ECLI:NL:RBLIM:2025:6352

RECHTBANK LIMBURG Zittingsplaats Roermond Strafrecht Parketnummer : 03/097919-21 Tegenspraak Vonnis van de meervoudige kamer d.d. 1 juli 2025 in de strafzaak tegen [verdachte] , geboren te [geboorteplaats 1] op [geboortedatum 1] 1986, wonende te [adresgegevens verdachte] . De verdachte wordt bijgestaan door mr. R.D.A. van Boom, advocaat kantoorhoudende te Utrecht. 1Onderzoek van de zaak De zaak is inhoudelijk behandeld op de zitting van 13 en 15 mei

1. De verdachte en zijn raadsman zijn verschenen. De officier van justitie en de verdediging hebben hun standpunten kenbaar gemaakt. Deze zaak is gelijktijdig behandeld met de strafzaken tegen de volgende medeverdachten: [medeverdachte 1] , met parketnummer 03-129902-21 (hierna: [medeverdachte 1] ); [medeverdachte 2] , met parketnummer 03/129939-21 (hierna: [medeverdachte 2] ) [medeverdachte 3] , met parketnummer 03/129965-21 (hierna: [medeverdachte 3] ). 2De tenlastelegging De tenlastelegging is als bijlage I aan dit vonnis gehecht. De verdenking komt er, kort en feitelijk weergegeven, op neer dat de verdachte: Feit 1: in de periode van 2 april 2020 tot en met 17 mei 2021 heeft deelgenomen aan een criminele organisatie, die als oogmerk had (grootschalige) productie van, handel in en import/export van hennep; Feit 2: op 17 mei 2021 samen met een ander 40.920 (37.920 + 3.000) gram hennep opzettelijk aanwezig heeft gehad; Feit 3: op 17 mei 2021 samen met een ander ter voorbereiding en/of bevordering van de productie van cocaïne en/of heroïne 8.000 gram versnijdingsmiddel (coffeïne) voorhanden heeft gehad; Feit 4: op 17 mei 2021 een gasdrukwapen in de vorm van een pistool (gelijkend op een Walther P99) voorhanden heeft gehad. Ten gevolge van een kennelijke schrijffout wordt in de tenlastelegging van feit 4 als pleegdatum vermeld ‘17 mei 2017’. De rechtbank is van oordeel dat uit het dossier voldoende naar voren komt dat de pleegdatum 17 mei 2021 behoort te zijn, zoals deze ook luidt bij feit 2 en
2. De rechtbank overweegt daartoe dat de politie in meerdere processen-verbaal heeft gerelateerd dat de doorzoeking van de verschillende woningen van de verdachten, alsook de garagebox aan de Kaldenkerkerweg 36 te Tegelen op 17 mei 2021 heeft plaatsgevonden. De rechtbank beschouwt de genoemde pleegdatum daarom als een kennelijke verschrijving en herstelt deze verschrijving. De verdachte wordt hierdoor niet in zijn belangen of verdediging geschaad. 3Encrochat en SkyECC verweren 3.1 Inleiding In het onderzoek Otus hebben de raadslieden van de verdachten [medeverdachte 1] , [medeverdachte 2] en [verdachte] verweren gevoerd met betrekking tot de verkrijging, overdracht, verwerking en betrouwbaarheid van de EncroChat- en SkyECC-data. Deze verweren dienen volgens de verdediging te leiden tot (meest verstrekkend) niet-ontvankelijkheid van het openbaar ministerie, dan wel bewijsuitsluiting, dan wel tot strafvermindering. De rechtbank zal de verweren gezamenlijk bespreken, omdat deze met elkaar samenhangen en om de leesbaarheid van het vonnis te bevorderen. Dit brengt met zich mee dat mogelijk in dit deel van het vonnis verweren worden besproken die niet uitdrukkelijk door de verdediging van de verdachte zijn gevoerd, maar door de verdediging van een medeverdachte. De gebruikte term verdediging zal in dat verband dus in dit hoofdstuk niet steeds betrekking hebben op de verdediging van de verdachte in deze zaak. De standpunten van de verdediging zullen hierna, voor zover van belang, nader worden weergegeven dan wel impliciet worden besproken. Het openbaar ministerie heeft telkens gemotiveerd aangevoerd dat de verweren moeten worden verworpen. 3.2 Het oordeel van de rechtbank I. Notificatieplicht en rechtmatigheid interceptie De verdediging heeft betoogd dat de notificatieplicht uit artikel 31 van Richtlijn 2014/41/EU van het Europees Parlement en de Raad van 3 april 2014 betreffende het onderzoeksbevel in strafzaken d.d. 1 mei 2014, L130/1 (hierna: Richtlijn 2014/41/EU) geschonden is. Het ontbreken van een dergelijke notificatie is in strijd met Richtlijn 2014/41/EU en levert een onherstelbaar vormverzuim op. De notificatie had door een Nederlandse rechter-commissaris op basis van de Nederlandse wetgeving beoordeeld moeten worden. De verdediging stelt dat de Franse autoriteiten, door deze notificatie achterwege te laten, in strijd hebben gehandeld met de EOB-richtlijn. Nu er volgens de verdediging geen sprake is van enige wettelijke grondslag voor de gedane intercepties, was de vastlegging van de EncroChat- en SkyECC-gegevens onrechtmatig en dient dit verzuim te leiden tot bewijsuitsluiting van de aldus uit die gegevens verkregen informatie en de berichten zelf. Arrest HvJ EU 30 april 2024, ECLI:EU:C:2024:372 In een zaak betreffende een verzoek om een prejudiciële beslissing krachtens artikel 267 VWEU (Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie), ingediend door het Landgericht Berlin (rechter in eerste aanleg Berlijn, Duitsland) in een strafprocedure heeft het Hof van Justitie bovengenoemd arrest gewezen. Er zijn door het Landgericht Berlin prejudiciële vragen gesteld over de toepassing van de Richtlijn 2014/41/EU. Uit dit arrest van het Hof (antwoord 3) volgt dat de EncroChat-data afkomstig uit het Franse onderzoek op zichzelf kunnen vallen onder de werking van deze EOB-Richtlijn. Omdat de SkyECC-data in dezelfde categorie gegevens vallen als de EncroChat-data en deze gegevens eveneens vanuit Frankrijk zijn gedeeld, geldt deze vaststelling onverkort ook voor de SkyECC-data. De vraag die de rechtbank nu moet beantwoorden is of de EncroChat- en SkyECC-data met Nederland zijn gedeeld in het kader van een EOB, en zo ja, of er om die reden een notificatieplicht ex artikel 31 Richtlijn 2014/41/EU jegens Nederland bestond. De rechtbank overweegt dienaangaande als volgt. EncroChat: artikel 31 Richtlijn 2014/41/EU van toepassing? In navolging van het Gerechtshof Den Haag in haar arrest van 2 juli 2024 overweegt de rechtbank dat het toepassingsgebied van een Europees Onderzoeksbevel (EOB) wordt bepaald in artikel 3 van Richtlijn 2014/41/EU. Dit artikel 3 luidt, voor zover thans van belang, als volgt: “Het EOB omvat alle onderzoeksmaatregelen met uitzondering van het instellen van een gemeenschappelijk onderzoeksteam en de bewijsgaring in het kader van een dergelijk onderzoeksteam zoals voorzien in artikel 13 van de Overeenkomst betreffende de wederzijdse rechtshulp in strafzaken tussen lidstaten van de Europese Unie en in Kaderbesluit 2002/465/JBZ van de Raad (…).” Dit betekent dat Richtlijn 2014/41/EU niet van toepassing is als het gaat om bewijsgaring en uitwisseling/overdracht van die bewijsgegevens tussen twee (of meerdere) lidstaten die een gemeenschappelijk onderzoeksteam (JIT) hebben gevormd. De rechtbank stelt, in navolging van de Hoge Raad in haar arrest van 13 juni 2023, vast dat Frankrijk en Nederland op 10 april 2020 een JIT-overeenkomst hebben gesloten inzake EncroChat. De bedoeling van een JIT is om gezamenlijk, onder verantwoordelijkheid van de leidende staat (in casu: Frankrijk) onderzoekshandelingen te verrichten en de resultaten daarvan vervolgens uit te wisselen. Als één van de twee JIT-leden was Nederland op de hoogte. Het dossier bevat geen enkele aanwijzing dat Frankrijk de EncroChat-data buiten het JIT om met Nederland zou hebben gedeeld. Er is dus sprake van opsporing en het delen van gegevens binnen het JIT. Voor zover de stelling is ingenomen dat de EncroChat-data niet als bewijs mogen worden gebruikt omdat niet zou zijn voldaan aan de notificatieverplichting, wordt deze verworpen. Richtlijn 2014/41/EU is, conform het bepaalde in artikel 3 van die Richtlijn, immers niet van toepassing vanwege het gevormde JIT. Voor zover de verdediging heeft betoogd dat de interceptie buiten het JIT heeft plaatsgevonden en dat daarom de EOB-richtlijn van toepassing is op de Nederlandse situatie is deze stelling in de context van deze voorafgaande aan de interceptie bestaande samenwerking niet begrijpelijk. De interceptie heeft binnen het JIT plaatsgevonden en Nederland was daarvan op de hoogte zodat in dit kader geen schending van Richtlijn 2014/41/EU heeft plaatsgevonden. Het verweer van de verdediging wordt verworpen SkyECC: artikel 31 Richtlijn 2014/41/EU van toepassing? Onder verwijzing naar de brief van het Landelijk Parket van 30 oktober 2021 in de zaak Argus en het vonnis van rechtbank Den Haag van 12 september 2024 stelt de rechtbank vast dat er op 13 december 2019 een JIT-overeenkomst is gesloten tussen Frankrijk, België en Nederland. Het doel van het JIT was vanaf dat moment het gezamenlijk onderzoeken van de verdenkingen tegen SkyECC, haar bestuurders en werknemers, alsmede om onderzoek te verrichten naar criminele samenwerkingsverbanden die gebruik maken van SkyECC voor het plegen en/of voorbereiden van strafbare feiten. Vanuit het Nederlandse openbaar ministerie is daarbij het onderzoek Werl in het JIT ingebracht. Door Frankrijk zijn alle gegevens – verkregen door de inzet van de interceptietool – gedeeld binnen het JIT. Vanaf 15 februari 2021 is binnen het JIT gestart met het actueel meelezen van een deel van het berichtenverkeer tussen de gebruikers van SkyECC. De rechtbank stelt vast dat zowel de verkrijging als de verwerking van de SkyECC-data daarmee vallen onder de genoemde JIT-overeenkomst van 13 december
