GERECHTSHOF TE AMSTERDAM ONDERNEMINGSKAMER BESCHIKKING in de zaak met nummer 200.106.714/01 OK van de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid SPECTRA VISION B.V., gevestigd te Rotterdam, VERZOEKSTER, advocaat: mr. R.A.W.J. van Eijck, kantoorhoudende te Rotterdam, t e g e n 1. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid PEBBLESTONE FASHION HOLDING B.V., gevestigd te Rotterdam, 2. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid PEBBLESTONE FASHION WORLDWIDE B.V., gevestigd te Rotterdam, 3. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid PEBBLESTONE HOLDING B.V., gevestigd te Nieuwerkerk aan den IJssel, 4. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid PEBBLESTONE INFORMATION SYSTEMS HENGELO B.V., gevestigd te Nieuwerkerk aan den IJssel, 5. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid PEBBLE TRADING B.V., gevestigd te Rotterdam, 6. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid PEBBLESTONE INFORMATION SYSTEMS B.V., gevestigd te Nieuwerkerk aan den IJssel, 7. de stichting STICHTING FOR CONTINUITY OF THE PEBBLES PARTNER NETWORK, gevestigd te Rotterdam, VERWEERSTERS, advocaat: mr. O.L.M. Heuts, kantoorhoudende te Amsterdam, e n 8. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid PEBBLESTONE OPERATIONS B.V., gevestigd te Rotterdam, VERWEERSTER, niet verschenen, e n t e g e n de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid VAN DER GRINTEN HOLDING B.V., gevestigd te Hei en Boeicop, BELANGHEBBENDE, advocaat: mr. O.L.M. Heuts, kantoorhoudende te Amsterdam. 1. Het verloop van het geding 1.1 Verzoekster (hierna Spectra te noemen) heeft bij op 14 mei 2012 ter griffie van de Ondernemingskamer ingekomen verzoekschrift met producties de Ondernemingskamer verzocht – zakelijk weergegeven - bij beschikking, voor wat betreft 2) uitvoerbaar bij voorraad, 1) een onderzoek te bevelen naar het beleid en de gang van zaken van Pebblestone Fashion Holding B.V. (hierna Fashion Holding te noemen), Pebblestone Fashion Worldwide B.V. (hierna Fashion Worldwide te noemen), Pebblestone Holding B.V. (hierna Pebblestone Holding te noemen), Pebblestone Operations B.V., Pebblestone Information Systems Hengelo B.V., Pebble Trading B.V., Pebblestone Information Systems B.V., en Stichting for Continuity of the Pebbles Partner Network (hierna Stichting te noemen), in de periode vanaf 1 januari 2007; 2) bij wijze van onmiddellijke voorzieningen voor de duur van het geding a. L.H.M. van der Grinten (hierna Van der Grinten te noemen) te schorsen als bestuurder van Pebblestone Holding, als bestuurder van Fashion Holding en als bestuurder van Stichting en in zijn plaats telkens een door de Ondernemingskamer aan te wijzen persoon als bestuurder te benoemen; b. de door Van der Grinten Holding B.V. (hierna Van der Grinten Holding te noemen) gehouden certificaten van aandelen in Pebblestone Holding en in Fashion Holding, althans van de aan die certificaten verbonden stemrechten ten titel van beheer over te dragen aan een onafhankelijke derde; 3) Pebblestone Holding en Fashion Holding te veroordelen in de kosten van het onderzoek en het geding. 1.2 Bij faxbericht van 8 juni 2012 aan de griffie van de Ondernemingskamer heeft mr. R.J.R.M. de Bok in de hoedanigheid van curator van GFMTH Support Operations B.V. (Ondernemingskamer: de (huidige) naam van verweerster 8) meegedeeld de behandeling van het in 1.1 vermelde verzoekschrift niet namens de boedel te zullen bijwonen. 1.3 Verweersters 1) tot en met 7) (hierna ook kortweg verweersters te noemen) en Van der Grinten Holding (en deze hierna gezamenlijk verweersters c.s. te noemen) hebben bij op 29 juni 2012 ter griffie van de Ondernemingskamer ingekomen gezamenlijk verweerschrift, tevens houdende een voorwaardelijk zelfstandig verzoek, met producties de Ondernemingskamer verzocht 1) het verzoek van Spectra af te wijzen, althans, 2) voorwaardelijk, indien het verzoek van Spectra tot het bevelen van een onderzoek wordt toegewezen, een onderzoek te gelasten naar de gedragingen van Spectra als certificaathouder in de periode vanaf 1 juli 2009, en 3) Spectra te veroordelen in de kosten van dit geding. 