beschikking _________________________________________________________ GERECHTSHOF AMSTERDAM ONDERNEMINGSKAMER zaaknummer: 200.122.906/01 OK beschikking van de Ondernemingskamer van 25 november 2019 inzake DE MINISTER VAN FINANCIËN, zetelend te ’s-Gravenhage, VERZOEKER, advocaten: mr. R.G.J. de Haan en mr. D. Tilanus, beiden kantoorhoudende te Amsterdam, t e g e n 1.1 de vereniging met volledige rechtsbevoegdheid VERENIGING VAN EFFECTENBEZITTERS, (voorheen genaamd Vereniging VEB NCVB), gevestigd te ’s-Gravenhage, 1.2 [A], wonende te [....] , 1.3 [B], wonende te [....] , BELANGHEBBENDEN, advocaten: mr. G.T.J. Hoff en mr. J.M.K.P. Cornegoor, beiden kantoorhoudende te Haarlem, e n t e g e n
- de stichting STICHTING BEHEER SNS REAAL, gevestigd te Utrecht, BELANGHEBBENDE, advocaten: mr. I. Spinath en mr. S. Perrick, beiden kantoorhoudende te Amsterdam, e n t e g e n 3.1 de naamloze vennootschap BNP PARIBAS FUND III N.V., gevestigd te Amsterdam, 3.2 de rechtspersoon naar het recht van Luxemburg BNP PARIBAS L1, gevestigd te Luxemburg, BELANGHEBBENDEN, advocaten: mr. C.W.M. Lieverse en mr. K.C. Bemelmans, beiden kantoorhoudende te Amsterdam, e n t e g e n 4.1 de maatschap MAATSCHAP CONVERTENTIE, gevestigd te Eindhoven, 4.2 [C], wonende te [....] , 4.3 [D], wonende te [....] , 4.4 [E], wonende te [....] , 4.5 [F], wonende te [....] , 4.6 [G], wonende te [....] , 4.7 de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid [H] , gevestigd te [....] , 4.8 [I], wonende te [....] , 4.9 [J], wonende te [....] , 4.10 [K], wonende te [....] , 4.11 [L], wonende te [....] , BELANGHEBBENDEN, advocaat: aanvankelijk mr. J. Wendelgelst, kantoorhoudende te Amstelveen, thans zonder advocaat, e n t e g e n 5 de vereniging met volledige rechtsbevoegdheid FEDERATIE NEDERLANDSE VAKBEWEGING, gevestigd te Amsterdam, BELANGHEBBENDE, advocaten: mr. E.M. Soerjatin en mr. D.J.C. Storm, beiden kantoorhoudende te Amsterdam, e n t e g e n 6.1 de rechtspersoon naar het recht van Frankrijk AVIVA VIE S.A., gevestigd te Bois-Colombes, Frankrijk, 6.2 de rechtspersoon naar het recht van Frankrijk AVIVA EPARGNE RETRAITE S.A., gevestigd te Bois-Colombes, Frankrijk, 6.3 de rechtspersoon naar het recht van Frankrijk ANTARIUS S.A., gevestigd te Parijs, Frankrijk, 6.4 de rechtspersoon naar het recht van Frankrijk AVIVA INVESTORS FRANCE S.A., gevestigd te Parijs, Frankrijk, 6.5 de naamloze vennootschap HDI-GERLING VERZEKERINGEN N.V., gevestigd te Rotterdam, 6.6 de rechtspersoon naar het recht van de Britse Maagdeneilanden SCORE TRADE LTD, (rechtsopvolger van GOLDEN BABYLON LTD), gevestigd te Road Town, Britse Maagdeneilanden, 6.7 de rechtspersoon naar het recht van de Britse Marshalleilanden FAIRVEST HOLDING LTD, gevestigd te Majuro, Britse Marshalleilanden, 6.8 de rechtspersoon naar het recht van de Britse Maagdeneilanden ORTIKALIA VENTURES LTD, (rechtsopvolger van KOCHAB TRADING LTD), gevestigd te Road Town, Britse Maagdeneilanden, 6.9 de rechtspersoon naar het recht van de Britse Maagdeneilanden SILVERTOWN TRADING LTD, gevestigd te Tortola, Britse Maagdeneilanden, 6.10 de stichting STICHTING