umową. Ostatnim etapem robót miało być wykonanie tynków zewnętrznych. Prace te miały zostać zrealizowane po zapłacie wynagrodzenia za roboty wykonane wcześniej. Z uwagi na niekorzystne warunki atmosferyczne panujące w tym czasie, strona powodowa nie zdołała przeprowadzić tego etapu prac w przewidzianym początkowo terminie, tj. do marca 2008 r. W dniu 19 maja 2008 r. strony zawarły aneks nr (...) do umowy, w którym oznaczyły termin całkowitego zakończenia prac na dzień 30.06.2008r. Strona powodowa podkreślała, że przystąpiła do realizacji prac niezwłocznie po podpisaniu aneksu. W dniu 20.05.2008 r. wystawiła fakturę VAT nr (...) na kwotę 5.222,10 zł. Faktura ta została wystawiona za częściowe wykonanie elewacji budynku i została przyjęta przez stronę pozwaną. Ostatecznie jednak pozwana Wspólnota dokonała tylko częściowej płatności za fakturę w wysokości 2.222,10 zł. Pierwsza część płatności została dokonana w dniu 16.07.2008 r. mimo, że powinna nastąpić w dniu 03.06.2008r. W dniu 21.07.2008 r. pozwana Wspólnota zdecydowała się na częściową dopłatę do zaległości z faktury VAT nr (...).08 dokonując dodatkowej wpłaty 1000 zł. W dalszej kolejności strona powodowa podnosiła, że w wyniku opóźnień w zapłacie przez pozwaną, spółka nabrała podejrzeń co do zdolności pozwanej do poniesienia kosztów całego remontu. Jednocześnie, mimo braku zapłaty pozwana domagała się kontynuowania remontu. W tej sytuacji strona powodowa została zmuszona do wstrzymywania prac i negocjacji dotyczących zapłaty. Sytuacja doprowadziła do tego, że w dniu 22.09.2008 r. powodowa spółka otrzymała pismo, w którym zarząd pozwanej Wspólnoty zarzucił jej opóźnienie w remoncie. Strona powodowa wyjaśniała, że ostatecznie prace zostały zakończone do dnia 31.10.2008 r. Jednocześnie strona pozwana przez cały czas zarzucała opóźnienie w realizacji tych prac. Z uwagi na powyższe strony podpisały ugodę, w której w zamian za zobowiązanie do wykonania dodatkowych prac (remont klatek schodowych) powódka uzyskała zrzeczenie się kar umownych i roszczeń o wyrównanie strat spowodowanych opóźnieniem. Strona powodowa podnosiła, że zakończyła ustalone prace i przedstawiła je do odbioru, jednakże przedstawiciele pozwanej wspólnoty początkowo nie stawili się na wyznaczony termin odbioru, a potem uchylali się od pisemnego potwierdzenia odbioru prac, powołując się na rzekome wady. W dniu 4.12.2008 r. pozwana Wspólnota wystosowała do powódki pismo informujące o odstąpieniu od ugody zawartej w dniu 4.11.2008 r. Wobec unikania zapłaty przez pozwaną za wykonane prace, powodowa spółka wystawiła fakturę końcową nr (...) na kwotę 42.578 zł, która stanowi różnicę między wynagrodzeniem umówionym a zapłaconych do tej pory. Termin płatności został zakreślony do dnia 21.11.2009r. Zarząd strony powodowej próbował wręczyć tę fakturę osobiście przedstawicielowi pozwanej Wspólnoty, jednakże ten odmówił przyjęcia faktury. W dniu 4.12.2009 r. pełnomocnik strony powodowej wystosował do pozwanej wezwanie do zapłaty należności potwierdzonych fakturami (...). Pozwana jednak nie zareagowała na powyższe wezwania. Wyrokiem zaocznym z dnia 25 sierpnia 2010 r. Sąd Rejonowy w Oleśnicy w sprawie o sygn. I C 185/10 zasądził od pozwanej Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w O. na rzecz strony powodowej (...) Przedsiębiorstwo (...) spółka z o.o. w B. kwotę 44.578 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi: od kwoty 2.000 zł od dnia 22.07.2008 r. do dnia zapłaty oraz od kwoty 42.578 zł od dnia 25.11.2009 r. do dnia zapłaty. Ponadto Sąd zasądził od pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 4.464 zł tytułem zwrotu kosztów procesu oraz nadał wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności. Od powyższego wyroku zaocznego strona pozwana wniosła sprzeciw, domagając się uchylenia wyroku w całości, oddalenia powództwa oraz zasądzenia na jej rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. Jednocześnie strona pozwana