Sygn. akt III AUa 1109/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 maja 2015 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący - Sędzia: SA Maria Gleixner-Dyk Sędziowie: SA Marcjanna Górska SO del. Katarzyna Wróblewska-Dubiel (spr.) Protokolant: sekr. sądowy Marta Brzezińska po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2015 r. w Warszawie sprawy J. N. przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno- Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W. o wysokość emerytury policyjnej na skutek apelacji J. N. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie XIII Wydział Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 maja 2014 r. sygn. akt XIII U 4096/13 I. oddala apelację; II. zasądza od J. N. na rzecz Dyrektora Zakładu Emerytalno- Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu apelacyjnym. Sygn. akt: III AUa 1109/14 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 6 maja 2014r. Sąd Okręgowy w Warszawie XIII Wydział Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie J. N. od decyzji Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. z dnia 9 lipca 2013 r. mocą której ponownie ustalono wysokość emerytury policyjnej J. N.. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło na następujących ustaleniach faktycznych i rozważaniach prawnych: J. N. ur. (...) pełnił służbę od 1 marca 1987 r. do 30 lipca 1990 r. w Wojewódzkim Urzędzie Spraw Wewnętrznych w N. Wydział Łączności (...) na stanowisku starszego technika. Odwołujący się został przyjęty do służby przygotowawczej z dniem 1 marca 1987 r. i skierowany na stanowisko starszego technika Wydziału Łączności po skończeniu szkoły chorążych wojsk radiotechnicznych w (...)r. i po zwolnieniu ze służby zawodowej w Wojsku Polskim przy obsłudze urządzeń naziemnych łączności na lotniskach. W okresie od 30 lipca 1989 r. do 10 sierpnia 1989 r. był delegowany do pełnienia służby w Rejonowym Urzędzie Spraw Wewnętrznych w Z. (kopia akt osobowych IPN Kr (...) Decyzją z dnia 21 czerwca 1991 r. ustalono J. N. prawo do emerytury milicyjnej. Emerytura z tytułu wysługi lat wynosiła 62% podstawy wymiaru (decyzja k. 5 a.r.). W związku z wejściem w życie ustawy z dnia 23 stycznia 2009r o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin oraz ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin organ rentowy otrzymał informację z Instytutu Pamięci Narodowej z dnia 23 maja 2013 r. o przebiegu służby ubezpieczonego w organach bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów, sporządzoną na podstawie posiadanych przez IPN akt osobowych. Wynikało z niej, że odwołujący się w okresie od dnia 1 marca 1987 r. do dnia 30 lipca 1990 r. pełnił służbę w organach bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (k. 8 a.r.). Z uwagi na powyższe Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. decyzją z dnia 9 lipca 2013 r. dokonał ponownego ustalenia wysokości emerytury policyjnej J. N.. Emerytura od 1 sierpnia 2013 r. wynosiła 68,47%podstawy wymiaru i stanowiła kwotę 2565,24 zł.(brutto). Emeryturę podwyższono o 15% podstawy wymiaru z tytułu inwalidztwa pozostającego w związku ze służbą (decyzja k. 10 a.r.). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w aktach rentowych i w aktach osobowych nadesłanych przez IPN. W ocenie Sądu Okręgowego treść dokumentów nie budzi wątpliwości, nie były one także kwestionowane przez żadną ze stron co do czasookresu przebiegu służby wnioskodawcy w poszczególnych jednostkach. Sąd Okręgowy, w oparciu o poczynione ustalenia wskazał, że z dniem 16 marca 2009 r. weszła w życie ustawa z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin oraz ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 24, poz. 145), która wprowadziła do ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 8, poz. 67 ze zm.) przepis art. 15 b, określający zasady obliczania wysokości emerytury dla osób, które pozostawały w służbie przed 2 stycznia 1999 r. i pełniły służbę w charakterze funkcjonariusza w organach bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. Nr 63, poz. 425 ze zm.). Zgodnie z powołanym wyżej art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18 października 2006 r., organami bezpieczeństwa państwa w rozumieniu ustawy są:
- Resort Bezpieczeństwa Publicznego Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego,
- Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego,
- Komitet do spraw Bezpieczeństwa Publicznego,
- Jednostki organizacyjne podległe organom, o których mowa w pkt 1-3, a w szczególności jednostki Milicji Obywatelskiej w okresie do dnia 14 grudnia 1954r.,
- Instytucje centralne Służby Bezpieczeństwa Ministerstwa Spraw Wewnętrznych oraz podległe im jednostki terenowe w wojewódzkich, powiatowych i równorzędnych komendach Milicji Obywatelskiej oraz wojewódzkich, rejonowych i równorzędnych urzędach spraw wewnętrznych,
- Akademia spraw Wewnętrznych,
- Zwiad Wojsk Ochrony Pogranicza,
- Zarząd Główny Służby wewnętrznej jednostek wojskowych Ministerstwa spraw Wewnętrznych oraz podległe mu komórki,
- Informacja Wojskowa,
- Wojskowa Służba Wewnętrzna,
- Zarząd II Sztabu Generalnego Wojska Polskiego,
- Inne służby Sił Zbrojnych prowadzące działania operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze, w tym w rodzajach broni oraz w okręgach wojskowych. Zgodnie z art. 2 ust. 3, jednostkami Służby Bezpieczeństwa, w rozumieniu ustawy, są te jednostki Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, które z mocy prawa podlegały rozwiązaniu w chwili zorganizowania Urzędu Ochrony Państwa, oraz te jednostki, które były ich poprzedniczkami. W myśl § 14 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18.10.2004r w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (Dz.U. Nr 239, poz. 2404), środkiem dowodowym potwierdzającym datę i podstawę zwolnienia ze służby oraz okres służby jest zaświadczenie o przebiegu służby, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza, wystawione przez właściwe organy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu lub Państwowej Straży Pożarnej. Z kolei art. 13 a ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) stanowi, że na wniosek organu emerytalnego właściwego według niniejszej ustawy, Instytut Pamięci Narodowej - Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu sporządza na podstawie posiadanych akt osobowych i w terminie 4 miesięcy od dnia otrzymania wniosku, przekazuje organowi emerytalnemu informację o przebiegu służby wskazanych funkcjonariuszy w organach bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów. Zgodnie z art. 13a ust. 5, informacja powyższa jest równoważna z zaświadczeniem o przebiegu służby sporządzanym na podstawie akt osobowych przez właściwe organy służb, o których mowa w art.
- Sąd Okręgowy stwierdził, że zgodnie z brzmieniem art. 15b ust. 1 powołanej wyżej ustawy, w przypadku osoby, która pełniła służbę w organach bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów i która pozostawała w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r., emerytura wynosi: 1)0,7 % podstawy wymiaru - za każdy rok służby w organach bezpieczeństwa państwa w latach 1944-1990; 2)2,6 % podstawy wymiaru - za każdy rok służby lub okresów równorzędnych ze służbą, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, 1a oraz pkt 2-
