ΔΕΣΦΑ
22. Εισαγωγή. Το παρόν υπόμνημα υποβάλλεται από παραγωγούς Βιοαερίου το οποίο αξιοποιείται με την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και θερμότητας σε μονάδες συμπαραγωγής (ΣΗΘ) και εγχέεται στα δίκτυα μέσης τάσης των εθνικών συστημάτων διανομής ηλεκτρικής ενέργειας. Οι μονάδες αυτές, με σχετική εγγύτητα στο δίκτυο του ΔΕΣΦΑ, εξετάζουν τις δυνατότητες αλλαγής του βασικού ενεργειακού προϊόντος τους από ηλεκτρισμό σε Βιομεθάνιο. Οι διευρωπαϊκές πολιτικές των ΑΠΕ συνολικά εδώ και πολλά έτη συγκλίνουν στην ορθολογικότερη αξιοποίηση του Βιοαερίου με την αναβάθμισή του σε Βιομεθάνιο και την διάθεσή του σε χρήσεις όπου παραδοσιακά χρησιμοποιείται το ορυκτό Φυσικό Αέριο. Η τάση αυτή ενισχύθηκε τα τελευταία χρόνια από οικονομικούς και γεωπολιτικούς λόγους κατόπιν της σταδιακής αύξησης των τιμών του φυσικού αφ’ ενός και των διαφαινόμενων ελλείψεων επαρκών ποσοτήτων στην Ευρώπη λόγω των επιπτώσεων της Ουκρανικής κρίσης αφ’ ετέρου. Το ουσιώδες αποτέλεσμα των τελευταίων αποτυπώθηκε στην απόφαση της Ευρωπαϊκής επιτροπής REPowerEU και ειδικότερα στο στόχο ετήσιας παραγωγής Βιομεθανίου 35 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων ανά έτος μέχρι το
24. Ο ρόλος των λειτουργών συστημάτων μεταφοράς (TSO). Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη (Gas for Climate, Ιούλιος 2022), ο στόχος αυτός είναι δυνατόν όχι μόνο να επιτευχθεί, αλλά και να ξεπεραστεί (Αναερόβια χώνευση 38 bcm, Αεριοποίηση Βιομάζας 3 bcm). Για την επίτευξή του απαιτούνται συντονισμένες ενέργειες και συνεργασίες, για τις οποίες τα κράτη – μέλη πρέπει να αναπτύξουν εθνικές στρατηγικές Βιομεθανίου για την μελέτη, αδειοδότηση, χρηματοδότηση και ανέγερση – μετατροπή μονάδων παραγωγής, αλλά και για την μεταφορά - διανομή του βιομεθανίου στα σημεία βέλτιστης αξιοποίησης. Ο στόχος που έχει τεθεί για την Ελλάδα (ΕΣΕΚ) είναι 1,7 TWh ετησίως από το
25. Στο θέμα της διάθεσης του προϊόντος καίριο ρόλο θα παίξουν οι υπάρχουσες υποδομές δικτύων μεταφοράς και διανομής και για το λόγο αυτό ήδη έχει θεσπιστεί ένα πλέγμα νόμων και αποφάσεων για την δημιουργία κινήτρων παραγωγής βιομεθανίου και την υπέρβαση των εγγενών περιορισμών πρόσβασης στα δίκτυα που βασική της αιτία αποτελεί η υστέρηση της Ελλάδας έναντι των λοιπών Ευρωπαϊκών χωρών ως προς την γεωγραφική κάλυψη και πυκνότητα των δικτύων του Φυσικού Αερίου. Βεβαίως, οι διαχειριστές δικτύων προωθούν σχέδια επέκτασης των δικτύων, αλλά η κλιμάκωσή τους περιορίζεται από τις γενικές επιφυλάξεις σχετικά με τον ρόλο του Φυσικού αερίου Ελληνικός Σύνδεσμος Παραγωγών Βιοαερίου (ΕΣΠΑΒ) Καρατάσου 7 | Τ.Κ. 546 26 | Θεσσαλονίκη | Τ: 2146874828 Web: www.habio.gr | E-mail: info@habio.