Η ΡΑΕ, σε συνέχεια της από 16 Ιουλίου 2022 πρόσκλησης για συμμετοχή στη δημόσια διαβούλευση επί της αναθεωρημένης εισήγησης του ΔΕΣΦΑ για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΕΣΦΑ 2022-2031, δημοσιοποιεί τον ακόλουθο πίνακα συμμετεχόντων στη διαβούλευση, με εξαίρεση όσων αιτήθηκαν τη μη δημοσιοποίηση των στοιχείων ή/και των απόψεών τους. Η ΡΑΕ ευχαριστεί όσους συμμετείχαν στη Δημόσια Διαβούλευση. Συμμετέχοντες Ημερομηνία αποστολής: 19.07.2022 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-332355 Αποστολέας: ΕΒΙΚΕΝ Ημερομηνία αποστολής: 22.07.2022 και 25.07.2022 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-332531 και I-332673 Αποστολέας: ΔΕΔΑ Μον. Α.Ε. Ημερομηνία αποστολής: 25.07.2022 Αριθμός πρωτοκόλλου: I-332653 Αποστολέας: HENGAS Α.Ε. Ημερομηνία αποστολής: 25.07.2022 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-332682 Αποστολέας: ΔΙΩΡΥΓΑ GAS Α.Ε. Ημερομηνία αποστολής: 25.07.2022 Αριθμός πρωτοκόλλου: Ι-332687 Αποστολέας: ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΒΙΟΜΕΘΑΝΙΟΥ ΒΙΟΜΕΣΤΗ ΜΙΚΕ, ΦΘΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ και ΜΕΣΟΠΟΤΑΜΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ Προς: κ. Α. Δαγούμα, Πρόεδρο ΡΑΕ gasconsultation@rae.gr Αθήνα, 19 Ιουλίου 2022 Θέμα: Δημόσια διαβούλευση της ΡΑΕ επί της αναθεωρημένης εισήγησης του ΔΕΣΦΑ για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΕΣΦΑ 2022-2031 Κύριε Πρόεδρε, Σε συνέχεια της από 12 Μαρτίου επιστολής μας κρίνουμε σκόπιμο να επαναλάβουμε τις γενικές θέσεις μας:
- «Οι αποφάσεις που θα επιβαρύνουν τον Έλληνα καταναλωτή για αρκετά επόμενα χρόνια χρήζουν ιδιαίτερης προσοχής. Ακόμα και αν οι τεχνικές μελέτες δείχνουν την ανάγκη ενίσχυσης του Συστήματος στο πλαίσιο του entry-exit, πρέπει να εκτιμάται το πραγματικό οικονομικό όφελος των επενδύσεων».
- Απαιτείται η διενέργεια Market Test για να διαπιστωθεί η αναγκαιότητα και το ενδιαφέρον για επαύξηση της δυναμικότητας του συστήματος.
- Το κόστος των όποιων έργων, που εντάσσονται στο σχέδιο ανάπτυξης του ΕΣΦΑ 2022-2031, τα οποία όμως στην πράξη εξυπηρετούν τις όποιες νέες ιδιωτικές επενδύσεις ή υφιστάμενες μονάδες, θα πρέπει να αναληφθεί εξ ολοκλήρου από τον όποιο επενδυτή ιδιώτη και όχι να κοινωνικοποιηθεί. Σταθμός Συμπίεσης στην Κομοτηνή Κατ’ αρχή συμφωνούμε ως προς την προτεραιότητα και ανάγκη να ικανοποιηθούν οι αυξημένες λειτουργικές ανάγκες του Συστήματος και να ενισχυθούν οι ροές προς την Βουλγαρία μέσω του αγωγού IGB, όπως προτείνει η Αρχή σας. Θεωρούμε ότι η τεχνική πρόταση του Διαχειριστή ικανοποιεί τεχνικά την απαίτηση αυτή. Έξοδοι Δυτικής Μακεδονίας από τον αγωγό ΤΑΡ Συμφωνούμε με την εναλλακτική πρόταση η τροφοδοσία των περιοχών αυτών της Δ. Μακεδονίας