OBLIGATIEHOUDERS SNS, statutair gevestigd te Boekel, 6.11 de rechtspersoon naar het recht van Belize DRAFY GROUP S.A., gevestigd te Belize City, Belize, 6.12 de rechtspersoon naar het recht van Belize CHILLER LIMITED, gevestigd te Belize City, Belize, 6.13 de rechtspersoon naar het recht van Panama, GAPAGO TRADE S.A., gevestigd te Panama City, Panama, BELANGHEBBENDEN, advocaat: mr. W.M. Schonewille, kantoorhoudende te ’s-Gravenhage, e n t e g e n 7.1 de rechtspersoon naar het recht van de Kaaimaneilanden BRIGADE DISTRESSED VALUE MASTER FUND LTD, 7.2 vennootschap naar het recht van de Kaaimaneilanden BRIGADE LEVERAGED CAPITAL STRUCTURES FUND LTD, 7.3 de vennootschap naar het recht van de Kaaimaneilanden BRIGADE CREDIT FUND 1 LTD, allen gevestigd te Grand Cayman, Kaaimaneilanden, 7.
- de vennootschap naar het recht van Ierland BURLINGTON LOAN MANAGEMENT LIMITED, gevestigd te Dublin, Ierland, BELANGHEBBENDEN, advocaten: voorheen mr. M.H.J. van Maanen en mr. I.N. Tzankova, beiden kantoorhoudende te ’s‑Gravenhage, thans mr. G. te Winkel en mr. N.A. van Loon, beiden kantoorhoudende te Amsterdam, e n t e g e n 8.1 de rechtspersoon naar het recht van Italië ALPHA VALUE MANAGEMENT ITALY LTD., 8.2 DE 286 NATUURLIJKE PERSONEN EN 7 RECHTSPERSONEN GENOEMD IN PRODUCTIE 1 BIJ DE ANTWOORDAKTE NA CASSATIE EN VERWIJZING VAN BELANGHEBBENDE 8.1, thans met uitzondering van [P], 8.3 [M], 8.4 [N], 8.5 [O], allen wonende of gevestigd in [....] , BELANGHEBBENDEN, advocaat: mr. M.W.E. Evers en mr. S.E. Harenberg, kantoorhoudende te Amsterdam, e n t e g e n 8.6 [P], wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, aanvankelijk bijgestaan door mr. M.W.E. Evers en mr. D.J.M. Lange, beiden kantoorhoudende te Amsterdam, en vervolgens door mr. J. Meuleman, advocaat te Amsterdam, thans zonder advocaat, e n t e g e n 9.1 de rechtspersoon naar het recht van Italië UNIPOL ASSICURAZIONI S.P.A., gevestigd te Bologna, Italië, 9.2 de rechtspersoon naar het recht van Italië UNIPOL GRUPO FINANZIARIO S.P.A., gevestigd te Bologna, Italië, 9.3 de rechtspersoon naar het recht van Italië ARCA VITA S.P.A., gevestigd te Verona, Italië, 9.4 de rechtspersoon naar het recht van Italië FONDIARIA SA.I S.P.A., gevestigd te Turijn, Italië, 9.5 de rechtspersoon naar het recht van Italië MILANO ASSICURAZIONI S.P.A., gevestigd te Milaan, Italië, BELANGHEBBENDEN, advocaten: voorheen mr. M. Ziekman en mr. B.T.A. Baldwin, beiden kantoorhoudende te Amsterdam, thans zonder advocaat, e n t e g e n
- de rechtspersoon naar het recht van België INTÉGRALE GEMEENSCHAPPELIJKE VERZEKERINGSKAS, gevestigd te Luik, België, BELANGHEBBENDE, advocaten: mr. W.J. Bosma en mr. J.A.M.A. Sluysmans, beiden kantoorhoudende te ’s‑Gravenhage, e n t e g e n 11.1 de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid TURFMIJ B.V., gevestigd te Amstelveen, 11.2 de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid CASTRIFON B.V., gevestigd te Amsterdam, 11.3 DE 44 (RECHTS)PERSONEN GENOEMD IN BIJLAGE 1 BIJ HET VERWEERSCHRIFT VAN BELANGHEBBENDEN 11.1 en 11.2, BELANGHEBBENDEN, advocaten: mr. J.M. van den Berg en mr. M. Wolters, beiden kantoorhoudende te Amsterdam, e n t e g e n
