– powódka w pozwie była obowiązana podać wszystkie twierdzenia oraz dowody na ich poparcie pod rygorem utraty prawa powoływania ich w toku postępowania, chyba że wykaże, że ich powołanie w pozwie nie było możliwe albo że potrzeba powołania wynikła później. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Powodowa Spółka dochodziła zapłaty od pozwanej na podstawie zawartych umów cesji wierzytelności. Zgodnie z art. 513 § 1 k.c. dłużnikowi przysługują przeciwko nabywcy wierzytelności wszelkie zarzuty, które miał przeciwko zbywcy w chwili powzięcia wiadomości o przelewie. W ocenie Sądu w imieniu Spółki (...) umowy te podpisał T. R. (kierownika robót), który nie był uprawniony do reprezentowania Spółki (...). Art. 201 § 1 k.s.h. przewiduje bezwarunkową kompetencje zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością do prowadzenia spraw spółki i do reprezentowania jej. Z art. 103 § 1 k.c. wynika, iż ważność umowy zależy od jej potwierdzenia przez osobę, w której imieniu umowa została zawarta. W ocenie Sądu zawarcie umowy z naruszeniem powołanego przepisu przez nieumocowanego pełnomocnika skutkuje sankcją w postaci bezskuteczności zawieszonej. Potwierdzenie wadliwie zawartej umowy przez zarząd, sanuje jej wadę i umowa staje się skuteczna. W sprawie niniejszej do potwierdzenia zawarcia umów cesji przez Zarząd Spółki (...) nie doszło, co skutkuje, że zawarte umowy cesji takie czynności nie są ważne. Wadliwości umów cesji nie sanują także czynności faktyczne dokonane przez pozwaną spółkę (...) w postaci realizacji części roszczenia w ramach podziału środków finansowych. Niezależnie od powyższego Sąd Okręgowy wskazał, że w dacie sporządzenia umów o przelew wierzytelności wynagrodzenie generalnego wykonawcy nie było jeszcze mu należne. Przelana wierzytelność z tytułu wynagrodzenia wykonawcy za wykonanie przedmiotu umowy była wierzytelnością przyszłą, która konkretyzowała się w trakcie realizacji umowy o roboty budowlane. Z umowy z dnia 7 grudnia 2009 roku o roboty budowlane wynika, że przelana wierzytelność konkretyzowała się w trakcie realizacji zadania inwestycyjnego, na skutek wystawianie co miesiąc faktur, które powiązane były z wykonaniem przez generalnego wykonawcę określonych prac budowlanych stosownie do zapisów art. 17 ust 1 i nast. umowy (za zakończone i odebrane elementy robót wskazanych w harmonogramie – karta nr 74). Ustalone umową wynagrodzenie - objęte umowami cesji - płatne było nie jednorazowo, ale w cyklach miesięcznych. Powodowej spółce (...) zgodnie z zapisami w bezskutecznych umowach cesji należała się wierzytelność skonkretyzowana w wystawionych przez generalnego wykonawcę fakturach częściowych z wymagalnością określoną w umowie. Wzajemne powiązanie tych wierzytelności, ich wewnętrzna łączność, w świetle postanowień umownych, jest oczywista. Sąd Okręgowy powołując się na poglądy Sądu Najwyższego wyrażone w orzecznictwie [uchwała z dnia 19 września 1997 r.,III CZP 45/97, LEX, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 września 1997 r., III CZP 45/97, LEX, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 1999 r., sygn. akt III CKN 423/99, BSN 2000, nr 1, poz. 1, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 1999 r., sygn. akt III CKN 423/98, OSNC 2000, nr 5, poz. 92, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2008 r. (II CSK 445/07, LEX] uznał co do zasady zawarcie umowy cesji co do wierzytelności przyszłych za dopuszczalne. Sąd Okręgowy wskazał, że