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 13/05/2026 Α. Π.: I-416071 στο στόχο του περιορισμού των εκπομπών Αερίων του Θερμοκηπίου (GHG) όπου το ΦΑ, ως μορφή ενέργειας χαμηλότερων εκπομπών GHG σε σχέση με τον Άνθρακα και τα Πετρελαιοειδή, έχει ρόλο μεταβατικό. Ως αποτέλεσμα της παραπάνω κατευθυντήριας γραμμής (η οποία εν μέρει αποτυπώνεται στο πιο πρόσφατο ΕΣΕΚ), το πρόγραμμα Ανάπτυξης που τίθεται σε διαβούλευση περιλαμβάνει περιορισμένο αριθμό έργων ανάπτυξης αγωγών μεταφοράς, ένα νέο (Ήπειρος)1 και δυο ήδη εγκεκριμένα ή εν εξελίξει, αυτά της Δυτικής Πελοποννήσου 2 και της Δυτικής Μακεδονίας
26. Είναι χαρακτηριστικό ότι μεγάλο μέρος του επενδυτικού σχεδίου σχετίζεται με την εξωστρέφεια του φορέα και τον ρόλο του στις διεθνείς αγορές, ενώ σημαντικό μέρος των επενδύσεων στρέφεται στην άμεση Ηλεκτροπαραγωγή, συμπεριλαμβανομένων των ΣΗΘΥΑ.
27. Ρόλος του Βιομεθανίου στη μερική υποκατάσταση του Φυσικού αερίου. Υπ΄ αυτές τις συνθήκες ο ρόλος της διείσδυσης του Βιομεθανίου στο ενεργειακό ισοζύγιο του ΦΑ είναι μια αντίρροπη τάση και ταυτόχρονα δικαιώνει τις επενδύσεις επέκτασης των δικτύων συμβάλλοντας στο «πρασίνισμα» του τομέα. Σε κάποιες δε περιοχές (π.χ. Ήπειρος, Δυτική Μακεδονία) το δυναμικό Βιομεθανίου είναι συγκρίσιμο ή και υπερβαίνει τις εκτιμώμενες καταναλώσεις ΦΑ για τα προσεχή έτη
28. Αν επιτευχθεί ο στόχος του ΕΣΕΚ για παραγωγή 1,7 TWh Βιομεθανίου μέχρι το 2030, το Βιομεθάνιο θα καλύπτει το 13% της κατανάλωσης του ΦΑ στα δίκτυα διανομής (οικιακοί και εμπορικοί καταναλωτές)
29. Η παραγωγή αυτή θα προέλθει κατά κύριο λόγο από τη μετατροπή υπαρχόντων σταθμών Ηλεκτροπαραγωγής από Βιοαέριο σε μονάδες παραγωγής Βιομεθανίου. Από τις 70 περίπου μονάδες που στην παρούσα φάση θα μπορούσαν να προχωρήσουν στη μετατροπή προς Βιομεθάνιο (εφόσον ολοκληρωθεί ικανοποιητικά το πλαίσιο στήριξης), μόνον οι 25 έχουν τις γεωγραφικές προϋποθέσεις για απευθείας6 έγχυση σε δίκτυα διανομής.7 1 Πρόγραμμα ανάπτυξης, σελ. Ομοίως, σελ. 52 3 Ομοίως, σελ.49-51 4 ΕΝΑΟΝ-ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΛΟΙΠΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 2026-2030, σελ. 15-18, 79-81 5 Στοιχεία ΔΕΣΦΑ για το 2025: Κατανάλωση του ΦΑ στα δίκτυα διανομής 13,05 TWh. 6 Η μεταφορά προς τα δίκτυα διανομής μέσω «εικονικών» αγωγών (πρακτικά Bio-CNG) δεν υποστηρίζεται από την ΕΝΑΟΝ, και αυτό προκύπτει, μεταξύ άλλων, από την πρόσφατα εγκριθείσα Πρότυπη Σύμβαση Σύνδεσης Μονάδας Βιομεθανίου (απόφαση Ε-62/2026 της ΡΑΑΕΥ). 7 Βάσει στοιχείων από τα Προγράμματα ανάπτυξης 2026-2030 της ΕΝΑΟΝ για τα δίκτυα Θεσσαλονίκης, Θεσσαλίας και Λοιπής Ελλάδας (επίσης υπό Διαβούλευση). Το σύνολο των μονάδων Βιομεθανίου που προβλέπονται στα προγράμματα αυτά (με ορίζοντα υλοποίησης τα έτη 2028-2030) είναι
