vonnis RECHTBANK GELDERLAND Team kanton en handelsrecht Zittingsplaats Arnhem zaaknummer / rolnummer: C/05/313931 / KG ZA 17-11 Vonnis in kort geding van 20 februari 2017 in de zaak van de naamloze vennootschap naar buitenlands recht ORTHO-CLINICAL DIAGNOSTICS N.V., statutair gevestigd te Beerse (België) en kantoorhoudende te Tilburg, eiseres in de hoofdzaak, verweerster in het incident, advocaat mr. I.J.M.I. Souren te Rotterdam, tegen de stichting STICHTING KATHOLIEKE UNIVERSITEIT, mede handelend onder de naam RADBOUD UNIVERSITAIR MEDISCH CENTRUM / RADBOUDUMC, gevestigd te Nijmegen, gedaagde in de hoofdzaak, verweerster in het incident, advocaat mr. T. van Wijk te Nijmegen, in welke procedure heeft verzocht te worden toegelaten als tussenkomende dan wel gevoegde partij aan de zijde van gedaagde in de hoofdzaak: de naamloze vennootschap naar buitenlands recht DIAMED N.V., gevestigd te Temse (België), eiseres in het incident, advocaat mr. R.J. van Agteren te Amsterdam. Partijen zullen hierna OCD, Radboud UMC en DiaMed genoemd worden. 1De procedure 1.1. Het verloop van de procedure blijkt uit: de dagvaarding van 12 januari 2017 en het herstelexploot van 7 februari 2017 de brief van 8 februari 2017 met producties van Radboud UMC de incidentele conclusie tot tussenkomst, subsidiair voeging de mondelinge behandeling van 10 februari 2017 de pleitnota van OCD de pleitnota van Radboud UMC. 1.2. Hierna is vonnis bepaald. 2De feiten 2.1. Radboud UMC is op 16 juni 2016 een openbare Europese aanbestedingsprocedure gestart voor de aanschaf van twee volledig geautomatiseerde bloedtransfusiesanalysesystemen. Op deze aanbesteding is de Aanbestedingswet 2012 van toepassing. 2.2. De betreffende opdracht en de aanbestedingsprocedure staan beschreven in een inschrijvingsleidraad, een programma van eisen en een programma van wensen. Het gunningscriterium is de economisch meest voordelige inschrijving. 2.3. In de inschrijvingsleidraad staat ten aanzien van de doelstelling van de aanbesteding onder meer vermeld:"Met de nieuwe bloedtransfusie analyse systemen moet LMI in staat zijn om volledig geautomatiseerd routinematige bepalingen voor patiënten te kunnen aanbieden (..)".Voor wat betreft de beoordeling van de gunningscriteria staat in de leidraad, voor zover van belang, het volgende vermeld: " Fase 4a. Beoordeling kwaliteit De beoordeling geschiedt conform de beschrijving in paragraaf 4.3. Het gunningscriterium kwaliteit kan onderverdeeld zijn in sub-gunningscriteria en sub- subgunningscriteria. Het totaal aantal te behalen punten per criterium is opgenomen bij de wens. Bij de beoordeling worden hele punten gegeven. (..) Het puntenaantal dat Leverancier niet behaald op het totaal aantal te behalen punten wordt - met inachtneming van de gestelde wegingsfactor - als opslag berekend op de ingediende prijs. Het tekort aan kwaliteit wordt hiermee omgezet in een geldelijke waarde dat dit op basis van de gunningscriteria vertegenwoordigt. (..)" Het maximaal aantal te behalen punten ten aanzien van de kwaliteit van de inschrijving bedraagt 910. 2.4. In het programma van eisen staat op pagina 3 de volgende definitie van 'volledig automatisch' vermeld: "Nadat het monster is geplaatst in het bloedtransfusie analyse systeemworden zonder menselijk tussenkomst de bepalingen uitgevoerd en de resultaten terug gerapporteerd naar LIS". 2.5. In het programma van wensen staan de onderdelen vermeld waarop de inschrijver zich kwalitatief kan onderscheiden. Wens 1.20 van dit programma luidt als volgt:"Hoeveel manuele handelingen zijn er nodig tijdens het aanbieden van monsters aan het systeem tot het moment dat de het systeem begint aan het analyseren van hat monster". Voor wat betreft het aantal te verdienen punten staat ten aanzien van deze wens het volgende vermeld: " < 2 handelingen = 40 punten 3-4 handelingen = 20 punten > 4 handelingen = 0 punten" De wegingsfactor van deze punten is 4, zodat er maximaal 160 punten zijn te verdienen ten aanzien van wens 1.20. Er is één andere wens die ook een maximale score van 160 punten kent. Voor de overige wensen uit het programma van wensen bedraagt de maximale score 40 punten of minder. 2.6. OCD heeft op 31 augustus 2016 haar inschrijving bij Radboud UMC ingediend. Zij heeft ingeschreven met het systeem "Ortho Vision Analyzer". 