- de rechtspersoon naar het recht van Ierland ANDALUSIAN GLOBAL LIMITED, gevestigd te Dublin, Ierland, BELANGHEBBENDE, advocaten: mr. C. Zijderveld en mr. L. Tolatzis, allen kantoorhoudende te Amsterdam, e n t e g e n 13.1 de rechtspersoon naar het recht van Luxemburg CCP CREDIT ACQUISITION HOLDINGS LUXCO SARL, 13.2 de rechtspersoon naar het recht van Luxemburg CSCP 11 ACQUISITION LUXCO SARL, beide gevestigd te Luxemburg, Luxemburg, BELANGHEBBENDEN, advocaten: mr. S.A.J. van Rossum en mr. J.A. Voerman, beiden kantoorhoudende te Amsterdam, e n t e g e n 14.1 de vereniging met volledige rechtsbevoegdheid BELEGGINGSCLUB 'T STOCKPAERT, gevestigd te Rotterdam, 14.2 de stichting STICHTING VALUE PARTNERS FAMILY OFFICE, gevestigd te Moordrecht, gemeente Zuidplas, 14.3 de naamloze vennootschap OPHORST VAN MARWIJK KOOY VERMOGENSBEHEER N.V., gevestigd te Moordrecht, gemeente Zuidplas, 14.4 [Q], wonende te [....] , BELANGHEBBENDEN, advocaat: mr. R. Slotboom, kantoorhoudende te Rotterdam, e n t e g e n
- de naamloze vennootschap HOF HOORNEMAN BANKIERS N.V., gevestigd te Gouda, BELANGHEBBENDE, advocaat: voorheen mr. N.G. Wijnstekers, kantoorhoudende te Amsterdam, thans geen, e n t e g e n 16.1 de rechtspersoon naar het recht van Italië UBI PRAMERICA SGR S.P.A., 16.2 de rechtspersoon naar het recht van Italië INTESA SAN PAOLO VITA S.P.A., beide gevestigd te Italië, BELANGHEBBENDEN, advocaten: mr. C.C.A. van Rest en mr. M.H.R.N.Y. Cordewener, beiden kantoorhoudende te Amsterdam, e n t e g e n
- de stichting STICHTING COMPENSATIE SNS PARTIPATIE CERTIFICATEN, gevestigd te Deurne, BELANGHEBBENDE, advocaat: voorheen mr. A.P. Kranenburg, kantoorhoudende te Amsterdam, thans geen, e n t e g e n 18 [R] ,wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, advocaat: mr. R.J. Borghans, kantoorhoudende te Arnhem, e n t e g e n 19 [S] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, advocaat: mr. R.G.P. Voragen, kantoorhoudende te Heerlen, e n t e g e n 20 [T] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, advocaat: mr. J.W.L. Vader, kantoorhoudende te Alkmaar, e n t e g e n 21.1 de stichting STICHTING MELDPUNT COLLECTIEF ONRECHT, gevestigd te Heerhugowaard, 21.2 DE 48 PERSONEN GENOEMD IN BIJLAGE 1 BIJ HET VERWEERSCHRIFT VAN BELANGHEBBENDE SUB 21.1, BELANGHEBBENDEN, advocaat: voorheen mr. M. Raaijmakers, kantoorhoudende te Hoofddorp, gemeente Haarlemmermeer, thans geen, e n t e g e n 22 [U] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, advocaat: voorheen mr. J. Meyer, kantoorhoudende te Zwolle, thans geen, e n t e g e n 23.1 [V] , 23.2 [W] , beiden wonende te [....] , BELANGHEBBENDEN, advocaat: mr. R.J. Borghans, kantoorhoudende te Arnhem, e n t e g e n 24 [X] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, advocaat: mr. R.J. Borghans, kantoorhoudende te Arnhem, e n t e g e n 25 [Y] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, advocaat: mr. J. Hagers, kantoorhoudende te Amsterdam, e n t e g e n 26.1 [Z] , wonende te [....] , 26.2 [AA] , wonende te [....] , 26.3 [BB], wonende te [....] , BELANGHEBBENDEN, in persoon verschenen, e n t e g e n 27 [CC] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, in persoon verschenen, e n t e g e n 28 [DD] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, in persoon verschenen, e n t e g e n 29 [EE] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, in persoon verschenen, e n t e g e n 30 [FF] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, in persoon verschenen, e n t e g e n 31 [GG] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, in persoon verschenen, e n t e g e n 32 [HH] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, in persoon verschenen, e n t e g e n 33 [II] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, in persoon verschenen, e n t e g e n 34 [JJ] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, advocaat: voorheen geen, thans mr. J.H. van Gelderen, kantoorhoudende te ’s-Gravenhage, e n t e g e n 35 [KK] , wonende te [....] , BELANGHEBBENDE, advocaat: voorheen mr. A.R. Oosthout, kantoorhoudende te Leiden, thans geen, e n t e g e n 36.1 [LL] , 36.2 [MM] , 36.3 [NN] , 36.4 [OO] , 36.5 [PP] , 36.6 [QQ] , 36.7 [RR] , 36.8 [SS] , 36.9 [TT] , 36.10 [UU] , allen wonende te [....] , BELANGHEBBENDEN, advocaat: mr. J.A.M.A. Sluysmans, kantoorhoudende te ’s-Gravenhage. 1Het verloop van het geding 1.1 De volgende partijen zullen hierna als volgt worden aangeduid: verzoeker als de Minister; belanghebbende sub 2 als Stichting Beheer; belanghebbende sub 5 als FNV; belanghebbenden sub 6 als Aviva c.s.; belanghebbenden sub 8 als Alpha Value c.s.; belanghebbende sub 10 als Intégrale Gemeenschappelijke Verzekeringskas; belanghebbenden sub 11 als Turfmij c.s. 1.2 Voor het eerdere verloop van het geding verwijst de Ondernemingskamer naar haar beschikkingen van 11 juli 2013, 26 februari 2016, 16 augustus 2016, 3 november 2017, 16 april 2019 en 11 juni 2019, alle in de zaak met nummer 200.122.906/01 OK, en haar beschikking van 14 december 2017 in de zaak met nummer 200.122.906/02 OK. 1.3 In de beschikking van 26 februari 2016 heeft de Ondernemingskamer kort gezegd: - een onderzoek door deskundigen gelast ter beantwoording van de vraag: Wat was op 1 februari 2013, onmiddellijk voorafgaande aan de onteigening – op het hiervoor in 3.11 vermelde peilmoment – , naar uw oordeel de werkelijke waarde in de zin van artikel 6:8 lid 2 Wft van elk van de op de hierna volgende lijst vermelde effecten en vermogensbestanddelen naar de hiervoor onder 3.10 genoemde maatstaf en met inachtneming van hetgeen overigens in deze beschikking is overwogen? - tot deskundigen benoemd: mr. A.A.M. Deterink, te Schijndel (hierna: Deterink); dr. H. Oosterhout, te Amsterdam; mr. E.M. Jansen Schoonhoven MBA, te Den Haag. 1.4 Bij de beschikking van 16 april 2019 heeft de Ondernemingskamer een nader onderzoek door de deskundigen bevolen zoals omschreven in 2.71 van die beschikking. 1.5 Bij de beschikking van 11 juni 2019 heeft de Ondernemingskamer bepaald dat de deskundigen een voorschot op de kosten van het nader deskundigenonderzoek toekomt ter grootte van € 335.775 inclusief btw, dat de Minister dit voorschot dient te voldoen en dat de deskundigen een schriftelijk, ondertekend bericht zullen inleveren ter griffie van de Ondernemingskamer (zo mogelijk) vóór 17 september
