Sygn. akt : II AKa 38/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 marca 2010 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach w II Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący SSA Witold Mazur Sędziowie SSA Małgorzata Niementowska (spr.) SSO del. Aleksander Sikora Protokolant Agnieszka Przewoźnik przy udziale Prokuratora Prok. Apel. Małgorzaty Bednarek po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2010 r. sprawy wnioskodawczyni E. M.
(1)- o odszkodowanie i zadośćuczynienie – na skutek apelacji pełnomocnika wnioskodawczyni od wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach Wydział V Karny Zamiejscowy w Wodzisławiu Śląskim z dnia 5 października 2009 r. sygn. akt. V Ko 62/08
- utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy,
- zasądza od Skarbu Państwa (Sąd Okręgowy w Gliwicach) na rzecz adwokata I. P. - Kancelaria Adwokacka w K. kwotę 146,40 (sto czterdzieści sześć 40/100) zł w tym 22 % VAT tytułem nieopłaconych kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu wnioskodawczyni E. M.
(1)w postępowaniu odwoławczym, 3. kosztami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa. Sygn. akt II AKa 38/10 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 5 października 2009 roku, sygn. akt V Ko 62/08 Sąd Okregowy w Gliwicach oddalił wniosek E. M.
(1)o zasądzenie odszkodowania i zadośćuczynienie w związku z wykonaniem wyroku Sądu Powiatowego w B. z dnia 8 kwietnia 1953 roku wydanego w sprawie Kp 182/53 przeciwko E. M.
(2). W apelacji od powyższego wyroku skarżący zarzucił błędną ocenę stanu faktycznego, stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia, a mianowicie, iż wypowiedź skazanego E. M.
(2)ma cechy krytyki ustroju i władzy, podczas gdy w ocenie Sądu ma inne „zabarwienie” polityczne, czy patriotyczne, które nie daje prawa do odszkodowania. Powołując się na powyższe wniósł o zmianę orzeczenia poprzez uwzględnienie wniosku o wypłatę odszkodowania lub o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. Sąd Apelacyjny stwierdził, co następuje: Apelacja pełnomocnika okazała się niezasadna stąd też nie zasługiwał na uwzględnienie. Sąd Okręgowy dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i na ich bazie wywiódł słuszną i logiczną ocenę prawną roszczenia wnioskodawcy. Sąd Okręgowy w żadnym stopniu nie kwestionował treści relacji wnioskodawczyni co do faktu, że jej ojciec E. M.
(2)został w dniu 13 marca 1953 roku na mocy postanowienia Sądu Powiatowego w B. tymczasowo aresztowany, a wyrokiem Sądu Rejonowego w Bystrzycy Kłodzkiej z dnia 08 kwietnia 1953 roku uznany winnym popełnienia przestępstwa z art.170 kodeksu karnego z 1932 roku i skazanym na karę 10 miesięcy aresztu i 150.00 złotych grzywny. Fakty te znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym podobnie jak utrzymanie w/w wyroku w mocy przez Sąd Wojewódzki we Wrocławiu i jego zmiana dokonana w dniu 13 sierpnia 1993 roku przez Sąd Najwyższy skutkująca uniewinnieniem E. M.
(2)od przypisanego mu czynu. Zgodzić sie należało z sądem meriti, że istotą niniejszej sprawy było ustalenie czy wyrok Sądu Powiatowego w B. wydany w 1953 roku wobec E. M.
(2)spełnia warunki określone w art. 1 ust. 1 ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Podzielając rozważania sądu I instancji dotyczące tej materii przyjąć należy, iż E. M.
(2)nie został skazany za patriotyczną działalność, która mogłaby by rozpatrywana w kategoriach działalności prowadzonej na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Wszak Sąd Najwyższy uniewinniając E. M.
(2)jednoznacznie uznał, że nie zrealizował on znamion czynu z art. 170 kodeksu karnego z 1932 roku, czyli zarzucanego mu przestępstwa. I tak nie rozpowszechniał on fałszywych wiadomości gdyż podał jedynie fakt historyczny dotyczący nieobecności M. T.na pogrzebie J. S., a forum na jakim wyrażał swoją opinię i pogląd było tego rodzaju, że oceniając obiektywnie nie mogła ona wywołać żadnego niepokoju publicznego. Zgodzić się należy zatem z Sądem Okręgowym, iż przeprowadzone przezeń postępowanie nie wykazało aby rozmowa E. M.
(2), przeprowadzona w nielicznym gronie mieszkańców W. w marcu 1953 roku była czymś więcej niż tylko towarzyską rozmową o zasłyszanych faktach. Niemożność uznania tej rozmowy za czynność ukierunkowaną na działanie opozycyjne czy niepodległościowe czyni całkowicie bezzasadnym zarzut obrony dotyczący błędnej oceny stanu faktycznego i przyjęcia, że wypowiedź E. M.
(2)miała cechy krytyki ustroju i władzy dające prawo do odszkodowania. Przeprowadzone w sposób drobiazgowy przez sąd meriti postępowanie z wniosku E. M.
(1)o zadośćuczynienie i odszkodowanie nie wykazało także aby skazanie E. M.
(2)przez Sąd Powiatowy w B. był represją karną za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego przybierającą inne formy. I tak ani z akt sprawy o sygn. II Kp 182/53, ani z zeznań wnioskodawczyni i jej matki J. M. nie wynika, aby E. M.
(2)w pierwszej połowie lat pięćdziesiątych prowadził jakakolwiek działalność niepodległościową. Wszak nie można uznać za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego zainteresowania polityka nie wykraczającego poza czytanie codziennej prasy i słuchanie audycji radiowych w tym nadawanych przez radio (...). Podzielając stanowisko sądu I instancji, iż brak jest jakichkolwiek podstaw do stwierdzenia, że E. M.
(2)był represjonowany za działalność niepodległościową, jak również do przyjęcia, ze wydany wyrok przez Sąd Powiatowy w B. był następstwem czynu związanego z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, wyrok Sądu Okręgowego należało uznać z prawidłowy i należycie uzasadniony. Sąd Apelacyjny utrzymując zaskarżony wyrok w mocy stosownie do treści art. 554 § 2 k.p.k. kosztami niniejszego postępowania obciążył Skarb Państwa.