GERECHTSHOF AMSTERDAM kenmerk P10/00931 24 november 2011 uitspraak van de eerste meervoudige belastingkamer op het hoger beroep van de heffingsambtenaar van de gemeente Hoorn, de heffingsambtenaar, tegen de uitspraak in de zaak met kenmerk 09/2927 van de rechtbank Alkmaar (hierna: de rechtbank) in het geding tussen [X] B.V. te [Z], belanghebbende, en de heffingsambtenaar. 1. Ontstaan en loop van het geding 1.1. De heffingsambtenaar heeft met dagtekening 31 mei 2009 aan belanghebbende voor het jaar 2009 een aanslag in de reclamebelasting opgelegd naar een klasse van 50 tot 100 m2, uitkomende op een bedrag van € 1.992. 1.2. Na daartegen gemaakt bezwaar heeft de heffingsambtenaar bij uitspraak, gedagtekend 13 oktober 2009, de aanslag gehandhaafd. 1.3. Bij uitspraak van 25 november 2010 heeft de rechtbank het door belanghebbende ingestelde beroep gegrond verklaard en de aanslag herroepen (met nevenbeslissingen als in de uitspraak vermeld). 1.4. Het tegen deze uitspraak ingestelde hoger beroep is bij het Hof ingekomen op 23 december 2010, aangevuld bij brief van 25 januari 2011. De gemachtigde van belanghebbende heeft een verweerschrift ingediend. Het onderzoek ter zitting heeft plaatsgevonden op 2 september 2011. Het onderzoek had betrekking op de zaken met kenmerk 10/00930 t/m 10/00935. Van het verhandelde ter zitting is een proces-verbaal opgemaakt dat met deze uitspraak wordt meegezonden. 2. Feiten Nu de uitspraak van de rechtbank geen afzonderlijke vaststelling van de feiten bevat, stelt het Hof de feiten als volgt vast: 2.1. Een “Rapport inventarisatie reclame-uitingen gemeente Hoorn” vermeldt de aanwezigheid van vlaggen, reclameborden, lichtbakken, reclamezuilen en een reclame-uiting in de etalage op, bij en in een garagepand op het adres [y-weg 0] te Hoorn, in gebruik bij belanghebbende. Het pand is gelegen in tariefgebied 2 als genoemd in de Verordening Reclamebelasting 2009 van de gemeente Hoorn. 2.2. De opbrengst van de met ingang van 2009 ingevoerde reclamebelasting heeft de gemeente ter uitvoering van het hierna te noemen convenant ter beschikking gesteld van Stichting Lokaal Ondernemers Fonds (LOF) te Hoorn, opgericht op 31 december 2008. Het bestuur van deze stichting vormt een personele unie met het bestuur van de Hoornse Ondernemers Federatie (HOF). Ongeveer 33% van de ondernemers in Hoorn is lid van een bij de HOF aangesloten organisatie. 2.3. Tot de gedingstukken behoren begrotingen voor het jaar 2009, ingediend bij de Stichting LOF waarin uitgaven zijn voorzien die betrekking hebben op: - voor het centrumgebied: wintersfeerverlichting, evenementen en communicatie (waaronder promotie); - voor bedrijventerreinen en kantoorgebieden: collectieve beveiliging en onderhoud van grijs en groen van de openbare ruimte op de bedrijventerreinen. 3. Het wettelijk kader en de totstandkoming van de reclamebelasting 3.1. Artikel 227 van de Gemeentewet bepaalt dat ter zake van openbare aankondigingen zichtbaar vanaf de openbare weg een reclamebelasting kan worden geheven. 3.2. De gemeente Hoorn heeft na eerdere besprekingen in 2007 op 15 september 2008 een informatieavond belegd over de invoering van een reclamebelasting, voorafgaand aan een vergadering van de algemene raadscommissie. 