1.4 Verweersters c.s. hebben bij op 6 juli 2008 ter griffie van de Ondernemingskamer ingekomen aanvullend verweer met producties het in 1.3 onder 1) vermelde onderdeel van het verzoek aangevuld en de Ondernemingskamer verzocht op de voet van artikel 2:350 lid 2 BW te beslissen dat het verzoek van Spectra niet op redelijke gronden is gedaan. 1.5 De verzoeken zijn behandeld ter openbare terechtzitting van de Ondernemingskamer van 12 juli 2012, alwaar de advocaten de standpunten van partijen nader hebben toegelicht, beiden aan de hand van aan de Ondernemingskamer overgelegde pleitaantekeningen en onder overlegging van op voorhand aan de Ondernemingskamer en de advocaat van de andere partijen gezonden nadere producties. 2. De feiten 2.1 De aandelen in Pebblestone Holding en de aandelen in Fashion Holding zijn gecertificeerd en worden gehouden door Stichting. 2.2 Stichting heeft voorts certificaten van aandelen van enkele andere vennootschappen uitgegeven, die in deze zaak geen rol spelen. 2.3 Pebblestone Holding houdt alle aandelen in en is enig bestuurder van Pebblestone Information Systems Hengelo B.V., Pebble Trading B.V., Pebblestone Information Systems B.V. en Pebblestone Operations B.V. Deze laatste vennootschap, ook bekend onder de naam GFMTH Support Operations B.V., verkeert in staat van faillissement. Enig bestuurder van Pebblestone Holding is Van der Grinten. 2.4 Fashion Holding houdt de aandelen in Fashion Worldwide. Van der Grinten Holding is enig bestuurder van Fashion Holding. 2.5 Van der Grinten houdt alle aandelen in en is bestuurder van Van der Grinten Holding. Zijn levenspartner W.S. Witte is eveneens bestuurder van Van der Grinten Holding. 2.6 Pebblestone Holding en haar dochtervennootschappen hebben zich beziggehouden met - samengevat - de ontwikkeling van software. Fashion Holding en haar dochtervennootschap hebben zich beziggehouden met de verkoop en implementatie van software. Al deze vennootschappen samen worden hierna aangeduid met de Pebblestone Groep. 2.7 Spectra houdt zich bezig met het voeren van beheer over en het deelnemen in ondernemingen. Zij is gelieerd aan vennootschappen die activiteiten ontplooien lijkend op die van de Pebblestone Groep. 2.8 M.W. Schipperus (hierna Schipperus te noemen) en K. van der Woude (hierna Van der Woude te noemen) zijn elk zelfstandig bevoegd bestuurder van Spectra. 2.9 In maart 2006 heeft Spectra 50% plus 1 van alle certificaten van aandelen in Fashion Holding onderscheidenlijk Pebblestone Holding verworven. De overige certificaten van aandelen in Fashion Holding onderscheidenlijk Pebblestone Holding (50% min 1) worden gehouden door Van der Grinten Holding. 2.10 Van het bestuur van Stichting maakt Van der Grinten deel uit als bestuurder A/voorzitter. Schipperus is van maart 2007 tot medio 2009 bestuurder B. geweest. Op 26 april 2011 is U. de Vries (hierna De Vries te noemen) tot bestuurder B. benoemd. Voorts maakt J.W.M. Pothof (hierna Pothof te noemen) deel uit van het bestuur van Stichting. 2.11 De koopovereenkomst die betrekking heeft op de verwerving van certificaten door Spectra (hierna de koopovereenkomst te noemen) houdt onder meer in als artikel 7: “Aanvullend op de bepalingen in de statuten van [Stichting] en de administratievoorwaarden van [Stichting] wordt overeengekomen dat in de vergadering van certificaathouders een versterkte meerderheid van 75% nodig is voor alle besluiten waarvoor de directie statutair of bij wet toestemming dient te verkrijgen van de algemene vergadering van aandeelhouders en besluiten die statutair of bij wet zijn voorbehouden aan de algemene vergadering van aandeelhouders. Besluiten die onder deze regeling vallen betreffen onder meer, maar zijn niet gelimiteerd tot de benoeming van de accountant en benoeming en ontslag van de directie. (…).” 