Sąd pierwszej instancji uznał, że uprawniona wykazała zaistnienie pierwszej przesłanki zabezpieczenia, to jest uprawdopodobniła, że przysługuje jej względem obowiązanego M. L.
Sąd również wskazał, że w przypadku roszczeń o świadczenia pieniężne obawa co do wykonywania orzeczenia może powstać w związku z tym, że zagrożona jest wypłacalność obowiązanego, w szczególności gdy nie ma on dostatecznego majątku. W niniejszej sprawie B. L. nie uprawdopodobniła aby takie okoliczności dotyczyły obecnie M. L.
w związku z art. 733 k.p.c. poprzez oddalenie wniosku o udzielenie zabezpieczenia, mimo zaistnienia ustawowych podstaw do jego udzielenia. Podniosła także, że rozstrzygnięcie jest sprzeczne z art. 233 § 1 k.p.c. i wyrażoną tam zasadą swobody dowodów. W przekonaniu uprawnionej Sąd Okręgowy zastąpił ocenę swobodnej oceny dowodów dowolną, poprzez uznanie, iż uprawniony nie wykazał, iż ma interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia zgodnie z wnioskiem. W związku z podniesionymi zarzutami skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i udzielenie zabezpieczenia zgodnie z wnioskiem i późniejszymi jego zmianami ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zażalenia B. L. odwołała się do orzeczenia Sądu Apelacyjnego w Poznaniu wydanego 1 lutego 2013 roku w sprawie I ACz 165/13. Skarżąca podkreśliła, że z orzeczenia tego wynika jednoznacznie, iż nie można oczekiwać od uprawnionej, by wykazała podejmowanie przez obowiązanego konkretnych kroków zmierzających do wyzbycia się majątku w związku z roszczeniami uprawnionej, gdyż taki obowiązek jest w istocie niewykonalny. Ponadto, wskazała, że nie ma żadnej wiedzy o tym, czy obowiązany posiada jakiś inny majątek, w szczególności nieruchomości czy inne realne elementy majątkowe. Obowiązany nadal zamieszkuje w nieruchomości, która nie stanowi jego własności. Tym samym uprawniona wywiodła, że nie ma możliwości wykazania czy uprawdopodobnienia, że obowiązany tego majątku wyzbywa się, skoro nie ma wiedzy czy taki majątek on w ogóle posiada. W odpowiedzi na zażalenie obowiązany M. L.
interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie. Tak rozumiany interes prawny wiąże się z funkcją konserwacyjną postępowania zabezpieczającego i służy ochronie wierzyciela, który pragnie zagwarantować sobie możliwość zaspokojenia w trybie egzekucyjnym roszczenia dochodzonego przed sądem. Przepisy wymagają aby istnienie interesu prawnego zostało uprawdopodobnione, co wynika z przyspieszonego odformalizowanego postępowania zabezpieczającego. Zgodnie z treścią art. 243 k.p.c. zachowanie szczegółowych przepisów o postępowaniu dowodowym nie jest konieczne, ilekroć ustawa przewiduje uprawdopodobnienie zamiast dowodu. Z tego przepisu wynika, że uprawdopodobnienie możne nastąpić w każdy możliwy sposób. Podkreślić jednak należy, że do uprawdopodobnienia roszczenia nie jest wystarczające samo oświadczenie uprawnionego zawarte we wniosku o udzielenie zabezpieczenia. Oświadczenie strony (przesłuchanie strony) cechuje bowiem subiektywizm w relacjonowaniu faktów, o czym świadczy subsydiarny charakter tego środka dowodowego (art. 299 k.p.c.). Stąd wynika wniosek, że choć uprawdopodobnienie nie wymaga niepodważalnych dowodów istnienia roszczenia, to nie oznacza ono jednak, że każde twierdzenie uprawnionego o istnieniu roszczenia stanowi jego uprawdopodobnienie. Uprawdopodobnienie ma bowiem dać sądowi słuszną podstawę do przypuszczenia o istnieniu roszczenia oraz interesu prawnego. Takiej podstawy do przypuszczenia o istnieniu interesu prawnego B. L. we wniosku o zabezpieczenie nie wskazała. Z treści tego pisma wynika, że uprawniona zna jedynie rachunki bankowe wskazane we wniosku, a zobowiązany nadal mieszka w jej nieruchomości. W zażaleniu uprawniona uzupełniła swą argumentację wskazując, że nie ma możliwości wykazania, że zobowiązany wyzbywa się majątku ponieważ nie ma wiedzy czy taki majątek on w ogóle posiada. Przywołane wyżej argumenty B. L. nie wpisują się w interes prawny, o jakim mowa w art.