- 1.6 Bij e-mail van 6 november 2019 heeft Deterink namens de deskundigen aan de Ondernemingskamer verzocht een aanvullend voorschot vast te stellen van € 118.166,84 inclusief btw. Dit bedrag is als volgt gespecificeerd: “Nog te maken kosten: € 45.000,- plus BTW € 9.450,-, ergo € 54.450,- incl. BTW. Meer gefactureerd dan vastgestelde voorschotten tot en met september 2019 € 63.716.84 incl. BTW (52.657,72 excl BTW).” 1.7 Bij brief van 7 november 2019 heeft de Ondernemingskamer partijen in de gelegenheid gesteld om zich uit te laten over het in 1.6 genoemde verhogingsverzoek van de deskundigen. 1.8 Van de in 1.7 genoemde gelegenheid om zich over het verzoek van de deskundigen uit te laten hebben de volgende partijen gebruikt gemaakt: Intégrale Gemeenschappelijke Verzekeringskas (17 november 2019), de Minister (18 november 2019), Stichting Beheer (18 november 2019), FNV (18 november 2019), Aviva c.s. (18 november 2019), Alpha Value c.s. (18 november 2019) en Turfmij c.s. (18 november 2019). Deze partijen hebben zich allen gerefereerd aan het oordeel van de Ondernemingskamer op het kostenverhogingsverzoek van de deskundigen. 1.9 Op 19 november 2019 hebben de deskundigen een nader deskundigenbericht ingeleverd ter griffie van de Ondernemingskamer. 2De gronden van de beslissing
- 2.1 De deskundigen hebben hun verzoek om een aanvullend voorschot als volgt toegelicht. Zij hebben gemeend dat nodig was om tevens de uitkomsten van de enkelvoudige afwikkeling van alle overige individuele dochtervennootschappen van SNS Bank (met uitzondering van Property Finance) en SNS Reaal in kaart te brengen, waardoor voor circa 36 vennootschappen deze uitkomsten dienden te worden geanalyseerd en beschreven. Daarnaast dienden kosten voor nader onderzoek van de loan tapes te worden gemaakt. Voorts hebben de deskundigen te verrichten werkzaamheden na ontvangst van de reacties van partijen op het concept deskundigenbericht begroot. 2.2 Nu de deskundigen het door hen verzochte aanvullend voorschot hebben toegelicht en van een specificatie hebben voorzien, geen van partijen bezwaar heeft gemaakt tegen dit verzoek en de Ondernemingskamer het verzoek niet onredelijk voorkomt, zal de Ondernemingskamer het verzoek toewijzen als hierna te vermelden. 3De beslissing De Ondernemingskamer: verhoogt het bedrag van het bij de beschikking van 11 juni 2019 bepaalde voorschot op de kosten van het nader deskundigenonderzoek dat aan de deskundigen toekomt met € 118.166,84 inclusief btw en bepaalt dat de Minister dit aanvullend voorschot dient te voldoen; houdt iedere verdere beslissing aan. Deze beschikking is gegeven door mr. G.C. Makkink, voorzitter, mr. A.J. Wolfs en mr. A.W.H. Vink, raadsheren, dr. P.M. Verboom en drs. J.S.T. Tiemstra RA, raden, in tegenwoordigheid van mr. M.A. Sterk en mr. F.L.A. Straathof, griffiers, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van de Ondernemingskamer van 25 november 2019.