Sygn. akt: KIO/UZP 322/08 WYROK z dnia 22 kwietnia 2008 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Ryszard Tetzlaff Członkowie: Stanisław Sadowy Małgorzata Stręciwilk Protokolant: Magdalena Pazura po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2008 r. w Warszawie odwołania wniesionego przez SMT Schaff Polska Sp. z o.o., 43-100 Tychy, ul. Przemysłowa 55 od rozstrzygnięcia przez zamawiającego Katowicki Holding Węglowy S.A., 40-022 Katowice, ul. Damrota 16-18 protestu z dnia 21 marca 2008 r. przy udziale Fabryki Maszyn Górniczych PIOMA S.A., 97-300 Piotrków Trybunalski, ul. R. Dmowskiego 38 zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego. orzeka:
(41)styczeń 2008). W niniejszym stanie faktycznym, Protestujący wypełniając wymóg załączenia do oferty opisu technicznego oferowanego przedmiotu zamówienia, potwierdzającego jego zgodność z warunkami technicznymi przedstawionymi w niniejszej SIWZ załączył, jak podnosił karty katalogowe (str. od 37 do 121 oferty). Odnośnie części I załączona została dokumentacja ciągnika z napędem spalinowym DZ2000A 2+2, DZ2000A 3+3 i DZ2000A 2+2+2 (str. od 90 do 121 oferty). Odnośnie części II załączona została dokumentacja ciągnika z napędem spalinowym DZ1500 2+1, DZ1500 2+2, DZ1500 2+3 (2+1+2), DZ1500 3+3 (2+2+2), DZ1800 2+1, DZ1800 2+2, DZ1800 2+2/9 ham., DZ1800 2+3, (2+1+2) i DZ1800 3+3, (2+2+2) (str. od 37 do 89 oferty). Względem części I zapisy ze str. 92: „Ciągnik spalinowy DZ 2000 2+2 wyposażony jest w 8 a DZ 2000 3+3 (2+2+2) w 12 aktywnych szczęk hamulcowych”, jak również dane techniczne ze str. 94, m.in. masa, znamionowa siła pociągowa wskazują na jej wariantowy charakter. Względem części II, skład orzekający Izby uznał, iż mamy tutaj do czynienia z wariantami różnych ciągników, a nie tylko z konfiguracjami. Wskazują na to zapisy ze str. 37 („w wariantach” – tu wymienione w jakich), 41 (różna ilość różnych modułów w zależności od rodzaju, typu ciągnika) oraz 42 (wskazuje się różne parametry techniczne – m.in. różna jest znamionowa siła pociągowa). W porównaniu z oferta wybraną w części II na jej stronie 66 przedstawiono konfiguracje, tj. różne ułożenie tych samych modułów dla ciągnika spalinowego PIOMA CSP 4. Natomiast na str. 54 oferty Protestującego mamy do czynienia z 2 wariantami (wskazują na to dane techniczne). Zdaniem składu orzekającego Izby, bezsprzecznie mamy tutaj do czynienia z ofertą wariantową, której definicje przedstawiono powyżej. Oferta Protestującego w obu częściach oferuje odmienny od określonego w SIWZ sposób wykonania zamówienia. Powyższe, czyni ofertę Protestującego niezgodną z zakazem składania ofert wariantowych w niniejszym postępowaniu określonym przez Zamawiającego w SIWZ, a jednocześnie nieporównywalną cenowo. Należy uznać, iż z uwagi na brak jednoznacznego wskazania przez Protestującego co jest przedmiotem jego oferty, nie dopuszczalnym w sytuacji, gdy jak tutaj wynikły wątpliwości co do ostatecznego typu oferowanych urządzeń, byłoby przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w trybie art. 87 ust.1 Pzp, takie działanie powodowałoby zmianę oferty. Stanowisko Zamawiającego względem oferty wybranego Wykonawcy nie nosi znamion naruszenia art. 7 ust.1 Pzp, a raczej jest rezultatem treści złożonej oferty, która w sposób niebudzący wątpliwości w: „Opisie przedmiotu oferty” nakierowana jest bezpośrednio na Zamawiającego. Zarzuty wskazane w środkach ochrony prawnej odnośnie oferty wybranej względem opisy przedmiotu oferty (str. od 37 do 56 oferty) nie były przedmiotem oceny przez Zamawiającego, gdyż odnoszą się do części I, w której wykonawca wybrany w części II był wykluczony z uwagi na spełnienie wykazania się wymaganym doświadczeniem dla tej części. Pozostałe zarzuty odnośnie zapisów ze str. 