w zakresie odsetek ustawowych za opóźnienie, przyjmując, że pozwany popadł w opóźnienie z upływem czternastodniowego terminu do zapłaty zakreślonego w wezwaniu do zapłaty, doręczonym pozwanemu w dniu 18 czerwca 2014 roku. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu Sąd Rejonowy uzasadnił przepisami art. 98 §
w zw. z art. 99 k.p.c., zasądzając od pozwanego przegrywającego sprawę na rzecz wygrywającego powoda zwrot kosztów procesu obejmujących opłatę od pozwu i wynagrodzenie pełnomocnika powoda – radcy prawnego w stawce minimalnej określonej w § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t. j. Dz. U. z 2013 roku, poz. 490). * Apelację od wyroku Sądu Rejonowego wniósł pozwany (...) Towarzystwo (...) Spółka Akcyjna w Ł., zaskarżając ten wyrok w punkcie I. Pozwany zarzucił zaskarżonemu wyrokowi: I. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 65 § 2 k.c., polegające na jego niezastosowaniu i dokonaniu błędnej wykładni postanowień gwarancji ubezpieczeniowej zapłaty wadium nr (...) z dnia 21 maja 2014 roku w sposób nieuwzględniający celu oraz zamiaru stron i przyjęcie, że opatrzenie pisma pieczęcią wskazującą na pełnioną przez osobę je podpisującą funkcję stanowi wystarczające wskazanie podstawy uprawnienia do reprezentowania beneficjenta i składania w jego imieniu oświadczeń, podczas gdy prawidłowa wykładnia postanowień gwarancji wskazuje, że zamiarem pozwanego i celem zastrzeżenia, że wezwanie do zapłaty ma zostać podpisane przez osobę uprawnioną do reprezentowania powoda i składania w jego imieniu oświadczeń ze wskazaniem podstawy tego uprawnienia, było przekonanie pozwanego o podpisaniu wezwania przez uprawnioną osobę i jego skuteczności; wykonanie w/w zastrzeżenia w okolicznościach niniejszej sprawy powinno być rozumiane jako załączenie zaświadczenia Gminnej Komisji Wyborczej o wyborze K. F. na wójta bądź chociażby poprzez powołanie się w treści wezwania na podstawę uprawnienia w postaci wyboru wójta w wyborach z dnia 21 listopada 2010 roku, II. naruszenie przepisów postępowania cywilnego w sposób mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a mianowicie naruszenie art. 233 § l k.p.c., polegające na przekroczeniu przez Sąd ram zasady swobodnej oceny dowodów poprzez dokonanie błędnej, sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego m. in. w postaci dokumentów: gwarancji ubezpieczeniowej zapłaty wadium nr (...) z dnia 21 maja 2014 roku, wezwania do zapłaty sumy gwarancyjnej z dnia 16 czerwca 2014 roku, wezwania ostatecznego przedsądowego z dnia 10 lipca 2014 roku, z pominięciem reguł interpretacyjnych wynikających z art. 65 k.c., co doprowadziło do wyciągnięcia przez Sąd odmiennych wniosków niż wynikające z treści tych dowodów, a mianowicie do błędnego ustalenia, że powód prawidłowo, zgodnie z zawartą przez strony umową, wezwał pozwanego do zapłaty sumy gwarancyjnej i pozwany powinien dokonać wypłaty sumy gwarancyjnej, pomimo, że w wezwaniu tym powód nie wskazał podstawy uprawnienia osoby je podpisującej do reprezentowania beneficjenta i składania w jego imieniu oświadczeń. Pozwany wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa Gminy G. w całości i o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego zwrotu kosztów procesu za obie instancje według norm prawem przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja pozwanego nie jest zasadna. Sąd Rejonowy poczynił w sprawie prawidłowe ustalenia faktyczne i ocenił dowody zgodnie z dyspozycją art. 233 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy przyjmuje te ustalenia za własne. Sąd Rejonowy dokonał również prawidłowej oceny prawnej ustalonego stanu faktycznego, którą Sąd Okręgowy podziela i zbędne jest powtarzanie tej argumentacji. Istota apelacji sprowadza się do twierdzenia pozwanego, że Sąd Rejonowy dokonał błędnej wykładni umowy gwarancji zawartej przez strony, przyjmując, że powód wywiązał się z przewidzianego do skutecznego zgłoszenia żądania wypłaty sumy gwarancji obowiązku wskazania podstawy uprawnienia osoby podpisującej wezwanie do zapłaty. Mianowicie pozwany podnosi, że wykładnia umowy (z uwzględnieniem pozostałych dokumentów), dokonana na podstawie art. 65 § 2 k.c., powinna doprowadzić Sąd Rejonowy do ustalenia, iż powód powinien złożyć z wezwaniem do zapłaty również dokumenty wykazujące, że osoba podpisująca to wezwanie jako wójt Gminy G., pełni tę funkcję. Odnosząc się do redakcji zarzutów apelacji przez pozwanego i do wskazania przez niego naruszonych przepisów należy zauważyć, że o ile ustalenie treści oświadczenia woli stron należy do ustaleń faktycznych, to wykładnia oświadczenia woli należy już do sfery zagadnień prawnych (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 maja 2012 roku, sygn. I CSK 472/11, Lex nr 1218165). Zarzuty pozwanego Sąd Okręgowy ocenia jako nietrafne. Słusznie Sąd Rejonowy wskazał, że umowa gwarancji ubezpieczeniowej jest umową nienazwaną zawieraną pomiędzy gwarantem (zakładem ubezpieczeń) a beneficjentem gwarancji (w niniejszej sprawie powodową Gminą). Umowy takie należy uznać za dopuszczalne zgodnie z zasadą swobody umów (art. 353 1 k.c.), jest o nich mowa również w ustawie z dnia 