Beleidskader Huishoudelijke Ondersteuning Rijssen-Holten1. Inleiding De gemeente Rijssen-Holten stelt bij de doorontwikkeling van haar Wmo-beleid transformatie, resultaatgericht werken, het bevorderen van zelfredzaamheid van inwoners met een ondersteuningsvraag, eenvoud en administratieve lastenvermindering centraal. Het doel hiervan is om de schaarse beschikbare middelen zo veel mogelijk in te zetten in de ondersteuning zelf en niet in regels en bureaucratie om de ondersteuning heen. De genoemde uitgangspunten vertalen zich ook door in het beleid omtrent huishoudelijke ondersteuning. De gemeente Rijssen-Holten kiest ervoor de huishoudelijke ondersteuning voor Wmo-cliënten met regievermogen onder te brengen in een algemene voorziening huishoudelijke ondersteuning. Voor Wmo-cliënten met een sterk verminderd of afwezig regievermogen is er een maatwerkvoorziening huishoudelijke ondersteuning beschikbaar. Daarnaast faciliteren we de maatwerkvoorziening alfa in een sterfhuisconstructie om een aanzienlijke groep cliënten tegemoet te komen. De vormgeving van de genoemde voorzieningen is in dit beleidskader nader uitgewerkt. De details van deze vormgeving zijn nader uitgewerkt in de verordening maatschappelijke ondersteuning en de bijbehorende beleidsregels en het financieel besluit. 2.1 Algemene voorziening Huishoudelijke Ondersteuning Door het bieden van een algemene voorziening Huishoudelijke Ondersteuning (HO) wordt voorzien in een passend ondersteuningsaanbod op het gebied van een schoon en leefbaar huis, waar eigen kracht, zelfregie, meedoen en inzet van sociale netwerken centraal staan. Daarnaast heeft de algemene voorziening HO een signalerende rol en kunnen inwoners langer zelfstandig thuis blijven wonen. De algemene voorziening HO wordt zo ingericht dat voorkomen wordt dat voor schoonmaakwerk een dure maatwerkvoorziening nodig is. De algemene voorziening HO is als basisvoorziening voorliggend op een eventueel te verstrekken maatwerkvoorziening HO. De inrichting van de eigen bijdrage systematiek (eigen bekostiging) is zodanig dat de algemene voorziening HO ook toereikend is voor inwoners met een inkomen en vermogen binnen de grenzen van het minimabeleid. Zij worden, daar waar nodig, financieel ondersteund, zodat zij ook in de gelegenheid worden gesteld om gebruik te maken van de algemene voorziening HO. Door te kiezen voor een aanbestedingsproces van dialooggericht contracteren is geborgd dat wij samen met de betrokken zorgaanbieders hebben gekeken naar de optimale aanpak om de huishoudelijke ondersteuning in te richten. In co-creatie met de zorgaanbieders en de Adviesraad Sociaal Domein Rijssen-Holten is toegewerkt naar een optimale inrichting van de algemene voorziening HO voor onze (kwetsbare) inwoners (zo veel als mogelijk) binnen het daarvoor beschikbare budget. De dialooggerichte contractering krijgt een vervolg in dialooggericht contractbeheer, waarbij vertrouwen in elkaars deskundigheid centraal staat. 2.2 Uitgangspunten algemene voorziening HO Voor de vormgeving van de algemene voorziening HO per 1-1-2018 gelden de onderstaande uitgangspunten: 1. De algemene voorziening HO wordt ingezet daar waar eigen kracht en het sociaal netwerk niet afdoende zijn. De algemene voorziening HO is voorliggend op een eventuele maatwerkvoorziening HO. Daar waar nodig kan een maatwerkvoorziening HO worden ingezet. De algemene voorziening HO wordt ingezet voor het traditionele schoonmaakwerk en de maatwerkvoorziening voor het aanbrengen van structuur en regie in het huishouden. 2. De algemene voorziening HO is (zo veel als mogelijk) passend binnen de financiële doelstellingen en kaders van de gemeente en is financieel dekkend voor de zorgaanbieders. 