vonnis RECHTBANK AMSTERDAM Afdeling privaatrecht zaaknummer / rolnummer: 504522 / HA ZA 11-2734 Vonnis van 2 januari 2013 in de zaak van [A], wonende te --, eiseres, advocaat mr. M.F. Bartels te Amsterdam, tegen 1. de vennootschap onder firma KEURSLAGERIJ [B] V.O.F., gevestigd te Amsterdam, 2. de heer [C], wonende te --, 3. de heer [D], wonende te --, 4. de heer [E], wonende te --, 5. de heer [F], wonende te --, gedaagden, advocaat mr. B.J.M. Vernooij te Amsterdam. Partijen zullen hierna [A] en Keurslagerij [B] genoemd worden. 1. De procedure 1.1. Het verloop van de procedure blijkt uit: - de dagvaarding van 14 november 2011, met producties, - de conclusie van antwoord van Keurslagerij [B], met producties, - het tussenvonnis van 18 januari 2012 waarin een comparitie is gelast, - het proces-verbaal van comparitie van 9 mei 2012. 1.2. Ten slotte is vonnis bepaald. 2. De feiten 2.1. [A] is sinds 2007 woonachtig in de woning gelegen aan de [adres 1] te Amsterdam. Keurslagerij [B] is gevestigd in het bedrijfspand aan de [adres 2] te Amsterdam. De woning van [A] bevindt zich schuin rechtsboven het bedrijfspand van Keurslagerij [B]. In 2009/2010 is [A] bij Keurslagerij [B] beginnen te klagen over geluidsoverlast als gevolg van de werkzaamheden van Keurslagerij [B]. 2.2. Per brief van 16 juni 2010 heeft de Directie Handhaving en Toezicht, Afdeling Gebruik bouw en milieu van de gemeente Amsterdam, stadsdeel West, onder meer het volgende aan [A] meegedeeld: “In de maanden februari tot en met mei 2010 is er verschillende keer een bezoek aan uw woning gebracht in verband met geluidsoverlast van een bedrijfsmatige uitvoering. Ons is verteld dat de dienst Milieu- en Bouwtoezicht op de hoogte is van deze overlast en een meting heeft uitgevoerd gedurende een aantal uren overdag. Hier is geen overschrijding geconstateerd. Daar er mogelijk een bouwkundige oorzaak aan de geluidsoverlast ten grondslag ligt is ook onze afdeling erbij betrokken. Bij meerdere bezoeken, waarvan enkele in de vroege uren vanaf 7.30 uur, is er inderdaad geluidsoverlast geconstateerd. Naast normale bedrijfsmatige geluiden, gedempt door de bouwmuurconstructie tussen uw woning en het buurpand, zijn er ook ver binnenkomende geluiden geconstateerd van onder andere staal op staat contact. Ons is het niet mogelijk gebleken de oorzaak van deze binnenkomende overlast te lokaliseren.” 2.3. Bij beschikking van 18 november 2010 heeft de rechtbank Amsterdam een verzoek van [A] tot het bevelen van een voorlopig deskundigenbericht toegewezen. Als deskundige is benoemd de heer ing. J.A. Huizer van Peutz B.V. (hierna: ‘Huizer’). De opdracht voor Huizer betrof – kort samengevat – het doen van een onderzoek naar de door [A] ondervonden geluidsoverlast. 2.4. Naar aanleiding van de hiervoor genoemde opdracht heeft Huizer op 21 februari 2011 een deskundigenbericht (hierna: ‘het rapport d.d. 21 februari 2011’) uitgebracht. In het rapport d.d. 21 februari 2011 staat onder meer het volgende opgenomen: “Op 12 januari 2011 zijn geluidmetingen uitgevoerd vanaf 05.30 tot 07.00 uur in de slaapkamer van mevrouw [A]. De slagerij [Keurslagerij [B]: rb.] kwam vanaf 05.52 uur in bedrijf. (…) 4. BEOORDELING Uit de resultaten van de geluidmetingen in de slaapkamer van mevrouw [A] blijkt dat de maximale geluidniveaus hoger zijn dan 45 dB(A), zijnde de wettelijke grenswaarde voor de nachtperiode (die loopt tot 07.00 uur). Weliswaar is het equivalente [gemiddelde, rb.] geluidniveau over de periode van 05.52 uur tot 07.00 uur hoger dan 25 dB(A), echter het langtijdgemiddelde beoordelingsniveau [het gemiddelde geluidniveau over de betreffende etmaalperiode, rb.] over de gehele nachtperiode (23.00 tot 07.00 uur) is lager dan de wettelijke grenswaarde van 25 dB(A). Het geluid ten gevolge van de werkzaamheden in de slagerij is (af en toe) goed hoorbaar