wytoczyła powództwo wzajemne, wnosząc o zasądzenie na jej rzecz od powoda (pozwanego wzajemnie) kwoty 157.194 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu (8.09.201 Or.) tytułem kary umownej naliczonej za okres od 30.06.2008 r. do 31.10.2008r. Ustosunkowując się do żądania powoda strona pozwana wskazywała, że końcowe i ostateczne rozliczenie prac budowlanych miało nastąpić po zakończeniu i odbiorze prac budowlanych na zasadach określonych w §9 umowy. Pozwana podkreślała, że do dnia dzisiejszego nie nastąpiło zakończenie prac i odbiór wykonanych robót, mimo wezwania, jakie po wypowiedzeniu zawartej wcześniej ugody między stronami złożył pozwany. Tym samym, w ocenie pozwanej roszczenie powoda o zapłatę kwoty dochodzonej w pozwie jest co najmniej przedwczesne, albowiem nie zostały spełnione (bez winy pozwanego) przesłanki zawarte w powołanym zapisie umowy. W tym stanie rzeczy powód nie miał podstawy do wystawienia i przesłania pozwanemu faktury końcowej. Strona pozwana podnosiła również, że powód nie miał również prawa do wystawienia faktury VAT nr (...) z dnia 20.05.2008 r. na kwotę 5.222,10 zł. Pomimo tego pozwany przyjął fakturę i częściowo opłacił do wysokości 3.222,10 zł, uznając, iż konieczne jest zachęcenie powoda do zakończenia przeterminowanych już prac w sytuacji, gdy na terenie budowy nic się nie dzieje, albowiem powód zaniechał jakichkolwiek prac budowlanych i zajął się innymi zleceniami. Strona pozwana zaprzeczała, by powód wykonał umowę do dnia 31.10.2008r. Podnosiła, że ostateczny niedotrzymany przez powoda termin zakończenia prac budowlanych określony został na dzień 30.06.2010 r. Powód wielokrotnie był wyzwany do zakończenia prac. Strona pozwana podkreślała, że nie jest prawdą, by powód wykonał dodatkowe prace budowlane uzgodnione w zawartej przez strony ugodzie z dnia 4.11.2010 r. Ugoda ta została przez pozwanego zawarta po to, by zakończyć zlecenie i rozliczyć powoda, dlatego też w dokumencie tym pozwany zobowiązał się, że w przypadku gdy powód wypełni wszystkie zobowiązania jakie na nim ciążyły z mocy umowy nr (...) oraz dodatkowe wynikające z umowy ugody, to pozwany nie będzie od niego dochodził kary umownej z tytułu niedotrzymania terminu. Tak się jednak nie stało, co skutkowało wypowiedzeniem umowy ugody i wezwaniem do rozliczenia wykonanych prac. Z tych przyczyn, zdaniem pozwanej, powództwo spółki (...)jako bezzasadne powinno zostać w całości oddalone. Uzasadniając powództwo wzajemne pozwany (powód wzajemny) wskazywał, iż domaga się zasądzenia na jego rzecz od powoda (pozwanego wzajemnie) kary umownej wynikającej z treści §10 ust. 4 umowy nr 2a z dnia 10.11.2007 r. Wysokość kary umownej została przez pozwanego (powoda wzajemnego) ustalona na podstawie wyliczenia stanowiącego iloczyn przyjętych dni opóźnienia
art. 17 ustawy o własności lokali, za zobowiązania dotyczące nieruchomości wspólnej odpowiada wspólnota mieszkaniowa bez ograniczeń, a każdy właściciel lokali - w części odpowiadającej jego udziałowi w tej nieruchomości. W związku z powyższym, powód wniósł o wezwanie członka wspólnoty do udziału w niniejszej sprawie w zakresie kwoty odpowiadającej jego udziałowi, tj. 4078,89 zł ([915:10.00] x 44.578 = 4.078,89 zł) i w zakresie tej kwoty członek Wspólnoty odpowiada solidarnie z pozwaną. Na rozprawie w dniu 21.02.2012 r. Sąd wezwał w trybie art. 194§3 k.p.c. do udziału w sprawie A. H. w charakterze pozwanej. W odpowiedzi na pozew A. H. wniosła o oddalenie powództwa w całości. Pozwana powieliła zarzuty i wnioski zawarte w odpowiedzi na pozew wniesionej przez pozwaną Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. (...) w O.. Sad ustalił następujący stan faktyczny: Pozwana Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. (...) w O. obejmuje 11 właścicieli. Na mocy umowy z dnia 28 lutego 2007 roku członkowie wspólnoty powierzyli sprawowanie zarządu nieruchomością wspólną spółce (...) Inc sp. z o.o. siedzibą we W., reprezentowanej przez M. T.