58, 66, 78 oraz 80 nie noszą znamion ofert wariantowej, czy też sprzecznej z treścią SIWZ, gdyż wskazuję tylko i wyłącznie na możliwość dodatkowego doposażenia, np.: „do połączenia z ciągnikiem zestawów środków transportu można używać również cięgło przejściowe łamane”. Ponadto, na brak naruszenia zasady równego traktowania uczestników postępowania wskazuje porównanie dokonane podczas rozpatrywania poprzedniego zarzutu. Odnośnie zarzutu stwierdzenia przez Zamawiającego braku w ofercie Protestującego odniesienia się do wszystkich warunków technicznych zawartych w SIWZ, w szczególności w zakresie dodatkowego wyposażenia ciągnika spalinowego, skład orzekający Izby uznał niniejszy zarzut za uzasadniony. Zamawiający określił w Rozdz. I pkt 10 ppkt 13, iż oferta musi obowiązkowo zawierać m.in.:
- e)opis techniczny oferowanego przedmiotu zamówienia, potwierdzający jego zgodność z warunkami technicznymi przedstawionymi w niniejszej SIWZ,
- f)podpisane „Istotne postanowienia umowy” (Rozdział IV SIWZ). Dodatkowo w Rozdz. II podrozdz.I i II pkt 1.16 - 1.18 SIWZ wskazano, iż: „W skład wyposażenia ciągnika spalinowego wchodzą po 2 szt. cięgien do połączenia z każdym z poniższych zestawów transportowych, będących aktualnie w posiadaniu kopalni: HZ II 120/60 SR, belka MHZZ8-DUO, wciągniki przejezdne WPT 3.0 h, belka transportowa GHB 50 kN/H. Wyposażenie dodatkowe przedmiotu zamówienia: przyrząd do kontroli i regulacji wtrysków silnika spalinowego, dynamometr elektroniczny TZF20.0 lub równoważny do pomiaru siły uciągu i hamowania ciągnika spalinowego będącego przedmiotem przetargu, umożliwiający pomiar ww. wielkości w pełnym zakresie (0-20t)”. Powyższe, zapisy zostały powtórzone w Rozdz. IV pkt 4.16-4.18 SIWZ, tj. istotnych postanowieniach umowy z miejscem na uzupełnienie odnośnie oferowanego dynamometru elektronicznego. Zdaniem składu orzekającego Izby, Protestujący składając formularz ofertowy (załącznik nr 1 do SIWZ) na część I i II zamówienia złożył w swej istocie ofertę zgodnie z SIWZ w zakresie – opisu przedmiotu zamówienia oraz dodatkowych postanowień SIWZ: (Rozdz. I pkt 3 oraz Rozdz.I.2 pkt 1 SIWZ). Z kolei, składając niniejszą ofertę złożył ją zgodnie ze szczegółowym opisem technicznym części zamówienia przedstawionym w Rozdziale II SIWZ (Rozdz. I pkt 3 oraz II.2 pkt 2 SIWZ). Złożenie przez Protestującego razem z ofertą – istotnych postanowień umowy (załącznik nr 4 do SIWZ) – zgodnie z obowiązkiem nałożonym przez Zamawiającego w specyfikacji - mogło stanowić potwierdzenie jego zgodności z warunkami technicznymi przedstawionymi w niniejszej SIWZ, w szczególności potwierdzenie w ofercie dodatkowego wyposażenia ciągnika spalinowego. Wskazuje na to m.in. zapis SIWZ, iż chodzi o: „Istotne dla stron postanowienia, które zostaną wprowadzone do treści zawieranej umowy (Rozdz. I pkt. 16 SIWZ)”. Zamawiający nie wskazał, że oferta Protestującego zawiera niezgodności z treścią SIWZ we wskazanym zakresie, nie wykazał, że oferowane ciągniki nie zawierają dodatkowego wyposażenia. Trudno jest w tym przedmiocie postawić Protestującemu taki zarzut, bowiem sam Zamawiający w treści SIWZ nie postawił w tym zakresie szczegółowych wymogów co do konieczności opisu wymaganego dodatkowego wyposażenia. Należy w tym miejscy podnieść, iż jeżeli Zamawiający miał wątpliwości co do powyższego stanu rzeczy, to mógł zwrócić się o wyjaśnienia w trybie art. 87 ust.1 Pzp. Uwzględnienie tego zarzutu, w ocenie składu orzekającego Izby, nie może jednak skutkować uwzględnieniem odwołania, bowiem oferta Protestującego jako oferta wariantowa podlega odrzuceniu z art. 89 ust.1 pkt 2 Pzp, jak wskazano powyżej. Odnośnie zarzutu związanego z nie wykazaniem się wymaganymi referencjami, tj. naruszenia § 1 ust.2 pkt 2 