Sygn. akt I Ca 123/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 maja 2014 r. Sąd Okręgowy w Elblągu I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Krzysztof Nowaczyński Sędziowie: SO Aleksandra Ratkowska (spr.) SO Teresa Zawistowska Protokolant: st. sekr. sąd. Danuta Gołębiewska po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2014 r. w Elblągu na rozprawie sprawy z powództwa K. K. przeciwko K. M. o zapłatę na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Rejonowego w Elblągu z dnia 30 stycznia 2014 r. sygn. akt IX C 498/11 oddala apelację. Sygn. akt I Ca 123/14 UZASADNIENIE Powódka K. K. wniosła o zasądzenie od pozwanej K. M. kwoty 8275,29 zł tytułem odszkodowania wraz z ustawowymi odsetkami od kwoty 7775,29 zł od dnia 1.08.2010 do dnia zapłaty i od kwoty 500 zł od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, oraz zasądzenia kosztów procesu. W uzasadnieniu pozwu powódka podniosła, iż pozwana wadliwie wykonała dla powódki projekt architektoniczno-budowlany dla budynku handlowego w zakresie wykonania instalacji grzewczej oraz błędnego zaprojektowania podjazdu dla osób niepełnosprawnych. Zaprojektowanie instalacji grzewczej w sposób niezgodny z wcześniejszymi ustaleniami spowodowało konieczność zapłaty kary administracyjnej w wysokości 2500 zł, przy czym powódka w pozwie domagała się zasądzenia na jej rzecz równowartości części tej kary w wysokości 500 zł. Z kolei wskutek błędnego zaprojektowania podjazdu dla osób niepełnosprawnych i jego wykonania powódka zmuszona była rozebrać podjazd i wykonać go ponownie. Koszt ponownego wykonania podjazdu dla osób niepełnosprawnych wyniósł około 7285, 29 zł. W kwocie tej powódka zawarła koszty materiałów w wysokości 5285,29 zł oraz szacunkowy koszt robocizny w wysokości 2000 zł. W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa i podniosła zarzut przedawnienia, wskazując, iż od odbioru dzieła minęło już więcej niż dwa lata. Z ostrożności procesowej pozwana podniosła także, iż przyczyną odmowy wydania pozwolenia na użytkowanie budynku nie była wada projektu, a błędne jego wykonanie, ponieważ niezgodnie z projektem dokonano wyniesienia poziomu parteru obiektu nad poziom terenu. Wyrokiem z dnia 30 stycznia 2014 r. Sąd Rejonowy w Elblągu oddalił powództwo, powołując się na następujące ustalenia i wynikające z nich wnioski: Powódka w maju 2003 r. zawarła z pozwaną umowę o dzieło, polegającą na sporządzeniu projektu architektoniczno-budowlanego na obiekt usługowy na działce nr (...) w miejscowości K. gm. S.. Pozwana projekt sporządziła. W trakcie budowy obiektu, z uwagi na obecność wód gruntowych, zmieniono wysokość posadowienia parteru budynku z 90 cm wskazanych w projekcie architektoniczno-budowlanym, na 112 cm. Ostatecznym postanowieniem z dnia 15.04.2008 r. (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. wymierzył K. P. ( obecnie K.) karę w wysokości 7.500 zł w związku ze stwierdzoną nieprawidłowością w budowie budynku. Następnie Wojewoda (...) decyzją z dnia 23.12.2008 r. umorzył kwotę 5000 zł z tytułu wyżej wskazanej kary. Kara pieniężna została wymierzona w związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, m.in. niezgodnym z projektem wykonaniem instalacji grzewczej. Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 30.01.2008 r. odmówiono K. P. ( obecnie K.) wydania pozwolenia na użytkowanie budynku-pawilonu handlowego. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż w wyniku kontroli stwierdzono min., że pochylnia dla niepełnosprawnych wykonana została z niedopuszczalnym nachyleniem 17°, to jest niezgodnie z założonym przez projektanta nachyleniem 6° stosownie do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. Ustalono, że w projekcie błędnie obliczono długość pochylni przy założeniu maksymalnego dopuszczalnego spadku (6°) i przy różnicy poziomów wynikającej z warunków miejscowych. Pozwana we wrześniu 2008 r. wykonała zamienny projekt budowlany architektoniczno-konstrukcyjny na przebudowę pochylni w pawilonie handlowym. Decyzją z dnia 9.12.2008 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. udzielono powódce pozwolenia na użytkowanie obiektu handlowego, wyznaczając termin do dnia 30.11.2009 r. na przebudowanie podjazdu dla osób niepełnosprawnych w sposób odpowiadający wskazanym tam przepisom. Decyzją z dnia 23.10.2009 r. ustalono nowy termin przebudowania podjazdu dla osób niepełnosprawnych do dnia 30 lipca 2010 r. Warunek użytkowania obiektu w postaci przebudowania podjazdu dla osób niepełnosprawnych został uznany za spełniony przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu 4 sierpnia 2010 r. W ocenie Sądu pierwszej instancji powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Wskazano, że przepis art. 415 k.c. normuje podstawową zasadę odpowiedzialności opartej na winie sprawcy szkody. Za szkodę odpowiada osoba, której zawinione zachowanie jest źródłem powstania tej szkody. Mając to na uwadze, Sąd pierwszej instancji uznał, że istotą niniejszego postępowania było ustalenie, czy pozwanej K. M. można przypisać winę za powstanie konieczności przebudowy wadliwego podjazdu dla osób niepełnosprawnych do budynku handlowego na działce (...) w miejscowości K.. Podkreślono, że w rezultacie pominięcia dowodu z opinii biegłego z zakresu projektowania obiektów handlowych na skutek niewpłacenia przez powódkę K. K. zaliczki na poczet jego wynagrodzenia, należało oprzeć się jedynie na własnym doświadczeniu życiowym i posiadanej wiedzy w zakresie okoliczności, których dotyczy pozew. Sąd pierwszej instancji nie doszukał się winy pozwanej w powstaniu dochodzonej szkody. Podkreślił, że skoro doszło do nieustalonego z pozwaną wyniesienia budynku i nie dążono do skorygowania projektu w zakresie sposobu wykonania podjazdu dla osób niepełnosprawnych przy zmienionych warunkach budowy budynku, do którego podjazd miał prowadzić, brak jest podstaw do obciążenia pozwanej kosztami przebudowy tego podjazdu. Sporządzony przez nią projekt nie przewidywał wyniesienia budynku i posadowienia parteru na wysokości 1,12 metra. W sporządzonym przez nią projekcie wysokość posadowienia parteru wynosiła 90 cm. Zdaniem Sądu Rejonowego logicznym jest, że różnica w tych dwóch wartościach spowodowała, iż realizacja podjazdu dla osób niepełnosprawnych w długości niezmienionej względem projektu, po dokonaniu zmiany w zakresie wysokości wejścia do budynku, spowodowała, iż kąt nachylenia powierzchni podjazdu był większy niż przewidziany w projekcie. Sąd pierwszej instancji zauważył, że w projekcie sporządzonym przez pozwaną kąt nachylenia podjazdu wynosił 6° i odpowiadał wymaganym w tym zakresie normom. Zwiększenie tego kąta nastąpiło na skutek dokonania poza projektem zmiany wysokości posadowienia parteru i co za tym idzie- wejścia do budynku, zatem pozwana nie ponosi winy w zakresie powstałych z tego powodu szkód. W ocenie Sądu pierwszej instancji po dokonaniu stosownych szczegółowych wyliczeń można by było ustalić, czy w rezultacie wykonania podjazdu o długości wskazanej w pierwotnym projekcie pozwanej przy niezmienionym posadowieniu parteru budynku uzyskano by kąt nachylenia 6°, czy większy, jednakże z uwagi na to, iż obliczenia te wymagają uwzględnienia innych warunków miejscowych oraz uwzględnienia pozostałych elementów konstrukcyjnych budynku, dokonanie takich ustaleń możliwe jest jedynie w oparciu dowód z opinii biegłego, który w niniejszej sprawie nie został powołany. Wyjaśniono jednocześnie, że obowiązki projektanta w trakcie procesu budowlanego reguluje art. 