Sygn. akt: KIO 1168/13 WYROK z dnia 28 maja 2013 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Agnieszka Trojanowska Protokolant: Magdalena Pazura po rozpoznaniu na rozprawie w Warszawie w dniu 28 maja 2013 r. odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 17 maja 2013 r. przez wykonawcę TRADEX Systems spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie, ul. Opaczewska 42 lok. 110 w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Narodowy Bank Polski z siedzibą w Warszawie, ul. Świętokrzyska 11/21 orzeka: 1. oddala odwołanie, 2. kosztami postępowania obciąża wykonawcę TRADEX Systems spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie, ul. Opaczewska 42 lok. 110 i : 2.1 zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000zł. 00 gr. (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę TRADEX Systems spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie, ul. Opaczewska 42 lok. 110 tytułem wpisu od odwołania. Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2010 r. 113, poz. 759 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie. Przewodniczący: …………… Sygn. akt KIO 1168/13 Uzasadnienie Postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego na rozbudowę systemu pamięci masowej klasy midrange zostało wszczęte przez zamawiającego Narodowy Bank Polski w Warszawie, ul. Świętokrzyska 11/21 ogłoszeniem w siedzibie i na stronie internetowej opublikowanym w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 7 maja 2013r. za numerem 2013/S 0088- 149597. W tym samym dniu zamawiający opublikował treść siwz na swojej stronie internetowej. W dniu 17 maja 2013r. pisemnie odwołanie na treść ogłoszenia i specyfikacji istotnych warunków zamówienia (siwz) wniósł wykonawca TRADEX Systems spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie, ul. Opaczewska 42 lok. 110 – dalej odwołujący. Odwołanie zostało podpisane przez członka zarządu ujawnionego w KRS i upoważnionego do samodzielnej reprezentacji, zgodnie z odpisem z KRS załączonym do odwołania. Kopia odwołania została przekazana zamawiającemu faksem w dniu 17 maja 2013r. Odwołujący oświadczył, iż jest podmiotem, którego interes w uzyskaniu zamówienia może doznać uszczerbku. Opisane przez zamawiającego kryteria oceny ofert stoją w sprzeczności z zasadą zachowania uczciwej konkurencji, co uniemożliwia odwołującemu prawidłowy udział w postępowaniu. Zarzucił zamawiającemu naruszenie art. 7, art. 91 ust. 2 i art. 29 ust.2 ustawy z dnia 29 stycznia 2004r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. t.j. z 2010r. nr 113 poz. 759 ze zm – dalej ustawy), poprzez niezgodne z ustawą określenie kryteriów oceny ofert oraz opis przedmiotu zamówienia w taki sposób, że uniemożliwia zamawiającemu dokonanie wyboru oferty bez naruszenia zasady zachowania uczciwej konkurencji. Wniósł o nakazanie zamawiającemu modyfikacji SIWZ, w sposób szczegółowo wskazany w odwołaniu. W uzasadnieniu wskazał, że podstawową zasadą obowiązującą na gruncie ustawy jest zasada uczciwej konkurencji. Przejawia się ona w przede wszystkim w treści art. 7 ustawy, jak również art. 29 ustawy. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Krajowej Izby Odwoławczej niezgodne z zasadą uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców jest opisywanie przedmiotu zamówienia w sposób, który uniemożliwia dostęp do udziału w postępowaniu lub stawia wybranych wykonawców w uprzywilejowanej sytuacji wobec pozostałych. Nie można zatem, zdaniem odwołującego, mówić o zachowaniu zasady uczciwej konkurencji w sytuacji, gdy przedmiot zamówienia, a przede wszystkim kryteria oceny ofert określane są w taki sposób, iż zasada zachowania uczciwej konkurencji jest naruszana. Zgodnie z pkt. 11.2.2 ogłoszenia oraz pkt. 7 „Opisu przedmiotu zamówienia”, Załącznik nr 1 do siwz, niniejsze postępowanie przetargowe prowadzone jest z zastosowaniem prawa opcji, przy czym opcja ta dotyczy rozbudowy dostarczanego w ramach postępowania systemu pamięci masowej. Kryteria oceny ofert, opisane w Rozdziału XVI siwz (str. 12) przewidują, że przy wyborze oferty najkorzystniejszej, zamawiający będzie się kierował dwoma kryteriami: 1. cena zamówienia podstawowego - 85% 2. cena opcjonalnej rozbudowy - 15% Na mocy postanowień Rozdziału XV pkt. 1 siwz , cena całkowita ma zostać wyliczona przez wykonawców zgodnie ze sposobem podanym we wzorze formularza oferty, stanowiącym załącznik nr 4 do siwz, tj. obejmować cenę zamówienia podstawowego łącznie z ceną opcjonalnej rozbudowy. W § 4 ust. 4 i ust. 4.5 „Wzoru Umowy”, załącznik nr 8 do siwz, zamawiający zawarł następujące zastrzeżenia: „Zamawiający według własnego uznania, może zamówić określoną w Załączniku nr 1 opcje rozbudowy. ” oraz „Zamawiający zastrzega sobie prawo nie złożenia zamówienia na opcjonalną rozbudowę lub złożenie zamówienia tylko na część opcji rozbudowy Produktów, a Wykonawcy nie przysługują roszczenia o realizację ww. rozbudowy. ” Zgodnie z powyższym według odwołującego, zarówno zakres przedmiotowy opcji, a w konsekwencji wartość opcji, jak również to, czy taka opcja będzie realizowana, zależą wyłącznie od uznaniowej decyzji zamawiającego, której warunki nie zostały w żaden sposób określone. Przyjęte przez zamawiającego w siwz kryteria oceny ofert i wyboru oferty najkorzystniejszej, w koniunkcji z postanowieniami siwz w zakresie opisu przedmiotu zamówienia oraz przyszłej umowy, uniemożliwiają wykonawcom rzetelną i właściwą wycenę ofert. W szczególności zamawiający nie dokonał opisu okoliczności, w jakich dojść może do skorzystania z prawa opcji, a które to okoliczności powinny zostać określone stosownie do treści art. 29 ust. 1 ustawy pzp. Zamawiający w pkt. 7.4 „Opisu przedmiotu zamówienia” Załącznika nr 1 do siwz określił jedynie, że planuje wykonanie rozbudowy po 2014.07.01. Odwołujący podniósł również, że w związku z faktem, że realizacja opcji może, ale nie musi nastąpić, w zależności od całkowicie dowolnej decyzji zamawiającego, to taka opcja, w świetle art. 91 ust. 2 ustawy pzp nie może stanowić kryterium oceny ofert i wyboru oferty najkorzystniejszej. Kryterium oceny ofert może być cena lub cena wraz z innymi kryteriami poza cenowymi, a odnoszącymi się do przedmiotu zamówienia, np. dodatkowe funkcjonalności, termin dostawy, długość gwarancji, itp. przy czym, kryterium to każdorazowo musi odnosić się do danego przedmiotu zamówienia (w tym przypadku zamówienia podstawowego). W efekcie, wadliwy, niepełny opis przedmiotu zamówienia dokonany przez zamawiającego w połączeniu z przyjętymi kryteriami oceny ofert, pozostawia odwołującego w niepewności, co do zakresu, jaki uda mu się zrealizować w ramach umowy oraz uniemożliwia prawidłową kalkulację ceny. A tym samym, za ofertę najkorzystniejszą może zostać uznana oferta, złożona przez wykonawcę, który posiadając informację, że zamawiający nie skorzysta z prawa opcji lub zakup będzie dotyczyć tylko części opcji, skalkuluje tę część oferty z minimalną ceną, skutecznie pozbawiając zamówienia wykonawcę, którego oferta została skalkulowana w dobrej wierze, na podstawie informacji zawartych w siwz. Odwołujący wniósł o dokonanie modyfikacji opisu przedmiotu zamówienia poprzez wskazanie okoliczności warunkujących dokonanie zakupu z prawa opcji oraz o zmianę kryterium oceny ofert poprzez wyłączenie z oceny ofert ceny opcjonalnej rozbudowy. W dniu 27 maja 2013r. zamawiający złożył odpowiedź na odwołanie wnosząc o jego oddalenie w całości. W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazał, że podniesione przez odwołującego zarzuty oraz uzasadniające je argumenty nie mają pokrycia w przepisach ustawy, orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej oraz zgromadzonej dokumentacji postępowania. Odwołujący zarzucił zamawiającemu opisanie przedmiotu zamówienia w taki sposób, iż uprzywilejowani są jedni wykonawcy względem drugich. Jednakże nie wskazał, w ocenie zamawiającego, gdzie ta preferencja zamawiającego zawarta jest w siwz. Zamawiający w przedmiotowym postępowaniu przewidział skorzystanie z prawa opcji w zakresie rozbudowy pamięci masowej. Ustalił względem tej rozbudowy oddzielną wagę w kryterium cena, Ma to swoje uzasadnienie, gdyż prawo do skorzystania z opcji zamówienia przysługuje zamawiającemu zgodnie z opisem przedmiotu niniejszego zamówienia oraz z warunkami określonymi w treści projektu umowy. Zamawiający potwierdził, iż w treści siwz określił, iż może z prawa opcji skorzystać w całości, w części albo też w ogóle z tego prawa zrezygnować. Odwołujący zarzucił, iż zamawiający nie określił szczegółowo warunków i okoliczności oraz sytuacji w jakich z tego prawa skorzysta. Na etapie przygotowania postępowania określenie takich sytuacji i okoliczności jest niezwykle trudne, ale nawet wskazanie przykładowych sytuacji musiałoby być obwarowane możliwością rezygnacji z prawa opcji po stronie zamawiającego. Nie sposób wprowadzić, zdaniem zamawiającego, prostej implikacji, jak to sugeruje odwołujący, jeżeli zaistnieje określone zdarzenie to nastąpi taki skutek. Spowodowane jest to dużym skomplikowaniem materii, systemów które pamięć masowa obsługuje, potrzebami rzeczywistymi zamawiającego, a także innymi czynnikami, których na dzień dzisiejszy nie sposób sobie wyobrazić, a tym bardziej i ich przewidzieć. Jak wynika zdaniem zamawiającego z dotychczasowego orzecznictwa Krajowej Izby Odwoławczej zamówienie z przewidzeniem prawa opcji powinno gwarantować minimalną wielkość świadczeń jakie wykonawca w ramach umowy obligatoryjnie wykona - tak aby mógł oszacować potencjalnie zyski płynące z realizacji zamówienia, natomiast kwestie sposobu oraz warunków skorzystania z prawa opcji pozostawiono do określenia przez Zamawiającego. Jako poparcie swojej argumentacji wskazał wyrok w sprawie sygn. akt. KIO 2398/11 zgodnie z którym cena oferty, powinna obejmować zarówno cenę za świadczenie gwarantowane jak i cenę za świadczenie opcjonalne tak aby suma tych kwot korespondowała z wielkością środków, jakie zamawiający zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia. Tym samym, według zamawiającego, domaganie się przez odwołującego w ramach niniejszego postępowania zmiany specyfikacji istotnych warunków zamówienia w taki sposób, aby dokonać wyboru oferty wyłącznie w oparciu o cenę części gwarantowanej jest niezgodne z przepisami ustawy i prowadzić będzie do wadliwego wyboru oferty najkorzystniejszej. Odwołujący w uzasadnieniu odwołania wskazał także, iż postanowienia siwz oraz warunków umowy uniemożliwiają dokonanie rzetelnej wyceny oferty. Zamawiający nie podziela stanowiska odwołującego wręcz przeciwnie stoi na stanowisku, iż przyjęte w siwz postanowienia są wystarczające dla wyceny ofert przez wykonawców. Zamawiający rzeczywiście zastrzegł sobie prawo do nieskorzystania z opcji rozbudowy lub na części opcji rozbudowy produktów, gdyż na obecnym etapie nie jest w stanie przesądzić, w jakim zakresie wystąpi konieczność realizacji zamówienia opcjonalnego. Natomiast ten fakt w żaden sposób nie utrudnia sporządzenia kalkulacji ofertowej wykonawcy, gdyż przykładowo wykonawca może przyjąć taki sam poziom marż dla części gwarantowanej jak i opcjonalnej, co oczywiście uzależnione jest od polityki ofertowej danego wykonawcy. Zamawiający odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 91 ust. 2 ustawy wskazał, iż kryteria oceny ofert muszą odnosić się (poza usługami niepriorytetowymi) do przedmiotu zamówienia. Tym samym skoro w przedmiocie zamówienia znajduje się zarówno świadczenie gwarantowane oraz świadczenie opcjonalnie, tym samym