3. Daaruit volgt, in navolging van hetgeen de rechtbank hiervoor reeds ten aanzien van de EncroChat-data heeft overwogen dat artikel 31 Richtlijn 2014/41/EU ook niet van toepassing is op de SkyECC-data. De hiermee verband houdende verweren van de verdediging worden eveneens verworpen. Rechterlijke toets voorafgaand aan interceptie De ontsleuteling van de EncroChat- en SkyECC-data heeft pas plaatsgevonden nadat het JIT was gestart en nadat door het Openbaar Ministerie in de onderzoeken 26Lemont en Argus machtigingen waren gevorderd van de rechter-commissaris voor het geven van een bevel tot het opnemen van telecommunicatie (artikel 126t Sv). Dit is gebeurd voordat de Franse autoriteiten de (in Nederland ontwikkelde) techniek, die het ontsleutelen van het berichtenverkeer mogelijk maakt, operationeel hebben laten zijn. Tevens zijn vervolgens machtigingen gevorderd voor het geven van een bevel tot het binnendringen van en het doen van onderzoek in een geautomatiseerd werk (artikel 126uba Sv), welke machtigingen ook zijn afgegeven door de rechter-commissaris. De rechtbank is dan ook van oordeel dat de interceptie van de EncroChat- en SkyECC-data op rechtmatige wijze heeft plaatsgevonden. Voor zover de verdediging in aanvulling op het voorgaande nog heeft betoogd dat in de zaak van de verdachte niet is voldaan aan de vereisten van de artikelen 126t en 126uba Sv, omdat geen sprake is van verdenking van een misdrijf als bedoeld in artikel 67 lid 2 Sv, gepleegd in georganiseerd verband dan wel misdrijven waarop naar de wettelijke omschrijving een gevangenisstraf van 8 jaren of meer is gesteld, miskent dit verweer dat de bevoegdheden niet zijn ingezet in het onderzoek naar specifiek deze verdachte of in dit onderzoek (Otus). De rechtbank passeert derhalve dit verweer. Conclusie Nu bij genoemde cryptodiensten in Nederland geen sprake is van toepasselijkheid van Richtlijn 2014/41/EU, hoefde in beide situaties geen notificatie op basis van die richtlijn verzonden te worden. De interceptie van de EncroChat- en SkyECC-data heeft bovendien op rechtmatige wijze plaatsgevonden. Hierbij is geen sprake van enig vormverzuim. Van een inbreuk op fundamentele grondrechten, zoals door de verdediging is aangevoerd, is evenmin sprake. II. Interstatelijk vertrouwensbeginsel, machtigingen en ontbreken wettelijke basis Voor zover de verweren zien op de rechtmatigheid van de verkrijging van SkyECC-gegevens in Frankrijk, stuiten die naar het oordeel van de rechtbank af op het interstatelijk vertrouwensbeginsel. De verdediging heeft aangevoerd dat het interstatelijk vertrouwensbeginsel niet van toepassing is voor wat betreft de verkregen EncroChat- en SkyECC-data, omdat Nederland (mede)verantwoordelijk was voor de verkrijging van voornoemde data. De in Frankrijk ingezette bevoegdheden hebben bovendien rechtsgevolg gehad op Nederlands grondgebied, omdat de communicatie van Nederlandse gebruikers is onderschept. Dat betekent dat de Nederlandse rechter zelfstandig dient te toetsen of de verkrijging van de gegevens in overeenstemming is met de nationale rechtsorde. Toetsingskader In zijn prejudiciële beslissing van 13 juni 2023 heeft de Hoge Raad vragen beantwoord over de rechtmatigheid van de vergaring en verwerking van EncroChat- en SkyECC-data. De Hoge Raad heeft zich onder meer uitgelaten over de betekenis van het internationaal vertrouwensbeginsel voor de beoordeling van de rechtmatigheid en betrouwbaarheid van resultaten die zijn verkregen met toepassing van opsporingsbevoegdheid door autoriteiten in een ander land dan Nederland, terwijl die bevoegdheid in dat andere land is toegepast, en de mogelijkheden voor een verdediging om de rechtmatigheid van de bewijsverkrijging te onderzoeken. De Hoge Raad heeft in deze beslissing overwogen dat het niet tot de taak van de Nederlandse strafrechter behoort om te toetsen of de wijze waarop het onderzoek onder verantwoordelijkheid van de buitenlandse autoriteiten is uitgevoerd in strijd is met de rechtsregels die gelden in het betreffende land voor het uitvoeren van dat onderzoek. De beslissingen van de buitenlandse autoriteiten, die aan het verrichte onderzoek ten grondslag liggen, dienen te worden gerespecteerd, waarbij ervan moet worden uitgegaan dat het onderzoek rechtmatig is verricht. Dat is uitsluitend anders als in het betreffende land onherroepelijk is komen vast te staan dat het onderzoek niet in overeenstemming met de daarvoor geldende rechtsregels is verricht. In dat geval beoordeelt de Nederlandse strafrechter, aan de hand van de in artikel 359a lid 2 Sv genoemde beoordelingsfactoren, of die onherroepelijke vaststelling aanleiding geeft tot het verbinden van een rechtsgevolg aan het betreffende verzuim. Volgens de Hoge Raad geldt het interstatelijk vertrouwensbeginsel niet alleen voor de wijze waarop het onderzoek is uitgevoerd, maar ook voor de beoordeling van de betrouwbaarheid en rechtmatigheid van de resultaten (het bewijs) uit de onderzoeken. De Hoge Raad heeft deze overwegingen in zijn arrest van 13 februari 2024 herhaald. EncroChat: rechtsmacht Nederland? De rechtbank overweegt dat zij in de onderbouwing van de verweren van de verdediging onvoldoende argumenten ziet om af te wijken van het door de Hoge Raad ontwikkelde toetsingskader. De rechtbank acht het interstatelijk vertrouwensbeginsel van toepassing ten aanzien van de verkregen EncroChat-data in deze zaak. De rechtmatige toepassing van door autoriteiten van een andere lidstaat toegepaste bevoegdheden ligt dus niet ter toetsing aan de rechtbank voor. Wanneer in het buitenland een opsporingsonderzoek en het daaruit voortvloeiende (potentiële) bewijs onder verantwoordelijkheid van de Nederlandse autoriteiten is verricht en vergaard, ligt dat anders. Daarvan is hier echter geen sprake, aangezien de interceptietool is ingezet door de Franse autoriteiten, op basis van Franse wettelijke bevoegdheden. Dat Nederland op de hoogte was van het inzetten van de respectievelijke tools en wist dat hierbij gegevens werden verworven die voor Nederlandse strafrechtelijke onderzoeken van belang zouden kunnen zijn, maakt dat niet anders. Ook wordt dit niet anders indien sprake is geweest van een nauwe samenwerking tussen Frankrijk en Nederland. De informatie-uitwisseling vindt immers plaats in het kader van de samenwerking binnen een JIT. Een en ander leidt niet tot verschuiving van de verantwoordelijkheid voor het inzetten van opsporingsbevoegdheden. Zelfs als ervan uitgegaan zou moeten worden dat Nederland inzake EncroChat (al dan niet voorafgaande aan de totstandkoming van het JIT) enige technische of tactische bijdrage heeft geleverd, kan daar volgens de rechtbank – in lijn met het arrest van het Gerechtshof ‘s-Hertogenbosch van 26 september 2024 – evenmin uit volgen dat de inzet van de bevoegdheid in Frankrijk door Franse autoriteiten onder verantwoordelijkheid van de Nederlandse autoriteiten heeft plaatsgevonden. De interceptie heeft namelijk plaatsgevonden door middel van de inzet van een tool op alle EncroChat-toestellen bij eindgebruikers. Zowel het kopiëren van EncroChat-data vanaf de server van EncroChat als het ‘live’ onderscheppen en kopiëren van EncroChat-data vond plaats door de Franse politie in/vanuit Frankrijk. Hoewel dit dus betekent dat de Franse politie ook is doorgedrongen tot de telefoons van Nederlandse gebruikers op Nederlands grondgebied en ook gegevens van die toestellen heeft verzameld en gekopieerd, leidt ook dit niet tot de conclusie dat het interstatelijk vertrouwensbeginsel niet meer van toepassing is. De rechtbank volgt de verdediging namelijk niet in haar stelling dat de uitoefening van de opsporingsbevoegdheden ook in Nederland heeft plaatsgevonden. De tool is geïnstalleerd door de Franse politie en vanuit Frankrijk op de toestellen van individuele gebruikers geïnstalleerd. De aldus verkregen data zijn vervolgens verzameld en verzonden naar de Franse autoriteiten. De inzet van de interceptietool en de vergaring van data vonden aldus plaats in en vanuit Frankrijk, terwijl deze omstandigheid ook niet met zich mee brengt dat de verantwoordelijkheid voor de inzet van de interceptietool overgaat naar of mede komt te liggen bij de autoriteiten van het land waar de gebruiker van het toestel zich op dat moment bevindt. Er is geen aanwijzing dat Nederland de leiding heeft gehad over de Franse autoriteiten bij het binnendringen van de telefoons van gebruikers op Nederlands grondgebied. Het bedrijf EncroChat bood digitale diensten aan. Het is inherent aan een dergelijke dienstverlening dat deze over traditionele landsgrenzen heen gaat. In navolging van het Gerechtshof te ‘s-Hertogenbosch is de rechtbank daarmee van oordeel dat het binnendringen van telefoons van Nederlandse gebruikers op Nederlands grondgebied door de Franse autoriteiten niet kan worden beschouwd als een onderzoekshandeling waarvan de uitvoering (mede) onder verantwoordelijkheid van de Nederlandse autoriteiten plaatsvond. De rechtbank volgt daarom niet de stelling van de verdediging dat Nederland met betrekking tot EncroChat rechtsmacht heeft inzake de interceptie van data op de telefoons van Nederlandse gebruikers op Nederlandse grondgebied en dat genoemde data derhalve onrechtmatig zijn vastgelegd. De rechtbank is dan ook van oordeel dat het interstatelijk vertrouwensbeginsel onverkort van toepassing is in deze zaak voor wat betreft de interceptie als ook de overdracht van de EncroChat-data. De rechtbank verwerpt dan ook de verweren die de verdediging dienaangaande heeft gevoerd. SkyECC: rechtsmacht Nederland? De rechtbank ziet ook ten aanzien van de SkyECC-data geen aanleiding om af te wijken van de lijn die door de Hoge Raad is bepaald. Op basis van de feitelijke gang van zaken rondom de SkyECC-tap gaat de rechtbank ervan uit dat sprake is geweest van een tap in Frankrijk, gedurende een Frans opsporingsonderzoek, onder verantwoordelijkheid van de Franse autoriteiten. Voorafgaand aan de aansluiting van de tap heeft een Franse rechter, op basis van het Franse recht, toestemming verleend voor interceptie, opname en transcriptie van de communicatie tussen de SkyECC-servers aldaar. Het behoort niet tot de taak van de Nederlandse strafrechter om te toetsen of de wijze waarop het onderzoek is uitgevoerd, onder verantwoordelijkheid van de Franse autoriteiten, strookt met de rechtsregels in Frankrijk. De rechtbank heeft bovendien geen aanwijzingen dat onherroepelijk is gebleken dat het buitenlandse onderzoek niet in overeenstemming zou zijn met de aldaar geldende rechtsregels. Het interstatelijk vertrouwensbeginsel is dus onverkort van toepassing. De omstandigheid dat een team van Nederlandse opsporingsambtenaren en technici bijstand heeft verleend aan een inbeslagneming in Frankrijk maakt niet dat sprake is van “uitoefening van opsporingsbevoegdheden op Nederlands grondgebied” in de zin van artikel 5.2.2 Sv, ook niet indien die bijstand van meer dan geringe betekenis is. De leiding en de verantwoordelijkheid van het onderzoek rust namelijk bij de Franse autoriteiten. Ook ten aanzien van de digitale dienstverlening van SkyECC geldt dat daaraan inherent is dat deze over traditionele landsgrenzen gaat. De rechtbank ziet in hetgeen door de verdediging is aangevoerd over de aard en intensiteit van de samenwerking tussen Frankrijk en Nederland onvoldoende reden om aan te nemen dat de samenwerking zodanig was dat (mogelijk) sprake zou zijn van een verschuiving van de (juridische) verantwoordelijkheid en dat daar nader onderzoek naar zou moeten worden gedaan. De conclusie van de verdediging dat ook een tactische samenwerking heeft plaatsgevonden op grond waarvan tot een ander oordeel zou moeten worden gekomen, deelt de rechtbank niet. Dat er SkyECC-data zijn uitgewisseld en door Nederlandse opsporingsambtenaren zijn geanalyseerd, betekent op zichzelf niet dat sprake was van een zodanige samenwerking tussen Nederlandse en buitenlandse autoriteiten bij de opsporing dat sprake was van een situatie dat het gezag in overwegende mate toekwam aan de Nederlandse autoriteiten. De verdediging wordt evenmin gevolgd in het standpunt dat de locatie van de opsporing (ook) in Nederland is geweest. Dat bij de interceptie gegevens zijn onderschept die (naar later blijkt) afkomstig zijn van telefoons die zich op Nederlands grondgebied bevonden, maakt dit niet anders. De rechtbank verwerpt daarom de stelling van de verdediging dat Nederland inzake SkyECC rechtsmacht heeft inzake de interceptie van gegevens op de telefoons van Nederlandse gebruikers op Nederlandse grondgebied en dat genoemde data derhalve onrechtmatig zijn vastgelegd. De verweren dienaangaande falen. De rechtbank is dan ook van oordeel dat het interstatelijk vertrouwensbeginsel onverkort van toepassing is in deze zaak, zowel voor wat betreft de interceptie als de overdracht van de SkyECC-data. Conclusie Het interstatelijk vertrouwensbeginsel is onverkort van kracht inzake zowel EncroChat als SkyECC. In beide onderzoeken is het bewijsmateriaal afkomstig uit de toestellen verkregen onder leiding en verantwoordelijkheid van de Franse autoriteiten. Van opsporing onder verantwoordelijkheid van de Nederlandse autoriteiten of op Nederlands grondgebied is geen sprake geweest. III. Fair trial De verdediging heeft betoogd dat sprake is van schending van het recht op een eerlijk proces als bedoeld in artikel 6 van het Europees verdrag voor de Rechten van de Mens (hierna: EVRM), omdat de verdediging niet heeft kunnen controleren of de EncroChat-data en SkyECC-data op rechtmatige wijze zijn verkregen en verwerkt, nu zij geen inzage heeft gekregen in het onderliggende Franse strafdossier, de technische werking van de interceptietool of de exacte wijze van selectie, verwerking en overdracht van de data. Met andere woorden: het digitale bewijs is vergaard op een wijze die controle van de betrouwbaarheid, authenticiteit, volledigheid en integriteit van de data onmogelijk maakt. De betrouwbaarheid van de data wordt door de verdediging betwist in die zin dat die niet kan worden aangenomen zonder de gevraagde inzage in onder meer de metadata. Daarmee is gehandeld in strijd met het uit artikel 6 EVRM voortvloeiende beginsel van equality of arms, dat een recht omvat op kennisname van materiaal dat potentieel relevant is voor de verdediging. Verkrijging en betrouwbaarheid data De rechtbank stelt voorop dat het interstatelijk vertrouwensbeginsel met zich brengt dat van de rechtmatigheid van de interceptie (en de daarop volgende verstrekking) van data moet worden uitgegaan. Het is niet de taak van de Nederlandse strafrechter om de rechtmatigheid van onderzoekshandelingen van buitenlandse autoriteiten (van een land dat is aangesloten bij het EVRM) te toetsen. De taak van de Nederlandse strafrechter is er toe beperkt te waarborgen dat de wijze waarop van deze data in de strafzaak tegen de verdachte gebruik wordt gemaakt, geen schending oplevert van zijn recht op een eerlijk proces, zoals neergelegd in artikel 6, eerste lid, van het EVRM. Dat is uitsluitend anders indien in de betreffende staat, in dit geval Frankrijk, onherroepelijk is komen vast te staan dat het onderzoek niet in overeenstemming met de geldende rechtsregels is verricht. De Hoge Raad heeft geoordeeld dat de rechter in een strafzaak als uitgangspunt moet nemen dat onderzoek onder buitenlandse verantwoordelijkheid zodanig is verricht dat de door dat onderzoek verkregen resultaten betrouwbaar zijn. De rechtbank overweegt dat de verdediging in de onderbouwing van de verweren geen concrete aanwijzingen heeft aangevoerd voor het tegendeel. De verdediging stelt niet in staat te zijn tot effectieve controle. In dat verband acht de rechtbank van belang dat op basis van de onderzoeksrapportages van het NFI van 25 januari 2021 en 22 juni 2022 mag worden uitgegaan van de juistheid en betrouwbaarheid van de ontsleutelde EncroChat- en SkyECC-berichten. Het NFI heeft in deze rapportages geconcludeerd dat de weergave van de berichten en metadata correct is. Dit standpunt wordt breed gedeeld in de huidige jurisprudentie. De rechtbank ziet geen aanwijzingen waaruit zou kunnen blijken dat in het Franse onderzoek inzake EncroChat of SkyECC sprake is geweest van een evidente schending van artikel 6 EVRM, dan wel van een schending van artikel 8 EVRM, die zodanig ernstig is dat deze tevens een schending van artikel 6 EVRM oplevert. Er zijn ook geen aanwijzingen dat het onderzoek in Frankrijk op een wijze is uitgevoerd dat de resultaten onbetrouwbaar zijn. Om deze reden verwerpt de rechtbank de verweren voor zover die zien op de rechtmatigheid van de verkrijging van het bewijsmateriaal, afkomstig van de EncroChat- en SkyECC-toestellen. Verwerking data De rechtbank overweegt dat de verwerking van de EncroChat- en SkyECC-data valt onder de werkingssfeer van de Richtlijn 2016/680, die ziet op de verwerking van persoonsgegevens door bevoegde autoriteiten ten behoeve van de voorkoming, opsporing en vervolging van strafbare feiten en de tenuitvoerlegging van straffen. Die vaststelling brengt mee dat Unierecht van toepassing is, waaronder de artikelen 7 en 8 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (hierna: het Handvest). Daarnaast geldt in dit verband artikel 8 EVRM. Uit de bepalingen uit het Handvest en artikel 8 EVRM volgt dat beperkingen op die rechten zijn toegestaan, mits ze bij wet zijn voorzien en in een democratische samenleving noodzakelijk zijn in het belang van de nationale veiligheid, de openbare veiligheid of het economisch welzijn van het land, het voorkomen van wanordelijkheden en strafbare feiten, de bescherming van de gezondheid of de goede zeden of voor de bescherming van de rechten en vrijheden van anderen. De vraag die voorligt is of met het gebruik van de EncroChat- en SkyECC-data een inbreuk is gemaakt op het privéleven van de verdachte. De rechtbank wijst er in dit verband op dat, gelet op hetgeen de Hoge Raad in haar prejudiciële beslissing heeft overwogen, de machtigingen van de rechters-commissarissen inzake EncroChat en SkyECC juridisch onverplicht zijn gevorderd en verleend. Daarbij is aansluiting gezocht bij een vergelijkbaar beoordelingskader, te weten artikel 126uba Sv. Van belang is dat de rechters-commissarissen, die de relevante machtigingen hebben verleend, hebben toegelicht dat zij hebben meegewogen dat de informatie niet op een andere, minder ingrijpende manier kon worden verkregen en worden gebruikt. Daarbij komt dat zij in hun respectievelijke machtigingen voorwaarden hebben geformuleerd om de inbreuk zoveel mogelijk te beperken. De rechtbank ziet geen aanwijzingen dat in strijd met deze door de rechters-commissarissen gestelde voorwaarden is gehandeld. De rechtbank komt op grond hiervan tot het oordeel dat is voldaan aan de proportionaliteitseis en de subsidiariteitseis. In de zaak van de verdachte zijn er bovendien geen aanknopingspunten gegeven voor de stelling dat sprake is van een zeer ingrijpende inbreuk op zijn persoonlijke levenssfeer. De verdachte heeft zich in politieverhoren en ter terechtzitting op zijn zwijgrecht beroepen. Dat een inbreuk op het privéleven van de verdachte is gemaakt, is door de verdediging slechts met algemeenheden, en niet met concrete feiten, onderbouwd. Gesteld noch gebleken is dat met de data enig – laat staan een min of meer volledig – beeld is verkregen van het privéleven van de verdachte. De rechtbank concludeert dat voor zover de verwerking van EncroChat- en SkyECC-data al een inbreuk op de artikelen 7 en 8 van het Handvest en/of artikel 8 EVRM oplevert, die inbreuk bij wet is voorzien met inachtneming van de in het Unierecht en het EVRM neergelegde waarborgen. De rechtbank is aldus van oordeel dat er geen vormverzuimen of andere onrechtmatigheden zijn gebleken bij de verwerking van de EncroChat- en SkyECC-data. De verwerking van deze data brengt dus geen schending van het recht op een eerlijk proces zoals neergelegd in artikel 6 EVRM met zich mee. Conclusie De rechtbank verwerpt de verweren van de verdediging inzake de verkrijging en verwerking van de EncroChat- en SkyECC-data. Zij ziet geen reden om de EncroChat- en SkyECC-data van het bewijs uit te sluiten. Op basis van voorgaande overwegingen en uitgaande van het vertrouwensbeginsel deelt de rechtbank het standpunt van de verdediging niet dat er onvoldoende mogelijkheden waren een effectieve verdediging te voeren waardoor er geen sprake zou zijn geweest van een eerlijk proces. De rechtbank ziet daarom ook geen aanleiding om haar standpunt over herhaalde, reeds eerder afgewezen onderzoekswensen te herzien. IV. Bulkinterceptie De rechtbank volgt de verdediging ten slotte niet voor zover is bepleit dat sprake is van bulkinterceptie en daarmee van een algemene en ongedifferentieerde dataverzameling. Niet alleen geldt, zoals door de rechtbank reeds hiervoor is overwogen, dat het vertrouwensbeginsel in de weg staat aan de toets van de rechtmatigheid van de interceptie, het verweer slaagt ook om andere redenen niet. Het verkrijgen van de EncroChat- en SkyECC-data richt zich immers tot een afgebakende groep gebruikers, van specifieke telecomdiensten (namelijk EncroChat en SkyECC), waarbij sprake was van een concrete verdenking dat deze diensten met name gebruikt zouden worden door criminelen die zich (in georganiseerd verband) bezighielden met zeer ernstige strafbare feiten. Dat is een wezenlijk andere situatie dan bijvoorbeeld het bewaren van alle metadata van alle gebruikers van een (willekeurige) telecomprovider ten behoeve van toekomstige strafrechtelijke onderzoeken. Daarnaast is van groot belang dat de dataverzameling anoniem is geschied. Pas na verder opsporingsonderzoek kon (in sommige gevallen) een specifieke persoon gekoppeld worden aan een gebruikersaccount. Naar het oordeel van de rechtbank is dan ook geen sprake van een situatie zoals bedoeld in de door de verdediging aangehaalde arresten van het Hof van Justitie van de EU en het EHRM. Zoals hiervoor reeds uiteengezet, hebben de rechters-commissarissen die de machtigingen hebben verleend bovendien overwogen dat de informatie niet op een andere, effectieve en minder ingrijpende wijze kon worden verkregen en worden gebruikt en hebben de rechters-commissarissen vervolgens voorwaarden geformuleerd teneinde de privacy-schending zoveel mogelijk in te kaderen en zogenaamde ‘fishing expeditions’ te voorkomen. De geïndividualiseerde data zijn onderzocht en vervolgens op grond van de ‘combinatiemachtiging’, aan het dossier toegevoegd en gebruikt. De rechtbank is van oordeel dat daarmee voldaan is aan de proportionaliteiteis en subsidiariteitseis. De rechtbank concludeert dat, voor zover er al sprake is of zou zijn van een inbreuk op de persoonlijke levenssfeer, die inbreuk bij wet is voorzien met inachtneming van de in het Unierecht opgenomen waarborgen. De verweren hierover worden om die reden dan ook verworpen, ook voor zover dit verweer is gevoerd met betrekking tot de bewaring en verwerking van de EncroChat- en SkyECC-data. De stelling van de verdediging dat het doel van de interceptie is geweest om de volledige inhoud van alle berichten die op de servers aanwezig zijn geweest te verkrijgen, is niet met concrete feiten en omstandigheden onderbouwd en kan de rechtbank ook niet afleiden uit het strafdossier. De rechtbank gaat daarom ook aan die stelling voorbij. Eindconclusie De rechtbank is van oordeel dat alle verweren inzake de EncroChat- en SkyECC-data van de verdediging falen. Er is geen aanleiding om het Openbaar Ministerie niet-ontvankelijk te verklaren of om op enige grond de EncroChat- of SkyECC-data van het bewijs uit te sluiten. Evenmin ziet de rechtbank hierin reden tot strafvermindering. De rechtbank verwerpt de verweren in al hun onderdelen. 4De beoordeling van het bewijs 4.1 Inleiding In de zomer van 2020 ontvangt het Team Criminele Inlichtingen van de Eenheid Limburg informatie uit een in Nederland onder leiding van een officier van justitie lopend opsporingsonderzoek, te weten 26Lemont, over een vermoedelijk transport van verdovende middelen vanuit Colombia met als deklading bananen. De ontvanger van de lading is een bedrijf genaamd Freshly B.V., met als ontvangstadres Beitel 15 te Heerlen. Naar aanleiding van deze informatie is een onderzoek ingesteld. Het opsporingsonderzoek heeft geresulteerd in een omvangrijk dossier. Tijdens het onderzoek kwamen EncroChat-berichten en SkyECC-berichten ter beschikking van de politie. Op grond van de EncroChat- en SkyECC-berichten en de overige onderzoeksresultaten werden [medeverdachte 4] , [medeverdachte 2] , [medeverdachte 1] , [verdachte] en [medeverdachte 3] als verdachten aangemerkt voor onder meer de betrokkenheid bij voorbereidingshandelingen ten behoeve van de import van cocaïne en/of deelname aan een criminele organisatie ten behoeve van de hennephandel, het bezit van verdovende middelen en/of wapenbezit. De rechtbank zal hierna per ten laste gelegd feit vermelden of zij dit feit bewezen acht. Ten behoeve van de overzichtelijkheid zal de rechtbank ook per feit aangeven indien tot (partiële) vrijspraak wordt gekomen. 4.2 Het standpunt van de officier van justitie De officier van justitie heeft gerekwireerd tot bewezenverklaring van het tenlastegelegde. 4.3 Het standpunt van de verdediging De verdediging heeft vrijspraak bepleit van de feiten 2 en
4. Ten aanzien van feit 1 heeft de verdediging zich op het standpunt gesteld dat op basis van het dossier niet kan worden vastgesteld dat de verdachte de (enige) gebruiker was van het EncroChat-account argostoli. Het dossier bevat daarnaast onvoldoende aanwijzingen om te concluderen dat de verdachte een relevante bijdrage heeft geleverd aan een crimineel samenwerkingsverband met als oogmerk hennephandel. Ten slotte heeft de verdediging zich voor wat betreft de bewezenverklaring van feit 4 gerefereerd aan het oordeel van de rechtbank. 4.4 Het oordeel van de rechtbank Voor de leesbaarheid heeft de rechtbank de inhoud van wettige bewijsmiddelen, houdende voor de bewezenverklaring redengevende feiten en omstandigheden, in bijlage II opgenomen. 4.4.1 Identificatie EncroChat- en SkyECC accounts Het dossier van het onderzoek Otus bevat vele chatberichten. Deze berichten werden uitgewisseld via encrypted (zogenaamde Pretty Good Privacy)-telefoons met EncroChat- en SkyECC accounts. Voor de bewijsvoering komt het in belangrijke mate aan op de inhoud van het ter beschikking gekomen berichtenverkeer. De rechtbank is zich gedurende de beraadslaging steeds bewust geweest van het feit dat deze chats niet volledig zijn. Een groot aantal van de berichten is eenzijdig ontsleuteld. Bovendien ontbreken er chats. Het is niet bekend hoeveel chats er ontbreken. Om die reden is de rechtbank van oordeel dat behoedzaamheid moet worden betracht bij het duiden van de betekenis en strekking van de inhoud van de gesprekken. De onvolledigheid betekent echter niet dat op basis van de chats in zijn geheel geen vaststellingen kunnen worden gedaan. Voor zover de rechtbank op basis van de chats bepaalde feiten en omstandigheden heeft vastgesteld, zal zij dit bij de hierna te bespreken feiten uiteen zetten. De politie heeft onderzoek gedaan naar de identiteit van de EncroChat- en SkyECC gebruikers en heeft onder meer in processen-verbaal van bevindingen de redengevende feiten en omstandigheden opgenomen op grond waarvan de verdachte aan een bepaald account kan worden gekoppeld. De rechtbank heeft op grond van de inhoud van de hiervoor vermelde processen-verbaal, in onderling verband en samenhang bezien, geen enkele reden om te twijfelen aan de conclusies die de politie daaruit trekt. De rechtbank leidt uit deze processen-verbaal het volgende af. Wovencider, Emupasta en 7OCM3K De rechtbank stelt op basis van de bewijsmiddelen vast dat de verdachte [medeverdachte 1] als bijnaam ‘barman’ heeft en dat de EncroChat-accounts wovencider en emupasta en het SkyECC-account 7OCM3K aan hem toebehoorden. De rechtbank is – nu er geen aanwijzingen zijn voor het tegendeel – van oordeel dat [medeverdachte 1] ook daadwerkelijk de gebruiker was van deze accounts. Greypenguin en HC9OUB De rechtbank stelt vast dat de verdachte [medeverdachte 2] door de medeverdachten en andere gebruikers ‘bolle’ wordt genoemd. De rechtbank stelt daarnaast op basis van de bewijsmiddelen vast dat het EncroChat-account greypenguin en het SkyECC-account HC9OUB toebehoorden aan de verdachte [medeverdachte 2] en dat hij – nu er geen aanwijzingen zijn voor het tegendeel – ook daadwerkelijk de gebruiker was van deze accounts. Voor zover de verdediging de stelling heeft ingenomen dat op basis van het dossier onvoldoende kan worden vastgesteld dat met ‘bolle’ de verdachte [medeverdachte 2] wordt bedoeld, wordt deze stelling verworpen. De rechtbank overweegt daartoe dat uit de inhoud en de context van de berichten – al dan niet in combinatie met andere (daaropvolgende) gesprekken – voldoende blijkt dat met de bijnaam ‘bolle’ in die gevallen steeds de verdachte [medeverdachte 2] wordt bedoeld. Bovendien blijkt uit de inhoud van de gesprekken dat de bijnaam ‘bolle’ ook door de verdachte [medeverdachte 2] zelf wordt gebruikt. Daar waar [medeverdachte 2] deelnam aan de gesprekken en de bijnaam ‘bolle’ voor een derde (dus een ander dan [medeverdachte 2] ) werd gebruikt, is ervan uitgegaan dat in die gevallen de medeverdachte [medeverdachte 3] werd bedoeld. Yellowostrich en VWEES2 De rechtbank stelt op basis van de bewijsmiddelen vast dat de verdachte [medeverdachte 4] onder andere als bijnaam ‘piraat’ heeft en dat het EncroChat-account yellowostrich en het SkyECC-account VWEES2 aan hem toebehoorden. De rechtbank is – nu er geen aanwijzingen zijn voor het tegendeel – van oordeel dat [medeverdachte 4] ook daadwerkelijk de gebruiker was van deze accounts. Argostoli De rechtbank concludeert ten slotte op basis van de bewijsmiddelen dat de verdachte [verdachte] door de medeverdachten of andere gebruikers ‘rooie’, ‘rooije’, ‘rot’ of ‘rote’ werd genoemd en dat het EncroChat-account argostoli aan hem toebehoorde. Nu er geen aanwijzingen zijn voor het tegendeel kan de verdachte [verdachte] ook daadwerkelijk worden aangemerkt als de gebruiker van dit account. Het verweer van de verdediging dienaangaande faalt. [medeverdachte 3] Op basis van het onderliggende dossier is de rechtbank ten slotte niet gebleken dat de verdachte [medeverdachte 3] over een PGP-telefoon beschikte en/of gebruikmaakte van de berichtendiensten EncroChat of SkyECC. 