wykonanie trzech projektów kolorystyki elewacji budynku, rozbiórkę orynnowania i okapu, naprawę spękanych ścian, demontaż instalacji znajdujących się na elewacji, ocieplenie ścian oraz montaż nowego orynnowania wraz z udrożnieniem dróg spustowych do miejskiego systemu zbioru wód opadowych. Całkowita wartość prac wraz z materiałami została ustalona na kwotę 127.800 zł brutto. W §4 umowy strony uzgodniły, że termin rozpoczęcia robót nastąpi w dniu 10 listopada 2007 r., natomiast ich zakończenia w marcu 2008 r.
ust.2 umowy, wykonawca mógł być zwolniony z dotrzymania umownego terminu zakończenia robót w przypadku: - zlecenia robót dodatkowych lub zamiennych w trakcie wykonywania robót będących przedmiotem umowy, wówczas termin zakończenia prac ulegał przesunięciu o czas trwania wykonywania robót dodatkowych lub zamiennych; - niekorzystnych warunków atmosferycznych uniemożliwiających prowadzenie robót, wówczas termin zakończenia robót ulegał przesunięciu o ilość dni uniemożliwiających prowadzenie robót. Czas trwania robót dodatkowych lub zamiennych oraz niekorzystnych warunków atmosferycznych miał być każdorazowo potwierdzany na bieżąco przez strony w formie protokołu. Uzgodnione w umowie wynagrodzenie wykonawcy miało być płatne w następujący sposób: kwota 25.000 zł - płatna po otrzymaniu faktury, zaliczka w wysokości 55.000 zł - po wykonaniu prac określonych w §1 ust. 5 a-h umowy, pozostała kwota miała być płatna po zakończeniu i odbiorze robót. Przy realizacji umowy obowiązywał 14 dniowy termin płatności liczony od dnia otrzymania faktury VAT (§8 umowy).
umowy, wykonawca miał zgłosić zamawiającemu gotowość do odbioru przedmiotu umowy lub jego poszczególnych elementów pisemnie na 2 dni przed planowanym terminem odbioru. Strony ustaliły, że jeżeli w toku czynności odbioru zostanie stwierdzone, że przedmiot umowy nie nadaje się do odbioru zamawiający może odmówić jego odebrania tylko z uwagi na wady istotne, uniemożliwiające korzystanie z wykonanego przedmiotu umowy
jego przeznaczeniem. W takim przypadku nowy termin osiągnięcia gotowości przedmiotu umowy do odbioru miał być ustalony
zapisem §9 ust. 1 umowy. W przypadku dokonania odbioru wykonawca nie pozostawał w zwłoce ze spełnieniem zobowiązań wynikających z zapisu §3 ust. 1 umowy. W § 10 ust. 4 i 5 umowy ustalono, że wykonawca zapłaci zamawiającemu kary umowne w wysokości 1% wartości umowy za każdy dzień zwłoki za nieterminowe zakończenie poszczególnych etapów opisanych w §5 i nieterminowe wykonanie przedmiotu umowy (§4 ust.1). Wykonawca miał nadto ponosić odpowiedzialność odszkodowawczą za szkody przekraczające wartość kar umownych poniesionych przez zamawiającego. Na mocy §11 umowy wykonawca udzielił zamawiającemu gwarancji na przedmiot umowy. Okres gwarancji wynosił 10 lat od daty odbioru robót. /dowód: umowa nr 2a z dnia 10.11.2007r. k. 13-15/. W dniu 22.11.2007 r. powodowa spółka wystawiła fakturę VAT nr (...) na kwotę 25.000 zł tytułem zaliczki określonej w umowie. Kwota ta została zapłacona przez pozwanąw dniu 18.12.2007 r. Pozwana wspólnota mieszkaniowa zapłaciła również powodowi w dniu 31.12.2007 r. należność w kwocie 55.000 zł, objętą fakturą VAT nr (...) z 27.12.2007r., tytułem wynagrodzenia za częściowe wykonanie prac elewacyjnych. /dowód: faktura VAT nr (...) z dnia 22.11.2007 r. k. 16, wyciąg z rachunku bankowego powoda k. 17, faktura VAT nr (...) k. 18, wyciąg z rachunku bankowego powoda k.19/. Strona powodowa w terminie do marca 2008 r. nie zrealizowała wszystkich prac objętych umową z dnia 10.11.2007 r. Do tego czasu m in. nie wykonano tynków zewnętrznych, a także prac na elewacji poniżej poziomu 50 cm od gruntu, które miały być przeprowadzone wiosną 2008 roku (§1 ust. 5 lit. h umowy). W dniu 19 maja 2008 r. strony zawarły aneks nr (...)do umowy nr (...), na podstawie którego przesunięty został termin zakończenia prac budowlanych na dzień 30 czerwca 2008 r. Jednocześnie strony doprecyzowały zakres prac określonych w §1 ust. 5 lit. h umowy, tj. prac poniżej poziomu gruntu wskazując, iż chodzi o wykonanie izolacji pionowej fundamentów (po odkopaniu izolacja masą depresyjną -zasypanie pospółką). /dowód: aneks nr (...)z dnia 19.05.2008 r. do umowy nr (...) k. 20, zeznania świadka D. S.k. 159-160, zeznania świadka I. M.k. 183-184, zeznania świadka A. S.k. 201-202, zeznania świadka I. P.k.231-234, przesłuchanie w charakterze powoda T. R.k. 202-205, przesłuchanie w charakterze pozwanego M. T.