2.7. Bij brief van 16 september 2016 heeft Radboud UMC een aantal vragen gesteld over de inschrijving van OCD. Eén van deze vragen luidt als volgt:"5. Programma van Wensen, vraag 1.20 - hoeveel manuele handelingen Deze vraag gaat over het aantal manuele handelingen die verricht moeten worden vanaf het moment van aanbieden van monsters aan het systeem tot het moment dat systeem begint aan het analyseren van het monster. Ortho Clinical Diagnostics OCD geeft aan: < 2 handelingen. Wij verzoeken u de hierboven gevraagde handelingen stap voor stap te beschrijven." OCD heeft op deze vraag als volgt geantwoord: "Vanaf het aanbieden van monsters aan het systeem is de enige handeling, het sluiten van de sample deur, daarna gaat het systeem de monsters beginnen te analyseren." 2.8. Bij brief van 29 september 2016 heeft Radboud UMC OCD naar aanleiding van dit antwoord om een verduidelijking gevraagd. In deze brief staat hierover onder meer vermeld: "De gebruikers handleiding van de Ortho Vision Analyzer beschrijft de volgende handelingen: Touch Samples Touch and empty rack/sample location to select it Touch Load/Unload Open the door Insert te rack/sample Close the door (..) Daarom hebben wij nog de volgende vragen: Kloppen de manuele handelingen die beschreven staan in bovengenoemde gebruikers handleiding? □ ja □ neen* Zo ja, kunt u bevestigen dat er >4 manuele handelingen nodig zijn? □ ja □ neen* " OCD heeft deze beide vragen met nee beantwoord en hierop de volgende toelichting gegeven: "U vraagt letterlijk in uw vraagstelling; "Hoeveel manuele handelingen zijn er nodig tijdens het aanbieden van monsters aan het systeem tot het moment dat de het systeem begint aan het analyseren van hat monster", en dat is het sluiten van de sampledeur. Het aantal manuele handelingen blijft daarbij op <2." 2.9. Omdat dit antwoord voor Radboud UMC niet toereikend was, heeft zij met toestemming van OCD en in het bijzijn van medewerkers van OCD in het Erasmus Medisch Centrum te Rotterdam, waar de Ortho Vision Analyzer reeds in gebruik is, middels een camera-opname het aantal manuele handelingen vast laten leggen. Dit is gebeurd door een onafhankelijk bureau, Peutz B.V. (hierna te noemen Peutz). Nadien heeft Radboud UMC zonder medeweten van OCD Peutz gevraagd telefonisch navraag te doen bij het Erasmus Medisch Centrum. Op 22 december 2016 heeft Peutz vervolgens een notitie opgesteld, waarin onder meer het volgende vermeld staat: "(..)Eén onderzoek betreft het bepalen van het aantal benodigde manuele handelingen. Hiertoe is de navolgende vraag geformuleerd: "Hoeveel manuele handelingen zijn er nodig tijdens het aanbieden van een monster aan het systeem tot het moment dat het systeem begint aan het analyseren van dat monster". (..) Voor alle apparaten geldt dat de monsters pas aan het systeem kunnen worden aangeboden als deze in een daarvoor noodzakelijk rekje zijn geplaatst. Deze handelingen worden niet meegenomen voor het beantwoorden van bovenstaande vraag. (..) Het personeel in het ziekenhuislaboratorium heeft meerdere keren monsters aangeboden aan het systeem. Voor het onderzoek zijn ook enkele korte video's bekeken op het internet over de werking van het apparaat. In de video's is te zien dat het touchscreen ook gebruikt wordt. In Rotterdam is dit niet waargenomen. Om deze onduidelijkheid weg te nemen is naderhand nog aanvullend telefonisch navraag gedaan bij Erasmus MC over de wijze waarop nieuwe samples moeten worden aangeboden aan het systeem als deze 'in bedrijf' is. Op basis van de waarnemingen ter plaatse en de telefonische navraag kan worden geconcludeerd dat, als het systeem in bedrijf is, er zes manuele handelingen noodzakelijk zijn voordat het systeem kan beginnen met analyseren van het aangeboden monster. De manuele handelingen zijn als volgt: Op het touchscreen moet het icoontje 'Samples' worden aangeraakt, daarna moet op de touchscreen de positie waarin het rekje moet komen worden aangeraakt en vervolgens moet het icoontje 'Load/Unload' worden aangeraakt. De deur van het apparaat kan dan worden geopend (zie groen pijl in figuur 2.1), het rekje met de monsters wordt op de aangewezen (zie eerdere handeling) positie in het apparaat gezet waarna de deur van het apparaat moet worden gesloten. Na sluiting van de deur begint het apparaat