kryteria odnoszą się do tego przedmiotu. Sam fakt, iż część opcjonalna nie jest opcją gwarantowaną nie pozbawia jej przymiotu części przedmiotu zamówienia, tym samym zamawiający jest uprawniony do uwzględnienia tego elementu w ocenie ofert. Przy przyjęciu poglądu przeciwnego według zamawiającego, okazałoby się, że zamawiający nie mają możliwości dokonywania oceny ofert w częściach, gdzie Zamawiający przewiduje zmniejszenie zakresu zamówienia (mniejsza liczba uczestników konferencji, szkoleń, mniejszy zakres odśnieżania ozy sprzątania), jak również w sytuacjach gdy zamawiający przewiduje wynagrodzenie kosztorysowe w formie wynikającej z treści art. 629 kc Podsumowując zamawiający wskazał, iż odwołujący nie wykazał, iż zamawiający naruszył wskazane w odwołaniu przepisy prawa materialnego. Oparcie zarzutów wyłącznie na własnym przekonaniu, iż postanowienia siwz utrudniają złożenie oferty, w oderwaniu od obowiązujących przepisów prawa, zdaniem zamawiającego nie uprawnia odwołującego do skutecznego poszukiwania ochrony prawnej. Izba ustaliła następujący stan faktyczny: Izba dopuściła dowody z dokumentacji postępowania : ogłoszenia o zamówieniu, specyfikacji istotnych warunków zamówienia wraz z załącznikami, wyjaśnień treści siwz z dnia 16 i 22 maja 2013r. Na podstawie powyższych dowodów, Izba ustaliła, co następuje : W sekcji II.2.2) ogłoszenia o zamówieniach zamawiający poinformował, że zamierza udzielić zamówienia z opcją i opisał ją jako: 1. opcjonalną rozbudowę elementów systemu pamięci masowej w każdym ośrodku komputerowym zamawiającego, musi umożliwić rozbudowę powierzchni dyskowej RAW systemu pamięci masowej oraz zarządzanie zasobami dyskowymi o powierzchni o 50% większej niż w zamówieniu podstawowym bez pogorszenia wydajności oraz funkcjonalności całego rozwiązania, 2. wykonaniu usług instalacyjno-wdrożeniowych dla elementów rozbudowy, 3. świadczenie gwarancji i usługi serwisowych do końca trwania umowy, 4. zamawiający planuje wykonanie rozbudowy systemu pamięci masowej klasy midrange po 1.7.2014r. W sekcji IV.2.1. ogłoszenia o zamówieniu zamawiający określił, że kryterium oceny ofert będzie najniższa cena. W rozdziale XVI siwz zamawiający wskazał, że oceni oferty za cenę zamówienia podstawowego o wadze 85 pkt i cenę opcjonalnej rozbudowy o wadze 15 pkt. W załączniku nr 1 do siwz – Opisie przedmiotu zamówienia w pkt. 7 zamawiający powtórzył postanowienia sekcji II.2.2) ogłoszenia o zamówieniu dodatkowo wskazując, że wymaga wyceny wszystkich elementów rozbudowy w załączniku nr 3. W formularzu ofertowym w pkt 2 nakazał wykonawcom oświadczyć, że oferują wykonanie całego przedmiotu zamówienia za łącznym wynagrodzeniem stanowiącym sumę cen brutto za wykonanie zamówienia podstawowego i opcjonalnego, zgodnie ze specyfikacją ilościowo cenową i specyfikacją techniczną przedstawioną w załączniku nr A do formularza oferty. W załączniku A do formularza oferty cena opcjonalna i elementy sprzętowo-programowe zamówienia opcjonalnego zostały określone w pkt 1.2. w tabeli 2. W § 4 wzoru umowy w pkt 4 zamawiający wskazał, że opcjonalna rozbudowa produktów może zostać zrealizowana w okresie obowiązywania umowy. Zamawiający według własnego uznania, może zamówi określoną opcję rozbudowy. W pkt 4.1. wskazano sposób zamówienia opcji rozbudowy. W pkt 4.5 zamawiający wskazał, że zastrzega sobie prawo nie złożenia na opcjonalną rozbudowę lub złożenia zamówienia tylko na część opcji rozbudowy produktów, a wykonawcy nie przysługują roszczenia o realizację ww. rozbudowy, Zamawiający wyjaśniając treść siwz z dnia 16 maja 2013r. odpowiadając na pytanie 7 wyjaśnił, że dla powierzchni dyskowej RAW w oparciu o dyski SSD 2.5 cala należy przewidzieć rozbudowę o 50%, a dla powierzchni dyskowej RAW w oparciu o dyski 2.5 cala SAS-2 (6Gb/
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.