przedłożoną przez zmawiającego kolorystyką, wymiana opraw oświetleniowych. Powyższe prace miały być wykonane przez powodową spółkę w terminie do dnia 25 listopada 2008 r. W § 3 ugody ustalono, że wykonane przez wykonawcę prac objętych umową z 10.11.2007r. i aneksem z 19.05.2008 r. do dnia 31.10.2008 r. oraz prac dodatkowych w postaci remontu klatek schodowych do dnia 25.11.2008 r. spowoduje: - odstąpienie przez zamawiającego od roszczenia o zapłatę kar umownych przysługującego na podstawie § 10 ust. 4 i 5 umowy; - wymagalność zapłaty przez zamawiającego pełnej kwoty określonej w umowie z 10.11.2007r. w terminie 14 dni od bezusterkowego terminowo wykonanego remontu dwóch klatek schodowych. Niedotrzymanie przez wykonawcę terminów wykonania prac określonych w umowie ugody uprawniało zamawiającego do odstąpienia od tej umowy i egzekwowania w pełni wszystkich zapisów umowy z dnia 10.11 .2007 r. wraz z aneksem. /dowód: umowa ugody z dnia 4.11.2008 r. k. 25-26/. Powodowa spółka w zakreślonym ugodą terminie tj. do 15.11 .2008 r. nie wykonała prac remontowych wewnątrz budynku przy ul. (...) w O., polegających na wykonaniu remontu klatek schodowych. Prace te przeciągnęły się do grudnia 2008 roku. Pracownicy powoda opuścili teren budowy w styczniu 2009 roku. /dowód: zeznania świadka A. S. k. 201-202, zeznania świadka I. P. k.231-234, przesłuchanie w charakterze pozwanego P. K.
jego przeznaczeniem. W takim przypadku, nowy termin osiągnięcia gotowości przedmiotu umowy do odbioru miał być ustalony
zapisem §9 ust. 1 umowy. W realiach przedmiotowej sprawy bezsporne było, że nie doszło do obioru przez pozwaną prac remontowych zrealizowanych przez powoda. Sporna była natomiast kwestia, z jakich przyczyn pozwana odmówiła odbioru prac remontowych oraz, czy w świetle brzmienia łączącej strony, miała ona do tego prawo. Jak wynika z zeznań członków pozwanej wspólnoty mieszkaniowej: M. J., A. C., P. K.
art. 647 k.c, gdyż z ta chwila inwestor nabywa uprawnienia z tytułu rękojmi przewidziane w art. 637 i art. 638 k.c. Oddanie robót z wadami istotnymi może mieć jedynie wpływ na wymagalność roszczenia wykonawcy o zapłatę wynagrodzenia (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 21 04.2009r., V ACa 88/09, OSA 201/8/58-70, wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 12.09.2012 r. I ACa 803/12). Zamawiający zatem może odmówić przyjęcia robót jedynie wówczas jeżeli przedmiot odbioru nie osiągnął gotowości do odbioru lub w toku czynności stwierdzono wady nadające się do usunięcia - wówczas zamawiający może odmówić odbioru do czasu usunięcia tych wad. Mając na względzie poczynione rozważania, zdaniem Sądu należało stwierdzić, iż strona pozwana w niniejszym sporze nie wykazała, by zaistniały podstawy do odmowy dokonania odbioru spornych prac remontowych wykonanych przez powoda. Tymczasem ciężar udowodnienia faktu, że powodowa spółka wykonała przedmiotowe prace w sposób niekompletny, bądź też, że dotknięte są one istotnymi wadami - spoczywał na pozwanej, albowiem to ona wywodzi z tego faktu korzystne dla siebie skutki prawne (art. 6 k.c). Jednocześnie nadmienić wypada, że takie okoliczności jak wadliwość robót czy zakres ich wykonania nie mogą być wykazywane jedynie za pomocą dowodu z zeznań świadków czy przesłuchania stron, tym bardziej, że osoby te nie posiadają fachowej wiedzy z zakresu budownictwa pozwalającej im na dokonanie rzetelnej oceny sposobu wykonania przez powoda prac remontowych. Pozwana wspólnota mieszkaniowa, poza wskazanymi dowodami, nie przedstawiła żadnej opinii prywatnej czy też dokumentacji fotograficznej, która pozwoliłaby stwierdzić, czy na gruncie niniejszej sprawy mamy do czynienia z istotnymi wadami, uniemożliwiającymi dokonanie odbioru robót. W ocenie Sądu, chcąc wykazać powyższą okoliczność należałoby przeprowadzić dowód z opinii biegłego z zakresu budownictwa, jednakże dowodu takiego strona pozwana nie zawnioskowała. Reasumując, należało stwierdzić, że strona pozwana nie udowodniła, by zachodziły podstawy do odmowy odbioru wykonanych przez powoda prac