RECHTBANK Amsterdam Civiel recht Zaaknummer: C/13/ 735298 / HA ZA 23-571 Vonnis van 5 juni 2024 in de zaak van 1. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid [eiser 1] , gevestigd te [vestigingsplaats] ,2. [eiser 2], handelend onder de naam [handelsnaam] , wonende te [woonplaats] , eisende partijen in conventie,verweerders in reconventie, hierna samen te noemen: [eisers] en afzonderlijk [eiser 1] en [eiser 2] , advocaat: mr. M.W. Renzen te Rotterdam, tegen de naamloze vennootschap VATTENFALL SALES NEDERLAND N.V., gevestigd te Amsterdam, gedaagde partij in conventie,eiseres in reconventie, hierna te noemen: Vattenfall, advocaat: mr. M.H. Gardien te Rotterdam. 1De procedure 1.1. Het verloop van de procedure blijkt uit: - de dagvaarding van 12 juni 2023, met producties, - de conclusie van antwoord in conventie en van eis in reconventie, met producties,- de conclusie van antwoord in reconventie, tevens houdende akte eiswijziging in conventie, met producties,- de antwoordakte aan de zijde van Vattenfall, - het tussenvonnis van 27 december 2023, waarbij een mondelinge behandeling is bepaald, - de akte eiswijziging in reconventie tevens houdende akte indienen producties aan de zijde van Vattenfall, met producties,- de akte overlegging producties aan de zijde van [eisers] , met producties,- het proces-verbaal van de mondelinge behandeling van 12 maart 2024. 1.2. Ten slotte is vonnis bepaald. 2De feiten 2.1. [eiser 1] en [eiser 2] drijven ieder voor zich een kwekerij waarin zij snijbloemen en potplanten produceren. Vattenfall is een leverancier van gas en elektriciteit voor ondernemers en particulieren en is de rechtsopvolgster van N.V. Nuon Sales Nederland. 2.2. [eiser 1] en [eiser 2] hebben ieder afzonderlijk een overeenkomst met Vattenfall voor de levering van gas. Onderdeel van deze overeenkomsten is dat [eiser 1] en [eiser 2] gebruik kunnen maken van het zogenoemde HandelsPlatform Plus (hierna: het platform). Middels het platform kunnen klanten zelf gas in- en verkopen in een gedigitaliseerde omgeving. Zij kunnen op die manier zelf bepalen wanneer en voor welke periode de door hen gewenste volumes gas worden ingekocht. Ook kunnen zij door hen ingekocht gas op naar eigen keuze verkopen. 2.3. Zowel [eiser 1] als [eiser 2] is een overeenkomst aangegaan voor de periode van 1 januari 2022 tot en met 31 december 2023. Op deze overeenkomsten zijn de Algemene Voorwaarden van Nuon voor de levering van gas aan grootverbruikers van 1 juli (hierna: de AV) van toepassing verklaard. 2.4. In de overeenkomsten is, voor zover van belang, het volgende opgenomen: “Aard van de Leveringsovereenkomst: Afnemer wenst zijn jaarlijkse benodigde hoeveelheid gas voor zijn bedrijfsvoering c.q. een of meerdere gasaansluitingen zelfstandig in te kopen via een persoonlijke en beveiligde webportal. Afnemer wil daarbij gebruik kunnen maken van de inkoop- en verkoopmogelijkheden welke een termijnmarkt biedt met als doel de uiteindelijke contractsprijs te bepalen. (…)Afnemer heeft er derhalve voor gekozen om van Nuon gas af te nemen met behulp van het Nuon HandelsPlatform (hierna ook: ‘Platform’) en tevens de Programmaverantwoordelijkheid door Nuon te laten voeren zoals nader bepaald in deze leveringsovereenkomst(…) (…) Product: Nuon HandelsPlatform Plus Afnemer heeft gekozen voor Nuon HandelsPlatform Plus. Het Nuon HandelsPlatform Plus stelt Afnemer in staat om volumes in te kopen en/of te verkopen. De in- en/of verkopen die door Afnemer worden gedaan voorafgaand aan de fysieke levering van gas door Nuon, zijn niet aan te merken als fysieke leveringen. Het doel van deze in- en/of verkopen is om Afnemer de mogelijkheid te geven om invloed uit te oefenen op de eindelijk te realiseren contractprijs voor het te leveren volume (hierna: ‘Volume’) dat Afnemer bij Nuon gaat afnemen. Afnemer bepaalt zelf wanneer een aan- en/of verkoop wordt gedaan. Dit gebeurt op basis van Jaar-, kwartaal- of maandblokken. (…) Afnemer koopt volume tegen de “ICE TTF End-of-Day Settlement Prijs” plus de op de inkoopperiode van toepassing zijnde “Settlement-Ask spread” (hierna ‘Aankopen’). (…)Daarnaast heeft Afnemer de mogelijkheid om Aankopen te verrichten via een OTC prijs. Nuon rekent een vaste opslag voor het inkopen van het volume. (…) Afnemer verkoopt volume tegen de “ICE TTF End-of-Day Settlement Prijs” min de op de inkoopperiode van toepassing zijnde “Settlement-Bid spread” (hierna: ‘Verkopen’).