3.3. Het uiteindelijke raadsvoorstel "Invoering en vaststelling van de verordening reclamebelasting" bevat de volgende passages: “Probleem en doelstelling In de huidige situatie dragen niet alle Hoornse ondernemers bij aan het verbeteren van het Hoornse ondernemersklimaat. De gedachte is dan ook, dat deze zogenaamde ‘free riders’ in de toekomst een bijdrage moeten gaan leveren aan de te treffen voorzieningen. Aan het eind van het jaar 2006 is door de Hoornse ondernemers (de Hoornse ondernemers Federatie) gevraagd of de Gemeente Hoorn kan helpen om alle ondernemers mee te laten betalen aan collectief georganiseerde diensten en activiteiten. Wij hebben daarop onderzocht of er mogelijkheden bestaan om de ondernemers tot dienst te zijn. Uiteindelijk bleek dat de reclamebelasting de beste optie is om een groot deel van de Hoornse ondernemers te belasten. Wij hebben toen besloten een budget van € 45.000,00 beschikbaar te stellen om de invoering van de reclamebelasting verder te onderzoeken. Hieruit is geconcludeerd dat de reclamebelasting goed is in te voeren in de Gemeente Hoorn. Gemeentebrede invoering: De Hoornse Ondernemers Federatie (HOF) heeft het advies overgenomen. Wel vonden zij het belangrijk dat de reclamebelasting gemeentebreed wordt ingevoerd. Er is gekozen om de gemeente in 3 verschillende gebieden in te delen; de Hoornse binnenstad, de industrieterreinen en kantoorgebieden, het winkelcentrum Korenbloem en het overige gebied. Het tarief dat wordt gehanteerd in een bepaald gebied wordt gekoppeld aan een ingediende begroting bij de Stichting Lokaal Ondernemers Fonds (LOF). De gebieden waar nog geen begroting is ingediend zullen alleen bijdragen voor de activiteiten die een bepaald gebied ontstijgen. Denk aan een bijdrage aan het strategisch marketingplan. Aansprakelijkheid opbrengst: De netto-opbrengst van de reclamebelasting dient door u per separaat besluit bestemd te worden aan het LOF. Vanuit het oogpunt van de begrote opbrengst is bedongen geen aansprakelijkheid te erkennen mocht de begrote opbrengst niet worden gerealiseerd. Dit betekent dat de Gemeente Hoorn geen gelden behoeft aan te vullen. Als blijkt dat er te veel opbrengst wordt gerealiseerd kan een deel door het LOF worden gereserveerd (10%). Mochten de gelden niet worden uitgegeven dan zal er eventueel een vermindering van de opbrengst moeten plaats vinden door de tarieven te verlagen. (...) Opbrengsten: De tarieven van de verordeningen reclame- en precariobelastingen worden gebaseerd op een begrote opbrengst voor de: Reclamebelasting Bruto begrote opbrengst € 1.178.702,00 Kosten Gemeente Hoorn € 50.000,00 Inkomstenderving gemeente Precario € 95.000,00 Inhouding externe kosten(5 jaar) € 9.000,00 ------------------ Bruto beschikbaar LOF € 1.024.702,00 Bijdrage SMP € 40.000,00 Bijdrage aan stichting € 23.547,00 10% risico € 117.870,00 2% oninbaarheid € 23.835,00 ------------------ Netto begrote opbrengst aan LOF € 819.450 ,00 Precariobelasting Begrote opbrengst € 130.000,00 (...) Tarieven (verordening): De tarieven worden in samenspraak met de HOF aan u aangeboden. Er is een relatie gelegd met de begroting in een bepaald gebied en de stichting die de taken uitvoert. Voor het overige gebied is geen begroting overlegd en worden daarom geacht alleen een bijdrage te leveren voor de overkoepelende activiteiten die de stichting voor geheel Hoorn uitvoert. Er is gekozen om tariefklassen te hanteren. Dit houdt in dat de totale hoeveelheid aan oppervlakte van gehouden reclamevoorwerpen per pand binnen een bepaalde klasse valt. Hiermee wordt er op een efficiëntere manier discussies voorkomen over de afmeting van een voorwerp. Tarieven in de Gemeente Hoorn variëren voor: - het centrum van € 465,00 (voor 0 tot 