w wyniku przelewu wierzytelności, przelewana wierzytelność przechodzi z cedenta na cesjonariusza; innymi słowy, wchodzi do majątku cesjonariusza. Natomiast umowa przelewu wierzytelności przyszłej wywiera skutek dopiero z chwilą powstania wierzytelności. Oznacza to, że z chwilą zawarcia umowy cedent przenosi na cesjonariusza ekspektatywę wierzytelności, a przelana wierzytelność powstaje dopiero w majątku cesjonariusza. Ostatnia wystawiona przez (...) faktura VAT nr (...).05.2010 z dnia 31 maja 2010 roku opiewała na kwotę 306 806,45 złotych i objęta była cesjami na rzecz powodowej spółki oraz innych podmiotów wymienionych wyżej. Prace wykonane w czerwcu 2010 roku nie zostały zatwierdzone przez inwestora, co uniemożliwiało wystawienie faktur za nie. Pozwana firma (...) oświadczeniem z dnia 7 lipca 2010 roku odstąpiła od umowy zawartej z firmą (...) z dnia 7 grudnia 2009r. w oparciu o art. 491 § 1 k.c. w zw. z 26 ust.1 umowy i jednocześnie na podstawie tej umowy naliczyła kary umowne. Notą księgową z dnia 7 lipca 2010 roku obciążyła wykonawcę karą umowną i potrąciła ją z wynagrodzenia należnego wykonawcy. Co istotne powodowa Spółka (...) nie kwestionowała w pozwie faktu, że doszło do odstąpienia od umowy. Nie kwestionowała przyczyn odstąpienia od umowy, jak i zasadność naliczonej kary umownej. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy oddalił powództwo jako bezzasadne. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 108 k.p.c. Powodowa Spółka wniosła apelację zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu: I. Naruszenie prawa materialnego:
kpc powodowa Spółka była obowiązana podać w pozwie wszystkie twierdzenia oraz dowody na ich poparcie pod rygorem utraty prawa powoływania ich w toku postępowania, chyba że wykaże, że ich powołanie w pozwie nie było możliwe albo, że potrzeba powołania wynikła później. W tym przypadku dalsze twierdzenia i dowody na ich poparcie powinny być powołane w terminie dwutygodniowym od dnia, w którym powołanie ich stało się możliwe lub wynikła potrzeba ich powołania. Podstawę prawną roszczenia powódki stanowiły zawarte przez (...) Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością w K. z powodową Spółką (...) umowy cesji z dnia 30 kwietnia 2010 r., z dnia 31 maja 2010 r. oraz z dnia 30 czerwca 2010 r. Umową cesji z dnia 30 kwietnia 2010 roku, objęta została wierzytelność (...) wobec (...) wynikająca z umowy z dnia 7 grudnia 2009r. na budowę „Realizacja osiedla mieszkalnego w L. przy ul. (...) – I etap” do kwoty 98 981,04zł , która stanowiła kwotę zapłaty za dostarczony przez (...)beton , zgodnie z fakturą za kwiecień 2010, nr(...) W uzupełnieniu ustaleń Sądu Okręgowego wskazać należy, że umową cesji z dnia 31 maja 2010 roku, objęta została wierzytelność (...) wobec (...) wynikająca z umowy z dnia 7 grudnia 2009r. na budowę „Realizacja osiedla mieszkalnego w L. przy ul. (...) – I etap” do kwoty 208 912,19zł, która stanowiła kwotę należności za dostarczony przez(...)beton , zgodnie z fakturą (...) z dnia 31 maja 2010r.[ k.17]. Natomiast umową cesji z 30 czerwca 2010r. objęta została wierzytelność (...) wobec (...) wynikająca z tej samej umowy do kwoty 226 276,45zł, która stanowiła kwotę należności za dostarczony przez (...)beton , zgodnie z fakturą (...) z dnia 30 czerwca 2010r.