budowlanych. Konsekwencją powyższego jest przyjęcie, że pozwana do dnia dzisiejszego pozostaje w zwłoce z odbiorem wykonanych robót, co jednak pozostaje bez wpływu na roszczenie wykonawcy o zapłatę wynagrodzenia. Na marginesie wspomnieć wypada, że pozwana wspólnota mieszkaniowa nie dokonała nawet częściowego odbioru robót wykonanych - w jej ocenie -bezusterkowo, mimo, że co do części wykonanych prac nie było żadnych uwag. Zarządca wspólnoty nie przedstawił nadto powodowi zakresu ujawnionych wad i usterek oraz nie zakreślił terminu do ich usunięcia. Przesłuchiwani na rozprawie przedstawiciele pozwanej, w tym jej zarządca tłumaczyli, że byli zmęczeni przedmiotowym remontem, dlatego zaprzestali kontaktowania się z powodem, który w ich ocenie wykonał prace nieprofesjonalnie, narażając wspólnotę mieszkaniową na niepotrzebne koszty. Taka postawa pozwanej, jakkolwiek zrozumiała w kontekście przeciągających się prac remontowych budynku, w zasadzie pogorszyła sytuację wspólnoty, która, odbierając prace mogła zgłosić powodowi swoje roszczenia z tytułu rękojmi i wyegzekwować w ten sposób prawidłową realizację zleconych robót. Jednocześnie podkreślić trzeba, że zaistniały między stronami spór odnośnie jakości wykonanych prac nie uprawniał powoda do wstrzymania się z wypłatą wynagrodzenia na rzecz wykonawcy, który - w sytuacji nieodebrania prac remontowych oraz niezgłoszenia żadnych poprawek do wykonania - jednostronną decyzją pozwanej został pozbawiony możliwości uzyskania części zapłaty za wykonane roboty. Mając na uwadze całokształt poczynionych rozważań, Sąd uchylił wyrok zaoczny Sądu Rejonowego w Oleśnicy z dnia 25.08.2010 r. wydany w sprawie I C 185/10 (pkt I wyroku) oraz zasądził od pozwanej Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w O. na rzecz Przedsiębiorstwa (...) sp. z o.o. w B. kwotę 44.578 zł tytułem brakującej części wynagrodzenia uzgodnionego w umowie nr 2a z dnia 10.11.2007 r. wraz z odsetkami ustawowymi: -od kwoty 2.000 zł od dnia 21.12.2008 r. do dnia zapłaty; - od kwoty 42.578 zł od dnia 25.11.2009 r. do dnia zapłaty (pkt II wyroku). Orzeczenie w zakresie odsetek ustawowych od zasądzonej kwoty znajdowało oparcie w treści art. 481 k.c. który stanowi, że jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł szkody (...). W niniejszej sprawie strona powodowa domagała się zasądzenia odsetek od kwoty 2000 zł od dnia 22.07.2007 r. do dnia zapłaty oraz od kwoty 42.578 zł od dnia 25.11.2009 r. , tj. od daty płatności faktur VAT nr (...), obejmujących powyższe należności. W ocenie Sądu, żądanie w tym zakresie zasługiwało jedynie częściowo na uwzględnienie. Należy bowiem wskazać, że należność w kwocie 2.000 zł stanowiła część wynagrodzenia wynikającego z faktury VAT nr (...)wystawionej przez powoda w dniu 20 maja 2008 r. Stosownie do §8 ust. 3 umowy nr (...), kwota ta miała być płatna już po zakończeniu i odbiorze wykonanych robót. Wobec powyższego należało uznać, że w dacie wystawienia faktury należność ta nie była jeszcze wymagalna, a zatem brak jest podstaw do zasądzenia odsetek od ww. kwoty od daty płatności faktury. Jednocześnie, mając na uwadze okoliczność, iż w ogóle nie doszło do odebrania spornych robót, przy ustaleniu daty początkowej naliczania odsetek należało uwzględnić dzień, w którym możliwe było odebranie prac. Podkreślenia bowiem wymaga, że w sytuacji gdy zamawiający, z przyczyn leżących po jego stronie, uchybia obowiązkowi odbioru robót, następują skutki zwłoki po jego stronie i takie zachowanie pozostaje bez wpływu na roszczenie wykonawcy, który jest uprawniony do żądania wynagrodzenia. Roszczenie wykonawcy staje się wymagalne z chwilą, której po spełnieniu obowiązków przez wykonawcę odbiór powinien nastąpić (zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 13.04.2011 r., VI ACa 1200/10, lex nr 856436). Z przesłuchania świadków oraz stron jednoznacznie wynikało, że najwcześniejszym możliwym terminem odbioru robót był dzień 6.12.2008 r. (sobota). Doliczając do tej daty okres 14 dni na spełnienie świadczenia Sąd przyjął, że od kwoty 2000 zł powodowi