- Z kolei art. 15b ust. 2 stanowi, że przepisy art. 14 i 15 stosuje się odpowiednio. Stosownie do treści art. 15 ust. 3, do okresów, o których mowa w art. 13 ust. 1, na żądanie wnioskodawcy, mogą być doliczone w pełnym wymiarze okresy służby w latach 1944-1990 w organach bezpieczeństwa państwa, jeżeli funkcjonariusz udowodni, że przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjął współpracę i czynnie wspierał osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego. Kwestia zgodności przepisów art. 15 b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych, a także art.15 b ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy była badana przez Trybunał Konstytucyjny pod kątem ich zgodności z ustawą zasadniczą. Trybunał Konstytucyjny w pkt. 4 wyroku z dnia 24 lutego 2010r. (K 6/09) uznał, iż art. 15 b ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr. 8, poz. 67 ze zm.) jest zgodny z art. 2, art. 10, art. 30, art. 32 i art. 67 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji oraz nie jest niezgodny z art. 42 Konstytucji. W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny podkreślił, iż z konstytucyjnej zasady zaufania do państwa i stanowionego przez niego prawa nie wynika w żaden sposób, że każdy, bez względu na cechujące go właściwości, może zakładać, że unormowanie jego praw socjalnych nie ulegnie nigdy w przyszłości zmianie na jego niekorzyść. Jego zdaniem ustawodawca był upoważniony mimo upływu 19 lat od zmiany ustrojowej do wprowadzenia regulacji obniżających w racjonalnie miarkowany sposób świadczenia emerytalnego za okres służby w organach bezpieczeństwa publicznego, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów. Przepis art. 15b ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (…) jest przepisem szczególnym w porównaniu do art. 15 w/w ustawy, zmienia zasady liczenia emerytury policyjnej dla określonej grupy osób, określając odrębną zasadę liczenia wysokości emerytury dla takich funkcjonariuszy, którzy pełnili służbę w organach bezpieczeństwa państwa. Art. 15 ust.1 dotyczy funkcjonariusza, który pozostawał w służbie przed 2 stycznia 1999r i który nie pełnił służby w organach bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów. Należy zwrócić uwagę, że art. 15 ust. 2 mówi o odpowiednim stosowaniu przepisów art. 14 i
- Oznacza to, że mogą być one stosowane z uwzględnieniem odmienności, jakie wprowadza przepis szczególny art. 15 b ust. 1 ustawy. Odpowiednie stosowanie art. 14 i 15 dotyczy np.: doliczania do wysługi emerytalnej okresów przypadających po zwolnieniu ze służby, uwzględniania okresów składkowych i nieskładkowych poprzedzających służbę, zwiększania świadczenia z uwagi na istnienie inwalidztwa pozostającego w związku ze służbą itd. Celem ustawodawcy było zmniejszenie świadczeń emerytalnych funkcjonariuszy pełniących służbę w organach bezpieczeństwa państwa za każdy rok służby w tych organach. W obowiązujących przepisach brak jest regulacji, iż ograniczenie wysokości świadczenia należy stosować tylko do lat służby w organach bezpieczeństwa państwa ponad 15 – letni okres służby takiego funkcjonariusza. Sąd I instancji zaakcentował, że kwestie interpretacyjne art. 15 b rozstrzygnięte zostały przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 3 marca 2011 roku (II UZP 2/11), w której Sąd Najwyższy stwierdził, iż „za każdy rok pełnienia służby w latach 1944-1990 w organach bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (…), emerytura wynosi 0,7% podstawy jej wymiaru (art. 15b ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin -jednolity tekst: Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 ze zm.), co oznacza, że wysokość emerytury wyliczanej wyłącznie za okresy pełnienia takiej służby może być niższa od 40% podstawy wymiaru tego świadczenia.” W ocenie Sądu Okręgowego skarżący nie kwestionował faktu pełnienia służby we wskazanych jednostkach i podnosił jedynie, że nie wykonywał czynności operacyjnych na rzecz SB. Ustawodawca nie przewidział różnicowania wysokości emerytury policyjnej w zależności od stanowiska i Wydziału, jakie dany funkcjonariusz organów bezpieczeństwa zajmował w czasie służby. Zgodnie natomiast ze strukturą organizacyjną Służby Bezpieczeństwa na poziomie centralnym istniały departamenty i biura MSW. Ich zadania w terenie realizowały odpowiednie wydziały (i inne jednostki) ulokowane w Komendach Wojewódzkich MO. W dniu 1 sierpnia 1983 r. Komendy przemianowano na Wojewódzkie Urzędy Spraw Wewnętrznych. Na