5 m2) tot maximaal € 2.327,00 (100 m2 tot 500m2); - bedrijventerreinen en kantoorgebieden van € 498.00 tot maximaal € 2.490,00; - Overige gebied van € 104,00 tot maximaal € 520,00. (....) Profijtbeginsel: Doordat het de bedoeling is de opbrengst reclamebelasting te bestemmen, krijgen de ondernemers profijt van de belasting die bij hen wordt geïnd. Het is echter niet de bedoeling dat elke ondernemer ook een direct individuele tegenprestatie wordt geboden.” Op basis van dit voorstel heeft de gemeenteraad op 16 december 2008 de Verordening reclamebelasting 2009 vastgesteld. 3.4. Tijdens deze raadsvergadering heeft de gemeenteraad ook ingestemd met de uitgangspunten en de strekking van het "Convenant Stimulering Economie Hoorn". Dit convenant bevat de volgende passages: “CONVENANT STIMULERING ECONOMIE HOORN PARTIJEN: 1. De publiekrechtelijke rechtspersoon Gemeente Hoorn, zetelende te Hoorn, hierna te noemen: de Gemeente, in dezen vertegenwoordigd door haar burgemeester (...) en 2. de vereniging Hoornse Ondernemers Federatie, gevestigd in Hoorn, in dezen vertegenwoordigd door haar voorzitter (...) en haar penningmeester (...) Hierna te noemen: HOF 3. de Stichting Lokaal Ondernemers Fonds i.o., gevestigd in Hoorn, in dezen vertegenwoordigd door haar voorzitter (...) Hierna te noemen: LOF. UITGANGSPUNTEN 1. De HOF is de federatie van de in Hoorn op lokaal niveau actieve ondernemersverenigingen. Het algemeen bestuur wordt gevormd door de afgevaardigden van de aangesloten ondernemersverenigingen en een onafhankelijke voorzitter. 2. De ondernemers hebben de wens te kennen gegeven te willen bijdragen aan de economische ontwikkeling en versterking van Hoorn in de breedste zin des woords. Het betreft dan onder meer promotie, vestigingsklimaat, stimuleren werkgelegenheid, bereikbaarheid, ontwikkeling en uitvoering van collectieve diensten, organisatie van evenementen et cetera. 3. De ondernemers zijn bereid daarvoor extra middelen op te brengen mits de gelden ook daadwerkelijk en uitsluitend worden besteed aan de door de ondernemers gekozen thema’s zoals genoemd in uitgangspunt 2. De Gemeente faciliteert de heffing, inning en controle van deze extra middelen door middel van het instrument reclamebelasting. De inzet van het instrument reclamebelasting is mede gekozen om ervoor te zorgen dat ook de zogenaamde free-riders hun bijdrage leveren. Het is de intentie van beide partijen de opbrengsten van de reclamebelasting uitsluitend te gebruiken t.b.v. de stimulering van de lokale economie middels de LOF. 4. Omdat het hier om extra middelen gaat zoals hierboven omschreven, wensen partijen vast te leggen dat de Gemeente het bestaande niveau van uitgaven/inspanningen/investeringen tijdens de convenantperiode, in principe, zal handhaven en niet ten laste van de toekomstige opbrengsten reclamebelasting zal brengen. 5. Ter verdeling van de door de Gemeente beheerde gelden en ter beoordeling van activiteiten die door middel van reclamebelasting worden bekostigd, wordt door de HOF uiterlijk 1 januari 2009 de LOF in het leven geroepen. 6. De Gemeente en de ondernemers wensen de afspraken omtrent de inzet van het instrument reclamebelasting, de besteding van de door middel van reclamebelasting geïncasseerde gelden, de organisatie van de LOF en de verantwoording aan de Gemeente in dit convenant vast te leggen. 7. De Gemeente is bereidt de meest fiscaal aantrekkelijke positie voor de LOF te creëren, zo dat de LOF na beschikking van de inspecteur van de rijksbelastingdienst de BTW kan verrekenen. 