Εν συντομία
Αυτό το Προεδρικό Διάταγμα καθορίζει τον τρόπο με τον οποίο επιλέγονται οι αξιωματικοί για να υπηρετήσουν ως στρατοδίκες, ναυτοδίκες ή αεροδίκες μέσω κλήρωσης. Περιγράφει τις προϋποθέσεις, τους λόγους ανικανότητας και αποκλεισμού, καθώς και τη διαδικασία σύνταξης πινάκων και διενέργειας της κλήρωσης.
Τι ρυθμίζει
- Τις προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούν οι αξιωματικοί για να κληρωθούν ως στρατοδίκες.
- Τους λόγους που καθιστούν έναν αξιωματικό ανίκανο να υπηρετήσει ως στρατοδίκης.
- Τη διαδικασία σύνταξης των πινάκων των αξιωματικών που είναι υποψήφιοι για κλήρωση.
- Τον τρόπο διενέργειας της κλήρωσης και την αναπλήρωση των στρατοδικών.
Ποιους αφορά
- Αξιωματικούς των Ενόπλων Δυνάμεων (Στρατού Ξηράς, Πολεμικού Ναυτικού, Πολεμικής Αεροπορίας) και του Λιμενικού Σώματος.
- Γραμματείς και Προέδρους των στρατοδικείων (συμπεριλαμβανομένων ναυτοδικείων και αεροδικείων).
Βασικά σημεία
- Οι στρατοδίκες επιλέγονται με κλήρωση από πίνακες αξιωματικών που πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
- Προϋπόθεση για την κλήρωση είναι ο αξιωματικός να είναι απόφοιτος παραγωγικής σχολής και να φέρει βαθμό τουλάχιστον Ταξιάρχου (ή αντίστοιχο).
- Λόγοι ανικανότητας περιλαμβάνουν ποινική δίωξη για στρατιωτικό ή άλλο εκ δόλου έγκλημα με ποινή φυλάκισης τουλάχιστον 3 μηνών, αμετάκλητη καταδίκη άνω των 3 μηνών, παραπομπή σε ανακριτικό συμβούλιο, αναρρωτική άδεια μεγαλύτερη του 1 μηνός, ή δυσμενή κρίση.
- Αποκλείονται όσοι συμμετείχαν στην προδικασία της υπόθεσης, άσκησαν διοικητικό έλεγχο στον κατηγορούμενο ή έχουν ιδιαίτερη φιλία ή έχθρα μαζί του.
- Οι πίνακες συντάσσονται από τον γραμματέα του στρατοδικείου και παραδίδονται στον Πρόεδρο, λαμβάνοντας υπόψη τον βαθμό του κατηγορουμένου.
- Η κλήρωση γίνεται εντός του πρώτου δεκαημέρου του μήνα για τη δικάσιμο του επόμενου μήνα, με χρήση κλήρων από λευκό αδιαφανές χαρτί διαστάσεων 5x5 εκατοστών.
