Sygn. akt IV U 663/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 czerwca 2015r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Jerzy Zalasiński Protokolant stażysta Renata Olędzka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2015r. w S. odwołania A. J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 24 kwietnia 2014 r. Nr (...) w sprawie A. J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do emerytury I. zmienia zaskarżoną decyzję i ustala A. J. prawo do emerytury na podstawie artykułu 28 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych od dnia 1 stycznia 2014 r., II. nakazuje pobrać z sum Skarbu Państwa (Sądu Okręgowego w Siedlcach) na rzecz adwokata E. P. kwotę 73,80 (siedemdziesiąt trzy 80/100) zł zawierającą podatek vat tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Sygn.akt IVU 663/14 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia 24.04.2014r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił ubezpieczonemu A. J. prawa do emerytury motywując to brakiem posiadania 25 lub 20 lat okresów składkowych i nieskładkowych. Organ rentowy nie zaliczył okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od 12.07.1961r. do 06.05.1963r. Od decyzji tej odwołanie złożył ubezpieczony A. J. wnosząc o jej zmianę i przyznanie prawa do emerytury, gdyż spornym okresie pracował w gospodarstwie rolnym. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o jego oddalenie. W uzasadnieniu swojego stanowiska podniósł, że ubezpieczony nie udowodnił 25 ani 20 lat okresów składkowych i nieskładkowych.. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny. Ubezpieczony A. J. urodzony dnia (...) złożył w dniu 30.01.2014r. wniosek o emeryturę. Organ rentowy uznał za udowodniony staż ubezpieczeniowy A. J. w rozmiarze 19 lat, 10 miesięcy i 29 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Jak wynika z materiału dowodowego zebranego w sprawie, ubezpieczony w okresie od ukończenia16 roku życia to jest od 12.02.1961r. do 06.05.1963r. pracował w gospodarstwie rolnym rodziców położonym w obrębie miejscowości K. G.. Gospodarstwo miało powierzchnię około 6 ha. Gospodarstwo to przekazali dziadkowie ubezpieczonego jego rodzicom. Ubezpieczony po ukończeniu szkoły podstawowej nie kontynuował nauki. Do czasu podjęcia pracy zawodowej pracował w gospodarstwie rodziców. Ubezpieczony wykonywał wszystkie prace rolnicze. Posiadał również inwentarz oraz konia. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zeznania ubezpieczonego (k.31, 21v), zeznania świadków: W. K. (k. 22), H. D. (k.22-22v), akt ZUS, akt osobowych z W. (...) Sąd Okręgowy zważył co następuje. Odwołanie jest uzasadnione. Zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r.o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 162, poz.1118 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., którzy nie osiągnęli okresu składkowego i nieskładkowego, o którym mowa w art. 27 ust. 1 pkt 2, przysługuje emerytura, jeżeli spełnili łącznie następujące warunki: 1)osiągnęli wiek emerytalny, o którym mowa w art. 27 ust. 2 i 3; 2)mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 15 lat dla kobiet i co najmniej 20 lat dla mężczyzn. Zdaniem Sądu Okręgowego art. 28 u.e.r. FUS zawiera możliwość otrzymania emerytury przy tzw. skróconym stażu emerytalnym, określanej w literaturze jako emerytura niepełna.Omawiana instytucja ma zastosowanie w stosunku do ubezpieczonych, którzy urodzili się przed dniem 1 stycznia 1949 r. i nie osiągnęli okresu składkowego i nieskładkowego wymaganego do przyznania emerytury powszechnej (tj. co najmniej 20 lat składkowych i nieskładkowych w przypadku kobiet i 25 lat w przypadku mężczyzn). Osoby te mogą mieć przyznaną emeryturę, jeżeli udowodnią okresy składkowe i nieskładkowe wynoszące co najmniej 15 lat w przypadku kobiet i co najmniej 20 lat w przypadku mężczyzn. Przy ustalaniu spełnienia warunku posiadania stażu ubezpieczeniowego uwzględnia się także okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w tym gospodarstwie (ustalone zgodnie z art. 10 ust. 1 u.e.r. FUS) oraz okres pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy (art. 10a u.e.r. FUS), przy czym podlegają one doliczeniu do okresów składkowych i nieskładkowych, jeżeli zostały udowodnione w wymiarze krótszym od wymagalnego. W ocenie Sądu Okręgowego A. J. spełnił powyższe warunki. Udowodnił ponad 20 lat okresów składkowych i nieskładkowych uzupełnionych okresami pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Sąd dał wiarę zeznaniom ubezpieczonego, że w okresie od dnia 12.02.1961r. do 06.05.1963r. pracował w gospodarstwie rolnym rodziców. Zeznania powoda potwierdzili świadkowie: W. K. (k. 22), H. D. (k.22-22v), którzy byli sąsiadami i na co dzień widzieli jak ubezpieczony pracował w gospodarstwie rolnym. Sąd uznał ich zeznania za wiarygodne, ponieważ są logiczne, spójne i wzajemnie się uzupełniają. Zeznania te znajdują potwierdzenie w zebranych w sprawie dokumentach, w szczególności w aktach osobowych z W. (...), gdzie ubezpieczony podjął swoja pierwszą pracę. W życiorysie napisanym własnoręcznie w dniu 6 maja 1963r. wraz z podaniem o przyjęcie do pracy A. J. zawarł informację, że po ukończeniu szkoły podstawowej pracował w gospodarstwie rolnym rodziców. Zgodnie z art. 10 ust.1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS przy ustalaniu prawa do emerytury oraz przy obliczaniu jej wysokości uwzględnia się również następujące okresy, traktując je, z zastrzeżeniem art. 56, jak okresy składkowe: 1)okresy ubezpieczenia społecznego rolników, za które opłacono przewidziane w odrębnych przepisach składki, 2)przypadające przed dniem 1 lipca 1977 r. okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego po ukończeniu 16 roku życia, 3)przypadające przed dniem 1 stycznia 1983 r. okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia, jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe, ustalone na zasadach określonych w art. 5-7, są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu. W judykaturze wykształcił się pogląd, iż o uwzględnieniu przy ustalaniu prawa do świadczeń emerytalno-rentowych okresów pracy w gospodarstwie rolnym sprzed objęcia rolników obowiązkiem opłacania składki na rolnicze ubezpieczenie społeczne domowników (tj. przed dniem 1 stycznia 1983 r.) przesądza wystąpienie dwóch okoliczności: 1) wykonywanie czynności rolniczych powinno odbywać się zgodnie z warunkami określonymi w definicji legalnej "domownika" z art. 6 pkt 2 ustawy o u.s.r. oraz 2) czynności te muszą być wykonywane w wymiarze nie niższym niż połowa ustawowego czasu pracy, tj. minimum 4 godziny dziennie. Z art. 6 pkt 2 ustawy o u.s.r., wynika, że pojęcie domownika przysługuje osobie bliskiej rolnikowi, która ukończyła 16 lat, pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa albo w bliskim sąsiedztwie oraz stale pracuje w tym gospodarstwie rolnym i nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy. Z wiarygodnych zeznań ubezpieczonego i świadków wynika, ze A. J. w okresie od ukończenia 16 roku życia do momentu podjęcia pracy zawodowej spełniał te kryteria. Zatem staż ubezpieczeniowy A. J. po doliczeniu okresu pracy w gospodarstwie rolnym wynosi ponad 20 lat. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy na mocy art.477 14par.2 kpc orzekł jak w wyroku.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.