30. Εκτιμάται ότι μπορούν να αυξηθούν σε 25 με την προσθήκη άλλων περιοχών κάλυψης δικτύων διανομής, αν υπάρξει συνεργασία με τον ΔΕΣΦΑ (π.χ. Ήπειρος, Κεντρική Μακεδονία, ΑΜΘ) 2 Ελληνικός Σύνδεσμος Παραγωγών Βιοαερίου (ΕΣΠΑΒ) Καρατάσου 7 | Τ.Κ. 546 26 | Θεσσαλονίκη | Τ: 2146874828 Web: www.habio.gr | E-mail: info@habio.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 13/05/2026 Α. Π.: I-416071
31. Ρόλος του ΔΕΣΦΑ Από τα παραπάνω προκύπτει ότι η εμπλοκή του ΔΕΣΦΑ για την σύνδεση των υπολοίπων 45 μονάδων είναι μονόδρομος. Όμως αυτό δεν προκύπτει ούτε από τον εν ισχύι Κώδικα Λειτουργίας του (έγκριση με την απόφαση Ε-183 ΡΑΑΕΥ) ούτε από το υπό Διαβούλευση Πρόγραμμα Ανάπτυξης ΕΣΦΑ 2026-
32. Στο τελευταίο, η μόνη αναφορά στο Βιομεθάνιο γίνεται στη σελ. 11 και σχετίζεται με το δίκτυο της Ηπείρου, χωρίς όμως να είναι σαφής ο χαρακτήρας του συγκεκριμένου έργου8 . Στις 26-3-26, δημοσιεύτηκε η απόφαση Ε-62/2026 της ΡΑΑΕΥ, στην οποία (Σημείο 2) προτείνεται η εξέταση από τον Διαχειριστή του ΕΣΦΑ τυχόν απαιτούμενων παρεμβάσεων στο πλαίσιο λειτουργίας του ΕΣΦΑ σχετικά με τη σύνδεση μονάδων Βιομεθανίου και η υποβολή σχετικής εισήγησης προς την Αρχή. Το σημείο αυτό της απόφασης Ε-62 είναι πολύ σημαντικό, διότι θα πρέπει ο ΔΕΣΦΑ:  Να προβεί σε τροποποίηση του Κώδικα λειτουργίας του.  Να προτείνει Πρότυπη Σύμβαση Σύνδεσης Μονάδας Βιομεθανίου στο δικό του δίκτυο.  Να προσαρμόσει το Πρόγραμμα Ανάπτυξης ΕΣΦΑ στις απαιτήσεις της παραπάνω απόφασης. Ο Κώδικας λειτουργίας θα πρέπει να περιλαμβάνει τους όρους και προϋποθέσεις φυσικής ή εικονικής σύνδεσης με τα δίκτυα του ΔΕΣΦΑ και να ενσωματώνει τις προβλέψεις του νόμου 5215/2025 και των λοιπών σχετικών αποφάσεων του ΥΠΕΝ και της ΡΑΑΕΥ. Το σημαντικότερο όμως είναι ο Κώδικας να επιτρέπει και να καθοδηγεί τον προγραμματισμό των έργων σύνδεσης του Βιομεθανίου, με βάση ρεαλιστικές και λύσεις που θα διευκολύνουν τον στόχο. Επ΄ αυτών επιθυμούμε να υποβάλουμε σχετικές προτάσεις προς μελέτη και κοστολόγηση ώστε, αφ΄ ενός μεν να συμπεριληφθούν στο Πρόγραμμα Ανάπτυξης, αφ’ ετέρου δε να απο- 8 Από πληρέστερη περιγραφή στις σελίδες 25-27 δεν προκύπτει ότι προβλέπεται σύνδεση μονάδων στο σύστημα του ΔΕΣΦΑ. Ελληνικός Σύνδεσμος Παραγωγών Βιοαερίου (ΕΣΠΑΒ) Καρατάσου 7 | Τ.Κ. 546 26 | Θεσσαλονίκη | Τ: 2146874828 Web: www.habio.gr | E-mail: info@habio.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 13/05/2026 Α. Π.: I-416071 τελέσουν οδηγό για την εκπόνηση προσφορών σύνδεσης προς τους ενδιαφερόμενους Παραγωγούς Βιομεθανίου. Τα πορίσματα των μελετών αυτών θα να συμβάλουν στη σύνταξη της αντίστοιχης Πρότυπης Σύμβασης Σύνδεσης στο δίκτυο του ΔΕΣΦΑ Μονάδας Βιομεθανίου.