📄 Κείμενο νόμου
«Καθορισμός τρόπου κληρώσεως των αξιωματικών ως στρατοδικών». Όπου στο Προεδρικό Διάταγμα αυτό αναφέρεται ο όρος στρατοδικείο νοείται και το ναυτοδικείο και το αεροδικείο, σύμφωνα με το άρθρο 5 παρ. 1 στοιχ. ιγ ΣΠΚ. Η κλήρωση με την οποία επιλέγονται οι Στρατοδίκες σύμφωνα με τη διάταξη της παραγράφου 8 του άρθρου 178 του Στρατιωτικού Ποινικού Κώδικα (ΣΠΚ) γίνεται με βάση πίνακα στον οποίο αναγράφονται οι Αξιωματικοί που πληρούν τις προϋποθέσεις να κληρωθούν ως στρατοδίκες και στο πρόσωπο των οποίων δεν συντρέχει λόγος ανικανότητος από τους αναφερόμενους στο άρθρο 3 του παρόντος Ο πίνακας συντάσσεται από τον γραμματέα του στρατοδικείου και παραδίδεται στον Πρόεδρο αυτού, ο οποίος είναι υπεύθυνος για την ολοκλήρωση της διαδικασίας της κλήρωσης των Αξιωματικών ως στρατοδικώνΠροϋποθέσεις κλήρωσης Αξιωματικών ως στρατοδικών Ικανοί να εκπληρώσουν καθήκοντα στρατοδίκη είναι: α. Οι Αξιωματικοί που είναι απόφοιτοι παραγωγής σχολής Αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων και φέρουν βαθμό τουλάχιστον Ταξίαρχου και αντιστοίχων για τους άλλους κλάδους κατά τις διακρίσεις του άρθρου 178 παρ. 2 ΣΠΚ (άρθρο 172 παρ. 1 εδ. β ΣΠΚ). β. Οι Αξιωματικοί των γενικών υπηρεσιών του λιμενικού σώματος μπορεί να ορίζονται ως στρατοδίκες στο ναυτοδικείο, εφόσον φέρουν το βαθμό τουλάχιστον του Αρχιπλοίαρχου (ΛΣ), μόνον όταν οι κατηγορούμενοι είναι λιμενικοί (άρθρο 172 παρ. 1 εδ. γ ΣΠΚ).Λόγοι ανικανότητας Ο Αξιωματικός στερείται της ανωτέρω ικανότητας εγγραφής στον πίνακα επιλογής στρατοδικών όταν: α. Ασκηθεί κατ αυτού ποινική δίωξη για στρατιωτικό έγκλημα ή έγκλημα από τα αναφερόμενα στη διάταξη του άρθρου 10 παρ. 2 ΣΠΚ ή οποιοδήποτε άλλο έγκλημα εκ δόλου τελούμενο, που επισύρει ποινή φυλάκισης τουλάχιστον τριών (3) μηνών. β. Καταδικασθεί αμετάκλητα για οποιοδήποτε έγκλημα εκ δόλου σε ποινή φυλακίσεως άνω των τριών (3) μηνών. γ. Παραπεμφθεί σε ανακριτικό συμβούλιο ή τιμωρηθεί με καταστατική ποινή (πρόσκαιρη παύση ή προσωρινή απόλυση, απόταξη ή αποβολή). δ. Τελεί σε αναρρωτική άδεια μεγαλύτερη του ενός (1) μηνός. ε. Κριθεί οριστικά δυσμενώς από το αρμόδιο συμβούλιο του νόμου περί ιεραρχίας και προαγωγών των Αξιωματικών κατά την τελευταία κρίση.Λόγοι αποκλεισμού - εξαίρεσης (κωλύματα). Πέρα από τους λόγους που αναφέρονται στα άρθρα 14 παρ. 1 και 2 και 15 ΚΠΔ, αποκλείονται να εκτελέσουν καθήκοντα στρατοδίκη, όσοι Αξιωματικοί: α. Ελαβαν μέρος στην προδικασία της προς εκδίκαση αξιόποινης πράξης και ιδίως αν μήνυσαν αυτή, ενήργησαν προανάκριση, κατέθεσαν ως μάρτυρες, γνωμοδότησαν ως πραγματογνώμονες ή τεχνικοί σύμβουλοι στην ίδια υπόθεση. β. Άσκησαν διοικητικό έλεγχο κατά του κατηγορούμενου ή του παθόντος αναφορικά με την προς εκδίκαση αξιόποινη πράξη. γ. Έχουν ιδιαίτερη φιλία η οικειότητα ή έχθρα με τον κατηγορούμενο ή τον παθόντα.