automatisch met analyseren. Het is verder niet noodzakelijk om bijvoorbeeld het rekje vast te zetten, op een knop te drukken, het touchscreen te bedienen, etc." 2.10. Bij brief van 21 december 2016 heeft Radboud UMC OCD bericht dat zij voornemens was de opdracht aan DiaMed te gunnen. In deze brief staat onder meer het volgende vermeld: "Verder is vastgesteld is dat er 6 handelingen noodzakelijk zijn voordat het systeem kan beginnen met het analyseren van de monsters." Radboud UMC heeft in de betreffende brief een overzicht opgenomen waaruit volgt hoe de score van OCD ten aanzien van het programma van wensen zich verhoudt tot de score van DiaMed en heeft een bijlage meegestuurd waarin de scores van OCD en DiaMed per wens uitgesplitst staan. Uit deze bijlage blijkt dat OCD ten aanzien van wens 1.20 0 punten heeft gescoord en DiaMed 160, alsmede dat OCD ten aanzien van het volledige programma van wensen 610 punten heeft gescoord tegenover 760 door DiaMed. 2.11. Peutz heeft op 8 februari 2017 een notitie opgesteld waarin onder meer het volgende vermeld staat: "(..) Over de conclusie, dat het aantal manuele handeling zes bedraagt, is een geschil ontstaan tussen het Radboud UMC en de leverancier van de ‘Ortho Vision Analyzer’. In verband met dit geschil zijn aan Peutz drie vragen voorgelegd. In hoofdstuk 2 zijn de gestelde vragen weergegeven en in hoofdstuk 3 de antwoorden op deze vragen. 2Vragen 1. Kunt u uitleggen welke handelingen – voor beide onderzochte systemen – buiten de reikwijdte van de onderzoeksvraag vallen? Met andere woorden, waar liggen de grenzen die volgen uit de zinsnede "tijdens het aanbieden van een monster aan het systeem tot het moment dat het systeem begint aan het analyseren van dat monster"? 2. Uw rapport van 22 december 2016 meldt in zijn inleiding: "Voor alle apparaten geldt dat de monsters pas aan het systeem kunnen worden aangeboden als deze in een daarvoor noodzakelijk rekje zijn geplaatst. Deze handelingen worden niet meegenomen voor het beantwoorden van de bovenstaande vraag." Hoe verhoudt zich de handeling van plaatsing van een monster in het noodzakelijke rekje tot de later (op pagina 2 van uw rapport) aangeduide handeling "(...) het rekje met de monsters wordt op de aangewezen (zie eerdere handeling) positie in het apparaat gezet (...)"? 3. In uw eerste conceptnotitie over de manuele handelingen van de Ortho Vision Analyzer veronderstelde u nog dat dit systeem drie manuele handelingen vereist. Na (telefonische) navraag bij het Erasmus Medisch Centrum (de heer Scherpenisse) stelde u daarentegen vast dat zes handelingen waren vereist. Uw eerste notitie maakt geen melding van de noodzakelijke bediening van het touchscreen – de eerste drie handelingen van de vastgestelde zes handelingen. Waarom heeft u die handelingen in eerste instantie niet waargenomen? 3Antwoorden 1. Normaliter wordt een bloedmonster afgenomen en in een houder (buis) gedaan. Die buis wordt gecentrifugeerd en daarna in een rekje geplaatst. Alle handelingen tot zover vallen buiten de reikwijdte van het door Peutz uitgevoerde onderzoek. De reikwijdte van het onderzoek betreft alle volgende manuele handelingen totdat het systeem met de analyse kan aanvangen. Voor de Ortho-Vision Analyzer bleek dat zes manuele handelingen noodzakelijk waren. Voor het onderzochte systeem van de andere leverancier was dat één manuele handeling. 2. Zie ook het antwoord op vraag 1. Buiten de reikwijdte van de onderzoeksvraag vallen alle handelingen tot en met het moment dat het monster (buisje) in het rekje wordt geplaatst. Alle manuele handelingen die daarna plaats moeten vinden alvorens het systeem volledig automatisch tot analyse van de monsters overgaat, vallen dus binnen de onderzoeksvraag. In de notitie op pagina 1 is omschreven dat deze handeling niet worden meegenomen voor de beantwoording van de onderzoeksvraag. Bij de Ortho-Vision Analyzer moeten vervolgens zes manuele handelingen plaatsvinden. De vijfde manuele handeling betreft het in het apparaat zetten van dit rekje. Dit is omschreven op pagina 2 van de notitie 3. Op de locatie in Rotterdam van het Erasmus MC werd door een medewerker van Ortho de noodzakelijke manuele handelingen getoond, te weten (
AI-uitleg op basis van de officiële wettekst. Indicatief, vervangt geen juridisch advies.