33. Εξεταστέες τεχνικές λύσεις Προτείνονται τα εξής:
34. Εξέταση αιτήσεων μονάδων με σχετική εγγύτητα στο δίκτυο του ΔΕΣΦΑ. Κατά εκτιμήσεις, ο αριθμός των μονάδων που βρίσκονται σε αποστάσεις μέχρι 20 χλμ. από το δίκτυο του ΔΕΣΦΑ είναι, με βάση το ισχύον δίκτυο (συμπεριλαμβανομένης της Δυτικής Μακεδονίας) περίπου
35. Αποστάσεις μέχρι 20 χλμ. έχουν μεν σεβαστή συμμετοχή του παραγωγού στο κόστος του αγωγού, αλλά η συμμετοχή αυτή σε απόλυτες τιμές είναι σημαντικά χαμηλότερη από την αντίστοιχη για σύνδεση στο δίκτυο διανομής. Αυτό, σε συνδυασμό με το επίσης σημαντικά χαμηλότερο κόστος των λοιπών εγκαταστάσεων που βαρύνουν τον διαχειριστή (ΜΕΜ, συμμετοχή του στον αγωγό, όσμηση, αντίστροφη ροή) κάνει την σύνδεση στο δίκτυο μεταφοράς συμφέρουσα και για τις δύο πλευρές, ακόμη και για αποστάσεις της τάξης των 20 χλμ.9
36. Εξέταση ομάδων μονάδων με αποστάσεις 20-50 χλμ από το δίκτυο ΔΕΣΦΑ. Σε αυτές τις περιπτώσεις υπάρχουν δυο δυνατότητες: (α) Η ομαδοποίηση γειτονικών μονάδων με χρήση κοινών τμημάτων αγωγών σύνδεσης και μείωση των δαπανών των αγωγών σύνδεσης με κατανομή τους μεταξύ των μονάδων παραγωγής. Ανάλογη μείωση θα επωφελείται και ο διαχειριστής. (β) Εφαρμογή «εικονικού» αγωγού με συστήματα συμπίεσης σε πιέσεις Bio-CNG (ένα ανά παραγωγό), συστοιχίες κυλίνδρων σε κοντέινερ και σύστημα αποσυμπίεσης σε παραπλήσιο σταθμό Μ/Ρ.10 (γ) Πρόβλεψη συγκεκριμένων σημείων έγχυσης βιομεθανίου στην Ήπειρο και στην Αιτωλοακαρνανία Να προστεθεί στο σχεδιασμό του έργου πρόβλεψη για μελλοντικά Biomethane Injection Points κατά μήκος του άξονα Ηγουμενίτσα–Ιωάννινα και προς Άρτα–Πρέβεζα, με κατάλληλες 9 Σχετική μελέτη περίπτωσης για μονάδα στην Πτολεμαϊδα ανέδειξε ότι η επιλογή της σύνδεσης με το δίκτυο μεταφοράς παρουσιάζει σημαντικά χαμηλότερο κόστος τόσο για τον παραγωγό (- 33%) όσο και για τον διαχειριστή δικτύου (- 25%), για την ίδια απόσταση μονάδας – αγωγού. 10 Σχετική μελέτη περίπτωσης για ομάδα μονάδων στις Σέρρες ανέδειξε ότι η επιλογή της σύνδεσης μέσω εικονικού δικτύου σε σχέση με κοινή φυσική σύνδεση με το δίκτυο μεταφοράς παρουσιάζει σημαντικά χαμηλότερο κόστος τόσο για τον παραγωγό (- 100%) όσο και για τον διαχειριστή δικτύου (- 30%). Ελληνικός Σύνδεσμος Παραγωγών Βιοαερίου (ΕΣΠΑΒ) Καρατάσου 7 | Τ.Κ. 546 26 | Θεσσαλονίκη | Τ: 2146874828 Web: www.habio.gr | E-mail: info@habio.