I C 1276/13

(1), A. K.

(2)przeciwko G. W. o ustalenie I. ustala, że powódka A. K.

(1)jest najemcą lokalu mieszkalnego położonego we W. przy ul. (...); II. oddala powództwo w pozostałej części; III. zasądza od powoda A. K.

(2)na rzecz strony pozwanej G. W.kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów procesu; IV. nie obciąża stron obowiązkiem uiszczenia brakującej opłaty sądowej od pozwu. I C 1276/13 UZASADNIENIE Pozwem wniesionym w dniu 19 września 2013 r. powodowie A. K.

(1)i A. K.

(2)domagali się „przyznania” od strony pozwanej G. W.umowy najmu lokalu mieszkalnego położonego we W., przy ul. (...). W uzasadnieniu pozwu wskazano, że powództwo G. W.o eksmisję powodów z w/w lokalu zostało oddalone wyrokiem Sądu Rejonowego (...)z 20 września 2011 r. (sygn. I C (...)). Pomimo tego strona pozwana odmówiła zawarcia z powodami zawarcia umowy najmu. Powodowie nie zalegają z opłatami za lokal, a pomimo tego strona pozwana szuka pretekstu do opróżnienia tegoż lokalu. Strona pozwana G. W.wniosła o oddalenie powództwa, zarzucając, że powodowie nie wstąpili w stosunek najmu po zmarłym najemcy, nie ma także podstaw do zawarcia z powodami umowy najmu na podstawie przepisów prawa miejscowego. Wyrok oddalający powództwo o eksmisję również nie jest podstawą do roszczenia o zawarcie takiej umowy. Sąd ustalił następujący stan faktyczny. Najemcą lokalu mieszkalnego położonego we W., przy ul. (...) byli na podstawie umowy z 15 marca 1995 r. S. S.

(1)i W. S.

(1). S. S.

(1)zmarł w dniu 17 listopada 1996 r., W. S.

(1)zmarła w dniu 12 stycznia 2007 r. A. K.

(1)(poprzednio B.) była wnuczką najemców i mieszkała w w/w lokalu oraz była tam zameldowana nieprzerwanie od 1982 r. (dowód: umowa z 15.03.1995 r. – k. 7-14 akt SR dla (...) w załączeniu do akt głównych , odpisy aktów zgonu S. S.i W. S.– k. 15-16 tamże, przesłuchanie A. K.– k. 71-72 tamże, przesłuchanie powodów – rozprawa w dniu 13 marca 2014 r.) A. K.

(2)zamieszkał w w/w lokalu w styczniu 2011 r. po poślubieniu A. K.

(1). (dowód: przesłuchanie powodów – rozprawa w dniu 13 marca 2014 r.) Powództwo G. W.o eksmisje powodów z w/w lokalu zostało oddalone prawomocnym wyrokiem SR dla (...)z 20 września 2011 r. (sygn. I C (...)) (bezsporne) Mając powyższe na uwadze, Sąd zważył, co następuje. Powództwo zasługiwało częściowo na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie powodowie działający bez zawodowego pełnomocnika nieprecyzyjnie wskazywali swoje żądanie. Nie mniej z ich stanowiska procesowego wynikało, że domagają się oni ustalenia, że przysługuje im prawo najmu zajmowanego lokalu, którego strona pozwana nie chciała potwierdzić. Istotnym w sprawie było w pierwszej kolejności, że powództwo G. W.o eksmisję powodów z w/w lokalu zostało oddalone. Wyrok w tej sprawie nie został pisemnie uzasadniony, konieczna była jednak rekonstrukcja motywów wskazanego orzeczenia. Powództwo o wydanie nieruchomości może być bowiem oddalone, jeżeli osobie władającej rzeczą przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą (por. art. 222 § 1 kc). Takie uprawnienie może wynikać m.in. z prawa najmu (por. art. 659 § 1 kc). Z dowodów przedłożonych przez G. W.w sprawie eksmisyjnej wynikało, że w dacie śmierci współnajemcy lokalu – S. S.

(1)(zm. 1996) razem z nim mieszkała m.in. powódka w niniejszej sprawie, a wnuczka zmarłego – A. K.

(1). Zgodnie z obowiązującym w dacie śmierci najemcy przepisem art. 8 ustawy z 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych w stosunek najmu po zmarłym najemcy wstępowali m.in. wszyscy zamieszkali z nim zstępni (a więc także wnuki). Co istotne wstąpienie w stosunek najmu po zmarłym najemcy następowało także, jeżeli żył ciągle drugi najemca – małżonek zmarłego. Pogląd ten był nie kwestionowany także w orzecznictwie sądowym (por. wyrok SN z 18 października 2001 r., IV CKN 499/00, LEX 1214942 i cytowane tam orzecznictwo) i Sąd w niniejszej sprawie zdanie to podziela. Dawna ustawa nie zawierała bowiem przepisu analogicznego do obecnie obowiązującego art. 691 § 5 kc, w którym wprost wykluczono wstąpienie w stosunek najmu w sytuacji, gdy umiera jeden ze współnajemców lokalu. Wobec powyższego stwierdzić należało, że A. K.

(1)wstąpiła w stosunek najmu po zmarły dziadku już w 1996 r. Wobec tego ma ona niewątpliwie interes prawny w rozumieniu art. 189 kpc w ustaleniu swojego prawa, zwłaszcza że strona pozwana prawu temu zaprzeczała (w tym także w kontekście wstąpienia w stosunek najmu po zmarłym najemcy – por. odpowiedź na pozew w niniejszej sprawie). Mając to na uwadze, orzeczono, jak w pkt I wyroku. Powód A. K.

(2)nie nabył natomiast w żaden sposób prawa najmu w/w lokalu. W szczególności z art. 680 1 § 1 kc wynikało wprost, że prawo takie nabyłby jedynie wtedy, gdyby nawiązanie stosunku najmu przez jego żonę nastąpiło dopiero w trakcie trwania małżeństwa. Jego prawo do zamieszkiwania w lokalu wynika jedynie z faktu obowiązku wzajemnej pomocy małżonków (por. art. 23 krio) i trwa tak długo, jak będzie razem z żoną tworzył rodzinę. Nie rodzi to statusu współnajemcy, leczy uprawnionego domownika najemcy (z obowiązkami i uprawnieniami wynikającymi m.in. z art. 688 1 i 688 2 kc). Wobec tego powództwo tego powoda oddalono, jak w pkt II wyroku. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 kpc, zasądzając na rzecz pozwanego kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. O brakującej opłacie od pozwu orzeczono na podstawie art. 102 kpc w zw. z art. 113 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych