Beleidsregels maatschappelijke ondersteuning gemeente Hellendoorn 2023 (Hellendoorn)

Beleidsregels maatschappelijke ondersteuning gemeente Hellendoorn 2023Nijverdal, 4 juli 2023 nr. 2023-014039 Het college van burgemeester en wethouders van Hellendoorn; Gelet op het bepaalde in artikel 4:81 van de Algemene wet bestuursrecht, de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 en de Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Hellendoorn 2023; B e s l u i t: vast te stellen de: Beleidsregels maatschappelijke ondersteuning gemeente Hellendoorn 2023 1 Inleiding 1.1 Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 Op 1 januari 2015 is de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (hierna: Wmo 2015) in werking getreden. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van deze wet. In de Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Hellendoorn 2023 (hierna: Verordening) en het Besluit maatschappelijke ondersteuning gemeente Hellendoorn 2023 (hierna: Besluit) zijn de juridische regels vastgelegd die noodzakelijk zijn voor de uitvoering van de Wmo 2015. Deze beleidsregels zijn een uitwerking van de Verordening. Samen met de Verordening en het Besluit vormen ze de basis van de wijze waarop de gemeente Hellendoorn de Wmo 2015 uitvoert. De Verordening, het Besluit en deze beleidsregels zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. 1.2 Visie gemeente Hellendoorn De gemeente Hellendoorn vindt het belangrijk dat inwoners, die langdurige gezondheidsklachten hebben, zo lang mogelijk thuis kunnen blijven wonen en kunnen meedoen in de samenleving. De Wmo 2015 is hiervoor ook bedoeld. De gemeente wil dicht bij de inwoners staan en laagdrempelig bereikbaar zijn voor alle ondersteuningsvragen. De Wmo 2015 legt de nadruk op de eigen verantwoordelijkheid, zelfredzaamheid en samenredzaamheid. Als een inwoner met een ondersteuningsvraag bij de gemeente komt, dan wordt eerst gekeken naar de eigen mogelijkheden van die inwoner. Kan hij of zij op eigen kracht en eventueel met praktische tips en adviezen de situatie zelf oplossen? De gemeente verwacht van inwoners bijvoorbeeld dat ze voldoende verzekerd zijn en dat ze zelf maatregelen nemen of spullen aanschaffen om zich voor te bereiden op te verwachten veranderingen in de levensloop. De vervolgvraag die wordt gesteld is: kunnen huisgenoten en het eigen sociale netwerk inspringen? Zeker bij kortdurende hulpvragen gaat de gemeente ervan uit dat de inwoner deze periode met hulp van zijn netwerk overbrugt. Als de eigen oplossingen niet afdoende zijn en de normale draagkracht langdurig of fors wordt overschreden, dan is de volgende stap om te kijken naar de inzet van algemene voorzieningen. De gemeente spant zich in om een breed en sterk lokaal voorzieningenniveau beschikbaar te hebben voor zijn inwoners. Het gaat dan bijvoorbeeld om welzijnswerk en mantelzorgondersteuning. De inwoner kan zonder indicatie terecht bij deze algemene voorzieningen. De gemeente kan ook nog speciale algemene voorzieningen inrichten in het kader van de Wmo 2015. Pas als alle hiervoor genoemde mogelijkheden geprobeerd zijn en onvoldoende oplossingen bieden, dan kan de gemeente aanvullend op deze mogelijkheden een maatwerkvoorziening vanuit de Wmo 2015 verstrekken. Deze maatwerkvoorziening(

1. en)moet(
2. en)de inwoner verder helpen en bijdragen aan de kwaliteit van leven. Dat betekent zo veel mogelijk individueel maatwerk leveren, op het juiste moment en in de juiste omvang. De maatwerkvoorzieningen worden met gemeenschapsgeld betaald. Ze zijn daarom sober en doelmatig. Of in vaktermen: de goedkoopst adequate oplossing wordt ingezet. We waken ervoor dat een maatwerkvoorziening onnodig snel of veel overneemt van de inwoner, want daardoor verslechteren de gezondheid en zelfredzaamheid onbedoeld. We gaan ervan uit dat de inwoner zich ook zelf maximaal wil inspannen voor het behoud en, waar mogelijk, de verbetering van zijn gezondheidssituatie. Het voorkomen van langdurige afhankelijkheid van professionele ondersteuning is niet alleen fijn voor de inwoner, het is ook noodzakelijk met het oog op de toekomst. Vanwege de toenemende vraag naar en schaarste aan zorgpersoneel, wordt het de komende jaren steeds meer noodzaak dat inwoners zo fit en zelfstandig mogelijk hun leven leiden. De gemeente stimuleert en ondersteunt zijn inwoners bij het behouden en verbeteren van fitheid en zelfredzaamheid. We verwachten dat daarvoor de komende jaren meer aanbod beschikbaar komt. Er zal steeds vaker eerst gebruik gemaakt moeten worden van dit aanbod, voordat een maatwerkvoorziening aan de orde is. 2 Toegang 2.1 Melding Het onderzoek naar de behoefte aan maatschappelijke ondersteuning start met een melding door de inwoner. Deze melding kan, zoals benoemd in artikel 3.1 van de Verordening, mondeling, schriftelijk, digitaal of telefonisch door of namens de inwoner worden gedaan. De inwoner ontvangt een ontvangstbevestiging van de melding. Als vast is komen te staan dat de inwoner niet meteen verder geholpen kan worden door middel van informatie, advies of een doorverwijzing naar het voorliggende veld, wordt een afspraak gepland voor een gesprek. Scheiding melding en aanvraag In de Wmo 2015 is vastgelegd dat de melding en aanvraag van elkaar gescheiden worden (artikel 2.3.2). Na de melding van een inwoner wordt er een onderzoek uitgevoerd. Pas na afloop van dat onderzoek kan de inwoner een aanvraag indienen, tenzij het onderzoek niet binnen 6 weken is afgerond en de inwoner niet langer wil wachten. Het onderzoek staat verder uitgewerkt in paragraaf 2.3. Het doen van een aanvraag wordt verder uitgewerkt in paragraaf 2.7. 