niższym szczeblu, w Komendach Powiatowych i Miejskich MO funkcjonowały Referaty ds. SB (z grupami operacyjnymi, paszportów i dowodów osobistych, rejestracji cudzoziemców, (...), W). Po reformie administracyjnej z 1975 r. powiatowe jednostki MO/SB zostały zlikwidowane. Struktura terenowa została jednak po kilku latach odtworzona. W styczniu 1983 r. powołano K. Rejonowe MO, w sierpniu przemianowano je na Rejonowe Urzędy Spraw Wewnętrznych (funkcjonowały w nich piony: II-VI i paszportów, w zależności od liczby etatów jako: grupy, referaty, sekcje lub wydziały). W ocenie Sądu Okręgowego nie budziło wątpliwości, że pion łączności wchodził w skład struktury SB od 1984 r. i składał się z Zarządu Łączności w MSW oraz Wydziałów Łączności w KW (...). Służbę w Zarządzie Łączności Ministerstwa Spraw Wewnętrznych (jak i w terenowych komórkach tego pionu) w okresie od 1 stycznia 1984 r. do 31 lipca 1990 r. traktuje się jako służbę w organach bezpieczeństwa państwa w myśl art. 2 ust. l pkt 5 oraz art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. z 2007 r. Nr 63, poz. 425, ze zm.). Zarząd Łączności MSW został wymieniony w Zarządzeniu Nr 043/90 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 10 maja 1990 r. w sprawie zaprzestania działalności Służby Bezpieczeństwa. Natomiast Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 lipca 1990 r. w sprawie nadania statutu organizacyjnego Ministerstwu Spraw Wewnętrznych (Dz. U. z 1990 r. Nr 49, poz. 288), nie wymienia Zarządu Łączności MSW w nowo utworzonych strukturach Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, co jednoznacznie wskazuje na likwidację tego pionu Służby Bezpieczeństwa w „chwili zorganizowania Urzędu Ochrony Państwa" (art. 2 ust. 3 ustawy lustracyjnej). Zarząd Łączności MSW (wraz ze swoimi odpowiednikami terenowymi) został zaliczony w skład Służby Zabezpieczenia Operacyjnego, czyli de facto Służby Bezpieczeństwa dopiero na mocy Zarządzenia nr 098/83 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 30 grudnia 1983 r. w sprawie zakresu działania członków Kierownictwa Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, dlatego też okres służby przed 1 stycznia 1984 r. nie jest traktowany jako służba w organach bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 2 ustawy o ujawnianiu informacji (...). Ponadto z Notatki z dnia 25 czerwca 1984 r. dotyczącej propozycji podziału jednostek organizacyjnych Ministerstwa Spraw Wewnętrznych na jednostki Służby Bezpieczeństwa i Milicji Obywatelskiej opracowanej w Biurze Organizacyjno – Prawnym MSW, wynika, że w grudniu 1983 r. nastąpiło włączenie pionu łączności w struktury SB. Z uwagi na nieodnalezienie w zasobie archiwalnym IPN przepisów wprowadzających niniejsze ustalenia w życie, należy przyjąć w przypadku Zarządu Łączności jako datę początkową kwalifikowania tej jednostki organizacyjnej jako organu bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 2 w/w ustawy z 18 października 2006 r. (…) dzień 1 stycznia 1984 r. Zatem jednostkę, w której pełnił służbę odwołujący się w okresie od 1 marca 1987 r. do 30 lipca 1990 r., należy zaliczyć do organów bezpieczeństwa zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. Z tych względów Sąd Okręgowy na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. odwołanie oddalił, zasądzając równocześnie od odwołującego się kwotę 120 zł na rzecz organu emerytalnego, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z § 11 ust. 2 i § 2 ust 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Apelację od wyroku Sądu Okręgowego złożył J. N.. Zarzucił on rozstrzygnięciu Sądu I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, przez błędną wykładnię art. 2 ust. 1 pkt 5 oraz art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. Nr 63, poz. 425 ze zm.) przy zakwalifikowaniu Wydziału Łączności WUSW w N. będącego organem Milicji Obywatelskiej, do organów bezpieczeństwa państwa w okresie od 1 