368/4/B/2013 POSTANOWIENIE z dnia 6 czerwca 2012 r. Sygn. akt Ts 39/12 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Wojciech Hermeliński, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej P

§ 3ordynacji podatkowej w związku z art.

189¹ k.p.c., zgodnie z którym uprawnienie z art. 189 k.p.c. przysługuje również w toku prowadzonego postępowania organowi podatkowemu lub organowi kontroli skarbowej, jeżeli ustalenie istnienia albo nieistnienia stosunku prawnego lub prawa jest niezbędne dla oceny skutków podatkowych. Ustawodawca w art.

§ 3

ordynacji podatkowej poprzez sformułowanie „występuje”, a nie „może wystąpić”, daje wyraz temu, że wystąpienie organu podatkowego do sądu cywilnego jest obowiązkiem tego organu. Organ podatkowy ma obowiązek wystąpić do sądu cywilnego wtedy, gdy na danym etapie postępowania wyjaśniającego nie jest w stanie samodzielnie ustalić przebiegu stanu prawnego, tj. tego, jaką postać cywilnoprawną przypisać danemu zdarzeniu faktycznemu. W tym sensie wątpliwości organu podatkowego zbliżone są do kategorii „nieusuwalnych” na danym etapie postępowania wyjaśniającego. Zatem art.

ordynacji podatkowej obliguje organy podatkowe do ustalania rzeczywistej treści czynności cywilnoprawnej. Działając na jego podstawie, organ podatkowy może wykazać, że między stronami umowy doszło do dokonania czynności cywilnoprawnej, jednakże innej niż wynikająca z dosłownego brzmienia oświadczeń woli złożonych przez strony czynności, co prowadzi do tego, że skutki podatkowe oceniane będą z perspektywy tej innej czynności cywilnoprawnej (por. H. Dzwonkowski, D. Łukawska, komentarz do art.

ordynacji podatkowej, [w:] Ordynacja podatkowa. 2011. Komentarz, red. H. Dzwonkowski, wyd. 3, Warszawa 2011; D. Łukawska, Artykuł 1891 Kodeksu postępowania cywilnego, instytucja stanowiąca wykonanie art.

§ 3Ordynacji podatkowej, „Prawo i Podatki” 2008 nr 6, s.

25 i n.). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że zarzuty skarżącego w wyżej wymienionym zakresie są oczywiście bezzasadne. Gdyby organ podatkowy prowadzący postępowanie uznał, że zachodzą nie dające się usunąć wątpliwości co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, wystąpiłby o pomoc prawną do sądu cywilnego na podstawie art.

§ 3ordynacji podatkowej w związku z art.

189¹ k.p.c. Nie sposób zatem dowodzić naruszenia prawa do sądu w sytuacji, gdy obowiązujące regulacje – określające instytucję wystąpienia organu podatkowego do sądu cywilnego – tego prawa nie naruszają. Okoliczność powyższa stanowi, na podstawie art. 49 w zw. z art. 36 ust. 3 ustawy o TK, podstawę odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.