4.4.2 Feit 1: criminele organisatie gericht op hennephandel De rechtbank ziet zich gesteld voor de vraag of de verdachte heeft deelgenomen aan een samenwerkingsverband met medeverdachten [medeverdachte 4] , [medeverdachte 2] , [verdachte] en een of meer anderen, dat als oogmerk had het plegen van misdrijven met betrekking tot hennep. Juridisch kader De rechtbank overweegt dat uit de jurisprudentie volgt dat een organisatie een gestructureerd en duurzaam samenwerkingsverband is van twee of meer personen met een bepaalde organisatiegraad. Hierbij is niet vereist dat de verdachte heeft samengewerkt of bekend was met alle andere personen die deel uitmaken van de organisatie of dat het samenwerkingsverband steeds hetzelfde is. Van deelneming aan het samenwerkingsverband is sprake indien de verdachte daartoe behoort en een aandeel heeft in gedragingen die strekken tot of rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het oogmerk van de organisatie. Daarbij dient de verdachte in zijn algemeenheid te weten dat de organisatie tot oogmerk heeft het plegen van de betreffende misdrijven van de Opiumwet. In deze zaak ziet de verdenking op het deelnemen aan een organisatie met het oogmerk op het plegen van de grootschalige hennephandel. In de tenlastelegging zijn de volgende specifieke misdrijven opgenomen: het telen, bereiden, bewerken, verwerken, verkopen, afleveren, verstrekken, vervoeren of vervaardigen van softdrugs (artikel 11, derde lid, Opiumwet); het binnen of buiten het grondgebied van Nederland brengen van (een grote hoeveelheid) softdrugs (artikel 11, vierde en vijfde lid, Opiumwet). Conclusie Op basis van de bewijsmiddelen is de rechtbank van oordeel dat sprake is geweest van een duurzaam en structureel samenwerkingsverband tussen [medeverdachte 4] , [medeverdachte 1] , [medeverdachte 2] en andere personen, waaronder [verdachte] . Dit leidt de rechtbank af uit het intensieve chatcontact tussen de verdachten, waarin van 2 april 2020 tot en met 1 oktober 2020 veelvuldig wordt gesproken over, onder meer, het inkopen van stekjes, het drogen van hennep, het knippen van hennep, het ophalen of wegbrengen van hennep, transport over de grens, het stashen van hennep en geld, wat de huidige stand van de voorraden is en waarin overzichten van de in- en uitgaande geldstromen worden gedeeld. Ook kenmerkt dit samenwerkingsverband zich door een zekere hiërarchische structuur, waarbij de daadwerkelijke uitvoerders, worden aangestuurd door degenen met een meer coördinerende en/of leidinggevende rol binnen de organisatie. Uit de inhoud van de chatgesprekken blijkt voldoende duidelijk dat het oogmerk van deze organisatie was gericht op de handel in hennep. Er worden talloze berichten gestuurd over onder meer het drogen en knippen van de hennep, over het verkopen en afleveren van de hennep en over het vervoeren van hennep. Daarbij wordt veelvuldig gesproken over de wijze van drogen en vervoeren, alsook over hoeveelheden, kilogrammen, klanten en opbrengsten. Uit het dossier en het berichtenverkeer volgt daarnaast dat de organisatie meerdere stashlocaties had. Op twee van deze stashlocaties worden tijdens de doorzoekingen op 17 mei 2021 (grote hoeveelheden) hennep(gruis) en attributen die in verband kunnen worden gebracht met een hennepkwekerij aangetroffen, zoals weegschalen, ventilatoren en droogrekken. De stashlocaties op de Antoniusstraat te Venlo en de Kaldenkerkerweg te Tegelen worden gehuurd door [verdachte] en bij zowel [verdachte] als [medeverdachte 1] worden ook sleutels van deze locaties aangetroffen. Ook worden zowel [medeverdachte 1] als [verdachte] op de camerabeelden van de stashlocatie aan de Antoniusstraat te Venlo waargenomen: [verdachte] op de camerabeelden van 7 november 2020 om een sleutel in ontvangst te nemen en [medeverdachte 1] op meerdere data tussen 24 oktober 2020 en 3 december 2020, terwijl hij met zijn auto de garage binnenrijdt, onbekende mannen (met of zonder auto) het pand betreden, er gesjouwd wordt met bigshoppers en deze bigshoppers of andere spullen in en uit auto’s worden geladen. Uit het berichtenverkeer blijkt verder dat de verschillende leden van de organisatie ieder een eigen taak en verantwoordelijkheid hadden met betrekking tot de verwezenlijking van het oogmerk van de organisatie. Daarbij vervulde verdachte [medeverdachte 4] een leidinggevende en coördinerende rol. Onder leiding van [medeverdachte 4] was verdachte [medeverdachte 1] verantwoordelijk voor het bereiden, bewerken en/of verwerken en het afleveren, verstrekken en/of vervoeren van de hennep. Uit het berichtenverkeer kan worden afgeleid dat [medeverdachte 1] de hennep droogde in het drooghok bij zijn woning en dat hij [medeverdachte 4] op de hoogte bracht van de aantallen en hoeveelheden. Ook blijkt dat hij verantwoordelijk was voor de kwaliteit, dat hij in opdracht van [medeverdachte 4] de gedroogde hennep afleverde bij de afnemers of aan verdachte [verdachte] en dat hij (onder leiding van [medeverdachte 4] ) het beheer had over het geld. [medeverdachte 4] onderhield daarnaast ook contact met andere gebruikers over de hennephandel. [medeverdachte 2] vervulde naast en/of onder [medeverdachte 4] ook een meer leidinggevende en coördinerende rol. Hij had onder meer het beheer over het kniphok in zijn tuin en hij had de leiding over de knippers van de hennep. Uit het berichtenverkeer blijkt dat hij daarnaast ook [medeverdachte 1] aanstuurde en hem opdracht gaf om bijvoorbeeld geld te komen brengen of benodigde attributen voor het kniphok (zoals hout om vuur te maken, om daarmee de geur van hennep te maskeren) te kopen. Ten slotte had ook medeverdachte [verdachte] een zodanig aandeel in de hennephandel dat hij als deelnemer van de criminele organisatie kan worden aangemerkt. Als koerier stond hij in contact met de afnemers van de organisatie en in opdracht van [medeverdachte 4] vervoerde hij de hennep, met name naar Duitsland. [verdachte] had daarbij meerdere malen contact met [medeverdachte 1] over het ophalen van de gedroogde hennep. [verdachte] kan daarnaast ook worden aangemerkt als huurder van zowel de stashlocatie aan de Antoniusstraat te Venlo als de Kaldenkerkerweg te Tegelen. Ten aanzien van het opzet van de verdachten op het deelnemen aan een organisatie met als oogmerk het plegen van softdrugsmisdrijven weegt de rechtbank mee dat de deelnemers van de organisatie met elkaar communiceerden via versleutelde berichten waarin werd gesproken over het ophalen/wegbrengen van aantallen, kilo’s, (tassen vol) hennep en hoeveelheden geld. Ook wijst de rechtbank op het heimelijke karakter van de gedragingen binnen de organisatie. Zo werden bij de overdracht van de hennep de rijroutes en de tijden zorgvuldig uitgekozen, werden rijroutes door middel van voorverkenningen gecontroleerd op de aanwezigheid van (grens)politie, werd bepaalde kledij gedragen en werden snelle auto’s gehuurd om de politie te snel of te slim af te zijn. Bovendien werden deze chatgesprekken wekelijks gewist. Aangezien alle verdachten op enig moment aan gesprekken over de handel deelnamen en/of bij de overdrachten betrokken waren, acht de rechtbank bewezen dat alle verdachten in zijn algemeenheid wisten dat de organisatie het telen, bereiden, bewerken, verwerken, invoeren, vervoeren, verkopen, verstrekken en aanwezig hebben van hennep als oogmerk had. Gelet op de inhoud van de bewijsmiddelen en de daaraan verbonden conclusies van de rechtbank, worden de bewijsverweren van de verdediging verworpen. Naast de EncroChat- en SkyECC-communicatie vloeit het bewijs voor het ten laste gelegde feit ook voort uit andere bronnen, zoals camerabeelden, reisbewegingen van telefoons en voertuigen, doorzoekingen en observaties van de politie en WhatsApp-communicatie. Op basis van al deze onderzoeksbevindingen blijkt voldoende duidelijk dat de verdachte heeft deelgenomen aan de criminele organisatie met als oogmerk de grootschalige hennephandel. 4.4.3 Feit 2 en 3: aantreffen hennep en coffeïne Kaldenkerkerweg 36 te Tegelen De rechtbank stelt op basis van de bewijsmiddelen vast dat op 17 mei 2021 in de garagebox aan de Kaldenkerkerweg 36 te Tegelen, in de gemeente Venlo , hennep en coffeïne zijn aangetroffen. Uit de verklaring van de verdachte [verdachte] en de getuigenverklaring van verhuurder [getuige] volgt dat [verdachte] de huurder was van de garagebox aan de Kaldenkerkerweg 36 te Tegelen. De verhuurder heeft daarnaast verklaard dat elke huurder twee sleutels van hem kreeg. Tijdens de doorzoeking van de woning van verdachte [medeverdachte 1] werd een sleutelbos aangetroffen, met daaraan – zo bleek later – onder meer een sleutel van de rolpoort van de garagebox aan de Kaldenkerkerweg