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 13/05/2026 Α. Π.: I-416071 υποδομές μέτρησης, ποιοτικού ελέγχου και reverse flow, ώστε να καταστεί τεχνικά εφικτή η σύνδεση των υφιστάμενων και μελλοντικών μονάδων βιομεθανίου της περιοχής. (δ) Πρόβλεψη υποδομών virtual pipeline για Bio-CNG/Bio-LNG Να συμπεριληφθεί δυνατότητα φόρτωσης και μεταφοράς Bio-CNG ή Bio-LNG μέσω virtual pipeline infrastructure, ώστε μονάδες βιομεθανίου που δεν βρίσκονται σε άμεση γειτνίαση με τον αγωγό να μπορούν να τροφοδοτούν το σύστημα μέσω κεντρικών σημείων συλλογής και έγχυσης.
37. Εξέταση μονάδων όπου η σχετική εγγύτητα στο δίκτυο του ΔΕΣΦΑ επιτυγχάνεται με μικρής κλίμακας επέκταση του τελευταίου. Κατά εκτιμήσεις, ο αριθμός των μονάδων που μπορούν να ενταχθούν σε αυτήν την κατηγορία είναι τουλάχιστον 6 και βρίσκονται στην περιοχή της Ηπείρου. Για την ειδική αυτή περίπτωση, μια επέκταση του δικτύου με προσθήκη κλάδου περίπου 70χλμ. στον αγωγό Ηγουμενίτσας – Ιωαννίνων (νέο έργο, ήδη ενταγμένο στο προτεινόμενο 10ετές), θα διευκολύνει στον εξορθολογισμό του δικτύου της Ηπείρου, με παράπλευρο όφελος την επέκταση των δικτύων της ΕΝΑΟΝ στις ευρύτερες περιοχές της Άρτας και της Πρέβεζας.11
38. Επανεξέταση – Τροποποίηση Προγράμματος Ανάπτυξης Η επεξεργασία των επιμέρους σχεδίων και η απόδοση αξιόπιστων προϋπολογισμών απαιτεί χρονοβόρες διαδικασίες που, όμως, πρέπει να επισπευστούν έτσι ώστε να είναι σε θέση ο ΔΕΣΦΑ να ανταποκρίνεται σε συγκεκριμένες αιτήσεις όρων σύνδεσης εντός εύλογου χρονικού διαστήματος. Μια έρευνα ενδιαφέροντος σαν αυτήν που πραγματοποίησε η ΕΝΑΟΝ είναι απαραίτητη ώστε, σε συνδυασμό με την προ-κοστολόγηση των λύσεων, να προκύψουν οι προϋπολογισμοί, τόσο των έργων σύνδεσης (φυσικής ή εικονικής), όσο και των επεκτάσεων δικτύου. Για τις τελευταίες, και ειδικά για αυτήν που αφορά στο ήδη δρομολογημένο έργο της Ηπείρου, καλό θα ήταν να γίνει μια επείγουσα αναθεώρηση ώστε να ενσωματωθεί στον τρέχοντα προϋπολογισμό. 11 Σχετική μελέτη περίπτωσης για την Ήπειρο αναδεικνύει ολοκληρωμένη λύση που επιτρέπει την αποτελεσματική σύνδεση 6 μονάδων χωρίς την χρήση εικονικών αγωγών που έχουν υψηλό κόστος λειτουργίας και ασταθή εφοδιαστική αλυσίδα. Ελληνικός Σύνδεσμος Παραγωγών Βιοαερίου (ΕΣΠΑΒ) Καρατάσου 7 | Τ.