Σύνταξη Πινάκων Αξιωματικών για κλήρωσή τους ως στρατοδικών. Ο Γραμματέας κάθε στρατοδικείου ενημερώνει έγκαιρα εγγράφως τους Διευθυντές των αρμοδίων γραφείων όλων των Μονάδων, Υπηρεσιών, Συγκροτημάτων, Σχηματισμών και Επιμελείων του Στρατού Ξηράς και αντιστοίχων του Πολεμικού Ναυτικού - Λιμενικού Σώματος ή Πολεμικής Αεροπορίας που βρίσκονται στην έδρα ή στην περιφέρεια του και εάν παρίσταται ανάγκη, στο οικείο Γενικό Επιτελείο, για την αποστολή καταστάσεων Αξιωματικών, εφόσον πρόκειται να εκδικασθεί ποινική υπόθεση με κατηγορούμενο βαθμού Συνταγματάρχη έως και Στρατηγού και αντιστοίχων για τους άλλους κλάδους των Ενόπλων Δυνάμεων Στις καταστάσεις αυτές αναγράφονται κατά σειρά τα ονοματεπώνυμα και ο βαθμός όσων Αξιωματικών πληρούν τις προϋποθέσεις για να επιλεγούν με κλήρωση ως στρατοδίκες, καθώς και αυτοί στο πρόσωπο των οποίων συντρέχει λόγος ανικανότητας απ αυτούς που αναφέρονται στο άρθρο 3 του παρόντος Όλες οι Μονάδες και Υπηρεσίες της παρ. 1 του άρθρου αυτού αποστέλλουν στο Γραμματέα του στρατοδικείου τις παραπάνω καταστάσεις, οι οποίες πρέπει να έχουν περιέλθει σ αυτόν το αργότερο μέχρι την 25η κάθε μήνα, κάνοντας, όταν απαιτείται, μνεία του συντρέχοντος λόγου ανικανότητας. Σε περίπτωση που προκύψει έκτακτη υπηρεσιακή μεταβολή για κάποιον που έχει αναγραφεί στις υποβληθείσες καταστάσεις, ιδίως προαγωγή, αποστρατεία, μετάθεση, απόσπαση, εισαγωγή σε Νοσοκομείο, οι Μονάδες και Υπηρεσίες της παρ. 1 του άρθρου αυτού ενημερώνουν άμεσα τον γραμματέα του στρατοδικείου ο οποίος και δεν περιλαμβάνει αυτόν στον πίνακα Αξιωματικών για κλήρωση του ως στρατοδίκη. Με βάση τις καταστάσεις αυτές ο γραμματέας του στρατοδικείου την πρώτη εργάσιμη ημέρα του μήνα συντάσει πίνακα Αξιωματικών για τη δικάσιμο του επόμενου μήνα. Για την σύνταξη του πίνακα αυτού λαμβάνεται υπόψη ο βαθμός του κατηγορουμένου σύμφωνα με τις παρακάτω διακρίσεις. Ο Πίνακας παραδίδεται αυθημερόν στον Πρόεδρο. Στον πίνακα αυτό δεν αναγράφεται ο Αξιωματικός για τον οποίο προκύπτουν λόγοι ανικανότητας κατά τα αναγραφόμενα στο άρθρο 3 του Προεδρικού Διατάγματος αυτού. Πίνακας 1 Κατηγορούμενος με βαθμό Συνταγματάρχη και αντιστοίχων για τους άλλους κλάδους: Συντάσσεται ενιαίος πίνακας με τα ονοματεπώνυμα όλων των Αξιωματικών βαθμού Ταξιάρχου και αντιστοίχων. Πίνακας 2 Κατηγορούμενος με βαθμό Ταξίαρχου και αντιστοίχων για τους άλλους κλάδους: Συντάσσεται ενιαίος πίνακας με τα ονοματεπώνυμα όλων των Αξιωματικών βαθμού Ταξίαρχου, αρχαιοτέρων του κατηγορουμένου. Πίνακας 3 Κατηγορούμενος με βαθμό Υποστράτηγου και αντιστοίχων για τους άλλους κλάδους: Συντάσσεται ενιαίος πίνακας με τα ονοματεπώνυμα όλων των Αξιωματικών βαθμού Υποστράτηγου, αρχαιοτέρων του κατηγορουμένου. Πίνακας 4 Κατηγορούμενος με βαθμό Αντιστράτηγου και αντιστοίχων για τους άλλους κλάδους: Συντάσσεται ενιαίος πίνακας με τα ονοματεπώνυμα όλων των Αξιωματικών βαθμού Αντιστράτηγου, αρχαιοτέρων του κατηγορουμένου και αν χρειασθεί από τους αντιστοίχους βαθμούς των άλλων κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων. Σε περίπτωση που αυτοί δεν επαρκούν ο εισαγγελέας του στρατοδικείου κινεί τη διαδικασία της παρ. 6 του άρθρου 178 ΣΠΚ. Πίνακας 5 Κατηγορούμενος με βαθμό Στρατηγού και αντιστοίχων για τους άλλους κλάδους: Συντάσσεται ενιαίος πίνακας με τα ονοματεπώνυμα όλων των Αξιωματικών βαθμού Στρατηγού, αρχαιοτέρων του κατηγορουμένου, εφαρμοζομένης της διαδικασίας των παραγράφων 6 και 7 του άρθρου 178 ΣΠΚ. Ο Πρόεδρος του στρατοδικείου είναι υπεύθυνος για την τήρηση του πίνακα αυτού και την ολοκλήρωση της διαδικασίας της κλήρωσης των στρατοδικών Η κλήρωση των στρατοδικών γίνεται σε τακτική δικάσιμο του στρατοδικείου, 3μελούς ή 5μελούς σύνθεσης, εντός του πρώτου δεκαημέρου του ιδίου μήνα, για τη δικάσιμο του επόμενου μήνα. Η κλήρωση των στρατηδικών για την περίπτωση δικασίμου του πρώτου μήνα του νέου δικαστικού έτους γίνεται το πρώτο δεκαήμερο του τελευταίου μήνα δικασίμων του τρέχοντος δικαστικού έτους. Ο γραμματέας που μετέχει στη δικάσιμο κατά την οποία θα γίνει και η κλήρωση των στρατοδικών, φροντίζει και παραδίδει στον Πρόεδρο έγκαιρα κλήρους από λευκό αδιαφανές χαρτί, διαστάσεων πέντε επί πέντε εκατοστών του μέτρου, αφού προηγουμένως έχουν αριθμηθεί κατά τρόπο ώστε καθένας από αυτούς να αντιστοιχεί σε έναν αριθμό με τον οποίο είναι καταχωρημένοι οι αξιωματικοί στο σχετικό πίνακα Οι κλήροι διπλώνονται από τον γραμματέα παρουσία των μελών του στρατοδικείου κατ ομοιόμορφο τρόπο, ώστε να καλύπτεται ο αριθμός αυτών και να μην διακρίνονται μεταξύ τους και τοποθετούνται σε ειδικό δοχείο (κληροδόχος) Ο Πρόεδρος του στρατοδικείου μετά τη δημοσίευση της τελευταίας απόφασης της δικασίμου της παρ. 1 του ιδίου άρθρου, πριν λύσει την συνεδρίαση και αφού εκφωνήσει την ημερομηνία της δικασίμου του επόμενου μήνα εξάγει γι αυτήν ένα ή δύο κλήρους, οι οποίοι αντιστοιχούν για τη δικάσιμο αυτή σε ισάριθμους τακτικούς στρατοδίκες με την ταυτάριθμη αρίθμηση στον πίνακα στρατοδικών ανάλογα με το βαθμό του κατηγορουμένου. Στη συνέχεια εξάγει άλλους τρεις για τριμελή ή έξι για πενταμελή σύνθεση, κλήρους κατά τον ίδιο ως άνω τρόπο, οι οποίοι κατά σειρά εξαγωγής τους από την κληροδόχο αντιστοιχούν σε ισάριθμους αναπληρωματικούς στρατοδίκες. Στη συνέχεια ο γραμματέας καταχωρεί στα πρακτικά κατά σειρά τα στοιχεία αυτών που κληρώθηκαν. Για τη διαδικασία της κλήρωσης εκδίδεται απόφαση, αντίγραφο της οποίας παραδίδεται στον γραμματέα του στρατοδικείου, ο οποίος