8. Dit convenant is opgesteld binnen de geldende wettelijke kaders. Partijen zijn er aan gehouden deze kaders blijvend te volgen. AFSPRAKEN 1. De Gemeente voert per 1januari 2009 een reclamebelasting in, met als doel de gerealiseerde opbrengst, minus de kosten die de Gemeente inhoudt zoals benoemd in punt 7 en 8 , te storten in de voorziening Stimulering Economie Hoorn (SEH). 2. De HOF richt uiterlijk per 1januari 2009 de LOF op. 3. Dit convenant heeft een looptijd van twaalf jaar en geldt van 1 januari 2009 tot en met 31 december 2020. Mocht de gemeenteraad geen reclamebelasting invoeren, vervalt dit convenant. Mocht tijdens de looptijd van dit convenant de gemeente Gemeenteraad de verordening wijzigen of afschaffen of besluiten de opbrengst van de reclamebelasting niet meer uitsluitend te gebruiken t.b.v. de stimulering van de lokale economie (middels de voorziening SEH), of anderszins de afspraken niet nakomen, dan vervalt dit convenant, is de Gemeente schadeplichtig en stelt de Gemeente de LOF en de verenigingen en uitvoerende organisaties schadeloos voor de aangegane lopende contracten en de financiering van de nog uit te voeren activiteiten en werkzaamheden waarbij de resterende looptijd van het convenant de basis voor de schadeloosstelling is. 4. De LOF stelt een jaarplan van activiteiten op. Na instemming door het college van B&W geeft de Gemeente de LOF opdracht om dit jaarplan uit te voeren. Op basis van dit jaarplan worden jaarlijks de tarieven mede bepaald. In verband met de besteding van de gelden wordt Hoorn in deelgebieden opgedeeld. Daarbij worden er per gebied gedifferentieerde tarieven toegepast. De tarieven worden in klassen van m2 vastgesteld, In bijlage 1 staan de gebieden met tarieven, het aantal belastingplichtigen en (totaal)opbrengsten en kosten. 5. De LOF kan per maand maximaal 1/12 deel van 90% van de begrote jaarsom uit de voorziening SEH in het lopende (kalender)jaar per maand in rekening brengen. De LOF stuurt voor de uit te voeren werkzaamheden een gedagtekende factuur aan de Gemeente waarbij elke betaaltermijn op 30 dagen is gesteld. De inkomsten uit de reclamebelasting worden, na aftrek van de in dit convenant genoemde kosten en inhoudingen, door de Gemeente gestort in de voorziening SEH. Indien in enig jaar sprake is van lagere uitgaven van het jaarplan, dan resteert zodoende een batig saldo in de voorziening. Een batig saldo in de voorziening blijft beschikbaar voor de LOF voor de uitvoering van het jaarplan van het daaropvolgende jaar . Dit batig saldo wordt beschouwd als middelen van derden waarop een bestedingsplicht rust, waarover de gemeenteraad niet kan beschikken. Een negatief saldo van de voorziening bij afsluiting van het boekjaar is niet toegestaan. De Gemeente spreekt de intentie uit dat indien nodig een overbruggingskrediet beschikbaar gesteld wordt. De hieraan verbonden kosten komen ten laste van de voorziening SEH. 6. De Gemeente erkent geen enkele aanspraak als blijkt dat de begrote opbrengst niet wordt gerealiseerd. In geval de begrote opbrengst niet wordt gerealiseerd wordt de opbrengst niet aangevuld door de Gemeente. Is de werkelijke opbrengst meer dan begroot, dan vloeit dit bedrag naar de door de Gemeente aangehouden voorziening SEH. 7. De Gemeente zal uit de opbrengst van de reclamebelasting de kosten van de heffing, inning en controle dekken. Deze kosten worden vooralsnog geschat op € 50.000,00 per jaar (prijspeil 2009). Dit bedrag wordt ingehouden voor de storting in de voorziening SEH. De werkelijk gemaakte kosten worden na afsluiting van het (boek)jaar bekend gemaakt aan de LOF. De uitgegeven (externe) kosten van € 45.000,00 voor de technische voorbereiding van de invoering van de (Hof: reclamebelasting) zullen in vijf gelijke termijnen in een periode van 5 jaar ten laste van de opbrengst reclamebelasting worden gebracht. 