RECHTBANK MAASTRICHT Reg.nr.: AWB 03 / 16 ZFW UITSPRAAK van de enkelvoudige kamer voor bestuursrechtelijke zaken in het geding tussen [A] te Landgraaf, eiseres, en de Onderlinge Waarborgmaatschappij Zorgverzekeraar VGZ UA, Stichting Ziekenfonds VGZ, gevestigd te Nijmegen, verweerster. Datum bestreden besluit: 6 december 2002. Kenmerk: Klantnr. 0007024235/Z. Behandeling ter zitting: 15 augustus 2003. I. ONTSTAAN EN LOOP VAN HET GEDING. Bij het in de aanhef van deze uitspraak genoemde besluit van 6 december 2002 heeft verweerster een door eiseres ingediend bezwaarschrift van 7 december 2001 tegen een door verweerster genomen besluit van 15 november 2001 ongegrond verklaard. Tegen eerstgenoemd besluit is door eiseres beroep ingesteld. De door verweerster ter uitvoering van artikel 8:42 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) inge-zonden stukken zijn in kopie aan eiseres gezonden, evenals het door verweerster ingediende verweer-schrift. Het beroep is behandeld ter zitting van deze rechtbank op 15 augustus 2003, alwaar eiseres in per-soon is verschenen, vergezeld van haar echtgenoot. Verweerster heeft zich ter zitting doen vertegen-woordigen door haar gemachtigde mr. J.P.M.F. Verkennis. II. OVERWEGINGEN. A. De feiten. Ten behoeve van eiseres is in het kader van de Ziekenfondswet (ZFW) bij ver-weerster een aan-vraag d.d. 19 oktober 2001 ingediend, strekkende tot toeken-ning van een lymfdrainagebehandeling, die gepaard gaat met opname in de Feldberg-kliniek in Duitsland. Daarbij is aangegeven dat bij eiseres sprake is van lymfdrainagestoornissen in beide benen en een hypodynamisch vaat-sys-teem. Bij besluit van 15 november 2001 heeft verweerster voormelde aanvraag afgewezen, aangezien het voor de geneeskundige verzorging van eiseres niet nodig is zich te wenden tot een niet-gecon-trac-teerde persoon of instelling (noch in Nederland, noch in het buitenland). Aangezien de gevraagde behandeling gelet op de gezondheidstoestand van eiseres en het te verwachten ziekteverloop kan worden gegeven binnen de termijn die gewoonlijk nodig is voor de desbetreffende behandeling in Nederland, kan verweerster op basis van artikel 22 van de EG-Verordening 1408/71 geen toestem-ming verlenen voor de aangevraagde behandeling in Duitsland voor ziekenfondsrekening. Eiseres heeft tegen dat besluit bij brief van 7 december 2001 bezwaar gemaakt. Daarbij is aange-voerd, dat in Nederland niet de nodige geneeskundige verzorging aan eiseres kan worden gegeven. De te behan-delen problematiek is vocht in beide benen. De hiervoor in de Duitse Feldbergkliniek toegepaste be-handelingsmethode bestaat uit drie maal per dag massage van de lymfevaten met telkens daarna inwikkelen van de benen, dit alles gedurende drie weken, waarna het lymfesysteem de drainage zelf-standig overneemt. Volgens [dr. N] is te verwachten dat de problematiek van de lymfdrai-na-gestoornissen hiermee praktisch opgeheven wordt. Het resultaat kan vastgehouden worden door middel van het dragen van steunkousen. In Nederland bestaat de behandeling na een lymfo-ve-neu-ze reconstructie uit fysiotherapie, 1 à 2 maal per week. Hiermee is het niet mogelijk dat het lymfe-systeem de drainage zelfstan-dig overneemt zoals na de Duitse behandeling. Eiseres is in de gelegenheid gesteld om op 4 september 2002 telefonisch op het bezwaarschrift te worden gehoord. Zij heeft toen aangevoerd, dat [dr. N] heeft nagevraagd of de behandeling die in de Feldbergkliniek wordt gegeven ook in Nederland wordt uitgevoerd. Dit zou niet het geval zijn, omdat in Nederland de behandeling niet op dezelfde wijze gebeurt als in de Duitse kliniek. De lymf-drainage die eiseres in Nederland krijgt helpt niet, omdat de benen niet worden ingepakt. Wanneer haar benen te dik zijn, kan eiseres geen elastische kousen dragen. Verweerster heeft het College voor