Κ. 546 26 | Θεσσαλονίκη | Τ: 2146874828 Web: www.habio.gr | E-mail: info@habio.gr 0001024498 Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 08/04/2026 Α. Π.: Εισερχ. I-414395 Αποστολέας: Lagaris George glagaris@moh.gr Ημερομηνία Αποστολής: Τετάρτη, 08 Απριλίου 2026 Προς: Κεντρικό Πρωτόκολλο Αποδέκτες: RAE (info@rae.gr) info@rae.gr Κοινοποιήσεις: 'Dimitrios Fourlaris' dfourlaris@rae.gr, egazi@rae.gr egazi@rae.gr Θέμα Εγγράφου: ΔΙΩΡΥΓΑ Gas - Πρόγραμμα Ανάπτυξης ΕΣΦΑ Αξιότιμοι κύριοι, Στην υπό εξέλιξη διαβούλευση της πρότασης του Διαχειριστή ΔΕΣΦΑ Α.Ε. για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου (ΕΣΦΑ) περιόδου 2026 – 2035, συμπεριλαμβάνεται η απένταξη των ήδη προγραμματισμένων έργων του Συστήματος ΑΣΦΑ (FSRU) της εταιρείας ΔΙΩΡΥΓΑ Gas Μονοπρόσωπη Ανώνυμη Εταιρεία Φυσικού Αερίου. Συγκεκριμένα ζητείται από την Αρχή να εγκρίνει τη μη συμπερίληψη στο νέο Πρόγραμμα Ανάπτυξης τόσο του μετρητικού και ρυθμιστικού σταθμού για τη σύνδεση του FSRU με το ΕΣΦΑ όσο και του συνοδού έργου του διπλασιασμού του κλάδου υψηλής πίεσης Πάτημα – Λιβαδειά. Η Εταιρεία μας αντιτίθεται στην προτεινόμενη απένταξη όπως έχει διατυπώσει τόσο με τις απόψεις που έχουν αποσταλεί από την Εταιρεία μας στο πλαίσιο της διαβούλευσης που πραγματοποίησε ο ίδιος ο Διαχειριστής και σας έχουν κοινοποιηθεί με την με αριθμό πρωτοκόλλου Ι-408052/23.12.2025 επιστολή όσο και με την με αριθμό πρωτοκόλλου I408142/24.12.2025 αναφορά μας προς Εσάς. Δεδομένου όμως ότι η πρόταση του Διαχειριστή έχει δημιουργήσει έντονες αμφιβολίες για την περαιτέρω ωρίμανση του έργου και ενόψει της τελικής απόφασης της Αρχής Σας παρακαλούμε όπως μας γνωρίσετε εάν μέχρι την επερχόμενη αλλαγή του Προγράμματος Ανάπτυξης, όποτε αυτή τελικά πραγματοποιηθεί, τα παραπάνω αναφερόμενα έργα εξακολουθούν και παραμένουν στο εν ισχύ Πρόγραμμα Ανάπτυξης. Με εκτίμηση, Γιώργος Λάγαρης Δικηγόρος, Υπεύθυνος Συμμόρφωσης Ομίλου Κανονιστικής ΜΟΤΟΡ ΟΪΛ (ΕΛΛΑΣ) ΔΙΥΛΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΡΙΝΘΟΥ Α.Ε. ΗΡΩΔΟΥ ΑΤΤΙΚΟΥ 12Α, ΜΑΡΟΥΣΙ Τηλέφωνο: 210 8094340|Κινητό: 6976 762626 e-mail: glagaris@moh.gr www.moh.gr ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 18/03/2026 Α. Π.: I-413212 Προς: Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων Πειραιώς 132, 118 54, Αθήνα Υπόψη: κ. Δ. Φούρλαρη, Αντιπροέδρου Κλάδου Ενέργειας της ΡΑΑΕΥ Αρ. Πρωτ: 4341 Θέμα: Δημόσια Διαβούλευση Σχεδίου Προγράμματος Ανάπτυξης ΕΣΦΑ 2026-2035 To: Attn: Prot. Nr: Subject: Regulatory Authority for Energy, Waste & Water 132 Pireos St., 118 54, Athens Mr. Dimitrios Fourlaris, Vice President of the Energy Sector of RAEWW 4341 Public Consultation on NNGS Development Plan 2026-2035 Αθήνα, 16 Μαρτίου 2026 Αξιότιμε κύριε Αντιπρόεδρε, Στο πλαίσιο της εν θέματι δημόσιας διαβούλευσης, παρακαλούμε όπως ληφθούν υπόψη τα ακόλουθα: Νέα Έργα Ανάπτυξης: Επεκτάσεις ΕΣΦΑ σε νέες περιοχές συνδεδεμένες με Δίκτυα Διανομής