2.2 Onafhankelijke cliëntondersteuning De gemeente moet alle inwoners onafhankelijke cliëntondersteuning bieden. Dat geldt ook voor cliëntondersteuning op het gebied van maatschappelijke ondersteuning. In artikel 2.3.2, derde lid van de Wmo 2015 is vastgelegd dat de gemeente de inwoner en, indien van toepassing, zijn mantelzorger moet wijzen op de mogelijkheid om gebruik te maken van gratis onafhankelijke cliëntondersteuning. Dit moet gebeuren vóór het onderzoek en staat vermeld in de ontvangstbevestiging die de inwoner krijgt na het doen van een melding. Een onafhankelijke cliëntondersteuner kan inwoners helpen bij het contact met de gemeente. Het is iemand die ‘onafhankelijk’ is, wat betekent dat hij geen binding heeft met de gemeente. De cliëntondersteuner geeft bijvoorbeeld informatie of advies, kan ondersteuning bieden bij het oplossen van problemen of antwoorden geven op vragen waar een inwoner zelf niet uitkomt en kan meedenken over de best passende zorg en ondersteuning. 2.3 Onderzoeksfase Nadat de inwoner een melding heeft gedaan, gaat de onderzoeksfase in. Binnen zes weken na de melding, moet er onderzoek zijn gedaan. De Centrale Raad van Beroep (hierna: CRvB), de hoogste bestuursrechter in Nederland, heeft in een aantal uitspraken uiteen gezet welke stappen de gemeente moet zetten in een Wmo-onderzoek (CRvB 11-04-2018, ELCI:NL:CRVB:2018:1113 en CRvB 11-07-2018, ECLI:NL:CRVB:2018:2182). Dit onderzoek doet een consulent van de gemeente aan de hand van de volgende stappen: Na de melding wordt eerst de precieze hulpvraag geduid; Vervolgens wordt bepaald wat – kort gezegd – de knelpunten in de zelfredzaamheid en participatie zijn; Als bovenstaande twee punten op papier staan, kan (en moet) duidelijk worden welke ondersteuning noodzakelijk is; Daarna wordt de eigen kracht, gebruikelijke hulp, mantelzorg, hulp uit het sociale netwerk en algemene voorzieningen in kaart gebracht; Vervolgens wordt, met de kennis van al het bovenstaande, besloten of er nog een ondersteuningsvraag overblijft die gecompenseerd moet worden. 1.Duiding van de hulpvraag Het duiden van de hulpvraag van de inwoner is de start van het onderzoek. Het kan namelijk zo zijn dat, na onderzoek, blijkt dat andere hulpverlening passender is dan de concrete hulp die de inwoner vraagt. De hulpvraag is het uitgangspunt, maar niet leidend voor het verdere onderzoeksproces. 2.In kaart brengen van knelpunten Vervolgens zal de consulent moeten vaststellen welke problemen worden ondervonden bij de zelfredzaamheid en maatschappelijke participatie. Voor het vaststellen van de concrete problematiek is deskundigheid vereist. Daarnaast moet voor de inwoner duidelijk zijn wie, wanneer en met welke deskundigheid de hulpvraag heeft onderzocht. De gemeente heeft niet altijd de juiste deskundigheid in huis om de problematiek (voldoende) in beeld te brengen en te kunnen beoordelen. Dat hoeft ook niet, maar er moet wel goed ingeschat kunnen worden wanneer andere (externe) deskundigheid nodig is (zie hiervoor ook paragraaf 2.5). 3.Bepalen welke ondersteuning nodig is Als bij punt 2 duidelijk is geworden welke knelpunten er zijn, moet de consulent bepalen welke ondersteuning nodig is in vorm, duur en frequentie. De ondersteuning die ingezet wordt, moet een passende bijdrage leveren aan het realiseren van een situatie waarin de inwoner in staat wordt gesteld tot zelfredzaamheid of participatie en zo lang mogelijk in de eigen leefomgeving kan blijven. Bij het bepalen welke ondersteuning nodig is, moet op grond van artikel 2.3.5, vijfde lid van de Wmo 2015, onder andere rekening gehouden worden met: de omstandigheden en mogelijkheden van de inwoner; zorg en overige diensten vanuit andere wetten, waaronder de Zorgverzekeringswet (hierna: Zvw) en de Wet langdurige zorg (hierna: Wlz); jeugdhulp als bedoeld in de Jeugdwet die de inwoner ontvangt of kan ontvangen; onderwijs dat de inwoner volgt dan wel zou kunnen volgen; betaalde werkzaamheden; scholing die de inwoner volgt of kan volgen; ondersteuning vanuit de Participatiewet (hierna: Pw); de godsdienst, de levensovertuiging en de culturele achtergrond van de inwoner. 4.In kaart brengen van eigen kracht, gebruikelijke hulp, mantelzorg, hulp uit het sociale netwerk en algemene voorzieningen Als vaststaat welke ondersteuning nodig is, moet de consulent beoordelen welke bijdrage de inwoner zelf, dan wel met gebruikelijke hulp, mantelzorg en/of hulp uit het sociale netwerk hierin kan leveren. Als de inwoner (deels) in staat is om zelf, dan wel met hulp van anderen de problemen op te lossen, hoeft er geen maatwerkvoorziening te worden verstrekt vanuit de Wmo 2015 (zie artikel 2.3.5, derde en vierde lid van de Wmo 2015). Er is dan sprake van voldoende probleemoplossend vermogen, ook wel ‘eigen kracht’ genoemd. Onder eigen kracht wordt ook verstaan dat de inwoner daadwerkelijk een beroep kan doen op andere wetten (zoals de Zvw, Wlz en Pw). De consulent moet onderzoeken of er sprake is van voldoende eigen kracht. Om dit te kunnen beoordelen, wordt ook beoordeeld of er sprake is van gebruikelijke en boven gebruikelijke hulp (zie hiervoor hoofdstuk 3). Als vaststaat welke ondersteuning de inwoner nodig heeft en hij hier niet zelf of met hulp van anderen (geheel) in kan voorzien, moet de consulent onderzoeken of aanspraak gemaakt kan worden op een algemene voorziening. Als de inwoner voor de noodzakelijke ondersteuning gebruik kan maken van een algemene voorziening, hoeft er namelijk geen maatwerkvoorziening ingezet te worden. Van de inwoner kan dan worden verwacht dat hij gebruik maakt van de algemene voorziening (zie ook paragraaf 2.4.1). 5.Concluderen wat er overblijft om te compenseren Na het doorlopen van de vier hiervoor genoemde stappen, is duidelijk of, en zo ja in welke vorm, duur en frequentie, de inwoner nog in aanmerking komt voor een maatwerkvoorziening. 2.4 Wijze van verstrekking van voorzieningen Een inwoner kan op grond van de Wmo 2015 op verschillende manieren ondersteuning krijgen. We maken onderscheid tussen algemene voorzieningen en maatwerkvoorzieningen. 2.4.1Algemene voorziening Een algemene voorziening is een dienst of activiteit, waarvan inwoners gebruik kunnen maken zonder dat daarvoor uitgebreid onderzoek naar de persoonskenmerken en behoeften is gedaan. Een formele beslissing van de gemeente is niet nodig. Er kunnen wel toegangseisen worden gesteld aan een algemene voorziening. Voorbeelden van algemene voorzieningen zijn: welzijnswerk, maatschappelijk werk en mantelzorgondersteuning. 