Sygn. akt I C 745/14 UZASADNIENIE W pozwie z dnia 2 czerwca 2014 roku powodowie D. M. i W. M. reprezentowani przez pełnomocnika - radcę prawnego A. M. wnosili o zasądzenie od pozwanego (...) S.A. z siedzibą w W. kwot po 80.000 złotych tytułem zadośćuczynień za naruszenie dóbr osobistych w związku ze śmiercią osoby najbliższej – męża i ojca powodów z ustawowymi odsetkami od dnia 15 marca 2014 roku do dnia zapłaty , a także zasądzenie od pozwanego na rzecz powodów kwot po 7.200 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego . ( k. 4-11) Pozwany (...) Spółka Akcyjna w W. , reprezentowany przez pełnomocnika adwokata D. K. , nie uznał żądania pozwu, wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów procesu wg. norm przepisanych, kwestionując wysokość dochodzonych pozwem roszczeń , jak również podstawę na jakiej mają być przyznane zadośćuczynienia. Pełnomocnik pozwanego wskazał, iż w świetle przepisów obowiązujących w dacie szkody, powodom nie przysługuje prawo żądania zadośćuczynienia. Przed wprowadzeniem do porządku prawnego art. 446 § 4 k.c. kwota wypłaconego świadczenia z tytułu stosownego odszkodowania uwzględniała także rekompensatę krzywdy moralnej . Ponadto pełnomocnik pozwanego zakwestionował również wysokość dochodzonych pozwem roszczeń, podnosząc, iż są one wygórowane. Pełnomocnik pozwanego podniósł także zarzut przyczynienia się poszkodowanego na poziomie nie mniejszym niż 70 % . Zmarły H. M. poruszał się bowiem jezdnią , podczas gdy warunki drogowe pozwalały i obligowały pieszego do skorzystania z istniejącego w miejscu zdarzenia pobocza . Biorąc powyższe pod uwagę powództwo nie zasługuje na uwzględnienie i winno zostać oddalone . ( k.80-84) Ostatecznie na rozprawie w dniu 19 grudnia 2014 roku pełnomocnik powodów poparł powództwo . Pełnomocnik pozwanego wnosił o oddalenie powództwa . ( dowód: nagranie audio-video z dnia 19 grudnia 2014 roku stanowiska stron postępowania 00:01:29- 00:03:02 k.133,143 ) Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 4 listopada 2006 roku w miejscowości P. , D. S. , kierujący samochodem ciężarowym marki M. (...) o nr. rej. (...) , nie zachował należytej ostrożności podczas wykonywania manewru cofania i najechał na idącego jezdnią H. M. . W wyniku wypadku H. M. doznał obrażeń ciała w postaci urazu zmiażdżeniowego kończyny dolnej prawej , ran szarpanych twarzy i wstrząsu , a obrażenia te miały związek z jego zgonem w dniu 12 stycznia 2007 roku. Sprawca powyższego zdarzenia D. S. oskarżony o to , że w dniu 4 listopada 2006 roku , jadąc jako kierujący samochodem ciężarowym marki M. (...) o nr. rej. (...) , nie zachował należytej ostrożności podczas wykonywania manewru cofania najechał na idącego jezdnią H. M. w wyniku czego doznał obrażeń ciała w postaci urazu zmiażdżeniowego kończyny dolnej prawej , ran szarpanych twarzy i wstrząsu , a obrażenia te miały związek z jego zgonem w dniu 12 stycznia 2007 roku , tj. o czyn z art. 177 § 2 kk został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Radomsku II Wydział Karny z dnia 15 maja 2007 roku i wymierzono mu karę jednego roku i sześciu miesięcy pozbawienia wolności , warunkowo zawieszając wykonanie kary pozbawienia wolności na okres próby dwóch lat , a także orzeczono zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres jednego roku . ( dowód: wyrok Sądu Rejonowego w Radomsku wydany w sprawie II K 146/07, k. 74 akta Sądu Rejonowego w Radomsku w sprawie II K 146/07 w załączeniu , karta informacyjna leczenia szpitalnego z dnia 20 listopada 2006 roku , karta statystyczna do karty zgonu , notatka urzędowa o wypadku k.25,28,29-32,33) Kierujący samochodem M. D. S. popełnił błąd w taktyce jazdy nie zachowując szczególnej ostrożności podczas cofania i nie ustępując pierwszeństwa idącemu jezdnią pieszemu. Bezpośrednią przyczyną wypadku drogowego było nieprawidłowe zachowanie kierującego samochodem M. D. S. , który nie zachował szczególnej ostrożności podczas cofania i nie ustąpił pierwszeństwa idącemu jezdnią pieszemu. Pieszy H. M. przyczynił się do powstania wypadku drogowego poruszając się jezdnią około 1,0 m od pobocza w sytuacji , gdy pobocze nadawało się do ruchu pieszych . ( dowód: opinia biegłego ds. rekonstrukcji wypadków drogowych w