Należą do nich płeć, wiek, niepełnosprawność, rasa, religia, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkowa, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientacja seksualna, a także zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy. Użycie w tych dwóch przepisach zwrotu "w szczególności" znacznie rozszerzyło pojęcie dyskryminacji w prawie polskim w porównaniu z prawem unijnym, w którym wyliczenie niedozwolonych kryteriów ma charakter wyczerpujący. Do tych niedozwolonych kryteriów różnicowania sytuacji pracowników zalicza się także - poza kryteriami wprost wymienionymi w art. 113 oraz art.
- okoliczności, które w szczególności nie mają oparcia w odrębnościach związanych z obowiązkami pracownika, sposobem ich wykonania czy też kwalifikacjami (por. wyrok z dnia 5 października 2007 r., II PK 14/07, OSNP 2008, nr 21-22, poz. 311), oraz przymioty osobiste pracownika, niezwiązane z wykonywaną pracą (wyrok z dnia 4 października 2007 r., I PK 24/07, OSNP 2008, nr 23-24, poz. 347). Zróżnicowanie sytuacji pracowników na podstawie dozwolonego kryterium nie jest dyskryminacją (tak wyroki z dnia 28 maja 2008 r., I PK 259/07, OSNP 2009, nr 19-20, poz. 256, oraz z dnia 3 grudnia 2009 r., II PK 148/09, LEX nr 1108511). W wyroku z dnia 2 października 2012 r. ( II PK 82/12, OSNP 2013, nr 17-18, poz. 202 ), Sąd Najwyższy określił w sposób pozytywny kryteria (przyczyny) dyskryminacji inne niż wymienione w art.
Stwierdził, że dyskryminacją jest nieusprawiedliwione obiektywnymi powodami gorsze traktowanie pracownika ze względu na niezwiązane z wykonywaną pracą cechy lub właściwości dotyczące go osobiście i istotne ze społecznego punktu widzenia, przykładowo wymienione w art.
k.p., bądź ze względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub niepełnym wymiarze czasu pracy. W ocenie Sądu Okręgowego pracodawca zastosował wobec powoda, typując go do zwolnienia, obiektywne i sprawiedliwe kryteria, co wykazał w postępowaniu przed Sądem Rejonowym,które podważyły twierdzenia powoda o dyskryminacji i tym samym o zasadności jego żądania. To powód nie sprostał obowiązkowi udowodnienia dyskryminującego go postępowania pracodawcy, na co zwrócił uwagę Sąd Rejonowy i co zaakceptował Sąd Okręgowy. Odnosząc się do kolejnego zarzutu naruszenia art. 20 ust. 1 Kart Nauczyciela, Sąd Okręgowy także nie podzielił argumentacji apelującego. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z 23.01.2004r. ( I PK 272/03, Opubl: Legalis ) w postępowaniu dotyczącym rozstrzygnięcia zasadności rozwiązania stosunku pracy z nauczycielem mianowanym konieczne jest rozważenie tego, w jaki sposób należy stosować art. 20 i art. 22 ustawy Karta Nauczyciela wówczas, gdy w tej samej szkole „istnieje realna możliwość zatrudnienia pracownika na innym stanowisku, przy spełnieniu po jego stronie wymagań co do kwalifikacji, w sytuacji istnienia z jednej strony etatowych godzin nadliczbowych, z drugiej zaś likwidacji lub zawieszenia działalności w określonym kierunku lub określonym wydziale” tej szkoły. Powód wprawdzie dowodził, że taka sytuacja miała miejsce w pozwanej szkole, lecz wynik postępowania dowodowego nie pozwala na podzielenie argumentów apelującego albowiem odebranie godzin innym nauczycielom nie pozwoliłoby i tak na spełnienie przez powoda warunku uzyskania pełnego etatu a z kolei uzupełnienie przez niego etatu w postaci godzin wychowania do życia w rodzinie nie było by możliwe z braku, po stronie powoda, odpowiednich kwalifikacji do nauczania tego przedmiotu. Na tę okoliczność zwrócił uwagę Sąd Rejonowy i Sąd Okręgowy podziela to stanowisko. Bez znaczenia także, zdaniem Sądu Okręgowego, była podnoszona przez apelującego okoliczność zatrudnienia kolejnego nauczyciela historii o kwalifikacjach niższych od powoda albowiem powód nie wykazał przed Sądem Rejonowym aby to zatrudnienie ( już po zwolnieniu powoda ) mogło mieć wpływ na ocenę wręczonego powodowi wypowiedzenia umowy o pracę. Wobec powyższego, nie znajdując podstaw do uwzględnienia zarzutów apelacyjnych oraz z braku przyczyn branych przez sąd pod uwagę z urzędu, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 kpc oddalił apelację. Natomiast z uwagi na fakt reprezentowania powoda przez pełnomocnika z urzędu, który złożył stosowne oświadczenie o nie uiszczeniu kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu w całości lub w części, Sąd Okręgowy na podstawie § 15 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.... ( Dz. U. z 2013 r., poz. 490 t.j. ) przyznał pełnomocnikowi stosowne koszty za postępowanie apelacyjne. SSO Iwona Wysowska SSO Tomasz Korzeń SSO Ewa Michalska
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.