2.4.2 Maatwerkvoorziening Een maatwerkvoorziening is persoonsgebonden en afgestemd op de persoonlijke situatie van een inwoner. Een maatwerkvoorziening kan verstrekt worden in natura, een persoonsgebonden budget (hierna: pgb) of als een financiële tegemoetkoming. Zorg in natura Verstrekking van een maatwerkvoorziening via zorg in natura wil zeggen dat een inwoner direct de voorziening krijgt geleverd die is toegekend. Bij verstrekking in natura kan het gaan om goederen, producten of diensten. Bij huishoudelijke ondersteuning, individuele ondersteuning, groepsgerichte ondersteuning en verblijf betekent dit dat de inwoner wordt aangemeld bij één van de aanbieders met wie de gemeente een contract heeft. Bij voorzieningen op het gebied van wonen, rolstoelen en vervoer betekent het dat de gemeente ervoor zorgt dat de geïndiceerde voorziening wordt geleverd bij de inwoner thuis. Pgb Een andere optie is een maatwerkvoorziening via een pgb. Hiermee kan de inwoner zelf de benodigde voorziening inkopen. Een pgb is mogelijk als de inwoner kan motiveren dat dit gewenst is, duidelijk kan aangeven hoe het pgb bijdraagt aan het oplossen van de ondersteuningsvraag en in staat is om de aan een pgb verbonden taken op verantwoorde wijze uit te voeren. Uitbetaling van het pgb verloopt, afhankelijk van het type voorziening, via de Sociale Verzekeringsbank (hierna: SVB) of via de gemeente. In hoofdstuk 6 is het pgb verder uitgewerkt. Financiële tegemoetkoming Een financiële tegemoetkoming is een geldbedrag dat een inwoner krijgt als tegemoetkoming in de kosten die gemaakt worden om een voorziening aan te schaffen of hulp te organiseren (zie ook artikel 5.2 van de Verordening). De financiële tegemoetkoming is niet hetzelfde als een pgb. In tegenstelling tot een pgb, hoeft een financiële tegemoetkoming niet precies toereikend te zijn en gaat uitbetaling nooit via de SVB. Een financiële tegemoetkoming kan worden verstrekt voor vervoer (in combinatie met een ondersteuningsbehoefte), verhuis- en inrichtingskosten en een sportvoorziening. 2.5 Advisering en consultatie Voor het onderzoek, zoals beschreven in paragraaf 2.3, moet alle benodigde informatie beschikbaar zijn. Wanneer een consulent niet alle benodigde informatie heeft om een goed onderzoek te doen, kan er medische advisering worden aangevraagd. Dit is bepaald in artikel 3.3, tweede lid van de Verordening. Daarnaast kan er, wanneer de hulpvraag onduidelijk is, ook een zorgaanbieder worden ingeschakeld voor vraagverheldering. Dit noemen we consultatie. De medische advisering en consultatie kunnen alleen ingezet worden als dit in het belang is van het onderzoek en vinden dus ook zoveel mogelijk plaats in de onderzoeksfase. Hierbij geldt de volgende volgorde: De consulent voert het onderzoek uit zoals beschreven in paragraaf 2.3; Voor eventuele vraagverheldering kan een zorgaanbieder geconsulteerd worden; Voor meer informatie over medisch gerelateerde vragen kan een medisch advies worden opgevraagd; Voor bouwkundige vragen over beoogde aanpassingen kan intern of extern advies gevraagd worden aan specialisten op het terrein van bouwen en wonen. 2.6 Ondersteuningsplan Na het afronden van het onderzoek, ontvangt de inwoner een verslag waarin de uitkomsten van het onderzoek staan (artikel 2.3.2, achtste lid van de Wmo 2015). Dit noemen we het ondersteuningsplan. In dit ondersteuningsplan staat: de hulpvraag, welke knelpunten er zijn, de mate van eigen kracht, of er gebruik gemaakt kan worden van een algemene voorziening en welke maatwerkvoorziening(
3. en)eventueel nog nodig is/zijn. Er wordt geen ondersteuningsplan gestuurd als de inwoner aangeeft deze niet te willen ontvangen. 2.7 Aanvraag De inwoner kan een aanvraag voor een maatwerkvoorziening indienen na het onderzoek of na het verlopen van de termijn van zes weken (artikel 2.3.2, negende lid van de Wmo 2015). Andere oplossingen die bijdragen aan het oplossen van de hulpvraag, kunnen zonder aanvraag worden ingezet. De aanvraag wordt in behandeling genomen als het daarvoor bedoelde aanvraagformulier volledig is ingevuld. De datum waarop het hiervoor genoemde aanvraagformulier door de gemeente wordt ontvangen, geldt als aanvraagdatum. In het geval van kortdurende huishoudelijke ondersteuning hoeft de inwoner geen schriftelijke aanvraag in te dienen. Wanneer er een melding komt met de vraag voor spoedeisende en kortdurende inzet van huishoudelijke ondersteuning (korter dan 12 weken), wordt er contact opgenomen met de inwoner om de noodzaak vast te stellen. Er wordt in dit geval geen aanvraagformulier ingediend, omdat dit voor veel vertraging zorgt. Er wordt wel een beschikking afgegeven en de eigen bijdrage is van toepassing. Als na de spoedperiode behoefte is aan verlenging, dan vindt er alsnog nader onderzoek plaats. Als uit dit onderzoek blijkt dat er noodzaak is tot verlenging, moet de inwoner hiervoor een aanvraag indienen. 2.8 Beschikking Wanneer de inwoner de aanvraag heeft ingediend, moet hier een besluit op genomen worden. Voor dit besluit geldt een termijn van twee weken (artikel 2.3.5, tweede lid van de Wmo 2015). Het besluit wordt vastgelegd in een beschikking, die naar de inwoner wordt verstuurd. In de beschikking staat of de aanvraag die de inwoner doet, wordt toegekend of afgewezen. Als het gaat om een toekenning, staat er in de beschikking of het gaat om een maatwerkvoorziening in natura, pgb of een financiële tegemoetkoming (zie paragraaf 2.4). Daarbij worden de gegevens vermeld die in artikel 3.6 van de Verordening genoemd zijn. 3 Gebruikelijke hulp 3.1 Definitie In de Wmo 2015 staat dat er geen maatwerkvoorziening hoeft te worden toegekend als er sprake is van gebruikelijke hulp (artikel 2.3.5, derde lid van de Wmo 2015). Het gaat bijvoorbeeld om het helpen met eten koken, stofzuigen en het aankleden en naar school brengen van kinderen. In de praktijk worden de termen gebruikelijke hulp en gebruikelijke zorg vaak door elkaar gebruikt. In de Wmo 2015 wordt de term ‘gebruikelijke hulp’ gehanteerd. Terwijl de Wlz spreekt over ‘gebruikelijke zorg’. Wat is nu eigenlijk het verschil? Gebruikelijke hulp: de hulp die naar algemeen aanvaarde