aktach Sądu Rejonowego w Radomsku w sprawie II K 146/07 w załączeniu k.38 ) Wyrokiem z dnia 28 maja 2008 roku Sąd Rejonowy w Radomsku I Wydział Cywilny zasądził od pozwanego (...) S.A. z siedzibą w W. na rzecz powódki D. M. stosowne odszkodowanie w związku ze śmiercią męża w kwocie 26.000 złotych zaś na rzecz W. M. stosowne odszkodowanie w wysokości 20.000 złotych . ( dowód : akta o sygn. IC 13/08 Sądu Rejonowego w Radomsku w załączeniu, wyrok k.126,126 v., ) Pojazd sprawcy szkody w dacie wypadku był objęty obowiązkowym ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w pozwanym (...) S.A. z siedzibą w W. . (okoliczność bezsporna) Zmarły w następstwie wypadku komunikacyjnego z dnia 4 listopada 2006 roku był ojcem i mężem powodów – W. M. i D. M. , miał 60 lat. (okoliczność bezsporna ) Powódka D. M. wraz z mężem przeżyła w związku małżeńskim 35 lat , H. M. zamieszkiwał wraz z żoną i synem W. M. . Rodzina była bardzo zżyta ze sobą . Śmierć męża wpłynęła negatywnie na stan zdrowia psychicznego i fizycznego powódki D. M. , pogorszyło się także życie emocjonalne jego syna – powoda W. M. . Zmarły H. M. był głową rodziny i jak żył ,, to gospodarstwo tętniło życiem ‘’ , nadzorował prace w gospodarstwie rolnym , pomagał także przy pracach w gospodarstwie domowym . Powód W. M. pracował zawodowo zaś jego rodzice – H. M. i D. M. pracowali w gospodarstwie rolnym . Wszyscy mieli plany dotyczące modernizacji gospodarstwa rolnego , chcieli inwestować w hodowlę trzody chlewnej . Po śmierci H. M. plany dotyczące modernizacji gospodarstwa rolnego nie zostały zrealizowane , powód W. M. uważał , że sobie nie poradzi z realizacją tych planów bez udziału ojca . Powodowie często odwiedzają grób zmarłego i ,, pamięć o nim jest zawsze żywa ‘’ . Powodowie stracili radość życia , zamknęli się w sobie , unikali kontaktu z innymi ludźmi, nie mogli się pogodzić ze śmiercią ukochanego ojca i męża . D. M. do dnia dzisiejszego nie może poradzić sobie z obowiązkami domowymi, samotnością , podaje , że mąż był bardzo zaradny, razem pracowali w polu . ( dowód : nagranie audio- video z dnia 26 września 2014 roku zeznania świadka W. I. 00:03:41- 00:07:54 k.106,109, zeznania świadka B. R. 00:07:54 – 00:12:42 k.106,107,109 , nagranie z dnia 14 listopada 2014 roku zeznania powoda W. M. 00:02:22-00:07:16 k.120,122, zeznania powódki D. M. 00:07:16-00:14:21 k.120,121,122 ) Tragiczna śmierć ojca powoda – H. M. spowodowała wystąpienie u W. M. naturalnej reakcji żałoby . Powód nie wymagał i nie wymaga leczenia psychiatrycznego , ani pomocy psychologicznej . Mechanizmy obronne psychiki powoda funkcjonowały i funkcjonują prawidłowo. W wyniku śmierci ojca powód doświadczył urazu i trudności adaptacyjnych , które wiązały się z przeżywaniem poczucia głębokiej straty, smutku, żalu, złości, skrzywdzenia , opuszczenia, osierocenia . Są to uczucia i stany adekwatne do sytuacji, normalne , choć powodujące dyskomfort i cierpienie . Nie doszło do całkowitego załamania linii życiowej powoda w związku ze śmiercią ojca, był on i jest obecnie w stanie wykonywać prawidłowo swoje role życiowe i funkcjonować normalnie w aspekcie psychospołecznym . ( dowód: opinia sądowo – psychologiczna mgr M. P. dotycząca powoda W. M. k.113,114 ) Na skutek wypadku , który zdarzył się pod domem powódka D. M. doświadczyła urazu psychicznego , który wiąże się obecnie nadal z przeżywanym poczuciem głębokiej straty , krzywdy , niesprawiedliwości , smutku , żalu, opuszczenia i osamotnienia . Uraz psychiczny spotęgowany był obecnością powódki na miejscu wypadku wkrótce po zdarzeniu widokiem cierpiącego męża , następnie jego dalszym cierpieniem i śmiercią w szpitalu. Jakość życia powódki w każdym aspekcie funkcjonowania , w tym w aspekcie psychicznym , po śmierci męża uległa pogorszeniu . Powódka pomimo upływu czasu, nie odzyskała równowagi psychicznej , czuje się słaba, niespokojna , w dalszym ciągu doświadcza smutku i cierpienia oraz niezdolności do przeżywania radości i zadowolenia z życia. Uraz spowodował trwałą zmianę w jej osobowości z dominującą anhedonią i żalem . ( dowód: opinia sądowo – psychologiczna mgr M. P. dotycząca powódki D. M. i opinia uzupełniająca k.115,116,130 ) W związku ze śmiercią osoby najbliższej powodowie