(…) Daarnaast heeft Afnemer de mogelijkheid om Verkopen te verrichten via een OTC prijs. Nuon rekent een vaste afslag (hierna: ‘Afslag’) voor het verkopen van het volume. (…) Het verschil (per gasdag) op contractniveau tussen de daadwerkelijke afname en het vooraf ingekochte volume wordt afgerekend op basis van de daggas prijs. Wanneer Afnemer meer volume afneemt dan het vooraf ingekochte Volume wordt het verschil ten opzichte van de werkelijke afname afgerekend op basis van de daggas prijs plus de Opslag. Wanneer Afnemer minder Volume afneemt dan het vooraf ingekochte volume wordt het verschil ten opzichte van de werkelijke afname afgerekend op basis van de daggas prijs min de Afslag. De Contractsprijs voor het Volume is gelijk aan het gewogen gemiddelde van de gerealiseerde prijzen (inclusief alle Op- en Afslagen) en de daggas afrekeningen van alle aan- en verkopen voor de betreffende leveringsperiode (maand). (…) (…) Voorwaarden voor aan- en verkoop van volume (…) (…) De Afnemer mag enkel volume verkopen dat reeds is ingekocht. Daarbij mag de inkooppositie nooit negatief zijn. . (…) Financiële risico’s van Platform Afnemer verklaart zich bewust te zijn van de financiële risico’s en verplichtingen die het afsluiten van Transacties via het Platform met zich meebrengen zoals prijsfluctuaties op de handelsmarkten. Afnemer verklaart tevens de consequenties van zijn beslissingen te overzien en de daarmee samenhangende financiële gevolgen voor eigen rekening en risico te accepteren. (…)” 2.5. In de AV is opgenomen, voor zover van belang: “Artikel 11 Facturering en betaling (…) 2. Een factuur dient te worden voldaan binnen veertien dagen na de datum van dagtekening van die factuur op een door Nuon aan te geven bankrekening, tenzij schriftelijk anders door Partijen is overeengekomen.” 2.6. Het jaarvolume zoals opgenomen in de overeenkomst van [eiser 1] bedraagt 348.433 m3. Het jaarvolume zoals opgenomen in de overeenkomst van [eiser 2] bedraagt 659.761 m3. 2.7. [eisers] hebben op het platform termijnposities voor de levering van gas ingenomen voor de jaren 2022 tot en met 2027. Door sterk stijgende gasprijzen hebben zij er in het laatste kwartaal van 2021 ( [eiser 2] ) respectievelijk eind van het eerste kwartaal van 2022 ( [eiser 1] ) voor gekozen om hun productie van planten te verminderen en daarna nagenoeg stil te leggen. Hierdoor is hun gasverbruik sterk verminderd. Dit heeft er onder andere toe geleid dat [eiser 1] in de maanden juli en augustus 2022 1 respectievelijk 2 m3 gas heeft afgenomen en in de maanden september tot en met november 2022 geen gas heeft afgenomen. [eiser 2] heeft van februari 2022 tot en met september en in november 2022 geen gas afgenomen. 2.8. De ingenomen termijnposities hebben zij grotendeels verkocht in 2022. Als gevolg van deze verkopen heeft Vattenfall verschillende creditfacturen gestuurd. Deze creditfacturen zien op terugbetaling van het bedrag dat overblijft nadat het resultaat van de verkoop van de termijnposities in mindering gebracht is op het verschuldigde uit hoofde van gasverbruik. Vattenfall heeft een deel van deze creditfacturen uitbetaald aan [eisers] 2.9. In januari 2023 heeft Vattenfall aan zowel [eiser 2] als [eiser 1] een e-mail gestuurd waarin zij heeft aangegeven dat het door haar uitgekeerde bedrag dat ziet op deze creditfacturen onterecht is. Zij heeft zich daarbij op het standpunt gesteld dat – kort gezegd – er is overeengekomen dat uitbetaling van het resultaat van de verkoop van de termijnposities alleen aan de orde is als over de betreffende periode daadwerkelijk gas is afgenomen. Nu gebleken is dat er in bepaalde maanden geen verbruik van gas heeft plaatsgevonden hebben [eiser 2] en [eiser 1] geen recht op uitbetaling van dat handelsresultaat en Vattenfall verzoekt de bedragen die daarop reeds door Vattenfall waren voldaan aan haar terug te betalen. [eiser 1] en [eiser 2] hebben aan dit verzoek niet voldaan. 2.10. Op 2 maart 2024 heeft Vattenfall aan [eiser 1] vier facturen gestuurd voor verbruik van gas in september, oktober, november en december 2023, met het verzoek die facturen, voor 18 maart 2024 te voldoen. Het te betalen saldo op grond van die facturen bedraagt € 162.566,27. 