8. Gezien de Gemeente dezelfde reclamevoorwerpen niet meer middels de Precariobelasting zal belasten heeft de Gemeente een inkomstenderving , voor het jaar 2009 vooralsnog geschat op € 95.000,00. Deze inkomstenderving zal eveneens worden ingehouden op de storting in de voorziening SEH. De vergoeding voor de inkomstenderving wordt met ingang van 2010 verhoogd met het percentage dat de gemeenteraad vaststelt voor de tarieven van de precariobelasting. 9. Het bestuur van de LOF wordt gevormd door het algemeen bestuur van de Hoornse Ondernemersfederatie middels een personele unie. 10. De gelden uit de voorziening SEH zullen op basis van de navolgende uitgangspunten worden besteed: a. De LOF stelt jaarlijks voor aanvang van het komende belastingjaar een programma vast van activiteiten en werkzaamheden, inclusief bijbehorende begroting, die voor financiering uit de voorziening SEH in aanmerking komen (jaarplan). De LOF legt dit jaarplan uiterlijk 1 oktober van elk jaar ter instemming voor aan het college van B&W van de Gemeente. Uitsluitend werkzaamheden en activiteiten die bijdragen aan de economische ontwikkeling en versterking van Hoorn in de breedste zin des woords, komen voor gehele of gedeeltelijke honorering in aanmerking. b. Tot werkzaamheden en activiteiten die voor honorering in aanmerking kunnen komen, behoren in ieder geval de volgende thema’s: - Promotie, gericht op de versterking van de lokale economie in het algemeen - Verbetering vestigingsklimaat voor bedrijven - Verbetering bereikbaarheid en infrastructuur - Stimulering werkgelegenheid - Collectieve activiteiten waaronder Parkmanagement en Binnenstadsmanagement - Organisatie van evenementen die een impuls geven aan de lokale economie - Financiering strategisch marketingplan Hoorn tot een bedrag van € 40.000,00 structureel aangevuld tot een maximum van 33% van de totale kosten daarvan per jaar met een nominaal maximum van € 80.000,00 per jaar. - De financiering van de kosten van de LOF vooralsnog geschat op € 24.000,00 per jaar. Deze kosten worden jaarlijks aangepast aan het prijsindex van de inflatie (consumentenprijsindex). c. De aanvragen dienen te worden ingediend op een nader door de LOF vast te stellen wijze. De aanvrager dient in ieder geval een adequate begroting over te leggen. Dat geldt ook voor het thema financiering strategisch marketingplan Hoorn. d. De Gemeente voorziet de LOF tijdig voor aanvang van het betreffende belastingjaar van een begroting van de te verwachten opbrengst van de reclamebelasting, na vaststelling van de verordening door de gemeenteraad. e. Honorering van een aanvraag voor het ene jaar geeft geen recht op honorering van een aanvraag voor het daaropvolgende jaar. Uitzonderingen zijn mogelijk indien het investeringen voor een meerjaren periode betreft, zulks ter beoordeling van de LOF. f. Indien het aanbestedingsrecht van toepassing is, dan zijn partijen gehouden hiernaar te handelen. 11. De LOF stelt een reglement op waarin wordt uitgewerkt (
AI-uitleg op basis van de officiële wettekst. Indicatief, vervangt geen juridisch advies.