należą się odsetki ustawowe od dnia 21.11.2008 r. do dnia zapłaty. Odnośnie natomiast kwoty 42.578 zł wskazać należy, iż była to należność objęta fakturą VAT nr (...)z dnia 10.11.2009 r. Stosownie do zapisu §8 ust. 4 umowy nr (...), termin płatności powyższej faktury wynosił 14 dni, a więc upłynął w dniu 24.11.2009 r. Powodowi należą się zatem odsetki ustawowe od kwoty 42.578 zł od dnia 25.11.2009 r. do dnia zapłaty. Jednocześnie Sąd uwzględnił powództwo w stosunku do pozwanej A. H., która jako członek pozwanej wspólnoty mieszkaniowej, ponosi wraz ze wspólnotą solidarną odpowiedzialność za zobowiązania dotyczące nieruchomości wspólnej. Przy czym
art. 17 ustawy o własności lokali, odpowiedzialność właściciela lokalu za zobowiązania dotyczące nieruchomości wspólnej ogranicza się do części odpowiadającej jego udziałowi w tej nieruchomości. W niniejszym procesie bezsporne było, iż pozwana A. H. jest członkiem Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w O.. Pozwana nie kwestionowała również wysokości podanego przez powoda jej udziału w nieruchomości wspólnej. Wobec powyższego, Sąd zasądził od pozwanej A. H. na rzecz powodowej spółki kwotę 4078,89 zł ([915:10.00] x 44.578 = 4.078,89 zł) wraz z odsetkami ustawowymi: od kwoty 183 zł od dnia 21.12.2008 r. do dnia zapłaty oraz od kwoty 3.895,89 zł do dnia zapłaty, zastrzegając jednocześnie, że zapłata tej kwoty winna nastąpić solidarnie z zapłatą przez Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. (...) w O. (pkt III wyroku). Żądanie odsetkowe wynikało z treści art. 481 k.c. Odnośnie pozwanej A. H. odsetki ustawowe od kwoty 183 zł należało liczyć tak samo jak w przypadku zobowiązania Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w O. tj. od daty, w której możliwy był odbiór obiektu plus 14 dni. Jak chodzi natomiast o pozostałą część należności w kwocie 3.895,89 zł, datę wymagalności roszczenia wyznaczał termin płatności faktury VAT nr (...). W pozostałym zakresie, tj. odnośnie odsetek ustawowych za okres od 22.07.2008 r. do 20.12.2008r. powództwo główne podlegało oddaleniu (pkt IV wyroku). II. Sąd uwzględnił również w przeważającej części powództwo wzajemne Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w O. przeciwko Przedsiębiorstwu (...) sp. z o.o. w B. o zapłatę kwoty 157.194 zł tytułem kar umownych za nieterminową realizację umowy. Jak już wspomniano we wcześniejszych rozważaniach, pozwana wzajemnie spółka nie dotrzymała terminu realizacji robót budowlanych wyznaczonego -najpierw umową z dnia 10.11.2007 r., a następnie aneksem z dnia 19.05.2008 r. Ostateczny termin wykonania remontu określony został w umowie ugody z dnia 4.11.2008 r., w której zastrzeżono, że prace remontowe, których zakres został określony w umowie nr (...) i aneksie do niej zakończą się do dnia 31 października 2008 roku. Jednocześnie strona powodowa (pozwany wzajemnie) przyjęła na siebie obowiązek wykonania robót dodatkowych (remontu dwóch klatek schodowych) w terminie do dnia 25 listopada 2008 r. W zamian za to, wspólnota mieszkaniowa zobowiązała się do odstąpienia od roszczenia o zapłatę kar umownych przysługującego jej na podstawie § 10 ust. 4 i 5 umowy. Stosownie do brzmienia §3 ugody in fine niedotrzymanie przez wykonawcę terminów wykonania prac określonych w umowie ugody uprawniało zamawiającego do odstąpienia od tej umowy i egzekwowania w pełni wszystkich zapisów umowy z dnia 10.11.2007 r. wraz z aneksem. Mając na uwadze okoliczność, że strona powodowa (pozwany wzajemnie) nie wywiązała się z terminu określonego w umowie ugody, tj. nie ukończyła prac remontowych wewnątrz budynku do dnia 25.11.2008 r. (zakończenie prac i przedstawienie ich do odbioru nastąpiło najwcześniej w dniu 5.12.2008 r.), strona pozwana (powód wzajemny) w piśmie z dnia 4 grudnia 2008 r. poinformowała wykonawcę o odstąpieniu od umowy ugody. Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom pozwanego wzajemnie, brak jest podstaw do kwestionowania skuteczności złożonego przez powoda wzajemnego oświadczenia o odstąpieniu od ugody. Zauważyć wypada, że ugoda należy do umów konsensualnych, kauzalnych i w swym założeniu wzajemnych. Jej treścią może być min. ukształtowanie stosunku obligacyjnego albo obowiązki świadczenia, jak też warunków zapłaty należności wynikającej z wcześniej zawartej umowy. Warunkiem uznania czynności prawnej za ugodę, stosownie do art. 917 k.c. są wzajemne ustępstwa obu stron. Skoro ugoda jest umową wzajemną, niewątpliwie dopuszczalne jest odstąpienie od niej w sytuacjach określonych w art. 491 k.c. (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30.09.2010 r., I CSK 675/09). Odstępując od umowy pozwana wspólnota mieszkaniowa (powód wzajemny) zrealizowała uprawnienie wynikające z treści przywołanego wyżej §3 umowy ugody, wobec ziszczenia się warunków opisanych w tym punkcie. Konsekwencją niezrealizowania przez powoda robót w określonym w ugodzie terminie oraz odstąpienia od umowy ugody przez pozwaną (powoda wzajemnego) było dalsze obowiązywanie między stronami pierwotnych zapisów umowy nr 2a z dnia 10.11.2007 r. oraz aneksu z dnia 19.05.2008 r., w tym postanowień dotyczących możliwości naliczania kar umownych za nieterminowe wykonanie remontu.
4 i 5 umowy nr (...), wykonawca miał zapłacić zamawiającemu kary umowne w wysokości 1% wartości umowy za każdy dzień zwłoki za nieterminowe zakończenie poszczególnych etapów opisanych w §5 umowy i nieterminowe wykonanie przedmiotu umowy (§4 ust.1). Jak wynika z zapisów aneksu nr (...)do umowy z dnia 19.05.2008 r. ostateczny termin realizacji prac remontowych przypadał na dzień 30.06.2008 r. Fakt późniejszego zawarcia umowy ugody w dniu 4.11.2008 r. potwierdza okoliczność, że spółka (...)w zakreślonym w aneksie terminie nie wykonała remontu zleconego jej umową nr (...). Prace te zostały wykonane dopiero w dniu 31.10.2008 r., co w toku procesu potwierdził pozwany wzajemnie. Wobec powyższego należało stwierdzić, iż powodowi wzajemnemu - Wspólnocie Mieszkaniowej przy ul. (...)w O.należały się kary umowne stanowiące iloczyn przyjętych dni opóźnienia - 123 oraz stawki dziennej kar wynoszącej 1.278 zł dziennie.
treścią art. 483 k.c. można zastrzec w umowie, że naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego nastąpi przez zapłatę określonej sumy (kara umowna). Stosownie natomiast do art. 484§ 1 k.c. w razie niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania kary umowne należą się wierzycielowi bez względu na wysokość poniesionej szkody (...). Jeżeli jednak zobowiązanie zostało w znacznej części wykonane, dłużnik może żądać zmniejszenia kary umownej; to samo dotyczy przypadku, gdy kara umowna jest rażąco wygórowana. Wskazać wypada, że rażące wygórowanie jako okoliczność uzasadniająca miarkowanie kary umownej musi być postrzegana jako porównanie rozmiaru poniesionej szkody w wyniku naruszenia zobowiązania w stosunku do wysokości zastrzeżonej kary umownej. Kryterium oceny rażącego wygórowania może być także relacja jej wysokości do odszkodowania należnego wierzycielowi na zasadach ogólnych (P. Drapała, glosa do wyroku SN z dnia 8.07.2004r., IV CK 522/03, OSP 2006, z.1, poz. 2). Biorąc pod uwagę wysokość zastrzeżonych w umowie nr (...) kar umownych (1% dziennie wartości przedmiotu umowy = 1278 zł) zdaniem Sądu nasuwa się jednoznaczny wniosek, iż kary te są rażąco wygórowane. W podobnych umowach o zbliżonym zakresie i wartości zastrzega się najczęściej kary kilkukrotnie niższe (np. 0,1% wartości umowy dziennie). Podnieść jednak należy, że strona powodowa (pozwana wzajemnie) zawierając sporną umowę jako profesjonalista, zgodziła się na tak drastyczne kary umowne, licząc, że wywiąże się z umówionego terminu realizacji prac. W orzecznictwie przeważa stanowisko,