opvattingen in redelijkheid mag worden verwacht van de echtgenoot, ouders, inwonende kinderen of andere huisgenoten. Het is breder dan gebruikelijke zorg en ziet ook op andere onderdelen dan alleen het voeren van een huishouden; Gebruikelijke zorg: de normale, dagelijkse zorg die partners of ouders en inwonende kinderen geacht worden elkaar onderling te bieden, omdat ze als een leefeenheid een gezamenlijk huishouden voeren en op die grond een gezamenlijke verantwoordelijkheid hebben voor het functioneren van dat huishouden. Gebruikelijke zorg is een onderdeel van gebruikelijke hulp. Mantelzorg Gebruikelijke hulp en mantelzorg zijn niet hetzelfde. De Wmo 2015 definieert mantelzorg als volgt: “Mantelzorg is hulp ten behoeve van zelfredzaamheid, participatie, beschermd wonen, opvang, jeugdhulp, het opvoeden en opgroeien van jeugdigen en zorg en overige diensten als bedoeld in de Zorgverzekeringswet, die rechtstreeks voortvloeit uit een tussen personen bestaande sociale relatie en die niet wordt verleend in het kader van een hulpverlenend beroep.” Gebruikelijke hulp en mantelzorg zijn elkaar uitsluitende begrippen. Bij mantelzorg wordt de normale (gebruikelijke) hulp in zwaarte, duur en/of intensiteit aanmerkelijk overschreden. Bovendien hoeven mantelzorgers niet per se een gezamenlijke huishouding te voeren met de zorgvrager. Doorgaans zijn mantelzorgers personen met wie de inwoner regelmatig contact heeft. Mantelzorg is altijd vrijwillig en niet afdwingbaar. In de Verordening is bepaald dat de aanwezigheid van gebruikelijke hulp en/of mantelzorg reden kan zijn om een aanvraag voor een maatwerkvoorziening af te wijzen (artikel 2.3, aanhef en onder b en c van de Verordening). De gebruikelijke hulp en/of mantelzorg moet de beperkingen dan verminderen/wegnemen. 3.2 Afwijken van gebruikelijke hulp 3.2.1Factoren om van gebruikelijke hulp af te wijken In principe is de aanwezigheid van gebruikelijke hulp een reden om een aanvraag voor een maatwerkvoorziening af te wijzen. Er zijn echter een aantal situaties waarbij de gemeente kan afwijken van dit uitgangspunt. Dit betreffen de hierna genoemde situaties: a.Een zeer korte bekende levensverwachting Als de inwoner met de hulpvraag een zeer korte bekende levensverwachting heeft, kan, ter ontlasting van de gezamenlijke huishouding, afgeweken worden van dit uitgangspunt. Uit het onderzoek moet blijken of de gehele plicht voor gebruikelijke hulp wegvalt of dat deze slechts gedeeltelijk wegvalt. De consulent moet deze afweging in het ondersteuningsplan verwoorden en motiveren. b.Gezondheidsproblemen Als uit onderzoek blijkt dat personen binnen de gezamenlijke huishouding zodanige gezondheidsproblemen hebben, dat de betreffende taken niet in redelijkheid door hen uitgevoerd kunnen worden, kan ook worden afgeweken van dit uitgangspunt. Het is aan de consulent om hier een geobjectiveerd oordeel over te krijgen. Dit oordeel wordt in eerste instantie gevormd door informatieverstrekking van de hulpvrager, dan wel de huisgenoten en observatie. Kan de consulent zich op grond van de informatieverstrekking en zijn eigen observatie geen geobjectiveerd oordeel vormen, dan kan de consulent medisch advies bij een onafhankelijke arts inwinnen (zie paragraaf 2.6). c.(Dreigende) overbelasting Voor zover een echtgenoot, ouder, volwassen kind en/of andere volwassen huisgenoot overbelast is of dreigt te raken, wordt van hem of haar geen gebruikelijke hulp verwacht. Daarbij geldt het volgende: Wanneer er voor de echtgenoot, ouder, het volwassen kind en/of een andere volwassen huisgenoot eigen mogelijkheden zijn om de overbelasting op te heffen, is er geen reden om een uitzondering te maken; Voor zover de (dreigende) overbelasting wordt veroorzaakt door maatschappelijke activiteiten buiten de gebruikelijke hulp in combinatie met een fulltime school- of werkweek, gaat het verlenen van gebruikelijke hulp voor op die maatschappelijke activiteiten; Een consulent moet altijd onderzoeken of personen binnen een gezamenlijke huishouding, gezien de voor die gezamenlijke huishouding geldende gebruikelijke hulp, door de (chronische) uitval van de hulpvrager niet onevenredig belast worden en overbelasting dreigt. Het is aan de consulent om zich hier een geobjectiveerd oordeel over te vormen. Dit oordeel wordt in eerste instantie gevormd door informatieverstrekking van de hulpvrager, dan wel de huisgenoten en observatie; Kan de consulent zich op grond van de informatieverstrekking en zijn eigen observatie geen geobjectiveerd oordeel vormen, dan kan de consulent medisch advies inwinnen bij een onafhankelijke arts. Omstandigheden die een rol kunnen spelen bij het vaststellen of er sprake is van (dreigende) overbelasting zijn de volgende (deze lijst is niet limitatief): verzorging van de zieke huisgenoot; gezondheidsklachten die samenhangen met (dreigende) overbelasting; wegvallen mantelzorger(s); drukke werkzaamheden; (zeer) lange werkweken; langdurig van huis zijn. De consulent moet onderzoeken of er door omstandigheden sprake is van (dreigende) overbelasting. In bijlage I van deze beleidsregels, 'Het onderzoeken van overbelasting', wordt beschreven hoe dit onderzoek kan plaatsvinden. De gemaakte afweging dient door de consulent in het ondersteuningsplan verwoord en gemotiveerd te worden. In het geval van (dreigende) overbelasting is het, ondanks de aanwezigheid van gebruikelijke hulp, mogelijk om een tijdelijke indicatie af te geven. d.Niet uitstelbare hulp Voor zover gebruikelijke hulp van niet uitstelbare aard is en degene die de gebruikelijke hulp moet verlenen niet beschikbaar is wegens reguliere school- of werkweek, kan toch een indicatie worden afgegeven. 3.2.2Factoren die geen reden zijn om van gebruikelijke hulp af te wijken De volgende factoren zijn géén reden om van gebruikelijke hulp af te zien. Deze lijst is niet limitatief. Voor zover er sprake is van uitzonderingen worden deze per factor toegelicht. Culturele diversiteit Bij het inventariseren van de eigen mogelijkheden van de gezamenlijke huishouding wordt geen onderscheid gemaakt op basis van sekse, religie, cultuur, de wijze van inkomensverwerving of persoonlijke opvattingen over het verrichten van gebruikelijke hulp. Niet gewend zijn om huishoudelijk werk en/of zorgtaken te verrichten Redenen als 'niet gewend zijn om' of 'geen huishoudelijk werk en/of zorgtaken willen en/of kunnen verrichten' zijn geen redenen om af te wijken. Een hoge leeftijd Als ouderen in staat zijn hulp te bieden als het gaat om huishoudelijke ondersteuning of zorgtaken, dan valt dat onder gebruikelijke hulp. Zij zijn namelijk niet per definitie niet in staat deze hulp te verstrekken. Uiteraard zal tijdens het onderzoek bekeken moeten worden in hoeverre een oudere in staat is dit te doen of nieuwe taken aan te leren. Gezamenlijke huishouding Een belangrijk criterium voor het aannemen van een gezamenlijke huishouding is dat de betrokkenen voor elkaar zorgen door middel van het leveren van een bijdrage in de kosten van de huishouding of anderszins (bijvoorbeeld het zorgcriterium). In de situatie van een huurder en een verhuurder die op hetzelfde adres wonen, zal er niet voldaan worden aan het zorgcriterium en is er dus ook geen sprake van een gezamenlijke huishouding. Ook niet-inwonende kinderen hoeven geen gebruikelijke hulp te bieden, want er is dan geen sprake van een gezamenlijke huishouding. De gemeente kan wel met de hulpvrager bespreken of niet-inwonende kinderen (op vrijwillige basis) een helpende hand kunnen bieden. Dan is er sprake van mantelzorg. Gebruikelijke hulp bij huishoudelijke ondersteuning Als de hulpvrager huisgenoten heeft die huishoudelijke taken over kunnen nemen, worden zij verondersteld dit door een herverdeling van taken te doen. Dit principe is gebaseerd op de achterliggende gedachte dat een huishouden gezamenlijk verantwoordelijk is voor het huishoudelijk werk (ofwel: het draaiende houden van een huishouden) en dat ook alleenstaanden een huishouden voeren naast andere dagelijkse bezigheden (werk, vrije tijd, enz.). Dit betekent dat als diegene die gewend is het huishoudelijke werk te doen, hiertoe niet meer in staat is, andere leden van de leefeenheid verondersteld worden dit over te nemen. Dit principe heeft een verplichtend karakter en geldt voor alle huisgenoten van 23 jaar en ouder. Wanneer er gebruikelijke hulp van een gezond kind wordt verwacht, moet er onderzoek gedaan worden naar het vermogen van dit kind voor wat betreft het verrichten van huishoudelijk werk. Er moet rekening gehouden worden met wat op een bepaalde leeftijd als bijdrage van een kind mag worden verwacht, de ontwikkelingsfase van het specifieke kind en het feitelijke vermogen van dit kind om een bijdrage te leveren. De inzet van kinderen mag niet ten koste gaan van hun welbevinden en ontwikkeling, waaronder schoolprestaties. Er moet rekening mee worden gehouden dat een kind geen vervanger is ten aanzien van huishoudelijke taken, maar dat zijn of haar hulp kan leiden tot een vermindering van een eventuele indicatie voor huishoudelijke ondersteuning. De beleidsregels ten aanzien van gebruikelijke hulp van kinderen bij verschillende leeftijden in het huishouden zijn als volgt: Kinderen van 0 tot 5 jaar: leveren geen bijdrage aan het huishouden. Kinderen van 5 tot 12 jaar (naar eigen mogelijkheden): kunnen helpen met opruimen; kunnen helpen met tafel dekken en tafel afruimen; kunnen helpen met de vaatwasser in- en uitpakken of afwassen en afdrogen; kunnen een boodschap doen; kunnen hun eigen kleding in de wasmand gooien. Kinderen van 12 tot 18 jaar: kunnen dezelfde taken als kinderen van 5 tot 12 jaar verrichten; kunnen hun eigen kamer opruimen; kunnen hun eigen kamer stofzuigen; kunnen hun eigen bed verschonen. Jongvolwassenen van 18 tot 23 jaar: kunnen taken behorende tot een eenpersoonshuishouden verrichten. Gebruikelijke hulp bij zorg(situaties) Gebruikelijke hulp bij praktische taken en het voeren van regie wordt verwacht van volwassen huisgenoten in een kortdurende zorgsituatie, die een periode van maximaal drie maanden beslaat en waarin uitzicht is op herstel. In een zorgsituatie die langer dan drie maanden duurt, wordt gebruikelijke hulp verwacht bij: begeleiding op het terrein van maatschappelijke deelname. Hieronder wordt in ieder geval verstaan het bezoeken van een huisarts en het bezoeken van dagbesteding; begeleiding bij het normale maatschappelijke verkeer binnen de levenssfeer. Hieronder wordt in ieder geval verstaan het bezoeken van vrienden en familie; het overnemen van taken die bij een gezamenlijk huishouden horen. Hieronder wordt in ieder geval verstaan het doen van de administratie. Gebruikelijke hulp bij het ondersteunen bij verplaatsingen binnen de leefomgeving Gebruikelijke hulp wordt van volwassen huisgenoten verwacht bij verplaatsingen met een incidenteel karakter die gepland kunnen worden. Hieronder wordt in ieder geval verstaan het bezoeken van vrienden, familie en de huisarts. Maar ook bij structurele verplaatsingen, waarbij rekening wordt gehouden met de intensiteit van de verplaatsingen en de daginvulling van de huisgenoot, wordt gebruikelijke hulp verwacht. 4 Algemeen gebruikelijke voorzieningen 4.1 Inleiding In artikel 2.3.5, derde lid van de Wmo 2015 is bepaald dat er geen maatwerkvoorziening verstrekt hoeft te worden als een algemeen gebruikelijke voorziening de beperkingen in de zelfredzaamheid of participatie van de inwoner kan verminderen of wegnemen. Het is bedoeld om te voorkomen dat de gemeente een voorziening verstrekt, waarvan het aannemelijk is dat de inwoner met beperkingen er ook over zou beschikken als hij geen beperkingen had. 4.2 Beoordelingscriteria De criteria voor de beoordeling wanneer iets algemeen gebruikelijk is, is door jurisprudentie in de loop van de tijd aangescherpt. Sinds de uitspraak van de CRvB in 2019 is één van de criteria hiervoor of de voorziening financieel gedragen kan worden met een minimuminkomen, ongeacht het inkomen van de aanvrager zelf. De beoordeling vindt plaats aan de hand van vier punten. Een dienst, hulpmiddel, woningaanpassing of andere maatregel is algemeen gebruikelijk als deze: niet specifiek bedoeld is voor personen met een beperking; daadwerkelijk beschikbaar is; een passende bijdrage levert aan het realiseren van een situatie waarin de inwoner tot zelfredzaamheid of participatie in staat is; en financieel gedragen kan worden met een inkomen op minimumniveau. 