Sygn. akt II Ca 738/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 grudnia 2014 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Tryb. Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Jarosław Gołębiowski Sędziowie SSO Dariusz Mizera (spr.) SSR del. Aleksandra Szymorek - Wąsek Protokolant Paulina Neyman po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2014 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie sprawy z powództwa A. S. przeciwko Towarzystwu (...) w W. o odszkodowanie z tytułu wypadków komunikacyjnych na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Piotrkowie Tryb. z dnia 30 września 2014 roku, sygn. akt I C 2234/13 oddala apelację. Sygn. akt II Ca 738/14 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 30 września 2014 r. Sąd Rejonowy w Piotrkowie Tryb. po rozpoznaniu sprawy z powództwa A. S. przeciwko Towarzystwo (...) w W. o zapłatę 1. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 12 008,58 zł z odsetkami ustawowymi od kwoty 10 000,00 zł od dnia 18.04.2013r. do dnia zapłaty i od kwoty 2 008,58 zł od dnia 03.08.2013r. do dnia zapłaty; 2. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3 318,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu; 3. nakazał ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Piotrkowie Tryb. kwotę 2 467,50 zł tytułem poniesionych tymczasowo wydatków na opinie biegłego. Podstawę powyższego rozstrzygnięcia stanowiły przytoczone poniżej ustalenia i zarazem rozważania Sądu Rejonowego: A. S. w dniu 15 maja 2011 roku zawarł z (...) S.A. umowę Leasingu nr (...), której przedmiotem był pojazd marki N. (...) o nr rej. (...). Przedmiotowy pojazd to samochód ciężarowy - wywrotka. Gwarancja producenta samochodu rozpoczęła się 16 listopada 2006 roku. W dniu 7 grudnia 2012 roku doszło do wypadku komunikacyjnego, w wyniku którego uszkodzeniu uległ samochód powoda marki N. (...) o nr rej. (...), którym kierował w tym dniu M. W., któremu A. S. użyczył pojazdu. Sprawcą zdarzenia okazał się kierujący pojazdem marki R. o nr rej (...). Na miejsce zdarzenia została wezwana Policja. Sprawca zdarzenia posiadał ubezpieczenie OC u pozwanego. W dniu 5 lutego 2014 roku we (...) S.A. siedzibą we W. zawarł z A. S. umowę cesji wierzytelności z polisy ubezpieczeniowej, w związku ze zdarzeniem drogowym z 7 grudnia 2012 roku. Umowa dotyczy wierzytelności z tytułu odszkodowania wynikającej z zawartej przez sprawcę wypadku umowy ubezpieczenia OC ze stroną pozwaną. Pozwany co do zasady przyjął odpowiedzialność za szkodę w pojeździe powoda i wypłacił kwotę 23.109,75 złotych tytułem odszkodowania za uszkodzenie pojazdu marki N. (...). W dniu 14 marca 2013 roku pełnomocnik powoda wezwał pozwanego do zapłaty dopłaty w wysokości 10.000,00 złotych, które to wezwanie pozwany odebrał 18 marca 2013 roku. W dniu 3 lipca 2013 roku pozwany odmówił dopłaty. Na zlecenie powoda został sporządzony kosztorys naprawy pojazdu wykonany w systemie A., gdzie w kalkulacji naprawy przyjęto stawkę za roboczogodzinę na poziomie 100 zł (netto), bez potrąceń cen części zamiennych (części oryginalne z logo N.). Koszt naprawy powód oszacował na - 42 062,62 zł (brutto), 36 636.28 zł (netto). Jak wynika z porównania oceny technicznej pojazdu sporządzonej przez stronę pozwaną oraz kosztorysu A. sporządzonego na zlecenie powoda, powód rozszerzył zakres naprawy o następujące pozycje: zamek drzwi PL, podnośnik szyby PL, prowadnica