k.p.c., gdyż są twierdzeniami strony uprawnionej, która przedstawia wersje zdarzeń z punktu widzenia własnych interesów i w sposób subiektywny. Tym bardziej, że stanowisko B. L. co do interesu prawnego pomija istotną kwestię prowadzenia przez zobowiązanego działalności gospodarczej w postaci dwóch aptek. Uprawniona sama wskazała bowiem we wstępnej części swego wniosku o zabezpieczenie, że M. L.
W orzecznictwie podkreśla się, że interes prawny nie jest przesłanką hipotetyczną. Chodzi bowiem o realne zagrożenie wykonania przyszłego wyroku. W przywołanym przez skarżącą zażaleniu - postanowienie z dnia 1 lutego 2013 r., sygn. akt I ACz 165/13 (LEX nr 1271931) - Sąd Apelacyjny w Poznaniu wskazał, że najczęściej interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia określa się jako obiektywną w świetle obowiązujących przepisów, czyli wywołaną rzeczywistą koniecznością ochrony określonej sfery prawnej, potrzebę uzyskania orzeczenia sądowego odpowiedniej treści. W związku z tym, że celem zabezpieczenia jest udzielenie tymczasowej ochrony prawnej podmiotom potrzebującym, interes prawny istnieje w przypadku, gdy zachodzi potrzeba zapewnienia uprawnionemu "należytej ochrony prawnej", zanim uzyska on ochronę definitywną (ostateczną), czyli zanim zostanie osiągnięty cel postępowania w sprawie, w związku z którym następuje udzielenie zabezpieczenia. Z kolei "należyta ochrona prawna" polega na usunięciu naruszenia albo zagrożenia naruszenia praw uprawnionego. Powołując się na treść przytoczonego wyżej orzeczenia Sądu Apelacyjnego w Poznaniu skarżąca mylnie zinterpretowała jego treść, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd Okręgowy. Co prawda, Sąd ten faktycznie wskazał, że osoba domagająca się udzielenia zabezpieczenia nie ma obowiązku uprawdopodobnienia, że obowiązany podejmuje jakiekolwiek czynności zmierzające do wyzbycia się posiadanego majątku, ale wskazał też inne obowiązki, którym uprawniona powinna podołać zanim uzyska takie zabezpieczenie. Zdaniem Sądu Apelacyjnego w Poznaniu istnienie obawy nie musi być spowodowane wykazanym zamiarem zobowiązanego wyzbycia się majątku, ale wystarczy tu wykazanie, że np. jedyny składnik majątku mogący służyć - w przypadku egzekucji - zaspokojeniu roszczenia może zostać przez dłużnika zbyty. Wystarczające jest też wykazanie, że mienie dłużnika jest już zajmowane na poczet innych wierzytelności. Tymczasem B. L. nie podała takich okoliczności, które wskazywałyby na zamiar udaremnienia ewentualnej egzekucji wyroku korzystnego dla uprawnionej. Przede wszystkim z jej wniosku i zażalenia nie wynika aby obowiązany nie miał składników majątkowych, które podlegałyby zajęciu, bądź też aby miał niespłacone zobowiązania inne aniżeli te, które przedstawia skarżąca we wniosku o zabezpieczenie. Z okoliczności ustalonych w tej sprawie wynika wniosek przeciwny. Prowadzenie przez zobowiązanego dwóch aptek skłania do wniosku, że ewentualny przyszły wyrok będzie mógł zostać zaspokojony z dochodów pochodzących z tych aptek oraz ruchomości lub nieruchomości, które są potrzebne do prowadzenia działalności gospodarczej. Potwierdza to treść odpowiedzi na zażalenie złożonej przez M. L.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.