in de slaapkamer van mevrouw [A]. Daarbij dient wel bedacht te worden dat ook al zou juist voldaan zijn aan de grenswaarden uit het Activiteitenbesluit, het geluid hoorbaar zal zijn. De grenswaarden laten namelijk een zekere hoorbaarheid toe. De toelichting in het Activiteitenbesluit geeft aan dat met het voldoen aan de geluidgrenswaarden doorgaans een acceptabele geluidskwaliteit wordt bereikt. De mate van de hoorbaarheid is afhankelijk van de achtergrondgeluidniveaus. De achtergrondgeluidniveaus zijn in de slaapkamer van mevrouw [A] erg laag, hetgeen de hoorbaarheid van het geluid vanuit de slagerij verhoogd. Om te voldoen aan de wettelijke grenswaarde van 45 db(A) voor de maximale geluidniveaus zijn in hoofdstuk 5 akoestische voorzieningen qua principe omschreven. Nogmaals wordt benadrukt dat ook al wordt na realisatie van de voorzieningen voldaan aan de grenswaarden, het geluid vanuit de slagerij hoorbaar zal kunnen zijn. 5. PRINCIPE VAN MOGELIJKE AKOESTISCHE VOORZIENINGEN Uit de resultaten van de luchtgeluid- en contactgeluidisolatiemetingen blijkt dat de oorsprong van de (piek)geluiden in de woning van mevrouw [A] veroorzaakt wordt door contactgeluidaanstoting van de vloer van de slagerij en beperkt door aanstoting van de scheidingsmuur. De aanstoting vindt plaats door het rijden met een rolcontainer bij de bevoorrading, het neerzetten van kratjes, het plaatsen van voorwerpen (zoals bakken) op de werktafel. De werktafel is naast de bevestiging op de vloer ook verbonden met de scheidingsmuur. Alle voor de overschrijding verantwoordelijke geluidbronnen kennen een oorsprong vanuit menselijk handelen, ondanks dat er vanuit de slagerij niet bewust geluid wordt geëmitteerd. Maatregelen om te voldoen aan de maatgevende geluidgrenswaarde van 45 dB(A) voor maximale geluidniveaus in de nachtperiode zijn in twee pakketten onderscheiden. Maatregelenpakket 1 betreft met name organisatorische en technische maatregelen, maatregelenpakket 2 betreft bouwkundige maatregelen. Maatregelenpakket 1 Teneinde te voldoen aan de grenswaarde kunnen de volgende maatregelen worden getroffen: - Het eisen van de slagerij aan de leverancier dat de bevoorrading geschiedt met rolcontainers voorzien van wielen met een zacht elastisch materiaal (zoals rubber). Geconstateerd is namelijk dat de eigen rolkar van de slagerij (waarop kratjes gestapeld kunnen worden), die wel voorzien is van wielen met een rubber loopvlak, niet leidt tot enige relevante geluidbijdrage in de woning van mevrouw [A]. Als alternatief voor de rolcontainer van de leverancier met zachte wielen, kan besloten worden om de rolcontainer van de leverancier niet meer in de slagerij toe te laten door de aangeleverde goederen of met de hand de slagerij in te brengen of de goederen ter hoogte van de buitendeur ‘over te pakken’ op de rolkar van de slagerij en vervolgens deze rolkar de slagerij in te rijden. - De plaats in de slagerij waar de kratjes worden geplaatst te voorzien van een rubber mat. - De werkbank geheel los te houden van de scheidingsmuur en onder de poten van de werkbank zacht rubber matjes te plaatsen. Naast genoemde maatregelen blijft een zekere discipline van de in de slagerij werkenden nodig om geen onnodige geluidemissie te veroorzaken. De directe kosten van genoemde maatregelen zijn beperkt. Mogelijke indirecte kosten zij niet goed in te schatten. Indirecte kosten hebben betrekking op de mogelijke kosten die de leverancier in rekening brengt voor de rolcontainer met zachte wielen of voor de langere werktijd voor het bevoorraden van de slagerij. Maatregelenpakket 2 Bouwkundige maatregelen bestaan uit het aanbrengen van een zwevende vloer in de slagerij. Deze bestaat qua principe uit halfharde steenwolplaten, dikte circa 5 cm, aangebracht op de bestaande vloer. Op de steenwol platen, waarop een vloeistofdichte folie