22 maja 2003 roku o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. z 2013 roku, poz. 950, ze zm.), aczkolwiek bez określenia jej postanowień istotnych (por. też np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2006 roku, sygn. II CSK 25/06, Lex nr 195387). Co do zasady słuszny jest wywód pozwanego, że oświadczenia woli zawarte w tej umowie powinny być interpretowane z uwzględnieniem art. 65 § 2 k.c., a mianowicie w umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli ich dosłowne brzmienie. Na tle art. 65 k.c. należy przyjąć kombinowaną metodę wykładni, opartą na kryteriach subiektywnym i obiektywnym. W pierwszej fazie wykładni sens oświadczenia woli ustala się mając na uwadze rzeczywiste ukonstytuowanie się znaczenia między stronami. Oznacza to, że uznaje się za wiążący sens oświadczenia woli, w jakim zrozumiała go zarówno osoba składająca, jak i odbierająca to oświadczenie. Decydująca jest zatem rzeczywista wola stron. Podstawę prawną do stosowania w tym wypadku wykładni subiektywnej stanowi art. 65 § 2 k.c. Jeżeli okaże się, że strony nie przyjmowały tego samego znaczenia oświadczenia woli, konieczne jest przejście do drugiej, obiektywnej fazy wykładni, w której właściwy dla prawa sens oświadczenia woli ustala się na podstawie przypisania normatywnego, czyli tak, jak adresat sens ten rozumiał i rozumieć powinien (art. 65 § 1 k.c.), por. np. uzasadnienie uchwały składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 29 czerwca 1995 roku, sygn. III CZP 66/95, OSNC 1995/12/168. Podkreślić jednak należy, że wątpliwości interpretacyjne, które nie dają się usunąć w drodze ogólnych dyrektyw wykładni oświadczeń woli, powinny być rozstrzygnięte na niekorzyść strony, która zredagowała tekst je wywołujący (in dubio contra proferentem), por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 października 2014 roku, sygn. IV CSK 10/14, Lex nr 1552150, czy wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 lipca 2013 roku, sygn. IV CSK 1/13, Lex nr 1375459. Jest to tym bardziej istotne, gdy autorem oświadczenia woli jest profesjonalista w danej dziedzinie, jakim niewątpliwie jest ubezpieczyciel. Odnosząc te wywody do stanu niniejszej sprawy należy wskazać, że umowa gwarancji ubezpieczeniowej nie była przez strony negocjowana, ale została zawarta poprzez złożenie oferty przez gwaranta (o treści wskazanej w dokumencie gwarancji ubezpieczeniowej z dnia 21 maja 2014 roku – k. 11) i jej przyjęcie przez beneficjenta gwarancji. Co więcej, strony nie kontaktowały się ze sobą na etapie zawierania umowy, ale gwarancję złożył S. P. w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że strony zgodnie rozumiały zapisy gwarancji w określony sposób, nieodpowiadający jej wykładni gramatycznej, który należałoby przyjąć na podstawie art. 65 § 2 k.c. za właściwą wykładnię tej umowy. Nie można też twierdzić, że cel umowy wymagał, aby powód wraz z wezwaniem do zapłaty złożył dokument wykazujący uprawnienie do reprezentowania powoda przez konkretną osobę pełniącą funkcję wójta gminy. Nie można tracić z pola widzenia tego, że umowa była zawierana z jednostką samorządu terytorialnego, której zasady reprezentacji są określone sztywno w ustawie z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 roku, poz. 594, ze zm.), a informacja o osobie, która pełni funkcję organu wykonawczego gminy, jest informacją publiczną, powszechnie dostępną. Wobec powyższego należy stwierdzić, że wykładnia oświadczenia woli pozwanego zawartego w umowie gwarancji ubezpieczeniowej, odwołująca się przede wszystkim do wykładni gramatycznej zwrotu „ze wskazaniem podstawy jego uprawnienia” została dokonana przez Sąd Rejonowy prawidłowo i zasługuje na aprobatę. Jak to wyżej wskazano, w sytuacji, gdy wezwanie do zapłaty w imieniu powoda podpisała osoba z podaniem jej imienia i nazwiska oraz pełnionej funkcji organu wykonawczego gminy, pozwany profesjonalista nie powinien mieć żadnych problemów ze zweryfikowaniem tej informacji, jeżeli nawet powziąłby wątpliwość co do tego, czy oznaczona osoba faktycznie pełni daną funkcję. Tym samym powód jak najbardziej zasadnie działał w zaufaniu do treści oświadczenia woli pozwanego zawartego w umowie gwarancji ubezpieczeniowej, a odmowa wypłaty przez pozwanego sumy gwarancyjnej była niezasadna. Pozwany nie sformułował żadnych zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach procesu, a Sąd Odwoławczy z urzędu uwzględnia tylko naruszenie prawa materialnego oraz nieważność postępowania (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2008 roku, sygn. II CSK 400/07, Lex nr 371445). Nie było zatem podstaw do zmiany tego rozstrzygnięcia. Wobec oddalenia apelacji pozwanego, na podstawie art. 98 §
w zw. z art. 99 k.p.c. i art. 391 § 1 k.p.c. należało zasądzić od pozwanego na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania odwoławczego obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika – radcy prawnego w stawce minimalnej właściwej w postępowaniu drugoinstancyjnym. Z tych względów na podstawie art. 385 k.p.c. Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji wyroku.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.