262/4/B/2014 POSTANOWIENIE z dnia 2 lipca 2014 r. Sygn. akt Ts 326/11 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Maria Gintowt-Jankowicz – przewodnicząca Teresa Liszcz – sprawozdawca Stanisław Rymar, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej S.G., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 29 listopada 2011 r., sporządzonej przez pełnomocnika z urzędu, skarżący – S.G. zakwestionował zgodność z Konstytucją przepisów zamieszczonych w dwóch aktach normatywnych. Wobec art. 3 ust. 1, art. 8 ust. 1 oraz art. 38 ust. 1, 3 i 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182; dalej: u.p.s.) oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 135, poz. 950; dalej: rozporządzenie) skarżący sformułował zarzut niezgodności z art. 67 ust. 2 Konstytucji. Postanowieniem z 18 lipca 2013 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze dalszego biegu. W uzasadnieniu tego orzeczenia Trybunał stwierdził, że skarżący nie dopełnił – przewidzianego w art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK) – wymogu wskazania sposobu, w jaki zakwestionowane w skardze unormowania naruszyły przysługujące mu konstytucyjne prawa lub wolności. Skarżący postawił zarzut niezgodności zaskarżonych przepisów u.p.s. oraz rozporządzenia z art. 67 ust. 2 Konstytucji, nie wykazał jednak, że to w ich treści tkwiła rzeczywista przyczyna normatywna zarzucanego naruszenia przysługujących mu praw. Argumentacja skargi nie doprowadziła też do wykazania, że jedynym środkiem usunięcia zarzucanego stanu niezgodności z Konstytucją jest właśnie derogacja zaskarżonych przepisów. Zdaniem Trybunału skarżący nie sprecyzował również, jakiej treści przysługujące mu konkretne konstytucyjne prawo podmiotowe doznało naruszenia wskutek zastosowania zakwestionowanych przepisów u.p.s. i rozporządzenia. Trybunał zwrócił uwagę, że tego rodzaju konkretyzacja jest konieczna w sytuacji, gdy ustrojodawca nie określił w sposób ostateczny treści gwarantowanego adresatom prawa, odsyłając zakres i formy korzystania z niego do ustawy zwykłej. Taka zaś sytuacja miała miejsce właśnie w odniesieniu do art. 67 ust. 2 Konstytucji. Ponadto Trybunał zauważył, że skarżący, kwestionując mechanizm ustalania wysokości świadczenia udzielanego osobie wymagającej pomocy, nie uwzględnił ustawowego wymogu skorelowania udzielanych świadczeń z możliwościami pomocy społecznej. Na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego skarżący wniósł zażalenie. W jego uzasadnieniu podtrzymał argumenty przedstawione w skardze konstytucyjnej. Podkreślił zwłaszcza wadliwość stanowiska (wyrażonego w wydanym w jego sprawie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego), zgodnie z którym „potrzeby osób korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej”. Zdaniem skarżącego stanowisko powyższe jest sprzeczne z udzielaną przez Państwo gwarancją korzystania z pomocy społecznej. Tymczasem, stosownie do treści art. 67 ust. 2 Konstytucji, Rzeczpospolita zapewnia obywatelowi prawo do zabezpieczenia społecznego, którego zakres określa ustawa. Odwołanie się w treści u.p.s. do kryterium ekonomicznej kondycji organu pomocy społecznej prowadzi zaś do naruszenia zasady równości wobec prawa przez zróżnicowane taktowanie osób starających się o pomoc, zamieszkujących w różnych regionach kraju, co uzależnia potencjalnych świadczeniobiorców od zasobności gminy. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zasadniczą przesłanką odmownego rozstrzygnięcia Trybunału było stwierdzenie, że skarżący nie wykazał w skardze merytorycznej niezgodności treści zakwestionowanych przepisów i unormowań Konstytucji, które wyrażają konkretne podmiotowe prawa lub wolności skarżącego. W tym zakresie zażalenie nie dostarczyło argumentów, które podważyłyby powyższe stanowisko Trybunału. Ponownie trzeba podkreślić, że skarżący, formułując swoje zarzuty, pominął kluczowy dla stosowania unormowań zaskarżonej ustawy art. 3 ust. 4 u.p.s. W odniesieniu do tego właśnie przepisu sformułował argumenty zawarte w zażaleniu. Tymczasem, jak to już wskazał Trybunał w zaskarżonym postanowieniu, przepisu tego skarżący nie uczynił przedmiotem skargi konstytucyjnej. Niezależnie od powyższej okoliczności trzeba ponownie podnieść, że w złożonej skardze skarżący nie odniósł kwestionowanych przepisów do innymi unormowań u.p.s., determinujących ostateczny wymiar świadczeń przyznawanych w ramach pomocy społecznej w konkretnym przypadku. Tego rodzaju powiązanie było zaś w istocie niezbędne do wykazania, że właśnie w treści przepisów będących przedmiotem skargi tkwi przyczyna zarzucanego naruszenia konstytucyjnych wolności i praw, a jej usunięcie możliwe jest wyłącznie przez derogację zaskarżonych unormowań. O ostatecznym kształcie prawa przyznanego przez ustawodawcę decyduje bowiem dopiero norma prawna dekodowana na podstawie wszystkich przepisów u.p.s., mających zastosowanie w sytuacji, w jakiej znalazł się skarżący. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że zasadnie odmówił nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.