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19.05.2006 r. w sprawie rodzajów dokumentów, jakich może żądać Zamawiający od wykonawcy, oraz form, w jakich te dokumenty mogą być składane, skład orzekający Izby uznał niniejszy zarzut za zasadny. Zgodnie z Rozdz. I pkt 6 SIWZ, Zamawiający wymagał w ramach - Wykazu oświadczeń lub dokumentów, jakie wykonawca musi dostarczyć w celu potwierdzenia spełnienia warunku udziału w postępowaniu, tj. że wykonawca posiada niezbędną wiedzę i doświadczenie oraz dysponuje potencjałem technicznym i osobami zdolnymi do wykonania zamówienia, złożenia m.in.: Wykazu wykonanych, a w przypadku świadczeń okresowych lub ciągłych również wykonywanych, w okresie ostatnich trzech lat przed dniem wszczęcia postępowania o udzielenie zamówienia, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, dostaw odpowiadających swoim rodzajem i wartością dostawom stanowiącym przedmiot zamówienia, z podaniem ich wartości, przedmiotu, dat wykonania i odbiorców oraz załączenia dokumentów potwierdzających, że dostawy te zostały wykonane należycie (załącznik nr 3 do niniejszej SIWZ) – pkt 6.2 wskazanego wyżej rozdziału. Ponadto, uregulował, że: „Jeżeli wykonawca składa ofertę na Część I zamówienia wykaz ten musi zawierać co najmniej jedną dostawę ciągnika spalinowego do kolejek podwieszanych, o mocy nie mniejszej niż 120 kW” (ppkt 1.1 niniejszego pkt), a: „Jeżeli wykonawca składa ofertę na Część II zamówienia wykaz ten musi zawierać co najmniej jedną dostawę ciągnika spalinowego do kolejek podwieszanych, o mocy nie mniejszej niż 80 kW” (ppkt 1.2 niniejszego pkt), natomiast: „Jeżeli wykonawca składa ofertę na obie części zamówienia wykaz musi zawierać co najmniej dostawy określone w ppkt 1.1 i 1.2” (ppkt 1.3 niniejszego pkt). Skład orzekający Izby podziela stanowisko przedstawione przez Protestującego, a dotyczące dokumentów potwierdzających należyte wykonanie zamówienia. Powyższe znalazło swoje potwierdzenie także w orzeczeniach KIO – wyrok z dnia 18.03.2008 r., sygn. akt: KIO/UZP 191/08; wyrok z dnia 15.04.2008 r., sygn. akt: KIO/UZP 277/08, KIO/UZP 286/08, jak również wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 9.06.2006 r., sygn. akt: II Ca 577/06, który mimo, iż odnosi się literalnie do stosownego aktu wykonawczego, obowiązującego wcześniej, pozostaje nadal aktualny. Sąd Okręgowy we wskazanym orzeczeniu podniósł, że w przepisach rozporządzenia nie ma mowy o treści listów referencyjnych, a w szczególności niedopuszczalna i bezprawna była praktyka zamawiającego, polegająca na domaganiu się od wykonawcy, aby wyłącznie przy pomocy listów referencyjnych o ściśle określonej treści udokumentowali ilość i wartość wykonanych dostaw. Odnośnie zastosowania w tej materii art. 138c ust.1 pkt 2 Pzp, z uwagi na sektorowy charakter Zamawiającego, należy uznać, iż nie jest to niezbędne do oceny spełniania warunków udziału w postępowaniu, czyli brak jest uzasadnienia do żądania innych dokumentów. Wskazany przepis (art. 138c ust.1 pkt 2 Pzp) odnosi się do innych dodatkowych dokumentów, aniżeli tych, o których mowa w przepisach rozporządzenia. Uwzględnienie tego zarzutu nie mogło skutkować uwzględnieniem odwołania z uwagi na konieczność odrzucenia oferty Protestacyjnego. Względem nie wypełnienia przez Zamawiającego, obowiązku wynikającego z art. 24 ust.3 Pzp, tj. nie podania informacji o wykluczeniu Protestującego (pismo z 14.03.2008 r.), nie wskazania także uzasadnienia prawnego oraz nie wskazania prawidłowej przesłanki odrzucenia jego oferty, tj. art. 89 ust.1 pkt 5 Pzp., czym Zamawiający naraził Protestującego na utratę prawa do oprotestowania faktycznie dokonanej czynności wykluczenia, skład orzekający Izby uznał niniejszy zarzut za niezasadny. Działania Protestującego, w tym zakresie wyraźnie wskazują, iż