szyby PL, uszczelka drzwi PL, uszczelka dolna drzwi PL oraz dach, które należy wymienić. W kalkulacji A. wykorzystano archiwalną bazę danych (ceny części zamiennych z grudnia 2012 r. — data szkody). W kosztorysie naprawy przyjęto stawkę za roboczogodzinę w wysokości 100 zł (netto) - stawki stosowane w firmach naprawczych o wysokim standardzie usług (dla samochodów ciężarowych). Stawkę za roboczogodzinę ustalono w oparciu o informacje uzyskane od przedstawiciela Cechu (...) w P. (Sekcja motoryzacyjna S. S.). Ustalono, że na regionalnym rynku (woj. (...), również w pozostałych) napraw powypadkowych podmioty gospodarcze świadczące usługi w zakresie powypadkowych napraw pojazdów samochodowych najczęściej stosują stawki za roboczogodzine (w zależności od rodzaju wykonywanych prac naprawczych) na poziomie od70 zł netto do 120 zł netto - mechanika i elektryka i od 90 zł netto do 160 zł netto prace blacharskie i lakiernicze. Stawka 100 zł (netto) jest więc stawką za roboczogodzinę stosowaną w zakładach naprawczych o wysokim standardzie usług. Podobne ceny występują na terenie całego kraju. Do oszacowania rzeczywistych kosztów naprawy zastosowano oryginalne części zamienne z logo producenta pojazdu. W kalkulacji naprawy uwzględniono wytyczne producenta, związane z technologią naprawy tego typu pojazdów. Wskazać bowiem należy, iż firmy ubezpieczeniowe często w kalkulacjach naprawy proponują swoim klientom tzw. zamienniki oryginalnych części (części alternatywne"). Powołują się tym na rozporządzenie Komisji Europejskiej nr 1400/2002 (oznaczenia zgodności z oryginałem w rozumieniu dyrektywy Komisji Europejskiej 1400/2002 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28.01.2003 r. - tzw. GVO), które zakłada możliwość stosowania do naprawy tzw.. zamienników części, czyli wyprodukowanych zgodnie ze specyfikacją i standardami producenta, jednak nieoryginalnych, a więc tańszych. Problemem jest jednak określenie ich jakości, ponieważ nie zawsze spełniają wymagania stawiane im przez producenta danej marki, a to może w konsekwencji stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa jazdy. Z reguły części tańsze posiadają niższą jakość. Różna jakość w odniesieniu do części i podzespołów samochodowych przekłada się na : - trwałość części i podzespołów, czyli okres eksploatacji od zamontowania nowej części w pojeździe, do jej technicznego zużycia lub uszkodzenia wynikającego z normalnej eksploatacji; -powtarzalność kształtów i parametrów technicznych części nowych i podzespołów, czyli rozrzut wymiarów geometrycznych części i podzespołów w danej partii gotowych wyrobów (inna tolerancja geometryczna wykonania podzespołów w stosunku do wymiarów nominalnych zaprojektowanych przez konstruktora pojazdu); -trwałość elementów i części w funkcji czasu (odporność na korozję, utrzymywanie pierwotnych kształtów geometrycznych części wraz z rosnącym czasem eksploatacji); -jakość materiału z którego wykonano części i podzespoły, szczególnie ważna dla blach stosowanych na nadwozia samochodowe z uwagi na korozję mogącą rozwijać się w materiale blach niskiej jakości już na etapie produkcji części (złe przygotowanie stali na blachy karoseryjne): - istnienie naprężeń i wad odlewniczych w elementach odlewanych lub odkuwanych. które to wady wytwórcze mogą ujawnić się nagle w trakcie eksploatacji, powodując awarię (szczególnie ważne dla elementów zawieszenia pojazdu). W pojeździe