en zandcementvloer wordt gestort van minimaal 5 cm dikte, daarop wordt de tegelvloer aangebracht. Ter plaatse van de scheidingsmuur dient de zandcementvloer los gehouden te worden door tussen scheidingsmuur en dekvloer stroken steenwol te plaatsen. De vloer wordt aldus met circa 10 cm verhoogd. Daarmee zullen ook aanpassingen aan o.a. de deuren van de koel- en vriesruimten noodzakelijk zijn en aan de entree van de slagerij. Aanstoting van de scheidingsmuur (zoals thans geschiedt bij de werktafel) dient conform de maatregel uit maatregelenpakket 1 voorkomen te worden. Het voordeel van de genoemde bouwkundige maatregelen is dat er een grotere zekerheid bestaat dat aan de geluidgrenswaarde wordt voldaan dan de maatregelen uit pakket 1, immers ook na het treffen van de maatregelen uit het maatregelenpakket 1 blijven de geluidniveaus afhankelijk van de wijze waarop er in de slagerij gewerkt wordt. Deze afhankelijk is er (vrijwel) niet meer bij het aanbrengen van een zwevende vloerconstructie. De geraamde aannemerskosten bedragen € 50.000,-- tot € 100.000,-- exclusief BTW. Daar komen nog kosten bij voor detail-engineering en begeleiding en controle tijdens en na het werk. Dergelijke werkzaamheden zijn benodigd vanwege de kritische uitvoering van de zwevende vloer. (…) Deze kosten bedragen circa € 15.000,-- exclusief BTW. Daarnaast zal de slagerij naar verwachting enkele weken gesloten moeten zijn, hetgeen met omzetderving gepaard zal gaan.” 2.5. Volgend op het rapport d.d. 21 februari 2011 zijn partijen met elkaar in overleg getreden. Daarop heeft Keurslagerij [B] zich bereid verklaard om Maatregelenpakket 1 te implementeren. In mei 2011 is de implementatie daarvan voltooid. 2.6. Op 1 september 2011 heeft Huizer wederom geluidsmetingen uitgevoerd in de woning van [A]. De resultaten van deze geluidsmetingen zijn opgenomen in een rapport van Huizer van 5 september 2011 (hierna: ‘het rapport d.d. 5 september 2011’). Het rapport d.d. 5 september 2011 vermeldt onder meer het volgende: “Tabel 1: Meetresultaten Tijdstip Leq in dB(A) LAmax in dB(A) 05.35 - 07.00 24 30-56 * 3 keer is een maximaal geluidniveau gemeten hoger dan 45 dB(A) te weten 48, 49 en 56 dB(A). (…) 3. Beoordeling en conclusie Uit de resultaten van de geluidmetingen blijkt dat maximale geluidniveaus gedurende de gehele meettijd in de regel veelal lager zijn dan 45 db(A). Nochtans is drie keer een maximaal geluidniveau gemeten hoger dan 45 dB(A). Het maximaal gemeten geluidniveau bedroeg 56 dB(A). Geconcludeerd kan worden dat het aantal maximale geluidniveaus hoger dan 45 dB(A) beperkt is en lager is dan vastgesteld op 12 januari 2011 (…). De figuren in hoofdstuk 2 laten een ‘rustiger’ beeld zien van de optredende geluidniveaus in de tijd dan op 12 januari 2011 (…). Het equivalente (= gemiddelde) geluidniveau is eveneens lager dan op 12 januari 2011. Zoals ook al geconcludeerd in rapport HA 3943-1 [het rapport d.d. 21 februari 2011, rb.] voldoet het equivalente geluidniveau (langtijdgemiddelde beoordelingsniveau) aan de grenswaarde. De getroffen maatregelen hebben dus effect opgeleverd. Echter, nog altijd wordt de grenswaarde van 45 dB(A) overschreden. Buiten het kader van voorliggend onderzoek is de beoordeling van de kwaliteit van de in de slagerij uitgevoerde maatregelen. Zoals al in rapport HA 3943-1 beschreven worden de maximale geluidniveaus veroorzaakt door menselijk handelen. Geluid veroorzaakt door menselijk handelen kenmerkt zich door een zekere spreiding in geluidemissie. (…) Ondanks dat er maatregelen zijn getroffen, blijkt het dus mogelijk dat er maximale geluidniveaus optreden die de grenswaarde overschrijden.” 2.7. Naar aanleiding van het rapport d.d. 5 september 2011 zijn partijen wederom met elkaar in overleg getreden. Dit heeft niet geleid tot het treffen van nadere (geluidsbeperkende) maatregelen door Keurslagerij [B]. 