nie był on narażony na utratę prawa do oprotestowania faktycznie dokonanej czynności wykluczenia. Ponadto, sama treść uzasadnienia wskazywała jednoznacznie, iż jedną z podstaw odrzucenia oferty, był brak wykazania się w ocenie Zamawiającego stosownym doświadczeniem w związku z brakami w referencjach. Dodatkowo należy zauważyć, iż braki powyższe zostały uznane przez Zamawiającego za usuwalne w trybie art. 26 ust.3 Pzp, a ich faktyczne nie usunięcie wynikało z faktu, że oferta Protestującego podlega odrzuceniu na podstawie art. 89 ust.1 pkt 2 Pzp. Odnośnie zarzutu ustalenia wartości zamówienia poprzez nie wskazanie prawidłowej podstawy prawnej, a powołanie się na treść bliżej niesprecyzowanego nieobowiązującego rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22.05.2006 r. w sprawie średniego kursu złotego w stosunku do euro stanowiącego podstawę przeliczenia wartości zamówienia podstawowego, skład orzekający Izby uznał niniejszy zarzut za nie zasadny. Protestujący podnosząc ten zarzut nie wykazał uszczerbku w swoim interesie prawnym. Przywołanie przez Zamawiającego nieaktualnego w chwili wszczęcia postępowania rozporządzenia i dokonanie na jego podstawie przeliczenia wartości szacunkowej zamówienia nie miało wpływu na prawidłowość przeprowadzonego postępowania o udzielnie zamówienia publicznego (nie spowodowało zwiększenia wartości zamówienia do rygorystycznych progów wartościowych przewidzianych w ustawie – 10.000 mln euro) i nie wywoływało negatywnych konsekwencji w sytuacji faktycznej i prawnej Protestującego. Należy tylko zaznaczyć, iż mimo działania Zamawiającego w ramach art. 35 Pzp celowym byłoby dla urealnienia szacunku jego weryfikacja w dniu wszczęcia postępowania. Odnośnie zarzutu związanego z treścią załącznika druk ZP-17, skład orzekający Izby uznał niniejszy zarzut za niezasadny. Stanowisko przedstawione przez Protestującego, iż Zamawiający nie wskazał w piśmie z 14.03.2008 r., jako podstawy wykluczenia faktu nie spełnienia przez niego warunku dotyczącego wykazu wykonanych dostaw – (załącznik nr 3 do SIWZ), a jedynie braków w treści listu referencyjnego, czego nie uwzględnia druk ZP-17, jest błędne. W ocenie Izby nie ma potrzeby zmiany druku ZP-17, gdyż dokumenty potwierdzające należyte wykonanie zamówienia, np.: listy referencyjne mają potwierdzać ze swej istoty zamówienia wskazane w wykazie wykonanych dostaw. W związku z powyższym wskazane pismo, odnosząc się do kwestii referencji, de facto dotyczyło załącznika nr 3 do SIWZ. W związku z brakiem potwierdzenia naruszenia przez Zamawiającego przywołanych w odwołaniu przepisów, orzeczono jak w sentencji, z zastrzeżeniem potwierdzenia się zarzutu bezpodstawnego odrzucenia oferty Protestującego z powodu braku w ofercie wyposażenia dodatkowego oraz zarzutu bezpodstawnego wykluczenia Protestującego z powodów braków w referencjach, co jednak – jak wskazano powyżej – wobec stwierdzenia innej podstawy do odrzucenia oferty nie mogło skutkować uwzględnieniem odwołania. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku sprawy na podstawie art. 191 ust. 6 i 7 ustawy z dnia 29.01.2004 r. - Prawo zamówień publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r. Nr 223, poz. 1655) uznając za uzasadnione koszty wynagrodzenia pełnomocnika w kwocie 3600 zł., tj. maksymalnej kwocie dopuszczonej przez rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 lipca 2007 r. w sprawie wysokości oraz sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 128, poz. 886 ). Stosownie do art. 194 i 195 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2006 r. Nr 164, poz. 1163, z późn. zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych do Sądu Okręgowego w Katowicach. Przewodniczący: ……………………………… Członkowie: ……………………………… ………………………………