powoda przed szkodą nie były zamontowane nieoryginalne części. W kwestii wyceny pojazdu należy uwzględnić korekty wpływające na wartość pojazdu tj: 1. korekta za wyposażenie dodatkowe. Korekta ta uwzględnia wartość dodatkowego wyposażenia zamontowanego w pojeździe z uwzględnieniem jego amortyzacji (2006 rok produkcji pojazdu). Wyposażenie dodatkowe przyjęto na podstawie ustaleń poczynionych w oparciu o analizę akt sprawy i akt szkodowych oraz na podstawie rozkodowania oznaczenia VIN pojazdu w programie komputerowym(...). Korekta ze względu na liczbę właścicieli. Pojazdy używane najchętniej kupowane są od pierwszego właściciela. Większa liczba dotychczasowych użytkowników, szczególnie dla pojazdów kilkuletnich, może powodować obniżenie ich wartości rynkowej. Zaleca się stosować korektę z tytułu liczby właścicieli w granicach od minus 5 % do 0 % (współczynnik korekty 0,95 do 1,00). W tym przypadku korekty nie zastosowano, ponieważ brak jest wiarygodnych informacji na temat liczby wcześniejszych właścicieli pojazdu. 3. Korekta dotycząca pochodzenia pojazdu (import prywatny). Fakt indywidualnego sprowadzenia do Polski pojazdu wiąże się najczęściej z niską wiarygodnością dokumentów pochodzenia, wysokim zagrożeniem nielegalnego pochodzenia, nieznanym charakterem wcześniejszej eksploatacji oraz trudnym do określenia przebiegiem. Czynniki te sprawiają, że wartość rynkowa pojazdów sprowadzonych indywidualnie jest niższa od wartości takich samych pojazdów zakupionych po raz pierwszy w Polsce i tu eksploatowanych. Upływ czasu jaki nastąpił od daty pierwszej rejestracji w Polsce takiego pojazdu stopniowo zaciera te różnice. Stosowanie korekt wartości z tego tytułu nie powinno przekraczać 5-cio letniego okresu użytkowania w Polsce. Zaleca się stosować korektę w odniesieniu do pojazdów sprowadzonych indywidualnie w granicach od minus 8% do 0%. W tym przypadku korekty nie zastosowano ze względu na brak informacji odnośnie pochodzenia pojazdu. 4. Korekta dotycząca przebiegu pojazdu. Korekty tę można stosować jeżeli rzeczywisty przebieg wycenianego pojazdu odbiega od przebiegu normatywnego. W tym przypadku przebieg podany w aktach szkodowych. W materiale dowodowym brak jest wiarygodnego źródła dotyczącego rzeczywistego przebiegu pojazdu (np. książka serwisowa). Biorąc powyższe pod uwagę nie zastosowano korekty z. tego tytułu. 5. Korekta ze względu na datę pierwszej rejestracji. W procesie określania wartości rynkowej pojazdu należy uwzględniać wpływ daty pierwszej rejestracji (pierwszego dopuszczenia do ruchu po zakupieniu pojazdu nowego) na wartość. Ze względu na założenie, że pojazd bazowy jest zarejestrowany po raz pierwszy 15 maja roku produkcji, korekta dotycząca daty pierwszej rejestracji ma wartość różną od zera dla pojazdów zarejestrowanych w innych terminach. Dla pojazdu zarejestrowanego przed dniem 15 maja roku produkcji, należy zastosować odpowiednią korektę ujemną jego wartości, natomiast dla pojazdu zarejestrowanego po 15 maja roku produkcji - korektę dodatnią. Odstępstwo od tej zasady dotyczy pojazdów wyprodukowanych w roku wyceny dla których korektę dotyczącą daty pierwszej rejestracji liczymy od wartości bazowej pojazdu nowego i jest to zawsze korekta ujemna. Korektę przeprowadza się z dokładnością do jednego miesiąca zaokrąglając różnicę ową do pełnych miesięcy. Pojazd powoda został po raz pierwszy zarejestrowany - 22.03.2011 r. Z rozkodowania oznaczenia VIN pojazdu w programie (...) wynika, że pojazd został wyprodukowany w 2006 roku. Zastosowano wiec dodatnią korektę z tytułu pierwszej rejestracji. 