[k.19]. W umowach Cedent [ (...)] zobowiązywał się powiadomić dłużnika [ (...)] o dokonanej cesji listem poleconym. Powódka w pozwie przyznała, że pozwana Spółka odstąpiła z dniem 7 lipca 2010r. od umowy z Konsorcjum, zmniejszając wcześniej zakres robót z jednoczesnym zmniejszeniem wynagrodzenia wykonawcy, obciążając Konsorcjum karami umownymi w łącznej kwocie 764.220 zł. Część tej kwoty potrącono z kaucji gwarancyjnej i Gwarancji Dobrego Wykonania Umowy, w związku z czym pozostała do zapłaty kwota 521.648,55 zł. Powódka , tak jak wskazał Sąd Okręgowy w swym uzasadnieniu nie kwestionowała ani podstawy odstąpienia od umowy, ani sposobu rozliczenia przez (...) umowy zawartej z Konsorcjum z dnia 7 grudnia 2009r. Co więcej, z uzasadnienia pozwu [s.4] wynika, że powódka Spółka (...) w chwili wniesienia pozwu swoje roszczenia wywodziła z faktu z zawartych przez (...) ze Spółką (...) umów cesji, wywodząc, że „ spółka (...) pomimo wykonania znacznych prac budowlanych, nie wystawiła za wykonane prace faktur VAT. W związku z tym należy uznać, że spółce (...) w dalszym ciągu przysługują wierzytelności w stosunku do (...) , a co za tym idzie wskutek umowy cesji (...) ma obowiązek zaspokojenia wierzytelności dochodzonych niniejszym pozwem” . W odpowiedzi na pozew pozwana wskazała, że w przypadku umowy z dnia 30 kwietnia 2010 r. brak jest potwierdzenia doręczenia do (...) Spółki Akcyjnej w L. powiadomienia o cesji, zaś w przypadku umów dnia 31 maja 2010 r. oraz 30 czerwca 2010 r. były one dostarczane odpowiednio w dniach 12 lipca 2010 r. i 13 lipca 2010 r. Okoliczności te nie zostały zaprzeczone przez powodową Spółkę. Ponadto w uzupełnieniu ustaleń Sądu Okręgowego wskazać należy, że już w dniu 6 kwietnia 2010r. , a więc przed pierwszą umową cesji stanowiącą podstawę zgłoszonego przez powódkę roszczenia, Konsorcjum zawarło umowę przelewu wierzytelności przysługującej jej wobec (...) na podstawie umowy z dnia 7 grudnia 209r., na rzecz (...) sp. z o.o. na zabezpieczenie jej roszczeń. Przedmiotem przelewu była cała wierzytelność Konsorcjum wobec (...), a Konsorcjum zwalniało się z zobowiązania wynikającego z umowy przelewu dopiero w dniu całkowitego zaspokojenia (...) sp. z o.o. [ § 3 umowy z dnia 6 kwietnia2010r. , k. 106]. W ocenie Sądu Apelacyjnego Sąd Okręgowy nie dopuścił się naruszenia art. 233 § 1 kpc w zw. z art. 227 kpc poprzez ustalenie, że T. R. nie był umocowany do reprezentowania Spółki (...) i zawierania w jej imieniu umów cesji. Ustalenia te dokonał Sąd w oparciu o omówione dokumenty i zeznania samego T. R.. Podjęta w apelacji próba podważenia tych ustaleń w ocenie Sądu Apelacyjnego jest spóźniona , a wnioskowane dowody Sąd oddalił jako sprekludowane. Ponadto należy wskazać, że ewentualne potwierdzenie zawarcia umów cesji przez Spółkę (...) ze Spółką (...) mogłoby być skutecznie dokonane, przez Zarząd Spółki (...), a nie osobę , która występowała w jej imieniu, nie będąc do tego upoważnioną. Z tych względów ocena bezskuteczności zawarcia umów cesji dokonana przez Sąd Okręgowy jest w pełni uzasadniona. Brak skutecznego potwierdzenia zawarcia umów cesji, które stanowiły podstawę roszczenia powódki, jest wystarczający dla oddalenia roszczeń powódki wobec strony pozwanej, jako wynikających z zawartych umów cesji. Zarzut naruszenia art. 233 kpc poprzez ustalenie przez Sąd Okręgowy, że ewentualne roszczenia firmy (...) wobec (...) z tytułu wykonanych, lecz niezapłaconych robót w związku z odstąpieniem (...) od umowy z dnia 7 grudnia 2009r., nie były objęte umowami przelewu, dotyczą oceny prawnej dokonanej przez Sąd Okręgowy, a nie dokonanych ustaleń faktycznych. Z