2.8. [A] heeft Keurslagerij [B] op 14 november 2011 gedagvaard om in deze procedure te verschijnen. Op 9 mei 2012 heeft er een comparitie van partijen plaatsgevonden. Partijen zijn op dat moment overeengekomen dat Keurslagerij [B] uiterlijk op 31 augustus 2012 nadere maatregelen zal hebben getroffen om de geluidsoverlast te beperken. Voorts hebben partijen afgesproken dat [A] de procedure zal intrekken indien zij geen overlast meer ervaart en dat de procedure zal worden voortgezet indien [A] nog wel overlast ervaart. Nadien is de procedure op verzoek van [A] voortgezet. 3. Het geschil 3.1. [A] vordert dat de rechtbank bij uitvoerbaar bij voorraad te verklaren vonnis Keurslagerij [B] en haar vennoten, gedaagden sub 2 tot en met 5, veroordeelt om binnen twee dagen na betekening van het in deze zaak te wijzen vonnis de onrechtmatige hinder te beëindigen, onder verbeurte van een dwangsom van € 1.000,- voor iedere dag, een gedeelte daarvan daaronder begrepen, dat Keurslagerij [B] en haar vennoten deze veroordeling niet nakomen met een maximum van € 100.000,-, alsmede Keurslagerij [B] (en haar vennoten) veroordeelt tot betaling van de buitengerechtelijke kosten van € 12.881,03, althans € 904,-, en de kosten van deze procedure, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de vonnisdatum tot volledige betaling. 3.2. [A] heeft daartoe – kort samengevat – het volgende aangevoerd. Keurslagerij [B] veroorzaakt onrechtmatige hinder. Keurslagerij [B] overtreedt van maandag tot en met zaterdag, in de periode tussen 05.00 een 07.00 uur, de wettelijke geluidsnorm van 45 dB(A). Huizer heeft vastgesteld dat er sprake is van drie overschrijdingen, waarbij het hoogste gemeten geluidsniveau 56 dB(A) bedraagt. [A] ondervindt overlast van de overschrijdingen. [A] kan nauwelijks thuis slapen en de waarde van haar woning is door de geluidsoverlast aanzienlijk verminderd. De geluidsoverlast is pas ontstaan nadat [A] op haar huidige adres is komen te wonen. [A] heeft schade geleden in de vorm van buitengerechtelijke kosten. [A] heeft zelf voorafgaand aan de procedure meerdere malen geprobeerd om de zaak in der minne te regelen. Voorts heeft [A] advocaat- en deskundigenkosten gemaakt. De vennoten van Keurslagerij [B] zijn hoofdelijk aansprakelijk voor de verbintenissen van de vennootschap. 3.3. Keurslagerij [B] voert – samengevat – als verweer dat enkel [A] klaagt over geluidsoverlast, dat Keurslagerij [B] al verschillende geluidsbeperkende maatregelen heeft doorgevoerd, waaronder Maatregelenpakket 1 uit het rapport d.d. 21 februari 2011, dat niet kan worden vastgesteld dat de piekgeluiden worden veroorzaakt door Keurslagerij [B], dat de geluiden die Keurslagerij [B] veroorzaakt ook hoorbaar zijn in de woning van [A] indien de geluidsgrenswaarden worden aangehouden en voorts dat [A] enige geluidshinder dient te dulden, nu zij in een drukke winkelstraat in een grote stad woont. Verder heeft Keurslagerij [B] erop gewezen dat zij al jaren geluid van hetzelfde niveau produceert, zodat de woning van [A] niet daardoor in waarde kan zijn gedaald. Ter zake van de buitengerechtelijke kosten heeft Keurslagerij [B] aangevoerd dat deze kosten betreffen in verband met de voorbereiding en het voeren van de onderhavige procedure, die bovendien in rekening zijn gebracht bij de rechtsbijstandverzekeraar van [A]. Tot slot heeft Keurslagerij [B] nog betoogd dat de dwangsommen dienen te worden gematigd en dat Keurslagerij [B], bij een eventuele veroordeling, de tijd gegund dient te worden om het vonnis op te volgen alvorens zij dwangsommen verbeurt. 3.4. Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang voor de beoordeling, nader ingegaan. 4. De beoordeling 4.1. Ter beoordeling ligt voor (
AI-uitleg op basis van de officiële wettekst. Indicatief, vervangt geen juridisch advies.