zorgverzekeringen gevraagd advies ter zake uit te brengen. B. Het besluit. Overeenkomstig het advies d.d. 28 november 2002 van het Colle-ge voor zorgverzekeringen heeft verweerster bij het bestre-den besluit eiseresses bezwaarschrift ongegrond verklaard. De door eiseres aangevraagde zorg (intensieve lymfdrainage) kan aangemerkt worden als een ver-strekking in de zin van de ZFW. Aangezien de kosten van de aange-vraagde behandeling in de Feld-bergkliniek in Duits-land hoger zijn, terwijl de meerwaarde van deze behandeling niet wetenschap-pelijk is aangetoond, kan de aange-vraag-de behandeling reeds op grond van het bepaalde in artikel 2a, eerste lid, van het Verstrekkin-gen-besluit niet voor ziekenfondsrekening komen. Het betreft ondoel-matige zorgverlening. De Nederlandse ziekenfondsverzekering is gebaseerd op het zogenaamde naturasysteem, hetgeen inhoudt dat verzekerden aanspraak hebben op de hulp zelf en niet op vergoeding van de kosten. Juist om dit naturasysteem te realiseren is in artikel 9, eerste lid, van de ZFW bepaald dat de ver-ze-kerden zich voor het geldend maken van hun aanspraak op een verstrekking moeten wenden tot een persoon of instelling met wie of welke het ziekenfonds een overeenkomst heeft gesloten. Het zieken-fonds kan door middel van deze overeenkomsten invloed uitoefenen op de kwaliteit van de zorg. In de aanvraag d.d. 19 oktober 2001 geeft de chirurg [dr. N] aan dat eiseres zelf de moge-lijkheid heeft geopperd om in de Feldbergkliniek in Duitsland behandeld te worden. De chirurg staat hier wel achter. Krachtens de ziekenfondsverzekering is de mogelijkheid om voor de aandoening van eiseres een lymfdrainagebehandeling te ondergaan in beginsel aanwezig. Een en ander dient binnen het normale naturasysteem gerealiseerd te worden. Indien een dergelijke behandeling plaatsvindt door een niet--gecontracteerde medewerker, dient daarvoor een medische noodzaak te zijn. Vast staat dat verweer-ster met de Feldbergkliniek geen overeenkomst heeft gesloten, als bedoeld in artikel 9, eerste lid, van de ZFW. Eiseres kan zich voor een lymfdrainagebehandeling ook wenden tot een fysiotherapeut of huidtherapeut met wie verweerster wel een overeenkomst heeft gesloten. De ten behoeve van eiseres aangevraagde hulp is ruim voor handen bij wel-gecontracteerde fysiothera-peuten. Er bestaat dan ook evenmin aanspraak op de aangevraagde behandeling door een niet-gecontracteerde hulpverlener in de Feldbergkliniek te Duitsland, aangezien daarvoor geen medische noodzaak bestaat, omdat ver-weerster voldoende zorg hiervoor gecontracteerd heeft. Verweerster verwijst in dit verband nog naar de uitspraak van 12 juli 2001 van het Europees Hof van Justitie. In deze uitspraak gaat het Hof in op prejudiciële vragen van de rechtbank Roermond over onder andere het toestemmingsvereiste van de Nederlandse ziekenfondsverzekering (zaken Smits en Peerbooms). Volgens het Hof verzetten de bepalingen van het EG-Verdrag over het vrij verkeer van diensten zich in beginsel niet tegen een wettelijke regeling, die voorafgaande toestemming vereist voor het onder-gaan van een behandeling in een ziekenhuis in een andere Lid-Staat, waarbij die toestemming afhan-kelijk wordt gesteld van twee voorwaarden: de gebruikelijkheid van de behandeling en de medische noodzaak van de behandeling. Het Hof heeft gesteld dat de toestemming slechts uit hoofde van het ontbreken van medische nood-zaak kan worden geweigerd, wanneer bij een instelling waarmee het ziekenfonds van de verzekerde een overeenkomst heeft gesloten tijdig een identieke of voor de patiënt even doeltreffende behande-ling kan worden verkregen. In casu kan er tijdig een identieke of even doeltreffende behandeling bij een gecontracteerde hulpverlener (in Nederland) plaatsvinden. Een lymfdrainagebehandeling kan tijdig worden gegeven in Nederland. Derhalve bestaat ook op grond van EG-Verordening 1408/71 geen aanspraak op vergoeding voor zieken-fondsrekening van de ten behoeve van eiseres aangevraagde behandeling in de Feldberg-kli-niek in Duitsland. De wet- en regel-geving biedt verweerster helaas niet de mogelijkheid met de door eiseres naar voren gebrachte argu-menten rekening te houden. C. Het beroep. Eiseres kan zich met het bestreden besluit niet verenigen. Daartoe is in beroep aan-ge-voerd, dat de kosten in de Feldbergkliniek hoger zullen zijn, maar niet onnodig hoger. Het resultaat van de behan-deling daar is met de in Nederland aangeboden mogelijkheden niet te bereiken. Het is dus nodig dat deze kosten gemaakt worden. Dat de meerwaarde van de behandeling niet wetenschappelijk is aan-getoond is niet relevant. Het gaat niet om wetenschappelijke bewijslast, maar om de positieve resul-taten die volgende de behandelend specialist [dr. N] te verwachten zijn. Volgens hem is te verwachten dat het resultaat van lange duur zal zijn. Het betreft hier dus doelmatige zorgverlening. Er zijn ziekenfondsen die een dergelijke behandeling wel als doelmatige zorgverlening aanmerken. De aangevraagde hulp is niet voorhanden bij de wel-gecontracteerde Nederlandse fysiotherapeuten. De behandeling in Nederland bestaat uit lymfdrainage, 1 à 2 maal per week. Hiermee is het niet mogelijk dat het lymfesysteem de drainage zelfstandig overneemt zoals na de Duitse behandeling. Uit een en ander blijkt duidelijk dat de aangevraagde hulp niet voorhanden is bij de wel-gecontrac-teerde fysiotherapeuten. Het Europese Hof van Justitie heeft gesteld dat de toestemming slechts uit hoofde van het ontbreken van medische noodzaak kan worden geweigerd, wanneer bij een instelling waarmee het ziekenfonds van de verzekerde een overeenkomst heeft gesloten tijdig een identieke of voor de patiënt even doelmatige behandeling kan worden verkregen. Het is in casu niet mogelijk om tijdig een identieke of even doelmatige behandeling bij een gecontracteerde hulpverlener (in Neder-land) te verkrijgen. De in de Feldbergkliniek aangeboden behandeling is niet identiek of even doel-matig als de in Nederland aangeboden behandeling. D. Het verweer. In het verweerschrift heeft verweerster naar voren gebracht, dat eiseres gelet op haar behoefte en uit een oogpunt van doelmatige zorgverlening redelijkerwijs naar aard, inhoud en omvang niet is aange-wezen op de behandeling in de Feldbergkliniek. De behandeling is op grond van het bepaalde in arti-kel 2a, eerste lid, van het Verstrekkingenbesluit onnodig kostbaar. Een intensieve behandeling, ver-gelijkbaar met die in de Feldbergkliniek, is ook bij een gecontracteerde fysiotherapeut mogelijk. In Nederland zijn voldoende gecontracteerde fysiotherapeuten die volgens de Feldbergmethode zijn geschoold. Het verschil in behandeling tussen een gecontracteerde fysiotherapeut en behandeling in de Feldbergkliniek is gelegen in de frequentie en het feit dat je in de Feldbergkliniek als het ware “van het ene kamertje naar het andere kamertje” kunt. Wanneer eiseres zich bij een gecontracteerde fysiotherapeut in Nederland bijvoorbeeld drie keer per week zou laten behandelen en dit drie weken achter elkaar doet, is te verwachten dat de lymfestuwing aanzienlijk slinkt. De benen van eiseres kun-nen worden ingewikkeld en passende therapeutische kousen zijn verkrijgbaar. Dat de meerwaarde van de behandeling in de Feldbergkliniek niet vast staat is wel degelijk van belang, daar dit de behan-deling in de Feldbergkliniek onnodig kostbaar maakt. Bij een gecontracteerde fysiotherapeut is wel degelijk tijdig een even doelmatige behandeling als in de Feldbergkliniek mogelijk, zodat het voor de geneeskundige verzorging van eiseres niet nodig is dat zij naar deze kliniek in Duitsland gaat. De behandeling bij een gecontracteerde fysiotherapeut