którym zmniejszenie (miarkowanie) wysokości kary umownej w trybie art. 484 §2 k.c. możliwe jest tylko i wyłącznie na zarzut pozwanego, konkretnie sprecyzowany i udowodniony stosownie do art. 6 k.c. Brak sformułowania przez pozwanego takiego wniosku lub zarzutu uniemożliwia sadowi dokonanie zmniejszenia wysokości dochodzonej w procesie kary umownej (wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 2.02.2012 r., I ACa 1392/11, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6.02.2008r., II CSK 421/07, LEX nr 361437). Wobec zatem braku jakiegokolwiek wniosku pozwanego wzajemnie o zmniejszenie wysokości kary umownej, Sąd nie mógł z urzędu dokonać miarkowania tej kary. W szczególności niemożliwe było wywiedzenie takiego wniosku_z samego faktu, iż strona pozwana wzajemnie wnosiła o oddalenie w całości powództwa wzajemnego. Dodatkowo zauważyć należy, że niedopuszczalnym jest odwołanie się do konstrukcji nadużycia prawa podmiotowego dla obniżenia kary umownej. Celowi temu służy bowiem konstrukcja przewidziana w przytoczonym przepisie art. 484§2 k.c. (por. T. Justyński, glosa do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 22.05.2002 r., I CKN 1567/99, PiP 2004, z.3, s.117). Podsumowując poczynione rozważania należało stwierdzić, że dochodzone pozwem wzajemnym żądanie zasądzenia kar umownych w kwocie 157.194 zł zasługiwało na uwzględnienie, o czym orzeczono w punkcie V wyroku zasądzając powyższą kwotę od Przedsiębiorstwa (...) sp. z o.o. w B. na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w O.. Od zasądzonej kwoty tytułem kar umownych powodowi wzajemnemu należały się odsetki ustawowe z mocy art. 481 k.c. Wspólnota mieszkaniowa wnosiła o zasądzenie odsetek ustawowych od dnia 8 września 2010 roku do dnia zapłaty, wskazując, iż w dniu 6.09.2010 r. przesłała do spółki (...) wezwanie do zapłaty powyższej kwoty „niezwłocznie" na wskazany rachunek wspólnoty. W ocenie Sądu, mając na uwadze okres czasu, w którym przesyłka mogła dotrzeć do powoda (pozwanego wzajemnie) - najwcześniej w dniu 8.09.2010 r. oraz uwzględniając czas, w którym strona pozwana (powód wzajemny) mogła niezwłocznie, w normalnym toku czynności, spełnić powyższe żądanie, tj. w okresie 14 dni od daty otrzymania wezwania, należało przyjąć, że odsetki ustawowe od zasądzonej kwoty 157.194 zł należą się powodowi wzajemnemu od dnia 23 09 2010 r. (8.09.2010 r. plus 14 dni) do dnia zapłaty. W pozostałym zakresie, tj. co do odsetek ustawowych za okres od 08.09.2010 r. do 22.09.2010 r. powództwo wzajemne podlegało oddaleniu (pkt VI wyroku). Orzeczenia o kosztach procesu, zawarte w punktach VI i VII wyroku znajdowały podstawę w art. 98 k.c.
którym strona przegrywająca sprawę jest obowiązana zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw lub celowej obrony. Z uwagi na to, iż żądanie pozwu głównego zostało uwzględnione niemal w całości - Sąd na podstawie art. 100 zd. 2 k.p.c. zasądził w punkcie VI wyroku na rzecz Przedsiębiorstwa (...) sp. z o.o. od pozwanej Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w O. kwotę 4.646 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 425,10 zł solidarnie z pozwaną A. H. -stosownie do przypadającej na pozwaną części tych kosztów. Na zasądzoną kwotę składała się opłata od pozwu głównego, koszty zastępstwa procesowego w sprawie z powództwa głównego ustalone na kwotę 2417 zł stosownie do §6 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 roku, nr 163, poz.1348) oraz 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Żądanie pozwu wzajemnego również zostało niemal w 100% uwzględnione, dlatego Sąd zasądził - również na tej samej podstawie prawnej od pozwanego wzajemnie Przedsiębiorstwa (...) sp. z o.o. na rzecz powoda wzajemnego Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w O. tytułem zawrotu kosztów procesu kwotę 11.477 zł, obejmującą opłatę sądową od pozwu wzajemnego w kwocie 1860 zł, koszty zastępstwa procesowego w wysokości 3600 zł, ustalone
pkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 roku, nr 163, poz.1348) oraz 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W punkcie VIII. wyroku Sąd - na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2010 r., Nr 90, poz. 594 j.t z późn. zm.) w zw. z art. 100 zd. 2 k.p.c. - nakazał uiścić pozwanej A. H. na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego we Wrocławiu kwotę 204 zł tytułem brakującej opłaty sądowej.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.