3. De eigen bekostiging van de algemene voorziening HO voor Wmo- cliënten is zorgvuldig gekozen, zodat cliënten die financieel niet draagkrachtig zijn, en onder de minima doelgroep vallen, ook gebruik kunnen maken van de algemene voorziening HO. 2.3 Algemene voorziening HO Rijssen-Holten We gaan uit van de eigen kracht van inwoners en netwerken, ook als het gaat om het schoon en leefbaar houden van het huis. Voor algemeen gebruikelijke hulp, zoals door familieleden, mantelzorgers en vrijwilligers, wordt vanuit de gemeente geen ondersteuning geboden. Pas wanneer dat niet volstaat en er objectiveerbare gronden voor ondersteuning aanwezig zijn, is de Algemene Voorziening HO mogelijk aan de orde. De gemeente Rijssen-Holten gaat er vanuit dat het gesprek tussen professionals en inwoners het beste antwoord biedt op de vraag hoe die ondersteuning eruit moet zien en tot welke inzet en activiteiten dat leidt. Dat wordt vertaald in een ondersteuningsplan dat per inwoner wordt gemaakt en periodiek wordt bijgesteld. Toegang Als Algemene Voorziening is HO in principe vrij toegankelijk. De bijdrage in de kosten van algemene voorzieningen mag de gemeente bepalen en dit mag kostendekkend zijn. De gemeente Rijssen-Holten heeft bepaald dat de eigen bekostiging gelijk is aan de kosten die de gemeente betaalt voor de huishoudelijke ondersteuning per 4 weken, met uitzondering van inwoners die tot de Wmo-doelgroep behoren. Voor inwoners die tot de Wmo-doelgroep behoren, geldt een korting. Deze is zodanig ingeregeld dat Wmo-cliënten die gebruik maken van de algemene voorziening HO een vaste eigen bekostiging van € 22,50 per 4 weken betalen. Dit is in paragraaf 2.6 nader uitgewerkt. De aanbieders hanteren een ‘lichte toets’ om na te gaan of een inwoner tot de Wmo-doelgroep behoort. De harde criteria hierbij zijn: · Inwoner van Rijssen-Holten · Geen indicatie voor Wlz · Er is sprake van lichamelijke en/of psychische en/of psychosociale problemen waardoor de inwoner langdurig (> 6 weken) (een deel van) het huishouden niet kan doen · Geen huisgenoten die het huishouden kunnen overnemen of er zijn huisgenoten, maar die zijn fysiek niet in staat het (volledige) huishouden te doen · Door of namens de inwoner kan aan anderen worden uitgelegd welke huishoudelijke klussen moeten gebeuren (inwoner of iemand in zijn directe omgeving kan regie houden) Resultaten van de algemene voorziening HO Onder de voorziening HO worden in het land meerdere resultaatgebieden gerekend. In de gemeente Rijssen-Holten maken de volgende resultaatgebieden onderdeel uit van de Algemene Voorziening: 1) Schoon en leefbaar huis Het resultaat van de ondersteuning is dat de betrokkene beschikt over een schoon en leefbaar huis. Dit betekent dat men gebruik moet kunnen maken van een schone woonkamer, als dagelijks in gebruik zijnde slaapvertrek, de keuken, sanitaire ruimtes en gang/trap. De genoemde ruimtes dienen met enige regelmaat schoongemaakt te worden. Een schoon huis wil niet zeggen dat alle vertrekken wekelijks schoongemaakt moeten worden. Het betekent dat het huis niet vervuilt en periodiek schoon wordt gemaakt om zo een algemeen aanvaard basisniveau van schoon te realiseren. De taken binnen de algemene voorziening HO richten zich op het uitvoeren van het lichte en zware schoonmaakwerk. Het gaat om een mix van de volgende activiteiten binnen de bovengenoemde vertrekken: stof afnemen, stofzuigen, dweilen, opruimen, reinigen van ramen binnen, keuken opruimen en schoonmaken, bed verschonen en schoonmaken van het sanitair. Als een inwoner vanwege medische belemmeringen (bijvoorbeeld door ernstige fysieke beperkingen, medische beperkingen waardoor een meer dan gebruikelijke hygiëne noodzakelijk is, of medische beperking die leiden tot een snellere vervuiling van het huis) extra noodzakelijke schoonmaak nodig heeft, dan wordt dit vanuit de algemene voorziening uitgevoerd. 2) Wasverzorging Ondersteuning vanuit dit resultaat wordt geboden voor het wassen van beddengoed en linnengoed en het beschikken over schone kleding wanneer een inwoner een belemmering heeft bij het op orde en schoon houden van zijn kleding. De verzorging van de was zoals bedoeld binnen dit resultaatgebied omvat het wassen, het drogen, strijken van de bovenkleding, vouwen van de was en terugleggen van de was in de garderobekast. De overige resultaatgebieden die elders onder de voorziening HO worden gerekend, vallen in de gemeente Rijssen-Holten niet onder de Algemene Voorziening HO, maar onder de maatwerkvoorziening HO: 3) Regie Zoals bij de lichte toets is aangegeven, is het hebben van regievermogen onderdeel van de lichte toets. Indien dat ontbreekt en dit resultaatgebied aan de orde is, kan daarvoor een maatwerkvoorziening worden toegekend (ook wel bekend als HH2). 