να υλοποιηθεί με τη χρήση εγκαταστάσεων ΥΦΑ μικρής κλίμακας από το σταθμό φόρτωσης βυτιοφόρων στη Ρεβυθούσα. Αγωγοί προς Πάτρα και Ιωάννινα Εν όψει της οριστικής απόφασης για την κατασκευή των αγωγών αυτών συμφωνούμε αφενός για τα Ιωάννινα να προωθηθεί η λύση του «εικονικού αγωγού» (virtual pipeline) μέσω φορτηγών αυτοκινήτων και πλοίων μεταφοράς LNG, αφετέρου για την Πάτρα τη λύση της κατασκευής αγωγού με την προϋπόθεση ότι επιτυγχάνεται μικρότερος χρόνος υλοποίησης, όπως προτείνει ο Διαχειριστής. Αντώνιος Κοντολέων Πρόεδρος Δ.Σ. Θεσσαλονίκη, 25 Ιουλίου 2022 Προς: Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας Υπόψη: κ. Προέδρου, Καθ. Α. Δαγούμα Θέμα: Δημόσια διαβούλευση της ΡΑΕ επί της αναθεωρημένης εισήγησης του ΔΕΣΦΑ για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΕΣΦΑ 2022-2031 Αξιότιμε κ. Πρόεδρε, Σε συνέχεια της από 16.07.2022 δημόσιας διαβούλευσης της Αρχής επί της αναθεωρημένης εισήγησης του ΔΕΣΦΑ για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΕΣΦΑ 2022-2031 θα θέλαμε να σας υποβάλλουμε τις ακόλουθες απόψεις της εταιρείας μας. Τα δίκτυα διανομής φυσικού αερίου που περιλαμβάνονται στους Δήμους Έδεσσας, Νάουσας Σκύδρας και Κορίνθου προβλέπεται να τροφοδοτηθούν για τους τρείς πρώτους Δήμους από την έξοδο στο Άσπρο και για τον τελευταίο από την έξοδο της Κορίνθου. Η αναγκαιότητα επιτάχυνσης των ανωτέρω έργων του ΔΕΣΦΑ έχει ήδη επισημανθεί από την εταιρεία μας με την υπ’ αριθμ. πρωτ. ΡΑΕ Ι-322104/02.03.2022 επιστολή κατά τη διενέργεια της πρώτης δημόσιας διαβούλευσης της ΡΑΕ επί της εισήγησης του ΔΕΣΦΑ για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΕΣΦΑ 2022-
- Στο Αναθεωρημένο Πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΕΣΦΑ 2022-2031, αναφέρεται ότι: - Για την έξοδο στο Άσπρο: Αναγράφεται ότι και στις δύο περιπτώσεις τροφοδοσίας του Άσπρου (είτε μέσω του αγωγού TAP είτε μέσω της χρήσης εγκαταστάσεων ΥΦΑ μικρής κλίμακας) το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης είναι ο Οκτώβριος
- Περαιτέρω, η υλοποίηση του έργου «Αγωγός Υ.Π. προς τη Δυτική Μακεδονία» και συνεπακόλουθα του έργου «Μετρητικός και Ρυθμιστικός Σταθμός στην περιοχή του Άσπρους» τοποθετείται τον Σεπτέμβριο του
- Σημειώνεται ότι ο παραπάνω προγραμματισμός του ΔΕΣΦΑ προκαλεί σημαντικά προβλήματα στον αναπτυξιακό σχεδιασμό της εταιρείας μας και αντιβαίνει στην απρόσκοπτη υλοποίηση του εγκεκριμένου Προγράμματος Ανάπτυξης της εταιρείας μας (ΦΕΚ B’ 680/15.02.2022). Επισημαίνουμε πως για την περιοχή της Σκύδρας και της Έδεσσας έχουμε ήδη εκκινήσει τις εργασίες κατασκευής των δικτύων, ενώ άμεσα εγκαθίσταται και ο ανάδοχος για την κατασκευή του δικτύου της Νάουσας. Η εταιρεία μας εργάζεται τηρώντας με συνέπεια τον σχεδιασμό όπως αυτός αποτυπώθηκε στο 1 Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2022-
- Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που έχουμε θέσει θα είμαστε σε θέση να εκκινήσουμε την τροφοδότηση τελικών καταναλωτών στο τέλος φθινοπώρου του
- Επιπρόσθετα, επισημαίνουμε πως στις εν λόγω περιοχές εδρεύει πλήθος μεταποιητικών βιομηχανιών με σχεδόν αποκλειστική εξαγωγική δραστηριότητα, οι οποίες έχουν μεγάλες ενεργειακές ανάγκες και τελούν σε αναμονή τροφοδότησης με φυσικό αέριο και στις οποίες έχουμε δεσμευτεί πως θα υπάρχει η δυνατότητα τροφοδότησης τους εντός του
- - Για την έξοδο στην Κόρινθο: Η ένταξη στο σύστημα του έργου: «Μετρητικός/ Ρυθμιστικός Σταθμός Κορίνθου» αναμένεται τον Δεκέμβριο του
- Ο ΔΕΣΦΑ κατά την αιτιολόγηση των χρονικών αποκλίσεων για το εν λόγω έργο (βλ. αρχείο “Επικαιροποιημένη Έκθεση Παρακολούθησης του Προγράμματος Ανάπτυξης 2021-2030”, σελίδα 11) αναφέρει ότι «Taking into account the status of Distribution System Operator’s works regarding the development of the distribution network in the city of Korinthos, the timeline of the project is redefined. Capability/ optional acceleration if market needs request it» Σύμφωνα με το επενδυτικό μας πλάνο, για το δίκτυο διανομής της Κορίνθου έχει ήδη πραγματοποιηθεί η προμήθεια του συνόλου των αναγκαίων υλικών για την κατασκευή του δικτύου και έχει προγραμματιστεί η εγκατάσταση του αναδόχου και η εκκίνηση εργασιών τον Σεπτέμβριο του
- Με βάση το αυξημένο ενδιαφέρον βιομηχανιών, αλλά και λοιπών τελικών καταναλωτών να συνδεθούν με το δίκτυο διανομής φυσικού αερίου στόχευση μας είναι τον Μάρτιο του 2023 να καταστεί εφικτή η τροφοδότηση πελατών με φυσικό αέριο. Επομένως καθίσταται επιτακτική η επίσπευση του έργου «Μετρητικός/ Ρυθμιστικός Σταθμός Κορίνθου». Συμπερασματικά, επιθυμούμε να καταστήσουμε απολύτως σαφές πως οποιαδήποτε καθυστέρηση στην υλοποίηση των εξόδων σε Άσπρο και Κόρινθο από την πλευρά του ΔΕΣΦΑ θα προκαλέσει μεγάλη βλάβη στην εταιρεία μας και θα στερήσει από νοικοκυριά και βιομηχανίες τη δυνατότητα τροφοδότησης τους με φυσικό αέριο. Το παράδοξο, αντιπαραγωγικό και ακατανόητο στην προκειμένη περίπτωση είναι το γεγονός πως η εταιρεία μας θα έχει κατασκευάσει ένα πλήρως λειτουργικό δίκτυο διανομής, το οποίο θα παραμένει ανενεργό ως συνέπεια της μη έγκαιρης υλοποίησης των εξόδων από τον ΔΕΣΦΑ. Ως εκ τούτου αιτούμαστε την ταχύτερη κατασκευή των εξόδων του ΔΕΣΦΑ στο Άσπρο και στην Κόρινθο προκειμένου να καταστεί δυνατή η άμεση έναρξη τροφοδοσίας νοικοκυριών και επιχειρήσεων με φυσικό αέριο και η απρόσκοπτη υλοποίηση του επενδυτικού πλάνου της HENGAS προς όφελος της ανάπτυξης των τοπικών κοινωνιών. 