2.12 De statuten van Stichting (zoals luiden sinds de statutenwijziging van 14 maart 2006) houden in als artikel 12 lid 15: “Besluiten van het bestuur van de stichting in de algemene vergadering van aandeelhouders van een aangesloten vennootschap, zijn onderworpen aan de voorafgaande goedkeuring van de certificaathouders in het kapitaal van de [des]betreffende vennootschap, tenzij het bestuur op grond van een zwaarwichtig of spoedeisend belang met algemene stemmen besluit dat goedkeuring achterwege kan blijven, alles ter beoordeling van het bestuur. De goedkeuring wordt verondersteld te zijn verkregen indien de desbetreffende vergadering van certificaathouders niet binnen één maand nadat daarom is verzocht, in positieve of negatieve zin heeft gereageerd.” 2.13 Zowel de statuten van Pebblestone Holding als die van Fashion Holding houden als artikel 17 de bepaling in dat de algemene vergadering van aandeelhouders bevoegd is besluiten van het bestuur aan haar goedkeuring te onderwerpen. 2.14 De gelijkluidende directiereglementen van Pebblestone Holding en Fashion Holding (hierna het Directiereglement te noemen) bevatten een lijst van bestuursbesluiten die aan de goedkeuring van de algemene vergadering van aandeelhouders zijn onderworpen. 2.15 Op 26 augustus 2008 heeft een aantal partijen, onder welke Van der Grinten Holding, Spectra, Fashion Holding, Pebblestone Holding, Stichting en Van der Grinten een vaststellingsovereenkomst (hierna de vaststellingsovereenkomst te noemen) gesloten. Deze houdt onder meer in, kort gezegd, dat Spectra aan Van der Grinten Holding voor de periode tot en met 31 december 2008 het recht verleent om de door Spectra gehouden certificaten te kopen (hierna de koopoptie te noemen). De vaststellingsovereenkomst houdt voorts in: “In het geval dat Van der Grinten Holding de koopoptie niet uitoefent, zal [Spectra] zich opstellen zoals vastgelegd in de statuten van [Stichting] en de [koopovereenkomst].” 2.16 Spectra heeft op 29 oktober 2009 een verzoek gedaan tot het instellen van een enquête naar beleid en gang van zaken van onder meer verweersters. Dat verzoek is behandeld ter openbare terechtzitting van de Ondernemingskamer van 17 december 2009. 2.17 Een e-mail bericht van Van der Grinten aan Van der Woude, verzonden op 24 december 2009, met onderwerp "Uitgangspunten van de onderhandelingen met K3" houdt onder meer in: “De beoogde deal heeft de volgende kenmerken: *Het is een asset deal waarbij de medewerkers en klanten van de Pebblestone NL organisatie overstappen naar K3 Business Solutions BV de Nootdorp. *(…) Graag zie ik jouw instemming met deze uitkomst van de onderhandelingen uiterlijk maandag 4 januari tegemoet.”. 2.18 Op 4 januari 2010 heeft Van der Woude uitvoerig schriftelijk mededeling gedaan aan Van der Grinten van de vragen en opmerkingen van Spectra bij de beoogde transactie (hierna met Transactie I aan te duiden) met K3 Business Solutions B.V. (hierna K3 te noemen). Hij heeft onder meer geïnformeerd naar de voorgenomen aanwending van de opbrengst van de transactie. Voorts heeft Van der Woude in dat bericht geschreven: “Kortom er zal een uitgewerkt businessplan moeten komen waaruit blijkt op welke wijze de business case wordt gerechtvaardigd. Op basis daarvan [kan Spectra] in onze rol als certificaathouder uitspraak doen over deze beoogde transactie. (…) Vooralsnog zie ik graag de antwoorden op de vragen zoals gesteld tegemoet om een juiste afweging te kunnen maken.”. 2.19 Van der Grinten heeft op 4 januari 2010 schriftelijk geantwoord op de hiervoor bedoelde vragen van Van der Woude. 2.20 In reactie op de antwoorden van Van der Grinten heeft Van der Woude hem, eveneens op 4 januari 2010, laten weten: “De door ons gestelde vragen zijn door jou zeer summier beantwoord; dit vraagt derhalve om een extra grondige bestudering en vermoedelijk additionele vragen. Die vragen zullen wij zo spoedig mogelijk formuleren. Je geeft onder meer aan dat er geen businessplan is ten aanzien van de uitvoer van de plannen en daarmee de aanwending van de middelen. Dit zullen wij uiteraard als certificaathouders wel willen hebben ten behoeve van juiste oordeelsvorming. (…) aan deze kant is thans niet te beoordelen of de beoogde transactie met K3 in het belang van de Pebblestone groep is en aan de andere kant doet de transactie afbreuk aan de optie zoals die is opgenomen in de koopovereenkomst. Van ons kan dan ook nu niet verwacht worden dat wij ons fiat voor de deal met K3 geven. (...)”. 2.21 Een e-mail bericht aan alle gebruikers van de software van de Pebblestone Groep, gedateerd 7 maart 2010, houdt in dat op 5 maart 2010 overeenstemming is bereikt met K3 over de overname van de activiteiten van “Pebblestone Nederland” door K3, in het kader waarvan K3 met ingang van 1 maart 2010 de lopende werkzaamheden, klanten en medewerkers van “Pebblestone” overneemt. 2.22 Op 9 maart 2010 heeft Van der Woude aan Van der Grinten geschreven: “Via een algemeen uitgestuurd bericht heb ik kennisgenomen van de overname door K3 van de activiteiten van Pebblestone Nederland. (...) Wij hebben als [Spectra] geconcludeerd dat het ontbreken van concreet inzicht in de beoogde transactie alsmede het ontbreken van een solide businessplan voor ons aanleiding was vooralsnog geen toestemming te verlenen aan de beoogde transactie. Jij hebt als directie blijkbaar gemeend de transactie door te moeten zetten zonder onze toestemming. En blijkbaar is ook door [Stichting] het niet nodig geacht [Spectra] van deze transactie op de hoogte te stellen en ons bij de besluitvorming te betrekken in de vorm van het vragen om toestemming. (…)” Voorts houdt het bericht een verzoek in om een “compleet inzicht” in de transactie met K3 en inzicht in het businessplan “nu er binnen [Pebblestone Holding] (…) een geldstroom zal vloeien”. 2.23 Bij beschikking van 21 april 2010 heeft de Ondernemingskamer het in 2.16 bedoelde verzoek van Spectra afgewezen. De beschikking houdt onder meer in: “Deze zaak betreft naar de kern genomen een verschil van mening over de mate waarin aan Spectra onderscheidenlijk Van der Grinten/Van der Grinten Holding zeggenschap over de [onderneming van de Pebblestone Groep] en invloed op de bedrijfsvoering toekomt. (…) De Ondernemingskamer slaat bij de beoordeling van het verzoek acht op (…) de uitdrukkelijke toezegging van Van der Grinten ter terechtzitting om het Directiereglement onverkort te zullen naleven, de uitdrukkelijke mededeling van de zijde van Spectra dat zij verstaat dat beide partijen zich bij de toepassing van het Directiereglement dienen te laten leiden door het belang van de vennootschappen en de daarmee verbonden onderneming en zich voorts jegens elkaar naar redelijkheid en billijkheid dienen te gedragen (…)”. 2.24 De op 12 mei 2010 verzonden agenda’s voor de buitengewone algemene vergaderingen van aandeelhouders van Pebblestone Holding en van Fashion Holding vermelden als agendapunt het voorstel tot goedkeuring van (een) voorgenomen overeenkomst met K3, waarbij Pebblestone Information Systems B.V., Pebblestone Information Systems Hengelo B.V. en Fashion Holding al hun materiële activa aan K3 zullen verkopen (hierna met Transactie II aan te duiden). De bij de agenda’s gevoegde bijlage luidt, voor zover van belang, als volgt: “ • K3 Business Technology Plc (“K3”) would purchase from Pebblestone the international business currently undertaken by Pebblestone, together with all the intellectual property rights to all products owned by Pebblestone Fashion Holding • Only employees DIRECTLY associated with the business being acquired would transfer to K3 i.e. channel manager, software developers • (…) K3 shall pay € 850.000 in cash at completion of the acquisition plus up to a maximum additional sum of € 400.000 (…) • [Van der Grinten] will enter into non a compete clause which among other things will prevent him seeking to produce an AX version of Pebblestone’s current products (…)”. 2.25 Op 25 mei 2010 hebben Schipperus en Van der Grinten een bespreking gevoerd. Na afloop van die bespreking heeft Van der Grinten in een e-mail bericht, waarbij bovenvermelde bijlage (nogmaals) was gevoegd, aan Schipperus geschreven: “(…) Graag ontvang ik jullie toestemming om deze deal door te zetten. Vanochtend vroeg je wat Pebblestone met de middelen gaat doen die zij vanuit deze deal ontvangt. Ik gaf je aan daar op dit moment nog geen concreet beeld van te hebben. Wel onderzoek ik momenteel enkele opties. (…)”. 