stycznia 1983r. do 31 lipca 1990r, z naruszeniem art. 87 ust. 1 i 93 Konstytucji, jak i sprzecznie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 maja 2007r. (w sprawie K 02/07). Skarżący podniósł, że Sąd Okręgowy wadliwie ustalił stan faktyczny i prawny, zaliczając mu służbę w MO w okresie wskazanym w zaskarżonej decyzji, jako służbę w organach bezpieczeństwa państwa. Powołał się ponadto na naruszenie przepisów prawa polegające na niewłaściwym zastosowaniu ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr. 8, poz. 67 ze zm.) polegające na pominięciu przepisu art. 15 ust. 1 pkt. 1 i zastosowanie art. 15b ust. 1 pkt.1 w odniesieniu do okresu między 1 stycznia 1983r. a 31 lipca 1990r. Wskazał, że Sąd Okręgowy popełnił liczne błędy, pomijając przepisy resortowe MSW, w ustaleniach faktycznych. Na tej podstawie apelujący domagał się zmiany wyroku polegającej na ponownym ustaleniu emerytury i przywróceniu stanu sprzed 9 lipca 2013r, ewentualnie uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. Wnosił ponadto o dopuszczenie dowodu, w postaci uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego w (...), z dnia 30 kwietnia 2014r. (sygn. akt III AUa 1856/13) i domagał się ustalenia, czy służąc w organach MO w okresie od 1 marca 1987r. do 31 lipca 1990r. pełnił służbę w organach bezpieczeństwa państwa, w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt. 5 i art. 2 ust. 3 ustawy lustracyjnej. W uzasadnieniu apelacji skarżący podał, że IPN Delegatura w K. wystawił informację o przebiegu służby niezgodnie ze stanem faktycznym i w oderwaniu od jego akt osobowych, co skutkowało niesłusznym zaliczeniem okresu od 1 marca 1987r. do 31 lipca 1990r. do służby w organach bezpieczeństwa państwa. Wydział Łączności w N. był tymczasem-według skarżącego- w strukturze organów MO. W ocenie apelującego, wykładnia art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (…) dokonana przez Sąd Okręgowy była nieprawidłowa, a oparcie jej wyłącznie na treści pisma gen. Bryg. K. S. z dnia 2 stycznia 1984r. jak i na notatce Biura Organizacyjno - (...) z dnia 25 czerwca 1984r. narusza dotychczasowy kierunek przyjęty w judykaturze, w szczególności w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 maja 2007r, uchwale Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 2000r w sprawie II UZP 10/11, jak i w Postanowieniu z dnia 9 grudnia 2011r. Skarżący powołał się na brak związania sądu powszechnego informacją o przebiegu służby i wywiódł, że użycie tajnych dokumentów do zinterpretowania przepisów ustawy lustracyjnej było nieprawidłowe. W jego ocenie nadzór Wydziałów Łączności, sprawowany przez zastępcę szefa (...) d.s. SB nie świadczył o podległości tych wydziałów instytucji centralnej SB. Sąd Okręgowy nie określił, jakiej instytucji centralnej podlegać miały Wydziały Łączności jako organy MO, wobec czego wykładnia zastosowana przez ten sąd jest nieprecyzyjna i nielogiczna, bowiem Wydział Łączności w N. w okresie od 2 stycznia 1984r. do 31 lipca 1990r. był organem Milicji Obywatelskiej, nie mógł więc wejść do struktury SB. Rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego, w ocenie skarżącego, zostało oparte na ocenach historycznych, a nie prawnych, bowiem przekonanie Sądu, iż organami bezpieczeństwa państwa były nie tylko te jednostki, które wchodziły w skład struktury Służby Bezpieczeństwa, lecz również te, które im podlegały, a wchodziły w skład Milicji Obywatelskiej, nie znajduje uzasadnienia w treści art. 2 ust. 1 pkt. 5 ustawy lustracyjnej. Z powyższych względów, w ocenie skarżącego, niezasadne było przeliczenie świadczenia w odniesieniu do spornego okresu w oparciu o wskaźnik 0,7 % podstawy wymiaru. Dodatkowo skarżący wskazał, że art. 13 ust. 1 pkt. a tzw. ustawy zaopatrzeniowej, dodany ustawą z dnia 13 lutego 2009r. mówi, że służba funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej po 1956r. powinna być traktowana na równi ze służbą w Policji, co