pismem z dnia 5 lutego 2014 roku zgłosili roszczenie o zadośćuczynienie z tytułu naruszenia dobra osobistego oraz wnosili o wszczęcie przez stronę pozwaną postępowania likwidacyjnego . Strona pozwana odmówiła pismem z dnia 20 marca 2014 roku uznania roszczeń . ( dowód : pismo strony powodowej z dnia 5 lutego 2014 roku k.37,38, pismo strony pozwanej z dnia 20 marca 2014 roku k. 39 ) Dokonując powyższych ustaleń faktycznych Sąd oparł się na dowodach w postaci przywołanych powyżej dokumentów, zeznań powodów oraz świadków . Powyższe zeznania są wiarygodne, spójne, rzeczowe i brak jest podstaw do podważenia ich wiarygodności. W swoich zeznaniach powodowie oraz przesłuchani w charakterze świadków- B. R. i W. I. opisali jakie relacje łączyły powodów ze zmarłym tragicznie H. M. oraz jakie skutki dla ich dalszego życia miała utrata osoby najbliższej. Dokonując ustaleń faktycznych Sąd uwzględnił także opinię biegłej psycholog mgr M. P.. Powyższa opinia, w której biegła oceniła stan psychiczny i emocjonalny powodów po tragicznej śmierci męża i ojca oraz wpływ tegoż wydarzenia na ich dalsze życie i stan zdrowia, jest na tyle kategoryczna i przekonująca, że wystarczająco wyjaśnia zagadnienia wymagające wiadomości specjalnych. Nie została także skutecznie podważona przez żadną ze stron procesu. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Powództwo zasługuje na uwzględnienie w części. Odpowiedzialność odszkodowawczą z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej reguluje natomiast ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczeń Komunikacyjnych ( Dz. U. nr 124 poz. 1152). W świetle art. 34 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, który stanowi lex specialis do art. 822 § 1 k.c., z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym obowiązani są do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia. Zgodnie natomiast z art. 35 cytowanej ustawy ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych jest objęta odpowiedzialność cywilna każdej osoby, która kierując pojazdem mechanicznym w okresie trwania ochrony ubezpieczeniowej wyrządziła szkodę w związku z ruchem tego pojazdu. W dacie zdarzenia posiadacz pojazdu, który spowodował wypadek komunikacyjny, był objęty ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej przez pozwane towarzystwo ubezpieczeń. Do wyrządzenia szkody H. M. doszło w następstwie ruchu pojazdu mechanicznego. Wobec powyższego, w ocenie Sądu w niniejszej sprawie zachodzą podstawy odpowiedzialności cywilnej sprawcy szkody na podstawie art. 436 § 1 k.c. w związku z art. 435 § 1 k.c. Spełniona została także przesłanka, iż poszkodowany mąż i ojciec powodów wskutek uszkodzeń ciała doznanych w wypadku komunikacyjnym zmarł . Wobec powyższego pozwany co do zasady jest odpowiedzialny z tytułu szkody wyrządzonej powodom . Pozwany kwestionując zasadę swojej odpowiedzialności podniósł, iż w świetle przepisów obowiązujących w dacie szkody, powodom nie przysługuje prawo żądania zadośćuczynienia z tytuły krzywdy powstałej w następstwie śmierci osoby bliskiej. Wskazał bowiem, iż przepis art. 446 § 4 k.c. przyznający członkom najbliższej rodziny zmarłego prawo żądania zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę, został wprowadzony do porządku prawnego z dniem 3 sierpnia 2008r. Zatem w dacie śmierci H. M. , z którego to zdarzenia powodowie wywodzą swoje roszczenia o zadośćuczynienie, powyższa norma prawna nie obowiązywała. Nie przecząc powyższym nie budzącym wątpliwości okolicznościom, należy jednakże wskazać, iż podstawę prawną żądania powodów stanowi norma art. 448 k.c. w związku z art. 24 § 1 k.c. Należy bowiem mieć na uwadze, iż zdarzenie, z którego powodowie wywodzą swoje roszczenia miało miejsce w dniu 4 listopada 2006 roku , a zatem przed wejściem w życie art. 446 § 4 k.c., który to przepis obowiązuje od 3 sierpnia 2008r. i wobec powyższego nie może on być podstawą rekompensowania krzywdy doznanej przez powodów w następstwie śmierci H. M. . Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela w pełni stanowisko wyrażone przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 22 października 2010r. wydanej w sprawie III CZP 76/
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.