2 Σας ευχαριστούμε για τη συνεργασία και παραμένουμε στη διάθεση σας για οτιδήποτε χρειαστείτε. Με εκτίμηση Ιωάννης Λαμπρόπουλος Πρόεδρος ΔΣ & Διευθύνων Σύμβουλος 3 ΔΙΩΡΥΓΑ GAS A.E. Ηρώδου Αττικού 12A 15124 Μαρούσι, Αθήνα T. +30 210 8094000 Φ. +30 210 8094444 ΑΡ. Γ.Ε.ΜΗ. 139182501000 Προς Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας Πειραιώς 132, Αθήνα 118 54 Τηλ.: 210 3727400 e-mail: info@rae.gr Μαρούσι, 25 Ιουλίου 2022 ΑΠ 5 / 25.7.2022 Θέμα: Δημόσια διαβούλευση της ΡΑΕ επί της αναθεωρημένης εισήγησης του ΔΕΣΦΑ για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΕΣΦΑ 2022-2031 Αξιότιμοι κύριοι, Η εταιρεία μας, ανταποκρινόμενη στη δημόσια διαβούλευση της Αρχής επί της αναθεωρημένης εισήγησης του ΔΕΣΦΑ για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΕΣΦΑ 2022-2031, παραθέτει τις απόψεις της ως κατωτέρω. Επί της αρχής, είμαστε υπέρ της ενίσχυσης της δυνατότητας του ΕΣΦΑ να υποστηρίζει αυξημένες ροές φυσικού αερίου τόσο στην κατεύθυνση βορρά – νότου όσο και αντίστροφα, καθώς και υπέρ της επέκτασης της χρήσης του φυσικού αερίου σε μη διασυνδεδεμένες με το ΕΣΦΑ περιοχές μέσω εφαρμογών μικρής κλίμακας ΥΦΑ (ssLNG). Ωστόσο, τονίζουμε ότι στο νότιο τμήμα του ΕΣΦΑ, όπου και λαμβάνει χώρα το μεγαλύτερο ποσοστό της εθνικής κατανάλωσης φυσικού αερίου λόγω εγγύτητας με τα περισσότερα εργοστάσια ηλεκτροπαραγωγής και το κέντρο κατανάλωσης της Αττικής, υπάρχει ένα και μόνο σημείο εισόδου, αυτό του σταθμού της Ρεβυθούσας. Η υπερεξάρτηση από τη Ρεβυθούσα, σε συνδυασμό με την όδευση του συνόλου των διεθνών αγωγών μεταφοράς φυσικού αερίου που εξυπηρετούν τη χώρα μας από τουρκικά εδάφη, πριν αυτοί εισέλθουν στο βόρειο τμήμα του ΕΣΦΑ, δημιουργεί εύλογα ερωτήματα σχετικά με τη διασφάλιση της εθνικής ασφάλειας εφοδιασμού. Παρά την αυταπόδεικτη ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού μέσω της δημιουργίας ενός ακόμη σημείου εισόδου ΥΦΑ από τον τερματικό σταθμό FSRU (Floating Storage and Regasification Unit) που η εταιρεία μας, Διώρυγα Gas, αναπτύσσει στους Αγ. Θεοδώρους Κορινθίας, απουσιάζει από το υπό διαβούλευση Πρόγραμμα Ανάπτυξης η αναβάθμιση του ΕΣΦΑ (είτε 100 χλμ. νέων αγωγών 30” από Μέγαρα έως Λιβαδειά ή νέος σταθμός συμπίεσης στη Λιβαδειά) η οποία, σύμφωνα με τη Μελέτη Αξιολόγησης Νέου Έργου για τη σύνδεση της Διώρυγα Gas (ΔΕΣΦΑ, Αύγουστος 2020), είχε κριθεί ότι είναι απαραίτητη για την εξασφάλιση της πλήρους και αδιάλειπτης πρόσβασης της Διώρυγα Gas στο ΕΣΦΑ. Τονίζεται ότι η πλήρης πρόσβαση της Διώρυγα Gas στο ΕΣΦΑ θα παρείχε στην πρώτη τη δυνατότητα να τροφοδοτήσει το ΕΣΦΑ με ποσότητες φυσικού αερίου άνω των 4 bcm ετησίως (όπως και αποτυπώθηκε κατά τη φάση εκδήλωσης μη δεσμευτικού ενδιαφέροντος), υποκαθιστώντας πολύ σημαντικό κομμάτι των ροών ρωσικού φυσικού αερίου σε