1.Niet specifiek bedoeld voor personen met een beperking Het gaat bij het eerste criterium om de vraag of op basis van maatschappelijke opvattingen (normen) kan worden gezegd dat een ‘voorziening’ niet specifiek bedoeld is voor mensen met een beperking. Dat wil zeggen: iedereen zou daarover kunnen beschikken ongeacht het hebben van beperkingen. Er wordt alleen beoordeeld of de voorziening algemeen gebruikelijk is en niet of dat in het geval van de inwoner zo is. 2.Daadwerkelijk beschikbaar Het tweede criterium moet concreet worden beoordeeld. Dat wil zeggen dat er feitelijk vastgesteld moet worden dat bijvoorbeeld de boodschappendienst of maaltijdservice beschikbaar is. 3.Een passende bijdrage leveren De beoordeling van het derde criterium is feitelijk onderdeel van het onderzoek na de melding van de hulpvraag; het gaat om een concrete beoordeling. Er moet tijdens dat onderzoek zorgvuldig in kaart worden gebracht welke beperkingen (problemen) de inwoner ondervindt in zijn zelfredzaamheid of participatie en vervolgens welke ondersteuning naar aard en omvang nodig is. Het ligt daarom voor de hand dat er tijdens het onderzoek wordt ingegaan op gebruikmaking van algemeen gebruikelijke voorzieningen. De beoogde algemeen gebruikelijke voorziening moet, net als een maatwerkvoorziening, een passende bijdrage leveren, zodat een situatie ontstaat waarin de inwoner in staat is tot zelfredzaamheid of participatie. 4.Financieel te dragen met een inkomen op minimumniveau Het vierde en laatste criterium geldt sinds de uitspraak van de CRvB in 2019. Dit criterium houdt in dat het college niet beoordeelt of de kosten van de voorziening door de aanvrager financieel gedragen kunnen worden, maar of deze gedragen kunnen worden door iemand met een minimuminkomen. Dit betekent dat de hoogte van de kosten van de beoogde algemeen gebruikelijke voorziening uiteindelijk bepalend is voor de beoordeling van het vierde en laatste criterium. Voor het bepalen van de hoogte van de kosten van een voorziening is, in voorkomende gevallen, de prijs van toepassing die het NIBUD hiervoor hanteert. 4.2.1Beoordeling financiële draagkracht Op basis van het laatste criterium moet dus beoordeeld worden of de aanschaf van een voorziening financieel gedragen kan worden met een inkomen op minimumniveau. Of de inwoner in kwestie een topsalaris heeft of leeft van een bijstandsuitkering, speelt bij die beoordeling geen rol (meer). Volgens het college kan een voorziening financieel worden gedragen met een inkomen op minimumniveau indien de kosten daarvan binnen een termijn van 36 maanden kunnen worden terugbetaald bij een aflossing van 5% van de van toepassing zijnde bijstandsnorm. Het op deze manier beantwoorden van de vraag of een voorziening draagbaar is voor iemand met een minimuminkomen, vindt de rechtspraak rechtvaardig (ECLI:NL:RBDHA:2021:2084). Voorbeeld beoordeling van financiële draagkracht: Het NIBUD hanteert (in 2022) voor een (nieuwe) elektrische fiets voor volwassenen een prijs van circa € 1.800,-- (inclusief een bedrag van € 10,-- per maand aan onderhoudskosten gedurende een periode van drie jaar). De actuele bijstandsnorm (in 2022) voor een alleenstaande bedraagt € 1.101,82 per maand. Uitgaande van een aflossing van 5% van dit inkomen gedurende een periode van 3 maanden kunnen de kosten van een elektrische fiets gedragen worden door iemand met een inkomen op minimumniveau. Immers: € 1.101,82 x 5% x 36 maanden = € 1.983,28. 4.3 Overzicht algemeen gebruikelijke voorzieningen Het is niet mogelijk om een limitatief overzicht te geven van algemeen gebruikelijke voorzieningen. De volgende voorzieningen worden in elk geval geacht algemeen gebruikelijk te zijn, omdat de meeste mensen deze zelf moeten betalen. 4.3.1Woonvoorzieningen Drempelhulpen; verhoogd toilet; losse toiletverhoger; eenvoudige niet verrijdbare toiletstoel; tweede toilet; sanibroyeur; handgreep; robotstofzuiger; douchecabine; douchekop en glijstang; douchezitje; losse niet-verrijdbare douchestoel; antislip vloer/coating bij nieuwbouw of renovatie; eenhendelmengkranen; thermostatische kranen; keramische- of inductiekookplaat; vaatwasser; zonwering (inclusief elektrische bediening); luchtbevochtiger en -ontvochtiger; wasdroger; automatische deuropeners voor garages; mobiele airco’s. 4.3.2Vervoersvoorzieningen Tandem; segway; bakfiets; fietskar voor kinderen; aanhangfiets; fiets met hulpmotor; elektrische fiets; elektrische step. Auto Personenauto en de hieraan verbonden gebruikskosten; automatische transmissie; stuurbekrachtiging; elektrisch bedienbare ramen; airconditioning in de auto; blindering in auto (folie); trekhaken en aanhangers; kosten rijbewijs en APK; een derde of vijfde deur en warmte werend glas; cruise control. 4.3.3Diversen Kreuk-/strijkvrije kleding; glazenwasser; boodschappendienst; maaltijdvoorziening; klussendienst; tuinonderhoud; ophogen tuin/bestrating bij verzakking; crèche; kinderopvang; gastouder; financieel-administratieve ondersteuning; hondenuitlaatservice. 4.3.4Uitzondering bij calamiteit Als een plotseling optredende beperking tot noodzakelijke en plotselinge vervanging van voorheen adequate algemeen gebruikelijke voorzieningen leidt (dus vroegtijdige vervanging vanwege een calamiteit), kan niet meer worden gesproken van een algemeen gebruikelijke voorziening. 5 Maatwerkvoorzieningen 5.1 Huishoudelijke ondersteuning 5.1.1Inleiding Eén van de maatwerkvoorzieningen die vanuit de Wmo 2015 kan worden ingezet is huishoudelijke ondersteuning (zie ook artikel 2,2, eerste lid, aanhef en onder a van de Verordening). De inzet van huishoudelijke ondersteuning heeft als doel om een bijdrage te leveren aan de zelfredzaamheid en aan het zo lang mogelijk in de eigen leefomgeving kunnen blijven wonen. 