tego względu zarzut ten, jako zarzut naruszenia prawa procesowego, w ocenie Sądu Apelacyjnego nie był skuteczny. Sąd Apelacyjny w całości podziela ocenę Sądu Okręgowego opartą na orzecznictwie Sądu Najwyższego, co do możliwości zawierania umów cesji wierzytelności przyszłych. Prawidłowa jest również ocena Sądu Okręgowego w świetle dokonanych ustaleń faktycznych co do braku podstaw do uznania, że ewentualne wierzytelności (...) wobec (...) z tytułu wykonanych lecz nie rozliczonych robót objęte były umowami cesji wierzytelności zawartymi przez (...) ze Spółką (...). Skoro bowiem wierzytelności (...) wobec (...) powstawały dopiero po wykonaniu robót przez (...), przyjęciu wykonanych robót przez (...), w następstwie czego (...) wystawiał fakturę (...), to niewątpliwie, ostatnią fakturą wystawioną przez (...) i przyjętą przez (...), jest faktura z maja 2010r., która została rozliczona pomiędzy stronami. Apelacja nie kwestionuje ustaleń faktycznych Sądu Okręgowego co do innych wierzycieli firmy (...), których wierzytelności miały być również zaspakajane przez (...) wskutek zawartych przez (...) z tymi wierzycielami umów cesji, ani faktu, że wierzytelności (...) wobec Spółki (...) za roboty, za które zostały wystawione faktury za kwiecień i maj 2010r., zostały rozliczone. Konsekwentnie uznać za tym należy, że wierzytelności (...) wobec (...) powstałe do maja 2010r. zostały zaspokojone i wygasły. Sąd Apelacyjny zgadza się z oceną Sądu Okręgowego, że umowa cesji nie mogła obejmować w związku z powyższym ewentualnych wierzytelności (...) za roboty „niezafakturowane”, a więc także i te które wynikają z ewentualnych nierozliczonych robót (...) z umowy wiążącej ją z (...). Kwestia ta ma jednak dla rozstrzygnięcia sprawy niniejszej znaczenie drugorzędne. Po pierwsze dlatego, że wobec ustalonej bezskuteczności umów cesji roszczenie powódki jest bezzasadne. Po drugie dlatego, że zgodnie z art.
kpc powódka winna już w pozwie zgłosić dowody na okoliczność ewentualnego rozliczenia niezafakturowanych robót (...), w tym dowodu z opinii biegłego, a taki dowód nie został w sprawie zgłoszony. Z tych samych względów nie są uzasadnione zarzuty naruszenia przez Sąd Okręgowy przepisów prawa materialnego art. 499 kc, art. 483kc i art. 471 oraz art. 65 kc. Przypomnieć należy, że strona powodowa w pozwie nie zakwestionowała ani skuteczności odstąpienia przez (...) od umowy z dnia 7 grudnia 2009r., ani sposobu naliczenia przez (...) kar umownych należnych od (...), a w konsekwencji rozliczenia przez (...) z (...), a w zasadzie z wierzycielami (...). Sugerowała jedynie istnienie dalszych wierzytelności (...) wobec (...) z tytułu wykonanych w ramach umowy lecz nie rozliczonych robót. Wierzytelności te zaś nie były objęte i tak bezskutecznymi umowami cesji, a wykonanie i wartość robót składających się na wierzytelności (...) z tytułu umowy z dnia 7 grudnia 2009r. zawartej przez Konsorcjum z (...) nie została udowodniona. Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny na podstawie art. 385 kpc oddalił apelację jako bezzasadną i na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 108 § 1 kpc i w zw. z § 2 ust. 1 , § 6 pkt 7 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu [ Dz. U. Nr 163, poz. 1349], zasądził od powodowej Spółki na rzecz pozwanej Spółki koszty procesu odpowiadające wynagrodzeniu pełnomocnika przewidzianemu w przepisach wskazanego Rozporządzenia.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.