3Het geschil in conventie 3.1. [eiser 1] vordert - na eiswijziging - dat de rechtbank bij vonnis, voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad: I Vattenfall veroordeelt tot betaling van € 183.861,95; II Vattenfall veroordeelt tot betaling van € 6.775,00 aan buitengerechtelijke incassokosten; III Vattenfall veroordeelt tot betaling van € 31.681,60 aan wettelijke handelsrente, vermeerderd met de wettelijke handelsrente over € 189.643,96 vanaf 24 oktober 2023, althans vanaf de dag waarop deze dagvaarding is betekend tot aan de dag dat de gehele vordering is voldaan; IV voor recht verklaart dat zij niet is gehouden tot terugbetaling van enig door Vattenfall aan haar betaald bedrag gebaseerd op een door Vattenfall verstrekte creditnota over een leveringsmaand waarin er sprake was van een nulverbruik; V Vattenfall veroordeelt in de kosten van deze procedure te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf veertien dagen na het te dezen te wijzen vonnis; VI Vattenfall veroordeelt in de nakosten van deze procedure te begroten op respectievelijk € 271,00 (zonder betekening) en € 361,00 (met betekening), te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf veertien dagen na het te dezen te wijzen vonnis. 3.2. [eiser 2] vordert – na eiswijziging – dat de rechtbank bij vonnis, voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad: I Vattenfall veroordeelt tot betaling van € 368.758,56; II Vattenfall veroordeelt tot betaling van € 6.775,00 aan buitengerechtelijke incassokosten; III Vattenfall veroordeelt tot betaling van veroordeelt tot betaling van € 45.512,10 aan wettelijke handelsrente, vermeerderd met de wettelijke handelsrente over € 368.758,56 vanaf 24 oktober 2023, althans vanaf de dag waarop deze dagvaarding is betekend tot aan de dag van volledige betaling; IV voor recht verklaart dat hij niet is gehouden tot terugbetaling van enig door Vattenfall aan hem betaalde bedrag gebaseerd op een door Vattenfall verstrekte creditnota over een leveringsmaand waarin er sprake was van een nulverbruik; V Vattenfall veroordeelt in de kosten van deze procedure, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf veertien dagen na het te dezen te wijzen vonnis; VI Vattenfall veroordeelt in de nakosten van deze procedure te begroten op respectievelijk € 271,00 (zonder betekening) en € 361,00 (met betekening), te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf veertien dagen na het te dezen te wijzen vonnis. 3.3. [eisers] leggen aan hun vordering ten grondslag dat – samengevat weergegeven - Vattenfall op grond van de overeenkomsten verplicht is tot het uitbetalen van het resultaat van hun verkochte termijnposities, zoals ook in de creditfacturen van Vattenfall is opgenomen. Zij vorderen nakoming van die verplichting. Nergens uit de overeenkomsten blijkt dat daadwerkelijk gas moet worden afgenomen door [eisers] om aanspraak te kunnen maken op uitbetaling van hun positieve handelsresultaat. De mogelijkheid om te handelen in termijnposities is in de overeenkomsten voorzien en het systeem van Vattenfall is hier ook op ingericht, immers hebben [eisers] creditfacturen ontvangen ten aanzien van de maanden waarin ze geen gas hebben verbruikt en wel een positief resultaat hebben gerealiseerd met de verkoop van hun termijnposities en deel daarvan is ook voldaan door Vattenfall. 3.4. Vattenfall voert verweer. Zij stelt zich op het standpunt dat het gaat om een overeenkomst tot levering van gas die zo moet worden uitgelegd dat ingenomen posities alleen dienen om invloed uit te oefenen op de contractprijs van de daadwerkelijk geleverde energie. [eisers] zijn op grond van de overeenkomst dan ook verplicht om de gecontracteerde hoeveelheid gas af te nemen. Op het moment dat er geen sprake is van verbruik, hebben afnemers ook geen recht op het resultaat van de door hen ingenomen posities. Het voorgaande blijkt niet alleen uit de aard van de overeenkomsten maar ook de bewoordingen daarvan en de manier waarop de contractprijs wordt berekend. Vattenfall concludeert tot niet-ontvankelijkheid van [eisers] dan wel tot afwijzing van de vorderingen van [eisers] , met uitvoerbaar bij voorraad te verklaren veroordeling van [eisers] in de kosten van deze procedure. 3.5. Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover nodig, nader ingegaan. in reconventie 3.6. Vattenfall vordert – na eiswijziging – dat de rechtbank bij vonnis, voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad: I [eiser 1] veroordeelt tot betaling van € 162.566,27, vermeerderd met de wettelijke rente over dit bedrag vanaf de factuurdatum van elke factuur, dan wel de datum van indiening van de akte eiswijziging tot aan de dag van volledige betaling; II [eiser 1] veroordeelt in de kosten van het geding, onder de bepaling dat (
AI-uitleg op basis van de officiële wettekst. Indicatief, vervangt geen juridisch advies.