2.26 Een brief van Spectra, die op 31 mei 2010 bij gelegenheid van de buitengewone algemene vergadering van aandeelhouders van Pebblestone Holding en Fashion Holding door Van der Woude aan Van der Grinten is overhandigd, houdt in: “(…) dat jij als directeur van [Fashion Holding] (…) de goedkeuring zult vragen voor het aangaan van een overeenkomst met [K3] terzake de verkoop van alle materiële activa van [Fashion Holding] ("Transactie II"). (…) Ook nu geldt overigens weer dat je ons als certificaathouder nagenoeg niet informeert over de exacte inhoud van de transactie. (…) Transactie I en Transactie II leiden per saldo dus tot een volledige uitholling van de Pebblestone groep en haar core-business. Dat zulks niet in het belang van de Pebblestone groep kán zijn, spreekt voor zich. (…) [Spectra] constateert als meerderheidscertificaathouder dat zij volledig buitenspel wordt gezet bij acties waarbij de directie van Pebblestone alle activiteiten welke de reden waren voor [Spectra] om een belang in [Pebblestone Holding en Fashion Holding] te nemen vervreemd heeft of wenst te vervreemden. (…) Het is in ieder geval duidelijk dat er binnen de vennootschappen geen activiteiten meer zullen worden ontplooid welke raakvlak hebben met het oorspronkelijke werkterrein (core business) van Pebblestone. (…) Op basis van het bovenstaande wenst [Spectra] niet mee te werken aan een vervreemding van de activa zonder aanvullende voorwaarden en onthoudt zij, vooralsnog, dus uitdrukkelijk haar goedkeuring aan Transactie II. (…)”. 2.27 In de buitengewone algemene vergaderingen van aandeelhouders van Fashion Holding en Pebblestone Holding van 31 mei 2010 heeft het bestuur van Stichting in haar hoedanigheid van aandeelhouder van beide vennootschappen het besluit genomen goedkeuring te verlenen aan Transactie II. Van der Woude was in de vergaderingen aanwezig. De - in zoverre gelijkluidende - notulen van de buitengewone algemene vergadering van aandeelhouders van Fashion Holding onderscheidenlijk Pebblestone Holding houden onder meer in: “(…) Van der Woude vraagt of er een gedetailleerde uitwerking voorhanden is waarin duidelijk beschreven is welke vennootschappen voor welke bedragen een transactie doen en of er zicht is op de transactiedatum. [Van der Grinten] kan op beide vragen een positief antwoord geven maar zal die niet verder expliciteren met het oog op de moeizame verhoudingen tussen de partijen Pebblestone en [Spectra]. Direct na afloop van de vorige transactie heeft [Spectra] via haar dochtervennootschap beslag laten leggen in het kader van een lopende procedure. [Spectra] heeft ook een procedure lopen tegen [Fashion Holding] en Van der Grinten is van mening dat de vennootschap niet gediend is bij het verstrekken van meer details. (…) Van der Grinten memoreert de conclusie van [Spectra] (“Op basis van bovenstaande wenst [Spectra] niet mee te werken aan een vervreemding van de activa zonder aanvullende voorwaarden en onthoudt, vooralsnog, dus uitdrukkelijk haar goedkeuring aan Transactie II.”) (…)”. 2.28 Bij uitvoerbaar bij voorraad verklaard vonnis van 12 januari 2011 heeft de rechtbank Rotterdam, kort gezegd, Pebblestone Information Systems B.V. veroordeeld een bedrag van € 207.234,22 te betalen aan Innovative Solutions In Media (ISM) B.V., een aan Spectra gelieerde vennootschap. 2.29 Bij uitvoerbaar bij voorraad verklaard vonnis van eveneens 12 januari 2011 heeft de rechtbank Rotterdam, kort gezegd, Fashion Holding veroordeeld een bedrag van € 25.112,02 te betalen aan Ridit Business Solutions B.V., een andere aan Spectra gelieerde vennootschap. 3. De gronden van de beslissing 3.1 Spectra heeft aan haar verzoek onder meer ten grondslag gelegd (
AI-uitleg op basis van de officiële wettekst. Indicatief, vervangt geen juridisch advies.