39. Τροφοδοσία Ηπείρου και Αγρινίου μέσω αλυσίδας εφοδιασμού ssLNG Θεωρούμε ότι το προτεινόμενο σχήμα τροφοδοσίας της Ηπείρου και του Αγρινίου μέσω της αλυσίδας εφοδιασμού ssLNG, αποτελεί τη βέλτιστη λύση για την τροφοδοσία αυτών των περιοχών με φυσικό αέριο. Τα σημαντικά πλεονεκτήματα του έργου, τόσο ως προς την ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού, ιδιαίτερα της πόλης των Ιωαννίνων, εξαιτίας της μείωσης της εξάρτησης από την οδική μεταφορά LNG από τη Ρεβυθούσα όσο και ως προς τη μείωση του κόστους που θα επιφέρει στην εφοδιαστική αλυσίδα των εικονικά διασυνδεδεμένων δικτύων διανομής της Ηπείρου και του Αγρινίου, έχουν αναδειχθεί σε σχετικές επικοινωνίες μας με τον ΔΕΣΦΑ. Νέα Έργα Ανάπτυξης: Επεκτάσεις ΕΣΦΑ σε νέες αγορές
40. 2η Θέση φόρτωσης στις εγκαταστάσεις του σταθμού φόρτωσης βυτιοφόρων στη Ρεβυθούσα. Αναφορικά με το εν λόγω έργο, συμφωνούμε ότι θα ενισχύσει την ομαλή λειτουργία της υπηρεσίας φόρτωσης ΥΦΑ και κατά συνέπεια θα συμβάλλει στην ασφάλεια εφοδιασμού των απομακρυσμένων δικτύων διανομής που τροφοδοτούνται η πρόκειται να τροφοδοτηθούν με LNG. Προγραμματισμένα Έργα Ανάπτυξης: Επεκτάσεις ΕΣΦΑ σε νέες περιοχές συνδεδεμένες με Δίκτυα Διανομής. Κοινή διαπίστωση επί των προγραμματισμένων έργων ανάπτυξης σε περιοχές που συνδέονται με δίκτυα διανομής της Enaon EDA, είναι η χρονική μετάθεση ολοκλήρωσης και Μεσογείων 109-111 & Ρούσου | Κτίριο Γ2 | ΤΚ 11526, Αθήνα | www.ena-on.com 1 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟ Ρυθµιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων 18/03/2026 Α. Π.: I-413212 θέσης τους σε λειτουργία, συγκριτικά με το χρονοδιάγραμμα του ισχύοντος Προγράμματος Ανάπτυξης 2024-
41. Ως εκ τούτου, θεωρούμε ότι είναι αναγκαία η εξεύρεση των βέλτιστων λύσεων από τον ΔΕΣΦΑ προκειμένου να τηρηθεί κατά το δυνατόν, το ισχύον χρονοδιάγραμμα. Αναλυτικά:
42. Τροφοδοσία Δ.Μακεδονίας: Μετρητικός Σταθμός Καρδιάς/ ΜετρητικόςΡυθμιστικός Σταθμός Περδίκκα Εορδαίας/ Μετρητικός – Ρυθμιστικός Σταθμός Άσπρους Αναφορικά με τον Μετρητικό Σταθμό Καρδιάς διαπιστώνεται ότι σε σχέση με το χρονοδιάγραμμα του ισχύοντος Προγράμματος, στο υπό διαβούλευση Σχέδιο η ένταξη του έργου στο Σύστημα αναβάλλεται για εννέα