is wellicht niet geheel dezelfde als die in de Feld-bergkliniek, maar heeft wel een vergelijkbaar resultaat. Alle ziekenfondsen dienen aanvragen te toet-sen aan de relevante wet- en regelgeving. Deze wet- en regelgeving bieden verweerster in casu niet de mogelijkheid de aangevraagde behandeling in Duitsland voor ziekenfondsrekening te verstrekken. E. De beoordeling. De rechtbank dient in dit geding te beoordelen, of het bestreden besluit in strijd is met een geschreven of ongeschreven rechtsregel dan wel met enig algemeen rechtsbeginsel. Dienaangaande overweegt de rechtbank het volgende. Ingevolge artikel 8, eerste lid, aanhef en onder h, van de ZFW hebben de verzekerden, voor zover daarop geen aanspraak bestaat ingevolge de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten, ter voorziening in hun geneeskundige verzorging aanspraak op paramedische zorg. Ingevolge artikel 8, derde lid, van de ZFW kan bij of krachtens algemene maatregel van bestuur de inhoud en omvang van de aanspraken nader worden geregeld en kunnen voor het tot gelding brengen van de aanspraken voorwaarden worden gesteld. Deze algemene maatregel van bestuur is het Verstrekkingenbesluit ziekenfondsverzekering. Ingevolge artikel 2a, eerste lid, van het Verstrekkingenbesluit ziekenfondsverzekering kan de aan-spraak op een verstrekking slechts tot gelding worden gebracht voor zover de verzekerde, gelet op zijn behoefte en uit een oogpunt van doelmatige zorgverlening, redelijkerwijs daarop naar aard, inhoud en omvang is aangewezen. Onder verwijzing naar dit artikel is in de integrale toelichting op dit artikel aangegeven dat onnodig kostbare of onnodig gecompliceerde middelen niet dienen te worden verstrekt. Ingevolge artikel 5, eerste lid, aanhef en onder a, van het Verstrekkingenbesluit ziekenfonds-verze-kering omvat para-medische zorg: door een huisarts of specialist voorgeschreven zorg, te verlenen door heilgymnasten-masseurs, fysiotherapeuten en oefentherapeuten. Ingevolge artikel 9, eerste lid, van de ZFW wendt de verzekerde, die zijn aanspraak op een ver-strek-king geldend wil maken, zich daartoe, behalve in gevallen, genoemd in de algemene maatregel van bestuur krachtens het tweede lid van artikel 8, tot een persoon of een instelling, met wie of welke het ziekenfonds, waarbij hij is ingeschreven, tot dat doel een overeenkomst heeft gesloten, een en ander behoudens het bepaalde in het vierde lid. Ingevolge artikel 9, vierde lid, van de ZFW kan een ziekenfonds, in afwijking van het bepaalde in het eerste en tweede lid, aan een verzekerde toestemming verlenen zich voor het geldend maken van zijn recht op een verstrekking te wenden tot een andere persoon of instelling in Nederland, indien zulks voor zijn geneeskundige verzorging nodig is. Onze Minister kan bepalen in welke gevallen en onder welke voorwaarden aan een verzekerde ook toestemming kan worden verleend zich voor het geldend maken van zijn recht op een verstrekking te wenden tot een persoon of inrichting buiten Nederland. Hieraan is uitvoering gegeven in de Regeling hulp in het buitenland ziekenfondsverzekering. In artikel 1 van deze Regeling worden als gevallen, waarin een ziekenfonds aan een verzekerde toestemming kan verlenen zich voor het geldend maken van zijn recht op een verstrekking te wenden tot een persoon of inrichting buiten Nederland, aangewezen de gevallen waarin het ziekenfonds heeft vastgesteld dat zulks voor de geneeskundige verzorging van die verzekerde nodig is. Ingevolge artikel 22, eerste lid, van de EG-Verordening 1408/71 heeft de werknemer of zelfstandige, die aan de door de wettelijke regeling van de bevoegde Staat gestelde voorwaarden voor het recht op prestaties voldoet, eventueel met inachtneming van artikel 18, en:
AI-uitleg op basis van de officiële wettekst. Indicatief, vervangt geen juridisch advies.