μεριμνά για την κατά το άρθρο 157 επ. ΚΠΔ επίδοση αποσπάσματος αυτής στους Αξιωματικούς που κληρώθηκαν ως στρατοδίκες. Περί της επιδόσεως αυτής συντάσσεται σχετικό αποδεικτικό, το οποίο αποστέλλεται στο γραμματέα του δικαστηρίου και πρέπει να έχει περιέλθει σ αυτόν το αργότερο 5 ημέρες πριν τη δικάσιμο που αφορά. Κατά την επίδοση του ανωτέρω αποσπάσματος υπενθυμίζεται στους κληρωθέντες Αξιωματικούς η υποχρέωσή τους να λάβουν μέρος στην σύνθεση του στρατοδικείου και ότι αν δεν προσέλθουν αδικαιολόγητα, υπέχουν την ποινική κύρωση που προβλέπεται από τη διάταξη του άρθρου 86 παρ. 2 ΣΠΚ. Περί τούτου γίνεται μνεία στο σχετικό αποδεικτικό επιδόσεως. Αν η επίδοση καθίσταται για οποιονδήποτε νόμιμο λόγο ανέφικτη, η σχετική απόφαση επιστρέφεται ανεπίδοτη, βεβαιουμένου παράλληλα και του λόγου της μη επίδοσης Οι Αξιωματικοί που κληρώθηκαν υποχρεούνται να παρουσιαστούν στον Πρόεδρο του στρατοδικείου κατά την συγκεκριμένη ημερομηνία της δικασίμου Οι κληρωθέντες Αξιωματικοί καλούνται από τον Πρόεδρο του στρατοδικείου να δηλώσουν αν συντρέχει στο πρόσωπο τους λόγος ανικανότητας, αποκλεισμού ή εξαίρεσης Για τη δήλωση αυτή συντάσσεται έκθεση την οποία υπογράφει αυτός που δηλώνει, ο Πρόεδρος και ο δικαστικός γραμματέας που θα εκτελέσει καθήκοντα έδρας στη συγκεκριμένη δικάσιμο Εάν κάποιος από τους στρατοδίκες δεν προσέλθει για να λάβει μέρος στη σύνθεση του στρατοδικείου ή για κάποιον συντρέχει λόγος ανικανότητας, αποκλεισμού ή εξαίρεσης, ο Πρόεδρος για αντικατάσταση αυτού καλεί να συμμετάσχει στη σύνθεση, ο πρώτος κατά σειρά αναπληρωματικός στρατοδίκης που είχε επιλεγεί με την κλήρωση. Περί τούτου συντάσσεται έκθεση ανάλογη με αυτήν της παρ. 3 του άρθρου αυτού. Η ίδια διαδικασία αναπλήρωσης στρατοδίκη συνεχίζεται και σε περιπτώσεις αντικαταστάσεως και του άλλου τακτικού ή αναπληρωματικού στρατοδίκη Πειθαρχική Ευθύνη Γραμματέα Ο γραμματέας του Στρατοδικείου αναφέρει σχετικά με την εκτέλεση του παρόντος στον Πρόεδρο του Στρατοδικείου και υπέχει πειθαρχική ευθύνη για κάθε παράβαση ως προς την εφαρμογή των διατάξεων αυτού Μεταβατική διάταξη Ειδικά για την κλήρωση στρατοδικών για δικάσιμο που έχει προσδιοριστεί μετά τη θέση σε ισχύ του Προεδρικού Διατάγματος αυτού, η κλήρωσή τους γίνεται από το δικαστικό συμβούλιο του στρατοδικείου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στα άρθρα 5 και 6 του παρόντος. Η ίδια διαδικασία ακολουθείται και εφόσον εντός του πρώτου δεκαημέρου του μήνα δεν έχει οριστεί τακτική δικάσιμος. Έναρξη ισχύος Η ισχύς του παρόντος αρχίζει από τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Στον Υπουργό Εθνικής Άμυνας αναθέτουμε τη δημοσίευση και εκτέλεση του παρόντος Προεδρικού Διατάγματος.
Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.