6. Korekta z tytułu wcześniejszych napraw powypadkowych. Naprawy powypadkowe samochodów użytkowanych krócej niż 6 lat zwykle powodują obniżenie wartości tych pojazdów w odniesieniu do ich stanu sprzed naprawy, a zatem mogą stanowić podstawę do stosowania ujemnej korekty wartości. Ujemne korekty wynikające z napraw samochodów starszych niż 6 lat powinny być stosowane w przypadkach ujawnionych wad tych napraw. W odniesieniu do samochodów o okresie eksploatacji do 3 lat, których naprawy powypadkowe wykonano prawidłowo, zgodnie z technologią zalecaną przez, producenta, stosowane korekty powinny powodować utratę wartości zbliżoną do tynkowego ubytku wartości pojazdu. Gdy zakres naprawy jest duży, powyżej opłacalności naprawy w warunkach specjalistycznego warsztatu lub jakość tej naprawy odbiega od jakościowych i technologicznych wymagań naprawczych określonych przez producenta i przyjętych norm. zastosowana korekta i wynikająca z niej utrata wartości może być wyższa od rynkowego ubytku wartości, a okres zasadności takiej korekty dłuższy od 3 lat. lecz w zasadzie nie przekraczający 6 lat. Wykonana naprawa nadwozia w samochodach eksploatowanych dłużej niż. 6 lat najczęściej nie powoduje spadku jego wartości. W przypadkach, gdy naprawa nadwozia lub innych zespołów pojazdu jest połączona z wymianą lub naprawą części znacznie skorodowanych lub zużytych, wartość pojazdu może ulec po naprawie zwiększeniu. Wykonane prawidłowo naprawy eksploatacyjne, w tym wymiany zespołów, których celem jest usprawnienie pojazdu, najczęściej podwyższają jego wartość. Warunkiem korekty dodatniej jest odpowiednio krótki okres, jaki upłynął od czasu wykonania naprawy, w którym wymierny jest pozytywny wpływ napraw)' na stan techniczny pojazdu (zwykle nie powinien przekraczać 12 miesięcy). Podstawowym kryterium oceny zasadności stosowania korekty wartości z tytułu wcześniejszych napraw pojazdu powinna być ocena, czy wykonana naprawa, jej zakres, poziom jakości i czas wykonania, skutkowała pozytywnie lub negatywnie w odniesieniu do wartości tego pojazdu przed kolizją lub awarią. Naprawy wykonane niewłaściwie zawsze obniżają wartość pojazdu. Przy ustalaniu wielkości procentowej korekt)' z tytułu uszkodzeń nadwozia należy wziąć pod uwagę następujące czynniki:- rozmiar (rozległość) uszkodzeń nadwozia (kabiny) w stosunku do całej jego powierzchni.- charakter uszkodzeń nadwozia (deformacje głębokie, średnie lub płytkie oraz tylko uszkodzenia włok lakierowych), umiejscowienie uszkodzeń (główne elementy nośne nadwozia, elementy nic odejmowalne lub odejmowalne),- jakość naprawy (brak widocznych śladów naprawy, przestrzeganie technologii producenta, widoczne lady naprawy). Zaleca się stosować korektę z tytułu wcześniej wykonanych napraw w granicach minus 15% do plus 5% (współczynnik korekty 0,85 do 1,05). Biorąc powyższe pod uwagę nie zastosowano korekty z tytułu wcześniejszych napraw, albowiem brak jest informacji na temat ewentualnych wcześniejszych napraw pojazdu. Z tytułu zabudowy (samowyładowcza) zastosowano korektę dodatnią w wysokości - +10 %. Natomiast ze względu na to, że pojazd bazowy w katalogu Info-Ekspert miał dopuszczalną masę całkowitą - 4500 kg (w rzeczywistości jest - 3500
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.