4) Maaltijdbereiding Er zijn in de gemeente voldoende algemene oplossingen als voorliggend beschikbaar. Daarbij denken wij aan bezorgdiensten van supermarkten, vrijwilligersservices en welzijnsvoorzieningen. Derhalve valt dit resultaatgebied buiten de ondersteuning. Het opwarmen van de maaltijd en het bereiden van de broodmaaltijd kan indien nodig geïndiceerd worden. 5) Verzorging van jonge kinderen Dit betreft incidenteel voorkomende bijzondere gevallen, bijvoorbeeld wanneer in een gezin waar huishoudelijke ondersteuning nodig is de dagelijkse zorg voor inwonende kinderen moet worden overgenomen. Gelet op het incidentele en specifieke karakter van deze ondersteuning, is dit geen onderdeel van de Algemene Voorziening, maar kan hiervoor een maatwerkvoorziening worden toegekend. 2.4 Gemiddelde ureninzet algemene voorziening HO Wij hebben ons voor dit aspect van de omvang van de inzet gebaseerd op de volgende rapporten: · Onderzoek: norm huishoudelijke ondersteuning in Twente (bureau HHM, februari 2017); · Verdiepend onderzoek prestatie ‘wassen en strijken’ binnen huishoudelijke ondersteuning in Twente (bureau HHM, april 2017); · Normering van de basisvoorziening ‘Schoon Huis’ in Utrecht (KPMG | Plexus en bureau HHM, september 2016); · Maatstaf hulp bij het huishouden in Amsterdam (bureau HHM en KPMG | Plexus, februari 2017). Hierin zijn de volgende maatstaven voor de inzet van professionals af te leiden: · voor het ‘schoon en leefbaar huis’ gaan we uit van 96,1 uur per jaar; · voor de ‘wasverzorging’ gaan we uit van 33,0 uur per jaar; · voor extra inzet als gevolg van ernstige belemmeringen gaan we uit van 26,0 uur per jaar. Hierbij gaan wij uit van een gemiddelde inzet per cliënt (de inwoner die voldoet aan de kenmerken van de lichte toets). Het is echter een gegeven dat niet bij alle cliënten deze drie resultaatgebieden aan de orde zijn. In de rapportage van HHM over de wasverzorging is aangegeven hoe vaak dat resultaatgebied van toepassing is. Hierbij is onderscheid gemaakt naar de verschillende samenstellingen van het huishouden en de verschillen tussen de Twentse gemeenten. Op basis daarvan gaan we uit van de volgende aandelen in het gemiddelde over alle cliënten: 1. Iedere inwoner heeft een schoon en leefbaar huis nodig: 100% 2. Bij een gedeelte van de inwoners is de wasverzorging van toepassing: 35% 3. Een kleiner gedeelte van de inwoners heeft extra schoonmaakwerk nodig door een ernstige belemmering: 10% Onder een extra ernstige belemmering wordt het volgende verstaan: · medisch geobjectiveerde allergieën voor huisstofmijt/ ernstige klachten t.g.v. COPD problematiek; · hogere vervuilingsgraad door gebruik noodzakelijke hulpmiddelen; · aantoonbaar extra schoonmaak i.v.m. incontinentie, speekselverlies, spugen; · aantoonbaar extra schoonmaak i.v.m. ernstige beperkingen in gebruik van armen en handen. Dit leidt tot de volgende berekening van de gemiddelde inzet van 8,5 uur per 4 weken. RESULTAATGEBIED MAATSTAF AANDEEL UREN/JAAR basisuren schoon en leefbaar huis 96,1 uur per jaar 100% 96,1 uur opslag schone en draagbare kleding, beddengoed 33,0 uren per jaar 35% 11,6 uur opslag extra i.v.m. beperkingen 26,0 uur per jaar 10% 2,6 uur Totaal gemiddelde ureninzet, per jaar 110,3 uur 2.5 Uurtarief Algemene voorziening HO Dienstverlening in het kader van de algemene voorziening HO wordt uitgevoerd door medewerkers in loondienst bij de zorgaanbieder, die betaald worden conform de CAO VVT. Voor deze dienstverlening ontvangt de opdrachtnemer (teruggerekend naar een uurtarief) een vergoeding die als volgt is opgebouwd: Schaal/Trede 10-5 Brutoloon € 10,54 Opslagen VT, eindejaar, etc. (15,5%) € 1,79 Premies etc. (24,9%) € 3,07 Werkgeverslasten € 15,40 Toeslag niet productief (23,4%) € 3,60 Toeslag overhead en reiskosten (22,0%) € 3,39 Uurtarief € 22,39 Vergoeding per periode De opdrachtnemer ontvangt in totaal een vergoeding per periode van vier weken van maximaal € 190,- per inwoner die gebruikt maakt van de algemene voorziening Huishoudelijke Ondersteuning. De gemeente Rijssen-Holten betaalt een vergoeding van € 167,50 aan de opdrachtnemer. Het restant is de eigen bekostiging van € 22,50 die de opdrachtnemer dient te innen bij de cliënt. 