5. Ook werd de Renault Kangoo voorzien van kenteken [kenteken 1] op naam van [medeverdachte 1] , die tijdens de doorzoeking van de woning van [medeverdachte 1] werd aangetroffen en waarvan [medeverdachte 1] ook meerdere keren als bestuurder werd herkend, op verschillende data tussen 18 december 2020 en 14 mei 2021 bij voornoemde garagebox gesignaleerd. De henneptoppen werden aangetroffen in doorzichtige plastic zakken in de kofferbak en (zichtbaar) op de achterbank en op de bestuurdersstoel van een in de garagebox geparkeerde auto. De geperste hennep en coffeïne werden daarnaast aangetroffen onder een houten stellage en lagen eveneens in het zicht. Door verbalisanten werd bovendien vanaf de buitenkant van de garagebox de hen ambtshalve bekende geur van hennep geroken en verspreid over de gehele garagebox werden attributen aangetroffen voor een hennepkwekerij, zoals weegschalen, droogrekken en knipscharen. De rechtbank is van oordeel dat op basis van het dossier voldoende is komen vast te staan dat [medeverdachte 1] gedurende een lange periode voorafgaand aan het aantreffen van de hennep en coffeïne betrokken is geweest bij de voorbereidingshandelingen voor de handel in en invoer van cocaïne en een samenwerkingsverband ten behoeve van de grootschalige hennephandel, waar ook verdachte [verdachte] onderdeel van uitmaakte. In relatie tot drugs is coffeïne een versnijdingsmiddel voor onder andere cocaïne. Ten aanzien van de hennep blijkt naar het oordeel van de rechtbank daarnaast voldoende uit het dossier dat de organisatie meerdere stashplekken tot hun beschikking had, van waaruit hennep werd verstrekt. [medeverdachte 1] was daarbij de vaste droger en hij was ook degene die – samen met [verdachte] – de hennep vervolgens vervoerde en naar de afnemers bracht. Gelet op voornoemde omstandigheden, in combinatie met het feit dat het dossier voor het overige ook geen aanwijzingen bevat dat nog iemand anders – buiten [medeverdachte 1] en [verdachte] – beschikte over een sleutel van de garagebox of gebruikmaakte van de garagebox, is de rechtbank van oordeel dat de verdachte wetenschap had van de aanwezigheid van de hennep en de coffeïne en dat deze zich ook in zijn machtssfeer bevonden. Dat hierbij sprake was van een nauwe en bewuste samenwerking tussen [medeverdachte 1] en [verdachte] volgt naar het oordeel van de rechtbank uit het feit dat beide verdachten toegang hadden tot de garagebox, uit het feit dat zij veelvuldig contact met elkaar hadden en uit het feit dat beiden structureel betrokken zijn geweest bij een criminele organisatie ten behoeve van de handel in softdrugs. Geperste hennepblokken De combinatie van de door de politie herkende samenstelling als plantvorm van de bruin/groenachtige geperste substantie van de blokken en de positieve uitslag van de MMC kleur-reactietest, alsmede de door de politie geroken hennepgeur bij de garagebox, de aangetroffen attributen voor de hennephandel en de aanwijzingen dat beide verdachten betrokken waren bij een samenwerkingsverband ten behoeve van de grootschalige hennephandel, heeft volgens vaste jurisprudentie van de Hoge Raad voldoende bewijskracht om te dienen tot het bewijs dat sprake is van cannabis. Daarmee is er naar het oordeel van de rechtbank voldoende wettig en overtuigend bewijsmateriaal om te komen tot het bewijs dat de verdachte naast 37.920 gram henneptoppen ook 3.000 gram geperste hennep opzettelijk aanwezig heeft gehad (feit 3). Hoeveelheid coffeïne Uit de bewijsmiddelen volgt dat het nettogewicht van de coffeïne 6.322 gram bedroeg, zodat de rechtbank van die hoeveelheid zal uitgaan in de bewezenverklaring van feit
6. Conclusie De rechtbank acht derhalve wettig en overtuigend bewezen dat de verdachte samen met een ander opzettelijk in totaal 40.920 gram hennep aanwezig heeft gehad (feit 3) en dat hij samen met een ander 6.322 gram versnijdingsmiddel, te weten coffeïne, voorhanden heeft gehad, welk feit – in het licht van alle overige onderzoeksbevindingen in deze zaak – gekwalificeerd kan worden als strafbare voorbereidingshandelingen ten behoeve van het opzettelijk bewerken en/of verwerken van cocaïne (feit 5). Dat Tegelen in de gemeente Venlo ligt is een feit van algemene bekendheid en heeft ook niet ter discussie gestaan op zitting. 4.4.4 Feit 4: voorhanden hebben wapen De rechtbank stelt op basis van de bewijsmiddelen vast dat op 17 mei 2021 in de woning aan de [adres 1] te [woonplaats 1] , waar de verdachte op dat moment alléén woonachtig was, een gasdrukwapen dat qua vorm en afmeting sprekende gelijkenis heeft met een vuurwapen van het merk en type Walther P99 aangetroffen. Het wapen werd aangetroffen in een lade van een kastje in de slaapkamer van de verdachte. Als uitgangspunt heeft te gelden dat een bewoner weet welke voorwerpen zich in zijn woning bevinden en dat hetgeen zich daar bevindt, zich ook in zijn machtssfeer bevindt. Uit de verklaring van de verdachte volgt dat hij de enige bewoner was van de [adres 1] te [woonplaats 1] . Gelet op deze omstandigheden is de rechtbank van oordeel dat de verdachte wetenschap had van de aanwezigheid van het wapen en dat deze zich ook in zijn machtssfeer bevond. De rechtbank acht feit 4 wettig en overtuigend bewezen. 4.5 De bewezenverklaring De rechtbank acht bewezen dat de verdachte feit 1 in de periode van 2 april 2020 tot en met 17 mei 2021 in de gemeente Venray en de gemeente Venlo en de gemeente Peel en Maas, in elk geval in Nederland, heeft deelgenomen aan een organisatie, te weten een samenwerkingsverband van verdachte [medeverdachte 4] en [medeverdachte 1] en [medeverdachte 2] en andere personen, welke organisatie tot oogmerk had het plegen van misdrijven als bedoeld in artikel 11, derde en/of vierde en/of vijfde lid van de Opiumwet namelijk het opzettelijk telen en/of bereiden en/of bewerken en/of verwerken en/of verkopen en/of afleveren en/of verstrekken en/of vervoeren van (grote hoeveelheden) en/of het binnen en/of buiten het grondgebied van Nederland brengen en/of aanwezig hebben van grote hoeveelheden hennep, zijnde hennep een middel als bedoeld in de bij de Opiumwet behorende lijst II; feit 2 op 17 mei 2021 in de gemeente Venlo tezamen en in vereniging met een ander, opzettelijk aanwezig heeft gehad ongeveer 40.920 (37.920 +3.000) gram, zijnde hennep een middel als bedoeld in de bij de Opiumwet behorende lijst II; feit 3 op 17 mei 2021 in de gemeente Venlo tezamen en in vereniging met een ander om een feit, bedoeld in het vierde of vijfde lid van artikel 10 van de Opiumwet, te weten het opzettelijk bereiden en/of bewerken en/of verwerken, van een hoeveelheid van een materiaal bevattende cocaïne, zijnde cocaïne een middel vermeld op de bij de Opiumwet behorende lijst I, voor te bereiden, 6322 gram versnijdingsmiddel (te weten coffeïne), voorhanden hebben gehad, waarvan verdachte en/of zijn medeverdachte wist of ernstige redenen had te vermoeden, dat dat bestemd was tot het plegen van dat feit; feit 4 op 17 mei 2021 in de gemeente Venlo een wapen van categorie I, onder 7, te weten een gasdrukwapen in de vorm van een pistool (gelijkend op een Walther P99), voorhanden heeft gehad. De rechtbank acht niet bewezen hetgeen meer of anders is ten laste gelegd. De verdachte zal daarvan worden vrijgesproken. 5De strafbaarheid van het bewezenverklaarde Het bewezenverklaarde levert de volgende strafbare feiten op: feit 1 deelneming aan een organisatie die tot oogmerk heeft het plegen van misdrijven als bedoeld in artikel 11, derde, vierde of vijfde lid van de Opiumwet; feit 2 medeplegen van opzettelijk handelen in strijd met een in artikel 3 onder C van de Opiumwet gegeven verbod; feit 3 medeplegen van het om een feit, bedoeld in het vierde of vijfde lid van artikel 10 van de Opiumwet, voor te bereiden door stoffen voorhanden te hebben waarvan hij weet dat zij bestemd zijn tot het plegen van dat feit; feit 4 handelen in strijd met artikel 13, eerste lid, van de Wet wapens en munitie. Er zijn geen feiten of omstandigheden aannemelijk geworden die de strafbaarheid van de feiten uitsluiten. 6De strafbaarheid van de verdachte De verdachte is strafbaar, omdat geen feiten of omstandigheden aannemelijk zijn geworden die zijn strafbaarheid uitsluiten. 7De straf en/of de maatregel 7.1 De vordering van de officier van justitie De officier van justitie heeft gevorderd aan de verdachte op te leggen een gevangenisstraf voor de duur van 4 jaren, waarvan 1 jaar voorwaardelijk met een proeftijd van 3 jaren en de bijzondere voorwaarden overeenkomstig de eerder opgelegde schorsingsvoorwaarden. 