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz.U.2010.243.1623 t.j.), zgodnie z którym do podstawowych obowiązków projektanta należy m.in. sprawowanie nadzoru autorskiego na żądanie inwestora lub właściwego organu w zakresie stwierdzania w toku wykonywania robót budowlanych zgodności realizacji z projektem, a także uzgadniania możliwości wprowadzenia rozwiązań zamiennych w stosunku do przewidzianych w projekcie, zgłoszonych przez kierownika budowy lub inspektora nadzoru inwestorskiego. (ust.1 pkt 4 a i b). Zgodnie z art. 36 a ust.5 pkt 5 ppkt 1,2 i 5 Ustawy Prawo budowlane budynek został zrealizowany ze zmianą kwalifikującą się jako odstąpienie od projektu budowlanego, wymagające uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Przepisy te wskazują, iż nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę i jest dopuszczalne, o ile nie dotyczy: 1) zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu, 2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji, 5) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne. Projektant dokonuje kwalifikacji zamierzonego odstąpienia oraz jest obowiązany zamieścić w projekcie budowlanym odpowiednie informacje (rysunek i opis) dotyczące odstąpienia, które wskazano wyżej ( art. 36a ust.6 ustawy Prawo budowlane), jednakże w świetle art. 20 ust.1 pkt 4 a i b ustawy Prawo budowlane, projektant czyni to na żądanie inwestora lub właściwego organu. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że takiego żądania do pozwanej nie wystosowano. Projekt zamienny pozwana sporządziła już po zakończeniu budowy, po uzyskaniu informacji od inwestora oraz kierownika budowy o decyzji odmownej w zakresie wydania pozwolenia na użytkowanie budynku. Zgłoszenie takiego żądania na etapie budowy pozwoliłoby na uniknięcie konieczności poniesienia kosztów rozebrania wadliwego podjazdu i wybudowania podjazdu odpowiadającego właściwym normom. Z uwagi na brak winy pozwanej za powstanie szkody, Sąd pierwszej instancji uznał, iż odnoszenie się do wymiaru tej szkody i ustalenie jej dokładnej wysokości jest niecelowe. Odnosząc się natomiast do roszczenia w wysokości 500 zł tytułem odszkodowania za nieprawidłowe wykonanie projektu w zakresie instalacji grzewczej, stanowiące część nałożonej na powódkę przez (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. kary, Sąd pierwszej instancji stwierdził należy, iż brak jest dowodów na okoliczność winy pozwanej. Jak wynika z zeznań świadka S. K. (k.153), strony „nie dogadały się” co do rodzaju instalacji grzewczej. Strona powodowa nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających okoliczność, iż ustalenia stron były inne, niż ich rezultat zawarty w projekcie sporządzonym przez pozwaną, z uwagi na co powództwo w tym zakresie również podlegało oddaleniu. Podstawę prawną oddalenia powództwa stanowiły przepisy art. 415 kc a contrario w zw. z art. 20 ust.1 pkt 4 a i b ustawy Prawo budowlane. W apelacji powódka K. K. zaskarżyła powyższy wyrok w części oddalającej powództwo co do kwoty 6285,29 zł, zarzucając: 1. sprzeczność istotnych ustaleń z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, przy jednoczesnym naruszeniu art. 233 k.p.c., określającego zasadę swobodnej oceny dowodów, poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego oraz uchybienie zasadom logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, przez:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.