5.1.2Uitgangspunten Het uitgangspunt van de Wmo 2015 en de gemeente Hellendoorn is dat mensen in de eerste plaats zelf verantwoordelijk zijn voor hun leven en voor hun zelfredzaamheid. Onder zelfredzaamheid verstaan we ook het in staat zijn tot het uitvoeren van de noodzakelijke algemene dagelijkse levensverrichtingen en het hebben van een gestructureerd huishouden. Een gestructureerd huishouden omvat de volgende te bereiken resultaten: een leefbaar huis; schone en draagbare kleding en beddengoed; regie over het huishouden; beschikken over de benodigde dagelijkse maaltijden; het thuis kunnen zorgen voor de kinderen die tot het gezin behoren. Zoals vermeld, zijn inwoners in de eerste plaats zelf verantwoordelijk voor de genoemde resultaten. Daarbij is de vraag van belang: Wat kan iemand nog zelf (eigen kracht), met hulp uit zijn omgeving (sociaal netwerk, mantelzorg) of door gebruik te maken van algemene voorzieningen om zijn situatie te verbeteren? De gemeente mag dit verwachten en ook vragen van haar inwoners die een beroep doen op ondersteuning van de gemeente. Is iemand niet of onvoldoende zelfredzaam, dan biedt de gemeente de ondersteuning die nodig is. Eigen kracht Onder eigen kracht wordt verstaan de huishoudelijke activiteiten die door de inwoner zelf of door diens huisgenoten kunnen worden uitgevoerd. Deze activiteiten worden niet overgenomen door middel van een maatwerkvoorziening. In de praktijk kan dit betekenen dat een deel van het huishouden door de inwoner zelf wordt uitgevoerd en voor een ander deel een maatwerkvoorziening wordt ingezet. Een andere vorm van het benutten van de eigen kracht is het verlenen van medewerking aan een zo efficiënt mogelijke ondersteuning. Bijvoorbeeld de inrichting van de woning door de inwoner. Gebruikelijke hulp en mantelzorg Als sprake is van gebruikelijke hulp en/of mantelzorg, dan wordt er geen of minder ondersteuning geboden bij het leefbaar houden of organiseren van het huishouden. In hoofdstuk 3 van deze beleidsregels zijn de begrippen ‘gebruikelijke hulp’ en ‘mantelzorg’ nader uitgewerkt. In de praktijk kan het dus betekenen dat een deel van het huishouden door de mantelzorger wordt overgenomen en voor een ander deel aanvullend of tijdelijk ondersteuning wordt geboden door de inzet van een maatwerkvoorziening. Naast mantelzorg kan ook de inzet van vrijwilligers een oplossing bieden bij het verzorgen van het huishouden. Voorliggende voorzieningen Voorzieningen die voor een brede doelgroep toegankelijk zijn en die (gedeeltelijk) ondersteuning kunnen bieden, zijn voorliggend. Voor ondersteuning bij het huishouden kunnen dat onder andere de ramenlap-service en boodschappen- of vrijwilligersdiensten zijn. 5.1.3Maatwerkvoorziening en Norm huishoudelijke ondersteuning in Twente De maatwerkvoorziening huishoudelijke ondersteuning bestaat in de contractperiode 2018 tot en met 2023 uit de volgende modules, die gericht zijn op de daarbij behorende resultaten: Modules Te bereiken resultaten Basismodule huishoudelijke ondersteuning Een leefbaar huis Module Extra hygiëne Een leefbaar huis Module Wasverzorging Schone en draagbare kleding en beddengoed Module Regie Regie over het huishouden Module Maaltijdverzorging Beschikken over de benodigde dagelijkse maaltijden Module Zorg voor minderjarige kinderen Het thuis kunnen zorgen voor de kinderen die tot het gezin behoren Basismodule Voor de Twentse gemeenten heeft Bureau HHM onderzoek gedaan naar een (objectieve en onafhankelijke) norm voor de ondersteuning bij het huishouden voor het resultaat leefbaar huis. Dit heeft geresulteerd in het onderzoeksrapport “Onderzoek: Norm huishoudelijke ondersteuning in Twente”. Bureau HHM heeft voor het uitwerken van het resultaat een leefbaar huis gebruik gemaakt van de resultaten van onderzoek dat door hen is uitgevoerd voor de gemeente Utrecht. Daarbij is vastgesteld dat er maximaal 105 uren per jaar nodig zijn om het resultaat van een leefbaar huishouden te behalen. De resultaten van het onderzoek over Utrecht zijn getoetst en zijn ook van toepassing op de situatie van de Twentse gemeenten. De basismodule is daarom gebaseerd op de normen die voortkomen uit dit rapport. Op 8 oktober 2018 (ECLI:NL:CRVB:2018:3241) en 6 februari 2019 (ECLI:NL:CRVB:2019:676) heeft de CRvB uitspraken gedaan over de rechtszekerheid van inwoners bij het resultaatgericht indiceren van de Wmo-maatwerkvoorziening huishoudelijke ondersteuning. De CRvB geeft aan dat resultaatgericht indiceren is toegestaan, mits in de beschikking de toegekende activiteiten, de frequentie daarvan en de tijd die daaraan wordt besteed opgenomen is. Inwoners ontvangen om die reden een beschikking waarin naast de taken, activiteiten en frequentie ook de tijd die de gemeente daarvoor beschikbaar stelt, is opgenomen. Inwoners hebben op deze wijze een indicatie op hoeveel uren ondersteuning zij op jaarbasis kunnen rekenen. Omdat we de uren grotendeels baseren op het normenkader rapport HHM, en dit normenkader spreekt over tijd in een gemiddelde situatie, blijft het resultaat de norm. Niet iedere inwoner is immers gemiddeld. We spreken pas van maatwerk indien er ingespeeld kan worden op omstandigheden waar de tijd uit het normenkader geen rekening mee kan houden. Denk aan incidentele omstandigheden zoals ziekte, bezoek en vakantie, maar ook structurele omstandigheden zoals de omvang van de woning en gezin- en persoonskenmerken van de inwoner. Om te bereiken dat al onze inwoners in een leefbaar huis kunnen wonen, kan er afgeweken worden van de standaard norm van de basismodule. Daarnaast kennen we een urenbundel op jaarbasis toe wat inwoners rechtszekerheid geeft, maar staan we toe dat er, nu het uiteindelijke resultaat centraal staat, gevarieerd wordt in de tijdsinzet (per keer) om in te spelen op de dagelijkse praktijk. Zorgaanbieders zijn daarmee ongeacht de tijdstoekenning (op jaarbasis of looptijd beschikking) zoals opgenomen in de beschikking, vrij om te vertrekken indien het resultaat is behaald maar zijn eveneens verplicht te blijven indien het resultaat nog niet is behaald. Maatwerk blijft daarmee het uitgangspunt. Module wasverzorging In aanvulling op het hierboven genoemde onderzoek, heeft Bureau HHM op verzoek van de Twentse gemeenten een nader en verdiepend onderzoek verricht naar de aanvullende module voor de wasverzorging. Daarbij zijn de activiteiten van de wasverzorging, zoals genoemd in het CIZ-protocol, als uitgangspunt genomen. Het onderzoek heeft geresulteerd in een overzicht van activiteiten, met frequentie en tijd, die nodig zijn voor het bereiken van het resultaat: schone en draagbare kleding en beddengoed. De module wasverzorging is gebaseerd op dit onderzoek. Uitgangspunt van het college is dat strijken niet noodzakelijk is, omdat kreuk- en strijkvrije kleding als algemeen gebruikelijk wordt aangemerkt. Aanvullende modules Voor de overige aanvullende modules kon het HHM onderzoek niet de activiteiten met bijbehorende frequentie objectief inzichtelijk maken. Daarom is gebruik gemaakt van het CIZ protocol uit 2011. Dit protocol wordt door de CRvB gezien als objectief. Het gaat om de volgende aanvullende modules: Module Extra hygiene; Module Wasverzorging; Module Regie; Module Maaltijdverzorging; Module Zorg voor minderjarige kinderen. 5.1.4Resultaat: leefbaar huis Basismodule De basismodule huishoudelijke ondersteuning heeft als resultaat een leefbaar huis. Dit betekent niet dat alle woonruimten wekelijks schoongemaakt moeten worden. Het huis mag niet vervuilen en er moet sprake zijn van een algemeen aanvaardbaar niveau van schoon zijn. De basismodule heeft betrekking op de woonruimten die nodig zijn voor het normale gebruik van de woning én die daadwerkelijk dagelijks in gebruik zijn. In principe zijn dit de volgende woonruimten: woonkamer; slaapkamer(s), in gebruik bij de inwoner en zijn huisgenoten; badkamer; toilet; keuken; verkeersruimten (hal, overloop, bijkeuken); trap, mits één van de hierboven genoemde ruimten zich op een andere etage bevindt. Bij de basismodule huishoudelijke ondersteuning wordt per woonruimte aangegeven welke activiteiten met welke frequentie moeten worden verricht om het resultaat een leefbaar huis te behalen. Hierbij wordt een onderscheid gemaakt tussen reguliere basisactiviteiten en incidentele activiteiten die beide onder de basismodule huishoudelijke ondersteuning vallen. De maximale omvang van de basismodule is vastgesteld op 105 uur op jaarbasis. De tijdsbesteding die in tabel 1 en tabel 2 van Bijlage 2 wordt weergegeven, betreft het aantal minuten dat gemiddeld voor deze activiteit aan de orde is in een ‘gemiddelde situatie’ (1 à 2 persoons huishouden). Module Extra hygiëne De module Extra hygiëne kan worden ingezet wanneer uit onderzoek door de consulent blijkt dat de ondersteuningsvraag van de inwoner de basismodule overstijgt. Er moet sprake zijn van: objectief aantoonbare medische beperkingen waardoor een meer dan gebruikelijke hygiëne noodzakelijk is; medische en/of fysieke beperkingen die leiden tot een snellere vervuiling van het huis; inwonende kinderen jonger dan 12 jaar. Voorbeelden zijn ernstige klachten ten gevolge van COPD of een hogere vervuilingsgraad door gebruik van noodzakelijke hulpmiddelen. Daarnaast kan de aanwezigheid van inwonende kinderen leiden tot de inzet van de module Extra hygiëne. De module Extra hygiëne is qua activiteiten gelijk aan de basismodule, alleen de frequentie van (enkele van) de activiteiten verschilt met de basismodule. Bij de module Extra hygiëne is geen vaste frequentie te noemen bij huishoudelijke activiteiten. Dit omdat het per inwoner verschillend kan zijn. De consulent beschrijft in het ondersteuningsplan welke specifieke activiteiten met welke frequentie moeten worden verricht bij de inwoner. Bij de module Extra hygiëne wordt onderscheid gemaakt tussen licht- en zwaar huishoudelijk werk aan de hand van de desbetreffende activiteiten. Onder licht huishoudelijk werk wordt verstaan: stof afnemen, opruimen, afwassen en bed opmaken. Onder zwaar huishoudelijk werk wordt verstaan: stofzuigen, schrobben, dweilen, soppen van sanitair en keuken, bedden verschonen en ramen lappen (binnenzijde). Het is mogelijk dat de inwoner extra ondersteuning nodig heeft bij zowel het lichte als zware huishoudelijk werk, maar het is ook mogelijk dat dit bij één van beide noodzakelijk is. Tabel 3 in bijlage 2 geeft een overzicht van de activiteiten uit de module Extra hygiëne. Aan de hand van de specifieke situatie van de inwoner zal beoordeeld moeten worden welke basisactiviteiten, zoals opgenomen in Tabel 1 “Basismodule huishoudelijke ondersteuning reguliere basisactiviteiten" in bijlage 2 vaker uitgevoerd moeten worden en wat de bij deze basisactiviteit behorende tijdsbesteding is. 5.1.5Resultaat: schone en draagbare kleding en beddengoed Als er ondersteuning nodig is voor het op orde en schoon houden van kleding en beddengoed, kan deze ondersteuning geboden worden door inzet van de module Wasverzorging. Module Wasverzorging De module Wasverzorging voorziet in schone en draagbare kleding en beddengoed. Van de inwoner wordt verwacht dat hij beschikt over een wasmachine en droger. Als er geen wasmachine of droger is, behoort het realiseren van een wasmachine of droger tot de verantwoordelijkheid van de inwoner. Daarnaast wordt van de inwoner verwacht al het mogelijke te doen om het ontstaan van extra was te beperken, door bijvoorbeeld incontinentiemateriaal of anti-allergieproducten te gebruiken. Voor het bepalen van de tijdbesteding van de activiteiten die vallen binnen het wassen en strijken, is door bureau HHM gebruik gemaakt van de observatiegegevens uit het onderzoek over de gemeente Amsterdam dat door bureau HHM en KPMG Plexus gezamenlijk is uitgevoerd. Voor het bepalen van de frequenties van de activiteiten is gebruik gemaakt van de uitkomst van het onderzoek in Twente onder de huishoudelijke hulpen van aanbieders. Verder is in regionaal verband besloten de omschrijving en clustering van activiteiten uit het CIZ-protocol te volgen. Op basis van de uitkomsten van het onderzoek in Amsterdam en Twente is geconcludeerd dat er gemiddeld vijf wassen per twee weken moeten worden gedaan. Voor de normering van de wasverzorging binnen deze module wordt daarom uitgegaan van een frequentie van twee en halve (2,5) was per week voor een meerpersoonshuishouden en twee