περίπτωση διακοπής αυτών. Τη στιγμή που το Πρόγραμμα Ανάπτυξης δεν εστιάζει στην ενίσχυση της εθνικής ασφάλειας εφοδιασμού μέσω του νέου σημείου εισόδου της Διώρυγα Gas στο νότιο τμήμα του ΕΣΦΑ, σκοπεύεται η μόνιμη αναβάθμιση του σταθμού της Ρεβυθούσας με την εγκατάσταση FSU και την αύξηση της δυναμικότητας επαναεριοποίησης κατά ~ 22.000 MWh/ημέρα, χωρίς την απαίτηση για οποιοδήποτε άλλο έργο αναβάθμισης του ΕΣΦΑ, εγείροντας εύλογα ερωτήματα σχετικά με την πραγματική δυνατότητα του ΕΣΦΑ να υποδεχτεί νέα δυναμικότητα εισόδου σε αδιάλειπτη βάση καθώς και τους όρους/ προτεραιότητα με τους οποίους διατίθεται η νέα αυτή δυναμικότητα. Αντιθέτως, το Πρόγραμμα Ανάπτυξης περιλαμβάνει την αύξηση ισχύος του σταθμού συμπίεσης στην Κομοτηνή με κύριο στόχο την ενίσχυση των διακινούμενων ροών προς την Βουλγαρία μέσω του αγωγού IGB, οδηγώντας σε επιβάρυνση των Ελλήνων καταναλωτών φυσικού αερίου με €50 εκ. για ένα έργο το οποίο πρωτίστως θα αυξήσει την ασφάλεια εφοδιασμού της γειτονικής χώρας. Τέλος, σχετικά με την ανάπτυξη εφαρμογών ssLNG για την τροφοδότηση περιοχών της Δυτικής Μακεδονίας και των Ιωαννίνων, η εταιρεία μας υποστηρίζει αντίστοιχες εφαρμογές για την επέκταση της χρήσης του φυσικού αερίου σε μη διασυνδεδεμένες με το ΕΣΦΑ περιοχές. Μέσω του σταθμού φόρτωσης βυτιοφόρων ΥΦΑ που αναπτύσσει στη στεριά και πλησίον του εθνικού οδικού δικτύου, αλλά και μέσω της δυνατότητας επαναφόρτωσης ΥΦΑ σε LNG barges, η Διώρυγα Gas θα είναι σε θέση να υποστηρίζει αξιόπιστες εφαρμογές ssLNG στην Ελλάδα και στα Βαλκάνια. Αναμένουμε την έγκαιρη ολοκλήρωση των αντίστοιχων τεχνικών εγχειριδίων για την έναρξη λειτουργίας της πολλά υποσχόμενης αυτής αγοράς. Σε συνέχεια των ανωτέρω, προτείνουμε: • Ένταξη στο Πρόγραμμα Ανάπτυξης των απαραίτητων έργων αναβάθμισης για την πλήρη και αδιάλειπτη πρόσβαση της Διώρυγα Gas στο ΕΣΦΑ (είτε 100 χλμ. νέων αγωγών 30” από Μέγαρα έως Λιβαδειά ή νέος σταθμός συμπίεσης στη Λιβαδειά). Επιπρόσθετα και κατά προτεραιότητα, άμεση έναρξη υλοποίησης των έργων αυτών στα πλαίσια της ασφάλειας εφοδιασμού και της απεξάρτησης από το ρωσικό αέριο, κατά τις προσταγές του Σχεδίου REPowerEU. • Μη επιβάρυνση της ΡΠΒ από έργα αναβάθμισης που στοχεύουν στην ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού γειτονικών χωρών, χωρίς να έχει προηγηθεί market test στο οποίο να έχουν δεσμευτεί σχετικά οι μελλοντικοί χρήστες της προτεινόμενης αναβάθμισης/ επέκτασης, πληρώνοντας ενδεχομένως μέρος του κόστους. Παραμένουμε στη διάθεσή σας για περαιτέρω διευκρινήσεις. Με εκτίμηση, Για τη ΔΙΩΡΥΓΑ GAS Α.Ε. signed by IOANNIS Digitally IOANNIS KIOUFIS 2022.07.25 KIOUFIS Date: 16:58:52 +03'00' Ιωάννης Κιούφης Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος 2