2.6 Eigen bekostiging Wmo-cliënten · De gemeente betaalt een vast deel van de kosten en de inwoner betaalt een vaste maximale eigen bekostiging. · De vaste maximale bekostiging van de inwoner bedraagt € 22,50 per vier weken, ongeacht de vorm van de voorziening en de daadwerkelijke inzet van ondersteuning per vier weken. Indien er in een periode geen ondersteuning is geleverd door opdrachtnemer, mag de eigen bekostiging niet in rekening gebracht worden bij de inwoner. · Als de inwoner aangeeft geen of onvoldoende financiële draagkracht te hebben voor het voldoen van de eigen bekostiging, dient de opdrachtnemer de inwoner te verwijzen naar de gemeente. De gemeente zal dan onderzoek doen naar de haalbaarheid van de eigen bekostiging voor de individuele inwoner. Indien uit dit onderzoek blijkt dat de eigen bekostiging niet haalbaar is, zal de gemeente de inwoner compenseren. De opdrachtnemer kan de eigen bekostiging wel innen bij de inwoner. · In de factuur aan de inwoner is duidelijk af te lezen wat de totaalfactuur voor de zorgperiode is, wat de bijdrage van de gemeente is en wat de eigen bekostiging voor de inwoner is. Hoe de aanbieder de eigen bekostiging incasseert, is aan de aanbieder. Vooraf innen van de eigen bekostiging is mogelijk en is een keuze van de aanbieder. Bij structureel uitblijven van deze eigen bekostiging hebben aanbieders geen leveringsplicht. · Facturering bij de gemeente vindt plaats middels de standaarden van de i-Wmo. · Een periode omvat vier weken en loopt gelijk met de perioden zoals toegepast door het CAK. Indien het CAK overstapt naar maandelijkse periodes, zal ook de betaling van deze vorm van dienstverlening hierop worden aangepast. 2.7 Inkoop extra uren inwoners Iedere opdrachtnemer dient de inwoner de mogelijkheid te bieden om rechtstreeks bij de aanbieder extra uren in te kopen, danwel alle uren zelf in te kopen, indien de inwoner op grond van de lichte toegangstoets niet in aanmerking komt voor de voorziening. De aanbieder dient bij de inschrijving te verklaren deze mogelijkheid te bieden aan inwoners en aan te geven welke uurtarief gehanteerd wordt voor deze dienstverlening. 2.8 Stapeling van Wmo-kosten Inwoners die gebruik maken van de algemene voorziening HO en een andere Wmo-voorziening, kunnen vanaf 1-1-2018 te maken krijgen met stapeling van eigen bijdragen. Op basis van het huidige cliëntenbestand is dit bij (maximaal) 23% van de HO-cliënten aan de orde. Uitgangspunt is dat de algemene voorziening HO financieel toegankelijk is voor iedereen, dus ook voor mensen die voor andere voorzieningen een eigen bijdrage moeten betalen. Wanneer cliënten aangeven dat de stapeling van eigen bijdragen in het kader van de Wmo financieel gezien problemen oplevert, kan de gemeente hier onderzoek naar doen (draagkrachtberekening). Wanneer uit dit onderzoek blijkt dat de eigen bijdragen voor de inwoner, gezien zijn inkomen, onevenredig zijn, kan besloten worden tot het niet opleggen van de eigen bijdrage die via het CAK loopt (overige Wmo-voorzieningen). We monitoren het effect van de invoering van de algemene voorziening HO op zorgmijding en betalingsproblemen bij cliënten. Bij negatieve effecten voor bepaalde inkomensgroepen willen we samen met zorgaanbieders en de Adviesraad Sociaal Domein Rijssen-Holten tot een oplossing komen. Verder passen we maatwerk toe via het niet opleggen van een eigen bijdrage via het CAK, via bijzondere bijstand of een hardheidsclausule om te voorkomen dat er in een individuele situatie een nijpend probleem ontstaat. We willen vasthouden aan eenvoud voor cliënt en organisatie(
AI-uitleg op basis van de officiële wettekst. Indicatief, vervangt geen juridisch advies.