również nie zostało uwzględnione w orzeczeniu Sądu I instancji. W odpowiedzi na apelację organ emerytalny –Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego wnosił o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego od odwołującego się. W uzasadnieniu swego stanowiska organ emerytalny wskazał, że Sąd Okręgowy dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i prawidłowej wykładni przepisów prawa, w szczególności art. 15b ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 8, poz. 67 ze zm.). Sąd Apelacyjny zważył, co następuje; Apelacja jest niezasadna. Sąd Apelacyjny podziela w całości ustalenia Sądu I instancji, co do okresu służby J. N. w organach bezpieczeństwa państwa, w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. Nr. 63 poz. 425 ze zm). Ustalenie powyższe jest kluczowe, z punktu widzenia zarzutów apelacyjnych i wbrew twierdzeniom skarżącego nie mogło zostać poczynione w oderwaniu od faktów historycznych, znanych z urzędu sądom obu instancji, nadto jest ono zgodne z treścią akt osobowych ((...) Z akt osobowych odwołującego się wynika wprost, że w okresie od 1 marca 1987r. do 30 lipca 1990r. pełnił on służbę w Wojewódzkim Urzędzie Spraw Wewnętrznych w N., w (...)w Wydziale Łączności. Jako technik (...)przewodowej pracował przy utrzymaniu w ciągłej sprawności technicznej wszystkich systemów i urządzeń łączności eksploatowanych przez (...) w N.. Z uwagi na wyjątkowe zaangażowanie miał po przejściu szkolenia specjalizować się w teletransmisji telefonicznej i telegraficznej (k. 47-49 a.s.). Tak więc pełnienie służby w miejscu i czasie wskazanym w zaświadczeniu IPN co do zasady nie było sporne, natomiast apelujący kwestionuje zasadność zaliczenia tej jednostki do organów bezpieczeństwa. Argumentacja skarżącego, w przedmiocie braku podstaw do zaliczenia wskazanego wyżej okresu jako służby w organach bezpieczeństwa państwa jest gołosłowna. Sąd Apelacyjny w Warszawie wielokrotnie wypowiadał się w przedmiocie zasadności zaliczenia pionu łączności do organów bezpieczeństwa, w rozumieniu cytowanych wyżej przepisów ustawy z dnia 18 października 2006r. o ujawnianiu informacji (…) m.in. w sprawie o sygn. III AUa 1431/12, stwierdzając, iż zaliczenie Zarządu Łączności do SB potwierdzają: Uchwała Rady Ministrów Nr 144 z dn. 21.10.1983r. w sprawie nadania statusu organizacyjnego Ministerstwu Spraw Wewnętrznych, na mocy której Zarząd Łączności i podległe ogniwa terenowe weszły w skład Służby Zabezpieczenia Operacyjnego kierowanej przez gen. K. S.
(2)i gen. S. S., decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych z dn. 9 grudnia 1983r, z której wynika, że doszło do podporządkowania funkcjonariuszy pionu łączności (...) i (...) zastępcom szefów ds. SB oraz Zarządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z 10 maja 1990 r. nr 043/90 w sprawie zaprzestania działalności Służby Bezpieczeństwa, gdzie w § 6 ust. I wymieniony został Zarząd Łączności i jego ogniwa terenowe a także Decyzja Nr (...) Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 6 kwietnia 1989r., do której załącznik stanowi dokument zatytułowany ,,Kryteria określające rodzaje i liczby stanowisk w niektórych komórkach organizacyjnych(...) ( (...)) i (...). W powyższym normatywie, w którym wymienione zostały komórki zarówno pionu MO, jak i pionu bezpieczeństwa, Wydział Łączności został jednoznacznie przypisany do struktury Służby Bezpieczeństwa. Opinię pionu lustracyjnego IPN w sprawie przynależności Zarządu Łączności i jego ogniw terenowych do organów bezpieczeństwa państwa, podzielił Sąd Okręgowy w Kielcach - III Wydział Karny w orzeczeniu z dnia 3.06.2011 r., w sprawie o sygnaturze akt III K 59/11, gdzie w uzasadnieniu wymieniono szereg dokumentów po b. Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i jego jednostkach terenowych, stanowiących dowody w powyższej sprawie. Podporządkowanie Wydziału Łączności do bezpośredniego nadzoru zastępcy szefa Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych d.s. Służby Bezpieczeństwa wynika wprost z pisma gen. bryg. K. S., kierowanego do szefów Wojewódzkich Urzędów Spraw Wewnętrznych (załączniki do pisma nadesłanego przez IPN w sprawie III AUa 1431/12 oraz w sprawie III AUa 1856/13-kserokopie w niniejszych aktach). W dniu 24 czerwca Dyrektor Gabinetu Ministra Spraw Wewnętrznych otrzymał notatkę w sprawie propozycji podziału jednostek organizacyjnych na jednostki SB i MO, w której stwierdzono, że mimo podporządkowania Zarządu Łączności Szefowi Służby Zabezpieczenia Operacyjnego, a tym samym zaliczenia jednostek Zarządu Łączności stricte do organów służby bezpieczeństwa ,, formalno-prawnie dalej pełnią w nich służbę funkcjonariusze MO”. We wskazanym dokumencie wyartykułowano wprost fakt ,,nakładania się obszarów działania i wzajemnych powiązań jednostek SB i MO”, proponując ostateczne uregulowanie tego podziału, poprzez zaliczenie do SB Zarządu Łączności. Oddanie do dyspozycji SB wyznaczonych departamentów i wydziałów odbywało się w oparciu o niejawne akty prawne niższego rzędu, co jednak ma tylko ten skutek, że rozstrzygnięcie, czy dana jednostka Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i podległe jej jednostki terenowe były organami bezpieczeństwa państwa, w rozumieniu przepisów ustawy o ujawnianiu informacji (…) zależy od tego, czy odpowiada ona legalnej definicji organu bezpieczeństwa państwa, zawartej w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (…). Nie jest więc tak, jak twierdzi apelujący, że Sąd dokonał interpretacji przepisów ustawy na podstawie tajnych dokumentów, natomiast korzystanie z dorobku archiwalnego IPN ( w tym przypadku-załączniki do sprawy III AUa 1856/13) umożliwiło sądom w Polsce prawidłową ocenę faktów, związanych z funkcjonowaniem struktur aparatu bezpieczeństwa. Fakty te, w ujęciu historycznym, w orzecznictwie przytaczane były wielokrotnie i dotyczyły struktur aparatu bezpieczeństwa w latach 1981-1990, na które to struktury składały się: - Służba Wywiadu i Kontrwywiadu ( składała się z pionów: I, II, A, (...), paszportów); - Służba Bezpieczeństwa Wewnętrznego ( składała się z pionów: III, IV, V, VI, studiów, ochrony przemysłu, a po przekształceniach od dnia 1 września 1989r. z pionów: ochrony konstytucyjnego porządku państwa, ochrony gospodarki, studiów i analiz); - Służba Zabezpieczenia Operacyjnego ( składała się z pionów: B, C, T, W oraz Łącznosci). Zarząd Łączności organizował i zapewniał właściwe funkcjonowanie systemów łączności przewodowej i radiowej dla potrzeb rządu i administracji państwowej oraz dla służb resortu spraw wewnętrznych. Zarząd Łączności po 28 listopada 1956r. został wyłączony z organów bezpieczeństwa. Jednakże w 1983r. z racji wykonywania zadań zbliżonych do Biura A, funkcjonariuszy pionu łączności wojewódzkich i rejonowych urzędów spraw wewnętrznych podporządkowano zastępcom szefów do spraw SB we właściwych urzędach spraw wewnętrznych na mocy decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 8 grudnia 1983r (,,Dekodowanie struktury organów bezpieczeństwa państwa 1956-1990” red. Adrian Jusupović i Rafał Leśkiewicz Biuro Udostępniania i Archiwizacji Dokumentów IPN-Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, Warszawa 1 czerwca 2012r.) Znalazło to odzwierciedlenie w Zarządzeniu nr 098/83 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 30 grudnia 1983r. w sprawie zakresu działania członków Kierownictwa Ministra Spraw Wewnętrznych oraz późniejszych, cytowanych wyżej na gruncie niniejszej sprawy. W tej sytuacji twierdzenia odwołującego się, iż pełnił służbę wyłącznie w MO, okazały się gołosłowne, sprzeczne z faktami historycznymi i z materiałem dowodowym. Wywody Sądu I instancji, co do konieczności ponownego ustalenia emerytury policyjnej dla odwołującego się w oparciu o przelicznik 0,7 % podstawy wymiaru za każdy rok służby, w pełni znajdują uzasadnienie w art. 15 b ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym (…) i Sąd Apelacyjny w całości je aprobuje, podobnie jak zaprezentowany przez Sąd Okręgowy sposób interpretacji art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. Nr. 63 poz. 425 ze zm) choć interpretacja ta wymaga uściślenia przez wskazanie pkt. 5 cytowanego przepisu, w świetle którego organami służby bezpieczeństwa są ,,instytucje centralne Służby Bezpieczeństwa Ministerstwa Spraw Wewnętrznych oraz podległe im jednostki terenowe w wojewódzkich, powiatowych i równorzędnych komendach milicji obywatelskiej oraz wojewódzkich, rejonowych i równorzędnych urzędach spraw wewnętrznych”. Odnosząc się natomiast do zarzutu apelacyjnego, polegającego na naruszeniu Konstytucji RP, w szczególności art. 87 i 93 Konstytucji na gruncie przytoczonego w treści apelacji orzeczenia (Wyrok TK z dnia 11 maja 2007r. K/07) wskazać należy, że art. 87 Konstytucji stanowi w ust. 1, iż ,,źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia., natomiast w ust. 2 przepis ten mówi, że źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego. Z kolei art. 93 Konstytucji stwierdza w ust. 1 , że uchwały Rady Ministrów oraz zarządzenia Prezesa Rady Ministrów i ministrów mają charakter wewnętrzny i obowiązują tylko jednostki organizacyjnie podległe organowi wydającemu te akt. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu, zarządzenia są wydawane tylko na podstawie ustawy. Nie mogą one stanowić podstawy decyzji wobec obywateli, osób prawnych oraz innych podmiotów. Z kolei w myśl ust. 3, uchwały i zarządzenia podlegają kontroli co do ich zgodności z powszechnie obowiązującym prawem. W ocenie Sądu Apelacyjnego, należy zgodzić się z poglądem, że tajne akty normatywne nie mogą mieć waloru obowiązującego prawa, jak i ze stwierdzeniem, że treść tajnych instrukcji aparatu bezpieczeństwa nie może służyć definiowaniu pojęć ustawowych. W analizowanej sprawie jednakże sytuacja taka nie ma miejsca. Sąd Okręgowy dokonał interpretacji pojęcia organów bezpieczeństwa państwa w sposób dosłowny, z uwzględnieniem literalnego brzmienia przepisu art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 18 października 2006r i taka interpretacja zasługuje na aprobatę. W ocenie Sądu Apelacyjnego, skoro prawidłowe było ustalenie, co do służby odwołującego się w okresie spornym w organach bezpieczeństwa państwa, zasadnie zastosowano normę z art. 15b ustawy zaopatrzeniowej, jako normę szczególną zamiast wskazanej przez apelującego normy z art. 15 ust. 1 tejże ustawy. Przytoczona natomiast w apelacji norma z art. 13 ust. 1 pkt.1a stanowiąca, że ,,jako równorzędne ze służbą w Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Służbie Wywiadu Wojskowego, Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, Straży Granicznej, Biurze Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i w Służbie Więziennej traktuje się: (…) okresy służby w charakterze funkcjonariusza Policji państwowej, Milicji Obywatelskiej, z wyjątkiem służby określonej w ust. 2(…)” nie znajdzie zastosowania w niniejszej sprawie, bowiem zakres jej nie dotyczy szczegółowego sposobu wyliczenia emerytury funkcjonariusza, a jedynie zaliczania poszczególnych okresów do stażu. Z powyższych względów również ten zarzut apelacyjny okazał się niezasadny. Ponadto złożone do akt przez skarżącego orzeczenia, zapadłe w odniesieniu do innych spraw, nie są wiążące w niniejszej sprawie, a zarzuty na nich oparte nie zostały sprecyzowane. Uznając tym samym apelację za bezzasadną na podstawie art. 385 k.p.c. Sąd Apelacyjny orzekł jak w wyroku. O kosztach postępowania odwoławczego przed Sądem Apelacyjnym Sąd ten orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. , stosownie do wniosku organu rentowego, zasady odpowiedzialności za wynik procesu i stawek minimalnych przewidzianych w § 12 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. 2013.490 j.t.). Sędziowie Przewodniczący (...) (...)