7.2 Het standpunt van de verdediging De verdediging heeft verzocht om bij het bepalen van de strafmaat rekening te houden met de bepleite vrijspraken en de relativering van de strafwaardigheid van de rol van de verdachte in de hennephandel, het uitzonderlijk positieve reclasseringsrapport, de overschrijding van de redelijke termijn en het feit dat de verdachte de facto al 3,5 jaar in een proeftijd loopt die hij glansrijk heeft doorstaan. De verdediging heeft zich op het standpunt gesteld dat indien de rechtbank van oordeel is dat de verdachte een straf verdient die uitstijgt boven de tijd die hij in voorarrest heeft doorgebracht, het maatschappelijk onverantwoord is om de verdachte terug te sturen naar de gevangenis. Zij heeft verzocht om in plaats daarvan te volstaan met een taakstraf met daarnaast eventueel een voorwaardelijke straf. 7.3 Het oordeel van de rechtbank Bij de bepaling van de op te leggen straf is gelet op de aard en ernst van hetgeen bewezen is verklaard, op de omstandigheden waaronder het bewezenverklaarde is begaan en op de persoon van de verdachte, zoals een en ander uit het onderzoek ter terechtzitting naar voren is gekomen. Aard en ernst van de feiten De verdachte heeft gedurende een periode van ruim een jaar deelgenomen aan een criminele organisatie. Deze organisatie hield zich op grootschalig niveau bezig met het kweken van en de (internationale) handel in softdrugs. De rechtbank is van oordeel dat de verdachte die onder meer de stashlocaties huurde en die – onder leiding van medeverdachte [medeverdachte 4] – werkte als vaste koerier van de organisatie, een uitvoerende, maar zeker geen ondergeschikte rol heeft gespeeld binnen de criminele organisatie en dat zijn betrokkenheid een onmisbare schakel is geweest bij het in stand houden daarvan. Dat de verdachte daarnaast samen met een ander meer dan 40 kilogram hennep opzettelijk aanwezig heeft gehad en circa 6 kilogram versnijdingsmiddel (coffeïne) ter voorbereiding voor het bewerken en verwerken van cocaïne, voorhanden heeft gehad, onderstreept zijn actieve rol binnen de criminele organisatie. Verder heeft de verdachte in zijn woning een gasdrukwapen in de vorm van een pistool voorhanden gehad. Het voorhanden hebben van een dergelijk wapen is ernstig en levert risico’s op voor de veiligheid, zeker binnen de georganiseerde criminaliteit, waarin wapens vaak worden gebruikt om dreiging of controle uit te oefenen. De verdachte heeft zich met het plegen van bovenstaande feiten schuldig gemaakt aan ernstige strafbare feiten, die in onderlinge samenhang bezien een zorgwekkend beeld geven van zijn betrokkenheid bij georganiseerde criminaliteit. De verdachte heeft zich begeven op het terrein van de (internationale) handel in drugs, waarmee hij een significante bijdrage heeft geleverd aan het criminele drugscircuit. De verspreiding van en handel in drugs gaan vaak gepaard met verschillende vormen van (ernstige) criminaliteit en hebben een ontwrichtende werking op de samenleving. Het op de markt brengen van softdrugs vormt daarnaast een bedreiging van de volksgezondheid. De verdachte heeft geen oog gehad voor deze ongewenste effecten op de samenleving en hij was enkel uit op zijn eigen financiële gewin. Persoonlijke omstandigheden van de verdachte Gezien de ernst van de feiten en het georganiseerde verband waarin de feiten deels zijn gepleegd, kan niet anders worden gereageerd dan met het opleggen van een forse onvoorwaardelijke gevangenisstraf. De rechtbank heeft acht geslagen op het strafblad van de verdachte van 16 april 2025, waaruit blijkt dat hij eerder is veroordeeld voor strafbare feiten die verband houden met de Opiumwet. Uit het reclasseringsrapport volgt dat de verdachte de afgelopen jaren tijdens het schorsingstoezicht met behulp van de reclassering op diverse gebieden positieve stappen heeft gezet en er is sprake van stabiliteit op vrijwel alle leefgebieden. De verdachte heeft het roer omgegooid, is niet meer met politie en justitie in aanraking gekomen en het is hem gelukt om maatschappelijk geaccepteerde doelen na te streven. De verdachte beschikt inmiddels al enige tijd over een woning en een vaste baan en hij heeft een afbetalingsregeling getroffen voor zijn schulden. Het recidiverisico wordt gelet hierop ingeschat als laag en de reclassering vindt de voortzetting van interventies daarom niet noodzakelijk. Gelet op de ernst van de feiten acht de rechtbank een deels onvoorwaardelijke gevangenisstraf op zijn plaats. Enerzijds wordt de verdachte hierdoor geconfronteerd met de ernst van de feiten en anderzijds heeft het voorwaardelijk deel als doel hem ervan te weerhouden in de toekomst soortgelijke strafbare feiten te plegen. Hoewel de reclassering het recidiverisico laag inschat, acht de rechtbank gelet op het strafblad en het verleden van de verdachte een stok achter de deur aangewezen. De rechtbank acht het daarnaast, mede gelet op het relatief recente karakter van de gedragsveranderingen van de verdachte en de dreiging van ontwrichting door het onvoorwaardelijk deel van de straf, van groot belang dat de verdachte na afloop van zijn detentie de draad van zijn nieuwe leven kan oppakken en daarbij niet aan zijn lot wordt overgelaten. Om die reden zal de rechtbank – in tegenstelling tot het advies van de reclassering – ook reclasseringstoezicht als bijzondere voorwaarde aan de verdachte opleggen. Redelijke termijn Bij het bepalen van de strafmaat houdt de rechtbank – anders dan de officier van justitie –daarnaast ook rekening met de omstandigheid dat de verdachte lange tijd op zijn berechting heeft moeten wachten. Bij de behandeling van de zaak is de redelijke termijn ex artikel 6 EVRM met bijna twee jaar overschreden. Straf In beginsel acht de rechtbank een onvoorwaardelijke gevangenisstraf voor de duur van 30 maanden passend voor de door de verdachte gepleegde strafbare feiten. Gelet op het tijdsverloop en hetgeen hiervoor is overwogen, zal de rechtbank de verdachte veroordelen tot een gevangenisstraf voor de duur van 27 maanden, waarvan 12 maanden voorwaardelijk met aftrek van de tijd die de verdachte in voorarrest heeft doorgebracht. De rechtbank zal gelet op het tijdsverloop en de tijd die de verdachte daardoor reeds onder toezicht van de reclassering heeft gestaan, de proeftijd die aan het voorwaardelijk deel van de straf wordt verbonden, beperken tot één jaar. Tenuitvoerlegging van de opgelegde gevangenisstraf zal volledig plaatsvinden binnen de penitentiaire inrichting, tot het moment dat de verdachte in aanmerking komt voor deelname aan een penitentiair programma, als bedoeld in artikel 4 Penitentiaire beginselenwet of tot het moment dat de regeling van voorwaardelijke invrijheidsstelling aan de orde is, als bedoeld in artikel 6:2:10 Wetboek van Strafvordering. 8Het beslag De rechtbank zal ten aanzien van de hierna in de beslissing genoemde inbeslaggenomen voorwerpen conform de eis van de officier van justitie het volgende beslissen. Onttrekking aan het verkeer De rechtbank zal de inbeslaggenomen hennep(toppen), de zak met poeder (coffeïne), de wapens (een gasdrukwapen gelijkend op een Walther P99 en wapenstok), de weegschalen, het gereedschap en de holster onttrekken aan het verkeer. De rechtbank overweegt daartoe dat de feiten met betrekking tot deze voorwerpen zijn begaan en/of dat de voorwerpen tot het begaan van onder feit 2, 3 en 5 bewezenverklaarde feiten zijn bestemd, en deze van zodanige aard zijn dat het ongecontroleerde bezit daarvan in strijd is met de wet of met het algemeen belang. Met betrekking tot de wapenstok overweegt de rechtbank dat deze bij gelegenheid van het onderzoek naar de aan de verdachte tenlastegelegde strafbare feiten is aangetroffen en ook van zodanige aard is dat het ongecontroleerde bezit daarvan in strijd is met de wet of met het algemeen belang. Verbeurdverklaring De rechtbank oordeelt voorts dat het onder feit 1 bewezenverklaarde is begaan met behulp van de personenauto, en zal deze daarom verbeurd verklaren. Teruggave De rechtbank zal voorts beslissen tot teruggave aan de verdachte van de volgende inbeslaggenomen voorwerpen, te weten: de computers, drie gsm’s, te weten de Nokia